Telugu vinuveedi - anilvaranasi/indianlanguages GitHub Wiki

ంళ ' | గ. క్రీ / ఒసే. = ' మ్రదఠాసుయూనివర్పిటీవారి బహుమతిపొందిన ' || ఉ త్తమ ఖగోళళా స్త్ర గ్రంథము సు |, , ల జాన (ఓ న ల! య 1. . మం యు | | శ జ ఏ. వింయస్‌, రామారావ్‌ | న్‌ స్‌ 5 గ్‌, ఓ ( _ న! | | ॥ ఇ కగి నే _

ఇ ల 0 లగ (య్‌ సర్వ్యస్వామ్యములు రచయితని 1! [౬౦9% న న ల్‌ 4+ / 11 ఇ. . న గటిగరట్ట లల ల న. న ర నలక క కన న 19 ( క న 'శ్రీపతిముద్రణాలయము కాకినాడ

ఉని లల్ల ఆలి తో బీ విషయాను శ మణీచా

పం

మందుమాట-- దాం శ్రుపాద గో పాలకృవ్యమూ 8 ఇ వ్‌ య భూమికా్యాక్ర్రీ ఎమ్‌, వి, నరసింహస్వామి ళ్‌ కాల దటే న కండ్ల 1! (ప్రస్తావన శై అవే భూమి 1 సభ్తోనోళము 01 వక్ష్మ(త్రిరానులు ల్‌ సూరన టుంబెము 101 సూమ్యెడు 221 వం మడు 100 ట్రహాములు క్షైగట య్‌ల్కులం ఏ2ఫెపు నక్కతముం స! గెలాక్సీలు? "నెన్యులాలు పం? పససంహావము వేస అపదం పమయుబం ఏ పాంచాషిక వలో ₹ము పా ఎ

సూచెష ఫా

౪౧౫1౪75౯51 1/ 0౧ 114545 కం 0 నాతి ర తము 180, 0 10౮611 88ట460/€ రంబ లట పెపెంం0లి204, 0211200100 0 40888 27 ౮017ఎస అ4తమగ్రైం 34వి104హాలర్‌, ప. తీ 1202 కలం 455 కింక 9 0, 3149248 లింటిలే 6 మేట, 1053. నగ 65 కొటం సం పం గోయంకడ 0౧ “మకటంంంగు.ా 0 6 ల గి 766000 9100 సం] అవ్వి ల 107 106 కణం బం 06. అంంంటంం[ంయింంక 08 20[6టంగ. 01 ఇం 01 1ంలేలంం 20 0 గళ 1102 ]120ష్ల08క45 1031-52 0౧జం! 6న

1 20 00 ఫటంయుి 06 బడల 0 వృం610106 ప28 9800 1అంంంరే 00 జళాతంుత 26 పైర26 (19 0011860) 0 ఫ0ష.

౧006 పైం26 ఏమంయిక 05 103. 750 2% 06 0121564 ట్వ పంట ఇకలంక 78 పరం లంతే 600163 00 616 ఫేంం1 26 కటైం166ే 0 3 0066. మం 60్వుం్ర్రైై 05 ం పేంం ఇట! 0008 0 0%.

10 భయట 15 26లిడ0004 6000 టంళటు.. 210256 ఏంయమంళా!06ర్రైం 06018 00 టం 900,

పంట 4 (వడం ౧. 241! *74గని14 వు ఆ1వమమతిమిం

4 ముందునూట నోనవ వెంపజవసదమోం, ఆభామల నిండుజీపితమును అంమయకొనుట3ి విజ్ఞాన విస్పృవ్‌,. వైబ్లాని దృష్టీ అంత ఆవసనమోూనూ మసక... తలుసలో. సాధి “న! మళ లు _ కమ టి టు “రాచమన న్టైన్నునెక్టూనిక టంధిసందయము చ్యవన, అందనను (దాచ్షా పాకిసన్నిఖిము అగు గిభనలు పవొల్నీిగా తమ్కవ, (శ రొమాళావుగారి ల . బె సాయన కాంత ము -ళ చ నోటితము క. యీశవన సాధికారవిజ్రానవూస్టై ము సులభ్‌శెలీ సంశోఖితము 'నైజ్డానిక (వచం ఖ "హపాండక్య' పవర్శావమూ. అను ₹ండు అవగుణములకతే దూరమై పరమామ్భుతమును కలిగించు సులభాదర్శుమును-గాక పరిమార్దిమును బోధించు న్‌ చవి చన సపబన శాన (౫ంద వా ఏవ పవ్మితాదర్శముతి రచింపబడ్డ శాత్రుటోంధ మిదిం ఆంధ్రవాజి శ్ర్రయములో “కారం సనమాని హవావనసా నః! “నువ స సాధికార్యె పసిమూస్ట్య విజ్ఞానళ్శాక్త్రృశాఖ కైంధము వేగుచుక్క, (ేశామాలావుగా. రీగంఫములో వీనువీనై నంతటినీ చక్కగ పర్య కేక్షంచినాకు... వార (పస్తావన విని మనము భాపరిశిలనముతో. (పారం ఫింతుము, భూమి ఆకారము (ఫమణమ్ము. పన్మభ్‌మకామ్యు. పర్యళ్లమణ “కారణము (దవ్యరాశ్త ఇత్య్యాన వైజ్ఞానిక విశేషముల నన్నిటినీ పఠళింతుముం తిమవాత దృశ్యమాననభోనోళ ము నత్ష(త్రరాసులు సూర్యుషటుంబమ్యు నక్ష్మ్యత్రములు్యు "గలాక్సృలు్య 'నెబ్యులాలు, అన్నిన్తూ--- వినువీథైనిగూళర్చి నాగ రప మం నలసీన విజానసంపద సంతటినీ ఈ మూడువందలపుటల ఆవర గాలా మనము. సేకరింపగలముం రామారావుగారి శైలి తెలుగుభాహాపర్వస్వపు తొలిపటలు పీద్బు ॥ సా న! గ్‌ గ వ్యపసాయములాో విక్‌ మై నిస్టష్టవైజ్ఞానిక శస్టాపళి చేచ్చటత్‌ పీష్తే ల్‌ మిలా ఎక కం ఇ ల ఇ. జాతి పంకమై అన్వయసౌలభ్య ముతో సుపిజ్ఞార మై, వినువీశ్రవ లనే మనల నాకరి ందుదయున కర్టించుచున్నది. ఆఫిదూనపు. చార... లేర్పపని ఆం(్రవాబ్మయసము[కములాో ఈ యపపక్ననానిమడు జవిమువీశో*ిన వమ్ముహొని రనవైహానిషయా[విలద తెరవాప న్‌ గ షా టం విచ్చినాడు... సలమును ఆర్యకలోక ము (ప్రసానిందును గాక ఛ్రీపాద గోపాలకృష్తమూ్రి మవరాను అణ ఆ మా [5 _ ళాలధాని కఫాళాలి

భూమిక భూతలముపై శతొబ్దములతరబడి మానవజీవితపథపరిమ్కైరమం దు (పచుకముగా పాల్గొనిన ఖనోళవిజ్ఞానము 'ఆభునికలోకవ్యవహారపకష్కృ త&8 అమిళకముగా వోహదయమొనర్చి నేటి మానవజీవితసంస్కృతిలాో కాశ్వప సానము నా్తిందుకొనినదెం యు న్‌ ఖనోళ విజ్ఞానము దూనవబుగ్టియందు. మొట్టమొదట పొాడసూపీవది "ముదలు మానవుని దృష్టిని వినువీఖినిక న్నట్టున్యోతిగ్టణాములు బలాత్కాా రముగా నాకర్డించినమి. వాతి ఆన ఖిగమ్యూన్నత్యమ్యు అప్రకంప్యాకుర ల్వమ్యు అతీమాన జొజ్బుల్యము. తొళిమానిసిహృదయమును. మొదట ఆశ్చగ్యమునప్కు పిమ్మట ఆరాధనిప (పేరించినవి. ఈజ్యోతిగ్గణము లన్నియు అందమన ముఖ్యముగా సూర్యుడు తన జీవితవ్యాపారమును నియం(తించు ఆధిజేవతాస్వరూపములని ఆనాటిమూనవుడు చలం ౩డివాడు, ఆశ్చళ్యావహవీప్పి మంఠములై కంటి కగపడు ఈవ్యోలిమ్మూరులు, అవాజ్శానసనోచనమ్యు నిరతిశయ. దీప్పియుకతిమును. ఆను షకంశ్యోతికి ఊపలకణముగా స్వీకరించి అపరోచ్షానుభూలికి. వుాస్వారంగమగు. సగుణా శాధనప దూనవుడు కదంగి నాదు. “అథ య ఏషో అంతరాదిత్యే హిరణ్యయః పురుషో దృశ్యతే .తస్యో దితినామ సఏష సర్వేధ్యః పాష్కభ్య ఉదితః ఉదే తిహ వై సర్వేభ్యః పాష్మథ్యో య ఏవం వేదో (థా 1.0.6) (సూర్యుమండులాంపర్వార్నీ యగు. హిరత్మాయబ్తుమషుడు ళత్త్తత్రి అను నామము సిలనాడు, ఈఅడు సర్టుపాప పేముప్పుడు. ఈపని సెవ్ట డుపొనించునే వాడు ఫర్యపొపములనుండి విరుపు డగుచున్నాడు. ప్రే నూ. న! “ఆభ యదతః వరో దివో జ్యోతి ర్లీస్యరే ఏళ్వతః అరి లం ఆకలా, అర టి అసు ట్‌ లు భాద డో ర పృ, సర్వతః షష, అనుల్తి మెషు ఉర్హ్యలుష

న! లోశేషమ ఇదం వాపశర్‌ యడ్యిద్‌ం అన్మీన్నంకఃపుపషే జ్యోతికి. (దా ఏ3) (ఈద్యలాకమునుంటి మిదళా "కేజ్య్యోతిస్సు (వకెశించుమున్న దో, యేజ్యోతిస్సు (పాణీనస్దము మోదన్యు భూలాోోకముమిదను జంరకంకు నుత్కెస్పములగు సమస్వలోకము అమిోదను (పకాశించుయున్న వో ఆజ్యోతిస్సే ప్రముషశకీరమందును.. (ప్రకాశించు ధున్నది.) ఆని ఇెపనిదదకగ్నలు (పస్తుతించినారు. ఈవ్యోతీరాసుల ఆరాభనయే. ముందు ఫలజ్యోతిషళానస్త్ర మునక రరువార ఖనోళవిజ్ఞానమునకు చారివీసినది, శీవలము మానవ వైతన్యవికాసముగనే కాక్క నక్షరవిద్య, చైనం దివ మానవవ్యాపారమునకకూడ (క్రమశః బహుళోపకారకముగా నాన రెంచినది. ఉఊదయాస్తమయ పర్యాయసూచికమైన దైనందిన చలనము సలనను రాశిచక్రపరిమితమగు సౌంవర్సరిక చలనమువలనను సూర్యడు నిద్రించుట, మేల్కా_నుట మొదలగు పర్యాయ[క్రమబగ్ధమగు. (పాణిలోక వ్యాపారములను నియమించు (హాస్య, ద్చకాలవిభాగములకు కారకుడైనను మానవుడు కాలవిఫాగవిధాతగా మొట్టమొదట చంద్రుని (గ్రహించిచాడు. సూర్యని కాలఘటకనిాా (హీంచలేకపోవుటక చంద్రుని ఆటు (గ్రహీం రుటప ₹ండుకారణములు. గలవు, మొదటిది వి వినువీనియంకుడం(దుని వారము సూర్యునిచానికన్న సరళతరము. అండుచేసులభ(గాహ్యము. శెండవదివి ఆతిలోకదీప్పియుతుడు పవి[తజ్య్యోతిర్మూర్ని, యు నగుసూక్యని శుచ్భలౌకికకాలమానవ్యాపారమున పపయోగిందుట ఆరాధనామగ్న్నమాన సుర్రైన నాటిమానవుని కంతణారుచించకపోవమ్నును. "దేడు (పపంచమందం రట వివిధదేశములందు వాడుకలాోనున్న 'కాలవిఫాగసూచక ములగుపంషాం గములన్నియ (పాలీనవానవుని ఖగోళ(పత్య వేమషణలు, (పత్యవేషణాపరి కరములమిడనాకారపడియున్న జే. అహో రార్రపర్యాయమువలనజనించిన అపరిస్కృులేకాలమానజ్ఞానము తరువాత నాసకకమాననునిచే బహుగముగా విసరించబిడినది,. వెందట నతక్ష్మ్యత్రములదలనములనాధార ముచేసీకొ నియ,

భె కజకచార సొడియా ర రులంయమొదడలసనిశిరపదికల ముల నుషమోగించయం, కాల జ్ఞానము వృద్దినిగాంచిననె. కొన్నినూరనసూ క వంకరములనువష్పువి శెచ్చి మన క్‌ న. స [(నస్తురళాలమానగ్ధానమంపయ ఖనోళఅవేక్తణలఫులముగా జనం చినవియే. కాలస్వుఫావసం వేవనయం టే కాక ఇంకొశచెసలోహాడ మానవ్నచెన వాట్‌ తో న్యము ఖనోళపర్టానసముచే నుల్తీబింపబడినది. ఆది దిక్పరిక్టానము. కాలసం జేదనవలె దిక్సం వేదనకూడ్య ముఖ్యముగా నభోమా వలఆఅ వేత ణలవలననే "పెంపొందినది, రమక్క తమపకువ్రలమందలకు వలయు ఆహరముకొరక (గామైకర్యాశముగా. భూమినిపర్యటించుచున్నచలవాసుల _ (010245) దిచ్ని స్లశ్వ్లపయక్న్నృ ములు "మొదలుకొని, ఆఘనికనాకాయానసాక గ్య్వాపావక చ “బీక ల ల + నా నీ ఖని ర్శి అ లక్‌ మగు దెచ్చి న్హేక నిర్యహణమువరప్‌ వక్ష్యలేములే దూవవునికి ఆన్న చూగ్తదర్శక ములుగా సాయసడిశవి, భూమియొక్కగో కాక్ళతి బానిపరిమాణకు లెలి సినరమణాత్క భరానోళ మున్కు చాని్రాపరిం చికొనియున్న ఖగోకమును, ఆవేశ అలనానారముణాగొన ఖనోళవిళ్టాని సమవిఫాళములు గావిధబించెన. భూర లముపై గౌను ఆస్టిం చినపకిమాణవిల్రానమునండశాగొన్వి ఖనోళ పమాత్య ఖనో కాంత రాళమం దుపర్యటిందుదున్న నభోమూ గృలకూర మునుకొలుదుటకు సొహసింఇిను,. ఇట్లు భూమిశిసూయ్యనిక్కి భూమికిచం(మని! మఫ్యకన్న దూరములన్యు భూసదృళములగు గహ దు అదమారములను గతులను వ్యోతివ్వా దులునిర్దయించి3. ఈ ఖనోళచలనసకారములకు అన్వేషించుటలా*ే ఆనే ం క్‌4 వంటల లు టల క్‌ ములగునణిరక్శాస్త్ర సమస్యలు హపిమ్యుంందబన్‌నని పర్ణైనులువిస్త కంచన్‌ నవి, సూఅజళ మున అన్నముంచు ఈసణ్రిప మ్‌ ఇీీ్‌వల నిదా ననా గ తానాలో త హీ గి హాస్వ్యములనుశా సాటిందు కవ పరమాణంాత్తన్తుని నుక దయయా పచ యోగించిలన, పాక 5 ॥ . శై నదె. నోవా న్యీలదూనములనుకొలుదుటయేగాఖ ఇాటిభాతిపస్య నావను నీ లను రచనలకు ఆనుకలిందుటకు శాస్తం భ్య్యాసకడు “వయదలిడినాడు,. కాని అరళు “| శే ఆ ల ॥ వస్దామాలాదర్శని (ఏ0660006006). భాయాచ్చిత్యగాహకము. (ై2010- కు[116 ౮1661), హూక్యపీస్పి మాపకము (వ్‌ం09యా6 10602064)

క అకుపషరకులు.. ఖనోశాన్వేషణతై సజరులె నరచవాక. ఫనోభలిసాళను

• క శ. బ్‌ గవ ళాంళకస మెన అక్షి ళాంచి వాం తం ఇన టల యుకు అళ్యాళ్చగ్వకర మైన అసివన్తైని ను ం-దినగ, డగ్యన గానిచ్ను సూర్య మండలమునక సంకకసూయ్యడుు హాములుు సఘూరుశితువ్చలు. వీటిఫెతికసంఫావములను ఆడదణాహించుకొనిటయంవ జయముకాం చినపకినీలన పక్షులకు పిళ్యాంత నాళమున. ఆతిహారముననున్న జో్యోవికణము లప అన్నయింపచేస్తి నక్షత త్‌ం టి ముల నత్నతలోకముల (పామర్భావమ్యు మనికి. వినావమ్యు వాటివా రులు పజివాకాములు, ఆక్ఫగులు, భౌతిక రాసాయనికసంభుట్ట్రనలు ముద ల అవ్యమృవవిషయములము కాత్రను అివిమ్మరించెకు,. అన్నిటీకన్న విస్మయాపాదకమనగువిమయము.. విశ్థాబ్యాకోచము. ఈలమృాతసంఘ టనను వివించుపట్స శాస్త్రకర్నలు. కవులపచున్నారు. విశ్శాముంయమ మొదట క అరల క్‌ లి ణో వ నా ల్లి విబమున నున్న (దవ్యమెట్ట్‌వె ల అది నూకనసృష్టియా, అవాడియా | ఆదిఏీవిఫభముక పకణామముమచెంది లోకాలోకనులగుయున్నది గ విష్టపకిమాణవిష్సృతము లపఈసమస్యలముంచ్క . నూర్యుమండలముకకుచెందిన.. వనోప0హా (పామ ర్ళావమ్యు నూమ్యని, పదాశిత ్ళ్గహముల ఫై "తిక సిరులు వీ నిసఏం చిశజిజ్ఞాస మహవ్వమునుళలోలుపోవుదున్నది. ఈసమస్యలనమసాధించుసండగ్భ ములో. మన పాచీకబుషులచే రడవబైశీన పర్యాయసృష్టి? సంతతసృష్టి పంకల్పసృష్పి మొదలపఆర్ష ఫావములు ఆభునికచేషములుధరించి బయలు ే జ ళ్ళ ఫ్‌ రీ అ "వెడలంచున్నవి. సిర్రాంకచాహుక్య మెష్పుడును తక్త్య్వ్యనిగ్ణయమునక [వతి బంధక మే. సీద్చాంతములు సామంజస్యనూ[త్రముననుసరించి కల్పించబడీనను, ల ఆసిళ్టాంతములకాధాగమురై న అవేశణాకృస్త్ణభూతార్థములు,. నిజముగా ఆశ్చర్యజ కకములు. ఖగోళములదూర ములు వాటివలన జేగముల్యు వాటిపరి మాణములుు వాటీతాష్యకమన్థితులు మొదలగునిషయములను జ్యోతిశ్శాన్త్క థి (గంథధములందు మనము చమవునపుడు మనబుగ్దిభమించును. భూతలమందు మనకు పరిచికమగు పకిమాణములతో పోల్చిచూచిన ఈఖగోళ పరిమాణములం ఊపహనుమారిపోయినవి ; గణనాపరసీమను తొకినవి. సెకనువప్‌ కే56,000 మెక్ల వేగముతో ఆంకరాళమున పయనించు వెలుతురు దూరవిశ్వళోణములం

ఖ్‌ వళ్ళు కరన్నికళ్ళు కంినులకండి. బహూని నచేకొకటన 10 ల కలసంక న. వా రోగముల పట్టక ఖఫభళాత్త్ర బదు పవక నెలియంజెప్పికపడ్యు భూమి ను3డి ఆనక(ప్రలష కూరి యును ఆఅవగాహ్‌ంయ కొనటయొబ్లు వీ లీనా వన పొాలప్తుంవ క్రే000000 ౪ాంతిసందర్య ములశ్యాానన్వు 10,000 కాంతిసంవవ్సృ లి త ( “ కా జ్‌ ను నా క భు. రముల డదకసనుల అందద్భత్తాకాననళకుని మనలని శాత్ర*రహోచ్చకించి నప్తుణు ఈపరకిదాణమహర్యు ముకు బు కక్క ంచుటయట్లు లీ వెపెచ్చు విఠషమవి్నిశాంకముగా. వ్యాకోచిందుదున్నదటు “బ్బహీీ్‌ వృదా ఆకు ఖీ సూ న్‌ షా న్న ప. ధాతువుళుండి ఉత్పన్న మై కబ్బంహతిి (ద్య తే) ఎల్లపుడుపవృద్ది చెంకునను మా ౮ . ౧7 ర. జఆర్రముగల “హ్మ్‌” సవమునప్‌. విశంవ్యాళోచనసీర్తాంతములు నవీన గ ఎ” ్రి [ వ్యాఖ్యానములవలె నోదకంచునున్నవి, “మహతోటహీయాన్‌ో అని (కుతి నిక్షష్టనివవద్గికపరవసువ యొక్క బృహక్చందూణమునమ విష్వపరిమా ణము కొంషామినపనట్టువ లు పించు. వీలయిక్యు వెళ్ళను. విళంకరీక ఇండ ర. ఏ ర్క వస్తువులును దురవ-గాసాపకమాణములుకల యే. “ భూరలమంఎవ దానవుడు (వళ్ళతిమై మహార్చ్యరవిజయములకుగాంచి నాకు; (పక్కవిని పకనానిసూాచేసకొన్నాడు... వివంసషీకిరలమానికము చెల -/ న్‌ చేవ అలు లానని మానవుడు నవ్యగుతోే.. వి కమీసటన తన్నవక్కాదివకీకరణము. కార గ్‌ ల్ని శి = నా టా, అలా ళు ఇముకావచ్చును.. ఇట్టి దునహంకారవ్రూరకువపచ్తురుషునిచేతికి. (వస్తుక (గంథధమువంటి నవీన ఫఫోళ శా ్త్రనంధము నొకణానించ్చి దానినరనిచేచది వింపచేసినయెడల బ్యుర శెక్కినముప్కంరయు. మందనించినట్టు. డిగిపోవునుం జా ఎవో న! గగ ఆ లృషోళజ్చా నృ రు దరి ంయనిర దధికమ పహూతముఇలవికంమెక। “కవితా ఖగోళశా న న్షించనికదఫికమ హత్వముళలవిక్యు మెక్కుడ్య ఆట్ర్‌వి సం తరాళమున నొకమూలనున్న ఒకఇసుకనెకసుపాటిమైన చేయనిభవూమి యందు చ జూ ర జ్‌ పొరకియలు పెట్తి కాలశ్షేపముపయుచు. వ్నిరమిదున్న ఈతుచ్భ్చమానపకీట మెక్కూడలో ఆని యనిపింధును. (పస్తుళ్యనంధముపరిమితపరిమాణ ముగలదిమయైనప్పటికిని ఇది నవీనఖినో భవిజ్ఞానమును మనకొందకేయు. (గంఫములకోటిలాో. చేరినది. ఇందు జేరు ఇజమ్‌ అం "ేయశీర్షి కల చవలువదువుకంతటిని చవులుగొలుపుతెలుచనుడికారమున సంర

వ్‌ కించి. గంకకన్చు చకుభమలకువవిచూపినాకము.. వీమయము నంకీర మైనను కానినిసులఫావగాహాముగాకేయటయందు (గంథకల్ని గాంచిన విజయము (ప్రళంసాహ్హాము, ఈగంథధమును సాంతముగ వదివిననమవాత చదువరుల మానసమందు ఇంకను ఉన్దుంథముల నవలోకించి విశేషనిషయముల తెలిసి కొనవలయునన్న కతూహలమురే కెత్తినమెడల (గ్రంథకర్న ఉద్యమము ఫల వంతమగును.. తెలుగుఫెాషలాో రచించినళా్త్ర్యనంఫములు వాలర్‌మ్క వగా నున్నవి. ఉన్నవాటిలో మైన విషయము సుఖ్యపతీతికొరవడియున్నది. (పన్నుతే (గ్రంథము చదువరుల పలస్టినిఆయాస పెట్టకుండ నాజి విషయవిశదపరిదయ మును చేకూర్చును. అదిగాక పాఠకులు ఈగ్రంథమువై పుచూపుఆదరము (గ్రంథకర్త్యను ఇటువంటిశాన్త్రవిమయ ఎథెళద్యాపాదకములను కాత్రటంథధ ముల నింకననేకముల తెలుగులో (వాయుటకు ఫురికొ ల్పగలదని ఆశించుదు ఈభూమికను ముగిందునున్నాను. ఇెన్నపట్టణము బ్‌ మే, వ. నరసింహస్వామి

కెలుసఫాహాసమితి వ్‌

జయనామసంవర్సర "తెలుగువిజ్ఞానసర్వస్వ భౌతికరాసాయనికళాన్ర్య ఛా్రపద బహుళ వత్వుశి / సంపాదకుడు

ఏగ-9-54 నాననా

క తజ త ల (చావిడసామలలాో ఆ భనికళా న్తవాణ్మయము. ననిన కరచుటై _ ఈత లప న్‌ ఇెర్నళ్తుక విష్యకకాపకనక్తువా.. శేన్పకచిన. 6పోటి. యీైంధరచనక్‌ శారణము ఆ “పోటీ'కివచ్చిన (్రైంధరుఅలాో. డీని నుర్తముమైనదానినిగా "నెంచి బహుమానమొసగి. దీన్మిసముగణడు కారణభూత్కులైన చెన్నపురి విశ్యవిజ్యాలయమువారి ఇింతయు కృతజ్ఞుండను, నాయందలి వాళ్స్ళల్యమువె కోరిన దేరిడవ్లున శముందుదూటిను, కభూమికిను (వాసియిచ్చి నన్నాశీర్వ్య దించిన మస్పురువర్యులు. డాస్ట్రరు శ్రీపాద నోపాలకృష్టనూక్రగారకిని, శ్రీ ఎమ్‌, వి, సరపింహస్వామి గారిని నా వందనములు ఈ (సైంథభరచనయందున్వు ముద్రణమందును పలువుచుమ్మికులు నాక్‌ పాయపడిక, వూజ్యులు 'శ్రీనుల్లం పల్లి సోమ శేఖరశర్మ శారి యమూల్య పాహాయ్యసంపద నాకు అఖింపకపోయినచో. ఈగంథధ వమింతత్వరలాో "వెలువడీయుం'డెడీదికాము... శ్రీవసంతరావు వేంకటరావుగారు. వీనిని సహృదయులై పకశీలించికి ఉభయభాసా్యపవీణ శ్రీ దువ్వూరి సూర్య నారాయణక్కాక్త్రిగారు. ఫాసావిషయమున ననేకసూదన లాసగిరి వీర 'లెల్లకు నా పహృదయవ్రూర్వశకవందనములు, ఈవ్వుస్తకమున (ప్రమరించిన శర్వ 9 0, 10 17 పటముల కాయాచ్యిరములను కో డైశెనాల్‌ అబ్బక్వేటకీవారును, 18 వ పటము ఛాయా చ్వికమును వైజబామియాఅసప్దిక్వేటరీవారును- 19వ పటము ఇాయాచిక పు న్‌ా ఛా సి కి మును జియలాబికల్‌. సశ్వే ఆఫ్‌ ఇండియావారున్వు 13 2% 29 30 31, ఏ2 పటముల . భాయాచి.త్రములను సయిన్సు సొసైట్సీ మదరాసు వారును జసగిరి;ి మక్‌ చెందిన పటములను వినియోగిందుకొనుటకు నూంట్‌ విల్చకాసీ్‌ జీలమార్‌- అబద్ద ర్వేటకీవా రనుమతించిక, వారల సహృదయకకు నాధన్య వాదములు, ఎర చయిత -శవనాావనావు,

ఆస వ్ర సావన 'శారదరాత్రు లుజ్జ్వ్యలలసత్త రరారరహారసంక్షులన్‌ జారుళలరందులయ్యె, 2004466222 244 66666666"

“శనెలునస భాయలులేని శరగ్ని కీధములందమ వినువీ?ెని సాన బెట్టిన నజములనలె నిలమిల (వక్రాశించు నక్షత్రముల యతిలోకసొందర్యమునకు. కనితల్లడాడైన నన్నయ మ్యుష్లుడై, తన యానందమును కనితారామణీయకమునో జోడించి వాగహాపమున మై పద్యభాగమందు చిితించెను.. ఈ యానంద పారవశ్యము (వతి (పేషపనకును సామాన్యనే. సామాన్య (వేవకుడు కవిగామిచే ఆ యానందమును తిన మనస్సునం జ్వీంచుకొనును, ఆనందజనకమగు వస్తువ్రునునురించిన జ్ఞానమా యానందము నినుమడింపజేయు ననుట నిర్వివాదము కదా! శాబ్టి ఆనందజనక గగనదృశ్యముయొక్క- నిగూఢ రహన్యము నొకింత యనగావానము చేసళొనుటకు (వయత్నింతము,

శీర్ష భాగమం దదుముబడిన గుండ్రని "పెద్దడిస్పవ'లె ఆకా శము కనపకును, శాని నిజమునకు ఆకాశమనునది (దవ్య రూపమున నేమియునులేదను, ఆకాశము శూన్యప్రదేశమే. మనయూహాకందనంత దూరమువరకును అఆశూన్య(వబేశ మున్నది. అంతయెక్క-వ దూరమునకు నున్న అశకూన్య(ప్రదే శములో భాలతక్కూవభాగము మూ(తమే మనకంటికి ఆనును; అప్పుకు శీర్ష భాగమం దదుమణడియున్న గుంఢడనిడిప్ప భూవమింమై

వి వినువీథి బోన్లింపబడిన ట్లది మనకు కనివించును, అకాశమని మనము తజుచుగా వ్యవహరించుచున్నది అట్టు గుండ్రని డిష్పనలె కన ఆకాశమునెపు చూచినప్పుడు జ్యోతులవలె (వకా శించుచు అనేకమూమ్తులు మనకు గోచరమగును, ఆకాశమం దున్నట్లుగా గోచరించుచున్నవి శకాబ్టి అమూర్తులను నభో మూక్తులని సాధారణముగా న్యనహరించురు. వీనిలో చాల మూతులు గోళాకారమున నుండును, ఆహేలునృచేత ఖనో ళములని కూడ వానిని వేర్కొనుట కలదు, ఖగోళము లనగా అశాశమందున్న గోళములే, ఆకాశమునకు నెనుక ధగధగ మండుచు దివ్యాగ్ని యున్నదనియు, ఆకాశములోని రంధములమూలమున మన కగవడుచున్న ఆ దివ్యాగ్నియే నభోమూర్తులనియు పూర్వు లను హొనుచుండెడివారము. కాని ఇది నిజముకాదు, ఆకాశ మనెడి "దేదియు (ద్రవ్యరూపములో లేనప్పుడు దానికి చిల్లులుండుట, చానికి "వెనుకనున్న దివ్యాగ్ని ఆ చిల్లుల ద్య్వారముగ నభో మూర్తులుగా గోచరించుట అనంభావ్యము గదా ! నిజమునకు నభోమూమ్తులన్నియు (దవ్యమయములైన "పెద్ద పెద్ద స్వరూప ములు నభోమూమ్తుల్ననెవు ఆకస్మికముగా నొక్క-సారి మూచి నచో నవి యన్నియు చుక్కలనలె నున్నట్టును, ఒశేవిధముగా (వకాశించుచున్న ట్షును మనకు స్ఫురించును, "కానీ నిదానముగా కొన్ని దినములు గంటలు వానిని పరిశీలించినయెడల అవి యొశే

మాదిరిగా (పశాశించుట లేదని మనకు 'తెల్లమగును. ఈవిధ ముగా నభోమూక్తులందు గలలేడాల నాధారముగా జేశకొని వానిని కొన్ని నగ్గములుగా శాస్ర్రజ్ఞులు విభజించికి. శెలాక్సీలు, నెబ్యులాలు, నక్షత్రములు, (గ్రహములు, ఉష్మగహములు, నోకచుక్క-లు, ఉల్కలు అనునవన్నియు నభోమూ్తులందలి వివిధవన్టము లే.

గగనతలమున మన కగపడుమూప్తలలో అధికనంఖ్యా కములు నక్షత్రములు, నిర్ణులమైన రాత్రియందు చండ్రుడు లేని నమయమున ఆశాశమునెపు చూచి, “అబ్బో ! నత్ష్మత్రము 'అెన్నియున్నవో [ యని వాని కసంఖ్యాకత్వము నాళోవించి ఆశ్చర్య మును (పకటించుము. కొని శాత్ర్రుపరికరసాహాయ్య 'మేమియు లేకుండ కంటిశో యూచినప్పుకు కనపడు నత్త్మతముల సంఖ్య అహుమితము గాదు, మంచి దృష్టిగల మానవ్రనకు వ్‌దైన నొకనమయములో కనపడునక్ష్మ(త్రములు సువూరు $000 ఉండును. భూమిమై "రలిడవఅస్థభాగమందున్న మాన వున కానమయములో కనపడునత్షత్రములు కూడ రమారమి అన్ని యే యుండును. కాబ్ట్టి కంటికి కనపడు మొక్తము నక్ష (తేములు 6000 కంక నెస్క-న యుండవు, "కొని మనకంటికి కాసరాని నత్త్యత్రము లింకను నెగ్నయో (బ్రహ్మ్ముండమందు గలవు

నత్ష్య్యత్రములు స్వయం(ప్రకాశకనోళములు దీపము స్వీయకాంపిచేత వరీకిగా (పకాశించునో ఆరీకిగనే అకాశములో సవ్షత్రములు (పకాశించుచున్న వి. భూమినుండి మూచుచున్న

| వినువీథి న అయ్యి షి అెదేందంతక నాన షమువన నోచి

మనక మినుషు మినుకు మని లెజరిట్టుచు ఆకాశమున గొచరించు చున్న మూర్తులన్నియు నత్ష(త్రములేం

"వసచుక్కను చాలమంది మూచియే యుంహకు, ఆ చుక్క పొడుప్పును బట్టియే పల్లెటూరి రైచులు తెల్టవారనచ్చు చున్నదని "లెలిసికొందయమ.. నశ్ష్యతమువలె. (పళాశించుచు చం్యదసులేని 'రాల్రియందు “తెల్లవారుజామున కనబకు ఖగో ₹ము లన్నిటికంచబను ఎక్కున దీప్తి మంతముగా గోచరించున దదియే. సూర్యచంమల తమవాత దానియంత ఎక్కున దీషతో మనకగపడు ఖనోళము మంయొకటిలేదు.. నిశితముగా పరీక్చించినచో అది శేవలము సత్రతమునలె చుక్కగా గాక చిన్న పింబముగా గోచరింటును. నిదానముగా పొంతసేపు దాని నవేఫ్టించినయెషల నజ్లత్రములవ'లె మినుకు మినుకు మసక అవిచ్చిన్న మైన కాంతినో నది (పకాశించుచున్నటుల కహ్‌ాడ

'సజ్ల (త్రములు అనగా చుక్కలు స్వయంపకాశక ఖగో ఫములోని మనము నిర్వచించినయెడల. "మేసచుక్క-. చుక్క (నశ్షత్రము) శాజాలదు, అది స్వయం(సకాశకమూర్తి "కాక వోన్దుటయే అందపు కారణము. తనపై బడన సూర్యశాంపినో "వేససచుక్క_ ఆశాశమున "లేజరిస్లుచున్నది. ఇ టది సూర్య

నూ మ్‌

"కాంఏఎెనలన జుం ళల క. క ఇ అం 5 ంవినలన అెడరిఘ్లుట యేగాక సూర్యునిచుట్టును (పదవ్చిణము మాడ వెయుచున్నది.. 'మసచుక్కకు శ్యుకుడన మరియొక "వేస గలదు, శ్యుకునినలె సూమ్యనిచ్చ్యూను (పత్న్మ్షముగా. తిమనస క! స వ శ చున్న ఖనోళములను (గ్రహము లంవుము, చ్యక్రైుని 9 “కలసి (గ్రహములు. మొత్తము పవి యున్నని,. బుధుడు శ్యుమైడు

జ క ఉత్వ థ్‌ భూమ్మి కుజుడు అస్టిరాయిడుల్తు. గుమడు, సని యురేనస్‌, జహా, ఫ్‌ చ్‌ న్‌ు నల్టై క ణి ల్లట్‌ అని వాని యమ్మ

నభోమూస్తలను. పరిశీలంచుటకై దూరదర్శిని యను

అవ్‌ మా

పికరము నొకదానిని ఇాన్రుఖ్లైలు సృష్టించినామ. ఈ పరి

క్‌ 21 క్ల వ క్ల కరముత్‌ మాచినపుడు దూరముసనున్న మూర్త దగ్గరగ ట్‌, రట అటో ఇ కక వ ఫో కాము "తళ | నున్న ట్రగపమంను, ణ్సె పరికరసుతో” (గవాముల న వేళ్చించి నప్పుడు చిన్నచిన్న బింబములుగా అని కనపడును, కాని అచే పరకరముతో నశత్రములను పరీక్షంచిసయెడల నట్టికంటికి కన పకువాసికంయై. కొంచెము. పెన్షనిగా నవి గోచరించినను చింబ ములుగా వూ(త్రము (పత్యెమము "కాపు ఏ చుక్కలుగనే అవి కనమపనుం

ఒక సభఖోమూక్క సత్ష(వ్రమో (గ్రహమో దూరదర్శిని శేకండకూడ తెలిసకొనవచ్చును. కొన్నిదిసములు "లేక నెలల శాలన్యనధిలో నత్త్య్యత్రములనుబట్టి (గ్రహముల సాపేక్ష స్థాన ములలో మూక నచ తయ సొనముతో నః ములలో మూమ్చ నచ్చును. శాసి నత్ష్యత్రముల స్థానముళ నట్టి మామ్ప నోచరము కాదు. ఆకాశమున మనకు (ప్రత్యతమగు మూహ్తులలో (గవహాములనంఖ్య చాల తష్యనం

(గ్రహములు గాక సూప్యనిచ్చుు (పత్యషముగా తిుగస చున్న మూష్తులలో ముఖ్యమైనని తోకయక్యాలు, నభోమూశ్తు లన్నింటిలోను మిష్కి-లి ఆశ్చర్యకరమైననవియే. తోకచుక్క అనగాసే శాంకిమంత మైనెన్షతల, డాసికిచేర్చి పొడువైన తోకగల సభోమూర్తి మసస్ఫురణప వచ్చును. ఇట్టి నభో మూమ్తులు. తరచుగా. (పత్యకముకానవు. వాని అపురూపమే

( వినువిథి వాని నింతకు కారణమేమో ! కాని తోకచుక్కలలో తోక లేనినికూడ "పెక్క- లున్నవి. శతోకచుక్కలలో వానిసంఖ్యయే వాల పాచ్చు. తోక ఉన్నశోకచుక్కలు తరచుగా కనిపిం చనవుగాని తోకలేనివిమా[తము. (ప్రతిసంవత్సరము కనపడు చునే యుండును... కాని తోక లేనికారణమున సామాస్య మానవుని దృష్టి నవి యెష్క-వగా నాకర్షి ంపలేవుః

నభోమూామ్తలందు ఎక్కువ విరివిగా కనిపించునవి ఉల్కలు, ర్యాతి అకనమువంక మూచుచో ఒక నత్ష్యతము హఠాత్తుగా (క్రిందికి పడిపోవుచున్నట్లు సన్నని కాంతిళీఖ ఆకా శమున కడ్డముగా కనిపించును. కాని నక్షత్రము పడిపోవుట నిజముశాదు. ఆ కాంకిళేఫఖ భూమినైవునకు ఉల్క- పడుటవలన కలిగిన దే, ఉల్కలు వీనువిఫిని తిముగుచున్న అత్యల్ప్బమైన మూతులు, భూమిని చుట్టియున్న నాతానరణములోని కవి వచ్చుట తటస్థించినపుడు వాతావరణపు రాపిడి కవి "వేడియెక్కె., మండి నన్నసి శాంకిరీఖగా గోచరమ౫సను.

ఆశాశములో (గహములచుట్టును తిషుగుచున్న మూర్తులు ఉపష్యగహాములు, మనకు చల్లని వెన్నెల నిచ్చుచున్న చంద్రుడు భూమిచుసప్టు (పదక్షణమొనమ్పుచున్న ఉష్యగహము,. భూమికి గల ఉప్థ్గహము చందుడొక్కడే. మన చందుడు గాక అశాశములో. ఇతర (గవాముల. చుట్టును తికుగుచున్న ఉప (గ్రహములు మ3 ముప్పడె యున్ని, ఉపష్మగహము లన్నియు అయా (గ్రహములచ్చుర్పును తికగుచు ఆ (గ్రహములతో కలిసి సూర్వునిచుట్టును తికుగుచున్న ని,

వ్రస్తావన 7

ఈవిధముగా సూర్యనిచుట్టును (ప్రత్యక్షముగనో పరో క్షముగనో తిముగుచున్న నభోమూర్తుల నన్నింటిని, సూర్యునితో వేర్చి సూర్యకుటుంబమని న్యనహరింతుకు

నత్ష్యత్రములు, (గ్రహములు, ఉపష్యగహములు స్ఫుటమైన శాంతికో. (ప్రకాశించును, కాని ఆకాశమందు స్ఫుటమైన శాంతితో. (ప్రకాశింపక మసకగా మ్యూ(త్రనే. గోచరించు మూర్తులు. కొన్ని యున్నవి. దూరదర్శినితో చూచినపుడు 'కెల్లని కాంతి వీంజలనలె నని గోచరించును, ఇట్టి మూర్తులకు నెబ్యులాలని -వీకుం

ఆశాశములో ఉత్తర దత్చిణములుగా వ్యాపించి గగన శీలమును రెండుగా భాగించుచున్నట్లు పొడునైన 'మేఘమువలె నొకమూర్తై యున్నది. పాలప్పుంత యనియు, కాశీరామేశ్వర ముల (టోవ యనియు, వియద్షంగ యనియు దానిని సామా న్యముగా మనము వ్యవహరింతుము. అస్పష్ట్యమెన శాంతితో సుదీర్ధ్యమైన . 'లెల్లని 'నేఘమువలె గోచరించుచున్నది గాని వాన్తవముగా నది అనేకళోట్ట నత్త్యత్రములు, నెబ్యులాలు చేరగా నేర్చడినమూర్తి. ఇట్టి మూర్తులకు శాత్రుపరిభామలో “గెలాక్సీ” లని నామను*

సో నా ఖః

నక్షత్రములు, (గ్రహములు, ఉష్మగహములు, తోక. చుక్కలు, ఉల్కలు, నెబ్యులాలు, గెలాక్సీలు మున్నగు 'వేశ్వేకు నభోమూమ్తలను గూర్చిన జ్ఞానము నొసగు శా విభాగమే ఖగనోళవిజ్ఞానము ; "లేదా ఖగోళశా్ర్రృముః జ్యోతి శాస్త్రమని దానికి మరియొక పీకు నభోమూర్తుల స్వభా

8 నినువీధి వము, ఆకార పకిమాణముల్సు నంచలనములు, సాపేక్ష నన్ని "వశములుు రచన ఆకిగాగల అనేకవిషయములు ఈశాన్ర్ర మందు చర్చింపబకును,

ఖనోళవిజ్ఞానము వాల పురాతనమైనది, ఆఅనునికయుగ మందు భౌతికళాన్త్రరంగ ములలో బమగుచున్న విజ్ఞనాభివృద్ధి ఫలితముగా మపళధికీకరణ సామ్మ్య్యుముగల స్యగాహ్యా వేధన పని కరనిర్థాణము శాశ్రుఘైనప సాధ్యమైన నాటినుండియు ఖనోళ విజ్ఞానముకూడ చాగుగా. వ్రన్యమాసముపచున్నది. ఈరీతెనా దినదిన (పన్ఫద్ధమగుచున్న ఖనోళ విజ్ఞాన వ్షేత్రమును అంద కృషిచేయుచున్న విజ్ఞానులప వీబముగనుండుటకై. మూడు ఖండ ములుగ ఆధునికులు విభజించి. ఈవిభజన ౩3నలము స్థూల మని "వేకుుగ చెప్పనక్కర లేదు, నర్శనాత్భుక ఖగోళవిజ్ఞానము, 'సైస్ధాంతిక ఖనోళనిజ్ఞానము, ఖనోళఖొతిక నిజ్ఞానము--అని ఈ ఖండములకు పం

నన్ష నాత్ముక ఖగోళివిజ్ఞాన మెకఘ్య-వగ అవ్మేేణాళ్చుక మెనది, నభోమూస్తుల చలనముల న'వేక్షించి ఆఫలితములను లిఖంచుట, వ నభోమూర్తి భవిష్యత్తునం "దేసనమయమున గగన తలమునం "దేస్థానమున నుంకునో అవేక్షణ సఫలితముల సాహా య్యమున నాచేశించుట్క ఆవిధముగా నత్ష్యతపట్ట్రకలను, పంచాం గములను తయాకచేయుట ఈవిభాగమునందు. జకుగు కృషి, నభోమూక్తుల ఘనపకివూణమును కనుగొనుట, భూమినుండి వానిదూరములను కొలుచుటకూడ ఈఖండమున జమగు కృషీ లోని ఛాగచే, ఖనోళవిజ్ఞాన ములో ఇదియే మిక్కిలి పురాతన మైన శాఖ,

స్క స్తాన ర వ్రుస్తోనన ॥ ల ౦ ల్‌ విజ్ఞానము శనలనము గణికశాస్త్రృసంబంఫ మైనదిం ఖనన చలనములప కొరణములు నరయుపీకె గ చెదశాస్ర నియ టం ల అ వ. బాష న. లత మముుఐను వాగి నప్వైంపచయుటయ పెన్తాంపికసనా “ఫనిన్ల్హాన మా షె మంయ. జిపుస కృషి. కంకి ధాన లక్ష్యము ఖనోవ అ ముల (ద్రవ్య రాానిన్మ యము కడ ఈ ఖంచడమందే జముసను, న ఓ ఫం టం న. రాగ క ఇ “లం తిసముగా లభ్య మైన య మును నఫోమూవప్తిల కన్వయింస పసి జ గ వాని రచనావిధభానపము, ఆాపశ్రమము, స్వభానహు, పణావము నిశేవము- ఆప౩గాగల నిషయముల నరయుట మూశనఫండ రం చు జం కి న / నవీనము, ఆను?క ఫొపెకనిట్టూని సిర్టించిన న మూలామూాపక శి మను పరెకరసాహోయ్యుమున నే ఈశా న్సళాఖ "పంపొందటసు ప వ ముచిష్క-నసనెం వ్వ్‌ చం ర రీ చ తము ఇ(కీనల ఆ కెయో.ఫఏనోళళా న్త్రవమును మంయొక నూతన ల ల ంం గ్‌. కి ర. ఇాఫి ఫనాళనిజ్ఞానమందమ నెలసినదె, దినిని (ప్ర ల్యెకమైన వానగా గ భ్‌ ్కా గాక ఖనోళథాలికళా స్తోబతానగా వేర్కొానుట యుచితము నభోమూవ్వులనుండి (ప్రసా3తమస దృన్లోచర, అపినీలలోహాత, పరక్నోణశాంపికిరణముల యనులీలన మున హూ(త్రనే ఖగోళ ఫాలికనిజ్ఞానము పరిమితమై యున్నది, కాని నభోమూప్తుల నుంకె (ప్రసావతేనుస వివరణమును సి “సీక్కొ-సినవి సూ[్రనే కావు మనసు "€డయో వాష్తలను పాటలను బె తరంగ ముల సాహాయ్యా సున నినగలుసమున్నా మో అ తరంగము

10 విను ఏథి లును నభోమూర్తులనుండి (దసావెతమనుచున్నవి, ఈతరంగ ములనుకూడ మన మనుశీలింపగలిగిన చో నభోమూమ్తులను గూర్చి మకొంత జ్డనము నార్టించుటకు వలుచిక్కూను, ఈ రీకిగా నభోమూర్తులనుండి (ప్రసా౭తవగు "రేడియోలతరంగముల యనుశ్రీలన మునకు (ప్రల్యేకంపబడిన ఖ₹ శవిజ్ఞానశాఖయే -శీడియోఖనోళశా్ర్రము.

లోగడ ేక్కొసినట్టు ఈ ఖగోళవిజ్ఞానవిభజన కేన లము స్థూలమైనదిం పైని వినరించిన నిధముననేగాక మ9 యమొకరీకిగా. కూడ ఖగోళవిజ్ఞానవిభజనను చేయుచుందుము, ఈ విభజనయందు ఒక్కొక్క తరగతి నభోమూమ్తులనుగూన్చి ఒక్కొ-కళలా భాగములో చర్చించి, ఆ నభోమూరక్తులతో'ే ఆ ఖగోళ శాస్త్ర భాగమును "పీర్టాందును, నక్షర్రఖగోళవిజ్ఞానము, సూర్యకుటుంబ ఖగోళవిజ్ఞానము మొదలగునని యిట్టి వే,

ఎట్టయినను విషయము. నెక్కూన లోతుగ చర్చింప దలచినపుజే ఈ ఖగోళవిజ్ఞానపిధజన యెక్కువ (పాముఖ్య మును వహించును, కొని జన సామాన్యముకొరకు (వాసిన (పకృత (గ్రంథమునంటి చానిలా! ఈఖగోళవిజ్ఞానఖండములందు వదో ఒక ఖండమందలి విజ్ఞాన నంపదనుగూర్చి మూ(త్రమే (నాయుట అభిలపణీయము "కాదు. "కాబట్టి యీ (గ్రంథములో వర్మనాత్మక, సైద్ధాంతిక ఖగోళవిజ్ఞానరంగములలో "సేకరించిన వ్ఞానమును కొంతవిప్రలముగను, ఖగోళభాలికవిజ్ఞానరంగములో నార్టించిన విజ్ఞానమును కొంత నంగహముగను చర్చించుటకు (సయత్నింతము.

భూమి నారింజళశాయనలె గోళాకారమున నున్నదని ఇెప్పినచో వమునలో బాలమందికి విష్టారముగానుండవుం "కాని అందకు దాసి నంగీకరించెదరని పూర్తిగా చెప్పలేము. భూమి బట్లపముప్పగానున్నదసి మ్మ వాడించువాకు సలుపు ల నా ఆలళోచింపక పోయిన గ ( (4 | (న యొడల "అది నిజ న | క ॥ ( ఆ కలుగవచ్చును ;, డం ప్ప భమ శైవ వెలళపలికగి విశాల న స (/7 క్త ల ల్లు. నో ళు లి జ్‌ నిలువబడి నబువెపు న్‌ ము--భూగోళము లసమాచిన చోభూమి 1 వ చిళ్రమంాభూగో వాపపరిచినప్టు. బల్టపమప్పుగనే యున్నదస్‌ మనక సైతము స్ఫురంచును. కొని నిజముగ భూమి బల్లహుపుగా. లేదుః అది నారంజపండువలె గోళాకారమున నున్నది భూమి గోళావారముగనున్నది, "లేనిది భూమిపై నున్నంత "సేప్టు మనము (ప్రత్యషముగా చూడలేము, ఘామి చాల

శై వనువిథి టల, వ వ ల టం ర లచ నం “కృవదుసటయిు అంప కానిఆసుు. "జెలి భూమి ఆళాఎసును (0 4 ం జట లమ ర ట్‌ గ యింంం పటి గామా నవి ఆజా మునోనకి దూరముగ ళం న ల ఇ న. ద్‌ ళ్‌ ల య. లల న నోయి వూాచనవవనసందము వప కొలు ద్యానాంచెముల నొపా హోం క వ్‌ లు దృ / య ల లవ నక యంహసున భామిెునుంవయిు ఖూవి నొఖెళొారముననున్నదిని ఫ్‌ య యె అ రను భై వస నం. వ హాలు బతు “లువటంస నటుపవప లు దమూచి విఫాలమెన బయట నిలునట? సలటునప్త్పులము మనూ నప్తును. కినుమూసప్త్రసుు స2హాన్షులో ఆవెశ్‌ము భోూమిసి కొవిివొలమము కనపుును,. కం ఈలాపసము భూమిం” కలంకొసి జ. జ.

ల న వవ్‌ ఇన న్యు నలు ఏ టు సు కినసుసరసకం దక్కక విసి ఐం సస్యుద పుటాచాన గా బధ న్‌ చో ౮6౬

| ఎట్యూల లండు విజ్‌ న / నా టయటగాని సలునబన చెపి ఎట్రహును పచంాంచెన ఎ” "ప్వె పం త యి సెముగా నప నోదరంచును. ఇ సృ ంఫఖి నమునటి రై యాన్‌ ళన రఎ6 ట్‌ి ఎ మెగ మనుతం ప*టుప్తు ఖభామి గళ ళారమున న్‌ న బంంపం టం యు చ నన “నటన మ లం, న న ఘూమి నోళాజానమున నున్నవస విరూపంచుటపు వా ఆ న జస. న మ లల గానం వా కటి క యా ఆ. చటరం మ పెచ్చనైాంపపు కం'కును మన్నన నె సక మునుం4 ఒల్జుసుు ౧_ అం ం మ్మా టు ౮6౬ మ ( ర / ఆ నం వష 1 న స నయ్యా ముస్ము రవము, దివా పనమూపజవమంపున్న యు ఓట జ లు ఫ్ర బట క నం భా. శశ. న చరచాపకోయ్యు చినవభాగిము హో నుబంన నున్ననారె] య పీ ల టర అ + లు అహం ఇటూ న్‌ =, = ౮ హా తుల క్‌సపుినను, శొసి (గ్రవయముగా టప బంను నమాపంచినకొల ర.

• పాల లం న... వమా నియు చిస వరచాపకొయం. అసిసభాగము,' ఓడ పెఫె ఫీ య 9 యా హ్‌ 1 అ రాధా లవ ప ను అం. హా” | నం! ను మీడ అ:జసఫనహము (సై వముగా కగపంపును. ద్నై | అక లం స్‌ 2 ం అం ల ల టచ్‌ | ల. లర, గ, (మువొ సమీప (స్‌ వంచిన “అంట్‌ పీచయంతయు ఒక్కా ళా మై ఆచ క్ష. వ = వ ( న న ళ్‌ ల్‌ ” జు“. చ నావా కొరపెం నక ఓషపొయ్య ఎనవభానమునుండి తీవ అుసనిస స్ట న. రల టో న రిట్రైంతాంచ సవాను క్రీమపంగా క£ిపించుటపు తారణపు. భూనుగ శాతార వ్‌ ముస నుంటటయిం

ఓడలు. వీసూసములు వాఃకళోసనిక. వచ్చిసస్ప నుండియు ఒక బేశమునుండి మళయమొక "దేశమును (ప్రయాణము చేయుట మిషాలి య్క్కుైసది. అమెెశా -"దేశమునోని జాన్‌ ఫాన్సస్కోం నననములో జససససున్న ఐక్య రాద్యసమితి మన జేశమునుండి "వెళ్ళాన ద్చున్వు లేవా రూవ్పనాపయాణము గానో. పడమకగానో- ఎవ3శి నీలయిస్ట్టు వామే (్రయాళాము చేస జాలొన్సిప్కో- సమూావీశములము హోదరసచున్న, ఎల ప్యకలబో చచుప్త్పుపుంటిమ, భూమి గసంపముగా నుంపట చేతనే యివె సాధ్యమనసచుస్నది.

అశాశములో ఎ్క-న 'యెన్తుసండ ఘాభాగవు ఛాయా చ్యిత్రములను. తీయుటను. ఇటీవల శాస్త్రాలు “సేచ్చకొగిరెం

ఖా 1 మం ల ఖా లాపీ బా గ న న 1017 న నంనతృవము మాక్చె న అంగి 100 మే యస్తు నుండి తీసిన న్య్యూమ్మోళో (ప్రాంకహందలి భూఫానను శాయా చివ్రమును 1న జటములో చమూషవచ్చును. పటములో మా బడిన ఘోభెగపు ఫడనిి ఒకళొసనుండి్‌ ెండవకొను) రమారమి 250 మైళ్ళు భూమి లేశీగా న్య ఖపునొంది యుస్నదో అజట చి... క్‌

భూమి గోళాశావమున నున్నదని సిరూపంచుట కంత నవం వేర్కొలన. నిదర్శనము. లన్నియు పూక్తిగా ఖానోళి కములు, శాన కొగ్ని ఖగోళవిషయిక నిదర్శనములవలస కూడ మన మానిషంకునును. సరూఎంచవచ్చును. నభోమూప్తు

| నినువి? శ న లం థి లన్నియు సామాన్యముగ _నేయాశారమున నున్నన్‌ భూమి కూడ కంపుమించు అజే ఆఈశారమున నున్నదన భావించుట అసం బస్ట్రము శాదము ఆకాశములో చం్యదుడు గుండ్రముగా కని పించుచున్నాాంస; సూర్య వంబముకూడ గపంద్రయుగనే యున్నది, =కాం ద ళాంచిం న్‌ కంచం భామిెాునముిు “పం: దము? నున చ్‌ టె సూర్యుచం్యయ్రలన లే భూమ్మిసైతెము గుం్రముగా. నున్న దని ఊహంచసచ్చును, భూమి. గోళాశారముస. నున్నదను. లలా అ న జో గర.” ఎట వలస లో ప స శ టప ముయొక గొపబ్బచృవ్రాంతిము స ళు అనంపూి వం ద్యగహణము, అనం స్‌ శాత లె స్వ స్ట భఖ భం పూర్మ చంవ్యగ్రవాణ సమజామంా స ఉం చం్యద్రుసయం "దేచ్పడెన మొబ్లె నటు గ . న) వుగా నుం3ఏను, భూమినీశ చంటన్నిపె న చయనుట మా ॥ పకుటచేతనేగదా చందగహాణము 2వ చిర్రదు-అసంపూర్త _ ఫి వ. శ ణి

• కలయుసచున్న3 ! (గ్రహణనమయములో చంద్రగ్రహణము ఈ ష్‌ ఉనా నమంలనము 9 ల ఎం కళా! చంగన్రైని 'మొబ్హ నర్టమస్పుగా నుంశఘను కాబ్బ్రె ఆ మొక్లి యిళూనిు నీడనలన నేర్చడిననో ఆభూమి గోళాళాశమున నుంసపనని మనము (గహించనచ్చును. శౌని యీ సిదర్శనపము. లగ్నాసకం పను పాచ్చులై యికమైన ముమయొక నిదర్శనము భూమధ్య 6 ఖనుండ్షి ఉం (ధునమునకు పోళ్టటలో (భుననక్షతపు "బన్తునంయ. కనబ'స మాము భూమి ఉత్తరతల మధ్యఏందుప్పునకు ఉక్త రభునమని యును దక్షిణతల మధ్యవిందువునకు దక్షిణ్యనునమనియును

భూమి కేర్‌ సీన్లు భూమ్యుక్తరదక్షి ణ (ధ్రునములను_ కలుప్పుచు భూశేం (దముమోదగవోను ఊహాకీఖను భూమ్యత్షమందుమ. ఉత్తర దక్షిణ(ధ్రునములకు నమానదూరములో భూమ్యక్షమునకు లంబ తలమునందుండున్టుగా భూమివ3ై నొకనలయమును గీ్సినచో అవ భూమధ్య కేఏ యగును, ఈచీఖ భారత ేశమునకు దక్షి ణమున నున్నది; అ(ఫికా, దక్షిణఅయెంకాలమోదుగ అది పోన్టచున్నది. భూమధ్య "రేఖకు నమాంతరముగ భూమిపై గీయ బడిన "శీ ఖలకు అశ్ష్రూంశము లనియున్సు దానికి లంబతలములో ఉక్తర దక్షిణ (ధునములను కలుపుచు న్‌యబడిన "కేశాలకు “శీభాంశములనియును_ పేస్టు భూమధ్య "లేఖను (0 అక్షూంశ ముగ నేర్చ్పరచుకొని అక్కడినుండి ఉక్తర దశ్చిణములుగా అంశములను ఆక్కి-ంచయరు,.. ఉ్మోర్యభునము 00 ఉత్తర అశ్రాంశమును, దత్చిణ(భునము 00 దక్షిణ అశ్షూంశమును నిరూపించును,

ఆంధ దేశములో వష్యపజేశమునుండ్షి మయాచినను. డిక్చ (శ్రముమోద కొంచెము ఎత్తులో అకాశమం దుత్తరభాగమున (ధుననత్ష్మత మగహకను, ఆంధ చేశము భూమధ్య శేఖ కుత్తర మున 1220 అశ్షాంశముల నశసమ నున్నదిః భూమధ్య "కే మోదనున్న (వచేశములనుండి (భుననత్ష్యతమును జూచినచో అడి నరగా దిక్స్యకమందుంక్షి దృ శ్యాదృశ్య మనను. భూమధ్య "శీఖనుండి (శ్రమముగా ఉత్తరదిశగా వోయినకొలదియు. అకా శములో (ధుననత్త(త్రపు కుత్తుకూడ (క్రమముగా హెచ్చి, చిన రకు ఉత్తర్మభువమును చేకుకొనునస్పటికి సరిగా నడు నెక్తిమోద నది యగసడును, దక్ష ణార్థగోళమునుండి మూచినప్పుడు ఆకా

16 వినునీ$ శములో ఉత్తవ్యభున నత్త్యత్రము కనివించనే కనిపించదు, భూమి ఆజ్‌ ర జ నోళాకారమున నుంకుటచేతనే (భుననత్రత్రపు కెస్తుసందు శ్‌ జ ష్‌ శజట + ఇ . /. (న! 1. చటరం [56 | 06 ట్‌ త. గ . స్యా 8వ చిత్రము భూమి అల్లపరుప్తుగను, (ర్రువనమ[ళ్రము. భూమికి కాలదూరముగను ఊండియున్నచో, ఉత్తర్యధ్రువమునుండి దూరముగా (పయాణముబేసీనను (ధ్రువవత్షశ్రపు మెత్తునం. బెట్టెమార్పు భూమిపైనున్న అవేక్షకునకు కాన రాదు, (ఎడమవైపు చక్రము) భూమి ఐల్లపమకుగనుండి (రువనక్ష్యశరు భూమికి చేరువగానుండి యున్నయెడల్క ఉత్తర్మధ్రువమునుండి దూరముగా (వయాణము వేసినకొల డియు (ధ్రువనత్ష(త్రపు కెక్తుకందు మార్చు భూమిపైనున్న అవేక్షకునకు శాన వచ్చుకు, కొని యీనాక్బు మాటవరుసకు (ప్రతి 2000 మెళ్ళ (పయాణము వకోను ఆదిలో అధికముసనుండి రరువార (శ్రమముగా తన్దును, (రువనక్ష (వ్రము కానరాకుంనమా(ర్ర మే(ప్రదేళమున నుండదు, (వధ్యచిక్రము) భూమి గోళెకారమునమున్నచో ఉత్తర్యధువమునుండి దక్షిణదికణా గావించిన (ప్రతి 2000 మైళ్ళ్యప్రయాణమునకును ఉత్తర్యధువ వక్ష్మరపులుర్తు 80 తగ్గును. భూమధ్యరేఖకు దక్షిణముననున్న (ప్రదేశముల కుల్తర(ధువ నమ్మ్‌తము కనిపించదు. (కుడివైపు చిత్రము.)

భూమి [7 మనకీ నైవిధ్యము గోచరెంచుచున్నది.. అస్లుగాక భూమి. బల్ల పకుప్పుగనుండి భూతలమునకు చాలదూరమున _ (ధ్రుననత్ష్మత ముంకియున్న వో భూమిమిోావి చ్యేపదేశమునుండి చూచి నను, అది నకునెష్తిమిదనే గోచరించియుంజెడిది,. కాని అట్లఏి గోచరింపకపోవుటవలనను, ఒకే *శీఖాంశము ననుసరించి ఉత్తరదిశగా (పయాణను చేయునపుడు మనము (వయాణము చేసిన దూరమునకు ఇంచుమించుగా అనుళోవూనుపాతములో (భుననక్ష్యతపుకత్తు మాకుటచేతను భూమి గోళాకారమున నున్నదని చెప్పనలను,

భూమి గోళాకారమున నున్నదనగా, సౌస్టనమైన సమ గోళమునలె నవి యున్నదనికాదు ; ఉత్తర దక్షిణములుగా నదుమబడి అది యున్నది, భూమి ఉత్తరదక్షిణముల అడ్డు కొలత 000.09 మైనో; తూర్ప్చుపడమరల అప్రకొలత 02670 మైళ్ళు. భూమి ఉత్తకదక్షిణములుగా నీతీకున కొద్దిగా అమమబడ్షి యున్నదని యెస్లు నిన్టారణమైనది 1 అఫ్లది అదుమ బిడియుంకుటకు హేతువేమి ?

పురిలేసదారముచేత (చేలాడదీయబడిన బక్మునైన వస్తు న్సనకు సామాన్యళోలకమని చుం సామాన్యలోలకమును వకతలమున (వకంపిత మొనర్చినచో, లోలకముపొడునును, భూశేంద్రమునుండి లోలకమునకుగల దూరమును మారనంత నరక, దాని (పకంపనకాలమందు మౌాక్చురాదు. సమాన మైన పొడునుగల లోలకముయొక్క- (ప్రకంపనకాలమును భూమిపై వేశ్వీకు (వచేశములంద కనుగొనినయెడల ఆకాలము

18 వినుఏీధి లన్నియు సమానముగా నుండవు ; (ధునములచెంత భూమి ఫొంచెమదువుబడి యున్నయెడల లోలక (వకంపనకాలవం జెట్టి న్యత్యాసముంగుట కనకాశమున్నదో నంగా అట్టి న్యళ్యా ననే అందు న్యక్తృమగను.*

(తాను: తక్కెడల ఫరేసీగాక కొందరు “(స్పింగ్య తాసు లనోసాడ నస్తువులను తూచుచుందును,. (స్పింగు 'తొసున

న్‌ న వ్‌ శ వని ఆ గ నొ కవస్తువును భూమధ్య ₹ఖా్యపాంతే (ద డేళశవముందును, (ధున ములచెంకనుకూడ తూచినవో భూమధ్య శేఖ్యాపాంతప డేగ ములందుకంకు (ధువములచెంత్‌ డానిబపవు "పాచ్చుగనున్న ట్రగపడును, ఒకనస్తువుపై భూమి (పనై ంప'జీయునట్ట ఆకర్షణ బలమే ఆవస్తువ్రుబకువునకు కారణము, కాబిక్షి (ద్రన్యసంచ జూల న లు ల

యములో మాక్పువేకపోయినను ఒకేనస్తువు భూమధ్య-₹ఖా పాంతమునందుకంళ |(ధునములచెంత ఎక్కువ బకువ్పును కలిగి ( ( గావ బరుస్పు యుండుటకు కారణము ఆనస్తువుపై భూమి. (ప్రవర్త ంపజీయునట్టి ఆకర్ష ఇబలపకిమాణము (భువములచెంత అధికముగ నుండ టయే, భూశేంద్రమునుండి భూతలముమోది ఒక(చేశ ముమయొక్ష దూరము ఎంతతక్కు.వెనచో, ఆ(పదేశమునందు భూమ్యూకర్షణ బలమంత యెొక్కనగ నుంకును, అందుచేత భూగోళ ముత్తర శకతతతన కతన లా

*ళవళము భూకేంద్రమునకును లోలకమునకుకుగల దూరముమా(గ్ర మే గాక భూసాంద్రనయందుండు వ్యత్యాసము భూ్యభమణము మున్నగు మరి కొన్ని అంళములుకూడ లోలక(హైంపనకాలమందు మార్పును "లేగలవుం ఈ యింళముల $న్నిటికిని తశు మార్పులను 'గావించివను నమానమైన పాడు వుగల లోలకప్రళంపన కాలములలో భూమివైని వేశ్వేరు తావులందు వ్యత్యా సము గానవచ్చికదిం

ఘా మి ;// దన్మిణముటుగా నదముమబడె యున్నదని మనము (గ్రహింప వచ్చును,

భూమి సౌన్టునమైన గోళాకారమున "లేదని (పత్యశ్రముగ ఫొలెచియి ఇాత్ర్రుష్ణులు "తెలిసిషొన్నామ.. భూమి గోళాకార ముననే యున్నయెవల, వదైనను ఒక "ళీఖాంశము. నెంబనైని కొలిచినప్పుపు 1 డనీ అమ్షూంశముపొడుపు భూమిపై ఎక్కుడై నను సవూనముగనే యుండనటెను, కొని నావ్తృనముగా సది యు నమాసముగ లేదు. భూమధ్య రేఖదన్లర కై డ్‌ అ$వాం శము. పొడువు 08.7 మైళ్ళుంయగా, ఆ 1 డగ అశ్రాంశము పొడుచే 20 వ అక్షాంశము ద్ద 68,6 మైళ్మిను, 40న అక్షూంశము దగ్గర 69.0 మైళ్ళును, (0 వ అక్షూంశముదగ్గర 09.2 మైళ్ళును, (భువములచెంక 09.4 మైళ్ళును ఉన్నదిః ఈనీసెగా 1 డీ అశ్ల్రాంశ పిమూాణము భూమఫ్య-రీఖ దగ్గర కంశా (భునములచెంత ఎచ్కూనగా నుంబుటనలన భూమియొక్క- నునతనము భూమధ్య శేఖ దన్షరకంకా (్రునములచెంత చను వగా నుస్నదని న్యశృమ'సను. దీవిని బ్య్టి భూమి ఉప్తైరదక్షిణ ములుగా అదుమబడియున్న దసి న్పష్టము,

భూమి ఉక్తరదప్లీణములుగా నదుమటబడ్‌ యుంగుటకు కారణవమద తనళోతాను 3న అ్నుముపై తిపగుటయే. ఇట్లూక వస్తువు తన అజముసై తనలో తాను తిమునుటను (భమణమని సాంశేలికభాపలో ేర్కొందుప, అడి యే అశ్షముపై (భమిం చునో డానికి (భమణాశ్షమని నామము. కవు అ త త త

శ వీనికి ఆఘని; కాస్త్యజ్లులు కొందరు అభ్యంతరము చెప్పుచున్నారు,

వ్ర వినువిధి

దీపానభినాకు. దీపపు (ప్రమిదలను (వేలాడదీయుట్నకే నొలున్తో ఆకో తాటియాకలను జ, గుమ్ముడీపండు ఆశా రములో గమ్మటములను తయాకచేయువుము.. ఇట్టి గమ్ముట ములను తయారుచేసి, వానిలో దీషమములను (వేలాడదీయు నావార మోనాటి!ిని పళ్లిలలో నున్నది గుమ్మటమును తయా ముచేయుటకై పండుతాటియాకలను ఆంంబిని తీసికొని నమాన మైన పొడువుగల ముకలను వానినుండి కత్యిరించవలిను, ఆకవవాత ఆ ఆమముక్క-లను నుమ్ముడిపంయ అకారముగాచేర్చి, వానికొనలహాటములవవ్ద ముస్లులు (గుచ్చనలెను; "బేడా అహాటములను జారము*”. కట్టవలెను. ఇసు తయాకచేశన గుమ్మిటములో ఒక కొనలకూటమినుండి ₹ండన కొసనలకూటమి లోనిక పొపైన నన్నని ఊచ నొకదానిని (గుచ్చి పిమ్మట "₹ెంయ అర చేములమధ్యను అ ఊచను సె్టె, అంచేచులను ముందుకును వెనుకకును శరాచినచో, ఊద (భమించును. అప్పుకు మొదట గోళరూపమందున్న సమ్ముటము, దాని అన్న మును. (భమింపచేసనకొలనియ కొనలవిశ్‌ గా అదుమువును పొందును. అక్షమును మనమెంత వేగముగా (భ్రమింప చేయుదుమో గుమ్మాటము ఫొనలవశగా అంతయెళ్యన అసు మచను పొందును, దీనినిబట్టి దృశథముగానుంచని ఒకనప్తుపు (భమణగకికి లోనైనప్పుడు (భమణ్య్యాదికలో అవి అవుము దును పొందుననియును, ఆవస్తుశ్రయొక్క (భమణ'వేసవకమాణ మునకును (భమణఫలితముగా (భమణాఖ్రదిశలో అని పొంపెన అముముదునకును పరన్వరనంబంథధ ముంకునసయును మనక న్యక్తృమఃసను,

భూమి వే

ఈసత్యమును భూమివిషయముళో మనము (ప్రయో నిరచినవో భూమి ఉత్తరదక్షిణసులుగా నదమమబడ్లియుండు టప కారణసు అది తనలోతాను తన అవ్షముపై (భమించు టయే యని స్పష్టముసను. భూమినంటి ఒకమూర్హై ఎంత (భమణ 'వేగమునుకలిగియున్న ఎంతనరకు అముముడునుపొందునో గతిజళాస్ర్రస్యూతములనలన కనుగొసవచ్చును. ఈతీమన సైన్టాంతికముగా నరసిస ఫలితము. (ప్రత్యక్షముగా కొలుచుట చేత లభ్యమైన ఫలితముతో నమన్వయమును_ పొంవినదె. అందువలన భూమి (భనించుచున్నదనియు, (భమించుటచేతనే భూమ్యుత్తర దశ్హిణములుగా నచి అదుముకును పొందిన దని యును మనకు రూశ్రమసను, భ్రమణము

భూమి తనలోతాను తిమగసచున్నదని సిరూపించుటకు సూక్ష్మమైన సిదర్శనము లనేకము లున్నవి సూర్యుడును చంద్రుడును నభోమధ్య శేఖ్యప్రాంతమందున్న నశ్ష్యత్రములును కూడ (ప్రతిదినము తూక్పుచిక్కున ఉదయించి, అఆశాశవాగ్ద మున పన్చిమముఫముగా (వయాణముచేసి, వడవమటిదెశను నక్ష్మతములుమూ(త్రము ఉక్వ్కర(ఘవబెందువును (ఇంచుమిం చుగా (భ్రువన్యతమ్ము) శేరదముగా.. చేసికొని చానిచుట్టు నృత్తాకారమార్షములలో (ప్రదక్షణము చేయుచున్నట్లు గో రంచును. ఆకాశములో వతాన్చననున్న నక్ష్మత్రముస్నా నను ఒకచ్చ్టు చుట్తినచ్చుటకు.. లేడా ఆకాశముళో మొదట కని

లలి వినువిఖి పందిన తొన్సననే తిని "రెండవసావ. కసివించుటన సమముగా ఒ*ే పిమాణముగల 'శాలము పను, (సూయ్యస మాము ఆవాశముూో కంపించిన తావుననే తి3గి కిపిం చమట నత్త ములకంచు నాయిపస నిమిషముల కాలమును ఎక్కువ తీ కొనును సష్ష్మ్యత్రములయం దీసిధమైన చలనము నోచరమప టు శారణ'నేమె 1 నత్యత్రములు భూమిమ్ముు తిపసటచేత నైనను వాంయం. దీచలవపు మనకు గోచరింపవచ్చును ; "లేదా నత్యత్రములు భూమినిబ్బ ఫ్థిరముగనుండృ భూమి తనలో "తాను విమిపటచేత్మవైనము సత్ష్యత్రమయులయం వీచలన మున్ను కొనపడవనచ్చును. లే; అగ్నాయును ఒకేవశ్లోహాూడ లేవు. అట్టివో భూమిః దగ్గరగానున్నని, దూరముగావన్నని, _ఒకదిశలోనున్నని, "వేరొకదిళలోనున్నని, అగ్నానక్ష్మతములుకూడ భూమిమ్మై సమానశాంహులో ఎ్వుతిరనిరాశలుసచున్న ని! అత్యధికనంఖ్యా కము్ములైయున్న నక్షత్రములలో అన్నింటి (భమణళాలములును హ్‌ ఈహశ్య్యాతే మైనను న్యత్యాసము లేషండ, నమముొ నుంకట యొు సాధ్యమాప మన్నం! పీ “బ్బ. సతలై ములు భూపుమ్య్టును (సవష్షణ'మ చేయుూపన్నప్టు. కనిపసుట వాస్తనముగా. నని భూమ'ప్య్టును ధిబపటచేపనేనా యని యనువూానసు కలుసటలో నాన్హ స్‌గ్యము లేము,

నత్మ్మత్రములు భూమమ్ముును వ్రద్హ్హణము పవేయచున్న బ్రగవనుట. అవి నాకృ్యననముగా భూమిచుల్టును తిమసటవలస

భూమి లి నూ(తము కాదు. భూమి తనళోతాను తికపటచవేతనే అవి యబ్లు భూమిచుట్టును. తికుగుచున్నట్లు కనబకుచున్నని, త్‌ ములలో రంసలరాట్న మందు వను“సమిాదవో నుజ్షముమోదకో "శేడా ఉఊయలళోవో కూఘ్పండి నియివనతిపసచదు (వకు క మూదినచో, తీర్థమంతయు నకివేగయు గ”. మనదుట్టు గిట్టున చిజపచున్నంుల స్ఫురించును, కాని నాస్వనమయుగా దుస చున్నది 'మనముగాని తీర్థమంతయు భామ, నడి్శా పముగిడు చున్న రైలుళోనుండి రోడ్డు పక్కనున్న చెెనైవు చూచిన వో ఆచెట్లు అకివేగముగా వెనుకకు పగికుచున్నాుల కనపడను, శాం నిజమూాె పరగికుచున్నది ఆలే అకు నౌాతా(ర్రయము ది... మ్‌.

(హార్చకు) నుండి సమ్ముదములోనికి పోవుచున్న ఓడనుండి ఒర్షు వెప్పునకు చూచినచో ఒస్టననున్న భననములు అధికవేగ ముతో వెనుకకు వోవ్సచున్నటులను, ఓడసూ[త్రము సముద్ర ములో స్టరముగా నున్న ౧ఎలను శోచును. కాని స్థిరముగా నున్నవి ఒడ్డుననున్న భననము ఖేగాని ఓడమా[త్రము కాదు; అది అధికవేగమునో ముందుకు సా%పోనుచున్నది. ఈనిధము గనే వాన్వవముగా తిక%చున్నది భూమియేమైనను భూమిపై నున్న మనకు నత్ష్మ్యత్రము లన్నియు సమానకాలములో భూమిచుట్టును (భ్‌ మించుచున్నలబుల కనిపించుచున్నవిం భూమి మిదనే యుండుటచేత భూభమణమును మనము (వత్యక ముగా భూడ లేకపోవుచున్నా ము*

భూ(భమణమును. (పత్యకముూా ధూడవలెనన్న చో అఆశాశములో తనంత యొమ్తునకషగాని, "లేదా చందగోళము నం18 మ9యొక ఖభోళమునకగాని యీగనలెను, కాని అవి

లిజీ వినువీస్ధ భూవాసులకింతలో సాధ్యమసనవికావుం శకాబ్యి భూమిపై నుండియే. పరోత్షవిభానములవలన భూ(భమణమును మనము (గహించవలఫియున్నదిః ఇందుకూను పైని పేర్కొనిన రెండు సిదర్శన ములునుూగాక ఇంకను అనేక దృషస్టాంతముమె గలక్చు ముఖ్యముగా నిద్ధారణాత్చుకమైన వవియీ, భూమ్విపై. ఎశ్రెన (వచేశమునుండి ఒక 'బెడ్జను (కంప! జారవిడిచినచో, ఆబెడ్డ నిట్టనిలువుగా పడక కొద్దిగా తూమ్పుగా (పక్కన నంగి భూమిపై పడును, ఈరీఏగా పైనుండి జార విమువబడ్షిన బెస్జ లంబవెశనుండి తూర్పుగా నం%న పరిమాణము అబెడ్డ జూరవిడునబకిన ః (ప్రదేశపు అక్షూంశమును ఉత్‌ బస్షేయును ఆబెడ యెకును క లు (ఫై వాటి

బ్య్వియును ఉందును. 40 వ అశ్రాంగమంచదు ౨8 అకు గుల యొక్తునుండి జారవికు జ . వబక్షిన వస్తువు లంబదిశ ప్‌ నుండి తూక్పుదిక్కుగా పొందు విమార్ష గమనము 0.692 అంగుళములు, ఇంత తక్కువ పరిమాణముగల 4వ చిత్రము నిమాగగమనమును కొలు _ ౨కు వెత్తైవ్యప్రదేశమనుండి దిగు

వ వకు జూారవిడువఎడిన వసువు తూర్పుగొ చుట కష్ట్రనేగాని అసా విమౌన్షగ మనమునుపొంది ప వద్దభూమిపై

ఘామి బస్‌ (భమించుచుండుటచేతను, డానీ (భమణము. పడమరనుంక తూర్పుగా. జపసటచేరను ఈనిమాగ్గగమశము సనంభినించు చున్నదిః

నభోమూహమ్తుల నంచలనములను నినగితముగ”- నబేశ్షీం చుటనలనకూడ భూమి. (భమించుచున్నదనువిషయము. స్ఫురిర చును, (బ్రహ్ముండమహానగరములో మనకు (పక్క_యింటనున్న చందుడు ఆత ((దదథి.ణ మొన వృచున్నాడు ; సూర్యకుటుంబ మునకుెందిన కుజూద్యిగహములును, తయ్కుూటుంచాధిపతియైన సూక్యకును కూడ ౮ మించుచున్నా రు, అక్థిచో సూర్యకుటుం బములోని మూక్తులళలో నొకమూరి'యొన భూమికూడ (భమిం చుటళలో నబ్బుర మేమున్నది !

భూమి (భమించుదున్నదని సరూవీంచుటకు విశిష్టమైన ముయొక దృష్టాంతము వాయుచలనదిశలో కాననచ్చుమామ్పుః

భూతలమునం దన్ని(వేశములందను ఎండవేడివిర సమాసముగ నుండద్యు అంలేగాక ఒక్మేవదేశమందైనను అన్న శాలములందును ఎండవేడిమి నమానముగ నుండదు. భూతల ముపై ఒకబేశమందలి వాయు[పేషము.. (గాలియొక్సిడ్సి అక్కడి యెండచేడిమింబట్టి యుందును, భూమిపై స్త (ప్రదేశములందు ఎండచేడినిళలోను, తన్మూూలముగ వాయుగైచే ములళోను వ్యత్యానము "లేర్చకుచుంకుటచేత నే గాలివిదుట కనకాశము కలుగుచున్నది. భూమిపై వాయ్యుపేపు మెక్కూవగా గల (ప్రచేళములను అఫిక(వేషపచేశములనియునుు వాయు + (ప్రేహఖు. తక్కునగాగల (వచేశములను అల్బ(వేషప్ర'బేశము

ల వీనుఏధ లనియును.. 'పేర్కొందుమ,. భూమిమోద వేశ్వేప ప్రదేశము లందున్న వాయ్యుపేషపులళో మపాచ్చున్య త్వాన "మేర్చడి నపుడు అధికపేషప్రచేశములముండి అల్పపేహషప్రేశములకు తమైన తలనూ గాలులు వీదమను, -ళఇ్వు వీచుట // పం / యందు తక్కువ అశ్షూంశ వ చేశ నాన్‌ నా ములనుండి ఎక్కువ అశ్షూంశపబేశ ప ములకు ఉత్తరదిశగా అవి (వయా హహ్‌ ణముచేపన చో సన్యముగను, శ్‌ ఎక్కువ అ క్షూంశ(వ'చేశములనుండి ర్‌ "వ చిత్రము తక్కవ అశ్షూంశ(ప'దేశములకు గాలులు వీచు దిశలు. దక్షిణదిశగా (వయాణముచేసనచో అపసవ్యముగను నంగును, ది శార్టనోళమం దైన చో గాలివీదుదిశయందు మార్పు దీనికి వ్యతిరిక్ష ముగ జనుగును, ఇందులకు కారణము భూభమణ'మే, భూ భమణము అపసవ్యదిశలో జకుసచున్న దనికూడ దీనివలన మనకు విశదమళను,

తుపానుగాలులువీము ద్లలనో ఉత్త రార్థనోశమందును, దక్షి ణార్ధగోళశమందును న్యత్యాశముండుటకుకూండ "కారణము

భూవాతావరణనును కొన్నీపొరలుూనున్న ఆవరణగా మనము పరిగణింపవచ్చును, భూకలముమొక్క_ అధికతాప (శమమువలనను గాలియందలి నీ3యావిరినలనను భూవాతా నరణమందలి అకుగువారలసాందత తమపైపొరలలోని గాలి

భూమి వ్ర సాం(ద్రతకంశు మిక్కిలి తప్కునయెన పుడు ఒకపరిమిత(ప్రబేశమం దున్న ఆతక్కువసాంద్రతగల వాయువులు తమపైపొారలలోని గాలిని నస్టైకొని ఉఊష్ధ్యముఖముగా (పయాణముచేయును. ఆనెంంనే అఆనిధముగా నేర్చడిన అల్బ(ేష్రబేశములోనికి (వక్కనున్నగాలి చొరుచుకొని | వచ్చును. ఉప్తైరార్థ గోళమం నా! చైనవో అ ల్ప(పే షప్రదేశశేం (దము ననునంంచి తూరక్పుదిశగా వంగి యీగాలి లోసకి న్యైకొని స్జ క్‌ అక్కడ అపనన్య(భ మణముగల 7 గాలిసుడి యేర్చకును, ఈనంఘ | వచి శమ టన ది శార్థభిశమం దైన చ్‌ ఉక్త రాక్షనోళవ రవ తుపాను అసుడ్మిభమణము నవ్యముగా శాలులు“ఆపసవ్యకిళగా పీరుట నుంకునుం భూధమణఫలిక మేం నభోమూక్తులకోగాని, వాయుచలనము మొదలైన సంఘటనలనోగాని నిమిత్తము లేకుండ, ఒకగదిలో తలుపులు మూసికొని కూ+మ్చృండియునుకూడ భూమి([ మించుచున్నదని "తెలిసికొనుట కవకాశమున్నదిం గదిలో నడిమిదూలమునుండి గట్టితీగెచేత. బరువైన వస్తు నొకచానిని (వేలాడదీయుదముం ఇట్టి నంవిధానమును లోలకమనుపేచునో శాత్ర్రుపుభామడుందు ఉీర్కొందురని లోగడ (గహించితిమి. పాయుపప్రనాహములులేకండ తలువు లన్నియును మూసియున్నగదిలో (చేలాడదీయబడియున్న అట్ట

లర వినువీథి లోలకమును షన (వకథాకులాగి నమ్మడిగా నదలినచో అదె ఒకేతలమున (గ్రకంపించుట (పారంభించును, ఈలోలకముపై (ప్రవర్తించుచున్న బలము మరియొకటి 'యీమియును.. లేనంత పరకు లోలకమెల్లపుడు అేతలమున (వకంపించుచుండనలెనని గతినియమములు తెలియజేయుచున్నవి. కాని లోలకము మొదట వతలములో (ప్రకంపించుట (పారంభించినదో ఆతల మునుసూచఛించు. .గీతనొకచానిని నేలమోదగీసి కొన్నిగంటల తరువ్యాత“చూచినచో, లోలక మానమయమున ఆతలములో (ప్రకంవించ్వుటలేదని వ్యక్తమగును,_ ఈరీకిగా లోలక(ప్రకంపన తిలముకో. మామ్పునఛ్చుటను. శార్గణమేమిటి + లోలకము యొక్క (పకంపనదిశలో విమార్ల్ణగమనమును కలుగిజీయు చాహ్యాబలమొకటి యన్న సాని ఇ3ె సాధ్యమువాదగడా |! భూ(భమణమునలన నే అచాహ్యాబలము సంఛభపించుచున్నది, 'మొ్య్రుమొదటిసారారో స్మీఫయోగమును 1851లో (గంచివిజ్లాని కోలం చేసి భూభమణమును సిరూవిం మటవే నావినుంకియు క హోఖె లోలక్టసయోగి మను-పే5 నిది బర'సమన్న ఏ లోలక (బ్రకంపపతలషు (భమిం మదైశనుబ జ్రీమూమె తశవలోతాను సన మిరనుంకి తూశ్చ్యనెస్పనని (భమించ దున్నదవహాడ ఫర ముంపు న్‌్‌ నులో పవంలము తుడినుండి యెనమ్మవైప్రనవమ (లూర్చుకుండి పడమన్మ్శవై ప్రనకును) వశ్షీలాానోళ మంకు (వక _పవీంచుచుక విసకి0సన జడము వ భ్త2పుకున శ్రమించును స. న్‌ శథంమయు బేసినమెడలి ఒకిగం.౨ కొలనులో లగేల$ (పకి ౦పన3లము (భ్రమించు దు*వము క్ని 1 ఉందును,

భూమె వగ

భఘోమి తనఅ్యముప తనల్‌ "తాను ఒకసాం చమససటకు లకి గంటల 6 నిమిషములు ఎట్టును, భూమి గోళాకారమున నుండుటవలన భూతలమ్యుపై నగ్ని(బేశములును భూమ్యాక్షము నుండి సనమానదూరములో లేవ, భూమధ్య ఖా పాంతపబేశ ములు భూమ్యక్షమునకు బహుదూరములోనున్నవి ; వాని దూరము రమూరమి 8969,8 మైన. కానీ (భువములదగ్గరి టే సములు సరిగా అశ్షముమోాదనే యున్నవి. అందుచేత భూమధ్య “చేఖమిోది యొకప్రచేశము 28 గంటల $6 నిమపముల కాల ములో రమారమి. 25,000 మైళ్ళు తిముగగా (ఘువముమిది యొకటబేశ మాశాలములో ఫొంచెసుదూర మైనను మమిగదని ఇెప్పవలెను, దీనినిబ్వ్టి భూమిమై నొకదేశముయొక్క- (భమ ణఇ'వేగము అ(్రచేశముయొక్క_. అక్షూంశమునుబట్టి యుండునని యును, భూమధ్య శేఖమిోది (ప్రచేశముల (భమణ'ేగము సెకను నకు సుమూామ $/10 మైళ్ళుండగా (్రునములమోవ (ప్రదేశముల (భమణవేగ ము సెకనునకు “*0ి + మెళ్ళ్గుమూ(తమే యుండునని యును న్పష్హ్రమనను, (ఘ్రనములకును భూమధ్య శేఖనను న'సమ నున్న అృక్రాంగములమోవె (్రచేోఘుల (భమణ'వేగములు ఈగరస్థ కనిన్టు “వళఘులునన మగల పెమాణములను కలిగి యుంకును,

భూమి (టకృచఫిసినచ్చిననాచినుంచయు దాని (భమణ కాలము స్థిరముగనే యున్నదా | "లేడా మాసప్పునాందు చున్నడ్తా 1. విజ్ఞ్వనాభిలాషుల కందరమ నీపశ్న యప్పువో బకస్పువ త్యుకపోదు. అయిలే కాలమును కొలుచునట్టి నేటి

ఫ0 వినువిఫి మనగడ్రియారములగ్నియును భూభ మణశెలపు నాఖభారపు వేసకొనియున్న వే కాబ్‌ వాని సాహాయ్యమునో ఆవిషయ మును (గ్రహించుట సాధ్యముకాదు. కాని సూర్యచం(ద్యగహ ణములందు (గ్రహణముల ష్టువిడుపుల మధ్యశాలమున ను భూ(భమణ'వేగముననను అనినాభానసంబంథమున్నది కాబ్య) ఆకాలపరిశీలనమువలన భూ(భమణశాలమందు మామ్బ్పవచ్చి నదో. కేదో. "తరఫికొనవచ్చును,.. ఇ్యి యనుశీలనమునలస భూ(భమణకాలపు. కొంచెము హోెచ్చినదని న్యక్షమైనవె ; అనగా భ్యూభమణవేగపము కొంచెుకతగ్గినది శాని యీవ్య త్యాసము అత్యల్పపకిమాణము గలదియని వేశీవ్పు నక్క-ర లేదు. భూ(భమణజాలములో నూమనంవత్పరములకు శచేంం సెకనులకంక యొష్క్కవ పెకుగసుదలలేదు. భూ(ఛమణ "వేగములో నచ్చిన యీమాంద్యమునకు కారణము సమ్ముదపు పాటుపోళ్లీ, పాటునోటుల నమయములో నము[దములందలి జల మును అటునిటు జంకకుండ తమఆకర్ష ఆబలములచేత సూర్య చంమలు లాగిబ్ట్యకొోొంచును, "కాని ఆనమయమందుకూడ భూమి అ$ికవేనముఖోే (భమించుచునే యుం:సను, అందుచేత సమ్ముదగర్భమందలి ఎనుడుదిసకు. (ప్రదేశసులు తమమిది జలము కొంతఫఘ్లక్ష ణను పొంనును, ఈనిధముగా పాటు వోటుటు. అఫకవీగముళో (ఛమించుచున్న భూమిమకై ఒక “యశో వలె పనచేం దానభమణచేగములో మాంద్యమును కలుగ జేయు దున్నని,

భూమి ర్ట సరిృభభమణ ము

సూమ్యాడు, నక్షత్రములు మున్నగు నభోమూక్తులు నిత్యము తూప్పున ఉదయించి పడమట నక్తృమించుటకు. "కార ణము భూని తనఅక్షమువై (భమించుటయీ యని మైపుటలలో గ్రహెంచికిమి.. ప్రతిదినము తూక్చునుండి పడమరకు (వయా ఇముచేయుచున్నట్లు సష్ష్యత్రములగపకినను వానిసాపేక్షస్థానము లం 'దెప్టమాక్సును రాదని నత్షత్రములను జాగ్రత్త గా పరి శీలించసిచో మనకు న్యక్షమగును, _ కాని నత్రత్రములళో సూమ్యనిస్థాన మును అనుదినము పోల్చినయెడల నౌ కముఖ్య విషయము. న్వ్నెల్లడియనసను. నత్ష్మత్రములనుబక్టి (ప్రతిదినము సుమారొక అంశమేర తూక్పుదిశగా. జరినిన్ట్లు సూర్యుడు (పశ్యత మాపటయీ ఆముఖ్యవిషయము. సాధారణముగా ఆగష్టు 16 వ "శేవీని మఖానత్ష్యత్రమున్న తావున ఆకాశమందున్న సూర్యుడు (క్రమముగా తూమ్నదిశగా జరిగి అక్టోబరు ఓవ "త్రేషికి హాస్తానక్ష్యత్రము వ్యాపించియున్న (ప్రదేశములో నున్నట్లు కనపడును. ఈరీకిగా సూర్యుడు సంవత్పరమంతయు. తూక్పు దిగా (వయాణముచేసి ఓ053డ రోజులతమువాత ఆ $053ేగ్ణ రోజులకు పూర్వము ఆకాశమం "జీతావ్సన కనపడినావో తిరగి ఆతావుననే (పత్యత్షమగును, సూక్యన కీవిధమైన సాంవత్సరిక చలన ముంకుటకు హేను'వేమటి 1

సూర్యుని సాంనత్సకచలన మును "5ె0'పరకములుగా మనము విశదీకరింపవచ్చును. ఒకటి ? సూమయ్యడు భూమిచ్యు ఒకనంవత్సరకాలములో తిరగినచ్చుటచేత సూక్యనకు సోంనత్న

ఫి వినువీ$ రికచలనము. కలుగుచున్నదనుట ; ₹ంకు. :చాన్త్వనముగా సూక్యంి చుట్టు భూమియీ తిషుపచున్నను, సూర్యుల. తిమప చున్న టృగపకుచున్నాడనుట, భూమిచుట్టు సూర్యుడు లికగుచుంచుటచేతనే సూక్య నికి సాంవత్ప౦కచలనము కలుగుచున్నదని మనము భఇాసించి నచో సూమ్యువి సాంనత్సంకచలనము. నీరొగా. విశదీకరెంప నచ్చును, ? వ చ్మితములో భూ అను విందవు స్థిరముగనున్న భూమిని సూచించుచున్న దనుకొందము, 'సూూస్నూూక అనుజ భూమిచ్యుు సూక్యనిమాన్షమును నిరూవించుచున్న దనికూడ భఛావింతము, సూమ్యాకు తనమార్షమందు సూ అను 'తొవున శ ప్‌ న! న. శ న - ళ్‌" * ర జీ న. " ఇ లలల” ై ఇ 4 న్‌ “సధ 7వ చిత్రము నున్నచో ఆకాశములో నశ్ష(తముల, నడుమ సూ' 'అనుతాన్సన నున్నట్టాయన కనిపించును. సూయ్యడు తనమాొగర్గములో స్కూ అను బిందువు నొద్దకు (వయాణము చేసినపుడు అకాశములో సత్త్యతముల' నడుము స్తూ కను: తాపవుననున్న ట్లాయన అగపకును, శఈరీక్తిగా నత్షత్రములనకుము ఆకాశములో. సూర్య

భూమి ర3 జొసరించుచున్న దృశ్యసాంనత్స3క (ప్రయాణమును మనము విశదీకరింపనచ్చును, ఇక సూమ్యనిచ్చు్తును ఘోామి. తిముగుచుంకుటచేతనే సూక్యసి॥ి సాంనత్స3కచలనమున్న ట్రభిన్యక్త మసచున్నదని నిరూపించటకూడ కష్టముకాము 8వ చిత్రములో సూం అను బిందువు స్థిరముగానున్న సూర్యని సూచించుచున్న దను ఫొందము. సూమ్యనిచ్చును (ప్రదక్షిణముచేయుచున్న భూమి భూ అను స్థానముననున్న పుడు ఆకాశములో. సూమ్యడు నూ, అను తావున నున్నట్లగపడును, భూమి తనమాగ్షము వెంబడి ముందకు (వయాణముచేసి భూ్యూ అను స్థానమును క. నూ క థ్‌ క , క. న! శే ల భా శ 8వ చిత్రము చేకకొనినపుకు ఆకాశములో సూర్యుడు స్కూ అను బిందువు నొద్దపు జరిగినట్లు తోచును. ఈరీపిగా స్థిరముగానున్న భూమిచుట్టు సూక్యుడుతిరుగు చున్నాడని ఊహించుటచేతనైనను లేదా స్థిరముగానున్న సూయ్యనిచ్యుు భూమియేకముగుదున్న దసి ఛావించుటచేత నైనను కూడ సూర్యుని సాంవత్సరికచలనమును విశదీకరింపవచ్చును.

ఫీ వినువీథి అందుచేత ఈ(్రనేయములలో ఏవి నరయెనదో నిర్ణయించుటకు గాను ఇతరనిదర్శనముల సాహాయ్యము కావలెను, అందుకు గాను గకిజస్యూత్రములు, "లేవోజపాయనము. నక్షత్రముల లంబనను , నర్షమాలా శేఖలస్థాన(భస్ట్రత్వము మున్నగు అనేక సంఘటనలు మనకు తోడ్పశును, ఈనిదర్శనములవలన భూమి చుట్టు సూక్యకుగాక సూయ్యనిచుట్టు భూమితికుగుటయే. వాన్త వమని న్పస్ట్వమైనదిః

ఇట్లు సూక్యునిచుష్టు భూమితిరుగుటను భూపర్మిభమణ మందు. పైనిపేర్కొనిన నిదర్శనములు భూపర్మిఛమణము నేర9గ రూఢమొనర్పుచున్ననో స్టూలముగ పరిశీలింతము.

గతిజస్యూతవిధానము వ సరన్పరాకర్ష అబలమునకు లోనైన రెండు వస్తువులు తమ సామాన్యగరిమనాఖిని "కేంద్ర ముగా నొనక్చుళొని పర్మిభమించునని గతిజసూూతములు న్పష్ట్ర పరచును. భూసూర్యనోళములు "రెండును ఒకచానిపై నొకటి ఆకర్ష ణబలమును (ప్రవర్తింపజీసికొనుచున్న దే. అందుచే నా "రెంకుగోళములును వాని సామాన్యగరిమనాభిచుట్టను లి్‌ముగు చుండవలెననుట నిన్సంచేహము, ఇక సూర్యగోళదన్య రాశి భూగోళదన్యరాశి కంక సుమార 8,81,000 శెట్లధికమగుట చేత భూసూరమ్యల సామాన్యగరెమనాఖి సూర్యగోళ శేం్యద్రమునకు చేకనగనుంకును. సూర్యకుటుంబనములో భూసూర్యగోళములను "రెండింటినిమా(తనే దృష్టిలో నికుకొని గావించిన "లెక్క-లవలన భూసూర్యగోళముల సామాన్యగరిమనాఖి సూర్యగోళ కేంద్ర మునకు రమారమి 800 మైళ్ళ లోపున నేయున్న దనియును, భూనోళశేంగకునకు తొమ్మి వికెట్ల మైళ్ళకం కు ఎక్కూవదూర

భూమి ల్‌ ములో నున్నదనియును స్పస్టృమైనది. కాబ్బి యీసామాన్య గరిమనాఖిచుక్టై చాల చిన్నకత్యులో సూమ్యిడును, మి్క్‌లి ెనకత్య్థలో భూమియును పర్మిభమించుచుండవలెను. కాని యీ సామాన్యగరిమనాఖి సూర్యగోళమునకు (సూర్యగోశవ్యాసము 900,600 మై లోపలనే యున్న దికాబ్టి భూసూయ్యల జంటలో సూమ్యకు స్థిరముగా నున్నాడనియును సూమ్యని చుట్టు భూమి తికుగుచున్నదనియును పరిగణింపవచ్చును.

"లేవోజపాయనము వ. భూమిచుట్టు. సూయ్యషగాక సూమ్యనిచుష్టు భూమియేలిముగుచున్న దని నిరూపించుటకు కొగ్న దృక్సంఘటనలుకూడ తోడ్చడును, అందలో నొకటి లేశోఒ పాయనము,

గాలి యేదిక్కూగా. వీచుచున్నదో సూచించుపరికర మును కొందరు విలాసాక్థము పడనముందుధాగమున వంచు చుందుకు, ఈపంకరమునందు నొలుగుదిక్కూలను సూచించు సూచికలు ఒకజడోచకు స్థిరముగా బచెషెంపబడి ర యుండును, ఊచను అశ్షముగా నొనక్చు కా, [ ఫొని య భేచ్చుముగాభమించు మ9యొక సూచిక ఊజకొనయందుండును.. ఈసూ. కొళ్రూ్తోడ్లో చిక గాలివీచుదిశకు అనుగుణ ముగా(భమింప | గలుగుటచేత సూచికదిశనుబ్య్టి గాలిపీదు దిశను కనుగానవచ్చును.. పడవ ముందు ్‌్‌ ఛాగమందన్న గాలిపవీచుదిశను సూచించు క్ష చిత్రము పరికరమును పడవసడుచుచున్న నమయ గ్లాలిపీడు దిశను ములో జాగత్తగా సరశీలించినవో మన సూచించు పరికరము

ఫ్‌ పినువీష కొక వింతవిషయము అనుభూతమ'సను. గాలివిచుదినలో వ్యా మూదు లేకపోయినను. పడవలంగరు'వేయబడి స్థిరముగానున్న వుడు ఆపరికరము చూవ్రనట్టి గాలివీచు దిశకునుు పడవ్యపయా ణముచేయుచున్నఫవు డాపరికరము మాపునట్తి గాలివీచు దిశకును కొంతవ్యత్యాస మగపడును, పడవవేగమధికమైన కొలదియు సీవ్య త్యానముకూడ అధికమగును, పాచ్చువేగ ముతో ముందకు సాగిపోవుచున్న పడవను హఠాత్తుగా ఆవివే?ి నచో పడవ లంగరువేయబడియున్న పుడు పరికరము భూపించు గాలివీచుదిశనే తిరిగి అప్పుకు పరికరము వమూవించును. దీనిని బట్ట చలనస్థికియందున్న ఒకవస్తునుండి చలనస్థికియందున్న మరియొక నస్తువ్చును పరిశీలించినప్పుడు పీ లితనస్తుచలనదిశలో మాస్సనచ్చినట్లు కనపడుననీ మనకు వ్యక్త మాసను

ఇదే విషయమును మనకు తరచు అనుభూతమస నొక సంఘటన సాహాయ్యమున వివవంపనచ్చును. ఒకరోజున నర్జ ము కరియుదున్న దనుకొందము, అప్పుదు గాలి యెస్కటనగా ఏపుట జేదంకూడ ఉఊహింతము, ఇ ట్రీ నన్ని చేళము అపూవ్వ మెన చేనుయును కాము, తరచుగా నర్టి న్నముకు మనమంద రము. పతకించియే. యుంచము.. గాలెళేకరోస్తటవేత వాక యసువో నొడుసవేశకొని వాసలో నిలబవనావషవనుకొందము, నుంచవలనవ్నచవో నొ్యసను తలదైం నిష్టకల్క్కుగా ప్బైవొన వతము శాని వానలో ముంపు నుసచుచున్నప్పుప గొపప

ఘామి 1 నదేరీకిగా న్న్టినిలువ్చుగా తలపై ప్టుకొన్న చో లాభములేదు ; వానచినుకులు మనముందనుండి యేటవాలుగావచ్చి మనలను తడ్షికిచేయను. శాబ్టి నము ?ట్టవిలుప్టగనే పమసచున్నను అనవన్హములో నడుచుచున్నపుుడు తడిసిపోకుండ నుండవలె సన్న చో గొడుగును కొంచెము ముందుకు వంచి పట్టాహొన వలెను వాసలో మనగమన'వేగము ఎక్కవెనకొలదియు ప్షోములో మనము తడ్షిశిపోకుండనుండటకగాను. గొడుగును నుందుకై వంచవలసిన పరిమాణము. ఇంకను ఎక్కువవేయుట అవనరమసను, ఈవిధముగా గాలివీచుదిళలో మోక్పువచ్చి నట్లు కనబడుటక కారణము మన గమనమే,

_ఇ్లు అవేక్షక అక్ష తనస్తువ్చల "వేగఫలితముగా అవే &ఓతవస్తుగమనదిశయందు గోచరమిగసమార్చును *అపాయ నము అందురు ఈ అపాయననంఘటనను నశ్చ్య్మత్రములక్రు వర్తింపజేసి సలితముల నరయుదము,

ఒకనశ్ర(త్రమ+నుండి బయలుదేశనకాంకి అంతరాళమున (పయాణముచేం కంటి చేకకొనుటవలన నే మనమానత్ష్యత మును చూషగలుసచయన్నా ము, నవ్తర్రములను జూగన్నోగా ఒకసంనక్సం కాలము షర్‌శ్రించిన నో= వ్మక్రీభవనము, లంబనము మున్న స నంఘటనలవలన వాసిదిశలోవచ్చుమార్చులకు తగు ననకణలను గారించిననుకూడ- అని స్థిరముగ శేనట్లు నోచకిం సును. (శాంగనృష్తైతలమంవున్న నత్య(్రమైన శే సెకనుల పొడువుగల సరళ *ేఖామాగ్షమును, (శాంతివృత్మభునమునం మ్‌న్న సవ్ర(శ్రమైన. 41 సెకనుల వ్యానముగల నృత్తాకార

శ! వీనువీ ఫ కక్ష్యును, (క్రాంచివృత్తతలసునకను (శాంఫినృత్త(భ్రునమునషను నడుమనున్న నక్షత్రమైన *ఉే సెకనులు అధికాష్షముగల ద్‌గ్స నృక్తమును ఒకసంనత్సరకాలములో చుట్టినటులు కనపకును, ఈరీలిగా నక్ష్యత్రములస్థానమంను మామ్చు 'శానవచ్చుటకు కార ణమేమి + భూమిస్థిరముగానున్న వో నక్షత్రములందిక్టి చలనము గోచరమనుటకు వీలులేదు. అందుచేత పెని పేర్కొనిన ఉదా హరణముల సారూప్య మునుబ్బి గాలిఏిచుచున్న దిశయందును, వానచినుకులు పడుచున్న దిశయందును సజముగా నెట్టిమాక్పును "లేకపోయినను నడచుచున్న పడవనుండి చూచినవుడు గాలి ఏచుదిశయందును నడచుచున్న మానవుడు పరికీలించినవుడు వానచినుకుల పతనదిశయందును ఎటులమాక్చు అఖభిన్యక్నమై నదో అటులనే ముందుకు పమనగిడుచున్న భూమినుండి నత్షత్ర ములను అవేశ్చించుటచేత వానిదిశలో మాక్చుకనబడుచున్నది. ఈనూప్పు అపాయనమువలన జనించిన బే. ఈరీకిగా అపాయన సంఘటన సాహాయ్యమున సూప్యనిచుస్టును భూమియేపిమనస చున్ననని మనము నిర్ణ యింపవచ్చును,

'లంబనము ; భూపన(భమణ యును సిరూపంచుటప మ3 యొక గొప్బవిదర్శసము నత్ష్య్యత్రముల లంబస ము, ఎతవకంటిని మూసికొని కుడికం3నో ఎమముగానున్న దీపమునో,. చెట్టునో మూచినచో అవెయొక సిగ్టిష్టమైన విశలో మనకగవసను, ఆ దిశను సూచించుటకుగాను. కుడికంటికిని ఆనస్తుశ్చనకను నడువు సమముగా అవస్తువెశలో చేష్మివేలినో, నన్నని చీ ఫ్రమశుల్లనో గుహ్తుగా. "పెట్టుముః పిమ్మట కుడ్తికంటిని మూసెకొని ఎడను

భూమి [0 కంటికో ఆవస్తువ్చును చూచినచో, ఆవస్తువు, చేత్యివేలు లేదా చీఫ్పకుపుల్ల, ఎడమకన్ను ఒకదిశలో నుండవు ; ఎడమ్మనైఫునకు స్థాన(భష్టత్వమునొందిన ట్లావస్తువు మనకగపకును. ఈరీతిని అవేక్షకుని స్థాన మునందు వచ్చిన మాక్పుఫలితముగా అవేక్సిత వస్తు స్థానమునందు వచ్చిన ట్రగపడు వమామ్పనకు '“లంబనము అనిపేషు. కాబట్టి భూమిమోదనుండి. పరిశీలించుచున్న పుడు సంవత్సరమందు "వేశ్వేవ సమయములలో ఛిన్న దిశలలో. ఒక నక్ష్మత్రము కనబడినయెడల భూమి పర్మిభ మించుచున్నదని మనము నిగ్మయింపనచ్చునుః

లంబనసలితముగా నంభవించిన స్థానభష్టత్వమును గ్‌00 నక్షత్రముల విషయములో శాత్రుజలు కనుగొనినామ లంబన మునలన ఒకనత్త(తదిశలో వచ్చెడి వమాక్చుపరమాణము భూమికిని అనత్ష్య(త్రమునకును గల దూరమునుబట్టికూడ నుం డును, నక్షత్రము భూమికిదగ్గరగానున్న వో ఎక్కువ లంబనమును దూరముగ నున్నచో తక్కు-వలంబనమును కలిగియుండును, శాబ్టి అపాయనమునలన నత్ష్మతములదిశలలో వచ్చేడిమాక్సు అన్ని నక్ష్మత్రములకును ఒకేపరివూణమును కలిగియుండగా, లంబనమునలన కలిగిన అమాక్స నత్తత్రములదూరములనుబట్టి యుండును,

భూమిచుట్టు సూక్యుకుగాక్‌ సూయ్యనిచు'స్టై భూమియే సొుగుచున్నదని నిరూపించు నిదర్శనములింకను అనేకము లున్నవి, వానిలో హెచ్చునిర్ధారణాళ్ముక మైన మరియొక నిద

జీ0 నినువీ$ రృనము నక్షత్రముల వర్శమాఠతా -తేఖలయందు కానవచ్చు స్థానభంశము. రత్ష్య

సూర్యుడు భూమిచుక్టైనుగాక భూమియే సూమ్యని చుట్టును తికుగుచున్నదని నిస్థారణమైన పిమ్మట చాని మాగ్షనుయాకారమును కలిగియున్న దను (స్నో "వెంటనే ఉద యించును, ఒకనభోమూర్త 'వేరొకనభోమూర్తి చుట్టును తిరు గుచున్నమాగ్గమును.. "కక్ష్య" యను సాంశేతికనామము ఖే సాభారణముగా న్యవహరించురు.

సూయ్యని'కేంద్రముగా 'జేసికొని నృ త్తాకారకత్త్యయందు భూమికిరుగుచున్నదసి మనము భావించినచో భూసూమయ్యలమధ్య దూరమం 'దెన్నడును మాక్పురాదు. కాబ్ట్టి మనకగపడుచున్న సూర్యచబింబపరిమూణము సంవత్సరము పొడుగునను ఒశేరీకిగా నుండవలెను, కాని (ప్రత్యక అ'చేక్షణలవలన సూర్యవబింబహి మాణము సంవత్సరముపొడుగునను నూక్పునొందుచున్న స్లే కనపడును. భూమినుండి కొలిచినస్పుడు సూర్యబింబ వ్యానము జనవరి కి వ లేదీ (ప్రాంతమున 92" 85" లును జ్యూలైశీవ "తేదీ (ప్రాంతమున €1" 89" లును ఉన్నటుల వ్యక్తృమగును, ఈరెండుసిలునలును సూమ్యని దృశ్యవ్యాసపు గరిష్ట కనిస్టు పరి నూణములను "తెలియజేయును, ఒకపస్తువు దగ్గరగనున్న పుకు "పెద్దదిగను, దూరముగ నున్నపుడు చిన్నదిగను కనబకుట స్వాభావికముః కాబట్ట సూయ్యడు జనవర నెలలో భూమికి వాల వచేమవగను, జూలై నెలలో మిక్కిలి దూరముగను నున్నబ:ల దీనినలన మనకు "తెల్లమగును,

భూమి | సూర్యగోళవ్యానమును మైళ్ళు, గజములు అనగా దె శష్టమానములోగాక డీలు నిమిషములు "సెకనులలో అనగా కోణీయనూనములో "జెలియ జేసినయెడల, అవ్యాస మును కోణీయవ్యాసమని యందుకు, వీసమయమున్నదైనను భూమినుండి సూర్యునిదూరము సూర్యవింబదృశ్యకోణీయవ్యాస మునకు విలోమనిప్పత్సిలో నుండును, కాబ్యి 'వెళ్వీను దినము లలోని సూర్యవింబదృశ్య కోణీయ వ్యానములనుబట్టి నంనత్పరమం చాయాదినములలో భూమినుండి సూష్యని సాప్మే్షదూరము లను కనుగొనవచ్చును. భూమినుండి చూచినప్పుడు నత్త్యత ములనుబ్రి సూర్యు 'జేదినమున ఆకాశమం ేదిశలో కనిపిం చునో నిత్యము కనుగొని ఆనాటి భూసూర్యులసాప్మేదూరము యొక్కంసాహాయ్యమున అవినమున సూఘ్యని స్థానమును నిరూ పించు. చిందువ్సునొక త దానిని బడయవచ్చు ఛి ను, ఆరీతిగనే నంవ బా తరము పొడువునను 4 గావించిన ఫలితము క లను ఒకచి.తరూప న నీ మున మనము నిరూ వీంచినచో. ఆకాశ గ స్‌ ములోనూక్యనిదృశ్య ఉ కశ్ష్యయును అకత్త్యకు 10 వచిశగ్రము నడుమ భూమియును 10వ చ్మితములోవలె మనకు (పత్యత్ష మను, కాని నిజముగా భూమిచ్యళ్టును సూక్యడుగాక

డ్తీలి వినువీధి సూర్యునిచుట్టు భూమియే. తిముగుచున్నది కాబట్టి సూర్యుని వార్యనము??ా సూళ్యం ష్థానమ' య.ను మనకు వ్యక్షృ మగును,

ఈవిధముగా గానించిన అవేక్షణలనలన భూకత్త్యు దీ న్స వృత్తాకారముగ నున్నదనియు, అదీస్టృనృక్త వ్రు ₹ండునాభుల లోను ఒకగానియంచు సూష్యా డున్నాడనియు న్పష్ట్రమైనదిః దీ ర్స గృ శేంద్రమునుండి 15,00,000 మైళ్ళదూరము. ఒకననైపు నకు జిగి సూమ్యాడున్నా గు.

అయితే ఇక్క దొక్కవిషయమును జేర్కొననలి యున్నది, భూకత్త్య దీర్ధృనృత్త మనగా భూచం[ద్రయుగళము మొక్క గరిమనాఖి సూర్యనోళ కే్య్యదము నొక నాఖిగా గలి యున్న దీర్ధనృత్తాకారకత్యులో పరభ మించుచున్నదని వివరింప వలెను, భూచందయుగళపు గకిమనాఖి భూేంద్రమునకు రమారమి 000 మో దూరముననున్నది, భూ కందమున కును సూర్య శేం్యద్రమునకునుగల దూరముతోపోల్చినపుడు ఈ 8000 మైళ్ళ దూరము అంతగా అక్కలోనికిరాదు, అందుచేత భూమి, అనగా భూశేంద్రము, సూక్యనిచుజ్టును, అనగా సూర్య గోళ శేం్యదముచుష్టైను దీస్స నృత్తాకార కక్ష్యయందు పకి (భమించుచున్నదని స్థూలముగా వచింపవచ్చును,

॥ భూకత్యుదీన్స వృత్తమనసుటచచేతను, సూమ్యుడు అవీక్ట వ్‌ "కెంద్రమువద్షగాక నాఖభిదగ్షర ఉండుటనలనను భూసూమ్యాలనడిమి దూరములో మాక్పువచ్చుచున్నది, ఖఘూమి సూమయ్యనకు చాల వేకనగ నున్నపుడు భూసూక్యులనడిమిదూరము 0మ14,00,000

భూమి శి మైళ్ళందను ; చూమి సూమ్యనకు మిక్కిలి దూవముగనున్న పు డాదూరము 9,16,00,000 మైళ్ళు. ఈ కనిస్ట గరిష్ట దూర ములనడువు నంనతృరముపొయానను భూసూమ్యల నడీమి దూరము మూాసపుచుంసును, కూమె తనకష్యుయంమ లి్‌షసపహు సూమ్యానము మిక్వాలి దగ్గరగనున్నపు'స నీచస్ధానమందున్న దనియును, మిష్కాలిదూరముగనున్న పుడు ఉచ్చస్థానమం దున్న దవియును నచించుము. భూమి సీచస్థాసమందు జననవ కిన చెవు ఉచ్చస్థానమందు జూచై 4 వ లేవీని యుంగును, భూకత్యు ద్‌ర్ధృవృత్తై "నే మైనను అవయెష్క-నగా సొ "తేమ. దీనినే ఇాశ్ర్రుపిభామో ఎన్మ-ననిశేంద్రమై. యుండ లేదని 'పర్కొందుకు. భూకత్వ్య విశేందత 0.0107 మానే, ఒకదీర్ధ నృ ముమయొక్క-. విశందద్రత ఎంతయెక్క- వైన, అంచే దాసి పిశేంద్రత పంమాణము 1ి కి ఎంత స్నూాహితమైన, అదిఅంతయెక్కుునగా సొగియుండును ; ఎంతతక్కు-నైన, అంబే దాని. విశే్యద్రత పకమాణఘు 1౧ స ఎంత చేమవగ నున్న అది అంత హెచ్చు”ె వృక్ష మును సోలియుండును, భూకత్ష్య నిశే్యద్రత చాల తక్కును కాబ జ్ర సాలుకు సకిగా భూకత్ష్యను గీసిన వో, వ్య్టికంఎశో చూచి అకత్ష్యు వృత్తమో దీరవృవ్వ మా చెప్పుట కస్ట్రమ'ఫను, వృవ్కెమునక మిక్కా-డ్‌ సన్నిహితముగా నవియుందట యీ అందుకు "హీమువుః సరిభభమణ వేగము మ లకీ ఆ సూక్యవిచుట్టు భూమి తనకత్యులో నమవేగముో పరి (భమించుట లేదు, ఒకమూర్త ఒకసకనుకాలనులో తిరుగున్టు

జీ ఏనుఏీ$ దూరమునకు ఆమూశ్హియొక్క- 'వేగమనిపేుు, ఆమూన్త తనకత్త్యులో నమానకాలములలో నమానదూరములను తి3గ్‌న అది నమవేగమును కలిగియున్నదందురు. భూమి సూర్యని చుట్టును నమ'వేగమునో పర్మిభమించుట లేదు. కాని భూసూమ్య లను కలుపునట్టి నరళశీఖ సమానకాలములలో నమాననెళా ల్యములను చుట్టునట్లుగా భూమి తనకత్త్యులో తిమగుచున్నదదె, కేవ చ్మితమునుబట్టి మన శకావిషయము విశదమనగును, భూ కక్మ్యను సూచించు అఆచ్చితములో సీ. భూమియొక్క- సీదస్థాన మును, ఉ- భూమియొక్క ఉచ్చస్థానమును అనుకొందము, శ్య్శ్రరోట ఛ్‌ | | ఉ 11111110 వ 5 నీ క మ. | జీ 1[వచితక్రము

నీచస్టానసమాపమందున్న పుడు భూమి 25 దినముల శాలమునో కనుండి చ యొద్దకు (పయాణమువేసినవో ఉ చ్చస్టాన నమాప మందున్న పు డా 25 దినముల కాలములో నది గనుండి జకు మా(్రమే (ప్రయాణము వేయును, భాసూమ్యలను కలుపున్న

భూమి శ్న్‌్‌ ఆఫ సూకచ,ు సూగజ అను ఇాల్యములను నమాన శాలములం చే చ్యూనదిశాబ్యకి అవైశాల్యములు సమాన ములు భూమి సీదస్థానమంచున్నప్ప భూ సూమ్యలనడిమి దూరము (సూనీీ కంట భూమి ఉచ్చయందన్నప్పటి భూసూ ద్యలనక్షిమి దూరము. (సూటి ఎక్కునకాబ్యక్రి కచ అను దూరము గజ అను దూరముకంఆటి "పాచ్చు, కానియీ దూరములను నమానపపమాణముగల కాలములలో భూమి చుట్టినది కాబ్యి నీచయం దున్నపుకు భూపరభమణ వేగము మిక్కిలి 'పాచ్చుగను, ఉచ్చయంమన్న పుకు భూప భమణ "వేగము మిష్కాలితష్కనగను ఉంకుననియును, ఈ గరిస్థు కనిష్ట పరిమాణములు గల పర్మిభ మణ'వేగముల నడుమ ఖూపర్మభమణ "వేగము మామచుండుననియును మనము (గహింపవచ్చును. భూమి సూమ్యానిచ్య్తును ఒకసారి లింనివచ్చుటకు ఎన్ని సెళనుల "కాలము పనో దానిచేత భూకత్ష్యపొడువును భాగం పగా భూమి నరాస౨ “వేగమువచ్చును. "లేదా భూకత్యవృత్తో శారముననున్నదరి భావించి "లక్క-గట్టనచో ఈవిమయమింకను సులభముగ చేలును, భూసూపష్యల సరాసరి మధ్యదూరమును త రత1416 చేత గుణించి వచ్చినలబ్బమును భూమి సూమ్యని త్త ్‌ చుట్టు ఒకసారి తికవచ్చుటవ ఎగ్నిసెకనుల కాలము పనో డానిచేత భాగించినవో భూమి ననాకకి పకి, మణ'వేగము ఇంచుమించుూగావచ్చ్నును.. ఈర్‌తిగా. ఇక్కగ్పుటవలన భూమి సరానకి పష్యభమణ'వేళయు సెకనుకు 18.5 మైళ్ళని వ్యక్షమైనది, అంటే భూమి సూవ్యవిచుట్టు నిమపషమునకసు రమారమి 1100

త్తం వినువీకి ముళ్ళు. గంటకు 66,000 మెళ్ళు వేగముతో పర్మిభమించు చున్నది. గంటకు 80 మైళ్ళ వేగముతో పషగికుచున్న మన మ్మో “వేగముకలశు. ఇవె సుమా 2000 ₹ట్లు హెచ్చు; గంటకు 200 మైళ్ళ'వేగముక పయనించుచున్న నిమానముల "వేగముకంయె ఇవి రమారమి 800 రెట్లు అవకము. ఇంత అత్య ధిక వేగముతో ఎక్కడ ఆప్పపాటు కాలముకూడ ఎన్నడు ఆగ కుండ అవిచ్చిన్నముగ భూమి (పయాణముచేయుచున్నది అయినను ఈ పయనపుజాడ యిసుమంతయు మనకు పొడ గట్టుట లేదు,

భూమి సూమ్యానిచుష్టు నొాకసా3 తిరిగి నచ్చుటకు 8605.256 దినములు పను, ఈ శాలమునకు ఒక సౌర సంవత్చ్సరమని చుం పరిృభమణకారణము కత్యులో అత్యథిక వేగమున్‌ ఏల పర్యభమించుచున్నది 1 ఇవ యొక "పెన్ష (టో /|

మనషు 'బె్లను పెకి వినసకనప్పుడు అ బెక్షహొంతదూవము 'పైకిపోయి విరెన్‌ భూమిపైబకును ; అంతేగాని అదియే అఆశొ శఛములో నిలిచిపోము.. ఈరీతిగా. పైకి విసరబడిన బెడ్డ తికిగి భూమి వైబడుటకు శరణము బెడ్డపెభూమినెంప్పు ఆకర్ష ణబలమే. భూమిక ఆక గ్షణబలము దాని (దవ్యరాశివలన కలుగసచున్న చెం భూమికన్న యీ ఆకర్ష ణఅబలమునకు భూమ్యాకర్ష ణబలమని యును, గురు త్యాకర్ష ణ బలమనియును పేప,

యం (0)

భూమీ 1

(బ్రహ్ముండములో భూమిఫొక్కడానిశేగాక (పశిమూర్తి కిని (పకి వస్తువునకునుకూడ గురుత్వాకర్షణ బలమున్నదిః తక్కవ (దన్యరాశిని కలిగియున్న మూర్తుల క్రీబలము. తక్కున గాను ఎక్కున (దన్యరాశిని కలిగియున్న మూ్తుల క్రీబలము ఎమ్మునగాను ఉండును, అంచేగాక ఒకమూరక్తి మరియొక నమూర్తోపై (పవర్తించున్వై గురు త్య్వొకర్ట ణబలపరిమాణము ఆమూసుల నడిమిదూరము ఎక్క నెనకొలదియును. తన్తను,

వావీ €._ ౧ ఈవిషయమునే, “ట్రహట్టండములో ఒకమూరక్త మఠియొక్ష మూర్త్రపై (వయోగించున్టై ఆకర్ష ణబలము ఆమూష్తుల (దవ్య నంచయముల లజ్ధమునకు అనుళోమానువాతమువోను వాని మధ్యదూరనగ్టమునకు విళోవమూనుపాతములోను ఉండునని ఒక నియవు రూసమున న్యక పమపవచ్చును. జు (బహ్టుండము

న శు

లోని మూస్తులన్నియు ఒకదానినొకటి పరన్పరము ఆకర్షించు కొనుచున్న ప్పటికిని బాల మూహ్తాలమధ్యదూరములు అత్యథి కములనసుటవలన అట్టివి పరన్చరము. (ప్రవర్తి ంచుకొనునట్ట ఆక ర్హణబలములు "లెక్క-లోనికిరావుః

సూర్యకుటుంబములోని మూ్తు లన్నిటికంకెను ఎక్కున్యదవ్యముగల గోళము సూర్యుడు. అధిక (ద్రవ్యముగల నభోమూహ్తు లన్నిటిలోను సూర్యపటుంబమునకు చేకవగా నున్న గోళముకూడ సూర్యుడే కాబట్టి సూర్యకుటుంబము లోనిమూర్తు లన్నిటిపైనను సూర్యగోళము ఎక్కువ ఆకర్ష ణబల మును (ప్రనర్తింపజేయుచు భూమిపైకూడ అధిక ఆకర్ష ణబల మును నెరప్పుచున్నది. అందునలన 'పైకివిసరబడిన 'బెడ్డను భూమి తన ఆకర్షణబలముచేత ఎట్లు తిని తన్ననెపునప లాగుకొను

తీరి వినువీధ చున్నదో అకీకిగనే సూక్యుకు తన ఆకర్ష ణనలన భూమిని తన చెపునకు లాసకొనుచున్నాడు. కాని జననము నొందిన నమ యమునుంషయు భూమికి అధికమైన "వేగము సంపాప్తమెని, ఆ అ$ికవేగమునలన సూమ్యవిపైబదుటకు బదులు సూమ్యని చుల్టు భూమి తిమగవలపినచ్చినది. దీపావళినాడు షిల్లలు చై పొస్టాములను (ఉప్పుపొట్లములను) (తిప్పుటను మనము చూచియే యుంచుము, చ(కపొట్లమును. గిట్టుగిల్టున (తిప్పినకొలదియు దానినుండి విడివడిన అగ్నికణనులు అపొట్లమును (త్రిషాచున్న వానినుండి దూరముగాపోయి. పడును, ఆపిధముగనే భూమి సూయ్యానిచుట్టు తిునుటను (పాఠరంభించినప్పినుండ్రియు సూక్యు నినుండి దూరము?ా అంతరాశముూోనికి పోయిపకుటకు అవి (వయత్నించుచునేయున్నదిః "కాని తన్ను పూర్తగావిడిచి అంత "రాళశములోనికిపోకుండ సూర్య గోళము తన గుపళ్వాకర్ష ణఅబలము వలన భూమిని లాగమ్ముకొనుచున్నది. ఈవిధముగా తనపరభ మణమునలన సూయ్యనినుండి దూరముగావోయి పకుటకు భూమి (పయత్నించుచుండగా సూమ్యకు తన గురుత్వాకర్ష ణబలము వలన భూమిని తనమిావికి లాగుకొనుటకు (వయన్నించు చున్నాడు, ఈపెనగులాట ఫలితముగా భూమి సూయ్యనిచుట్టు నిర్షిష్టమైన ద్‌ర్ధ నృ త్తాళారకత్ష్యలో అనవరతముగా _ పర్యభ మించుచున్నది,

వైచర్చనుబ్యి భూకత్య్య పరిమాణము సూమ్యని అక్షణ బలమును బట్టియును, భూపర్మిభమణ'వేగమునుబట్హియును నున్న దరి వివతమసను, ఇక సూర్యాకర్ష అణఅబలము సూర్య ళోళదవ్య

భూమి శీ శరాశినిబ్య్థి యుంసను, అందుచేత సూర్య గోళదవ్య రాతి యందుగాని, భూప భమణ వేగమునంమగాసి వమూప్పురానంత వరి ఘాకత్యపిమాణము స్థిరముగ నేయుండను. అప్టుగాక సూర్యా ఆబల మ9$క మసటాసి, భూపర భమణ వేగము తస్థటగాని నంభవించినచో ఘాకత్యు నంకోచముపొందుట యును, సూశ్యాకర్ష ణబలము తపఫుటగాని భూపర్మ భమణ వేగము పాచ్చుటగాని నంభవించినచో భూకత్ష్యవ్యాకొచము వొాందుటయును తధ్యము, కాని యింతలో నవి యేమియును జమసటన హపాచ్చుఅవకాకము 'లేదుగాన నన్ని హితభావికాల మందు భూకత్త్యయం "దెష్టమామ్సును రాదని మనము చెప్పవచ్చును. ద్రవ్యరాశి

చిన్న బంగారప్పముక్కను సున్నితమైన తాసుకోతూచి జానియం 'జెంత (దన్యమున్నదో అెలినకొనవచ్చును ; బెల్లపు బ్యును 'కాటాలో వేసి తూచి అందున్న 'బెబ్లముయొక్క- (దన్య మెంకో సిర్మయింపవచ్చును. భూమిమోదనున్న "వేశ్వేమవస్తు నల (దవ్యరాసులను కనుగొనుటకు పలువిభానము లాచరణలో నున్నవి. శాని భూమివంటియొక పెద్దనోళముమొక్క- (ద్రవ్య రాన్‌ని కనుగొనుట కవి యేవియును ఉపయోగపడన్సు, భూమిని కాటాలో "పెట్టుటయే అసాధ్యముక దా, కాబ్య్టి పరోత్షవిధా నములనలన'నే భూ(దన్యరా3ని కనుగొనవలసియున్నదిః

భూమికి అకర్షణబలను. దాసి అ$క(ద్రవ్యరాశీనలన చేకూకుచున్న దని (గ్రహంచి3మిః కాబ్ట్టి నియత(ద్రవ్యరాశిగల

ర్‌0 విను వీ! ఒకవస్తు్యృ న యతద్రవ్య రాశిగల మ3మొకవిస్తుబపై (పనక్తి 0ప “జీయున్యి ఆకన్షణబలమునో అనియత (ద్రన్యరాశిగల వస్తువనై భూమి ప్రయోంచునప్తై అకర్ష్మ ణసిలమును పోల్చి భూ(దవ్య రాశిని కనుగానవచ్చును, మజ కమొట్ళోు ల క (44) ౫ టచ

శ ॥

ఆ [*

ఫ్‌|

|

భూ | మ 12వ చిత్రము

1 (గాము (దన్యరాశిగల చ అనుకొక సీరప్పనుం భూమిమిోద స్వేచ్చగ (పెలాడదీయబడినదనుకొందను.. దాః! 1 మాటరుదూరములో 1టన్ను ఒకున్సగల కఅను మి యొకసీనప్రుగుండు ఉన్న దనుకొందము. క, చ అను 2ం" గుంత్ల శేర్యదములును భూమినుండి ఒకే మట్టమునకూడ ఉన్న వనుకొందము, క్క చ అను గోళములు ెండునుకూడ (వన్య ముశోకూడియున్న వే శాబ్బ్టి అవి ఒకడానినాకటి పరక్చరము కొంత నిర్మీతపరిమాణముగల బలముతో అకర్షించుకొనుషు ఈ ఆకర్షణబలమును' నిర్ణయించుట కొంచెము. కస్ట్రమైనన

ఘామీ ర్ట అంద కొనేక (ప్రయోగము లున్నవి. వానిలో మిక్కిలి సునివిత మెనది. సి, ని, బౌయిన్‌ వర్చరచినట్టిదె

ఇ (ప్రయోసమునలన నాం (గ్రాములబస్పు బుముళలో చ అను వస్తువు క్‌ అను వస్తువ్సను అక్ష ంచుచున్న దం న్యక్యమైనదె. ఇక చ అను గుండుబకుపు 1 (గాము బరువు శాట్టి మొమినది ఆకర్షించు ఒబలపవిమవూాణముకూడ్‌ 1 (గాము బసవ అందుచేత క్క చ అనుగంగ్ల "కేయ్యచములును, భూ కేంద సును ఒకే మ్యూమంహన్న చో చ అకు వస్తువు శే (గ్రాముల బమక్రుబలము నోఆవర్షించునట్ట క అను గుంసమొక్కం (దన్యరా 1 టన్ను ఉన్నయెడల అది 1 (గాము బపప్పు బలము శో ఆక్క ంచునట్లై భూమియొక్క (దవ్యరాా 165,000,000 టన్ను లుం'సనన్‌ తేలును, అయిలే భూశేందమును చ అనుగపండు జక్పైక- "కేంద్రమును ఒకేమట్టముళో లేపు, వాని “"ండింప 15 శమూరమి 6,000,000 మిటర్ల దూరమున్నప. ఒక వస్తు ముయొక నస్తువుపై (పనర్తింపజీ మునట్టి ఆకర్ష ణబలము వస మధ్యదూరన్న మునకు నిళోమూనుపాతములో నుండునసి సపత్యాకర్థణ వియమమునలన మనకు -తెలిఫయీయున్నదదిః శాన భూశేంద్రమును చ అను గుండు "శేంద్రమును ఒకే మట్ట ములో నున్నవో భూమిమై చ అను గుండు (పపర్తింప కేయునట్టి ఆకర్ష ణబలసు.. మైని జశీర్కొనిన బలమునకు 6,000,000 ౫౮,000,000 శెస్తుండునని స్పష్ట్రవినును. శాబట్టే భూదవ్య రాశి 163,000,000 ౫ 6.000 “000 ౫ 6,600,000 -. టన్నులు, అకగా 5,9 ౫1023 టన్ఫు గం టా

స్‌ప పనువీ;) బుతువులు భూమిక వీడి. "వెలుగులు సూమ్య” వలననే లభ్యము చున్నవి. అందుచేత భూమి సూష్యునికి చేకుువగా నున్నస్తుక చానిపైని "వేడి యెసష్కువగను, దూరముగనున్నవుడు. తెష్కున ల ఎల ణా శన లు తన గను ఉండవలెను, భూమి సూమ్యానక మిష్క్కాలి చెవనగా జనన3ె 3 వ లేదీని ఎప్కువదూరముగా జూలై 4 వ లేదీని ఉండును, ఈకనివ్ట గరివ దూరములు ఠీ కంక ఎక్క-నవ్య త్యానసముకు కలిగియుండలేదు. కాని '"వేనవికాలములోని ఎండేగిమి!ం భీకకాలములొ!ని ఎండ వేడిమికిని వ్యత్యాసము సామాన్యముగ క% కంక అధికముగనేయుండును. కాబ్య్టి భూసూమ్యలమ్య్యు దూరమునందువచ్చు అల్బన్యత్యానమువలన'నే "వేసవశాలము లోని ఎండవేడిమికిం, శీతకాలములోని ఎండవేకిమిిని గల వ్యత్యాసము సంభవించుచున్నదని_ చెప్పుటకు పలు లేమ, మగా ఉక్కళార్టనోళముళలో భూమికి సూయ్యడు చేపవగానున్న పుస శీతజాలమును, దూరముగానున్న పుస వేకనికాలమును స వాబీఏి భూమిెప వేెచంసునాలములనో తాబ,కవ అససను. శాబ్టి భూమిసై వేర్వమజ లములలో తావ మ్‌ న్య త్యానములేర్చ శుటకు శారణము మవమొక యుండియుంష టట నమమ గ కము కాంసగినవ+,త తఅఖమునవిి నలెననుట స్పష్ణము భూమ్యుక్షము (౫ ంపిన్ఫమ్వైతిలము ఇన! లంబపెకళలో. నుండక కొవా. పరియుంసది భూతలయుర్త బుమున్రులు కలునసట శారణముం భూకత్ష్యతలమును అవానములో: ౩ పొడిగించి వోఅన అశాళమును ఎక్కడ కలినికొనువో అనృన్తమున బ్రాలను

ఘాము ర్‌ "నెంబడి సూమ్య'స నం దంంచాచుస్నట్టు నోచరించును. కొని నిజ ముగా నిది భూకష్య యే. ఈాంకినృకృమాన్షమునకు సరిగా లంబవశలో భూవ్యుత్షము లేమ, (ాంతివృక్త్రతల లంబమునవ వ9$ళ్త అంశలు వంగి అది యున్నది, అంశ (గొంళివృత్తతలము న్‌ భూమధ్య -శఖాతలము 281ళ అంశలు వటవాలుగా నున్నది.

సూక్యు ననునరించి భూమి నిలుకడగా నుండియున్న స్రీయిన భూమిపై "వేశ్వేక సమయములబో తాప్మక్రమ వ్యత్యా సము 'లేర్చశ్రియుండెడివిశాపు ; అనగా బునువులు కలిెడీవి శొవ్హు అనుస భూమికై న్యేవచేశ మైనను సంవత్చరము పొడు వునను సమాన తావ(క్రమమును కలిగియుంజెడిది.. పోనీ భూమ్యవ్షము (డాంపివృక్త తలమునకు లంబదిశలోనుండియున్నను కూడ భూమి సూమ్యానిచూస్టై తియాసచున్నను భూతలమంమ ఒక (వచో 'తాష్మకమములో ఎక్కూవన్య త్యానము ఉండకపోయుడీది, అప్పుకకూడ భూనిమిద సూర్యశరణముబు ఒశే వటవాలుగా పకుబచేత బుసుప్పు లుంచెడివికావుం భూమధ్య శేఖా(ప్రాంత ములో ఉస్షముగను, (భ్రువములదన్షర క్‌శలముగను మ్య(త్రనే అవ్వు దుండియుండును.. శాబ్బ్టై సూయ్యనకను భూమికీస్‌ గల దూరములళోవచ్చు న్య త్యాసమును "అక్కలోనికి. తీశకొనక పోయిన వో వ్మపేశమువోనుహూడ బుతుష్పులు వర్పడి యుంజె డ్‌నికాన్స,

శొస భూమ్యష్షము (గ్రాంపెవృక్తృతల లంబమునకు. ల9ట్లీ అంశలు నంగియుందుబచేతను, సూమ్యానిచు టి గొమి త్‌ముును

సక వినువిఫె టలో దాని అశక్షమెల్లప్పుడు. ఒకే దిశగా వంగయుండుటచేతను నంసత్చకవందు కొంతళాలము భూమ్యత్షపు ఉైరప్తళొన సూమ్యు కిచేివగను, "వరొకనమయమంపు దక్షిణప్తకొన వే ( గ ఉండును, యామి టసెన్సి ట్‌ మొ క సకొన గ శ్ర క్‌ న వశం ల? రా ఆన లో (0) భ్‌సూ (/౧ సామ్య క్ష చంంనన్‌ గే గ టు వ | ఉ నుంపసనో ఆజమయ గ్ర మంచు ఆకొనగల అ్స న్‌ గోళమున 'వనవి 10 వ చిత్రము యగును, తాబ భూమ్యష్షపు వటవాలుతిన'ను భూమి బుమెన్ఫ 'లేర్చడుటపను, అహాపమాణనములో "వే ర్వ సమయములందు న్యళ్య్యావము నంభవించుటకును కారణఘూత మ'ందున్నది, అయసచలనము క న, న కనాను యొకు రాచ షనను భూమ్యాత్షము సష్ష్యత్రిములనుల్టు య్ల్లుప్పుడు నొ కెదెను సూచిం మనుగా ఘోమి పూమ్యంచ్చును పర భమించుచున్న దం సెర్కోంవయుం౨మి, ఇవె కొంపనవం నఒమేశాని పూక్తిగా సత్యముళామ, భూవుధ్య ₹ఖావలమును ఆశాామున కొం ఐనట్టుగా పొడి గించింయువల అజీనథో వోళము నొకవృన్తృముశ తాసును, ఈ ఇ” రంల వళ అవన క వృప్టైమునపం వథఛోమవ్య కేఖియసిపేసం సూమ్యడు నశ్ర్ర(త్రముల ననుకంంచి ఆకాశమం చొకనంనచ్చవ'ళాలములో చన టగ్‌

భూమి గ్‌న్‌ పు నృషైళశారమార్షమును (శాంగినృన్త మవి యందు, (శ్రాంతివృర్త భూనకు నభోమథ్య-ీఖ య్‌టవాలుగా నున్నది, వానివాలు 99ి 2, నభోమధ్యకీఫఖయును (శాంఫిన్ఫన్నమును ఖండించుకొను ఎందచువులను నిషువత్తులని "బీప, ఈచిందచుపవు లందు సూమ్య కున్న పున భూశోళమం దంతటను రాభ్రింబనట్ళొ సమానముగా నుంచను, వాకలో ఉత్నరాభిముఖ్నశే సంచ రించుచున్నప్తడు సూమ్యము జాంయినట్టి నిషునత్‌ బిందున్సనకు నేషాది వింయవనియు, దక్షిణాభిముబ్ను!! నంచరించుచున్నపు డాయన చఊాటునట్టి బెందుస్పునకు చులావెపందువగియును పేష్ష

నిషునత్తులు (వకినంనత్సరమునను సభోమధ్యశేఖయం గొ శేస్థానములందు నంభవించుటకేదు, (పకిసంసత్సరమునను సూమ్యడు అనెనుకటి సంవత్సరమున "తాను సభోమధ్య రేఖను దావన స్థానములకు పశ్చిమమున 50.26 సెకనుల దూరము లో దాటును. కాబట్టి విషువర్తులు సంవత్సరమునకు రహారమి 50 సెకనుల చొప్పున (క్రమముగా పన్చిమదిశగా జమగుచున్న పి. ఈనంఘటననే అయనచలనమని వ్యవహరింతుమ, ఇక దీనికి "కారణమును ఫలితములను అరయుదము,

బొంగరములను సొధారణముగా మనమందరమును (ిఫచే యుందుము ; ేదా అధమము బొంగరము తిమసట మైనను మయా+ాచియుందుము, బొంగరమనము ముళ్లుపెఅిని త్‌ును చుంకును కదా ! బొంగరముముస్లునుండి బొంగరముతలలోని మధ్యవిందున్నకొక బుజ*ఖను ఊహించుకొనిన నో అది బొంగరముమొక్క- (భమణాతమును నూచించును, సావూ న్యముగా బొంగరము. తిముగుచున్నప్పుగు దానిఅష్షము భూతల

ర్‌6 వినువీ మునకు లంబదిశలోనే యుండును. అఆకీతిగా లంబపశలో తన అ్మముపై (భమించుచున్న బొంగరమును చేతితో నెమ్మవగా హొట్టినచో బొంగరముమొక్కం (భమణాత్షదిశయందు కొద్ద మాష్ప వచ్చి, లంబమునషస కొద్దిగా వంగియున్న అక్షముపై నద్యభమించుట కారంభించును. అందువలన బొంగరముమొక్కం ముల్లును ఆధారముగా నొనప్పళొని సంఖుఆకారములో బొంగరప్పఅక్షము. తికుగును, ఈక బొంగరపుచలనముకు అయనచలనమని న్యవహకించుము, నూనెగానుగలో. గానుగ రోకలి చలనమును. గుర్తుకు 'తెచ్చుళొన్నచో ఈ బొంగరప్పు అక్ష్రచలనము కన్నులకు కట్టిస్టు దో్యోశకమకను. నటం కాం వే థు గ గే ళీ ఎం యె. గె రతనక ట్‌ గై కనన. మానాన ్రిాో గనే /.

11వ చిత్రము

భూమధ్య రేఖా(ప్రాంతమందలి భూమియొక్క అధిక ద్రవ్యము వైనూర్యచం్యదుల సంయుక్త ఆళర్షణఫలిరనుగా అయానదలనము సంభవించుదున్నదిః

భూమి ఫ్‌/

14 వ చితములో ఉ- భూమియొక్క ఉక్త్కర్యన మును ద దశ్చిణ్మధువమును, ఉద- భూమ్యశ్షమును. నిరూ పీంచును, భూమ్యత్షదిశయం'దే (పస్తుతము ఆకాశములో (దూ అను ఉత్తర్యధువననత్ష్యత మున్నది చ్మితములో దిశవభాగ మందున్న "పెనవృత్యము (గాంకినృత్త ము, ఇంచుమించుగా ఈవృత్త తలమం జే సూక్యడును, చందుడును ఉందుకుం చిత ములో చ_ చందుడు, "కొ౦= (థాంతివృత్త (ధునము, “మేవేగా నక్షత్రము,

భూమి నమమైన గోళముగాగాక ఉత్తరదశ్షిణములుగా కొంచెమదుముబడి యుండుటచేత దానిపై సూర్యచం్యమల ఆక ర్ట ణబలములు (ధువములనుండి భూమధ్య శేఖా.ప్రాంతమునకు పోయినకొలదియు (క్రమముగా అధికమనను,. ఘామ్యక్షము (శాంకివృత్త శలమునకు రమారమి 66-5ి వంగి యుండుటచేతను, భూమిపై (ధువములదగ్గరకంయె భూమధ్య శేఖా(ప్రాంతమున సూర్యచంద్రుల ఆకర్ష ణబలము. లధికమసుటవలనను, లంబ దిశగానుస్న అక్షమువై తికుగుచున్న బొంగరమును వేనో తట్టగా వచ్చిన ఫలితము భూమివిషయములో వీనివలన సంభ వించుచున్న ది. తతృ్భలితముగా భూమ్యుక్షదిశ నెమదిగామారి, (గాంతివృక్త తరలమునకు లంబదిశలో అక్షమును కలిగియున్న సంఖభాశారమును భూమ్యశ్షము. చుట్టుచున్నదిః ఇచే అయన చలనమునకు కారణము,

భూమధ్య శేఖాాపాంతమునకు పోయినకొలదియు సూర్య చండ్రుు ఆకర్ష ణబలము. లధికమనుటనలన భూమ్యక్షదిశలో

ర్‌ం వినువీధి వచ్చు నూక్చు నంనత్పరమునకు రవూరమి 50.2 సెకను లుండును, భూమ్యవ్షదిశలో చశంభనించిన యీమాప్పున కను .గుణమైన మాము భూమధ్య శేభాతలదిశయందును, సథోమధ్య కీస్‌ (డాంలినృత్తము పరన్సరము ఖండించుకొను వింయన్తుల స్థానమునందను (ప్రాషించునుగడా | కాబట్టి "'మేపాదివిందున్స తరులాని... విందువు (పతికంనత్సరము. $50426 సెకనుల దూరము పశ్చిమదికగా నడచుచున్నవి, అందుచేత రమారమి ౨5,800 సంనత్సరముల శాలములో విషువర్తులు ఒకనృత్తమును చుట్టును

(క్రస్తుపూర్వము 60 వ నంనత్సరమునకు పూర్వము "'మేపాదిబిందువు 'నేషరానిలో నుండెడిది, అయనచలనము వలన (క్రీ పూ, 60 వ సంనత్సరములో అది మాన రాశియున్న (పదేశములోనికి మారినది, (క్రీ నె, 2,740 నంవత్సరములో అది కుంభరానిలోనికి నచ్చును. (శ్రీ నె. 95,710 (ప్రాంతమున గాని తింగి అది మేపరాకిని వమకొనదు.

భూమ్యశ్రతలము ౨,800 నంవత్సీరముల కాలములో ఒక శంఖును చుట్టి నచ్చునప్ప కి భూమ్యుర్తర దతశ్చిణ(ధున ములు (శాంకినృక్మ(ధ్రున ములను "కే్యదములుగా గలిగి ౨9కి వ్యాసార్థములుగల చిన్ననృత్త ములను ఆకాశమునచ్చ్వును, ఈ రికిగా భూమ్యుక్షదిశయంద మూప్ప్చునచ్చుటచేత (ధ్రువస్థాన మలంకకించిన నత్ష(త్రముళోకూడ మాక్పువచ్చును. (ప్రస్తుతము భూమ్యక్షవు టుక్తర దిశగానున్న ఆల్ఫా అశ్సా మైకోరిన్‌ న్ష (త్రము (ధునష్టానముననుండ్షి (నునవక్ష్యత్రమను "వీపున బరగు

ఖఫొమి గ్ర చున్నది. అయన చలనమువలన కొస్దికాలములో ఆల్ఫా అశ్ళా మైనోరిన్‌ న్కృ(త్రమునకీ (భుననత్షత్రపదవిపోవును, ఆతకునాత (్రీ నె సుమార $,000 సంనక్పరమునాటికి సెఫియన్‌ నాని లోని గామా సెఫియై నక్షత్రమును, ఆతకవాత (క్రీ "న, సుమార 8000 నంపళ్చరమునాటికి సెఫియన్‌' నాశితలో” అల్ఫా సెఫిమై నక్ష్మతమును, అటుపమ్ముట వకనగా (శ నె, సుమాస 10,000 నాటినుండి మైగ్నస్‌ రా9ిలోని అల్ఫా, గామా నశ్ష(త్రములును (్రీ.నె. 14,000 నాటినుండి రా రాశిలోసి వేగానత్ర(లైమును, (్రీ నె, 16,000 నాటినుండి. హెస్క్య్యులస్‌. రాశిలోని నక్ష (త్రేములును, ఆ తకువాత (2లో రాశిళోని' ఆల్ఫ్భానత్ష్యత్రమును (భ్రునపదవిని పొందును. (శ్రీ, నె. 27,000 సంనత్సరమునాటి! అల్ఫా అర్సా మైనోరిస్‌కు తింగి ధ్రవపదని లభ్యమశను. (థువ పదనియం 'దేనత్ష(తమున్నదో ఆనత్షత్రముచుప్టు నఫోమూశ్తు లన్నియు తికుగుచున్నట్టు కనపడునుగాన (ఉస్తుకము అల్ఫా అర్సా మైనోరన్‌ చుట్టును తిమగుచున్న నభఖభోమూప్తు లగన్నాయు ఛనిష్య్తులో (క్రమముగా. గామా సెఫిమై, అల్భాసెఫిమైః అల్ఫ్భాసెన్ని, నామా సైన్ని, “వేగా, సామ్య్య్యలన్‌, ఆల్ఫా (యోసిస్‌ మున్నగు నతత్రముల చుట్టును (పదషిణమొనప్చు చున్నటు లభిన్యక్త మగును, న్యూపేషన్‌

భూమ్యక్షపు శంఖాశారచలనము భూ మధ్య 4ఖా(పాంత మందలి భూమియొక్క. అధికదవ్యముపై సూర్యచంద్రుల

(0 వినువీధి నంయుక్త ఆకర్ష అపఫలీతముగా నంభ ఏంచిన బే గదా! ఐతే భూమి ననుసరించి సూర్యచంద్రుల సాపేష్షస్థానము "ల్టైపుడును వ్‌క్ష రీిగ నుండవ్ల, ఆహేళువుచేత అయనసచలనమునకు జారణ భూతమైన వాని సంయుక్త అకర్షణబలమునందుకూడ మౌాక్సు వచ్చును. ఈమాక్చునలన భూమ్యావ్షపు శసంఖాశారచలనము నందును, (భువములయొక్క- నృ త్రాకారచలనమునందునుకూడ పొాముమెలికవంటి చలనము మిళితమైయుండును. ఈచలనము నే న్యూశేషన్‌ అని'పేకు,

నభోగోళ ము

భూగోళముమిోాద నెక్కడనుండి చూచినను అక్కపష నున్నవారికి అక్క-డి ఆకాశ మించుమించు. అక్థగోళాకారమున గోచరించును. కాని వకశాలములో భూమిమిోది వేశ్వేము (పదేశములందున్న వారికి కనిపించు ఆకాళార్థగనోళములు నమా నములు గావు. అంతేగాక భూమిమిద ఒకపబేశమందన్న వారికి కనిపించు ఆకా శార్థనోశమును, వారికి నరిగా విముఖ దిశలో భూనోళమునకు "రెండన్నవెపున నున్నవాంకి కనిపించు అకాళార్టనోళమును పూర్తిగా విఖిన్నమ్యులై యుండును, ఆనెంకు అకా శార్థనోళములను చేర్చినచో ఒకనంపూర్ష నళ ముసను. ఆ సంపూర్మ ఆకాశనోళ మునకే నఖోనోళమనిపేవుం సూమ్యక్షు, చందుకు, న ష్షత్రములు, (గ్రహములు మున్నగు నభోమూహప్తు లన్నియును ఈనభోనోళము యొక్క లోపలితల మున సంచరించుచున్నట్లు మనషు గోచరమగును, అవేక్షకుని నేతను యీనభోగోళ కేందస్థానము. కాని నభోనోళబి మాణముశో పోల్చినప్పుడు భూనోళపంిమాణ మత్యల్పము గాన భూనోళశేంద్రమునో నభోగోళశేం్యద మేకీభవించుచున్న దని భావించుట తప్పుకాము, కనుక భూగోళ నభోగోళశములు ఏకకేం్యదకములని మైతము. పేర్కొ.ననచ్చును

నభోనోళతలమందున్న మయొకమూర్త స్థానమును గ్‌ పట్టుట యొట్లు ? గదిలోనున్న ఒకవస్తుప్పస్థానమునుగాని భూతల మంమన్న _ ఒకప్రదేశముమొక్కం. స్థానమునుగాని యేరీతిని

6 లి వినువీ3ి గుర్తించ. సరిగా నడేరీకిని నభోగోళతలమందున్న యొక మూర్తి స్థాసమునుకూడ గుర్తింపవచ్చును,

15 వ చిత్రము కచటత అను గదినేలను సూచించు చున్న దనుకొందము. ఆగదిలో నేలమోద నొకచోట ప= అను వస్తువొకటి ఉన్నదసికూడ భధావింతము, హ అను అవస్తువుస్థాన

క్‌ శ్ర దును నిర్దేశింపనలెనన్నచో కచ

తప అను ఉత్తరదక్షిణముల గోడకు అవ

యెన్ని అడుగుల దూరములో నున్నదో

ళ ట చెన్ప్టన చాలదు; చటా- అను

15 వ చిత్రము తూమ్చపడమరల గోడనుండికూడ

అవి యెన్ని అడుగసల దూరములో నున్నదో ెల్బ్పనలెను, దీనిని

బట్టి నిలువు, అక్హము. అను రెండు ' దిశలనుమ్యూతనే. కలిగి

యున్న (పచేశమందున్న (ఇట్టి దానికి ద్విధానిస్త ఖే (వచే

మని వేకు ఒకవస్తువు స్థానమును నిష్షాశించుటకు "ంకుకొలత లవనరమని మనకు విదితమనగును,

భూళతలముకూడ ద్విథావిస ఖైతమే కాబట్ట భూతలముపై నొకబప్టణము "లేదా (ట్ర దెస మెక్కడనున్నదో “తెల్చుటకకావ "రెండుకొలతలు కావలెను. అంనొకటి ఉత్తరదక్ష్తణముల కొలత ; నెండనది తూమ్పుపడమరల కొలత. గదినేలయను, ఖభూతలమునుగూడ ద్వెధావిస్త ్రతములేమైనను, వాని తలముల స్వభానములో వ్య త్యానమున్నది, గదెనేల నమతలము ; భూత లము వ్య్రుతలము, ద్విధావిస్త ఖ్రమైన సమతలములో నిలువు అజ్హముల కొలతలను లెక ్రమానములోను, వ్మటుతలనములో

నభోగోళము 68 ఆఫొలతలను కోణీయమానములోను తెల్బుదరు భూత లము. ఉక్తరదక్షిణముల కొలతను శేఖాంశమువలనను తూమ్పూపడమరల కొలతను అక్షాంశమునలనను మనము ెలిసి ఫొందము,ం

ఇక నభోగోశతలముకూడ ద్విధానిన తమనే. కాబట్టి అందున్న ఒకమూర్తై స్థానమును సరిగా నిర్మయించుటకు రెండు కొలతలు "కావలెను, భూతలమునలెనే నభన్త్మలముకూడ న్యు వుగా నున్నది. అందుచేత భూమిపై ఒకచేశముయొక్క స్థానమును నిరూవీంచు. అక్షాంశ "జీఖాంశములను ఏరఠీకిగా కోణీయమాన ములో పేర్కొందుమో అఆరీిగనే నభోనోళతల మందున్న ఒకమూర్తి స్థానమును సూచించు ఫొలతలనుకూడ కోశీయమానములోనే “పేర్కొనిన యుక్తముగా నుండును. ఈనిషయమును చర్చించుటకమముందు ఫొన్ని సాంశేతికపదముల అక్థములను వివరించవలసియున్నదిః

ఒక అవేక్షకునికి సరిగా, నడునెక్కిని అకాశమందున్న బిందువునకు శీ బిందువు అనిపేమ శీర్ష చిందువునకు విముఖ ముగా నఖోగోళమందున్న బిందువు పాదబెందువు. అ'వ్యక్షకునకు కానవచ్చుచున్న అక్థనభోగోళమందుగాక ₹ండన అర్ధనభో నోళిమందు పొాదబిందునవండును. శాబట్టి అవేక్షకునకు పాదబిందువు కనిపించదు. శీర్ష బిందువు; పాదబిందువు- "రెంయను కూడ ఊహానృస్తములే. ఒకతాటికి 'బెడ్డనుకట్టి సమప్రదేశ మున (వేలాడవీశనచో అఆ(తాటిదిశ సీర పాదటిందవులదిశను సగాచించును. అవ్యే్షకుని స్థానమును నిరూపించు చిందువునో ఫ్‌ చింయప్పును కలుపగా. నేస్పకు నరళశీఖకు (ఇవ శీర్ష పెద

(శ వినువీ) వ్‌ 0 | మ జ్జ ని? 1[వచిత్రము

శీర్షలింకువు ౨ పాదబిందువ్రు 2 నభఉత్తర్యధువమ్ము వభదక్షిణ్యధువమ్కు ౯ (ఫాస్పిందువు ౫ పళ్చిమబిందునవ్వు 11 ఉర్తరభిందువ్వు 1 దక్షీణబిందువ్వు ఈ 'మేహేదివిందువు, 7 తులాదిబిందువు ౨ కటశాయనము మకరాయనమ్యు -₹ నభోదిక్స[క్రమ్యు 2 ౯8 17 వభోమధ్య రేఖ క 0 ఫా యామ్యోర్తరవృత్తరు, 282% (ాంతివృత్తము 70౨8 2 అను ఒకనభోమూ౭ర్తి యొక్కం ఉత్తర్యర్రువదూరము 2 'జెక్లి "సేవన వృర్తమృు ౭ ౧? నైట్‌ ఎసెన్‌ నన్‌ 7 గల్‌ డెక్పిచేమన్‌ గ్‌ 7

నభోగోళము థ్‌ నిందచువుల దిశను సూచించునట్టి శేఫయేి లంబముగానుంకు న్వు అ'వ్వేకునిస్థాన మును నిరూపించు బిందువునుండి ఒక సమ తలమును నిక్త ఏంపజేసినచో అవి నఖోనోళమునొక నృత్తమున తాకను, అన్ఫత్కె మునకు నభోచిక్చ్మకము అవ పేపు, నభో చిక్న(శ్రమునకు పైనున్న నభోమూర్తులే అ'వేజ్షకునకు శాన

భూమ్యక్షమును ఉత్త రదప్రిణములుగా పొడిగించినపుకు ఆకాశము నది యచ్చట ఖండించునో ఆచెంకువిందున్సలకును (గ్రమముగా నభటిక్తైర, నభోదక్షిణ (ధ్రునములని "పీప, ఈనభ ఉక్తర్కు నఖభోదక్షిణ్య్రునములకు నమానదూరమున, వానిని కలుపుచున్న నరళకేఖకు లంబతలమున నుండునట్లు నఫోగోళము చుట్టును గీసిన నృత్త ము నభోమథ్యశేఖను సూచించును, భూమధ్య శేఖాతలమును పొకుగించినయెడల అదె సభోమధ్య -ేఖయం బే నధోనోళమును తాకను.

నభఉిత్తర నభోదక్సిణ (ధువములను, ఒక్కప'చేశము యొక్క. శీర పాదఖింయవులను "కలుప్పుచు గీసిన వృత్తైమునకు యామ్యార్మ రన్ఫత్త్రమని చే,

యామ్యాతృ, రవృత్త ము దిక్చ(క్రమును "౭ంకువిందయవుల నప్ష కలియును. ఆవిందువులే ఉత్తర, దశ్సిణవించునులు, నభో మధ్య శేఖ దిక్చ(శమును కలియు బెందువులు. (ప్రాకృశ్చిమ ఏందువులుం

సూమ్య డొక సంనత్సరళాలములో నక్ష్మ్యతముల నను సరించి నభోవ్‌ఫైని సంచకంచిన ఫ్లగపకు నృత్తాకారమొగ్ల మును (వాంకినృత్తమని -పేర్కొనియుంటిమి, (కాంకిన్ఫ _తృమును

రీ వినువీ3 నభోమధ్య చేఖయును ఒకడవానివొకటి వటవాబుగా నున్నని, తీ వీు వాలు 98 27 నఖోమథ్య ళీ ఫయును (శ్రాంకివృత్నే మును ఖండించుకొను. బించప్పులకన విషువర్తులని పేపు, ఏనిచో దక్ష ణమునుండి ఉక రాఖిముబుతే సంచకెంచుచున్న పుడు సూమ్యాకు ఎ _ మ్‌ క రా జడాటునట్లి విషునతి ఐందువునన మేహోనిబెంయమవనియును, టపె త వాన్‌ అన, లి 2 ర అనాం చ క అకు | ను! త ఖు రమునుండి దక్షిణ భిముఖ్మడే ((యాణము పెయుచున్నప్పు డాయన దాటునట్టి విషునత్‌ బందువునకు తులాపెబింయవనియును పేస్టు. నేహావిఎందవును.. నుకళొమ్ముల ఆకృళినున్న వీక్‌ (9 అను గుర్తుచేకను, చులాపవింయవును చులాదంచాకృకిగల లా (౫ అను గసుచేతను సాభారణమునా సూచించును నూ. వాలి . (శ్రాంతివృత్తృమూ్యములో చాసణా. ఉత్తైరముననున్న వించువు నక కటశాయన మనియును, వాసగా దక్సిణముననున్న వింయవునకు మకశాయన మవియును 'పేస్టం ఇక గగనళలమున ఖనోళముల స్థానములను గుర్తించు బట్లో పిశీలింతము, నభోమూర్తులస్తాన ములను సక ంచుటకె అనేకపగ్గరులు అతి థై అజాట్‌ ల్లు న్‌ (వచారములో నున్నవి, శాని వానిలో ఎక్యాన ముఖ్యమైనది చెన్టేనేషన్‌_వైట్‌ ఎసెన్‌మన్‌ పర్ధలి. నభోనోళతలమంమన్న ౫- అనునాకమూక్తని (దూడను? చ్యిత్రము- 1) గురక్తింపవలెననుకొందము, అందుకు ఉ్‌ైర దక్షిణములుగా నొక ఫొలతయును, తూమ్పునడమరలుగా నొక కొలతయును శావలయునుగడా 1! ౫ అను ఆనభోమూర్తినుండి నభఉిన్తర, నభోద క్రి ణయ్రునములను కలువుచు నొకసెద్ద నే మును ఉకహించుము, ఆ నకు నఖోమథ్య శేఖను వెం

నభోనోళము 07 అను విందువునదవ్ద ఖండించుచున్న చనుకొందము, అప్పుకు మలి అను కొణీడుదూనము. అనభోమూర్తి మొక్క. ౫కి నేషున్‌ను సూచించును వ అను దూుంము ఉప్తైర్యునమున$ును అనఖోమూర్తికిని గల దూరమును వ్యక్షృపర చును, ద్‌నికి ఉత్తర(్రువ దూరమని "పేమ

నభో(ధువముల జ్యారమునను, ఈ అను అనఫోమూర్తి ద్యారమునను పోవుచున్న మర”. అను నృత్తమును లై అను నభోమూర్తియొక్క-_ డెక్లినేషన్‌ నృత్మమని 'పేర్కొంహమం కాబ్య్టి జెన్లె నేపన్‌ వృత్తముమోానుగా కొలిచినపుకు నఖోమథ్య "కేఖనుండి నభోమూర్తికిగల దూరమును ఆనఫోమూర్తి యొక్క డెస్టినేషన్‌ అని మనము నిర్వచింపవచ్చును.

నభోమధ్య-₹ఖఫు ఉక్కరముననున్న నఖోమూర్షియొక్క-_ వెళ నేషన్‌ను దనసంజ్ఞ గలదిగన్కు దక్సిణముననున్న నభో మూ _గ్థియొక్క- డెన్లీ నేషన్‌ను బుణసంజ్ఞ గలవగనుపుగణించుకుం ఫేక్‌ అను నంశేతముల మూలమునకూడ వానిని గుర్తించుట కలము. ళో (జెల్టా అను (గ్‌ అక్షరమును సాభారణముగా డెనేపన్‌కు నంజ్ఞగా వాడుదుము, నభోమథ్య "కఖమివె నభో మూర్తి వెన్ననేషన్‌ 0- (భువముల దగ్గరి నఫోమూ్తుల డెల్ల నేషన్‌ 900, నభోమధ్యళీఖకను (ధువములకను నడుమనున్న నభోమూవ్లాల డెక్షినేపన్‌లు 0” కును 90 కును నడుమగల ఏలువలను కలిగి యుండును,

'డెనేషన్‌ నైట్‌ఎసెన్‌ష౯ పద్ధతిలో డెస్టేనేసన్‌ అను నది నభోమూర్తి యొక్క- ఉత్తరదశ్షిణముల కొలత ఇక అనభో మూర్ష్యహ్ధానమును నిగ్షష్టముగా గుర్తింపగలుగుటకుగాను తూర్చు

68 వినునీ) పడమరల కొలత శొావలసీయున్నదిం ఈతూక్పుష:వమకల ఫొల తశే వైట్‌ఎసెన్‌పన్‌ అనిపేప. దీనిని “సుపాదెచెందువునుంకి ెప్కెంచుకు 6 వ చిత్రములో క. నేహోపివిందు్యును నూచించును. 3 అనునది 2 అను సభోమూక్తియొక్క జెక్షి నేషన్‌ నృత్తము నభోమధ్య శేఖను ఖండించువిందువు, నభో మధ్య 'శేఖమిామగా ౫వెన్‌ లకు గల కోణీయదూరమున కే అనభో మూన్తియొక్క- రైట్‌ ఎసెస్‌ పన్‌ అని "పేముః

₹ట్‌ ఎసెన్‌పన్‌ను మంయొకరీ2నిసాడ వినరించుటన వీలుగలదు. నభోమధ్య ఖమిదుగా కొలిచినపుడు 'నేసాదె విందువుయొక్క- డెక్షినేషన్‌. వృత్తమునకును, ఒక నభోమూ యొక్కం.. జెక్షినేషన్‌ వృత్తమునకును గల కోణీయదూరనే ఆ నభోమూర్తియొక్క- నరైట్‌ఎసెన్‌ పన్‌, “నమేషాదివిందువు యొక్క_- వైట్‌ఎసెన్‌పన్‌ 0 అనుకొని దానినుండి తూప్పు దిశగా 860 వరకును కొలిచి, నభోమూర్త్మ యొక్క వైట్‌ ఎసెన్‌ వన్‌ ఎంతయో పేర్కొందుము

ఒక నభోమూర్తియొక్క- 'నైట్‌ఎసెన్‌పన్‌ కొలతను అంశలలోగాక గంటలు నిమషములలోకూడ పేర్కొనుట కలదు. ఒకరోజు 2& గంటలకు నమానము, నభోగోళము విక గంటల కొక (భమణమును చేయును ; అనగా నది 24 గంటల శాలములో $00 అంశల మేరను, 1 గంటశాలములో వ్యికై=1ఫ్‌ అంశల 'మేరను,. =... .... చుట్టును కాబ్యి 'నుషానె ఏందుద్వారముగా వోవుచున్న తన్ని నేషన్‌వృత్తము. “0” గంట లను సరూవించుచున్నదనుకొన్నచో 15 తూ, న్‌్‌ -సేపన్‌ వృ్నెము 1 గంటన్కు 80 తూ, చెక్షి నేషన్‌వృర్తము 2 గంట