Telugu sulakshana saramu_0 - anilvaranasi/indianlanguages GitHub Wiki

శ్రీరస్తు. సులక్షణ సారము. శాశ్స్చగ్యోదావారణ సహిఠముు సన్నీఘసినిపేంళీ ఉత్వున్తీ ంట్నీ టె తత్సలదా డివబ్బ కళే శ్ర లానే గజ / గ్‌ ఇకొన్నఫురివ చొవిళ్ల రామస్వామి శాస్తులు-అండ్‌ సన్స్‌ వారిన" శా అ శ్రుకటితము 10)4. వీ! 206 గెతల6రే

టో లా రా ఇ తా లో ట్‌ ల! న కకజరింనా 3922 ౪ రితి న. యాట శ్‌ క్షం ?ళ్లైా ల య! ళ్‌

1. హా ౩. టా ?9 థం లే న. క అల్‌ హా న న ళ

శ్రీరస్తు. ఆ విషయసూచిక, వలేేము పుట. | వివయము, ఫుటం ఛందోనుపామ 9| భుజంగ ్ప్కయాతీము ! మా త్రాలతమణము _ 8| పాదపవృ_ల్టీేము రక్‌ గురులఘువుల స్వరూపము. శ4| తోటకము ॥9 గుకులభువులకు గుఆంతులు లర | తోదళము ల! చుభాన నగణమాలు 6 మదననృ్ఫ రము కెళ్లి రిండదతరమాలగణము లం 9 పంచచామరము 96 ఇం త,తకాక్యశం దృ,గణము 1 దుగంధి శో పవృ్ర్‌గణ వుప్తారము )8 ఉత్సాహము నో కందపద్య లతణము కెఇ, థరళను నం ఇగ్లీర పద్యలమణమా ఇ] [కమా ము కలి వీసలమణము 21. వాలిని 40 ద్విపద+ తృణమా 2రీ[మానివి న! ఉర్పలమాల ఏ6 క విరాజవిరాజితము క్షి చంపక మాల 27 తకల ! శాడ్డూంవ్యికీ డికి శకి మలయజము ఇక నగ్నము 2 పధి 4 ము ర్రళోక్సి 29 లాతమణీ కర్‌ ధు,ఎళోకిల "91 కిఖ:ణీ శత పకి 31 ప్రభువృ క్రీము ణ్‌ సరాాంక ;. షంద్రృవ్యజ లీ ల! ఉపేంద్రవ జి, తి మందాశ్రైంఠ !

శ విమయనూచికం విషయము పుట | వీనయము? పుటా కథ్లోద్ధత గ0| గణములమో ది వికృముము ₹0 జ్వూగతావ్ఫ న్తేము 1 | యతిీర్లు ల చంళసము ర్‌] యరిమై తి ఇం స్రీ వంకతీ 19 యతి ఖేదముఆు 72 "'మీభవిన్ఫ్యూర్జి లము ల్‌2 పరసయతి ళా భవ్తృకము తర సంయా క్షయతి ణి మణిరంగము ౩) ఎకయతి బనమయూకళము ఏ రైక వసంకతిలక 'దేశీకుయతీ ౪ విగ్యున్శా+ ర్‌ ఏ టింితి 81 తోటకమఃు 97 | పోలీక్ర యతి 8 ఇద్రు/కివిలంబికము ర్‌రి చక్కటియతి వె తశళేను 1 కంద కళ కొ సరసస్వర యతి న! ల్ల వించుయుతి | అంబురునా లికి చ్రైంచపదమాు ః స్పరియతి 656 మంగళవువళ్ళినీవ ర్తము 69 అ ప్తవిసర్ణకస్వరయతి. 67 ణీ బువడి ఖా దుధ్యాశ్క.ర న! తరునోజ 6] మావదీ ఠః వ్విపడ 62 వృభుయతి కక దండళము 43, వీిధాగయతి కక్ష అయగ్రాపి 64 సౌభాన్యయతి కిక్‌ లయవిభాతి 65 | ప్రాసయతి రట 28 ఛందన్సులు-వాని యందు. | భిన్న యతి త్‌ బుట్టిన వృ_కేన్దులనంఖ్యూ పొదియలి

విమయనూచిశం ఖః విషయము. వుట, | విషయము పుటం ఆభిన్నయతి $9 అన్ఫురాశుర వినమాతుక అభేదయతి 101, ములు 123 క్పైస్ధాయతి 102 ఛ్రీకారప్రుభొవవన 124 నిర్యసమానయతి 109 | ఇంకను విషాతమళములం 125 ఖ్లరయతి 105 ఎక్షాధిపకులు ]26 ఫ్లాటేళ యతి )౪6 పర్ణ్యములజాతులు శత అకల్చ్బయతి 108 గణోర్చ త్తిక,మము కదధ్ధిదే శకునానీక వికల్బయతి కేం వలౌొ నత్త, గవాం శాకుస్వక యతి సం రాళిఫ+ ములును 191 శివడి 121 గ్రంథారంభనణములు 182 ఆఖండయతి 12 | వగణమునకు విశీపఫంము 198. ఉఊభయయతి నా ప్రయోగ రొరూగష్రమా ద్యాంధ్వాదిసణ (కహా) లైన జాములు కళ యతి 1]35 గిణ్యప్త్కయోగ యోగ్య వార యళపక్షడ్యయయవతి. ]16| ఢులా 24 తొావడి గణము జూతులు 185 పా,సలతణమా ప ఛు, మొోగించు శంక రప్రాసము 1181 విధము నా ఆను,ప్రాసము + (గణాధిపతులు 196 దుమ్క రప్రాసము 10 పుం శ్రీ నపుంసకగణము. 142 ఆంత్యప్రాసము క గ్లూ దుష్టగణముతో 6 చ్విప్రానము 9; అేరరాదనుట శం ప్రా, సము 13 మగణమునకు విశేషఫలము ]48 క ఏచభూరవీజాతరతులు మతేయొక ఫలము ]4ీక్‌ వానిఫలములు 120 జగణనుహిను కేశ?

కెఇ _ విమయనూచీకం విషయమా ఫుట విషయము ఫుట- వగణసంచయోగముహిదు. 147 సగణ రగణ సంయాణవిచి కృతిపతికిని గవికిని నతర ధమా 156 ముల పొఇధిక్‌ క48ి నకు శ్రఫలంబు గణములపుట్టుక 49 శ్రునానతు ర్రేమాలకు మృఠ మగణప్రృఖౌవమా శిత0 జీవసంజ్ఞ్ఞ న! తగణ ప్రభావము ఇ జీవన్భుతనశ్ష శ్రనులప్‌ తుతియు విశేషఫలము 15] ఫలంబు 1? కుగణముతోమళణమా, గ తగ్గ, ధూమిర, జ్వలిర్‌ నము మగణముతో సగణ (= 152 శె శంలులకు భలంబులు '$8 ముంకేరిన ఫలంబు శీ " తృహరాశినణరామాల మ మనిణ యగణయోగంబు దత్త్రయొక్క_ యావక్య నకు ఫలంబు 158 కత కత రగనణయగణయోనగమునకు కుభపాష్మనృవాసంబంధ ఫలంబు 99 మువకు ఫలంబు 8 కగణ యగణ సంయోగ న్‌ శ శుభపాష్మగ్తవాణం విమేధము 1క4 బులు 41 తగణ జగణసంయోగము ఛ్రవాముల వర్గము లం వకు, నుగణ పగణ కం భల్యద్రునకుం గల ప్రఠ్యేళ చయోసగమాునకునుఫలంబు ]558 ఫలంబు 9 ఆపగణజనణసంయోగని పే చంద్రుని వన్నెకు ఫలము]63 ధము 9, మగణము మొదలంగా వెని కోణ రగణంబులు పచ్యా మిది-టికి ఫలము క డిం ఈచోొగింపరా ద చోనిహాటము 364 తట ]56' గణముల చాయలు ]166

శ రస్తు నులక్షణసారము కాత్పర్యోజూవ్లారణ సహితము.

స బ్ర్‌ఖ్ల్‌ రామా న్తనమండలీమిళితకా ట్లో శ్రీ రార్షవషంటుతోం 'క(ఆ తొ బచాశావారతరంగనంగతలస "హా త్సరర్ధంక నాగంబు వె € గారుణాామృత పూరపూరిత కటా కశ్రీలం జంపొందుగం ఛీరస్వాంతు. డనంతుం డా శ్రితజనా భీష్త్టవ్రదుం డయెొడు౯ . | అపతారిక ---కవిశికోమణి యసతౌతం భట్టు జులతణపాక "సనధాంతో గరథమును కచియింపం బూని, తౌ రచింప పెంచిన శ్రంథధము నిర్విఘ్నామాగ వెఆవేజుటనై , తొల్లింటిళవుల యా వారము ననుసరించి గంథాదియం చాశిర్వాదరూసనుగు మంగ శమును వేయుచున్నాండం =

లి నులశతణసారము

శా, శ్రీలక్షీ దేవిని గట్టిగ ం గాంగిలించది. పాల్కాడలిం 4, చాదికేషు. డనుపాన్చుకైం బరుండి కృ ను గరుణతో 6 జాచుదు వారిళోర్టు లీ చేర్చనట్టి యమహా జాతీయగు నాద్యంక్య్య కహాతు. డైన శ్రీమన్నారాయణమూ రి జనులకోరేకతా నొసంగు ( గాత.

అవతారిక --గ్రంధక క్త ఛందోకుహివును కెలల్యక డు-లాా క విదస్థ్టలలోపల నుత్తమ ఫం

విద్య గవిత్వంబు' మఖి కళవిత్వము ఛందో

'వేద్యము గావుసం జెప్పెద

వ్యాద్యంబుగ( గవితచంద $ మేర్పడం శృ

తా. ఓశ్సీళ్ళష్ణ్లా విద్య లన్నింటిలో శ్వేస్టరుగువిద్య ఈ ॥ త్వము అట్టికవిర్వము భందళ్ళాత్రమునలన నే తెలియనగణున గావున మిక్కిలి నులభము౫ా6 గవిశ్వము చేయుళ క్రీ గలుగునట్న ఛందో గ్రంథమును జెస్పేదను

ఆవ --- గంధక ర్త కవిత్వతహిమను, ఛందళ్ళా తచ్రభావ మునుదెల్చి తౌనురచింపంబోవు గృంధనాదుమును రనకా్రంథో ముంకేయుటకు(గల కేర్చు గల్లినవిగంబును జెల్పుచున్నా ండు. = క్ట లతుణశాస్హ్రము "లెల్ల బ

రీతీంచుట. గొంఠకొంఠథయెతిగినవాండళా

లాతణిశానుగహిత ను

లతణసారము రచింతు $ లత్యము లమరళ, 8

శాక్పరో్యోదావారణనహి ఈము కి కతా నీను ఛంకళ్ళా స్తమెల్ల ౬ జదివ్క్‌ లతే శ్రుంథమాల ఎ్యాక్లీ బరికించ్చి కొంచెమాకొంచె మెజింి యున్నాను ఆసరి చజకతననలనను, ఛందోగ్మ, ౦థములను రచియించిన వాలిదయ అనకు చీనిపుడు సులతణసారమను పీరు గల లతణ చృంథమును క్రీయంబూనితిని -ఈవతౌో రిక్త ఇతరలతృణ గ్ర ంధములకం మె (దన వ్రెలథమునకు€ జనలు నీకి, ందివబ్య్‌కు చేం చల్పుచున్న్యాండు. శాంద జంచెడురీతుల. € గెంద అంచ ఛి ధందజును జెప్పినవి గొన్ని[ఆయవియు నవియు తీ చొరయంగాల గూర్చి కవిసమ్మతులును వ్ర్రాు ను క్షలవ్యూస్పదంబు లాంధోక్తు లెనయం కి కూ. ఇంతకు మున్ను లక్కణ గ్మంథము రచించిన వాకిలో€ శగొంద ఆం శెప్పినవి మలిళొంద చశొప్పిళొనలే దు. కావున నేను వారిలతుణ గ్ర్ర్యంథంబులను గొన్నింటిని నింక వేక గ్మంథంబుల ను బరికీలించి, తెనుంపభాషలోని లత్థలతుణ ములకు. బొంది యగునట్లు, సకలలాక్షణికసక్షుతేంబు గా నీసులదణసాకంబు కచియింపంలబోవుచున్నా ండనుం సంజా వ కరణము, ఆ అవిటి మౌాశ్రాలషమణము. శ్రైద్రానా ళ్‌ మౌత్ర, యన నొక్కలసు వగు మూ త్ర లురెండైన గురువ్సథభనుతి యొన్నంబడుక౯

శ్రి నులశతణసారము భాత్రిని నజువదినాలుగు మాత్రలుగా. గందమునకు4మొ త్రలు వెంసెళా కా. న్యూక్ర యనలగా€ బీటీక వేయునంర కాలము. అవకు

ఒళనూూర,లోను దృరింపందగును గాన లఘువు తఆవ(బడును,

రెండుమా త్రృలకాలము లో మచ్చరింపంబడు విస్శాము గురు నన6 బడును. ఆ కందపద్య మున క ఆంవదీినాలుగు చత్తెలు గలవ్హు శతు గుగులసువుల స్పాశూపము శఅశిం-

క. నివిధముగం జూంవీ పలిశెడు (వ్రుల్‌ నవియును మటీ యూాఃదిపలుకుథన వియును గురు భువి నిలివీ పలుకువర్శము లవియెస్టిను లఘువులయ్యె4:(నంబుధిశయ నా.

ళా దీర్థామ్చులును దీర్చిచ్చుం తోం 'ాడీనవాల్లులును గురువు లనంబడు ఉదా --అఆ, ఈ, ఊ, కా, కీవా మొదలై నవి. నిలిపి పలుకలబడుం పర్ష్మీంబులు లఘువు లనంబడును ఉదా.

ఆ,ఇ,ఉ, క, 8, కు కృ మొదలై నవి ఒకమ్మా తృ కాలములో

నుక్చృరింపంబడినది లఘావ్రు కండుచూత్కలకాలములో నుచ్న

రింపంబడునది గురుఖ్ధ, మలటియు"-ా

కళ. గురువులు :ానిడుద లు, జడ

శ్కరములు, బొట్టులు, వీజుంగళడ నూందినయ

త 66ఆలబ్వుధిక య నా” అనుపదము కవికృ లస దేనతాసంజో

కృనము. దీనికిచ్చట జేమియు సంబంధములేదు కాన ఇదికుండలీ కృత మైనది ఇక వైపదస్టములందు నని రమొటుంంగపలయః.

శాత్సరో్యో దావారణసహిళము. క్‌

కరములు ; ఇఆయవి లసువులు; (గున్‌,

గురులఘువులు మూ౭డు నాడిళళొన గణముల

కా డీర్ధము లైనయచ్చులును, దీర్టమురై న అచ్చులకో€ గూడినహాల్లులును, సంయు కైక్షరములకు (ఒక హల్గుక్కింద నొకహల్లు- క్త; శ్వ; వ్గ ఇట్లు కలసీన యతురములకు) ముందున్న యమరములును, స్‌, (*)ల్‌ , ర్‌, మొదలగు పొల్లువాల్లుల తోంగూడిన్నవ్యాస్వామరమ.లునో, అనుస్వారమునకు ముందున్న (వా,స్వాతురమాలును, గురువు లనంబడును తక్కినవి (తలకట్టు, గుడి కొము) వ్యాట్యువనుడీ మొదలగు వానితో€ గూడినవాల్లులున

అజ ణ్‌

లఘువు లన౬బడును.

ఉదా.---ఆఅ, కౌ, రక్తము, వందము, వననుజొ వ ముల్‌, వత్తుర్‌ , దుగేఖము = క్రింద గీంళలు గలవి గురువులు, వ శః కృ ఇవి లఘువులు.

ఇట్టి లఘువులు మూండుగాని, గురువులు మూండుగాని, గురువులు లఘువులు కలనీ మూండుగాని చేరినయెడల నదియొక గణ మనంబడును గణములలో€ గొన్ని మైదశురములు టొన్న నాలుగతురములు, కొన్ని రెండక్షకములు, కొన్ని యొ క్క కె యకరము గలవిరై యున్నను, అవి యన్నియు నుస గణము లనంబడు, చుధానగణవు 'అెనిమిది. వానికి మూంజీ యతుశములు గలవు గాని యెచ్చుతక్కువలు లేవు,

గురులమువులకు గుజుతులు.

క, గురువ్చలకు సంజ్డ యొక్క

ట్లరయం దల్కక్రిందు వ్రాయుశనటులం జెలంగు౯

ఖీ సనులవణసాఠము ధథరవె లఘువులు వెలయు౯ గరిమ౯ నిడుగీటు వ్రాయు+కరణి (ముకుంచా). కా. నునము తెనుంగుభావలో వ్రాయు ౧ (ఒకట్ళి ఆను కంఖ్యను 0 ఇట్లు తలక్రిందుగా ఛ్తానీతి మేని యీగుజంరు గురువును దెలుపును. | ఇట్లు పాతికవలె నిడుఫుగీం యొక్క_టి గీచితిమేని, యది లఘు వనంబడు, అనలా; ల ఈచిన్నాము గురువును దెలపును / 1 ఈచిన్నాము లఘువును బెలుపును అని ముఖ్యా భిప్తైయము. సమ (పథాన) గణములు, శక గురువులు మూం డిడ మగణము పరగంగా నాదిగురువు 46 భగణం బయ్యె౯ ధర మధ్యుగుగువు జగణము (సరసగుణా) యంత్యగురువు4నగణం బయ్యెన్‌. క, నగణ౦బు మూండులఘున్సలు యగణంబున కాదిలపమువ్లః (యమతనయనిభా] ఠరగణం౦ంబు మధ్యలసు వగు తగణంబున కంత్యల బువు 4 (కాశ్నీణ్యనిధీ). 11 కా సమగణములు మూంజేనీయత్నగరములు గలవి ంజని ముందటిళద్య మునకు 6 కెపస్పంబడియె, అఆట్టిగణము లెనిమిది. 1 మగణము=మూండు అక్రకములు గురువులు గాల గలది. వం భగణము= అద్య మఠము గురువ్స్శా6 గలది

శాతృర్యోడదావారణసహీితను. ళా 3. జగణము=మద్యాతుకము. గురువుగా౬ గలది. శీ సగణముఅఅంత్యా తరము గురువు గాల గలది చ్‌. వగణ ముజమూ డత్త్వరములు లఘజవులం గాల గలదిం 6 యగణము=ఆద్యతురము లఘువుగా6 గలది. ?. రగణముజమధ్యాతురము లఘువ్రుశా౬ గలది 8 రగణము=అం త్య్య్థమకము లఘువ్పుగాల గలది. మూ-డత్స్తరములగ ణములకు ఉదావారణము, ఆప, ఇంళ నీయెనినిదిగణంబు. కు డొవారణంజుల జూప్త చున్న్వాండం,---- శ, మగణము శీనాథధా యన భగణము డో యనంగంథశబరికీంపం. దుది౯ జగణము ముకుంద యనగా సగణము వరదా యనంగ 4 (నర్వజ్ఞ నిధి. 18 శ నగణవనజబ వరద యనంగా జగతి మురారీ యనంగ. 6 జను యగణంబుకా రగణంబు మబూధబవా యనం దగణము దైత్యారి యనంగ $ (దామరనాతా), తుగణమువయ చా... శీ, శాఖా(అన్ని యషరములుగురువులు] భనగణముఎఊదా---కేళవ (మొదటియతయరము గురువు) జగణము=ఉదాంాముకుంద (రండవయతమృరము గురువు) గి. లొ. నున్నకు ముందుండు వూ,స్వము గురువని కస్త! 'ెచ్చుకొనవలయునుం

త్రి నులవణసారము సగణముఎఉీదా--లావరదా (శడపటియతరము గురువు) నగణము=టి దొ ---పరద (మూాండతురములు లఘువులు) యగణము=ఉదా---మురారీ (వందటీంయక్షరము లఘువు) కగణము= క దాం-మాధవా (నడిమి యతురము లావు, తగణము= ఉదా--- రై త్యారి (శడపటి యతరము లఘువు) ఈగణములను సులువుగాం దెలిసికొనుటకై య్య క్రింది

చక్రమును జక్క నా గ్కృహింపుండు

న గణముల ఉదా క్‌ జేళ్లు గురుతు. వారణము లతణములుం. చున | క | | 1 మ ౦ 1౮! ్రాశా] అన్ని అతురమాల గురువులు

త్‌. ! ల ముకుంద ముజల ,కురిజాగు ) దశల

జ్త న! 11 ల వఠరచా నజ ర=ల చొజగసీ.

ర్‌ం న 1|| |! వకథ | అన్ని యమర మాలు

లఘావ్రులం

6[ ౨ |, ! ౮౮|| మురారీ | ము=ల్యరా=గు, ర్వీవుం

ణా ళ ం ॥ | మూధవా మొజగ్కుధవ=ల, వొణుగుం

శి క ల ం | దైత్యాం (కంల.

శాక్పర్యోదావారణసహి తము. థి "ండతవరనుల గణములు, క. లలమునకు లెండు లమువులు వల నొప్పంగ లపువు గురువుఠవనగణం౦ం బయ్యు౯ గలమయ్యె గురువు లమువును [జలజూామో)గగ మనంగం4జను గురుయుగమున్‌.' తా లల మనంగా అెండులఘువులు గల గణము లగమనంగా- మొదటలఘువు పీదప గురువుకు గల గణనం గల నున6౫ా మొదట గురువు, పిదప లభువును గల గణము. గగ మనంగా 3ండుగసరువ్రలు గల గణము గణము. గుటుకు ఉచా. వివరణము. లల . నళ లఘువు, లఘువు లగ(వ) ఆ కదా లఘువు, గురువు గలజ(ోోం శాదు గురువు, లఘువు గ్‌గణ ఆ ౦౮౦ శాచదా గురువు గురువు ఫీనిలో ! ౧ఆగలమునళత వగణమనియు, 0 | = గలమునకు హన మనియు. వేబు పేళ్లు గలవు. ర0ండశతురములగణముల కుడావారణము. క శౌరి యనిన హూగణం బగుం జేరి హర్టీ యనిన నుల్డ 4సిల్లును వగణం చారయ'ం. గా యనినను ఛారుణి గగ మండ్రు, లలము+దా వారియన్నన్‌.

శభ నులశతణసారము నాగణము జు జా టీ ర రువ). శే న! ఉడా--- కౌరి(ముదటీ య మరముగురువు) వగణనూ వు అనాకా క ఠః ల. ఉదా-ావారీ (కడపటి యతళముగురువు] గగముజడు దా---కృష్ణా (రండును గురువులు) లలముజ ఉ దౌం-హరి (రెండును లఘువులు). ననన నకనాానాతనొకనాా ననన ననన నకుననను నాననా తనని నునననినత నాననా నననినాననా ననా నా ననినినానినిలనననననననానా నినా నాలనననష్‌, సు గణముల ఉచాహ శ్‌ జట్ల. గుజుంతు రణము. అమీణమూ. 1, గలయము( ౮ | కం కౌంగుం రిల దీనికి వాగణ మనిపేరు గలదు. షీ. లగము ౮| నారీ బొజల; రీఎగు దీనికి వగణ న నునిపేరు గలను. శి. గగము | ౮౮ | కృమ్లా శృ = సంయుక్తాక్షరమునకు. ముందశురము గనుక గు శ లలయు| 1! $! వారి 'వాశిఎకెందున అఘుత్రలుం చినకాకాని నని నాననా ననా ననా కనన నన ననన తననన ననన ననన ననన ననా ననన. క. నగణముపయి గురువున్నళ నగ మగు లఘువున్నయెడలథనల మశ వరుస సగణముపయి లఘు వృన్నళొ దగ నల నుగుం (గంజహితసు౪ధాకరనయ నా], తా, వగణనగణములకు లతీణము బెలిసియణంన్నదిగ జాం ౨ యనం గా లఘువనవియు, గ యన6ంగా గురువనియు౬దెలియవల

శాకృర్యోదావారణనహితము. క్ష యు, నగణముమో4ద లఫణ వున్నరయొకల నలమనియు, నగణము మాలద గురువున్న యెడల నగమనియుః, సగణముమి6ద్‌ లఘా కక్నశతాడల శల మనియు6 కెప్పంబడు, నలముణ 11! జ నాలుగులఘువులు = ఉఊచా---వదనము, నగముజ 1!!! 0జల్మ ల, ల. గణటఉదా-ా- జలధిరాం శలయయుఎ1!!0| = ల) అంత్య లాఉదాలానునుజుండు, వ! ద్రనూర్య చంద్రగణంబులు, క, నల్క, నగ, నల, భ, రృతలునా జెలమిని నీయాజుగణము లింద్రగణంబుల్‌; గల నగణము లీశెండును జలజా ప్తగణంబు లయ్యె $ (జగచాధార్నా. 16 క, గల), నగణము లిను6; డీంద్రుండు వల, నగ, సల, భ, రృత,లింకథనగగ,నవా,సలా, భల, భగుకు, మలఘు, సవ, నవా, తల, రల్క నవ నలల, రగురుళతగ లిందు.(డజూ). నూర్యగణము 3, వగణము |! మి సనణనూ ఓ1 1 -- ఇంద్రగణములుం 1 నల! 1% శ భల!!! 2౩ వగ!!1!0 ఈళం!0 లినల!!0| 6ళశ౮ల0!

శు నులశథతణసారము చం ఫే గణములు. 3. వగగ=% 0౦౮ 8. సహ=! ౧౮ 2 నవా! 10! 9 కల0ల|! త, సలల= 1౮1! 10. రలల=లట్ర!'౮లో" ఈ ళల అ౮!!1 11 నవ=!*! 10 5 భగురు=౮ 1౮ 12. వలల =! 6. మలఘణఎజలం౮ల౪ 13 5గ=ల ఆల ఇొశన=! ౮౦|౦౮ 14 కగ=౮ల౮ 0 పనికి వరసగా నుదావారణకులు, ౩, నగగఎవరదు౬ డిచ్చుకా. 8 సహ=జంజూతొము, వ్‌, ననాజనరము లెల్ల $ రలఎజనోపాలు(.డం 8. సలల=తిలకిం చిన 10 రలజనేసేవ 4. భలజరామునకు క], నవంవరదుండు దౌ6 ఈ భగురుూరొమునకుకొ 12. నలలజసురభినుతే 6. మలఘుణనీ లేకుండు 13. రగజటేవటేవా గ, బవజహరిదాసునిక్‌ 14. రీగజనోవిందు (జోక్‌ ఇ గగణంబగు నేకగురువు లగణంబగు నేకలపువు $ లాలిత మనంగా వనగణ మగు లఘువు గురువును వాగణంబగు గురువులపువుళవారిభ క్తపఠా) శా, ర5ండుగరువులు గగ మనియు రెండులఘువులు _ చునియు. చెలియందగినది, (ఈపద్యములోని విష కము ముం.

'ాత్సర్యోచావారణసహితము. 418 విపరింపంబడి యున్నది. అయినను నురలః శ్రుస్తాడా నుసాకం బుగ నిచ్చట విపరింపండుదున్నది) ఒళగురువు గ? గణము “అనియా, ఒకలఘువు, *లి గణమనియుల కెప్పంబడును. రెండం చురువులు *గగ) మనంబడాను,. రండు లభుూవులు *లలి మనం శుడువులు, రెండులభఘువులని ఈకర్థము వేసీిలోవలెను. మొదటి యతయరము లఘువును రెండనయత్మరము. గురువుము నైనయొడల శబ గణనునంబడు, మొదటి యక్షరము గురువును, 59డన యకతృరము లఘువునెనచో *నా గణ మనంబడును.

ఇది నులతణసారం బనుఛందశ్శా స్ర్రృంబునందు గురులఘుగణస్వ్తరూపనిగూపణం బనునంజ్ఞా వ కరణము.

ఆస -- ఇంథ బృ క్రగణప్రస్తారమును వృ క్రీలషణంబులుంను వెచున్నాండు. ఆందు మొదట పొ నూన్య+బుగ 6 ట్రెస్తాక ఛాంబు. అెప్పూదున్నాండు,--

వృ _త్తీగణప్రప్తారము,

ఇఉూలుంగను సర్వగురు లిడీ

లాలితముగ గురువు శ్రీంద $ లఘువు వెలపట౯ా ఓలి సమంబులు డాపలి

వ్రాలకు గురువులను నిల్బం $ బ్రప్తారమగున్‌, 19

కథ నులతణసారము కా. ఎన్నవధందమునకుల బృస్తారము జేయవలయూనో ఆన్నిగురువులు వరుస గా6 బెట్టుకొని యాపరుసలో చెందటి గురువు క్రింద లఘువుం బెట్టుళొని, చావివ్రుశ్కంమన్న శనురువుల ఇంద గురువులె పెట్టుకొ నంగా ఇండుబంతు లేర్చడును శాన జా రెండపవరునలో మొదటిగురువు ఎద్దియో చాని క్రింద ందిరుగ లఘువుం బెట్టికొని, వెలుపల నున్న గురువుల కన్నింటికిని గురు వులం బెట్టి, దాసల నున్నలఘువు కింద గురువు "పెట్టవలయు) ఇ సేర్పజచుళొని, యీవరునలో నెనను మొదటిగురువు [,0డ లఘువు పెట్టుకొని చెంపల గురువు కింద గురువును లముఫ్సు శ్రీంద లఘువును బెట్టుళొన చాపల నున్ని లభావుల్మకి,0డ గురు వులు పెట్టుకొోననల యును ఈ ప్కకారము సర్వము లఘువు లగు పజకును బ్ర _స్పరింపవలయాు నని తౌత్సర్యము అస. గణలషీణమువకు వివకణము చెప్పుచున్నాండు,-- కళ. ఎన్నవఛందం జడిగిన నన్నియ గురులిడుచు మజేగ4ణాష్ట్రకమును బాం బన్నుచు లఘువులె తుజిోో నెన్నిక నిడ వృ త్హసంఖ్య + యేర్పడవచ్చున్‌ . శే6 కొ. ఎన్వరై న నిన్నవఛందమును బ్ర స్తరింపు మని యడి- షినచో, నన్నిగురువులు మున్ను బెప్పిన *ోచాలుగను సర్వ గురువులు” ఆనుపద్యముప్ర, కారము ప్ర, స్తరింపల గా, మెదట్విగ్భం దన్సునళ రండు, రెండవఛందన్సునకు నాలుగు, చయూండన

శాత్సర్యోచావారణసహికము. కేక్‌ ఛందంబున 'కెనిమిది -యివ్విధతిబునం లై నిజప్పంజోవుడీరున వొళల్కొ.క్కుఛందంబున నన్నిన్బ ్రీంబులు "పెరుంగుచుండనుం సూ ర్యేంద్రచంద్ర గణ ములయుళ్చ త్తి. శ, ద్వ్వత్రిచతుర్గురుభవములు (థాశ్రీధర) రెండు మకుపం 4 దక్కినగణనుల్‌ మిక్రేంద్రచంద్రు, లవందగు లకే మాత్రాదిగణంబు మొదలథమౌా శ్ర, లిడంగళాం శా. కండను) మూడవ, నాలవగణంబులవలన€ బుట్టిన గణములు పెరెండువకుసలుదక్క. దళి?,_ నవి లఘువులం పెట్టిన వరుసగా నూర్య, ఇంద్ర చంద్ర్తృగణము లగును వృత్తగణ పస్తారము ప్రన్తరించి చూపంబడు చున్నది. మొదటిఛధందము. ఇాలునను సర్వసురు లిడి య లాలికమాగ గురువుక్రింద లఘువు క. శండవధందము, వొాలంగ కె అం లాలితముగ గురువుక్కీంట్‌ లఘువు జ 7 జాపలి వ్రాలకును సఠవు తిల! వెలిపల నోలి సరుంబులు శ 81 వి

క్షీ నులతణపసషారనుః

మూండవఛ౦దము. గురువు క్రింద లఘువు 2! 0౨౦౮ 6 1/0! ఇెలుపలనోలిసమంబులు కి. ౧౦ '౮ హ్‌ 4! 1! 0౮ ఈ +].

నాలుగవఛం౦ందము, 3 అంం౮౪౮౮ 6 1'౮ల+"*0౮ 31 61౮! శి'ల1౮ల౮౮ 8 1110 కి ల౮ఆ || 4ఉ.! 10౦౮ 9. ల౦౮౦౮౦౮|! కక! ల$! 5 ల౦౮|'౮౪ ]109!.౮౦| 15 ల1'11') 16,111

ఆయిదవఛం౦ందము. శక'ల౮ల౮౮౮౮ 32,౮1౮ ర! ౮|'౮ఆ 8 1౮౦౮౪౮ 0౮! !౮ 241110, క 0౦!'౮౦౮౮ ]%'ల1*110౮ 85 లలల! 4 '! ౦౮౦౮౪ 50,10౮ 26 1! ౧౦౮!| ఈ ౪ల౮|'౮౮ 6 111 కీల గ్‌ ఆ ౮||! శ ౦0! ౮౮ 12 లల౮౮౪|! ఏ8. 11000 కొల! !1౮ల౮ల౮ల 1కి ! అలం! 2ఫి. లల!1! 8 1 !'0౦౮ 19౮ల'౮౮| అ 1౮||! 9లంల!౮ ఏ0 1! ౮౮ లకే, అశీ!+!1!

31౪ '౮|!౮ 22 1౮౦1౮!

(ఇళ్లు కక్కి నధందన్సులను బై, స్పరిండుకొకందగు )

'శాత్పర్యోడావారణనహి తము. ప ఇంక గణవ్రస్తారము చూపంబడుచున్నడిః అం స్‌ 0చవఛందంబుకం బుట్టినమార్య గణములు, . | పె నన్న రెండు విడిచిపెట్టంగా. ్‌్‌ే బట అల! ఇది గలము. 10 ఇది లగము, 18; ఇది మొగ్రొదిగణము గాన దీనిచుందట మొత్త "పేట్రపలయాను. (మొత్రియనంగా లభు జని కకర్ధ్‌ము-) ఇంక మూండవఛందస్సునం బుట్టినయింద్రగణ ప సారము, ఆ!|౮౪ ఇది మధ్యలభువుగాన రగణము, 1110ల ఇది యంత్యగురువుగాన ననగముం లల! ఇది యంశ్యలఘువుగాన తగణము. 110; ఇది యంఠత్యలఘువుశాన సలముం ల! ఇది యాదిగురువుగాన భగణము. $$[1| ఇది యంఠ్యలఘువుగాన నలముం

శ నులవణసారము

ఇంక నాలవఛందస్సునందు. బుట్టిన చంద్ర గణములు. లం౮ ౦ | ఇ 30డును విడిచిపెటంగా 1 ల౮౮$*ా ల ౪౮|౮|౦౮ ఇది రగణముమింద్‌ లఘువుగురవుణాన రలగము. 1 |] ల౮ ఇదినగణమామాంద రందుగురువులు గాన నగగము. లల"+౮౦ ఇది ఠగణముమింద గురువు గానీ తగము, 1! [010 ఇి ససణముమాంద లఘుపుగురువుంగాన సలగము. ఆ! 10 ఇది కగణముమోండ గరువుశాన భగురువు. 11 |! ల ఇది ననణముమో6ద లఘువు౦ం గురువుం శాన

జా నలగము. అల౮ల౦౮| ఇది నమగణముమోంద లఘువుగాన నులఘువు. 1100! ఇది సణమామోండ గురువు లఘువుంగాన సగలముం ఆ !'0౮| ఇది రగణముమో6ద లఘువుశాన రలముం ఆ|'౮౦| ఇది భగణముమింద గుఠువులఘువుంగాన భగలనూు, ౮౮||! ఇది తగణముమా6లద లఘువుగాన ఠరలము, 11011 ఇది సుణముమిండ శరెండులఘువుల గాన ఫ లలము. 111] 8 ఇది నగణముమోంద రెండులఘుపులు శాన నలలము, కందపద్భాలతుణము,

శం కందము శ్రీశరగణంబుల

నందము గా భజన నలము౪లట వడి మూంటళ౯ొ

కఆాక్పరో్యోదావారణనహితము. 19 బొందును 'నలజుల నాజిట నొందుం దుద గురువు జగణముండదు బేనీన్‌, కౌ, తణచుగాల బద్య మునకు శాలునపావముఆుగలభు కందపద్యమున మొదటిపాదమునకు మూండుగణములంను, రం డపపాదమున కయిదుగణంబులును నుండవలయుకు. అక్ష మాండవపపాదంబువకు మూండుగణంబులును, చాలవపాదమున కయిదుగణమనులు నుండసలకుము ఈసె. వెప్పినయెనిమిది యు(1గగ్య ()ళభ్క(ఏ)జ్కు (ఓ స, (5) నలము లము గణములలో శీవియైనను నుండవపలయును. ఆజవగణము “నలి *జి గణంబులలో నవొక్కటిగా నుండవలయుకు. రండవపాడ మాయొక్క. యూ, జా లపపొాదముయొ శ్ర యుం గడపటి థయతరనము గురువుగా నుండపలయును. కెందటిది, మూండవది, అయివవది, చయేుడవది యనన్యంంబులు జగణములు గా నుండంగాడదు రెండ పపాదమునను నాలుగవపాడమునను వాలంగవ గణమురమొక్క మొదటియతురము *యతి గా నుండవలయును, | ళం! న ౮ ఈ నం 7౫ కా | “దలు. లం నా నార ముండనలెను. " శ౩కక్రియన నిట్టిదనువివయము సెనం జెప్పంబడు గాక నిచ్చట వివరింప బడద మయ్యె.

వం నులతణసారము ఈ శందపద్యముయొక్క_. లమణము వొనసగం జెలియుటకై పైసద్యమునె విభజించి చూపుదున్న్యాను. చావుని నపునననానానన నా నినునానకానానినిననన నానన ననిననా నల ననననననము నినా నననననాననాఖననననినాణననననభమినిననిఖా కం మ ఏ చావా భగణము | నలము (భగ ణము ఇబ. పా. కందము త్రిశకగ ణంబుల శ | 5. స ర భగణము భగణము నలము వలము గగము శం. పా నంవను।| శా భజ సనలము లటవడి | మూ౭టన్‌ (మొదటి పాదమునకు కూ4డుగణము లు)

'పె పద్యములో 6వ గణము *నలి *జి గణములలో సొ క్క_టిగా నుండవలెనని చెప్పినచొప్పున *నలము” శా నున్నది. 1,8, క్‌ *, ఆను బేసిోణములంలో జగణము లేగ. కెండవపా దముశడపట *టన్‌” అని గురు సున్నది. దుక్క కుం శ్రైకగాన నున్న నాలపోణముయొక్క_ మొదటి ఆతంను 'ఆ' ఆనునది యతియైయాన్నదది. ఇస్లే మాండునాలుగుపాదములకు సరసణా మొదటి ెండవపాదనుల లమషణము లుండునని రమెలు ౬౫ వలయు. ఈక ౦దపద్యలమణము6 'చిలియుటకై. కాలురు తను తొక గ్రలధములనుండి పదిళందపద్యాములకు గణవిఖౌగము చేయ వెలయుఃను,

శాశ్సర్యోచావారణనహితము, నిక్‌ -శీతపద్య లవణము అ. గీ. ఇనగణత్రయంబు $ నింద్రద్వయంబును వాంసపంచకంబు 4 నాటవెలంది నూర్వుం డొక్కురుండు 4 నురరాజు లిద్దజు దినకరదప్రయంబు + లేటగీతి. వ్ర తా. గీతములు సామాన్యముగా ఆంటనెలంది గీతమనియ్యూ లేటగీకమనియు రెండుతెజం:పలై యుండు. అందు ఆటవెలది గీరమును ఆంట'వెలది ;ఈయని కూడ వ్యవవారింకురు. ఈపద్యంబున నీరెండింటికి లషమణము చెప్పంబడీనది. గిరపడ్యములలో నొ కౌక్కపాదమున కై దేనిగణము. లంండవలయును. ఆటవెలండికీ హొుదటిపాదమున వందచబ నమూ౬డునూర్యగణంబులును, వాని కిల చిమట రెండీంద్కగణంబులును ; రెండవపాదమున నైదు నూర్యగణంబులు నుండవలయు, మొదటి పాదముయుక్క_ లత ణము మూండసపాదంబునకున, రెండవపాదమురమొుక్య, లత ము నాలవపాదంబునకు నుండును

శేటగికమున నొక్కొ ళ్ళ. పాదమునకును వెొడట సొళ్ళు నూర్యగ ణమును, జానికి వెనుక రెండింటద్కుగణమాులున్ను వానికి. లిదప రెండు నూర్యగణంబులం నుండును,

ఈ అఆబవెలంది, లేటగ్సీస్తవణలో బ తిపాద మునను నాలనగణము క్‌ు ౨ఐరేటయకక్షత్యన్లో తి చెల్లును. వీనికి అల 'స్రోలు లేకు [1

(ని 0 110.. ..020000400 00462]

విని నులశణపారము ఈర0డంపద్యముల లతణను దృఢముగాల దెలీియణ టకై యి, కిందిసద్య ములకు గణవిభజన చేయుచున్నాను, అఆటవెలంది. | జనకా, గ. నూ. గ, నరా. గ.|ఇంద్ర, గు ఇంద్ర గ్‌ కగణము గలము గలము తగణము (భెగణము | (మొదటి ఇనగ (ణర్ర (యంబు నింద్రద్వ | యంబును పొదర్మ్యూ శె ప్త తె శ్ర ల! మూ. గ.నూ. గ.నూ. గయా. గ మూ. గ గలము గలము (గలము (గలము నగణము (0%వ వాంస (పంచ కంబు చాట ది పాదము) న్న య! య! న! త్‌ చుందటి పాదమాన *వ” కారమునపినింి అను నాలతఖ గణము పెందటి యికాళమునకును, రెండనపొదమున *వాి శాకమునకును నాలవగణము మొదటి యతురమైన ఈళయాళాత మునకును యతి ెల్లును, ఇన్లేం రక్కిన వనాండవ నాలుగవపాడ మూల లమృణంబు పెఆంంగపలయూును. మూండవపాదము-- 3 మూర్యగణమూలు, న! ఇంద్రునణ మాల, నాలుగనవపాదము---)€౬ నూర్య గణములు శేటనీతి, ' జకలు దాలిది తపసుల4చందమునను దమ్తుండును దాను ఘోరదచుీగ్షమ్తులందు౬

శాళ్చరో్య్యోదాహరణసహీ తము, వరి

గారగొాయలు కూడుగాల గుడుచువట్టీ

శాముం దేరీతి లంకకు 46 రాంగలండు, | నూ. గ. ఇం, గ. ఇం. గ, నూ, గ, నూ. గ, నగణము భగణము య్‌ ము నగణము యో జడలు చదాలిచి ఠకపసుల దచంజ నను మా

1 | 2 క్‌ | క వ ర్‌

ఇందు మొదటిపాదములోని మొడటి. (జ కారమున కును, వాలవగణమూున “ఛి కారమునకును యతి. ఇన్సు రక్కిన నూాండుపాదములంకు నని యెఆటుంగ ఇలయునుం నీసపద్య లవణము,

ఇంద్ర, గణములాజు + నినగణంబులు రెండు

పొాదపాదమునను 4 బరంగు చుండు

నాటవెలంది మైనం $ జేటగీతియునై నం

జెప్పవలయు మింద + నీనములకు, ఓర్‌

ఠా, నీసపద్య మునకు వాలుగు పాదములు గలవు,

ఒకొ్క-క్క-పాదమునకు వెనిమి బేసీ గణము లుండవలయు. వాని లో పణదటేయయాలణు నింద గణంబులు;కక్కి. నవి రెండు సూర్య గణంబులు, ఇట్లు వాలుగుపాదములు వెప్పవలయూాను. పిదప చాటవెలందియైనన్యు. దేటగీతియైనను జెప్పవలయును. దీనికి యకతిగాని ప్రాసముగాని,. రెండునుం గాని భెల్లును. ప్రథమ గణాద్యమరంబునకును దృరీయగ ణాద్య మఠము నకును యతి

న! నులతణసపారము "సెస్పపలయు, అక్షే సంచమగణాద్యశమరమునకును సమ గణాద్యతృశమునకును యతి సెస్పవలయు.. ప్రాసమైనచోం చానమున కెండవ:యతరమానకును, మూడపసగణము రండన యతురమునకును ప్రాసము6 జెప్పవలయు, వతిపాదమునకును అంజని యతులు గలవు. మలీయు నిద్మేప్రుకారంబుగా. వైదన గణంబు రెండపవయశ్మరమువకును, చేడఎగణము. రెండవయక్షర మునకును ట్రౌసంబు “సిష్పవలయును. ఈవివకరణంబు సీలతుణ పద్యమువలవనే తెలియనగును, ముందు ద్విపద నీసములకు విళ్ళాంతి (యతి) రెంటిమైనను పద్యంబున యతి వివరింపం బడుచున్నది. నీసమునకు ఉఊదొవారణమొగా నొక్కా పద్యపాదము నకు గణవిభజన చేయుచున్నాను, ]3ఇం గ, ఏ ఇం గ, తేఇం.గ, 4 ఇంగ, భగణము సలము నగము నలము ఇంద్రుగ ణములాజు $ నినగణం బులు రెండు ల్‌ ఇం గ. 6 ఇం. గ. 1 నూ. గం |] చూంగం కగణము నలము నగణము గలము పాదపా దమునను శీ బరంగు చుండు అనినాకు లా ననననననానా తనలా తనుకు. న హాననననునకానాప్తకనను ఎ చగౌనానానులనాా నానా ననననననననొతాయినన్తునో. కింద గీతలుగల యత్మరిములు యతి ప్రైసస్థ్టావములు, ఆటవెలంది లేటగీతములకు ముందు లతణంబులు చెప్పం బజెను గాన నిచట నివరింపంబడవయ్యెం

'శాశ్చర్యోదావారణనహీతము* 2ల్‌ చిప్టపదలతుణము, క, ఎలమి౯ మూండిం ద్రగణం బులవె నొకనూర్య గణము! + బొందించిన స ల్లలితముగ ద్విపదలతణ మిల బదములు "రెండు ప్రాస మేకము[కృష్ణా. తా. ద్విపదమున కొక్కొళ్కపాదమునకు మొదట. మూండింద్రృగణములును, వాని వెనుక నొక్కా మార్యగణము. ను నుండసలయు. వెలదటి గణముయొక్క_. మొదటి యత్నృత మునకును మూండపగణముమొక్క_ మొదటి యతృరమునకును యతి భెల్లును. మతియు నిట్టి పాదములకీ రెండు రెండింటికిం శ్రౌసముం జెప్పపలయును, ద్విపదకుం గ్రాసయతి యుంశం తనదు. ఒక్క ద్విపదకు గణవిఖాగముచేని దీనికదాహరణము చూపెదను. నడురాత్రి, యరువెంచె 4 నరలోకనాథ క ఖతి కడు డన్సీనాండవు 4 కను మోడ్డ్తుగాకం వ శం ఇంద్ర గక. ఇంద్ర గ కి ఇంద్ర గ 1, నూగ, చలము సలము వను గలము (1)నడుకాత్రి, యరుదెంచె ఛీ నరలోక చాథ నలము భగణము నలము గలము (1) కడుడన్సి | వాండవు 4 కనుమోడ్తు | గాక

క్వ నులతణపారము 0) పాదములో ని *వి లకును, (2) పాదనపీలో *జ్రా 6కి లకుకు యతి వెల్లును ముందటి పాదనులోని “డు అను ండవయత్షరమునకును రండని పొదములోని *డు? అను రండదవయతలళమునకును శ్ర్రాసము ఇెళ్లెనని మొజంలో వలయును, సకువ్చ ర్తమాలకు లతీణముం జెపస్పుచున్నా.డో, లా ఉతక్స్పలమాలావృ _త్తృము. [భానునమౌొన్న విన్ఫ,ర,న, శభాారులగంబుల- గూడి విశ్రమ ఫ్టానమునందుం బద్మజయు శ4తంబుగ నుత్పలమాలయమైొ చనున్‌. ఊక ఉఊర్పలమాలావ్ఫ ర్హేమునకు భగణము =ం భగణము=ంల ళ,ఎ, =ం! ఆ ర$, ౩౮ ౧0౪ నస == ల; ౨ 0 ళా ఆం | అను నీగణంబులును, సపదియనసయతకము యతిగా చుందడేపలయునుం ఉ చాహరణము, భ నె న | భి భి 6 లగ భాను నన నా. శ్ర ల ల ౬ అ ౮ ల ౮

శాకృర్యోదాహరణనహితము, వ సీట్లుగీచిన 1-29 యిని యతృరములకు యతి యని కమొఆంంగుండు. పాసము చతిపాదమునను శఆండవయతృరము నకు ౬ జల్లు కు, ఇళ్లే సనువృ ల్తీముల కన్నింటికి నని యెజు(గందగు. చంవకవమాలావృ తర్తలతణముం నృజుభ,జుజుల్ల, శీఫలం బ్రా నంగి దిశాయతితోడం గూడినకా (ద్రికగదళీష్టదా బుధని +ధీ] విను చంపకమాల మొ చనుకా ౫9 చఛంసకమాలావృ ల్తీము న;ుజ్య భజ, జ జ్య ర యను గణంబులం గూడి పదునొశండవ రసతృరము యతిగాల గళ్లి యుండవలయును, ఉ దానాకణముం నజభఎణ అన గంముదిశాయ జ + 0 అణి గణము జజఅ్త*= 0౮| ౨జి 9 (అతోడం అ$ (౧ అజ ణా వ కఫలల =! ఆఫ్‌ ,, గూడినక = ౮ లే ,2 బెనంగి ఆ 0|అబే ్య జునటీ గణరుయొక్క_. మొదటి యతుకనుగు “ని శారమునకును, బదువొక ౦డపయత్నరనుగు *శి కెరమునకును ఇకుతి నెల్లెనని రె ఆంంగుండుం ఇళ్లు కక్కిన మూండు పాదములకు లతుణముం ఇల యయవలరరజ్య

గ నులషణసారమను శాద్దాలవి క్రీడితవృ త్రలక్షణము. (సారాచారవిశారద్యా యినయతి శన్నొాహ్రలవి శ్రీ డితా శారం బె మ,శ,జమన్ము లిముగ స, తా, శగప్రా ప్పదైం చె ల్రగుకాం 80 కా. కుక, జ, స, 5, తృ గ యను గోణంబులు గలి పదుమూ(డవ యత్మరము యతిస్థానమా గాల గలది శాద్దూలకే శ్రీడిరవృ _్తం బనంబడుంను, ఉచొానారణము. పరాచాణ అలలాను గణము శార్దూలం ఆ వత్‌ గణనం ళనిళా అ! '౮ాస విక్తడి = =టే శదాయి = 0౮ |=జ 93, (తౌ వా ' ఇన్‌ ళ్లు నయతికొఎ ! ' జస ,, పూ యను ఇదటియతవషవమునకు “శా యను పదు మూందపయతృరమునకు యతి. బెల్లును. ఇళ్లు తక్కినమూ6డ పాదంబులకును లకుణను, మ శ్తేభని క్రీడితవృ త్తలతమణము, (వ్మయదూరా)] విలస త్త యోదశయతి న్య శ్రేభవి క్రీడితా వ్వాయమయ్యె౯ స్కృభరృమ్థులన్నమయ,వ +వ్రాతంబుల నూడం గాన్‌,

'శాత్సర్యోడాహర ణసహితము, న! కాం మ ర్తేభవృ ర్రీళూ జృళ్క ర, న్యుషుుయ్యీ న యను ఇంబులంగల్లి పదునాలవయతృళకము యతియై యొప్పినదిగా ఉదాహరణభఘు- ప్కయరగూఎ! ! 0= సగణమా రేలంల౮౦=మగణము రావిల =ం =భ,, కవికీ! లలం= యక, సశ్తయో=ఎం!౮=ఆర 1; (డితరౌ =! 0౦౮౦ అవన ,, చళయ అ! |! అన “సీ యను దానిలోని *మి కారమునకునున్వు'న్య యను దానిలోని *మ” కాకంబునకును యతి చెల్లును ఇను తక్కిన పాదంబు లూవ్యాంబులు. _ చు_త్తకోకిలానృ త్తలవమణము (కవిజనాశ్రయను] (శ్రావకాభరణాంక) విశార్కన, శజూ భ, లేఫల దిగ్విరా మావవాంబాగ మత్తకోకిల శయంద్రు, దీనిం గవీశ్వరుల. 84 సీలా కాం మర్రకోక్సిల వృర్తముర, సృ జ, జు భ, భీ యను గణంకులం గలిగి పదునొకండవంయయమరము ంవతిచే శ్రాన్ని యయఃండీవపలయణ నని కవులు సెప్పుదురు.

జ నులతణసారము ఉచావాకణము శ్రొనకొా = ౮ 1౮ =రగణమునజూధ్‌ ఆ |౮ ఇ భ గణన భరణాం =! ౧౦న, లేఫం ఆం| 1=ఎ ఖ్‌ గా మొదటియకతరమగు శ్రా కును, *జూ యను వడునౌ కండవయతురమునకు ంకతింకుగును. ఇళ్లు రక్కినపాదము లూసహ్యంబులు. ఛ్రునళోకిలానృ _ర్తలతణము, (శుభవిలాన, ముకుంద. కేశవ ] +శళూలిభవ్యవి రామము౯్‌ చ, భభ, ర, నంబులు జాగ ముల్‌ దగు శనవ్యమై ధ్రువకోకిలన్‌. ప! కా. క, భ, ర, స, జ, జ, గ యనుగణంబులు గలికి- పంగ్రైండవ యతృరము యతిశాం గలి?నది ఇకువళోకిలదృ ర్త మున౬బడును, 1 ఉచానసారణము, అలాసముజ 09||! 5౯లళ్‌ 0 విరామ గ్‌! ( పందకేఎ౮!౮=క ౪ ముక ౨ 0, ఆగ 0 శవ కూ లస *ళు? అను వెందటియతకమునకును, “శూ యను పం ర్రై,0డవంయయతురమునకును యతి కెలంగును, ఇక్షు కక్కి. వపౌద ములందు నని మమొొజంంగపలయాూ,

శా త్సర్యోదాహరణనహీతము, 81 వృథీస్రవృ త్తలతణము.

శీ యోదశయతి౯ గృతిక్‌ జ,న్కజునల్‌, జంతంమచై యా వల్‌, (దయాజలనిధీ) చెలంగువినుషృథ్వి్క ధా త్రి దగన్‌. రశ

తొ జ, స, జ న్య య్య వ యును గణంబులతో. గూడి పదుణాలవయతరేము యతిగాం గౌలడి పృథ్వీనృ శ్రీమున బడును.

ఉదావారణము.

క్రయోద 1౧! = జగణము సజసల్‌ = ఆ కాన సగము శయరతిక ! జస, జరంబె ఆ! జయ ౧ గృతిక్‌జ= | జ; యవల్‌ ఆ ౦ జలగమ

ంత్రం యను మొదటి యతరమునకును బదునాలన యతృళ మగస'త? వర్ధమునకను యతి యొస్పెన్టు. ఇళ్లు తక్కిన పొద భులణత నన యెజుంగపలయూ

సగసాంకద్భ త్తలత ణము,

నరసాంకవృ త్త మమరుళనవృుజుపా,య లొందళొ

సరనీజసంభవయతి౯ 4 (జలజాతవనేత్రాా. 85

తాసుజ్యస్త స్య య. యను గణములతో( గూడి. జన ఈనన పతకము యతిగాం గలడి సరసాంకవ్చి త్తమన౯బడంను.

ఉఊదావారణము. వ్రళసాం గా అఆాన గణము న్‌జపా అశ! లాస గణము శవ రజ 1ల=జ ;, యకలొందక = యాయ ?1 మమరుకొలు! ! ఆ=న్‌ గ | తె

ను! నులవతణసారము

జఆుదటి *ని కారమునకును, వదియప యతరనునస నకార మువకును యతిచెల్లెను, ఇక్లే తక్కిన మూండు పాదములు నని రమె అంంగవనలయుం

వ్ర థ్‌ రావృ _త్తము. [శ్రీనున్తూర్తీ] మకారాళశ్రిత రృభొనయ,యా, "జ్‌,

• సేవ్యమై సానునుద్వి శ్రానంబు న్సానుమద్వి4శ్ర మము నమరంగా శస ధ్ధరావృత చమయొస్టళం న!

శా. ముర, భన, యయ, య అను గణంబులుం కల్గి శతి యేచవయతురమునకు పిమ్తట యతి యుండవలయుః. (అనంగా పాదమానకు రెంజేసి యరతు అంందసలెను,)

ఉఊజానారణముం

శ్రిఫినున్యూవ ౮ ౮౮ =నుగణము యయానే ఆ 1! (౮ఆరసగణము ర్తీమకా= ౮! లాలే వ్యమైసా ఆ! ౧౦౮9: రాశ్లిత=జం =ఫ్‌ 3, నుకుద్వి (క్రొ సజస్రి బలా 3 కథన అ$[| 1౨న ,,

ఓకీ? యను మొదటి యశతరమానకు "క్రీ? యను నెనిమిదస యతరము, “సే యను పదునైదవ యతరమును యతురై ొప్పియున్నవి. ఇక్షు కక్కిన మూండుపాదము లూన్యా ములు

శాత్సర్యోదావారణ సహితము, లికి (లనదుద్యత్కీ _రివల్లీ[లలితగుణగణా శలంకృళతాంగా) నృతాన స్థసరాగంబు ల్మవో స్ర,+స్ధరకు చనుముని శఫ్థాగవి శ్రాంతి కమొ్బన్‌* 81 శా, సత, రన, న్తర,ర్శే గ యను గణంబులం గల్లి తొమ్మిదవయ తరమును, సపదునాణవయతురమును యతి మొ యొస్పీనవృ ్రీము మహి ద స్ధరొవృ క్త మనంబడునుం ఉ చావారణమాు, లసదు =! [ (౮ాన గణము అగణా =! ! 0౧= న గణమా ద్య్థత్కీ కం నాథ్‌ 19 లంకృతౌం=ం లె ళ గ వల్లల అట్టి! ణతీ శాసతౌ ౨0 (= ర్క, లిఠణ్వ న! జాన్‌ 97 5 న్‌. ల శి మొదటినణంబున మొడటి లకారమునకు మూః(డవగ ణము శడపటి *లి కారంబును, అజవగణంబులోని *లి కారమును యతియందు సరిపోలి యున్నవి కక్కి నమూ;డం పాదముల ళ్లు లవణం బెఆంంగవలయును. వ్రగిప్రణీవృ త్తలశణము. (వాగ్వధూవల్లళా) $ వార్ధి రేఫావళుల్‌ వ్రగ్విణీనృ త్తవి+శ్రాంతి యాతింటిపై నో

ప! సులతణసారము

తౌ శాలుగుంగణంబులు గలిగి యీడవయతష్షరము యతిశాం గలది చ్రస్వితీవృ త్ర మన(బడును

ఉఛొవారణనము వల్గఫా ఆయం! 0౮౨ర ,, వార్ధిరే ఆ (ఆర స్య ఫాఐళుల్‌ ఆ౧ ౧ఎర ,;

“వా యనుఇడదృటీ యచురమునకును *వా' యను మూయవ గసణము కందటి యకిరమునకును యతి శెల్లెను తక్కిన యవియు నిశ్లే)

భజంగస్ర, యాతవృ తృలత్త్సణము.

[జగద్దీగకీ క్రీ భు4జతిగ ప్రయాతం

బగుళ౯ (రేచనా, యద్వశ4యద్వంద్వ మైనళ.89

శాయ య య య అను చాలుగుగణంబులం గల్లి యొన్నిదింట యతి గలది భుజంగ్యప్రయాత నునంబడును.

ఉచానారణము, జగర్లీ = ౮ల౮య గణము మొదటిగణములోని “జికా తక్రీర్తీ ఆ! ౮ ల=య గణమురమునకును, మూండవ గణ భుజంగ ఆ! ౦ ల=య గణము ములోని *జి కారమునకువ త్రుయాకంజ [౮ భయ గంమ్మ్యుయిలి, ఇళ్లు రక్కిన పాద ళ్‌ లరావ్యా ములు.

శాక్చర్యోచావారణసహిరము, శక్‌ పొదవన్ఫ క్తలవణమను. పాదవనృ శత్తముళ భా, భ, గ, గంబుల్‌ చమోదముళో నిరుఠ4మూట విరామం 40 శా. మూండుగగణంబులును శండుగురువులుంగ ల్లి యేడింట యయతి గలది పొదపవ్ఫ క్రీ మన(బడును. శ దాహరణతము. పాదప-*0౮ = భి గణము మొదటీగణములో “పో యను వృర్రీముం)! భ్‌ ,, నకృరమునకును మయాంయడాగణ కాధగ =! =భళ ,; (ములోని “భా యనునత్మరమున గంబుల్‌ =ం౮=గ ఖ (వను యతి యొప్పినదిం తోటకవృ త్తలతణను. తుదిదాంక నకారచ$గువ్కము గొ విదికంజుగం దోటకళవృ త్త మగున్‌. 4] తొ తోటకవ్ఫ త్తీంబున ళొక్కొక్కపొాదంబునకు న స్య బస అను నాలుగు సగణంబు లుండసలయు. శొమ్మిదింట యతి. ఉచానారణమా. త్రుదిదాల ౨ 1! 0౮= స గణము మొదటిోతు'పర్మ యునకును తొ శకసకా ౨ 10౧ =౨స ,; మ్మిదప *త్స పర్ధరునకును య: రచతు ౨110న ,, తి యొప్పినది తక్కిన మూల

జ నులశతణసారము తోదకవనృ త్తలశణము. అలాట్‌ [జలరువావ క్ష] న జా యగణంబుల్‌ వెలయ: గం దోదకథీవృ త్త మగున్‌.. డీసి శా, న్యు జ, జ, య అనుగణంబులం గలిగి యొనిమివింట యతిగలది ఛోదకనృ ర్తీ మునంబడును. ఉచదాహరణముం జలరు అ! ఎన గణము[మొదటి *జి కారమునకును వావక్ష్శ) ఆ !|=జ |, (ఎనిమిదవ జి కారిమునకు నజ్తాయ అ$0౮[అజ ), ను యతి ఇ ట్లితరపాదము గణంబుల్‌ = ! ౮౦అయ వ్యాములు. నుదనవృ త్తలతుణము, (వై శేయళభంజన హరిత, భ, జా, గగంబుల్‌ మాతంగవిశ్రమమున $ న్య్మదనాఖ్య యొప్పున్‌ తా త, భ, జ జ గగ యనుగణంబులు గల్లి తొమ్మిదింట యతి గలది మదనవృ త్తే మన(బడును ఉ దాహశణము రైతేయ = లల౮|=త గణము మొదటి “చ యను అక్కరము భళంజన ఆర్చి 1 అల్‌ క్‌ నకును, “శ యను తొమ్మిదవ వారీకీ = 141! అజ 33 |యకతరమునకును యతి సోలి భజాగ అ ౮|=౨జ 9 (యున్నది రక్కినపాదములా గంబుల్‌ ఆ ౮౮ = గగము నిక్షు. పంచచామరవృ త్రలత ణము, బృర్కల్జరుల్దగ౦ంబుం గూడి4సన్నుతి౯ ర చింపంగాం

కాత్సర్యోడావారణనహి తము, ! (బరాజితారిధీరవీర) 46 పంచచామరంబగున్‌.44 రౌా,జ్కుక్క, జుర్వ జు గ యనుగణంబులును, పదనయింట యతియు6 గలది పంచచామరపృ త్తీ మనంబడుమ, ఉ చోహరణము,. జైరల్హ =! ల01=జి గణము'జి యను మొదటియతకము కల్ద్గుం ౨౮౦! ౮౦=౨క ౩, (నకు *స్‌ యను పదియవ యి బు(హజీ=ఎ 0|అ౨జ |, తరము యతి పోలియున్నడి. పన్నుతిళ=ం!౮=ర ,; కక్కిన పౌదంు లిళ్లే యూ రచింప( అ ఆ అజ ,;, |వ్యాంబులు వా అ ల న్‌ గ సుగంధివృ తృలతణము, వడు వామ్ములు న్గము న్వళడెన్మిది న్సుగంధికిన్‌. శా. ఏడుహగణములును, వానిప్కక్క. నొకళ్ళు గురువునుం గల్లి తొమిదింటు యతిగలది నాగంధివృ ర్త మనఃబడును, ఉ దావారణముం ” - ఏడు అల! ఎ గలము] వామ ఆ! 0; 2 వెందటి ఏకారమునకు “గె్మి లున్న ఆ౦౮!= |; త (దక ఆనుపడములో “జ యను మూన్వ అం! ,, శ నక్షరమందున్న “ఎ. శాక జని ఆ ఎ; రీ-మునకును యతి ఇెల్లియున్నదిం చెన్ను ఎం అ ,; శీ. ఇట్లిరరపాదము లూన్యామాల. గంధి ౨౦వ , క. కక శూలి అతా

ఆ నులతణసారమను ఉక్పావానృ శృలతమ్‌ణము. సావా చర్టుపద్యమిత్ర4స_ప్పకంబు గురువును ఉత్సాహవృ_గ్తోమున కెచెల్లు4(జలజదళ విలోచనా) ఏడు నూర్యగణంబులు గల్లి, యియిదవగణము మొదటియ తరను యతిగాం గలది యుత్సాహప్ప త్తే మనంబడునుం (నగ అము !) గలు 0 -ాతఈరెండును నూర్యగణంబులం చనుక, నీయుత్సౌవాసృ త్రముయొక్క ఒకొ్క(,క్క పాదములో వన్నియు నగణములై నను, లేక యన్నియుగలములు గా వై నన్వు 'లేక నగణ, గలములు గలిసీ యైన మండపచ్చునుం) ఉ దాహారణముం సావూ =౮| = గలము = నూూర్యగ ణము శా చర్య అట్టి | అ గలనని జా 99 వి పద్య అలి అ గలము = 19 రెం మి్రే ౨ అ గలము అ కి శం సస్త అలి అ గఎంచయము అ 09 థ్‌ కంబు అలి 1 ఐ గలమా అ క? ళ్‌ కరువు = =నగణముజ ,, జ +స యను మొదటీగణము మొదటి కుతరనునకు నైదప గణము వెందటియచవరమగు *ని *ఇనుడదొవికిని యతియొస్పున్యు ౨ శ్రావాని శ్రవై ఖరిం బృథకస్తమొను బురహరా 1జి" పాదంబున. (గృృమభంగ మౌట నియ్యిడి చర్చుయడెం

శాత్సర్యోదావారణనహితము. కం తరళవృ త్తలతణము, నృనృనృనున,న,న్క్మగము లెలమి 4 నళినహితవిరమణత౯ దనరి తరళ మనంగ వెలయు +([ధరణి మదనమదనారాై. షక్‌ తా, తేరళబ్ళ _క్రీమున నెక్కొక్ళాపాదమున కేడుననణమా లును వానిపై నొక్క గురువు నుండనలయును. పదుమూ6డవ యకనక్షరము యతిస్థానము, ఉచాహరణము. ననజీణ | జన గణము నననజణ!11|[జ= జ వగము ఆఅ1| ౨ |, (న? యను మొదటి యతృరము లెలమి ౨ వా నకు పగమూ౭డవ యత్సరమగు నలిన అ!!! నకారము పోలియున్నది ఇట్లు హీరవి = =... రక్కిన పాదముల గణవిభజన కనుణ ౨1!) అ అటట “జావ్యాంయి. శజొా ౨౦౮౦౮౦ గ ,, రమణకవృ త్తలతణనుు, (మాననీజజనకనథమదరివుగ జవారి] శనముదగ జవ సువిరమణములతో నృన్మన్యన,నునున, న,4నులగము లఅెనయంగ +4[నరవరనుత])రమణక మనురుకాం శకి

! నులతణసారము ౨ ఆౌ. రమణశవృ ల్తీమున కోక్కొ.క్క పాదమునకుం దొమ్లిది నగణములంను చానివై వొక్కాలగమాను నుండును. తొమ్మిదవ యతరమును బదు-జీడపయత్మృరమును యతిస్థానము, ఈ చాొహరణము. జజన ౨ ఇవా 00 గజవ అ! న (3 కసమఎ[! $ఆ ,) సువిరి =! ఆఅ దరిపు అ | | 0 లు గ. చునాముజ జు శ్‌ గజనవాజ !$[1= 9 లతో ఆ [ ( జలగం శా. ఇట మొదటి “మి యినువర్శ్యమునకును, దొమ్మదప యు తురమగు *ము సర్ధిమునకును బదు -జేడెనయత్నర ముగు “ను పర్మ్మ మునకును యతి యొప్వును ఇట్లు శక్కినమా డు పాదములు నూహస్ట్రములు. మాలినీనృ తలతుణము, లాటి నృనృువుయయ,యుతంమమ 4నాగనిశ్రాంత మైయి (ట్ల్రనుపమగుణ మూలి +శన్యావ్వాయం బయ్యె ధా శ్రి౯. శం కశౌా.న్యు న్య ముయ య, అను గణంబులతోం గూడి తొమిదింట యతి గలదీ మాలినీన్ఫ తే మనంబడునగుం తట్టి అతి

ఆాళ్సర్యోదాహారణ సహితము, శ ఉఊజానహకణము. ననన =!!! [= నగణముహిదటి గణము లోని యయయు= ఆన ,, “నివర్గేమునకును తొమ్మి కంభచైవా =౦౮౦లూమ ,;, [దవ యతృరనుగు “నా గవిక్రాం = 0౮ాయ , (కను యతి యొస్పియు కై యి(ట్ల్రు= ౦౮౮౪౫ ,;, న్నది ఇ ట్లికరపాదములు లియ+ంచగు. మౌనినీవృ త్తలత్‌ణము, న! జె శారములు న్మి9యం $ గన్గొన నేడు భ +కారము లొక్క_గ4కారముతో గారవిమై చనం € గావళు లన్ని యుం మజా +గల్లిన మానిని 46 (శామనిభా. ర్‌0 కొ, మూనినీన్ఫ త్తిమున కొళ్కొక్కపాదమున శేడుభగణ ములను వానిపై జొళ్క్ళగురువును నుండవపలయు. ఏజేనియ తరముల కొళ్కొక్క యతియుండును. (అనంగా 8, ౧౩% అకా యతరములలో యతి మైతి). ఉ చానారణము. శీడుభ వాం! వాభ్‌ ,) శ

య నులతణసారమనము లొక్కుగ =! =భగిణము కి శౌారము ఆ౧ 1అభ ,, 7. తో అని టి ణః | ల! కవిశాజవి రాజితవృ_ర్తలత్‌ణము. వి ఛ్రుమమున నొక్కసళ4కారము నాతుజు

• కారములు€ బరంగంగ వకా రమును నొడంబడిశరాంగవిఠరాజవి 4రాజితీ మన్నది (రామనిభా]. ర్‌1 కా కవికాజవిరాజిరవృ లీమున నొక్కొ.క్క. పాదమునకు వ్రు జ, జ, జ, జ, జ జం వ యను గణములుండపలెను. ఎని మిదింట€ బదునాలుగింట యతు లుంసెనిలయును, ఉచాహకణము, నసొక్య అకేట్సు ! = ఖై ౩ ములకొబజ | జీ 1, నకౌాఠ కీట! అ జి స రంగ౦ంగ అ ౧ అజ ,, ముచాలణం ఎ అ|ణబి ఫ్‌ వకా అ“! గ అ లగము క్ర యనుచో నున్న కవర్శ మునక, ఎన్మిదవ కొ వర్ధ్యమును, పదునాలవ “కా యను పక్టృమును యతులగును.

తాత్పర్యోదాహారణనహి తము, 4కి తరలివృ_త్తము. ఇరు భృన్మవుభూరి జృన్కర,4సారద్రగ ణములన్‌ దిగా సొరవిరతి నందముగ ని4డెంబు తరలి చె న్నగుళా. తా తకలిషృ క్తేమువ నొక్కొక్ళపాద్గమునకు భ, సున జ, నర యనుగణంబులును పదునొక్క_౦డవ కుతమరము యతి యూ నుండవలయును, ఉచావారణము, చారుభ ఎం! 1 =లళల్‌ గణకు రస్తాంద్రణ ల =జ గణము సనభూ ఆ! =స ||, గణము ఎ | | ఎన్‌ (0 రజన = ౨న ,, లకొదిగాోా ౧౦! ౮=క ,; మొదటిగణనూలోని “దొ యనునకష్షరమునక్షును,! సా” రజత పదునొకండపవయతరమువకును యతి, మలయజనృ _త్తము. (నళినవిలోచన)] 4€న్మజ్యవు న, నంబులు శీను భ, న, గణంబులు 46 నట లగమున్‌ మల్దసి గిరి త్రయ$మహీ తయతుల్‌ ద్‌గి +4మలయకబజవృ త్తము4మహీవెలయు౯. 58 తా మలయజనృ ర్హమున నొక్కొక్టపొదమునకు జ, జ, తస్య న్య న్య భ న్య లగము లుండపలయు. వ్కతియెనిమిదవ యింటను (ఆనంగా ర్యా ౧౫౨౨. వ యతృరములలోను) యతి ఫ్‌ ముగు నని యెజంంగు(ండు.

య! చులవతణసారమను ఉజావారణమాు. వళిన ఆ | | 1వ నగణము భనన ఆఅ $= నగణమా విలోద అ !౧ అజ ణంయబిలు=౮0! | భే ,; వనజ |! 1=వన 9; నటల = ఎ! =న్‌ ౪ నసనం =అ|'౮ం=స ,, నకుక్‌ = 0 = లగము బులునే ఇ! + ఇ న్‌ ఠి శక్ర యను ప్రుభమగణాద్యమరమునకును, కునిమిజీటి పదువైదపి యిరుపదిరెండప *న” యను నతృరములకును యతి, సాథ్గీష్రవృ ర్తము (సారదసనకసశనందనవినుతస

• నాథ) భొ,న,జ,న,సనా)భ గురుల్‌ ఇారుశిఖరియతి$ శె లవిరనముణము
• క్ష్హైధరవిరతిని 4 సాధ్వయగు౯ం ర్‌డి శా. భన జు ను నన న్య భగ యగు గణంబులం గల్లి ప్రతి మొన్మి దసయింటను యతి గలది పాధ్వీపృ లే మనం ఊఉ చొవారణమతుం చాళద “అ ౮|| =ళగణముథభన =!!! =న నణమా చనక అ! 1! ణన గ జనస ము! అన గా ననంద అ || శ్ర! జ సి గ వాభగు ఆం! |! =ళ్‌ గ నవిను అ || $ అనీ ! రుల్‌ ళ్ళి జ 99 తసనా ణ| |! జస స

'శాక్సర్యోదాహరణనహితము. తధ్‌ ఈవద్యంబున *నా యశు మొదటియమషరమునకు, ఎని మిదవదగు *నంి పధానై దవదగు “నా ఇరువది 5ండవదగీ శా అను నతరములం మూ.ండును యతులై యున్నవి, లావణీవృ త్తలమ్‌ణము. పథవిరమణమనము భ, న, న, న నృములును

• భాసుర భ,న్కన, స లెననినచో లాతణి యనం దగు [నతులితమదనవి
• లానలలిఠతగుణగణజలధీ. ర్‌క్‌ కా.భ న, న న, న్య భనీ న వ అను %ణములును, సరు చాటేంట యతియు€౬ గలిగినది లామణీబ్బ ర్త మనంబడును ఉఊదావారణము. పషవి ఆధ! "ణల భధ గణము కై రమణ ఎ 1 1న ,, ముభన ౨ |! 1=ఎ న ,, మె ననన = | వనే 0, కం యులను ! | 1 =న 12 ర, క్రాసురజ ౦ 1 1=భ ౧, 6 భ₹భనన ౨||) అన ౫, క నలెన అ1॥| 1=న 9, 8. వీననోఎ 1 ల=నస స 9

4 నులశణసారము ఇందటీ్‌ హా యను నతృళమునకు పదునాఆవదియగు *ఫో యను నతుకమునకును యతి. శిఖరిీవృ త్తము. (వురాకాతిస్పర్టీ ) య్కృమృన,స,భ,వం 4బు ల్పెనంగి సుం దరంబెన౯ా (లేచా) శిఖరిణి యగుళొ

• ద్వావశయతి౯. స కా. $ఖరిణీవృ కంబీన్‌ నొకొ, ౪, పాదం బువకును 53 ను న న భ, వ్య యనుగణంబు లుండును, పదుమూం దవయింట యతి ఉ డదావారణము ఫ్రుగారాజ అలల=జయగణమాసభవనం అ! అ=సగణము యమనఎ !!+వఐన గ! శీగినుం జు కీ ఆ = లగము వ,భమగణాద్యమరమగు “ఫు వర్ణమునకును “బూ అను పగుమూ౭డిపసయక్షరమునకును. యతీ యొస్నియున్నది. ప్రభువృ _త్సము. వ్రముదితగజబుకు4రహీవి శ్రమముల్‌ శరమణకా గవివర్యునుతంబును నై శ్రునుమున నృన్కనలు € రహ్‌ నైదు జకా +రములును గలమున్‌ ట్రభువృ త్త వగున్‌.

ఆతాత్పర్యోదావారణసహీశము కక్‌

కౌ, వ్రభువృ_లేమునకుకూూందునగణమాలును, వా నినెంబడి మైదుజగణములును వానివెంబడి నొకలగమును నుండవలరయు ను తొమ్మిదియపవ, పదు వైదపపర్థ్మ ములు యతిస్థానములం.

ఉ చావారణమా.

ప్విముది అ | | ఓవ గణగణ 1 మణ౧న్‌ గ ఆ [జజ గణముకో తిన అ 1న ,, 2 వివ్య = ౨జి ౫, 4 బుతుక్ర అ 1న 3, తెనుతీంబు అ! ఎప ౧, శ్ర హివిళశ్హ్ర =! ఆ=జ ఎ 1 నువై= జలగము మముల్‌రఎ!ం అజ ,, 2

చథనుగణము మొదటి *ప్ర” యను నత్సరములోని శేళ మునకును, తొమ్మిదన బదువైదవ యతృకము లగు లేఫములడ

ఇం ద్రనశ్రానృత్తృము,

ఇత్తాజుగా, సంగతి $ నింద్రవజ్రా,

వృత్తం బగు౯ (సన్నుతఈరృ త్త శేచాా. 69

కా ఇం ద్రువజ్రాప్ఫ ల్తీేమాక కొార్కా-క్క_పాదమునకును తృ త, జ, గగ అనుగణంబు లుండవలయు, ఎనీమిదవయతృరవు యతిస్థానము,

ఉదాహరణము, ఇఠతౌజ =౮౮| = తీ గణము మొదటి *ఇ” కారనమున గాసంగ ఎ౦౮ =తే ,, (కుమ్చుఎరిమిదవయతుర మగు తినింద్ర, = ల =జీి గ అను దానిలోని ఇకాళ వజ్రా ఆధ౮౦ = గగము మునకను యతి, న!

శకి నులతణసారము ఉపేం ద్ర వజా?వృ _త్తము. నపద్మ వద్ధాజిత4జల్‌ గగంబున్‌ కీ ఉపేంద్రవజ్రాఖ్యము $ నొప్పు. జెప్పన్‌- 589 ళా ఆ ఈత, జ, గగ యనుగణంబులును, ఎనిమిదపయతే జవను యతిశాంగలది యుపేందప 'జూవృ త్త మన(బడును+ ఉ దాౌవారణము. నపద్మ ఆ10౮! జ గణమా ప, థధమగణాద్యమరంబణ్‌ పద్దాజ = ౮౮ల*ళ ఇ, *జి వర్శమునకును ఎనిమిదవవెర్డ్మ తేజల్‌గశ!౮ జ ,; మగు *జి ఎర్జ్మమునకును యతి. నంబుక ౨ గక న్‌గము | ఉపజాతివృ _త్రలమ్‌ీణము. ఈ రెండువృ త్తంబులు ౪ నిందు€ గూడళొ (వరోజ నేశ్రాా యుహాజూతి యయ్యెన్‌. 60 తా ఒళపాదమున నింద్రవజ్రావృ రేలమణమును, ముజే ₹ుక్క.పాదమున నుపేం దృవ జూవ్ఫి ల్రీలమ్‌ణమును నున్నరొ తల నయ్యది యుపజాతివ్స త్త మనంబడింను అనం౫గా నుపజాతి వృర్తేమున మొదటిపాదమునకు త, తే, జ, గగ అనుగణంబు లును రెండవపాదమున జ్యత, జ్య, గగ అనుగణంబులును నుండ వలెను, ఉదచాహకణను, ఇదటిపాదము. ఈరెండు = ౮౦౦౮ త గణము వృర్తయి=ఎల౮!8 3;

ఆాక్ప్సరో్యోడదావారణనహితము. శీలి అునిందుల అం! ఎ జ గణము గూడకొ ౧౦౧౦౮౨ గగనము ండవపాధము- సతోజ అ | | అణ జి గణము పజూతి ఆ! (శ $= బి ళు మొదటిపొదమున *ఈి కారమువకును, ఎనిమిదస యత్న శును *ని' లోని ఇళారమునకు యతి. రెండవపాదమున *ని చర్థ్యమునకును, ఎనిమిదవ యతురమైన *జా' యనువర్ణ్యమునకును యతి మందా క్రాంళానృ _తృలతమణము. (గాంతాకాంతా) మభ,న,తుతుగా శశ్రాంతసం,క్రాంతమండా ఛాంకం బయుఫ్టళ విరమదశయా +4శ్రాంతివి, శ్రాంత హనన్‌. 6) కా. క, భ, న, ర, తృ గగ యమగణంబులం *౫లిగి ఇదు నొక్క_ండవ యతరమి యతిగాల గలది ఈందాశ్రాంతౌప్ప క్త చశునంబడునాం ఉ చానారణను. శాంకాకాంంంలల౮=నుగణము న్‌ కానమభధ ఆ౮!1అభ్‌ ,, వఠరర ౨1౩|[$=న

కం నులతణసారము గాశ్రార ఎ ౮౮!=కత మ! సంక్రాంక జ ౧ ఐతే క? శుందా =ఎ౮౦ *= గగము 'వెందటి కా? కును పడునెక_ండవ కా కును యతి. ఇట్లు తక్కి నమూ+డుపావములు4 దెలియనగు రథోద్ధతన _తృలతణముం (దందికవియ)] రళ4నంబు వె రవం లో రా బొంది నచ్చిన రళ+థోస్థతం బగళా ౧ తొ. రఠ, న, ర, వ ౧ునునణంబులును, ఏడింట యతిరరయుం గలది రఖ్లోద్ధత మున (బడును. ఉదాహరణను. శండితి =ఆ+0౨=క గణమానంబు వెల 0 |! లాంర గణము 1 “శి యను మొదటియతరరునకును యీడవ *ని వర్షము నకును (వతి. సాస్రగతవృ త్త లతణము, స్వాగతంబగు (లవద్గుణలకత్మే ఇాగ్టుళోగ] ర న,థభల్‌ గగయు_క౯. 68 తా స్వా రరవృ తంబున నొక్కో క్కా పొదమునకు ర, న, భు గగ యనుగణంబు ఈరడవలయిం పేడింట యతి. వో

'శాత్సర్యోచావారణ సహితము, న్‌కే ఉనొనాకణనుం

బశనల =! | వాన ,; లల్షీ ౨౮౦౮ ఇ. గగనము

శష్ప్య్హా యను మొదటివర్ష్యమునకున్కు (సూ యన శేథషపర్థ్యము జకును యతి యొస్వును ఇట్లితరరపాదము లెతలుంనండు.

వంళస్థవృ _త్తలమ్‌ణను,

(సముబ్బన్టలాంగా)] జ, త,4జంబు ేఫతో

నమర్న వంశస్థనథమావాప్రయం బగు౯ా 64

తా. జ, ర, జ, ర యనుగణంబులం నాడి, మొనినుికవ యత్సరము యతిగా6 గలది వంకస్థవృ త్‌ నునండును

థ్‌ లే ప ఉ జావారణముం సముజ్ఞర్థ ఆ! = జగణము మొదటి *హ పర్షమునకు లాంగాజ=౮ం ఐత 9, రు ఎనిమిదవ *ేజి దరదను శజంబు అ ఆ1= జి, న్‌ా యితిం శఫతో ఆభ! ౧ర ఇంద్రనంశవృ _ర్రలవ్‌ణముం (నన్తానఛారీ] శత, 4 జంబు ప్ప వి న్యింద్రవంశావ్వా శ త్త ప్యుకా. నో కౌళశ,రత్కజ్కరయ గ్రంబులతోల స్లూడిఫైనిమిదిరబ్న ళా క్టైటభ్లా, క్స్‌ యతి గలది యిం, వంకళ్ళేస్తై కశ్వబర్ష్యున న శే

తి శనులతణసారము ఉజానారణను. సననొనవ్య) (01 = త గణను(రళ్ణంబు | |! జ గణము ఛారీకం ల|=త , శఫతో ఎం ల ఎక క ఒకటి *బా విర్శమునకున్కు ఎనిమిదడన *జి వర్గ మునకును యతి మేభువిన్ఫూర్దితవృ _త్తలయణము. రమానాథు న్నాథు౯క యదుకులళిరో

• రన్యురత్నాయమానుఃా నముద్య _కేజిమళా దనుజయువతి ఛీ స్ఫార థై ర్యాపవోరుళ మీముం బ్రీి శేర్కాం ద్రరుణవిరతి౯
• మేఘవిస్ఫూర్జి తాఖ్య౯ా గ్రాం బొవ్పళ ఇద్దల్‌ యమ, వన, సృములుక
• రాగము ల్లా (ముకుందా). 6 కాయ మృన్య స్క ర్య క గ ఆనుగణంబులు గలిగి ఉదుమూాండింట ౩వతి గలది 'చేంఘవిన్యూర్టీతివ్న _ర్తీనునంబడును. కనూనా ని ల౦లక య గణము థున్నాథుక్‌ =౧౦౮౮= ను ,, రఈకదుక్షు ణ |! ! జన 1 లశితో అ 1 | శాస గ్‌

'శాత్సర్యోదావారణ సహితము, ర్‌ి క్నాయనూ =ఆ౮![0=క, నుక అలి అగ శం మొదటి ళి వర్స్యంబునకును, పదుకనాండవ శల్తో సర మున కును యతి. భ ద్రశవృ త్తలతణము. (విద్రుమూళ) ర,నంబు వళ భద్రకంబు ధరిత్రివై శా, భద్ర కవ _ర్తీమునకు కళ, న, వ గణము లుందవంలరయుం లపతిలేదు. ఉచాహరణము. విద్రువొఎ౮ం ఆజరీగణముబువక్‌ = | ౪ వగణము భరసం ల! ( అ= శ గ. మణిరంగవృ తము. అటి శ్రీరసద్వయ$ సేవ్యగ కారా ధార మైనది 4 దా మణిరంగ౦ 66 కా. నుణిరంగవృ మున వొళొ్కొా క పాదమునను, క, స న, గ యనుగణము లుండవలయు. ఆజింట యతి ఉచానారణముం స్రీగస ఆం = ళ గణము|మొదటి * శ? యనుసంయు వ్వయనేఎ (ఎస 0 కాతరములోని శపర్థ్యమానక వ్యగకా న! అః ళ్‌ ( ఎవ యని యగు లనే వర్షము కా అల ఎగ ,, రు యతి,

తక నులశతణసారము వనకుయాూరివృ త్తలత్షణము, ఉన్నకములై వనమళ4యారకృను లోలి౯ రా ఎన్నంగ భ,జంబులపయిళ న, న, గగంబుల్‌ ఇన్నొదవ గంతి యతి చెంది యలరారు౯ (వెన్నుని నుతింతురు వి4 వేకు లతిభ క్రి) 69 కా భ జ, స, న, గగ యనుగణంబులు గల్లి తొమ్మిదింట యతితో6 ూడివది వనమయ్లూూరవ ల్రీను. ఉచాహరణము. ములైవ ౨౮1౨౫), లోళకొ = 0౮౯ గగమాు ననుయూణ | ఆఅక౭౯=స ), ముదటి “శ శారమునక్తును తొమ్మిదవ “యా. కారమున ఫశు యతి వనంతరిలశాబ్ళ _త్తలక్షణము. సారంబుగాం దృభ,జ,4జంబు (వసంతరాజూ శారా) వసంతతిలథకం బగు గాయుతంబై. 10 కా, పసంతతిలకావృ ల్సీమున నొళ్కొక్య_పాదమునకునుత్క క్క జు జ, గగ అనుగణంబులును ఎనిమిదింట యళతియునుంద *ఉ నలయూను,

కాత్సర్యోడావా రణనహీ తము. రర ఉజాజారణముం. హేకంబు= ౮౮ ఆ తె గణమువసంతే = (౮ = జ గణము నాదభ టి భ్‌ గ రాజా=జ ౧౦౧౦౮ అగగము జజబంబు = $ = జ మొదటి *పో పను ఎనిమిదవ *జి కునుయతి. విద్యున్గాలావృ త్తలత్‌ణను. ఉద్యన్నాగా4యు కం మచైనలా విద్యున్తాలాశనృ త్తం బయ్యె౯. [1 తా. విద్యు వాలాన్ఫ శ్రంబునకు వొరొొ. క్క పొదంబునను చు ము, గగ అకుగణంబులును, విదిట యతియు నుండ వలయాను ఉ చానారణము, విద్యున్నా త్ర అము గణము రెండపపాదమున న! లావృ క్త ంఆ౮౦౮ అ ఎ “వి కిని ఐద్‌ప శని ఆను బయ్యుక (౧ అ గగము దానికిని యతి, తోటకవ్చ త్తము. జ్‌ శ్రీయుతభ త్రయః సేన్యగ గంబుల్‌ (తోయజలోచన)నోవకమయ్యె౯ల, 12 కాళ, భ ళ, గగ అనుగణంబులతోం గూడి యేడీంట ఈోతి గలది తోవశవ్య ర్తీ మనంబడును.

656 నులతయతణసారము ఉజాసారణము. భరత్రయ =౮|1=భ ఫ్ర గంబుల్‌= ౦౮ వా గగము శజందటి జ? శారమునకును, ఏడవ “సే యనునతమరమున కును యతి. ద్రుళవిలంచితన్ఫ త్తలయణము. ద్రుళవిలంచితథ4దుమ్కరవృ త్త మ్‌ ప్రతిమ మయొస్ట స$భొరృుగణంబులక్‌. శ్ర కా న, భధ, భా ర యనుగణంబులును, ఏడీంట యతియుల గలది యశశీవిలందికబ్ళ రీ నునంబడును. ఉ చొవాళణను లంబిత్‌ అం 11=భ్‌ ౩ మి ర, దు యమ ముదటియత్నరోమునకును *దు అను జేడవపయ తరమునకును యతి భెల్లియున్నదిం తరళవృ తము. 'శప్రవరరుద్రవిశామయు క్రీన +భంబులుకా రృస్కజాగముల్‌ (గవిజనాశ్తయ]పొంది యందము శ4గా ధరళా దరళం బగున్‌, కు

కాక్సర్యోదావారణనహీతము. ర్‌? కౌ. తరళ్ఫ ర్తేమున నొక్కొ క్క పాదమునక, శృ భ త్కన, ఆ, జ్య గన యనుగణమాలంను, పందడ్రైండవయతురక్తు- “జితిగాను నుండనలయును. ఊఉ దొహవూళణము. ప్రవర ఆఅ $1| ఎన గణము బులుకారఎ ౮|= జ గణము. యద్తవి అం! ఆభ్‌ ఎ, (సజాగ కీల! జ ఆ 99 _కీనబ్లం ఖః! కల అను ఫి ప్ర యను మొడటీకుతరమునకు “భి యను పంద్రైండవ. రఆనతరముకకును యతి. చంద్రిక శావృ _త్సలతణము. (శ్రావకాభరణాంక)] డిశావి శ+శ్రామముతోడ ర,సా,త,ముల్‌ శచంద్రకళావ్వాయమై చను, క్ర కా.ర్య సు స్క త్య జ్య ఆ, గ ఆనుగణంబులతోం గూడి వదునొళ్కు ండపనరము యతిగాం గలది చం్చద్రకభావ్చ త్త మన బడును. ఉదావారణము. కావో ల! ౮=కలి గణము ముతోడఎ! ౮౧|| ౨ జ గణము. భకణాం ఎ! ఆల*=స స నరసాత | (జజ |) కదిలా | జస గా ముల్‌ ఆ 9 అనగ తి విశాత = ౮౦0౮ 1=ర్‌ శ? /

శి నులషవవణసారము తొ యను సొదటియత్షరమునకు శ్రా యను పదుశొ క్క.ండవ యతృరమానకును యతి భెల్లియున్నది ఇట్లురేక్కి న చూండుపాదను లళానవ్యూములు అం౦బురువావృ త్హము. [శ్రీరమణే ప్రియ మల్లయ రేచ వి +శిష్టకల్పమహీజ) భా ఛార, సృ వంబుల భానువిరానుము - ఆ ీవల్మ నంబురునాం బగు౯ాం ॥₹6 శాక్య ళు భ్యళ, ర, స్య వ యనుగణంబులం గూడి, పదుకనా(డింట యతిగలది యంబురుహూవృ ల్స్‌ నునంబడును, ఉఊచాహరణము, శ్రీరకు = ౮!| భగణముశ్లీవక = ౮|౮=ర గణము ణీప్రియ= ౮ గ్‌ ల్పమనుహీ = 1ం=స ౩; మల్టయజ=ం భ్‌ ,; జఫౌ ఆ! 0౮ ఎ=వ ?; భగదనవీ =! భఈ ,, మొదటి * శ8ని, పదుకనాండవయతరనుకు “₹కిని యతి. క్రాంచపదవృ త్తలశ్షణము. [వంచశరాభా యంచిత వుణ్యా] +భ, మ, న, భ, నృన,నృయ$పరివృతమైనల క్రాంచపదాఖ్యం బంచిత మయ్యె౯ల శగ్రమయతి దళనసు4కలితము గాంగన్‌, 11

శా త్సక్యోదావారణనహీతము. 50 కాళము న్య, ళ, న, న్య న, య యునుగణంబులతో. శాడి పదునొళ్క0ండపంయతురముమా6దను, ఆదిమొదలు తొ మ్రిదప యతృరముమో౭దను యతి గలది కాంంచపదవృ ర్స్‌ మనల బడును ఉదొనారణము. పంచళ అల | = భ్‌ గణమునసధ్‌న అ | అ నగణనము * రాభాయం= ౧లంల= ను ॥9 ననయ= |! 8'వణన గా ల! అ్యాళమజ౮! =భ ,, తేమైనన్‌= ౮౮య ,, *పొూ యను మొదటీయత్నరమునకు *భి యఏనుపదునొక్కం డవయత్నరమును *ప్‌ యను విరువదియవనయతక్షరమును యంతు లై యున్నవి. రక్కి నపాదము లిట్టూవ్యాములం. మంగళమహో శ్రీవృ _త్తము. [శ్రీనహి రలోకహిత + శిష్టజన నేవితవి +కేమగుణ]) మంగళ మహో శ్రీ చామ నుగు నద్భ,జ,న,ఏనంబులకడన్‌ భొాజున, శినంబులు గగంబులం జెలంగన్‌. 18 తా_భ జు స్క న, భు జస న్య గగ అనుగణంబులం గూడి శొమిదవది, చానిఃి తొమ్మిదవదియు వనగునతరము యతి కాంగలది తుంగళనుహా శ్రీవృ ర్త మనంబడును,

ఇట నులవతణసారము ఉచాహరణము. శకి ల! = గణమావిశేన ఆ|౮0 | = జ గణమా వలోశ =! ౮|=జ 9; గుణముంా!! ౮ఐసన హిఠరకి ఎ !'౮=స గళమ =ఎ11 ౨న షజన = |! =న వాలీ, అ = గగము సవిత ౨౮|| = భ్‌ |1 ౮ 2౮ శ్ర” యను ఇందటి యమకమునకను “శో యనుతొమ్మిదవ్ల_ యమరమాుకును “శి యను పదు నేడపయనృరమునకును యతి శజాప్పియున్నది. మధాష్టక్కర. నరరాజయుగముతో. గూడి +సూక్కుతో నొడంబడి యుండి నురరాజయుగముతో. గూడి +నూర్యుతో నొడంబడి వెండి శర మొప్పు నీవాట నాజు శనణములు మధ్యాక్కరంబు విరచింహ శ్రావళ్లు నిట్లు వెలయు. గవిజనాశ్మ యుండ ఛం శా. నుధ్యాక్కర యనువ్ఫి త్తంబున వొళ్కొక్కపాదము నను దట ెండిం ద్ర, గణములు, వానిపీదప వనొకనూర్యగణ చూ మరల వానిపిదస ఇ₹ండింద్రృగణములుం నొక్క నూర్యగణ చు నుండవలయును. నాలపగణము యొక్క జంబదటి యమరమూ యతిస్థానమా,

శాత్సర్యోదావారణనహితము. 61 ఉదాసాకణము. అననన ననన నినన ననననానకననననా నతన లాలా ననన ననా ధాన ననిన ననిన నాలా ననన ననన నానా ననననున. ఇంక గ ఇం! గః నూ॥గ[ఇంకగ ॥ ఇం గ॥ నూః॥గ॥ చలము నగము గలము రగణము నలము న్‌ నురరాజయుగముతో (హూడి నూర్యుతో నొడంబడి యుండి ఇందు మొదటి *సు ఆనునర్శముతో నాలుగపగణములోని “నూ యనునర్శము యతియందు పోలియజనృ్నది. ఇళ్లు తక్కిన పాదము లెజటుంగవలయును తసవోజలత్‌ ణము. +. ఇల నింద్రగణములు $ నినునితోం గూడ నాలుగు గాం జేనీ 4 నయము తోడుతను ప, గలయంగ చెనిమిదిళ4గణములు రెండు గణములం దుదం గూడశగా యతి నిల్చి 3. వెలయంగ. బాదము $ ల్విరచించి యిట్లు వే ర్వేజ నిప్పాట $ విదితవై యుండ శ. సలలిత పదగతిం $ జనం జెప్పు. డనియె జానుగాం గవిజనా4శ్రయుండు దర్వోజు 690 కా. కరువోజన్భ _త్తింబునవొకొ|,. క పాదంబునకును మొదట చూందింద్కగణములు, వానివెంబడి వొకనూర్యగణమును, మరల ఈక్లు చూ6౬ డింద్కగణములు వొక్క నూర్యగణంబును జెషస్పవ అయాను. అనంగా ని ట్లొాక్కొక్క,పొదమునను నెనిమిదిగణకు లుండపలయును, రెండుగణములకు ప్‌ముట మూాాండవగణంబు

ణి నులతణసారము. 'మొందటిపర్ణమును ననే రైదసగణమున నాద్యక్షకమున. శేడన న:శమురమొక్క ఇంయదటీపక్ష్మ ంబున యతిస్థావంబులం, ఉఊచావారణము. ఇుందటిపొదమునకు గణవిభజన న న నన వక న గ జ ల] శీ ఇంక్రుగణము ఇంద్రగణము ఇంద్రృగణము నూర్యగణము జళలము నలము నగము గలము ఇలనింద్ర వ్‌ నినునితో గూడ తానొక నాలా నాలా నననానకాతాననానా లాలా. ర్‌ 6 ణా 8

ఇంద్రుగణము ఇంటద్రగణము.. ఇందృగణము. [మార్యగణము భగణమా రాం నగము నగణము నాలుగు శాంశేసీ నయముతో డపిశము నీ సుప యు.

*+బ్లి కారమునకు *ని యనునక్క్ళ్రరమందలి *ఇ” కారమున కును “నా” యనుసర్థ ౦బునకు “ని వర్ధ్యంబునకును యతి మొ స్పియున్నది. ఇట్లు తక్కి.నపాదము లెజటుంగవలయు.

ద్వొపదలతణము.

ఇంద్రగణములు మా(4డినగనణం బొకటి

(చం డ్రాస్ట్రద్వసదకు:4జనుం జెప్ప (గేచ). 891

శా. ద్విపదకు నొక్కొ-క్క.పాదమునకు మూ 6 డింద్రగణ ములును, సొకమూర్యగణమును నుండవలయుః. పాదపాదము నకును మూ4డవషగణనము మొదటియతురము యతిస్థానము. డ్విష

'ాత్సరో్యోచావారణనహి తము. ౮0 దక: దళ్కి నవి ర్తీములకువలె జాలుగు పాదముల లేవు 50 దుపాదములే కాన, రంజేసీ పాదముల కొక్క ప్రాసము ఇెష్ప జలయూునుం ఇండ్ర్యగణము ఇంద్కగణము ఇంద్ర్యగణము నూర్యగణము భగణము వగము (మయ నగణము ఇంద్రగ ణములు మూ డ్రినగణం బొకటి ఇంద్య్కగణము ఇందృగణము ఇంటద్రుగణము. |[మార్యగణము తగణ నలము సలము గలము చంధద్రాస్య ద్వివదకు( జను(. జెప్ప చ నందా జి ఈ డదావారణము చూుదటిఇకారమునకును మూడవగణము మొుదటియికాళ మునకును యతి. రంచసపాదమున చళార్యు జజారములకుయత్తి దండకలతణము. - ఆమరంగ ననవాంబులం చాదిగా నొండె(౦ గా “జీని యాది౯ తంరంబుగా నొండె, లోనందడకా రమ్ము లిమై గశాళశావసానంబుగా. జెవ్చిన౯ా దండ శం బండ్రు దీనిం గవీంద్రుల్‌. తౌ దంగశమునకు స్య న, హ్య య, త యనుగణంబులలో "శిదియెన నొకటి మదట నిల్చి యీగణములే వలసీనట్లు 'ప్రాసాంత్యనియమములతో యతినియనుము పలపినట్లు ఇచ్చ వలయును. ఠ్‌

! నులతణసారమను ఉచాజారణమూు. ఆనురం అ! 1! ల=స గణము కారమ్థా న. అలలే గణము గన ఆఅఆ111=న 3 లిమైగ =ంం ఆరే ,; వాంబు ఆం 1=ఎగలకు(హ) శారాన ఎ=ంలంల 1=తీ శ్ర లందాది = ౦౮|=రీ గణముసాొనయి అంల =రే ;: కానొండెఎ ౧౮౮'|=రీే 9, గాంజెప్పీ =౮ం౮ ఎదే 0 శాజేని =ఆ౮౦౮ తే ,, నకొదండ =ంం ఆదీ ), యాదిక్‌ర=జ ౮౮౦ =రే ౩) కంబండ్రు=ం౮ వాదే శాశంబు = లం త్‌ 9 దీనింగ తారి( 1=లే గానొండెఎ లల వ! గ! వీంద్రుల్‌ తమళ) అగగమ్ము, లయగ్రాహివృ _త్సలత్‌ణము.

ఇం బలరంగా భ,జ,స,$నంబులతుదళా భ;,జ,న,

శఉనంబులు భ కారము నొ౪డంబడ లయగ్రా హిం జరగం జెప్పు గలభశం బిడినయట్లు యగ

శణంబు కృతిమింద నమంరుం(బరహి తా ర్థ్రీ. 88

కా. లంపగ్రాహివృ క్తృమున కొళ్కొ.క్య పౌదమునను భ జుస్యన్య భ జ్య స్య న్య భ, య యనుగణంబు లుండవలయుం పొదపాదమునను తొమ్లిదవ యమతృరము, దానికి6 చొమ్మిదవ య తరము, డానికీం దొమ్మిదవదియు నిట్లు మూండ్ముప్తాసయతులం గలవు

కాత్పర్యోదాహరణనహితము. 65 ఉజానారణను,

ఇంబల ఆధి [| అభ గణము సన్తంబు న! లీ అబ గణనం ళఈలగాళ అ ౮ జబ ౩, లుభకా ఎ రాస గ జసనం ఆ|| ౧ ,, రవబనవొ = ౨న దభకొాభజు జ లం [1 అఫ్‌ 9 లయ గ్రా అ! అ! $ 3

శ్రీంద గీయలాు గీచిక *నం” *నం' *డంి అను మూల దమక చులకును ప్రాసయతి జెప్పంబడియె ప్రాసయతి యిట్టిదనిముణ దు వీపరింపంబడును గాన నిందు వివరింపల౬ బడదయె్యో శక్కెక పదము లిట్లూహ్యాములు,

లయవిభాతిలత్‌ ణము.

నృన్క్మన,న,నృనంబులును $ నృస్కనున,నృగంబులును

శనొనంగి గృతిపొదములు $ రసికముగం జెప్పన్‌ (గునుమవరసాయ కన దసదృృశగుణాళినుత

4రన)లయవిభాతి యని$రస మనుకవీంద్రుల్‌. 48

ఆ. లయవిభొతిపృ త్తంబునకు న, సృవ్యవ్య సక నణములం చునురల నళ్టున, స్కృవ, న్య సగ్య అమగణంబులును. పడీరసక యచుకముమో తం వ్రౌాసయతిమయాు నుండవలయు.

ళం నులశతణసారము ఉచానవారణము.

నేనన ఆ 11 | = వ గణము నొసంగి ఆ | !1[=న గణము

నసనం అ [లప ,, కృతిపా = 11లావన ,;

బులును =! +* = న ,, ముల = $=న్‌ 9

నేసన ఆ$[ [1న ౩, (రసిక [1 1౨వ 0

నసగం అ! రాస క్‌ ముగ: బెప్పక ఐ= 11! =ీీసగి ఇజదటి *న” పర్మ్మమానళును సదియపస *న పర్శమునకును

బ్రౌసయతి. లయగ్రాహిలయవి భాతులకు యతినిర్హ యమును ఇజప్వుచున్నాండు.

"కే. తొమ్మిదింటను దొమ్మిది 4 తొమ్మిదింట ధృతిలయగ్రాహికిని అ్రాసశయతకులు సెల్లు. బదిటం బదిటను బదిటను ట్రానయతులు తగ లయని భౌతికిని జెల్లు 4 (చానవారి.) 85 కా. లయ గ్రాపాళీ6 దొమ్మిదప యిక,రము మోందను, మరల

చొనికి6 దొమ్మిదవయతేరము మోలదను, మచియు దానిళిం దొమ్మి

దవయత్నరముమోందను బ్రాసయతి చెల్లును. అక్షేఅయవిభాతి! 6

బదియనయతృరము మందను దానికి బదియవపయతరముమోడ్‌

న్కు మరల చానికింబదియవయమరముమోదను ప్రాసయతి చెల్లును.

కాత్సరోోడావారణనహీ తము. 67

• త్రివ్ర _నరావరః ప్రా? ఆని యధర్వణాచార్యులనారు ఇెస్పీనచొస్తున నియమితనుయిన యతి పర్ట్యృమునకు శెండన వర్గము ప్రాస మని తెలియవంయూాను. లంక గ్రాపాకి6 దొమి దపయతరము యతి గనుక పదియవయనరము ప్రాసము లయవిభొతికి. బదికవయత్నృరము యతి గనుశల జనువొక్కం డవయత్స్యరము ప్రాసమగుము గానం బ్రాసలతణంబులం చలిని చయోగింపవలయును ఇరువదియాజఆుఛందంబులు కు వానియందు. బుట్టిన వృ త్తంబులును జప్పుచున్నాండు. క. సమవ్ఫ త్తములం జతుప్పా దములం దొక్కత్‌ రము వెరుఠదలుగా. బెకుగళా గ్రుమమున గణామరంబులు నమమా నుఊటి యిరువదాజుళ4ధ౦ందం౦ంబులకుకాం ళా. భధందంబు లిరువదియాఆం గలవు. ఒక్కొక్కఛం దంబున నీక సనువృ ్రీంబులు ఫుట్టుచున్నవి అట్రిసమవృ త్త మున నొళపాదమున కెన్నియత్షరములం గలనో, ఆయ్యుడి యన్నవఛందంబున( బుట్టినది రని రొజు (గపలయుూను.

మ! నులయణసారము బఇరువదియా ఆం ఛందన్సులేని యన- గా.

శె ఉక 8 అమస్తుపా]5 అతిశక్వరి 22 ఆకృతి

2. ఆత్యుక్త | 9 బృవాతి 6 అప్పి (బె విశృతి

క! మధ్య 10 పం౦క్షి 17 ఆర్యష్టీ ల! నుళృతి

4ఈ ప్రతిష్ట" 13 శ్రిష్ట్రుపూ15 ధృతి. (5. ఆతికృతి

త్‌. మ,పృతిస్థ 11. జగతి 19. ఆతిధృతి జతి ఉర్వ్య్చేతి 6 గాయ త్రి 13 ఆఅశతిజగతీ ౫0. కృతి

ఇ. ఉస్మ్మీష్క. |14. కళ్వరి (11. ప్రకృతి తననన లాయాలా నానన (౫ ఛందస్సుల ఒక్కొాక్క-పాద | వానియందు. నం! సు మున ెని, బుటిన వృత

ల! ఠా తు లు స్ట్రా

శ్‌ శ్హ్‌ యత్సృరములు సంఖ్య.

కె ట్‌ శె వ ఖ్శ అళ్యు క్త ల న! తి మధ్య రె రతి త్స వ్కతిష్ట్ర టి | శ8 ర్‌, నుప్రరిష్ట ల్‌ 7. న! గాయత్రి 6. కక ణా ఉన్లిక్కు. గ్గ 129 5, అనుషస్టుష్వు తి 256 టి, బృహాతి $0, 512: 10, పం కి 10. 1024 31. త్రిష్టుపు 11. 2049 శన జగతి కకం టు!

'శాశ్చర్యోచావారణనహితము- అ ౨ ఛందన్సుల ఒక్కొక్క పాద | వానియందు ౬ కుడి ఉట్ల, మున ₹ెన్ని బుట్టిన శ్‌ క్‌ యతృరములు, (పృ త్త సంఖ్య. 198 (ఆతిజగతి న! 8199 కైన వ కై4ీ క! శక్‌ అతిళక్వర౦ కెర్‌ 32768 ]8 సి కట 65536 కసా వ కైళ్లు 121072 కె6. తి కెజి ర62144 ]0. ఆతిధృతి క! ర్‌24.685 £0 కృతి 20 31049578 ల] పృకృతి ల! 297152 వడు కృతి వ2 4 943 కి వతి. (విళ్ళతి క! 53066 8 24 'సుళ్ళతి య! 17216 ఏరీ ఆశిళ్ళతి వీర్‌ ఏ౭864432 26 ఉర్కృతీి విక 4? "8684 ఈ పుృళారము మున్ను ఇెప్పివవృ త్తములలొో నొల్కాక్క వృ ర్తమున కొక్టాక్స పాదమున శెన్ని యతృరము లేర్చణీ యున్నవో, ఆహమూవ్చి _శ్తీ మన్నవ ఛందంబునం బుట్టివట్టు లె ఆం౦ంగవలయు. ఉచావారణముం 3. ఊక్పలమాలాన్ఫి త్తమునకు భృ క, న, భళ్కళ్క వా

ఏ. శంపకనమూలా నృ ర్తముకకు న్య జృభ్య జ జు జ్య కఈూలపీని

ళ్‌ మలతణసారమను లో మొదటిదానికి ఒక్టొక్ట పాదమానకు(6 ౫ క=18 శవ) 2౦ యతృరములం, రెండవ దానికి ఒక్టైళ్టు పాదమునకు (గౌజఫ్రి౨21 అతురములా. కావున ఊత్పలమూలావ్ఫ త్తము కితి ఆకునునిరువది యవఛందంబునిన్తు చంపకమాలావ్ఫి క్రీము (ప్ర కృతియను నిరుపదియొకటవ ఛందంబునను బుట్టినపని మయొతంంగ పలయును. ప్రస్తారంబు జేసినయెడల నాఛభందంబులో నది రిన్నవవృ _రమెనది తలియవచ్చును, వ. కందగీతపద్యము లనేకవిధంబులం జెవ్పినాండు గాని వానివలన( బ, యోజనం బంతగా లేనందున వానీని వ్రాయ లేదు. నీనపద్యమునకు నాలు దు లశణంబులను జెప్పను గాని యీ గ్‌ ౦థమున ట్ర ఈూగంబు చూపనందున వ్రాయ లేదు. గణములమాంది విశ్రమంబుం జఇప్పుచున్నాండు. ఆ డద్వోపక నీసములకు 4 విశ్రాంతి రెంటీవై జెలి గీత కందళథములకు మూ?టి కడల యతులు నాల్లుఖ4గకణములమింద న శ్సాహమునకు విరతి 46 [సారసాత). 81 తొ ద్విపద నీసపద్య ములకు మాండవనణము. మొదటిపర్డ మును, గితకందములకు నాలపగణము వెందటి యతృరమును, ఉర్సౌహనృ _కేమున వైదవగణము మొదటియక్షరమును యతి స్టానంబు లని యెజటుంగు(ండు,

శాక్పర్యోదోహరణ సహితము. క! వుదా యతివివయము. భురులా యతుల పఠరా్యాయపదంబులు. క విశ్రాంతి విరతి విశ్రమ విశ్రామ విరశాను విరమి € విరనుణము లన£క్‌ విళ్చుత మగు యతి కృతి సధి కశ్రావ్యం బె ఇజడంగు(4గా నిడవలయుక, విశ్రాంతి వికతి, విశ్ర్రమము, విశ్రామును, విరానుము, విర చుమూ, నిరమణము-త 7 ను యతికి ౬ చేళ్లు. ఉకయతిస్థానములందలి యతురముల మై త్రి,శశా పీ శోొకును కఖగభుల్‌4చఛజర్యుల్‌ శషసలు, నయవాల కెల్లం గిళయస్టలు ఘటించుం న్‌ ర్తింపం గ్రారయు 4 గిలకయు శీఫకు, నావడి సెల్లును + నణల కెల్ల మావడి సెల్లును 9 మాకును బాలకుల చావడి సెల్లును $ తథ దధలకు6ం బోలింప పుపుబుభుల్‌ $ మూలకు విలసీల్లు, లానడి సెల్లును $ రళలకెల్లః శే. దలంప దలకట్ల కైత్వ మా4+శ్వమును దీర్ధ మిశ్వ మేళ్వంబు వట్రు,వళ లేక సరణి నొమ్మునకుం జెల్లు నోత్వంబు + లిమ్థు గాను యతుల కీవి లతీణములు (వచద్ధాయకాత్సు.

బ్రా నులవతణసారము యత్యే క్షరములు. వేని! మ్మి్ర్తృములు, ననన నని నలనననాననా నిక భన నలక లన నననతననా నానాలుకని లాలన. క ఖగ ( కంచ ఛజి రు ౨86 న! తు మస క్రీ వ 0 ట్రై 66 4, ఆయనా రై 6థె లె వ. ళలళిత ళ్‌ శ 49 మై 669 టం వణ ల్‌. శిథిల నూ ఠి 499 ము, శ ఫు జబ భ్‌ 6! ల ౮ 6చి తభ త థ్‌ డ్‌, ధ త్గొ + ఫ్లుఫ్తుబ్కు ళు 6 ము 8 ఇ న ఠి రక భి ౨96 అవి, శ్చ, 469 ఆ కల. బై వీ బుుబూూ ల 11. 44 బప ్యాి ల ఆం టం మలీయు నింళ నచ్చులలో నొండొంటి! వక్ర్రమంబు జ్టు నచ్చులను వివరించుచున్నాండు న! అ. అఆ ఐ పొ లకు మళి ఇ ఈ లు బుకారసహితక థమెవలకునా ఉఊ స్లమలో నొడంబడీ ఓ ఓ లకు నళ్లగు (న్న4యోన్నతచరితా), కా, మఠతీయుల గొన్నింయచ్చులకు యళిమైత్తి యిందు౬ కెచ్పబడు చున్నది

శాశత్సర్యోదావారణనహికము. య!

1. ఆ, అ ఐ, కెంావీనిలో నొకదానికొక్క టీయలిబెల్లును. క, ఇ,ఈ;లబు, ఎ, ఏ---వీనిలోనాకచానికొక్క టియతి యగును, 8.* ,ఊ,ఒ,ఓ--వీనిలోవొళచానితోనొక్క_ టియతి యగును. యితిభేదంబు లెతింగించు చున్నాండుం (లత్‌ణచూూడామణి). నీ నరసంపుయతియును 6 సంయు_క్తయతి వర్గు, గరిమ టేశీయ మె 4 క్కటియాం బోల్కి చక్కటియతిశయను4స్వరయతి స్వరయతి, యావడి బువ్వడి 46 మావడియును చ్రభ్‌ విభాగంబు బొ భాగ్యంబు ప్రాసంబు భిన్నంబు ప్రాది య$భిన్నవిరతి వెలయు న భేదర్భంబుభవృద్ధి నితృసనమాస, వ్లురయతు లా దేశథయతి వికల్ప "లే, శాకువులు రివ్వడియును న4ఖండవిరతి యుభయయతి యశవర్దాదు $ లొనవు వెరసి కృతుల ముప్పదియొక్క_టి 6 యతులు దనరు సత్కవ్రలసమ్మతంబున $ (జలధిశయన].

బి! నులతణసారనుం యతులు ముష్పదియొకటి అవి యెన్వి యన౦యాలా అనానను లానే స్టర్ట. కె. సకసయతి 18. ప్రాదియతి 2. సంయాు క్రయతి ఫై9. అభిన్నయతి శ, పర్షయతి 20. అభేద్య యతి 4. చేశీయయతి ల! వృద్ధియతి శ ఎక్కటియతి ఏ2. నిర్యిసమాసయతి క. పోలికయతి గ్‌ ఫ్లుతయతి 7. చక్కటియతి 24 ఆదేళయతి 5 ఆనుస్వారయతీ 185 విశల్చ్పయతి శి, స్వరయితి 26 కాకురయతి 10. యాపడి 27 కివ్వడీ కి), బువ్వడి 2 అఆఖండయతి శ2, మావడి 20. ఉభయయతి 13. ప్రభుయతి 3౮ య వర్ష-8 కసర్గద్వయ 34 విభాగయతి ఆకుుతులు. ఇంకను పఠరగూప 15. సౌభాగ్యయతి యతి జానిడి మొదలగునవి 16 ప్రాసయతి గలవు $7. భిన్నయతి “నననననిననలనాాననసనాననినననా నానా ననన ననన ననన నాననన కకక నకన ననన ననన ననన నము. ఈ ముప్పదియొక్క_ యకులకు లతమణంబులమ్క్యు నుడాహార అములను వరసగాల దెల్చ్బుచున్నాలడు -- (అనంతునిఛందమునందు) అ. నణలు (వెల్లు. గమలళథనాభ.)] యొండొంటికి నయవా లొనరం జెల్లు 4 (హూ స్పివరద] ళం అతి

ఆత్సర్యోచావారణనహాతము. 5 శనన లొందు నం డ్రుశ4చఛజరుంబులతోడ నరనయతులు నాంగ $ (జలధిశయన)].

1 న, ణ-ాఇవి యొండొంటి! మిర్హేము లగును,

2 ఆ; య,వాావీనికి పరస్పరము యతి చెల్లును.

3 ళ్ళ మ్య సుచ, ఛ, జ, రు-ావీనిలో నొక్కచాొని కొ క్కటి విక్కను మగును

క దీనికిం వై పద్యంబున జే యుదానారణంబు( జూపెదను?

9. ండవపాదమున *ఆఅి కారనమునకును, “నా” కారమున కును యతి

౩ మూండవపాదమున *ళి *ది లకును నాలవపాదమాున్య “వి “జి లకును యతిమైత్తి ఇెప్పంబడియొ.

4. ఇందటిపాదంబున *ణి *నా” లకు యతిమెత్తి చెప్పం బడెను.

ఓ, సంయు కయటింఎా వాలీ

క, ఒక్కొడుగున విశ్రాంతులు

వక్కగు సంయు_క్రమునకుం 6 బెనువుగమునుజ- జ. యక్క_రమె యొనర్పవలయు+నన్నిటం [గృష్తా')

తౌ. ఒళ్క్ళ పాదమున రెండు, మూండు, నాలుగుయకులం గలవృ ర్తములం వెప్పానపుడన, ఏపొదముందై నను సంయు కామర

క. నులతణసాగరమఃూ ముండు జీని, యాపాదమునందు. దక్కినవియః వే యుండ నగును.

జంయుకయకృతికి సామాన్య ముగ లతమీణము(€. జెప్పు చున్నాాండం:--- క, వెలయంగ నంయాుళాత్సర

ములలో సెద్దానినై న 4 మునుకొని వడిగా

నిలుపం దగు. బాదంబుల

(నలహుగుణాన్వితుండ లేచ 4 యసదృళదానా).

శా. పాదముల మందట నెనను యితిస్థానమునం టైనను, సంయుక్తాత్షుములు గలబేవి, వానిలో నొకయతమరమను నెత్తి కొని యతి ఇెప్పనచ్చును.

ఒక్క పాదంబున శిండు,ు మూడు, నాలుగుయ తులు గలవేని, యాపాదము మొదటియశతఠమును బట్టి యతిస్థాసమందలి యతచతరము సంయుకాతరం బయ్యె నేని, యాపాదమునందు€ తనకు గుదిరిసవర్ష్మ మెంద్ది యో చాని శేకూర్చుకొని యారెండు మూండు యతిస్థానములలో నిలుపనలె నని చెప్పబడెను.

ఏని కుదావారణము నిచ్చు చున్నాండను:-- మవోన్రగ్ధ రావృ త్తము, (కారాళ శాంకవిజయము.)

(ఆ, శ-పద్య, 158.) అని దిగ్వేదండ కుండాాయతపృథుల భుజో శద న్రదంభోళ శేల౯ా

శాశ్సర్యోదావారణ సహితము. న! గొని రోదోమండలిళా మిథలబ్లురులు గుములుగా +గుప్పు సారించి యుద్య

ద్ధృనళ క్రిం చ్రిష్పం నొండల్‌థగ4డగడ వణ(కం

+గల్పవిశ్రాంతి వేళా

జని తామర్షోగ కాలథన్యరహరు కీయ నా

శ4సాని ది గంచు లేవక. ర్ట ణి

దీనికి ముందు ఇెప్పినట్టు తొమ్మిదవ, పదు నా అనయతృరములం ఈకరులుం

3. ఈ యుబాహరణంబునిరండవపపాదము ఇందటి *నొ

. యని యుండుటచేన్జూ అని యతిస్థానంబున నున్న “గి కాక జై చుపాంపంబ డెను.

వి ఇట్లు మూ౭దపపాదము పందట “రాయని యున్నచాని మండి, భుకారముగాజే చపాంచి, దాని మిత్ర్రృకులగు *గా శాళములె తక్కి నయతి స్థావంబులందు నిల్చంబడెను.

క. నాలుగవపాదము మొదట *జి యుండంటచేం నక్కిన యతి స్థానములలో కెంటీలోను కీ ” “స్టా” యని యాన్నన్కు జకాళేనునకు మ్మిల్కేమయిన జి కారము జే శ్త్కహ్‌ించి యతి -సనుకూర్చంబడెనుం

ఇక్షు రండు కనాండుంపరు. లఅండిక విరాజనిరాజితొతి వచ్చ త్తీేమాలలి చెజటు్కగవఅయునుం

శ నులతణసారము లె వర్లయతి:-... క, నిక్కువ వెయ్యిది వర్గుల యక్కార మగువళ్లునడుపథనగు జల్లణనమల్‌ దక్కాం బెగ నాలుగింట (దిక్కరిసన్నిభుండ కేచధీజనవినుళా 1. తా పన్షము లై దుగదా. కఖగఫు జ ఈగరైమెదు విర్షంబులలో నొళ్కా ల! క భజ రు ఇ |క్కృవర్షములో" గడపటీ యక్క రములు 8టకడఢ ణడదక,( దళ్క్యినది రముతో- దాము 4తథదధ న |[మృర్రములై యతియం దొప్పును కఖ ర్‌ పఫ బ్‌ మ!గఘ--ఇవి యొక్కటితో నొక్కటి యతరిమ్మ్‌త్రి, గలవి ఇట్లు చఛ జరులును ట్ర, 3౩ డ ఢ్క లును ద థ, భధ, ధలున్రుప్య ఫ్య, బ, ధలును అయ్యయి. వర్షంబులలో నొండొంటి! మీక్రములై మయొుష్పుయతి పర్రయతి. యన౯౬బడును దీని కుదావారణము-- ఈ వద్యమా నాలవపాడోమున *ది ధీ యని డ;, ధ లకు యతి ఇెవ్చింబడీయె.. ఇదియె వర్గి యతి యనళబడును. బ్ధావడి (అనంతుని ఛందంబునందొ) నే అ ప్రసిద్ధము బ కాలు కఈక్రాదులందు ఇ జల నంయు క్రిం దద్భవ4వ్యాజమునను న ణలతో నొందు విరతీ వి+జ్ఞ వ్రియనంగ జలరువోవమో క్రితులును సుజ్ఞాను లనలో

'కాత్సర్యోచదావారణనహితము, శ్రి కా. కవర్ల పంచమాతరమైకజ కారరును, చవర్ష పంచకూ చకం బయిన ఇకారంబును వొకపదమాయొక్క. మొదట లేవు జకారము శీ,0ద ఇావత్తుచేర్చిన సంస్కృతపదమునం దున్న క శౌరనునకు కద్భుపమానందు 6న) ణి శారములు పచ్చునుం అట్రి నకాఠర ణకారములకును జ గౌరమునకును యలి ఇెల్లువని రె ఆంంగపలయుం న ణలతో ననుచోటిని కారంబునకను విజ్ఞప్తి యఆనుచోట క శారమునకును యితి బెల్లెను, రద్భపపదముల€ కచెచ్వ్చచు న్నాండుం అ. యజ్ఞమునకు జన్న$ మొద్ద ఫ్రీ శానతి యాస కాన సంబ 4 కరయ నన్న విన్నపంబు నగును $ విజ్ఞాపనమునకు ఇ్థాకుం దద్భృవంబు 4నా ధరిత్రి, కృతి రద్భవము పకృతి రద్భపము మ. ము జన్నమా ట్‌ అన ఆజ్ఞ ప్తి అనతి సంజ్ఞ నన్న విజ్ఞాపనము విన్నపము ఇట్లు పెసంస్కృతపదములోని జ్ఞ కౌాకమునకు బదులు శతి కారము వచ్చినది, వెపద్యము వాలవపొదమున ఖ్‌ కుశా కడు ఆఈంతిలి పస్పంబడిరమొెం

69 సులతణసారము దీనికీ దై మధమునం దుదావారణము. ఉత్పలమాల, శ్రీలలనాతనూభ వవి శేషజ గన్మయమూల మన్యథా క్థాలతి కాలనాల రతి వాథమరాళమడాంధళుం.-

ఈపద్యమున రెండవపొదందిన జ్ఞా” కును*జా' కము యతి చొప్పంబడియె.

41. జేశీయయతి---(చఉ__కవి పెద్దరాజు.) శ్ర అచ్చుతో. గూడి చేశీయ 46 మనెడివిరతి

యెన్న నొళ్కొక్కచోటం లక్కీ జీయుయతుల

సరసలతణకవులు గ్రచ్చజి నొనర్ప

(భంజితాసురనముదాయ + యాంజ నేయ].

కా. పాదాదియందు. బ్ర త్యేశముగాం శ్రుమయోగింపంబడిన ఇఅపచ్చునకు యతిస్టానంబున వాల్గుమోంద నున్న స్వ మూందడక పోయినను, చాన్‌ మిక్రం బగుస్వరమైనచో యతి సెల్లును,

ఈపద్యమున రెంగడవపాదంబున6 బ్ర, ల్యేశమా గాల బ్రరయ్తో గింపంబడి “ఎన్నొ” ఆనునో౬ బదాదినున్న “ఎ కారమునకు, జిక్కి తేయుకి అమపడమునందు రెండవవర్ష మెనక కాళమూ మిలడ నున్నయికార మూద(బడళ ళ ప్లన్వఖ ఎమైన ది నను ఇ వీలు) మొదలగునవి యతు లగునని ముందు వెప్పియుండుటజే ఈతి వెల్లిన దని యెజంంగవలయణ,

శాశ్చర్యోదావారణనహితము- ఓ] 5, ఎక్కటియతి:--- *. ధర నెక్కటివ ళ్లనం దగు లరమజవలు వానితోం దొలంగక లాకుకా సరి శా యని విశ్ర్రమవే ళ రనూధిప రెండునుం గభిలనీ న_ర్రించుకా. కా. లర్క్యమను, ఆఅ, వ యనునమషరములు పాదాదియందును యతిస్థానంబునందును *ఆి కారముతో. గూణెజీని యాయితి యొక్క_టీయని చెప్పబడును, లకార శ కాకములం రెండును విళ్రుమంబు(6 బొందును. మతీయాల, ళ, కు నభేదయతియుం కెస్పవచ్చును గాన నీయతీస్వరూపంబు సపెద్దదాలుగ ఇాలో చింపవలయు నని తోంచుచున్నది. దీని కుదావారణను. ఆ, మరునితండ్రి లోకళమహితుండు యాదవ శాజసింహనూ ర్తి $ రమకుండు ఉఆాచవేలు పనంగ $ రంజిల్లు నెక్కటి వళ్లు నాంగ నిట్లు 4 (వనజనాభ). వైపద్యమానందు మొదటిపాదమున. *మి. కాకమువకున్కు ఇండపపాదంబంన రేఫనూ (క) నకును, మూండవపొదమాన శి కారమునకును, జాలంగన పాదమాున *వి కారవబనకును యతి చెప్పంబడినడి. లక లన మెైలమణపద్యమండు నాలుగవ గీటాన

మ! నులతణసారను

6శరమాధిప రెండునుం గలసి వర్ధించుళొ అనచో యతి "తెలియుచున్నది. ఈ యతియొక్క. భేదము దెలియుట శస్ట్రమని థతోంచుచున్నది.

6 పోలీకయతి:.-(ముకారయతి,) (అనంతుని ఛందంబునం)

క, బోలున్‌ వుఫ్లు బు భులకు మటి

పోలికయతి శీల ముల్లథమున శెస యనంగా

శీలం బుల్లం బనంగా

భూలోకం బమరలోకశమున కెన యనంగళా.

కాపు, ఫు, బు, భు అమవర్థృములకును “ము పర్మముస కను యతిలెల్లుట పోలికయతి యనంబడును దీనికే ముకాా యీఏతి యని నులియొకళ "పేరు గలదు

పై పద్యమున రెండవపొడంబున *పో) ము లకును నాలక గవ పాదమాన *ధూి “ము లకును యతి బెప్పంబడియెం

ఉదాహరణను '--- (ఉద్యోగపర్వ మునుండి)

క, చనునీవ్రు వా_స్తినావుర

మున శీనును కాండుభావవుత్రులల బ్రీతిః

గని యిటువత్తు నవళ్యం

'బును వాఠల జూడనలయు(4ళ్లో యెద ననినళా,

సై సద్యంబున రెండపపాదమున *ము” వర్ణమునకు ట్య?” వ్రళ్ణ్య మునకు యతి వెపస్పలబడియె, నాలవపపాతంబున *బు” 6ఫోి లన్‌ను యతి ఇెస్పంబడిరయె

శాక్సృర్యోదాహరణసహితము న!

1. చక్కటియతి:.---(ఆనంతుని ఛందంబునందు) కళ, అక్కజముగ పుఫు బు భలకుం

జక్క_టియతి యియ్యి శృంగ4నహిత మశారం

[మ్రొక్కులు శై కొను సనుస్త $6భువనాధిశా)

కా. ఈ పదము వాలవపాదనమున ్రక్కులం ఆనువో, +న్సి ఆనునక్షరముమిా. దనున్న ఒ కారమునకు “భవనా యను పదములోని “(ధి అనునతురము మొ౭ందనున్న ఈ కారమునకుతు చిళ్ళనుంబు ఇల్లును శానమ కారళ కారములు మైత్రిని బొంచినవి* శాని రక్క్‌ిన నాలుగువక్షము లలోని పంచమాతృరనులు లీథు ఇర్దములలోనియిరీ రాశరతణ లతో మైత్రిపొందవు పోలికయతి శిని చక్కటి మతికిని భేదము గనుసింపలేదు గావున నలి రెందు నొక్క.టియని కొందు వ్రాసియున్న్యారు.

దీనికి నుడాహరణవణ: (పంచ జాణవిలాసమా) వ్‌ -లీ ణా

ముత్తెదున లవుడు గదిసీ $ పూవిల్తునకు౯

బి త్తరికిం బలు తెజటంగుల

నె త్తిరి వోరతులు పారు 9 లెల్లం జెలంగళ.

మె పద్యమాన శండవపాదంబునందు *ము? *జ్రా” ఆకు వక్తల

ఖులకు యతి వెప్పంబడిరయె

6కి నులతణసారము న! 9, నరనన్వరయతి.-.- క, ఇరుంగడల వాల్లు నొందిన నొరవుగనొకచోటం బొందిియున్నను న్వరమా విరసముగ నచ్చు లున్నళొ సరనవ్లిరామం బటంిడ్రు, $ జలరువానాభాం కా. పాదాదియందును, యతిస్థానంబునందునుం గాని, లేళ పీనిలో నొళవోటంగాని వాల్గుమోంద నానియున్న యిచ్చు సంధికేళలందు మబొండు స్వరము?ా మాతిపోయినను యతి మైత్రిని జెందును అని భావము, దీనికి స్వర్యప్రధానవళు లవి జామాంచరము గలదు. దీనికి నుదావారణము:--- గీ, ఆతులగుణధామ భానువం శాచ్చిసోను యినతీనూభవమిత, లంళశేకజె త ఓ మాలో యురుగుణకలాప శకలీకృథతో గ్రచాప నాంగ నిట్లు స్పరవ్రఛాళ+ నవళు లొప్పు $ ఈపద్యమునందు మొదటిపాదమా మదట 'అి యున్న ది. దానికిని “ఎంళాట్టి యనుపదంబున (౪ +) వర్థ్య ముతో శం చీర ముగా మూటేన *అీ కువ యతిమెత్రి, యయ్యె, 2. రెండవపొదంబున 'ముదటనున్న *ల్మ' శ్రాకమునకును 'లంశేకి యనుసదంబున (లంక +ఈళ) శవర్ష ముతో, జేరి గః ముగా నూతన *ఈి కిని యతిమ్మెత్రి కలిగె

శాశత్సర్యోడావారణనహి తము, 88 8. మూండవపొదము మొదటనున్న *ఉి శౌళమునకును “కృతో? యనుపదమున (కృత +ఉ్నాగ,) తవర్షముతోం జేరి నుగముగా'మాలటివ *శి కారమునకు ఆదితి మైత్రి యొప్పెశుం 9. చిందుయతి (అనుస్వ్రారయతి): క. పంచనువన్లాతురములు పంచమవర్శ ములం గూడీ 4 పరంగ నటించుళా వంచింపక పెర నాలుగు నంచితముగ. బిజుంద సున్న 4 లంటినచోటళా. కౌ. సున్న ముందుగాంగల శవర్రమందలి ఇందటి నాలుగతు కములు బకారమునకును, అను నున్న ముందు గా6గల చవక్షము లోనిమొదటి నాలుగ కరములు ఇ కారమునకును, అక్షు టఫర్షము లోనివెందటి నాలుంన మరములు 'ణికారమునకును, తవక్షములోని మొదటి నాలుగింటికి *ని కారమునకును, పవర్షములోని చందటి చాలుగింటీక *'నము కారమునకు యతిమ్మెత్రి మయొప్తూను ఇవీరయెో లిందుంయతి (ఆను ప్వారయతి) యనంబడుం ఇందు కబాహరణను;--- మట్బాదగీతి. కాకు వడి సెల్లు రత్నకం4కణ మనంగ ఇాకు వడి సెల్లు బర్హివీంథఛం బనంగ కాకు వడి సెల్లు గనకమంథ4టప నునంగ నాకు వడి సెల్లు దివ్యగం$ధం బనంగ మాకు వడి సెల్లు విజతళకంథబరు. డనంగ జరుగు నిబ్భంగిం దగ నను+సావ్రరయతులు,

6 నులతణసారము సే జా క్ష 4 అక్‌ |ఈరీతిగా పర్షపం చమాతృరముల వంళా + ద (కును చనున్నముందుగల యాథయా క,ణా ౨ ౦ట వర్తములోని శక్కి నయతయరముల 4. నా 6 తి ను యతి చెప్పంబడియొ. త్‌ మూ ఎ రబ 10. స్వరయతి:-

"కే. ప్రాది నిర్వసమాసళబ్రములు గాక

"పెరపదంబులపె నచ్చు 'బెరసినప్పు

స్‌.

డన్నియునః స్వరయతు లగు $ (పాంబగురుండ]

యింద్రుం డమ రాన్వయాబ్ధివూ4క్టేందుం డనంయగం

కా. ప్రాదియతియా, నిర్యసమాసంయతియుః మాందు( జెప్పం జోవుచున్నాండు గాన నిట్టి సమాసంబులందు. దక్క_6 దక్కిన చోటం చాచాదియందున్న యచ్చు వి శ్రృనుస్టానంబు ననున్న యచ్చు సంధివలన వచ్చినను దనకు మిత్రమయ్యొు వేని ఆుతినెప్ప పదును.

ఇప్పద్యంబున నాలవకీటునందు *ఫ్లూర్డ్మ + ఇందు” ఆనుర0డం పదంబులును “ఆన్హుణణి యను సంస్కృృతసంధిచే ఏకారము రాగా “జ్రాన్లేందు అనియారయొను. పాదాదింకందున్న *బి శారమునకు *వూనేందు అనచో 'సంధినళంబున వచ్చిన ఏకా శను “ఇత్వ మేశ్వంబు వట్రువలేక సరణి'ననులక్షణమా చే మ్మిక్తృ మై యతి యొస్నియున్నది వని యెటంంగవలయును.

శాత్స్పర్యోదావారణనహితము. వ! శనం లుప్పవిసర్షకనసప్టరయతి-. (అనంతుని ఛందంబునందు)

కే. స్వరముతుదనుండి లు ప్తవి+సర్లకోత్వ మైన స్వరవిరామంబు దా+సోఒవా మనంగ నచ్యుతా శ్రితు లుర్వి న4న్యోన్యమి శ్రు, లన ముకుందుండు విమలయ౪శో ఒఒర్థి యనల, తా. సంస్కృతసంధులలో విసస్ససంధి పృళరణంబున నొళ సంధి చెప్పంబడియున్నది-*దానః (-అహహ్‌ి' అనువో "విసక్ట నీయస్యసఃి అనునూ, త్రంబు చేవిసగ్ణకుసకారమురాం గా, చానస్‌ +ఆరామ్‌ అని యయినది *నససజుపోరుః) అనునూ కృముచేసకా శమునకుశేఫమురాం గా చాసర్‌ +అవామ్‌ అనికాలంగా, "అతో శోకళ్ణుకాదలప్లు తే''ఆనునూ, కము చేలఫకు ఉ కారముకాంశ్యా చాస ఊ++అఆహమ్‌ అనియేర్పడం గా *“ఆర్దుణట అను నూ త్రేముచ్నే చళారమువెన్గి అకౌరమునకు ఉ కారమునక్కు ఓ శాకమువచ్చి, చాసో+అహమ్‌ అని రదూపమా పిద్ధింపలగ్యా వూ పదొన్తా చత యనున్తూర్రమాచే ఫూర్వరూపము వచ్చుసరికి దాసోఒ చామ్‌ అని హాపంబయ్యొ *అవామ్‌ి అను దానిలోని *అి కాళము సఓీళారములో. జేరిపోరకొను ఇక్షు అక్యోన్యము- యశో౭ఒర్థి యను పదములును సిద్ధించినవి, ॥ క. దొసః అహమ్‌ = దొసోఒనాం లై అన్యః, అవ్యంబు అ అన్న్యోన్యంబు తె. యకళ+ ఆరి = యళో౬ర్జి

ఈ నులషచణసారము

"పెకూంటి యందుకుండు అకారము ఏఓకాళముతోం జేరి మతీంగియున్నది. అట్లు ముజటి(యియున్నను, అ, ఆ, ఐ, లౌలం మ్మి్రంబు లని చెప్పంబడియాన్నందున శిండపపాదము వెందట నున్న ఐకాకముతో దొసోహ నునుగో ఓకారములో మింగి యున్న అకారము మ్మిక్రృత్వంబు నొంది యతిమై యొస్పినది, ఇళ్లు మూండవపాదంబున ఆకాళమునకు ఆన్యోన్య యను నోట నున్న ఆశాళమును, నాలవపాదమున అశారమునకు 'యళోర్థి యనుచో నున్న అకారమును మ్మిత్రంబు లయి యతులయి ఇమొస్వుచున్నవి.

'కే.ళకాయెతునునుయ్యెలయు. బయొస్టథదయునుదక్టం గలుగ చెత్వ్పంబు ముధ్యయ$ కారమునకుం దుదలం శ్రియలందు సెశ్వంబు4గదియు వాని కత్వ మిడరాదు లెనుంగున 6 (నబ్బనాభ,. కా. తాయెతు, ఉయ్యెల, పయ్యెద యనుమోాండుి నానుం

బులరయొక్క_ నుధ్యనున్న యకారము, కనియెక, చనియెకాా వినియెన్‌ మొదలగు భూతౌర్థక ,క్రియాపదములరొటుక్క. తుద నున్నయ కాఠమును ఎత్వముతోం గూడిన దేకాని, ఆశ్వముతో: గూడినది కాదు. కావున తౌయకు, ఉయ్యల, సయ్యద, కని యకొా, వినిరయకొ, చనియకొాంాఅనుట తప్పు, తాయెకు, ఉయ్యెల, పరయ్యొదృశనియెళ, చనియెకా, వినియెళ్‌ అనుట వరి యని తౌర్పళ్యము,

కాత్సర్యోదావారణ సహితము, 89 కాయెతు అనుపద నూ నకలత్యు ము: --- (చం దృభానుజర్శిక్తము); సీ, ఒకశాంక యొరంగిన $ సిశమిోందిముడివువ్వు

"బెత్తులుమెజియ డా4యెతులు చుట్టి... ఈపద్యంబున “పువ్వు + ఎత్తులు = పువ్వుకెత్తుల?' అని సంధియయ్యొను *ఫువ్వుకెత్తు అనుచోట టకారముమి:ద నున్న ఎశారమునళు, తాయెతు అనుపదముననున్న యకాళంజు మోది ఎకారమునకు యతి ఇెల్లినది. ఇడి తాయెతు ఆఅనుడానిళి నుదొాహరిణము, ఉ య్యెలక్కు లత్యుము: -- (వి క్రమార్క_ చరి త్తీమా) క. వల నొస్పంగ నవు డాయు య్యెలలోపల బాలు నునిచి 1 యిందునిభాన్యల్‌ కలకంఠ నాదమాధురి. బలుమఆు6 జెలళేంగ జోలం 4 బాడిరి వ్రేనుళా ఈపద్యంబున రెండవిపాదంబునందలి ఉయ్యుల యనుపద ములోనియకారముమో,ది *ఎ' కాఠరమునకును “ఇందునికాస్య ల్‌” అనువోట *ఇికారమానకును యతి ఇెల్లినది యని లమ్యుము చూపింహంబడెను, ఇంక 6బయ్యెద యనుచాొనికిలక్ష్యము:--(యయాతి చరిర్కము) సీ. వలంబడ్డ జక్కవ4ల్వలె నున్నజిలుగుబ య్యెదలోనిగుబ్బ పాలిండ్లు నెరయ,...

ళం నులవతణసారము

ఈపొాదంబునం బయ్యెద యయనుపదములోని యకాకను మిది ఎకాళమునకును “పాలిండ్లు” అకుచో లకాశము మాంది యిుకారమునకును యతి బెల్లినది.

19. బువళి:-ా

"కే. మీరిబు కారన్వగూపమై 4 యతులు పరంగు

బుగఫజు స్సామవినుతుండు 4 కృమ్ణుం డనంగ

వృష్వీకులజుండు గ రుణాసళమృద్ధు. డనంగ

హేమవీకాంబరుండు చేవవృమభుం డనంగ.

కా. శీఏల బుశార, బూకారంబులు కళారను మందలను చాల్లులతోంశేరిన వట్రువనుడు లన్నింటికిని6 జెల్లును ఇ, ఈ బు, బూ, ఏ పీ యను నీయచ్చులతోం. గూడిన వహకార యకారములం వట్రువనుడితో మెత్తి నొందును

ఈ పదస్టమున శిండవపాదంబున బుశారమునకును కకా రముమోంది వటు వసుడికిని యతి చిప్పంబ డెను. మాండవపాద చున పకారముమింద మన్న వట్రు,ననుడికిని మశారమునకును యతి ఇెప్పంబడిరయోె. జాలపపాదమునందు “హి యనువోట వాకారముమాందనున్న *ఏి కాభమునకును *నృషభి శవనునోట నున్న పశారరు మింద వట్రువసుడితో యతి వెళ్లెను ఈబు వళినే బుర్వసంబంధవళి యనియు జెప్పుదుర,

దీని కడాహరణము:--- (దళకుమూరచరి తేము),

అ. బువులు సంతసిల్లం 46 గృతముఖుషు లరు దంద

దితిజతతికి నెల్ల 4 ధృతి గలంగం

శాత్సర్యోచాహరణనహితము, ఖః

దృణమునూడ్కి. దాన4వేంద్రుని. దునుమొడి

• జయము నొందు వేగ $ జగదధిశ,

పెపద్యంబున మొదటి పౌదము ఇందటనుండుబు కారము నకు ను, యళిస్థానంబునందున్న సగ కారముమో౯ది వట్రువసుడికిన్కి ద్వితీయపాచాదియందున్న ఠకాళముమోంది ఇకారమునకును, విశ్రుమస్థానంబునందున్న ధ కారమామో (దివప్రువసుడికిని, వదా లే వపాదము మొదట నున్న దకారకుమో+దివట్రువనుడికిని, విక్రమ. స్టానంబున నున్నవి కారముమింది వీశారమునకును యతిభెల్లినది- యని రమొజుంయగవలయును

శల, నూవళి:--- పెద్దిరాజు ఛందము.

శే యరలవలుశవు న వాలును $ నాదిచిందు

యుతములై మకారవిరానళ4యా క్రీం దనరు

నూరుకాత్య జుం డరిది నంథయమి యనంగ

మదనజనకుండు దనుజసం+వారుం డనంగం

ఇూర్మవిందుళ్రూర్వము లైన య, క, ల్యాషు, ళమ, నృ నా లును మకారముతో ఘెతి, నొందును.

ఇందుల కు డానారణము:--- పెసద్యంబున మూాండవసాదను తోయుదటీ నుళారమునకు విందువూర్వక యకారంబును, జాల్వ పాదములో సొొదటిముకాళమునకు విందుహూర్వథనాకాకమును- యచతియందు మ్మిక్రృములని మెొజుంంగునటిి..

ఖని నులతణసారము ఇందులకు లమ్య్యము:-- (దళకమాళచరి, రము.) శ. కనులాపాంళులు బలవి శ్రమవంతులు ఖడ్దధరుల థ రాజులు మిూరల్‌ మముం బ్రో,వలగం దగజీనం యమినర్యుల జూచి రాకుఠనూరకు లెల్లళ౯. ఇవట నాలపపాదంబున యకారము మొదట సున్నతో౬ గూడియున్నది. గావున విక్రుమస్థానమం దున్నమకారముతో చకృకుంబు నొందినడి యని మయెటుంగునది మటతియొకయు దాహాళణమా:---(భీమకవి ) -చ. గరళపుముద్ద లోవా మవ +గాఢమహ+శని కోట్లు సమ్మెటల్‌ వారునయనాగ్ని కొల్మి యుర +గాధిపుకోణలు పట్టుకార్డు ది శృరటిశిరంబు చాయ లయ 4కాలుండు కన్యురి వై రివీరనం వారణగుణాభిరాముం డగు +మైలముభీమన ఖడ్గనృష్టికి౯ వైపజ్యంబున చాలవగీటు మొదటనున్న వాకాళము 'నున్న ఇముందుగాంగలది కాన విక్పమస్థానంబున నున్నమకాళముతో మైత్రిని బొందిననిం,

శాశ్సర్యోదావారణ సహితము, క! 12. చ్రభుయతి:---(అనంతునిఛభందంబునందు,) శే. ఒనర నన్నమృ యనుచోట 4 నూందంబడక ద్వివిధ మగు ప్రృభునామాంత$రవిరమణము మహి న యోధ్యకు రాజు రాథమన యనంగ నతనిపట్టపు దేవి సీ4తమ యనంగ,

శా. అన్న యమ్స్‌ కబ్బములు ద్విర్వేము లేక వలుకంబడు జిని యాళ్లొాదియందున్న ఆకారము విక్ర్రమస్థానంబునందుక్న అ చ్చుతోన్సు హాల్గుతోను విక్రృచుము నొందును.

దీనికి లమ్యము పెపద్యమునందు మూ(డవపాదమున నాన్న *గ్రామని యనువోటను, చాలవపాదంబునం దున్ననీరను యను చోటను చూడ+౭దగినద్ధి.

ఈ యతి యందు “ఆన్ని “ఆమ్మా ఈను నీరెండుపదములకు జక్కన పదముల మొదటనున్న యకారము సంధిచేత నిత్య శ్వంబునొందినదై నను, అచ్చుతో యతి వెప్పరాదు. హల్గుతో క! పెస్పపలయాను

ఇందుకు పెద్ద క, చిన్నల్లుఃడు, కన్నయ్య యను నిట్టిపదం బులయం దీప్రభువిరామ మనుపీరు గల యుభయయతి వెళ్ల బని “అన్ని “అన్ల 6కు రెండుసదములను మ్యార్క్‌ము చెప్పుట "నేక నూహించునది.

దీనికి లషష్టమా:---(భీమకది,) మ, భునుండన్‌ వేములవాడవంకజుండ దా శయోరానులీ మేశనం

న! నులతణసారను దనుండళా దివ్యవిపామ్భృుత ప్రకటనా శ+శనాకార్యధుర్యుండ భీ మన నాపేరు వినంగం జెప్పితిం దెలుం శ+గాధీశ! కస్తూరికా భునసా రాదిసుగంధవస్తువులు వే +గం బిచ్చి లాలింపురా. పెపద్యమున మూండవపాదంబుత *“ఫీరుని యతగోట తుశారంబుమాండ నిశ్యసంధియయిన అకారమునకును వక్కకు ఫ్థానంబునందుండు అళొరమునకును సంస్కృలే నంధియందు. 'సవర్థ్యదీర్ధము వచ్చినది గాన దీనితో యతి సెల్లునని లతమ్థ్యమా చూపఃబడియొం 14. విభాగశయలి:-== కే. నంఖ్యకుం బరినూణసం?జ్ఞ కుం దనర్చు శబ్బములమవై విభాగోక్రిథ సరణి సంభు టించినస్పూడు యతులు ఆం0+డేసి యగును వేంద్రు,. డిచ్చు ధనము మో సపెంీటేసి యవంగం కా. సంఖ్యానిక్షయమును జేయునట్టి యీసి యనుపదము పం ధియై యున్నచోట6 బదవిభాగంబు చేయు నెడల నద్భునకున్కు వాల్లునకును విక్కమంబు ఇెప్పవచ్చును. ఇచ్చట వాలవపొదీము పంచట ఉపశఇం ద్రు,ండు అన యుండంగాా గుణమురాలగా వచ్చిన వీకారమునకున్కు విశ్రనూ

కాకత్సర్యోడదావారణనహీ తము. ర్‌ స్టానంబునందు మోపెందశఏకి అని యుండంగా, డదకాశము మోందనుండు ఊఉ ళారమునకు పరమైన ఏకారము నిర్యజంధియొ *జ్లీక్సి యని రూపము సిద్ధించెను గాన దీవితో వి శ్రమంబు సెల్లైనుం మచేయొక లతమ్యుము:=ాా

శ. ఆసేనలం గని కీనినీ మ

బోసాయకనవృష్టీ ముంచి; యధికుల వై వై

జీని వబేని మజియునూ

తేసి శరములు నిగిడించె 4 రిపు లదరంగళ౯ా,

మైపద్యంబున నాలవపొదంబునందు నూఆం-++ఏవీి యని యుండం గా ఆకొారముమా(దనున్న ఊకాళకమునకు ఏనీపదమం దున్న ఏకారమునకు నిత్యసంధి యయినది “గాన నీఏత్వముతో. గూడిన రేఫమునకును విశ్రనుస్థానమునం దున్నరిపు లనుచోటం బచాదియం దున్నఇకారముతో. గూడిన శేఫమునకును విక్ర, మంటు ఉెల్లినదని లమ్యము చూపించినా (డం.

క65. సాభాగ్యయతి;---(లతణచూడామణి) "కే. ఉళభయములు సెల్లుయతులు రెండొక్కపదము

నందు నెలభాన్న సౌభాగ్యథయతి సపెలంగుం

తూంచికామరవినుత వేథవండవరద

నౌాకరివుశిత కౌరి య4నంత యనంగం

ఒళ పదమునందు అచ్చువాల్డులకు. జెల్లుబడీ రమైనయమక మున్న, రెండింటిలో దేనినైనను విక్రనుంబు గాం కెప్పుట సొ భాగ్యయళతి యనంబడును,

ణా

ప! నులశడుణసారము అందులకు లక్ష్మ్యుము:---(భారతీము ్సె

శే, భండనమున సెదిరినరివు " మండలముల నెల్లం గినిసీ 4 మర్షించి ముటో

ద్దండుండై. కవ్వడి మా

'రాండసుతుం దొడరి పోఠెనాకులు మెచ్చళ౯ా

యాట

ఇచ్చట నాలవపాడంబంవ *మారాండి యగునోట (మృతం అండం బృహ్మాండం జీవయరీతి మారాండం) అనువ్యుత్స త్తివే 30 శుపడములు సంధించునపుడు సపర్ష దీర్ధ ము వచ్చెంగాననొక పదంబ్రై యొకవ్య క్రీ వెప్పినందున నీవి శ్కమము స్వరయతు లలో విశేషంయతి యని యూహాంచునది. మఠీయు అండ ళబ్దను ఏంసటనున్న అ కాకము నకును, వి క్కుముస్టానంబువనున్న శాకు లనుళ బ్రమందు (కంజనుఖం, తన్న భవతీతి ఆకం=దు ఖు మిర్యేస్థం "ర్మక్క కన్నా ప్రీతి వాకః) అనువ్యుర్చ త్తిచేనిదటను బదద్వయముచే నొక పదముయి రక ష్య _క్రినే చెప్పినది, మతి యును అక ళవ్దౌదియం దున్న ఆకాకమునకును విక్యనుంబు ఫెల్లిన దని లమ్యమూమూచించినాండు.

16. ప్రానయకతి:---(లకతణదూడామణి)

లే, పాకళాసననుతుండు లోనై కపీరుం

డనల6 దగుం శ్రానవిరతు లి + ట్లలరె నేనిం

జూరుతరవోసకీ_ర్లిప్ర4ారుల డనంగం

శ్రానయతి గాదు వర్గువ్స,4 (పంకజూత్చ.

'శాత్సర్యోజబావారణ సహితము, ఫ్ర?

కా ప్రాస తువలగాల బొడమునందు రెండవయవషరము. ఉఆబనటియనకమునకుం దగినవి క్రముంబు. చెప్పక ప్రాసము చనుసరించి యతి చెప్పుట ప్రాసయతి యనంబడును.

ఇచట మొవటి పాదమునందు రెండపయమర మగు “కి ప్రాసముగాన వి క్తరుస్థానంబునందున్న కైకి యగు పదము లో కై” యనుదొనికి యతి సెప్పళ “కి కారమునో యతి ెపస్పయిడియున్నది కాన నిది ప్రాసయతి ంఉవంబడియే నని మొఆంంగవింయు _ ప్రాసమునకు స్వవనియకుము. లేదని గిర చున€ బ్రైాసవిక్కముములలో సెద్దీయెనం జెప్పవచ్చు ననియంను చముందు6 బెప్ప-గల-డు

ఇట్లు మూ:౭డవపాదమున “చారు “దారు అని ప్రాసయ కులు రెండును గలినియున్నవి గాన నిన్నోట పర్ణయతిర్వం ఇవొంపవంయును. కావి ప్రానమును గ్రృహీంపంగూడదని శవియభిప్రాయిము. అట్లు ప్రాసమును విమేధించుటవలనం ఖ్రుయోజనం బెద్టియో తెలియలేదు. శ, ఆంచితశతిలకము తౌరిథ

రించె నన౯ జగణనుధ్య4 లేఫవిరతి మై

యంచితతిలకము కౌరిధ

రించె ననళ భిన్నవడికి 4 నిత్వము వచ్చె౯ల,

కౌ, *లఘువగునాక్క యతృరము ముందుఇా6 గెలసంస్కలృతే ఛాకుపలక నియుగాగనుంబు విభాననని నను బాలవ్యాక

ల! నులశతణసారము రణము శీ, యాపరిచ్చెదము కం వ నూ్రేముప్రశారము వచ్చు నట్టి య కౌరిము యతిస్థానంబుతందు వద్భుతటి భిన్నయతి యన4బడునుం ఇందుల కబాహకణమను మూందిపద్యము నాలసపాదమున (ధృ+4+ఇంచు = ధర్‌ 4ఇంచు=ధర్‌ + ఇయ్‌ +ఇందు) కద రియించుి అనుపదములో నాగమముగా విచ్చిన యకారము నకు “ఇి త్వ మనుగే "షి కాళమునకును యతి నూచించడ బడియొం ఇందులకు లతృష్టము:-=-(దశకునూరచరి త్రము.) కో, మించి నుదించినరిపుల వా రించక సత్కీ్ట్రి యీిామ4హీతల మెల్ల౯ నించుక దీనుల. దయః జో వంచక ప్రల్య్రతి గల్గు4నే (నరనాథాై. పైపద్యము గండనపాదము ఇంతట నున్న 'ేఫముమింది యికారమానరు యాతిస్థానంబున ప్రీ యను వర్శ్శమునకును యతి యనియు, నాలవపాదంబున చకాకముమా:ది యిుకాకమున కును యతిస్థానమునం దున్నన కారముమో౭దనున్న వీశారమాు నకును యతినెల్లినది యని లతణసనున్వయము చేయ. బడియెం 16, ప్రాదియలతి:-..(క విగ జూంకుశము.) క పపరాసనమనునుప్ర త్యవినిర్దురధిన్యు పా భ్యు4 జాజ్‌ వ్యత్యవప

కాత్సర్యోదావారణనహీతము. ఫం ర్యుపనర్ల్గవింళతికి న్‌ ళు పరస్పరళూాగ మెన 4 నుభయము ఖెలున్‌. ఎ! ఓ... ళన తా ప్ర, పక్క అపు సమ్‌ అమ, ను, ప్రతి, అపీ, నిర్‌, దుఠ్‌, అధి, ని, ఉప, అభి ఉక్‌, ఆజ్‌, వి, అఆి, అప, పరి--ఇవి ప్రాదములు ఈప్రాదులు సంధియై పాచాదివిక్రుతు స్టావంబులం దుండెజీని కొన్ని చోట్ల నచ్చులకును, కొన్ని చోట్ల నజ్హ ల్లులకు ₹ెంటికిని మిత్రరర్త్రంలు గలుగు, ఆ యిగ అలో దీనిళి లక్షష్రము" --- 'శే.అబ యోని రబోగుణథపా విం దవకుః ద జలీల్‌ బద్శనాభుండు సాత్వికళప్రా ప్రి, దనరు రజతగిరిమందిరు:డు తమః(ప్రా ప్రి దనరు ననంగ నిబ్భంగిం శ్రాదులథనమరు యతులు శెపద్యంలున ఇెజదటిపాదంబున ఆఅకాళమునకును ప్రాప్తి యనువో “ప్ర? యనునుపసర్టమాంది. అకారమునకుతు, రెండవ పాణమున పకారమునకును, ప్ర యను నుపసక్టలోని వకారమున కును, మూ౭డవపాదమున రేఫమునక్షును, ప్రై యనునుపసర్టమునం దున్న శ్రా రాఐడికిని యతిమై క, యగుటంజేది యిది ప్రాదియ తియని చెప్పంబడు 19, అభిన్నయతి:---(లమణచూడామణి,) ళ. ఇంచియును నచ్చు వాల్లును దంచికముగ సంధి గూడు+నప్పు డభిన్నం

క00 సులశతణసారము

'బెంచంగ బాలుడు వారి. బలి

కించ నన౯ా రెండు 'కెల్లుళనెలమిం నృతులన్‌,

కా, ఇంచు అనునది కొన్ని ధాతువులకు పొ మందున మచేకొన్నింటికిం ఛ్రేరణాక్థకచునందును వచ్చువట్టి ప్రృత్యయ ము ఈ *ఇంచుి అనుదానిలోని ఇకారమునకు మ్రైత్కిగల స్ట రమైనను, హల్లయినను యతియందు. జెల్లును,

దీనికి లత్యును --- ఫెపద్యమున నాలవపాదము మొదటనుం డు “పలికించి ననులోట కకారము మాంది ఇకారమునకును విక్రమస్థానమం దున్న *ఎలమి అనుపదములో నున్న ఎళొక మునకును యతి చెల్లినది యని యెటుంగునది.

ఇందుకు లమ్యము.---( ప,ద్యు మ్నో పాఖ్యానము )

క. పంచళగుం డనంగను జూ

లించి మహావ్రథనభూమి 4 నీకీంచి మదో

దంచితుం. డై శంఖముం బూ

శించిెం .గులగిరులు డిక్క4రి వ్రజ మడలకొం

ఇచట ఆండవపాదమున *లించి అనువోటల లకారనూమో (ది ఇకారమునకును, ఈశ్నీంచియనుచోట నున్న ఈకారమునకుళు యతి వెళ్లి నని లమ్యీము చూపంబడెను.

భిళ్నయతికిని అభిన్నయతికిని గలఫేదమా.

త. భిన్నయతి జగణమధ్య్థ మ

ఖిన్నము దక్కి.నగ ణాళ4 ఇల పెనసినవో

శాత్సర్యోదావారణనహితము, క01 భిన్నమున వాల్లుబెల్లు వ భిన్నమునకు రెండు. జెల్లు 4 (భఛీభశ్సనుతా]. శా భిన్నయతి జగణమభ్యమున నున్నవక్తృమునశళే కాని తక్కినగణములంధు. కెల్లదు. ఆఖిన్న్మయతి యన్ని గణంబుంఅ యందు నుండవచ్చునుం లత్యుచూు: --- ర, కాంచన వేలుని ట్రేను ను తించె న్నుతియించె ననంగ $ నొగి భిన్నంబా కొంచక ఫోమీంచె న్విను తించె ననంగ భిన్నవిరతి 46 యిటుల సెంంగుకొం ఇదట రెండసపాదంబున నుతించెకా నుతియించెక్‌ అనుచో ట వికల్బముగా నచ్చిన ఇ కారము భిన్నమయినది గాన నితి ఖిన్నయతి యని లమ్ధరు నూచింపంబడి యొం 20. అభేకయతి:---- క, వబయో రభేన యనియెడు నెసమున పఫబభ లునాకు 4 జేర్పునవడిగా నుపమింపవ చ్చు గృతులం దుపనిమదుచి కా ర్థస్తూశ్యో శా సూన్‌ న. శా. వికార బకారసయకురు,ఈళంలళ3 మెయుల్న ద్వ ళకారములకును భేదల్దముట్రేనని పంస్కషృణుకుననశా దెప్పథ బడ్వోన్లు, వ సం న $

209 నులవతణాసాథను ఇాన వాని క భఖేదయలి ెల్లుకు, ముటియుం వకారమునరకును ప, ఇభ బ్య భలు నాలుగును కెల్గునుం లన్యుము:-ా

"కే. లలితవీణారవంబుతో $ డక్క సరియె

రమష్టమణి రాజ రాజితో 4 లక్క సరియె

భరతభువనార్గవంబుతో 4 వంశ సరియె

నన(ంగను నఖేదనామాఖ్య $ యతులు సెలఃగు.

ఇందు ఇ9ందటిపాడనమున *లడరయో రభేద॥) అనుటసే లి *డ్తి లక్రు యతి చెప్పంబడిరం రెండనపాదమున *“రలయోర శేదం అనుటచే, రి +) లకు యతి తెప్పంబడియె మూండప సొతంబున *ఎబయో రభేద్య' యనుటచే *; *వి లకు నఖేద యతి చెప్పంబడియె నని లమ్యము నూపం బడియొ, వ, వృద్ధియతి.---

కం వక్షైకము సోదరనా

శాకను లనుశబ్బములకు 4 నచ్చటివడిగా

వె కారాకారంబులు

లైలొనం జను వృద్ధివళ్లు౪కచ్చు లొడంబడంగళా,

కా సంస్కృృతీమునందు అకార అకారనులక ఏ, కీల చకంబుంలగునపుడు ఇక్రమంబుగా చానికి వకాళర, కళెళారములు ఆ దేశములగుకు అట్లు అబేశముగా వచ్చిన వికార కెకార ములు నరుసగా ఏకారాదులకును సీకారేము. వెందలగు వాని

కాక్సర్వోడ్రో బొరణసహితము. 308 కని మ్మిఠృములణొన్‌. ఏళ పీళజఏీకై క, వనాకసీకనంలంు = జాకాశనులు అని వృద్ధిసంధి వర్సెను.

దీనిపదానారణము:---(భాస్క_రరామా యణము న శా .నీకంకార్చితకాల పాశము శిరో ళీ నిర్హాతపాతంబు లం కాకన్స్పన్నుతకాలరా త్రిగళబ 4 ధ్టోద గ్రృశాలాహిక న్యాకారాగతమృతుువ్ర౯ జనకక శ నస్ధ న్వేగ నివ్పించి లో శి కతాణుని రామునిం గనుమునీ ఈ. ఓ భీ కీబుద్ధ శాకుండిన౯ సెపద్యరూరెండవపాదంబున 'లంకా శ+%ఓీకన్‌' అనియుండ సంధివళంబున ₹"కాకంబు వచ్చినను మున్నున్న పృకృతిన్వ తఈూపమైన ఓకారమునకును యతి స్థానమందు (బక్ట( ఉద్య. యనియుండం శా సంధివళంబున్‌ ఓీశారంబు నచ్చినను మొదట మన్న ఊఉ కారమునకును యతి ఇెల్లినది యిని 6త్యుము చూపం బడెను ఇళై'లోకైకి ఆనునోట బకొాళకమానవ వ్‌క్కకు ఫా చనుందున్న అఆళారమునకును తతి ఇెలంగనవి యొఆంంగునది. 22. నిత్యసమానయతి'__(అనంతుండు.) జలా వీనియను వదంబు4తో నాది విధమంది సంధి నిత్వయతులు $ జరగు రెండు

[04 చులతజణసారము శెట్టిహరళ క్ముశీడేని నద్గతి నొందు నిన్ను నాత్మం దలంఇో నేని (కృష్ణ.

శా. ఏని బదంబు సంధియందు వాల్లుతోం శేరళీన, చాని కిని అద్బునకును హల్లునకును యతి చెల్లును. దీనిని నిర్యనమాస యతి యంగురు దీర కిలమ్యేము--ఈ పద్యమున మూ:డవపా దరు మొదల నున్న ఎట్టి” యనుదానిలోని ఎకారమునకును వ్నిళ్ళమస్టానంబునంగున్న ఎని యనుదానిలోని ఏపి కారమున కును వ్మ్‌మంబు ఇెల్లినది యని మచయెఆంంగుము మచేయు లమ్యము:--

"కే పదము విభజించి చెప్పం జొళప్పడనియదియు నస్ఫుళబ్దంబు నొని విగ్రథహంబుం జెప్పు నదియు నితృసమౌాసమై 4 యతుటం గతుల నంటి సంధిని సచ్చుహథీల్లయిన విరతి. కా ఆండుపదమనులు చేరి యొక్క, పదమెకసుండి పదవీభా

నము చేయుటకు యుక్తము గానిచోటను అస్యపదవిగ్కనా

సమాసమునందును అద్భులలోంగాని హల్లుతోం గాని యతిచెల్లు నని యభిప్రాయము కర్తాటు వనౌకస, దీప్ట్రప, అంతరీప, నొస్తిమొద లగు పదంబులు. వనౌకళ్ళబ్దమునకు లత్య ము; (ఆధక్వ్యణాభార్య విరచిత విరాటపర్వమునందు)

క ల్రీకంకుం డొదురునవుడు న

నౌశోధప్ప్టజి మిం ద్రమకుట 4 మర్దురతురగా

శాశ్చర్యోదాహరణ సహీకముం కలర్‌

నీకము దిద్యశశాంగము

నాకన్వడీ కచ్చియున్న $ నత దేమగునో.

ఈపద్యమున రెండవపొదములోని "న కాకముమిందో కో” “దాఫిమున కును యతిస్థానంబునందున్న ఆ కారమునకును యతి "సెలంగెనని తెలియపలెను. ఇళ్లు కర్ణాటాదుల హహించునది,

ఏ8 స్షతయతి:---(అనంతుండు) ళా

క్‌ ఫ్లు మన; బరగుం ద్రిమాత్రా

న్వ్వతవర్హము దానిమి+ది 4 విదిశస్వరముల్‌

కృతి నయ్యుశు రములు చనుల

జతురాన నసద్భృళ ఎళ్లు + చక్కటి కెట్ల౯.

తా, మూండుమ్మూర్మలకాలము గలయచ్చు ప్లుతమన( బడును, పొాచొదియంగును జేపక్షముమా6ద మైనను బ్గుత ముండు నేని వ్రాస్వ దీ్ట్రములతో యతి పెల్లును మ్మార్ర్రయనంగ--- వెముడు కాకి కదుపనింద మేనీ ₹0డు సారులు నుక్లి నంఠీ కాలము అవి రం డైన దీసిమవ యుడును అవి మూ- డైన స్థతచునలబడును ఆవి నాలు లైన రింగస్షత మన(ంబడునుం

ఫ్లుతము వలుక(టబడుకాలము'---=

కళ. దూరాహోషనమునందు ము

వోరోదన గానసంళ4+యార్థములతుది౯ా

వేరువ నగు నాద్యచ్చుల

నాగూఢిం బ్లుతమువడి మనా _ర్హ్వ్రముమెణజియక్‌-

క06 నులషమణసారము తా. దూకకననుండువానించిలుచుట ఏడ్చుట,పాడుట,సం శయపడంట యమనర్థేమాలం దుచ్చరించు శ బ్హైాంత్యపక్ష: ము పాద ము మెదట నైనను, యరిస్థా నమునందై నను నుండె చేని, డాని మిండ ఫ్లుర నవళ్యము గా శుండంను గాన వ్రాస్వదీక్స ములతో- గూడినవాల్లునో ద న చ్చూందళపోయినను, నాష్ర్రంజన స్వరం బులు రెండసను విక్తమమునకు€ జెల్లును 24. నా జేళశయతి:..._[అనంతు.డు.) శ, ద్వీపమునకు నాకమునకు నాపె నారోస్ట కి వచ్చు నాబేశసమొ రా న! సాపత్తి గలుగుటయు వ నా వాదింపుదురు నొందణీ ఆద్చును వాల్లుళ౯. శా. ద్వీహోబ్ద నాకళబ్దములు విక్ర్యృమస్టానంబున నుండెనేని నాకళబ్ద్బమిలోని “ని మింద ఆకారమునకునం, ద్వీపళబ్దములో నీద్వ' మాది *ఈ కారమునకును పాదము మొదట గాని విక్ర, ముస్థానమునం గాని యున్న యతరముమి(ద స్వర మూందక పో యినను ఆస్థానముననున్నృ స్వరాల్డులలో దేనితో నై నను విక, ఇందులకు లక్ష్యము: ---(ఆదిపళ్వము ) -ఉ. ద్వ్రోపులం ద్రుంచి విశ్వజగ

• తీధరుం డుత్తమ మైనజాంబన దీ్వఫ్రపమునందు నోచ్చలను జి, 4 నిమ్థుగం జేయుటయు నృ)సిద్ధమై

శాశ్సర్యోదావారణసహితము,. 19! నోపతిభేను నవిప్టభున +కుళ౯ ధన మిచ్చిన నిచ్చెం గాక నే భూపతు లివ్వదాన్యగుణ బుద్ధి ప్రసిద్ధి వహించి రుర్పరన్‌, థైపద్యము రెండవ పౌడమున నున్నద్వీపళబ్దములో నిద్వళా- కము మిందనున్న ఈకార మూంజంబడళక పోయినను, యతిస్టా నమున నున్న ఇకారముతో యతి బెల్లె నని లత్మ్యము చూపి నాడు. చాకళబ్దమునకు లక్ష్యము ా(రాజకేఖరచరి త్రృమ్సు. క, నీకరవాలనివాతులై నాకంబున శేంగ౧ రాజ4 నారాయణ యా ఖభూకాంతు లెంత చలమో నాకీటో త్తముల దూలళనాడుదు రెలమిళొ, వైపద్యకున రెండవపాదంబునందున్న వాకళబ్దమునండుక్న నకారముమో.ది అకారమునకను జారొయణళబ్దరు మొదట నున్న *జా? లకునువర్ష్మ ంబు మింద స్వ మూ6(దకపోయినను యతి వెల్లునని లమ్యుము నూచింపబజీనదిం. ఇట్లు జాలజపాడ మున *నా కమ, అడుదు రనుచో మొదటనున్న *ఆి పను యతి వెళ్లెనని యెజం౦గవలయాు, మజతీయు ఫారరనూ. ఉ. ఓళనులావ వింటివెను +యోధనుతోం గురుసేన కొల్లం జ్‌

104 నులతమణసారము ఖ్‌ కాకుపడ౦గ ధర్త్మజుండు +గాతుక మందం నీవు మెచ్చంగా నొకవిభుండు లేఖతతి శియచ్చెరుపాటున నన్నె చూడ నే నీకమలా _ప్తవుత్తు వధి శీయిం చెదం గార్భము నిర్వహీం చెదన్‌ = ఇచట మాూ-ండవపాదమున, *' నాకి ళప్టమువీడందీయ, శన "అక రసనికుగుకు ఆ *అి కారమునకును వికృమస్థానంబున నున్న “ఆ కారమునకును యతి పెలంగనని యెజంంగువది *5్‌ విశల్పయతి. "కే. వాయుకవర్లువులు వికల్చ్పథయతుల. జెల్ల ళం "జీవకీనందనుండు జగ4ద్ధితు. డనంగ " వాలధరుండు నంగరాంగణోద్ధతుం డ్‌నంగ చవని మోచినయని కకుథబ్భన్తు లనంగ, శా. సాకాళలములోం గూడినయపన్నిపర్గులకభును పాదము సొదటం గాని, “విక్ర మస్థానంబునందు. గాని యున్నయచ్చు తోంగాని వాల్లుతోం గాని యతి చెలంగును దీనికి లత్యుము:లామవైపద్యము ద్వితీయపాదము మొదట నున్నదకారముమి(ది. ఏళారమునకును, జగత్‌ +సాతుండు అని రెండు చేర్చంశ్తా అనద్ధితుందని *ట్‌ పీ ఆ0డును ద్విత్వ సహిఠంబుగా 4 యని యాయొ. ఆట్టివర్షమునకును ఉభయ

ాక్సర్యోదావారణనహితము- 109 యుతి ఇెళ్లెను, అట్లు మళాడవపాదరునందు నాకారంబునకు 3 తిస్థానరబునందున్న “ద్ధ కును యతి నాలవపొదంబున అకాక ముజకునొ యతళిస్థానంబునందు కకుప్‌ ,వాస్తులనియుండం ణా ఉపకారనాశారములకు బదులుగా వచ్చిన “బ్భికును నుభయయతి ఇల్లును. ఇందులకు లక్ష్యము ఆా(దళపళూకచరి రేను ) శ, నుతకీ ర్తి నకసి నుజన ప ణీత్చులె వర్ధి త్తి దుష్టళనికృవాళిష్ట వ్రరిపాలజునైల్యతి జ౫ ద్ధిముగ నేలంగం దగు నమహీతల మెల్ల౯లం. ఇచట సనాలవపొదము మొదట “ద్ధి యను దానిలో నున్న హీళారమునకును విక్ర నుస్థావంబునందున్న “ఫ్రీ? క్రారమునకును యతి విలపీ ల నని లత్యుము చూపంబడినది 26, అనునానికవికల్పయకి. "కే, నలి గకారవాల్గున కను నాసికాఖ్య గదినీ తత్స్పమళబ్దవిశకల్పవిరతి గలుగు. జి క్రి విమలసుదృశజ, శు డనంగం గమల నేత్చుండు నకలది(బ్యహీతుం డనంగం తా కకారమునకును బకారమునకు యతి బెల్లును, శైపద్య తఈచందు మూండవవాదము మిందటనున్న క కారమునకును ం5తి స్థానమునందు విశ్చలము గా కాకు బదులుగా వచ్చిన జావనతు శ్ర6సిలంగ నని యెొజుంగునది.

10 నులతణసారము ఇందులకు లత్యుము?---(ఖారతము,)

క, మగరనముం జూపజూలక

మగంటిమి చెడి విళిగి పాజణు4ఖమన మై న్యములో

జగదయుండు రుచిచేం శ్రూ,

జ్నగమున నెలుంగొందురీతిం4గవ్వడి పొలిచెళా,

ఇచట నాలవపాదనూ మొదటమన్న "బి యనుదానిలోని శశారమునకు, విక్రృమస్థానముననున్న +3 ప్వడి' కళబము యుశ్ర ఇందటి కి వర్షముతో అతి చెలిం. " ఈయతి నప్పశని నిందించినను భారత పృయోగంబున్నది వంక ెల్లరు కవులును సమ్మతించి నారు

2%. కాకుస్తరయతి:-.-

శే, వకసన దీన్దాంతసంబుద్ధిథవచనయతులు

నమరు! గృతులందు: గాకున్వరము నవాస్ర

నామశోభికగోపకృళష్టూ యనంగ

నమరవందిత గోపకృళస్లై యనంగం

తా. దిర్ధాంతములైన సంబోధనయందు ఎచ్చెడి తిదూత్తే త్వీమ్మార్కిలు గలయచ్చులకు ఉభయనవికృమంబు చెల్లును. ఇచట శూండవ నాలవపపొదములందును “నాన యనుపక్షములమో (ద నున్న 'అి అశాళకములకు కృష్ణా యనుచో నున్న అకారమున కును యతిచెల్లునని నూచింసంబడియొ.

శాత్సర్యోదావారణనసహి తము. న! మటియొకలశస్ర్రము: లా శం కాకుస్పురయతు లగు నితం జేశతమున జలధిం. బవ్వళళించె సననం బ్ర, శ్చాకలిక దీర్పు మన నితం దే కవుడి రథము గడ పె € నిమ్ధుల ననంగకం ఇదట రండవపాదమునందు మూ2డట 'ఇతండు + అనమవోట ఏవకారార్థమందు పచ్చివ ఎకారము కాళ్వర్థమా గలదిగాన విక్రనుస్థానన్లువందు పవ్వళించె ననువోట నించుగా గమనంబంధి యగు ఆ కొ మూ నిత్యసంధి యైనదిగాన చానితో యతి బెల్లినదియు, నాోసువపపాడము వందట (ఇరం డు (ఎవ్వని) అని నంధివిడందీయ, ఎవ్వని యనుసదము మెందటకున్న ఎకా జనము, పశ్నార్థళోధకమై ఇాళ్వక్థమందు విధింపంబడినది కాన నీ కెండింటికిని యతీధెల్లినది యని యెయింగునడి- 15. రివడి:=ాా క. విలసదృకారమ్థును మజి రిలవి నిరమ మొందు కౌరి $ బుమలకు శళ్వ త్చులభుం. డనంగ నిప్పలుకులు తలంసంగ రీతోడివిరతి 46 దలకొనునపుడుళకా. ఇకారయు క్తలీఫమునకును బుశారమునకును యతి సెలల గుట రివడి యనంబడును. పెపద్యమున శరండవపాదనుందు. శ్రానకును బుకాకమానకును యతి ఛచెప్పంబడియె వని యెజుంగనడి. 6

న! నులతణ సారము గీ. మును బుకారము నెఎమితో $ నొనరినట్లు జేర దొకట యణా బేశ4కారణమున భువరకారమున స్వరా$కారవిరతి (.. లేదు కౌరంగుణావళుల కనంగ, ఇదట నాలవపొదమునందు ఇకార శ కారములకు యతి ఇముస్పినదని యెఆఅుంగవలయు. 16, అఖండయలి:= ఈ. మాొానుగ విశ్తమాతురన

• మన్వితమై స్వర మూదినెరొ దదీ యానుగుణాతరంటబె కొని
• మొనను కెప్పంగ వచ్చు నీక్రియ౯్‌ భానుసవాన్యభౌనీ వృమ
• భాధివు. డన్నటు లర్థయు _క్తమై వూనినచో నఖండయతి
• పొల్పగు నాదికవిప్రణీతమైం. ళా యతిస్థానంబునందు శాన్వి పా చాదియందు(గాని దూ ఆండింటిలో నెచ్చోటనైన శీవాల్లమాండ న్యర కణాందుచు న్నృదో, రెండసచోట స్వరమాందక పోయినను, నాహల్డునకు శెల్లుబడినైనవర్ష్మ మును తెప్తుటరయొ యఖండయతి యనణంబడునుం ఇచ్చట మూండవపాడము మొదటనున్న “భాను ఆనుసవము ఇందటనున్న భకారమానకు విక్రృమస్థానంబుకందు వృషళ జా ఆధిపుండు అనియుండంగాా. స్వర చూూండి సవర, దీర్ధనుయి

శాత్సర్యోడావహారణసహి తము, 118 నదిగాన నిది యఖండరపతి 6సని యుదొహరణము చూప బడినది

నజియొక కవిలమ్యము:-ా(భాస్క రరామాయణము ) ఉ. అన్నవు తండ్రియట్ల విను

• మంతియకా దటమిాంద రాజవే మన్నం గొఆఅంత లేదు మణి

• మండనముఖ్యము లె నకానుకల్‌ మున్నుగ నీతనిచ్చి జన

• లోకవళలిం గని నన్ను. టోతుమో నన్నఫపుం గార్యము లప్టలదు

• సందియ మే లటుగాగ తక్కి నళ.

ఈ పద్టనూున రెండవపాదమునండు ను కాళముమింద స్వం చూదినదీ వ్నికమస్థానంబున మన్నమకారముమో6ద స్వరమా. దళపోయినను, స్వరన్యంజనంబులకు యతి ెల్లునని లష్షస్టము మాూపంబడియె. మతీయు నీయతికి వేటొక్క ళబ్దమునందును లత్షణంబు సెప్పుచున్నాండు -

శ, పూనుకొని యతుశబ్దను

మె నూహిని శబ్బమున్నం $ బటునృద్ధి యగు౯

మానుగ గుణముం కెల్లును

దాన నఖండంబు స్వరము $ దనరుళ్‌ గృతులళ౯ా ॥ శా. అవ్‌ళబ్దమున కూహినీళబ్దము పరంబగునపుడు 'అన్గు ఆక అను నూత్తముచే నణసంజ్ఞ గల ఓీకారంబు వచ్చుకు. అప్పుడు '“అమిాహిణి అని రూపంబు సీద్ధించును. నటియూ

క14 నులవణసారము “అజకాదూసా నాష్టమాపసంఖ్యానమ్‌' అఆనునూ త్రముబే వృద్థిపంజ్ఞ గల ళెళారము వచ్చుటచే అశకహీణి యనియు రూపాం తరంబు గలదు కనుక ఒకారమునకు. 'జెల్లుపడియగు నచ్చు తోనకైనవు, కెొళాళమునకుం జెల్లుబడియగు నచ్చుతోవై నను యతి చెప్పవచ్చును దీనికి; గూడ నఖండయతి యని నామాల తఎంబు గలరు

మజతీమయు నితర్మగృంథధము.లనుండి యుదాహరణము. చెప్పం

కవిణీవ సంజీవము:-ా ఆ లతణాన్వితముగ + నతశబ్బంబు వె న్‌.

దనర నూహ్‌ ననుప శదంబు వెలయు

నపుడు వృద్ధి "సెప్ప$ నగు గుణంబును జెల్లు

నాగసుణం బఖండ + మై చెలంగు.

ఇదియును స్పష్రైర్థముగాన మున్ను ప్రాగినలవమణంబె యూ హీంచునది 27. ఉభయ యతి:.--(అనంతుని ఛందమునందో) ఆ యుష్యు దన్మ దనెకడుక నుభయంబునకుం బొల్బు

నచ్చు *ఇగాడీ ద్వోవిధ $ మయ్యె విరతి

తరమె కృన్ణ 6 యుదవతావ్శర కథనంబు

లభినుతింప నన్త్య్యచాదులకును.

శా. యాుష్యళ స్పచ్భద్దంతనునం దున్నత కాఠభమానకు: జెల్ల బడిరైన క్రంజనముతో నయినను, డానిమోందనున్న సక

శాక్సర్యోదావారణసహీతము, 115 ముతో నయినను యతి చెప్పవచ్చును. దీనికెయుభయ యతియని శేరు, ప్రేపద్యమున మూండవపాదమునందు 'ముదటనున్న కార మానవును యతి చెప్పంబడియె, ఇదిష్యంజనముతో యతి సె లట పదొవారణము నాలవిపాదమున మెండటి అకాఠమునకును విక్ధమస్థానమునండున్నద కారనామా. ది ఆకారమునకును యతి వెష్పంబడియె నని యెజంంగునది.

28. శళంధ్య్వ్వాదిగణయతి :...[(వరరూపయతి.) "కే. స్వంత వేదండమా_ర్తండశబ్బములకు

యతులు నుభయంబులగు బుధ+4సాస్టంతవములకు

నతినుఖావహాు. జెవండు వే4దండవరదు:

డనంగ వారి దైత్యతిమిరమా ర్తండుం డనంగ.

టె... నాటీ

జంస్కృతభానయందు. బరయాజ సంధి యని యొకసంధి గలదు. ఆయ్యది కళంధ్వాదిగణపలిళబ్టనుల కగు నండ్రు, ఆదియెట్లనిన---కక -(ఆంధు=ళకంధు, వేద + అండఎవేదండ్య స్వ+అంతజస్వంర, కూ క్త+-అంకఎమా ర్తండ

పె వాలంగుళబ్దములవంటి శష్టములందున్న ఆకారమునకు వి శ్రుమస్థానముందున్న యర్భుతో ౨ నము వాల్లుతో నైనను యతి ఇెప్పువచ్చును.

శిపద్యమునందు రెండవ), మూండీప, చాలపపొదములంగు 'హోదటనున్న య అ, లకు వరుసగా స్వంఠ, వేదండ,నూర్తం డళబ్దములలోనున్న అకారమున వి శ్రమము. చెల్లిది యని లత్యుము చూపంబడీనది,

116 నులషతణసారము 29, 80. యశవర్ల్గ ద్వయ యతి:----

శ. యళనర్గ ద్భయమునకును

విశదము దమయతవమరములు $ వెలయంగ వల్ల౬

గళశల మగుపదము ధరలో

శళినాదలంచాల్చునతండు$ హ రియనుమూాడ్కి_న్‌

కా య,క్కల్క వాఇవి నాలుగును ఆంకస్థము లనం బడును కళ స, న, వా-ాఇని యూస్త్మము లనంబడును ఆంతస్థృము లొండొంటి! విక్త్కనుమందు మి త్రములగును అక్ష్మై ళ,ష్క, న్య వాలు దములో.దాము యితి-౧కుందొప్పును యర, ఆన లు నాల్లు శెల్లుటకు అంరస్థృయతి యని పేరు కన, జ్య నాలం మ్మిత్తోము లగుటకు ఊప్మయతి యనిపేరు,

ఈలతణపడ్యమున నాలపపాదాదినున్న వర్మ మునకునూ యతిస్థానముననున్న సాకారమునకును యతి వెలంగె నని లత్యుము నెజుంగపలయును.

వి (శ్రమ ప్రశరణము ముగిసెను,

మతియు నొకరు చాఐడీ యని యొళటి సెస్పియున్నారు.. జాని నెవ్వరు నలగీకరింసనై రి అయినను భారత చ్రయోగము గన్సట్టుటంకేనీ, యదియును వ్రాయశతీకదని వ్రాయుచు్నానుం

81. తావడి:--ా

శ. భఛారుణి రావడి యనందగు

_ కాంేవకు ేసరాకు $ రహి వడిం దనరుకా

వీరమ్యుకీ ర్తి యగుం చా

శారాజు న్నలున బలుగు౪తాలు ననంగన్‌.

శాశ్చర్యోదాహరణనకితము. 11₹ తా. ద్వితీయాంకస్థ మైన రేఫమునసును బండిణాకును యతి "చ్చవచ్చును. జ ఈ పద్యమున చాలవపాదము మొదటనున్న +6ఠాా కనీ విక్తృమస్థలముననున్న తావను యతి చెల్లినడి యని లతమ్యుమా చూపంబడెను, మటియొకలమము:---(భారతము) క. ెంపును శాంపును గదుర ని లింపులు వెజగంది చూడ $ రిపుపై న్యములుం గంపీంపం దనుబలంబులు ఆంపిలి బిట్టార్ప్వ సీంధు+రాజురి దాం కళ. ఇచ్చట చాలపపాదళూ మొుదటనున్న శ కాతమునకును, యతి స్థానముననున్న శీఫమునకును యతి ఇెల్లినది యనిమటియొక్క-_ అమ్యుము చూపంబడియొం ఇంక్‌ వడ్విధప్రానల మణంబు ఇెప్పుచున్నాండు := క్ర ప్రానంబు లమరు నుకర ప్రాసానుప్రసదుమ్మశరస్రాసాంత్య ర్రైవద్విగ్రానత్రి ప్రానము లన మడ్విధములు $ ప్రాసము లుర్వ ౯ కా. నుకరప్రాసము, ఆనుప్రాసము, రుమ్మ_ర ప్రాసమా, అంత్య ప్రాసము, ద్విప్రానమూ, ,త్రిప్రాసము, ఆని ప్రాసములా ఆం తెజంగు లై యుండు.

న! నులషతణసారము శ్రే నుకరప్రాసలత్‌ణము:- క. వరమోపకార ధరణీ నుర గురు గురుపూజనతత 4 సుందరతరుణి స్యరనిభ నుకరస్రాస మ మర జెప్పగం గృతులం జెల్లు+(మల్ల యళలేచాా. ఇద్చటం గ్రౌసస్థానమునందున్న శఫము అకారముతోం గూడినవిగాన( బ,తిపాదమునను నచ్చబచ్చటనునట్టిశేఫము జీ చ్రరూగించుటచే నిడి నుకరస్రాస నునంబడియె లి అనుప్రాసలతణము:--- క. విప్ర ప్రకరముఖ చీ తీప్రథమూా ప్ర మితవాక్సధీ ధీప్రవరా భిప్రణుత సుప్రపన్న య నుప్రావప్రవణ మిది మళీను ప్రీియచరి తా, ఈపద్యమున ెల్లమయొదలతు, ముతీయుం బ్రాపస్థానమునకు శేఫమయు క్రపకారనూం శ్రుయోగించుటంకేని యిది యనుప్రాస మనంబడీరయె, 8. దుమ్మురప్రానము:--- క, దో॥కీలితకమణికటకయు రఃకలితరమాభిరామ 4 కాజితసుగుణాం కంకరణఖండితతమళి ర8కందుశ యనిన దుమ్మ4రప్రాన మగు.

శాక్సర్యోడావారణనపిఈశము. 119 ఇచ్చట వ్రతిపాదమునను ప్రాసస్టానమునందున్న రును కంస్థ్రైనల క కౌరము విసక్షపూర్వకం చై యున్నది గాన నిది చుష్క-ళప్రాసం బగునుః 4, అంత్యప్రానలతణము:---

క. అగణితవిభవస్ఫూ ర్తీ నిగమాగమనతతవినుతథనిర్యలమూ ్తీ జగదభిరతణమూ ర్తీ యగు నంత్యప్రాస మిట్లుథ4దంచితకీ ర్రీ, ఈపద్యమున€ బృతిపాదముకడను *ర్తీ యని ఈకాళణెం

ఇెష్పంబడి యాండుటచే నిది యంక్యస్రైన శువండియొ.

ర్‌ ద్వొప్రాసము:ల=

క, కంజనయన భవళీతివి భంజన కుకకౌనకాది $ బహాుముని చేతో రంజన దప్పంద్వప్రానసమ నం జను'నిప్పాటం బల్కి4నం గృతులందు౯ా,

ఇప్పద్యంబువందు "జని 'జని “జని *జనుి ఆని పొసపా ఇ నంబులందు ఆెంజేనీ ఉతకముల జంట జంటగాం తుయో గెంచియున్నందుపలన నిది ద్విప్రాస మన(బడనం 6 త్రిప్రానలతుణనము:- క. శా నవనీత వ్రియు. డన చానవనిర్జూల నై కళతక్సరుం డనంగ౯ా

$180 నుఅవ్‌ణసారము

మాని వినీతుండు ననం

భేను వనంగం గృతులయందుం( ద్రిప్రాన మగుకా,

ఇట నాలుగుపాదం౦ంబులందునుం ప్రౌసస్థానంబుకందు మాట 'జీనియమకములు గృముముగాం. కెప్పంబడియున్నందున నిది ర్రీప్రాస మనంబడిరెగె

ప్రానలముణము సమౌ _ప్తమాం పంచభాతబీజాతరిములం ఉప్పుచున్నాండు, అందు చబాయుబీదాతరములు:.---

క. పరణ అఆ.ఎ వ-లును

వరునంగ చటతపయమలుభ్రు4నంబుగ ంబదియు౯

భరం బవనబీజములు (గో

వరవావాన సకలలోకళనందిత చరణా.

కా. అ, ఆ, ఎ, ఏ, క్క ఈ, బర, ప్క్య యను యను చది యమరములంను వాయునీజామరను లనంబడుంనుం

వి అగ్నిబీజామరములు:--

శ. క్రమమున ఇఈవఐలును

రమణఖ ఛఠ థ పఠసలునుళరాజిలు-బదియు౯ా

నమముగను దవానబీజను

లమర6గం దలపోయ (శంబ4రాంతకవారణా ).

కాల ఈ, వి, ఖు ఛశక్య,థ్యఫ,ర్కుస యను కక యమృరమాలును అన్ని వీజాతమరము లనంబదును

శాత్సర్యోదావారణనహితము. 11 8. భూబీజాతమరములు;.- క, మున్నుగ ఉ ఊ ఓ లును నెన్నంగ గజడదబలవాలు $ నీధరం జదియుం బన్నుగ భూబీజంబులు వన్నగవరిశయన జౌాణ4పన్నగభరణా). తాత ఊ, ఓ గ్యజ,ుడ, ద, బ, ల, వా యనుసీ, పదియును భూలీజాతరము లన(బడును. 4. ఉదకబీజబాతమరములు:--- క. ధీరత బు బూ కొలునుల సారవుఖభు యుఢధ భ వ ళలుళనసరనకొబదియుళొ దోరపుబలబీజంబులు [(భోళరాసురపురవిదార 4 నోధ్వజకలితా. కా. బు,బూూక్‌ె, భురుడఢ్కధ్య భవ్య క యను నీపదియును నుదక వీలామీరము లనంబడును. 5 ఆకాశబీజాత రములు.-_. క, %౧%్కఅంజ ఇ ణనమలు నల్లలితములై వెలుంగు + శతలు పదియుం జెలు గగనబీజములని 'కెళ్లముగా (వాసవాది 4 దివిజన్తుత్యా), ఆతా, అగా అం జ, ఇ్యణ న్యురుళ త ఆఅ పది యతకములును నాకాకలీజాక్షరమాలని చెప్పబడును,

కను నులతణపారమను సంచభూతబీజబాష్‌రచ కృము.

అననన నాలను వఖథ వాయు అ ము 1 ఏ ॥ ప్యయష వ్వితీ టు జ ము ఈ ని ఖ అథ ఫళ స కృతీ టేకు | నములు | లో ఓణజ దడ | లవా చతు ఉదక ధా మక్‌ 21 యుఢ ధ'ళవళ పంద _, ఆకాళ నుము | ఫజములు! * అంబ ల ణ 1 శ .ఉననననానానానా ననా ననన నాానాణా నినా ననిన ననననినా నానా లలా ననా ననననననా లా నానన ననననననననమానాలాం

మచ క్రమములో చుదటి రెండుఐరుసలు తప్ప తక్కినవి నిఆంవుగాంజదివిన సర్షక్కను మేర్పడుము 8 ఏ, ఐ ఓ, జా. అం 145, ఖగ, ఘృ జ ఇట్లు తక్కినపరుసలలో వెజు6 గవలయిును కావున ఏకాఠము వెందలు 'ఆంి పరళకును, కళ వెం దలు, *&ు? వజకును వరుసగా వాయు, అగ్ని భూ జల ఆకాళవీజము లని యెటుంగపలయును క---వా యువీజము. గఎ-భూబీజనము జ--అకాళబీజము. ఖ-ాఆగ్నిబవీజము భఘ-ాజలలీజము.

ఇన్లు కక్కిన వర్సములలోను), యాది పదివర్శములలోను ఇరియపలయును-

పంచభూతబీజాతరపలంబు చెప్పంబడుచున్నదిం మ, తీరిబీజంబులు నంపద ల్చొదలం బో

శీమీంచు నృయోబీజము

శాత్సర్యోదావారణనహితము, 1228 ల్పతతంబు నృ$మదం బొనర్చ్భు ళిఖబీ 4 జంబు ల్భృతుం జేయునూ రుతబీజంబులు శోక వారి. బడంగాల

• ద్రోయు న్నభోబీదబము ల్పతి నత్యంతద౭ిద్రుం జేయు మిగులం థీ బద్యాదినొందించినళ. తా చ్రంథాదియందు భూబీజాషరంబు లిడిన నాకృతి నందినవానికి సకలసంపదల నిచ్చి పోషించును ఉదకబీజంబు లుంచిన నెల్ల స్వుడం సంతసంబాదవును అగ్ని వీజంబులై నచోల గృతిపతిని జంపును నాయ ఏజమ్లు లంశత మొందినవానిళి సర్వదా చుగఖముం గల్లించును. ఆకాళలీజములు చారిద్యం బొదవిందును గానం గవీశ్వరుండు జెలిక్లి పయోగింపవలెను, అమృకాషమరవిమమూాశు రములను జెప్పుచున్నాండు. క, అమృుతాతరములు వ్రాన్వము లమరంగ దీర్ధములు వీవము 4 లనంబడు పేని౯ా శ్రమమున కచటతపయశవమ నముదయమును డెలిని నిలుపం4జనుబచద్య్యాదిళా.. తౌ. వ్రు స్వామరముల మృతౌతమరములనియా, దీర్థామకమూ లన్నియు విషమాత్షకము లనియణం తెష్పంబడుము గాన జీల బదిపర ములలో ఫ్‌ని ఛ్ర/మంబు6 చిలిసికొని అ,ంథముకాళంభిం చుపద్యేము మొదట. ఛ్రుమయోగింపంక్షగినవర్థ ములే ప్ర్తుమోగింప వలయును,

న! నులతణసారము +. కెలియక ఘోషాతరములు

నలవుగం బద్యాదియందు $ నిలివినచోట౯

నలమటం బొందియు. గృతిపతి

పలునుజు వెత నొంది దై న్య4పాటుంజెందుక.

తౌ వ్యాకరణమందు గ్య ఖు, ఐ, జ, రు, ఇుడ్యుఢ, అద ధృనృబ్యఫవృమృయ్యర్క్య ల, న---ఈ యశతరములం శకోసనును సంజ్ఞ గలవి ఈయతురములును గృ త్యాదియందు€౬ ఆ యోగించినయొడల నాక్ళతి నందినవాండు రాజ్య్థ్తష్ణు.డై ఇారిద్రశ్చమానాంది పకి లకస్ట్రమా ననుళవించునని తౌ. శ్రీ శారమునకు ఫలము.

శ్రీశారము గృత్యాదిని

శ్రాాటముగ నున్న జాలు4థబహూుదోవమములం

బోకార్చి కుభము లొనంగును

శ్రాకృతీముగ నినుము సోకు సరునముభ౦గి౯.

శ్రీకాకమునకు శుభదర్వ మోట్లవిన:---కబర్శ , శఫ్య ఈ

"ఇ్రాశముల సంరొోూగమువలన శ్రీ యనునతమరముయ్యెను శపర్ష్య, శీఫలకు చంద్రుండును, ఈకాళమునకు నూర్యుండంను గృహ ములుగాన వారిరువురు నొండొరులు చెలి గలవారగుట చేరను, ఈశార కవర్మ్మ్యంబులకు లక్షి యధిదేవత య॥్గపటపలవన్యు (లక్షీష్రదోహుతాళనః = అగ్భివీజములం గల్మి నిచ్చునవి,) (4,యమిళ్ళేద్ధుతౌకనాత్‌ ఎఅగ్ని బీ జమూలవలనం గెల్మి 6గోరపల యును) అని యాుందుటచేరను, (క్రీ కారమాను సంపత్చర్తి చంబని మొజుంగనది.

'శాత్చర్యొదావా రణసహితము. శ25ి నుతి విషమాతరము లెన్ని యనంగా:

• ఘోరతర పద్యముఖమున 'వేటుగ నొకచోటు చూచి 4 వెదకొంగ నేలా యారవకడ ఆానిలివిన మాజమ్మునం గ్రు మినట్లుళమడియు వనుజుండుళ్లా

కా. వద్యముయొశ),. మొదటినుండి యా వయ మషరము రకారముగా నుంచి తిస్టైశేని అొమ్మున జాణముచాంకిన

'కెజంగున వెంటనే చనిపోవును

మతేయా దానిజీ చెస్పురున్నాండు.---

క. హూజగడ లివి మూండవచో నిజముగ నిందించి చెప్ప నీల్లుట యరుబే భుజగమున కన్న కీడగు సుజనామరభూజ రేచ 46 నుగుణనమాజూ,

కా. పద్యము మొదటినుండి మూండవచోట వా,జ, గ డ్య, యను నతీరములలో "నెద్దియయిననుంచి తిట్టినయెడలం ద్రాంచులాము నజిచినటులం జచ్చిపోవును,

మతెయు దీనికే విశేషించి దెన్వుచున్నా 6డు,-.-

ళ, అకచటతపయళశ లెనిమిది ॥ ప్ర కటితగిరిబుతులమూ6టం4బదునాక్కి ౦ట౯ా వికటముగ 6 బెట్టి పద్యము నుకవ్చలు సక్సభుల కిడ రథ4కుభకర ముగుటళొ,

126 చులచణపారము శా, అ, క, చుట, ర్య ప్య య, ౪ ఆనునీయొనిమిడి యత్షృకంబులు పద్యము మూ4డింట, చాలీంట, శీడింట, ఎతు వొళ్ళ0టను య్రురోొగించినం తెజంపుగలుగును గాన నుకవు లటుల€ అరొగించి పద్యమాల6 ఆుళువుల కంళితము చేయ ళని కాం నుటీయు ననంకతుండు; క, వుర శర ధన గిరి రుద్రుల నరయన కచటత పలిడుటళయనుచితమిోరయ: తరములు నరచ ఛ జంబులు పరిహారణీయములు నాది 46 బంకజనాభా. మూడింట నైతింట జాతింట జిడింటం బదు వొక్క.టింటను అ, క, చట, త్య ప యను నాజతురము లును నిలంపరాదనియుః౬ బద్యాదియంధు న, క్యచ, ఛజయను అజఅత్వరముల నుండరాదనియు నెఆంంగపలరయణను, మతియు విషమామరములం కెప్పుచున్నాండు,-ా చ, రనగిరిరు | నంఖ్యలను +రాదొనంగూర్చ న్వరాది వర్గ ముల్‌ వసుధ వాకారముళ తరట శీవర్షచ నర్మ భముల్‌ దలంపంగా నసజగరంబు లగ్ను "లెడ +నై. దవచోట వాలాదినర్మ ముల్‌ సనీ దగం జెప్పు నాజిటర ౪సల్‌ గజముల్‌ గదియిం౦ంప వర్జ్యముల్‌,

శా త్సర్యోదాహరణసహీికము, య! ఆధర్వణఛందము “శ్ర గశాబుబూజఛరుఇజఇటదధణ దలు నవబణములును రళలు 6 దగనయనలుకొ జెలఠొని పదస్టముఖంబున నిలువరు నత్కవ్రలు కా స్తుశనింద్యములగుట౯. కా అ, ఆ, హ,క్క్యరుట, చు భన జ స్క్యగ క... యను నతరంబుల నయివెంటను, ఆతింబను, ఏడింటన, బదునొక్కి.0టను శు యోగింపరావని యు ఆ, స, ఆజ యను నషరములం చాలుగవయింటను బాలా దిపక్ష్య ము లెదసయింటను, ర, స, గ్య జ యనుపక్ష ము లాఆసయింటీ యందును కెన్పరాదు. ఇ ొాలుబూబ:ఛ్యరు ఇట, దధ న్యప్యబ్య ర, క, త్స స యను నీయతీరములం పద్యము మొదట సక్క_వులం పృయోగింపకు ఇవి ళా త్తదూవితంబుఅం శాన వీనిని బచ్యాదియందు. ఆ్రుయోగింప రాదని యెొజుంంగ వల మయణను ఇందున కాదిశవిలమ్య్‌ము: చ. వాయ నుది నీత పోతవసు +ధాధివుం. డారయ రావణుండుని శృయమనుగ నేను రాభవ్రండ +జూవ్నావి వారిధి మారు. డంజనా చ్రిళతుతనయుండు సింగన వి శలీమణుం డాగుడిమెట్ట లంక నా క!

శే నులషయణసారము

జయమును బోతరగ్క సుని

$చావును నేకవనాండుచూడుండీ ఇచ్చట మొదట నాజనయత్నకము తకారంబు పెట్టి తిట్టినాండు గావున నావివషమాతృర్మ ప్రయోగ ంబువలనల బోతనా యఏకు(డ అనుబాండు చచ్చెనని 6 తమ్యుము నూపంబడియె మళజియును;

శ కూ రడుగము కాయలు మే

మూారంగా నుల్లి బచ్చ4లల్ల మడుగ మి

'పే రాముదవా కడిగినం

బాఆమ్మున నేనీనట్లు $ పొపండు కళ్ళె.

ఇచ్చట మొదటిపాదంబునం జడాఆవచోట కకారము పెట్టి ఛిట్టినాండు మజియు నింకం ట్ర యోగనిధిం దెల్పుచున్నాండు. క తలపోని గద్య పద్యా

దుల నతరగణములకును 6 దొరళొని మైత్తుల్‌

గలుగంగం జెప్పిన వాస్తా

మలకముగాం దగుఫలంబు$నుహి నిరరకు౯ా.

కా. గ్రృంథాదియం దుండు నతక్షరమాులకను గణములకును ఛందళ్ళాశ్తంబునందు6 జెప్పంబడిన పౌందికలః తెలిసికొని పృుయోగించినయెడల, శృతినందిన పళభువునకును, కృతియి చ్చిన కపీశ్వరునకును కుభఫలంబులు చేతిలోని యునీరిక కాం వలి సిద్ధంబుగా నుండును,

'శాక్సర్యోదావారణనహితము. ॥9 చర్శముల కద్రిపతి గ వాంబులను జెప్వుచున్నాండు. "కే, ఆదులకు రవి కాదుల $ కనవిజుండు

చాదులకు బుధుండును గవిశళటాదులకును

ఆాదులకు బృవాస్పతి శని౪పాదులకును

రరూదులకు నెల్ల శళియు త*నాంబు (కృష్ణ)

కా. అచ్చులు పదుచాలింటికి నూర్యుండుకు, కసర్షమునకు చంగారికుండును, చవరక్షంబునకు బుధుండును, టపక్షమునకు ళు శో,ండును, తనక్సమునకు బృహస్పతియా, పవిగ్రమునకు కనియ్‌, ఈథవరలవళ ననవహాళ శ ఇను పదివర్ష్యంబులకు చంద్రు,౬ చును నధిపషతులయిన చ్తనాంబులు.

ఇంక గ్రైవ్లాణా య్‌త్తియ వైశ్య ఛూ ద్రులకుంట్ర ఆయోగింపందగిన వర్తములను జెప్పుచున్నాండు అవల

న!

శ. వననుధానుకులకు శచటలు

వనుధాపతులకును తవరళ4వలు వై శ్యులకు౯ా

యసహలళవమలును శూద్రుల

కసమున ళ త అలు ఇెచ్చ్యనగుం బద్యాది౯.

కా. బ్రాహ్మణులకు కచ, టి విగ్తలును, రాజుంకు తృ

వ, పక్షీలు, ళ,ప లును, వైళ్యులకు య, స,వా, ల్కకళ,వలున్కు కూద్రు,లకు శక ఆఅ యనువర్థ్యములంను బద్యముల మొదట. శెస్పవలయును.

180 నులతణసారము ఇంక నీచాతుర్వర్శ ఫ్రబీజాకరములకుఫ్రొమ్ములుతు. వ్యస్త్రుంబులును( జెప్పుచున్నాంణు, నీ శాదిత్రివర్గవ4 ర్లాళికి మాక్రిక వజ భూవలు. దెల్పు+వన్తములును తపవర్షరవలకుః 6 దలిరుపగారంపుం దొడవ్చలు వలువలు 46 దొవరుచాయ యలకమనవాబీజముల కగు బువ్యురా గాభరణములు వీ*తాంబరములు శవఆఅంబులకు సీలాలసామ్ములు గారు కొను నీలివ న్నెల+కోక లెల్ల శే నరున నివి నాల్లు తెజి/గుల(వర్హ ములకు ననుభవించెడుద్ర నము + ల్నానం వాలు శాజ్యమును గమ్మ లేనియ+యాసవ౦బు దీని. చెలియక సత్మవిశయా నె జగతి. తా. బ్రైన్యాతులకు చుయోగెంపందగిన వర్ణ ములను క శ ట వర్తములకు మా త్తియచులు వజ్కములంం బొదివిన సౌమృలును, చెల్లనివ స్త్రమును. బెల్లపునీట వానలోనిన బియ్యము భోజన ద్రవ్యము నగు,శ త్ర/యులకు. బ్ర యోగింపందగిన తవక్ష, పవక్ష్‌ః శేఫ, వకారములకు "కెంపులు ఇెక్కి న సౌమ్మలును, నెజ్డని బట్ట అను నేయి భోజన దృవ్యమునై యుండు. మటియు వైళ్య చుయోగయోన్యమైన య్కల,క్క,ప్కుస్కువా వన్షములకు పుష్యరాగంబులం చాంపీనసామ్లలున్యు బచ్చనిబట్టలును, మంచి

శాక్సర్యోదాహరణసహితము. 131 శస భోజనపబార్థేయనగును, చుజీయు కూ క్క పరయొోగ రజా గ్యుములైన ₹, తు అవిక్ష్యృములక్‌ నీతాలసొమ్మ్థలంను, నీలిబట్ట లంన్కు పచ్చిశభోజనమును నై యుండంనని యెఆంరిగునది

అవతరజారీయలతణముం జెప్పుచున్నాండు. ళం శాదులు వర్షత్ర యములు భూ జేవతలు తపవనర్గ్శథములు రనలును థా శ్రీపతులును యలశమనవా లాదట నర్యులును ళత్‌ $ అంబులు ళూద్రుల్‌, తా. కవర్న చవక్ష,ు టవర్హీములలోనియత్షరంబులం ఆ్రువ్మలీ జములు తప్త, పపర్షములలోని యత్సరములు శఫవ కాఠరంబులును తుత్తియదీజములు. కక, లక్క, ష్య సవా వర్థ్యములు వై ళ్య సంలులు, శ, మ, ఆకారములు కూద్ర్యబీజములు గణోత్చ _తికమంబును, తదధి దేవతా నత శ్ర గ్రువారాళిఫలంబులను జప్పుచున్నాండు, క, ఆది గానందం డి కొడుకుల కొదవదు వె రం బటంచు € నొనరంగ నుకవుల్‌ నగొదకక బంధురగణములం శదియింతురు రసలు దక (ఆ గావ్భ్టముఖములళా, తౌ. రగణమువలన సగణము ఫుట్టీవ రై వను నీరెండు%ణముల శు దక్క. దళ్కి.నగణములకు జనక జన్యభావంబును నన్యోన్య మైత్తియుం గలదు గాన వానిని గవు లొక్కటితో వొక్కటి శేర్చుదురు,

189 నులతుణసారము ఈ]ణములయొక్ళ ఫలావ లంబులం దెల్పుచున్నాఢ్డు ఉ. నవ్యసుఖ ప్రదాయి భగ +ణంబు జకారము రుక్ప్రదం బగుళా ద్ర వస్టముసేయు నాలయక +రంబు సకారము మూ సుఖయబు యా దిన్ఫసునర్హ కారి వెత +బెచ్చును "శీఫవిభూతి నిచ్చు. దాం గావ్టములందు నాది నిడః 4గం దగు భ_ర్హ్షకు నంబుజోదరా. భగణము సుఖమునిచ్చును. జగణము రోగమునిద్చ్బును నగ ణము ధనమునిచ్చును. సగణము చాళముగావించా నుగణనం కుభప్కదంబు యగణము బంగారము నిచ్చును రగణము దుఃశ్య వ,దంబు, ఈగణము శల్మి నిచ్చును గాన వీని వెచింగి పక్క వ్రల్ముగ్కంథాదియందు శుభప్తదములై న గణములను ఛ్రాయోగిం కవిలయును. ల్రృంథారంభ పదసష్టిము "మొదట. ఎ, యోగింహం దగిన రెండుగ ణములయొక్క_ పాన్నిధ్య ఫలమును ఇప్పుచున్నాండు. క. చందనతరుసంగతి వీచు ను౦ంద౦బులు పరిమళించుళమాడ్కి. నివందా నందకరమైస గణముల బొందును దున్టగణవర్థథముప్రచయ మెనంగన్‌,

కాక్సర్యోచావారణసహితము, 188 తా, పద్యాదియుదున్న గణము కుభ్యప,దమయినచో, జాని ఇంగటనున్న గణము దుస్టణమయినను మంచిగంధపువెట్టు జొ పుననున్న వేపచెట్టును బరినుళించునటుల మంచిదే యగును. మశీయును: ఆ. పరున వేదితోడం + బెరసినలోవాంబు బాతరూపమైన + చందమునను సారమైనగణము 4 నంగతిం దనకీడు మాని దుష్టగణము + మంచినగునుం కా పణనవేదిని చాంకివ యినుము బంగార మనగలాగున తుంచిగణముయొక్క_. సాన్నిధ్యము ఎలన దుస్ట్రైగణంబును కుభం బునిచ్చును _నగణమున కతిశయఫలంబుం జెప్పుచున్నాండు. 'శే పర్పతములందు మేరువు+భాతి యగుచు సర్ప్పసుకులందు శంకరుశసామ్యు నుగుచు నరయ మృగములయందు నింళవూంబుకరణి గణములరి జెల్ల నగణంబుళగరిముం గాంచు. తా పర్వతములలో వేరు పర్వరంబువ లెను జేవకలలో నీళు రునివలెను మృగంబులలోపల సీంవాంబుఐ లెను గణంలులలోపల నగణము ఈేఫ్రనాం గణప్రయోగంబునకు యోగన్సములైన జూకు లను జెప్పుచున్నాండు.--- సీ, జయవిజయంబులు + శంఖ మవోశంఖ ములు ననం బగటిజూ ౪ లలయుచుండు

క! నులశతణసార వు: 'రాశ్రిజాల్రామవి+రానాను _ప్పపను _ప్పంబులు ననంగను $ దనరుచుండు నీయెనిమిదిజాలం + బాయక మగణాది గా జనించు గణాష్ట+కంబువరుస "'జీజామునను గావ్వుం 4 జెలమితోం గబ్బంబు విరచింపం గౌను న జ్వేళయందు శ్ర, నుద్భవం బయిన గణ ప్ర4 యోగమునకు ళుద్ధిగాం గూర్చునదియు వి+జ్లోడుపడంగ గణము లూహించి కూర్చు చిళకారికుకవి పదశ్రి మొలండు ట్రక్‌ శాసపడండు బాండు. కా, పగటి చాలును జాములకు వరుసగా జయను, విజరమి. మా, కంఖము, చుహాకంఖము ననియు, ర్యొత్రి నాలుగుజాముల కను రామము, విరానుము, నుప్తము, బవ్తును ప్తము ననియును జేద్ల, ముయ, ర,స్య తజ, భ, నయను నెనిమిదిగ ణములను శ్రుగుము గా నెనిమిదిజాము లయం న గవిత్వాకంభము చశేయపల యును, అట్లుగాక యవి విళ్తోడు పడినట్లు కర్చు కుకవికిం శ్రాణహోని గలుగును, గణప్ర యోగ వారముల జెప్పుచున్నాండు శే శుక్ర గురు బుధ వారముల్‌ 4 సొంవునసేయా సోమవారంబు సంపదల్‌ + సౌరిది నిచ్చు శనియు మంగళ వారముల్‌ $ చావు బెచ్చు భానువారంబు సంగరం $ బమరం జేయు,

'కాత్పర్యోదావారణవహిశము, కక కా. కుక్క, నుట, అుధవారంటులందుం గృతి యాకంభింది న! శ్రంథము మసోవారంబయియుండును. సోమవాకము జా ళంభించిన సంపద్‌ గలు'పను ళనివారమున, మంగళ వారమున చాకంభ్‌ంచిన మరణము సంభవించును ఆదివారమున వైనచోం సగలహూము సంభవించును. శ. లలితయకలు విస్తకులం బులు రజ లవనీశకులజంములు భనలు నిర్రి ట్కులజులు మగణము నాలన కులజము నగణంబు హీన 4€ కులజం బమరళా, తా, గణ, రగణములు బ్రాన్తాణకులంబునను కగణం జగ సములు మృత్రియకొలంబునన్కు భగణ, నగణములు వై క్యకులంణు నను మగణను శూ దృకులంబునను, సగణము రంజాలకులంబు నీను బుటీనవి. న! జూలిగణ ప యోగలతుణంబుం ఇప్పుచున్నాండు" శ, నాయకు దేకులమైనను నాయక తత్కుులగ ణంబుళశపదస్థము చమెొందచటళ ధీయు క్రి నిడంగ మేలగు నేయడ సంకరము లిడంగ $ నెగ్గగుం బతికిలా ఠా. కృతిశాయకుం జేులంబున౬ బుట్టినవాండో, వానికు అంబునజ. దగిననణంబు నీ శ్రంధములోని మొదటిపద్యమాు వెం దటనుంచిన మేలగలుగును, అట్లు గాక [ళయొకకలమాువానిళి

క! నులవమణసారము మజీయొక కులంలునం లుట్టిన నణంబును త, థాది యందుల చినం గీటు గలుగును మజశియాను; "కే. అదిపద్యాది శ్రీ్‌కార 4 మెన టబేవ చాచకం మటైననప్పుడు $ వజలునీకులు నాదిపద్యాది చుూూండుగ4ణాతరములు కూడవలె( గొని యన్నియు $ జూడవలదు. కా చ్రంశ్రారంధిపద్యము శెందుం శ్రీకారము నుంచినను "బీవతౌవాచకం బయినళట్టము నుంచినను సంపదలు గలుగను మణియు గృంథాదిపద్యమున మూ డుగణముంపఆకు నణతో పంబుల€ జర్చింపవలెను గాని యాసల నక్క ఆలేదని రయొఆంం గువది మ దు, రస త, బ, భ న యిను నెనిమిది గణంబుల కును అధిపర్య ఛ్ర్‌హావక్ష్మ్య నతుత్ర, రాళ స్వభావాభిజనగణ ద్యుతి రసఫలంబులను జెప్పుదున్నా.డు. 1 మగణమునకు, మ. ధర బైవంబు గ్రవాంబు సౌమళ్భండు వారి

• ద్వర్శంబు నక్కాంతియా నుర మూహీంప గణంలబు జూతి తిలకం 4 చుక ళూద్ర జూాయాూని నా వారిణం బుజ్జ వ్రలళార జ్యేష్ట రనము
• ద్యద్రైద మారాళి తే

'శాత్సర్యోదావారణనహితము, [8 లు రుళ ద్రంబు ఫలంబు నా నుగణ మిం +శపొందుళా బుధస్తుత్య దై తా. మగణమునకు భూమి అధిపతి. బుధుండు గ్రవాము, పచ్చనివన్నె మంచికాంతి. రాశసగణము శూ దృజాతి, క్యేస్ట న క్మత్తము. వృశ్చికరాశి రౌద్ర్రృమురసము. ఫలం బుమిక్కి. లి మేఆం. ఇ. యగణమునకు, మ, ఆలగుం దైవము వారి శ్రావాము కలం శబావన్నెతె ల్పర్థమా ఫలమా యోని ప్తవంగనమూ గణము సె. +ప్పళ మానవం బాశ్రవాం బలళుక్రు,డు రనంబు దాం గరుణపూ శర్వాపాఢ నతుత్ర మి ముల గోదండము రాళి యాయగణ మొ శీస్పూ న్లోవీదస్తుత్య మె, తా, యగణమునకు సముద్రము ఆధిధైవమొ బ్రావ్గాణపలము. 'శెల్లనివన్నె, ఫలమర్భీ ను, వచానరజాతి, నునావ్యగణము,కు క్రుం ణు ఛ్క్‌హము. కరుణరసము.నత తేనా భార్వాసాఢం ధనున్ఫుు రాశి యని రమొటుంంగపలయాను. అనీ రగణమునకుం మ, అనఘుం' డీళుండు రాళి మేవము గ్రవాం +కాభఖౌముం డత్తార సం

188 నములతణసారము చ్రణకి న్సృత్తి చైశళృమాగణము వై 4రాజ్యంబు వంశంబు మే శ నజి న్యోని ఫలాంబు ఛీరసను శృం శగారంబు నక్కాంతి థో కనడాచ్చచ్చవి మించు నారగణ మె €క్కాలంబు నొప్పు౯ భువిక౯ా, కా. కగణమున కగ్ని అధిపతి మేషము రాళి. గృహ మం గాకకుండు నమర్రేము కృత్తిక కమత్రియగణము ఇమోూని ఫల చూ. కృంగారము రసము ఎజ్జకలుపలువంటి కాంతి ఫలము భీతి లపని యెఆుం౦గవలరును. 4. సగణమునకు, చఈ. అనిలు. డథీకళుండుకా గువల శయంబుల శాంతి కులంబు హీనముళొ గని గ్రవా మూళనె శ్చరుండు +కాలంగ నల్పగువన్ని తొళి యాం దనరం గరాళ స్వారితన శతార ఫలంబు తమీయంబు జాననం బొనర గణంబు నమ్మలమ. = యోని యగ౯ నగణంబు నీశ్వరా. కా. సగణమునకు .వాయూావధిపతి నల్శక్రళువలవంటి కాంతిం -చండాలకులంంబు శళనిగృ్రవహంబు నలుఫువన్న్న్యె తులారాళి. రూఫు భయంళరిము నక్కత్రముస్వాతి ఫఎము నాకము, అనుక చణము. యోని మలసన యఆఈని యెజటుంగవలయు

ఆాత్సర్యోదావారణనహీ తము, 199

• శ్‌, తగణమునకు. ఈ. అనుకు ని న్నధిదైవముం గలము శ్రా శవ్తాం శాగ ణం 'బన్న టె వము జీవ్రండు గవాంబు నల్పు రుచి యె శశ్వర్యంబు లబ్ధంబు మే వము దడా మూనీ రసంజు కోంత నులన శయేత్రంబు పుమ్యంబు రా శి మహిం గర్కటకంబు నా తగణ ము

• క్సేళం బగు౯ా జెల్వమైం. కా తగణమున కాకం బధిదైపము. బ్రొవాణకులముం నో కౌగణము.కు క్రుండు లునాము భల్లని కాంతి ఫల మైళ్వుర్యము. ఉీకము యోని కాంతి కసనూ, పుష్యము నక్కర్తేము.కటకనము రాశి యనీ రొజుంగునది.

6. జగణమునకు. మ అరుణుం దేలిక చాయ రక్తిను రసం శబవ్వీర మూ యన్వయం బురువ్నై రాజ్ఫుము రాళి సింవాము గ్రృనాం +బుష్టాంళుం డత్తార యు _త్తర రోగంబు ఫలంబు యోని యిరవొం +దళ ధేను వమ్థూనసవం బరుజారంగ గణంబు నా జగణ మిం +పారుళా జగ క్సేవ్యమై..

శ40 నులతణసారము ఈొ. జగణమువ కరుణు. డధిపతి ఎజ్జనిచదా య. పీఠరరనముూ, త్తిదోపంళము సీంచూను రాశి కూర్యు డు శ్కుహాముం ఉత్తర నమ్మత్రేము తోగము ఫలము. గోరొకూని, మనుష్య శణమను కని మయొజుంగునవి 7 భగణమునకుం ఉ. చంద్రు డధీశ్వరుం డమ్భృుత +నారము కాంతియు విట్కులంబురా చంద్రుండు దద్భవాం బతని +చాయయు. చెల్ప్చునృమంబురాళిభో గీంద్రము యోని బేనగణ ఉమిాప్సితసాఖ్యము దతృలంబలును౯ జంద్రు,ని చాయమై తనకు బంద్రధరా. భగణంబు నుర్పరళా. శా. భగణమునకు చంద్రుండధిపతి కెల్లనికాంతి వైళ్య శులమాం చంద్రుంతు ఛ్త్‌నాము. వృాషభరాశి. సర్న్మరయొోని. 'జేనతౌగణము.. ఫలము సొఖద్ధము. వెన్నెలవంటి చాయయుః చని తెలియునది. ఇ నగణమునకు. చు,పరనూర్ముం డధినాయకుండు జయసౌ భా రైకసా కవ జ్యరమాసంతతు లవి లబ్ధ్బము నిజో , +పాంతస్థదుష్టాతరో

శాశ్సర్యోదావారణనహితము- 141 తృరదోషాఢ్యగుణాభఘుధూ ర్తగణము +శబండించుట లీల మె వ్చోరికీనీ గాదన రాదు నాగణము న 4 వ్యాబస్థితి౯ బొల్బ్పగుళ౯ా కా, ననణమునకు ఇశ్రీశువోవిస్థు వధిటేవత జయమును సంప చను సామ్రాజ్యమును వొసంగటయే దీనికిఫలము. దీనిచెంగట చున్న దుస్ట్రృగణముల దుష్ట్రవక్శ ముల దోషముల లో కార్చుటయో యూనగణముయొశక్కా స్వఫొపము శననీ నగణమానకునమల్రీ రాశయోనికూటములు సెప్పు నక్క_క లేదని 1వి యఖిప్రా యము గణముల కధిపతులను జెప్పుచున్నాండు. చ. భగణము నేలు. జందుగుండు +భానుండు దొ జగణంబు నేలునా నగణము నేలు నిర్ణరగ +ణంబు సమిరణు దేలు చెప్పుదు నృగణము నుర్వియేలు మగ +ణంబు నొగి౯ యగణంబు. దోయము చ్రగణము పావకుంక్షు తగ +ణంబు నభంబును నేలు. గోశవా కా. భగణమునకు. జంధద్రు/డును, జగణనునకు నగార్యుం తును, నగణమునకు జేల్చులును, సొణమునకు వాయూవున్యు మగణమునకు భూమియు, యగణనునకు జలమాన్కు కగణమున ఈ అగ్నియూ, రేగణకూన కాకాళంబును నధిపతులు.

&4ని నులవతణసారవు ఫుం(స్త్రీనవుంసకగ ణములం జెప్పుచున్నాండణ క. మగణము నగణము పవురుములు జగణ రగణనగణములు నీ4+జంబుగ నింతల్‌ యగణము తగణను భగణ మృగుక్షీ బము లు శ్తమాధ$మపలములు భువిళ, తా మగణము, నగణమాను పురుషులు జగణముకగణముం నగణము ట్రీ యగణము, తగణముి, భగణమా నపుంసక ములు, వీనికి పరుసగా ను తేమ, మధ్యమ, నీ దఫలంబులం గలుగును ఆః పుం, నవుంసకలింగగ ణములకు సలము. క. సంగతిగ6 గృతుల స్తీపుం లింగపుశబ్బములు నిల్బ $ లెస్సగుం బతికి౯ వెంగలి బుద్ధి నపుంసక లింగం బగు శబ్దమిడిన € లేవ సుఖంబుల్‌. కా. గ్రంథభమాలందు శ్రీగణములపు జగణ్య కగణ, సగణ ములను ఫురువగణములగు ముగణ్య నగణములతో. కేర్చిన వేం అయ్యెడు.. ఆటుగాక మాఢలుద్దిగల కుళవి ట్తీనపుంయో గణ ములను పుంనపుతనకగణములను జేర్చిన మేలం గలుగదు ముగణమును దుష్టగణంబుతో. జేర్పరాదు. కో మగణం ెప్పుడు కుభకర మగు శై నన శ్రారగణమా 4 నది జాసినచో న!

'శాత్పర్యోజావారణనహితము. 148

'దె% చంపు బుధుండు క్రూరుం

"డగు గవాముంగదిని క్రూరు4రై చనుమా డిన్‌.

తా, మగ ౧౦ బెల్లప్పుడుకుభి పృదమైనను, కృత్యాదిరయపందు మగణము నిల్చి చానితోడ దుష్ట్రగణంబు నిల్చియెచల, €బ్సద్ధ్య పాపయుతః పాపట బుధుండు దాను సౌన్యు,గ్రృచామైనను పాఫులగు రాచూువు మున్నగ్కగృవాంబుల కంబంధమువలనం జాపఫుండననట్లు దుష్టగణసాంగత్య మువలన శుభ్యప్తద మైన తుగ ణము గూడ దుష్ట్రమగునుం మగణమున కతిశయపలంబు. జెప్పుచున్నాండువాణు క మగణంబు పద్యముఖమున

నగ ణితముగం ర్చి చెప్పన గుం గృతియొండెల

దగవద్య మొందొం గర్తకు

నగణితముగ నొసంగు నాయు+రై క్వర్యంబుల్‌.

తా పందట మగణమును ఛబృయోగించి రొుక్ళగ, ంథమై నను, తుడకొక పద్యము వెనను జేప్పినయెడల నట్టి కవిః దీర్ధా యువున, సకల సంపదలంను గలుగును.

మతియు నానుగణమునే వర్ణించుచున్నాందు. క. జగతిని గణముల కెల్లను

మగణముగారణముగాన $ మగణము గదియళకా

నిగిడించినగణ మెల్లను

దగ కళుభ మొనరించుం గీడు4దగులదు దానకా.

"కై0

కై4 నులషణసారము

కా, గణంలులన్నింటికి నుగణనము కారణము గాన జాని 'చేదవనున్నగణములు దు ఫ్ప్రములై నను శుళఫలంబుజే యొసం గును. ॥ సగణంబుతోంగాడిన గృంథాదియందలిగణ ములఫలము ఇెప్పుచున్నాండు. శం రసలం జెప్పిన మేలగు

మసలం జేర్చినను గర మండల మేలున్‌.

శా. శార్దూలవ్య ర్తేమునకు ము స జ, ఈ, ఈ, గనయని లతృణముగాన సగణముతోమగణము చేరినచ్చుచున్నది గాన గ్కం ఖాదియందు శార్టూలవృ ల్తేంబు. కెప్పెచీని. గృతినందిన ప్ర భువు మండలాధిసతియగు ఇక్షు రగణమును కగణముతోం శేర్చి వెప్పినను కుభంబుగలుగును

యగణముతోం గూడిన కృ తది పద్థాగణము లకు వేటు వేజుగా ఫలంబు జెప్పుచున్నాండు. శు నయలః౯ జెన్పినళుభమగు = జయల౯ జెస్పినను బతికి 6 జయకీర్తులగు౯ా

రయలః£ా జెప్పీన సెంతయు. (చుక

బ్రాయ మగు మజశి మయలం జెప్పం4 బెంపొనరిం

తా. సగణయగణములను గూర్చి చెప్పిన శుభమును, జగణ, రవగణములంగూడం జెప్పిన జయమును, గీ ర్తియు, కగణ, యగ అముల€౬ గూడం కెప్పినల గోరిక లనుకూలపడుటయు, మగణ్క ఈకుగణములను గూడం జెప్పిన నభివృద్ధియు6 గలుగును.

శాత్సర్యోదావారణనహితము. 185 మళశియొక్క. ఫలంబును జెప్పుచున్నాండు. శ. నభ చెప్పీన విభవంబగు రభసంబును జెప్పం జేటు౪రయమున వచ్చు౯ శుభ మగు మయలం జెన్పీన నుభయమనము వర్ధిల్లు నందు4రుభయమను చెప్పళా. శా నగణ భగణములం డం - జీర్చిన కంపద గలుగును ళగణ, భగణములం కేర్చినం చేటు వాటిల్టును మగణ కగణమాులం శేర్చిన కవికినినంకేరము నొండినవానికినివంశాభివృద్ధినలుగును- 'జీలొండు ఫలమును కెప్పుచున్నాండు. ఆ. సగణ మగణములు వొనంగిన విభవంబు ర భో నగణము లెనయం 4 బ్రబలుం గీడు రగణ యగణయుతము $ రాజ్యుప్క్రదం బగు భయము లికువురకును $ భయము లిగను ఆతా, సగణ, మగణములం సంపద. దెద్చును రగణ భగణ, చుణములం జేర్చిన వోని గలుకుకు రగణ ఈగణముం రా జగము గలిగించును. ధగణ, యగణమాలు చేర్చిన: గృతిపతికిని కవిశిని భయరూ వాటిల్లును. మతీయొకఫలనును జెప్పుచున్నాండు. ఈ, మునులోని వదస్థముఖమున ననిలగణం చిడిన నాయురారోగస్థములు

146 సులతథతణసారము స్లానసాగు చానిముందట ననలగణం బిడినం బతికి 4అనలజడి సేయుక్‌, శా, ఆంఖాదియందలి పద్యము మొదట నగణంబు సెప్పీనం గృతివందిన వానికి దీర్థాయువు; సంపదలును గలుగును. జానితర్వార రగణమును శేళ్చెచేనిం గృతిపతికి దుఃఖము నిచ్చును, క. తగణంబు దొలుతం బిమ్మట భగణంబును గదియ నిల్పిత+పద్యము వృాద్యం బుగ రచియించినక_ర్ర్తకు నగ ణితముగ నొనంగునాయు4 రై శ్వర్యంబుల్‌. తా. కృత్యాదిపద్యము మెదట తగణముము, దానికి. బిదప ఛగణమును నుంచి పద్యము నెస్నిన కవీశ్వరునికిం జికంబీవిక్వ ముల గల్మియుం గల్జునుం క. తగణంబున కధిదై పము గగనం బది ళూన్య మనుచ4గాదని పలుకళ దగ దది మిక్కిలి మంచిది గగనం బొగి నిత్యవిభవ్రశగాంజేయు. నిలళ. కా. ఠతగణమునకు నధిదేనర యగునాకశాళంబు శూన్టమా గాగ ఫలంబు లే దని ఠరలంపళాదు, అదియొ మిక్కిలి సంపన నిర్చును.

'శాత్సర్యోచావారణసహి తము. 147 జగణ మహిమను వర్షి ౦చుచున్నాండు. క, అవివేకులు జగణంబును భువిం గీడుం జీయు ననుచు. ౪ బోనొడుదు రీ కవివరులకు శ శ్రార్ధము వివరింపంగ మేలు డీ వ్లి 4 వివరము గాంగళ. క, తగణంబుం గదినీ చంపును రగణముతోం గదినీ భోర4రణ మొనరిం చుక భగణ మిక నొకవిచి త్రము మగణముతో. గూడం గాలథమోనము పలికీళం తౌ జగణము హానిచేయునని కొందఆు మూఢులు బెల టోణగాని యది రప్పక మేలుసేయాను. మతియు జగణము తోడ తగణము. కేర్చినం గృతిపతికి మరణము గలుగును 'మం బట జగణమును, వెంబడి రగణమును కెప్పెజీని యాూద్ధము నం భవించును మొదట భగణమును, చొనివెంబడి మగణమును జెప్పి, వయొడల€౬ గృతినందినవానికి చురణము దప్పశ సంభవించును. నగణసం యోగమునకు వలంబుం జెప్పుచున్నాండు. క, వగణముం గదియు నగణం చాగణము సమ _న్తమంగ4ళావా ప్పంటభై శాగిల్లు నినుము పరుసము ఈూగంచత్రై వసిండి నన్నె + నూనినళ 0గిళ.

కే4ఆి నులతణసారము శా నగణ మేగణముతో. గలసీననుపరుసవేదితో: జాలకిం పంబడినయినుము బం గారముగువట్లు, రెండవగణముయొక్కడో వముపోంబ రెండుగణములును కుభ్యప్ర్కదలబులగునుం "శే మొదల సంయు క్ర్తవర్శంబు + గదిసెనేని మడవ కారెంటికిని శ్ర్‌వా$ మెలి, వలయు నివి విచారింపం దేని గృతీశ్వరుండు వడుగు మొ త్తినగతిం నూలు + చిట్టా మిట్టు. శా ఆం థాదియందలిపద్య ముల చెందటిది సంయు క్రవక్ట్య 0 జయ్యె చీని యాశింటికి శ్‌నామెత్రి యాండనలయః అట్లు శేదయ్యె నేని: గృతిపతి నె త్తినం విడుగు పడి చచ్చినట్లు జేగ ముగ౬ అచ్చి పోవును, కృతిపతికిని గపీశ్వరునకును నతమరముల పొందిక క పొం చెటింగి యానుకూల్యము నొందం గాంగూ+ర్చిత గం బ్రీయోగించి కృతుల్‌ సందర్భించు గణామర బృందం చిరువురకు. జూల లీక యొనర్భు౯. తా చ్స్‌హామెత్రి గణ మైత్రి రాజభ్ళ త్యార్వణములు బెలిన్సి కవి త్వంబు "సెస్సినయుడల, కృతిపతికిని గవిని సక లై శ్వర్యసంపడ న! గల్డునుం ఆ. చంద్ర నూర్యవహ్ని + చతముం డొరుద్రుని మూండుకన్నులందు 6 నూండుగురువు

శాళ్సర్యోచావారణనహితము. క్ష49

లుదయ మయె్య నవియె $ యొప్పారె మగణమై

యందు స_్పగణము $ లమరం బుక్హై

టో ఈళ్వరునికి నూర్యుండు, చంద్రుడు, ఆగ్ని యను మాడ నేత్రములు గలవు, ఈమూ(డు నే త్రేములవలన మూండం గురువులు పుట్టి మగణమని నానుంబు నొందె అనుగణమునుం డి తక్కినయేడు గణములు ఫుట్టినవి.

గణములవుట్టుకం దెల్పుచున్నాండు.

క, ఒనరణగ నుయరసతజళన

లన నీయెనిమిది* ణముల 4 నతిసత్కృపతో

చెననీనమతిం బింగళునకు

మననీజమథనుండు దాం గ్రథమంబున! దెల్పె౯. క. మగణమువలనక్‌ యగణము

యగణమువలనక బనించె $ నారగణ౦ంబు౯

రగణమువలన నృృగణము

నగణంబును తగణమునకు 4 జనకం బయ్యెకాం క, కశావలన జగణ మయ్యెళ

జూవలనను భగణమయ్యు 4 నరసంబుగ నా

భావలన వగణ మయ్యెను

భావింహంగ జన్యజనక+ భావము గాగ౯ాం క, అది గానం దండ్రికొడుకుల

శొదవదు వైరం బటంచు4౪నొనరంగ నుకవుల్‌

క5ఈ సనులతశతణసారము నొదకక బంధురగణములం గదియింతురు రసలుదక్క_($గావ్యముఖములః-. కా. గణము లెనిమిడి యని పకమేళ్వరుండం పీంగకునకు తయతో నుదేశించెను, మగణమాసలన యగణము, యగణమాు విలన రగణము, రగణమువలన సగణముసగణమువలన తనగణమ్యు కగణమువలన జగణము, జగణమువలన భగణము, భగణమువలన నగణమును బుట్టినవి. వానిలో కగణమువలన ననగణము పుట్టి నను, నవి రెండు( దక్క (6 దక్కినగణము లకు జన్యజనకభా వంబుచే నన్యోన్య మెరి గల దని యెజుంసవది, మగణ 1వ, భావంబు. జెప్పుచున్నాలదుం క. మించినపరుసము లోవాముం గాౌంచన ముగం జేయునట్టి+ వ్రైవడి గణముల్‌ చుంచివ్‌ గానివి యొనను మంచివి యొ వెలయ జేయు4మగణము పతికి౯, తా పచద్యాదికుందు నుగణముకుంచిన రండవగణ మెట్టిదు వ్పృగణ మైనము నుగణను వొఫ్టన నుండుటచే. గృతి నందినవా వికి సకలసంచదల నిచ్చును తగణ ప్రభావము. క్‌ అగణితపదసంపత్కర మగుం దగణము దానిపజ్జ € నమరినగణముల్‌ వెగటుగుణంబులు మూను జె లంగుచు౯ సౌఖ్యంబు లొనంగ$లలితచరి శ్రా..

శాక్సర్యోదావారణ సహితము. కవి 1 తౌ, తగణకుతోం నాడినగణము దుష్టముయినను శుభ భఅంబు సొనంగును మజియు విశేవపలము.

క. భగణంబు నసకలళుభముల. బొగడొందంగ. జేయు దాని-4బొందినగణముల్‌ మిగుల ళకుభంబుల నొనంగును యగణంబు సువర్గి కారి 4 యగుం బద్యాదిళం శా. వజ్యాదింయందు భగణ మాండెశీని దొనిదాపుక నున్న

గణములు బెడ్డ వై నను కుభఫలంబు శొసంగును ఆఅస్రై వచ్యాచి

యందు యగణ మున్నను మేలు గలుగును,

కష రగణంబును జగణంబును జగణము. బద్యాది నిల్పం 4 జన 'జన్వరికీ౯ దగ దనక యవియె నిల్పిన మిగులం బతి కవయు. జెడుగుళమేదినిలోనళా.

కౌ. రగణ, సగణ, ఆగణములం బజ్యాదిని నిల్బరామ. అట్లు శాక కవి వానిని నిల్చెనేనిః గృతినొఇతినవానికిం దప్పళవోని

క, యగణముతో యగణంబుసు జగణముతో జగణములునుళనగణముతోడళా నగణంబును రగగణముతో రగణంబును గూర్చి చెప్పథరా బెయ్యెడలళాం

10 నవలషవతణసారము శా. యగణ, జనగణ, సగణ్య రగణనులలో సెద్దియైనను మొదట6 కెప్పి రెండపనగణంబు నవియె చెప్పరాదు. రాజులకు 'రజాగ్థము ఫలైనగణములు. క, రాజులకు జగణరగణము లోజం గీలించి నుకవి + యొనంగినపదస్భం చాజీని జయ మి జూలును జ లేనుంగులు భటులుం $€ జేరులు నేలా? కా. కవి పచ్యాదిని జగణము, లేకి రగణంబును నుంచి ఇఆయమొకళాజును గొనియాడినయెడల, నారాజునకు యాద్ధంణున జంయయపంబు గలుగును అట్జుండ గుజ్ఞిములు, ఏీనుంగులం, భటుల, రథంబులు నివియన్నియు "జీల? మగణముతో మగణమును, ముగణముతో సగణముం జేరిన పలంబు. క. నుగణముతో. బచ్యాదిని మగణము గదినీనను ధరణిథమండల మెల్లక బొగడొంద నేలు గృతిపతి నగణము గదినీనను గీర్మిదగముల వెలయు౯-. కా, పచ్యాదిని మొగణము చెప్పి రండవ గణమాును మగణ మును లెప్పిన నాకృతిపతి యగురాజు భూమండలం బెల్లజీలును, అలాగు రెండవగణము సగణముగా నున్న నాకృతిపతి యగు రాజుయొక్క కీర్తి నలుదిక్కు లందును వ్యాపించును.

'శాక్సర్యోడావారణ సహితము, 156 మగణ యగణళూగంబునకు వఫలంబు, క. మించులు గిరికొను ముత్యము గాంచనముం గిదిసినట్టి4 గతి నలయగణం బంచితముగ6 దను6 గదినీన ముంచిదియొ లక్షీ నొనంగు4మగణము పతికీకా, కా. కృతి మొదటిఒద్యము మొదట నుగణంబును బెట్టి చానికి ప్రక్కనే యగణంబును జెప్పీనచోబం గారుళోంగూడిన మంచిము క్రెనూ చొప్పున వెలుంగుచు రాజునకు మేలంచేయును.. రగణ యగణయోగమునకు ఫలంబు, కా పొగ డొందం బదస్టముఖమున రగణము యగణంబుం గూడి 4 రాజిల్లినచో జగ మంతయు. నే లెడివా6 డగుంగృతి పతివిభ వయు క్తుం+4డగుంగ వివరుండుకం తౌ. ళగణము దుష్టగణ మైనను యగణముయొక్క._. కూడిక జలిమివలన6 గృతిపతికి రాజ్యంబును, గవీక్వరునకు విశేషసంపద. యుం గలుగును. రగణ జగణయోగంబునకును, రగణ తగ ణయోగంబునకును పలంబాు. క ఇంగల రగణమను జగణము సంగడమున నొండె తగణసంగతి నాండె౯

కర్‌4 నులషయణసారము మంగళకర మని సద్యము ముంగలంజెప్పూదు రునుళ విశముఖ్యులు గృతుల౯-. శా, రగణ జగణములను గాని, రగణ తేగణములను గాని “చేర్చిన మేలు గలుగును గాన్క కవీళులు గృం థాదిపద్యములందు వానిని జెప్పుదురు. అవ. పద్యాదియందు నిల్పిన జగణమునకు శీనామై త్రిగలగణనము దగ్గఆ నుండెనేని కుభంబు గలుగునని చెప్పుచున్నాడు కం ఆరోగ్యకరుండు భాస్కరం డారయ జగణమున కొడయంలగది మొగినిడ(గా 'నేరోగము పైళొన దా చేరునచుట్టంపుగణముం 4 జేకానంజూలున్‌ తా, నూర్యుం జారోగ్యము నిచ్చువాండుగాన నూర్యు. డధిపతిగాం. గలజగణము దాపున నున్న గణము ఇెడ్డదైనను శుంచిదలమునే యిచ్చును, తగణ యగణ సంయోగ నిపే.ధము. క మొగి బాత తగణ ముండిన వగవక యగణంబు దాని4వద్ద నె నిలుపళ ఇగ తన్ను. జంప దలంచిన వగవారికి నె నం దగదు 4 పదము. జెప్పళ్‌ ఓ... తా. గ్రంథాది పద్యమా మెదట తగణయగణములం కేర్చి నవం దపస్పళ మకణము సంభవించును గాన నట్టి తేగణయగణసం చయోగంబు 'హూడదుం

'శాత్సర్యోడావారణసహి తము. హ్‌ర్‌- మగణ జగణనంయూగమునకు, మగణ నగణ సంయోగమునకును ఫలంబు.

క, ముందట నిల్చిన మగణము

్రీంగళా జగణంబు గదియ + గీలించిన మే

లొందుళ సగణం బటునలెం

బొందించిన విభుండు రివుల4బోరజయించుళా

కా, మగణమును బద్యాదిని నిల్సి చానినెంబటీ్‌ ఆగణదును- నాని సగసణమును గాని చెప్పీనం గృతిపతికి సంపదలు, జయం బునుం గలుగును

యగణ జగణ నంగచొోగనిపేధము.

తుంకంకీంపక యగణముతోం

బంకజహితగణము గ దియం4బదస్థము. జెప్ప౯ా

బొంకము సెడి విభుం డొరులకుం

గింకరు. డై దిక్కు లేక 4 గీడ్పడి యుండుకా,

చా

తా. యగణముతో జగణముం కేర్చి వెప్పినం గృతిపతి శాజ్య్రమ్ల్ణు.2ై యితరులకు సేవ నేయాచు చారిద్త్మ్యమా నను భవించును. అవ. గ్రంభాదియందు తగణము మంచిదని 'ఇెల్పిన

ఛీమనమతంబుం బెల్పుచున్నాండు -- ఆ. ఆది తగణ మొప్పుళనది జేనతాగణం

బరసీ చూత జాని 46 కమరగురుండు

256 నులతుణసారము గ్రవాముగానం బద్యశగ వృముఖంబుల మంచి దనుచు భీము: 6 డెంచినాండు. అవ సగణ తగణంబులు, నగణ జగణంబులు వ చ్యాదిం బ్ర యూగింపరాదను చున్నారు. శ. మారుకగణంబు నంప క్కాంణ నుగుజతగణములం $ గదినీినచో నా మూరుతగణంబు జతగా నారవిగణ మున్న బతికీ , నలమట వచ్చుళ, శా. పద్యాదియందు కగణ జగణములను గాని సగణత ₹ణములంఇాని చేర్చిచెప్పినం గృతిపతికి హాని కలుగును. నగణ రగణ నంయోగనిపే.ధము, శ, మూరుతగణంబుజత నం గారవుగణ మున్నం బతి మృుళగంబులచేత౯ చోరులచే శత్రులబే ఛారుణి. జెడు మందిరంబు $ దరికొని కాలుళ౯ం కా. వాయు జేవతాక మైనసగణంబున్సు నగ్ని దేపతాక మైన శగణంబునుం. జేర్చి పద్యము సెస్పిననచోం గృతిపతి సకల జాఫలం జెందును, మొనుబాధ లెచ్చును, ఇండ్లు తగులల బడి పోవును, నతత్రఫలంబు (కవిగజూంకుశము) శ, కమలహీతు. డున్ననత త్రముమొదలుగ నేడుదోవ4తనుములునడు మక

'కాక్సర్యోదావారణనహీతము, 15? వప్రమదవ్రదములు సం డ్రం డమరంగ నళుభములు తొమ్మి4దగుబద్యాది౯ా, కా. మూర్యు. డున్ననమ, కృము మొదలుకొని యేడం దుష్ట నత్ష్మత్తృములం. ఎనిమిదననక్ష క్రీము మొదలుకొని పం డ్రెండు నత్మత్రేములు కుభప్కదంబులు ఇరుపదవనత్ష శ్రము చెందలం శొని యభిజిత్తుతో నూడం దొమ్మిడినమతేము లశుభ్యప్కుడం బులంం శ్రువానత త్రము లకుమృతజీవసంజ్ఞ (శ్రీధరఛండము) క, విదితముగ రావాభు క్రిని నొదవినపదొునుూ(డు జీవథయు కము లందు న్నది యావం నెగతాఠరలు పదునాలుగ మృాతము లనలోంథబడు నెల్లెడల౯ా. తా శగ్రహణంబు పట్టిననక్ష శ్రంబు శెందలు సదు చూడు నతుర్రములం జీవనతతంబులు రక్కినపదునా లుగు మృరనత్మర్రీములు, జీనమృతనత్‌ త్ర ములకు ఫలంబు. ళపతి మృతుః డగు బడాస్టదిని మృరనతత్రంబు నిడిన 4 మేదుర సౌఖ్యా న్వితుం డగు నమృతము లనంగం ట్రతిమము లగుతారకముల. $ బద్యాది నిడి. ళా మృరనత త్రము గృతిపతికి మరణంబు౬ దెచ్చుకుం ' అమృరనతృరము కృతిపతికి సేనుము6 గావిందును,

శఈ6 నులతణసారము (గోర్ల ఛందము ) క. క్రూరగవాము క్తము లగు ఆకారలు దగ్ధములు ధూమి$తంబులు వాని జీరి యెదు లెదుర నున్నవి శ్రూరగతంబు లని యెజి-గ౧థళొనుజ్వలితంబుల్‌. శా, సూర్యం కారక ళనిరాహుకేతు వులు విడిచిపెట్టిన నత ్రీంబులవియేవి యనిన అళ్వినియంగుండె నేని శీవతియు, భక ణీయం ధుండె జీని ఆశ్వినియు, కృ త్తికయం దుండె జీని భక ణియు ని ట్లన్ని నమ్కేంబులకు నూహింపనలయునా. ఎదురు అనంగా పాషగృహములం విడిదిపెట్టేననత శ్ర,ంబువకు౬ బదు మూండననక్ష క్రృము ఆదడియుం'ాడదు ఈ నమత్వ్పిడులందు 6 గవిత్వారంభము నీయరాదు. దగ్ధ,ధూమిత,జ్వలితనతీ త్రంబులకు ఫలంబులుం ఆ. ధనముం గోలుపుచ్చు $ దద్ధనత్సీ త్రంబు ఇావ్రు వేటుం టెచ్చు $ జ్వలిఠతార భూమితంబు మూరి4తుని. జేయు నప్పుడు గాన మొదల నిల్చు గాదు వీని. తా పాష్మగ్యహంబులు విడ్తిచినది దగ్ధనక్కక్రంబం- వాటు న్నది ధూమిఠనత్నత్తేము. వారున్న నక్షత్రమునకు. బదు మూండవది జ్వలితనత్న శ్రము, ఈ మూండు నత శ్రములం గల గణములను బద్యము మెందలం బృ యోసింపంహడదు. కవి త్వాకంభకాలముక వీనిని బరిళోధించి ఛ్త్‌ంథాదియందు గణ ముల€ శ్రుయోగింపననును

'శాక్సర్యోచావారణనహితము. 15 ఈ జీవనిర్జీ వనమ్‌ త్రములకు ఫలరిబు, క, మొదఆ నె జీవగణం చిడం గొదలేక కృతీళ్ళుదుకు $ గొనసాగు మదిక్‌ వెదళక నిర్జీవగణం బదికీన నవు డాకృతీళు 6 కాయువు దఆుంగుళ. తా. జీవనక్షర్రంబు గల గణంబు మొదటం శ్రర గించెచేని. గృతిపతి దీర్థాయాన్మ్యు ౦కం6 డగును. నిర్జీ వనజ్క త్రము గలగణంజు( శ్రారూగించె నేని యాయువు నళించును మజశియు దానికి. గల ఫలము. క కృతిమొదల దద్ధతారయు! బతి నతిదుగఖతునిం జేయు 4 బ్రజ్వలితంటబు౯ా మృతి బొందించును మటి ధూ మితనత త్రంబు నతని 4 మే నలయించుళా, తా. కృత్యాదియందు దగ్ధనమక్తము గఅ౫గణం బిడినల్భుతి పతికి దుగఖము సంభవించును జ్వలితనత్యర్రేగణ మిడీన నరనికి మరణము సంభవించును. ధూమిశనమక్కంబు గల గణ మరనిళి రోగముల దెద్చును, లషణ వెజుంగనికవికి ఫలము క పతిశారకు సంబంధ స్థితి శారకు కెల్లు కీడు 4 చింతింపక ద “కై

క! నులతణసారము

ర్యతిం గవిత 'చెప్పం దివిరెడు

సతండె నుమిో కవివిశాచ 4 మారయ నుర్వి౯.

శా. కృతిపతిరొోక్క_ నకమ్మత్రమునకును గణమారయొ శ్‌

నడ్యర,మునకును మెళ్రి యుండవలయును. అమైెర్రి తెలియక లతణజ్ఞానములేక శవిర్వము వెప్పువాండ దయ్య నన6బడును,

ఛువారాళి గణరానసుల మై శ్రియొక్క ముఖ్యత, క. తొలుత గణ గ వామెతులు

లో వ! |

దలంపహ ద్రిళోణాధిపనెలు + త శ్తద్దివారా

నులగణను వారణమ్లునం

గలనీన చుట్టంబు లవియె $ శువాగణమైత్రుల్‌ . అ. వయవస్థనుండి శ యీ వేళ నీగవా

మేళుభాళుళంబు $ లిచ్చుచుండు

నాయవస్థనుండి 6 యావేళ నాగణ

మాళుభాళుభంబు € లంద కేయు.

శుభ గృవా పాషగృవహాసంబంధమునకు వలము. అ. గ్రవాము పొత్తు కలిమిశకలగణసంగతి

నుండి శూూర్యవాము+నొందు శుభము

గ్రవాము పొత్తు లేనిగణముతో6 బద్యాదిం

నాడి మంచిగణము $ కీడు సేయు,

శా. వై సరికదుస్ట్యగహగణమైనను మెత్తి నలలగణంబుతోం

గూడెనీని ఆపదియును మంచిగణమే యగును మణియు టే

శాత్పర్యోదాహారణనహీతము. కే61 'మైక్రి లేవికణముతో. కూడినది మంచిగణ కుయినను కీడుచే శాతిందును. మగణాదిగణంబుల శువామె శ్రి. క. మగణాదిగ ణంబులకును బగయానుమై క్రి యు నెటుంగ-4ఛబడునుకవ్రలకు౯ా జగమువం ద త్తద్రోవాముల పగయును మై త్రియును కా ద్హ్రవద్ధతింనంగాళా. కా. ణములయొక్క_ అ్కహముఅకు మి త్రిత్వ ళర్రుక్వ చూలు దెలియిక కవి కావ్యము: కెప్పకాదు గావన కాన్తముం అదివి లనతృణనులం బరిశిలించి గణ గృవా మెత్రి పెతుంగ నై నర్లికళుభ పొపగ9వాంబులు. ఉ. వారిజమి _తినూనుండును +వారిజవింత్తుండు భామిపుక్రుండుకా చూరులు వారిం జేర నెడం శగ్రూరుండు చంద్రతకూళవ్రండు బృం చజారకళశాజమం త్రియాను శవమై త్యగురుండును సొమ్యుండు న్విధుం డారయ్‌ం గృన్నవతతిథు శఅండు శుభప్రదు లెన్ని బూడంగ౯.

శే నులవణసారము- తా. ళనైళ్చరుండు, నూర్యు. డు, అం గారకంఢఈ టో లు, బుధుండు మంచివాండయినను పొషగృవాములతో౬ జేర జన్మ కూ రుండగును బృహస్పతి, శుక్రుండు పాషగ్శృనాసం బందము లేని బుధుండును కుక్లళృస్థపతచుధ్యమునం దుంజెడి చంస్రుండును కుళ్యగ్కవాంబులు " గ వాముల వరము, లో ణ ఆ శక శళులు "కెలుకు + శోణితవర్లులు తరణికుజులు బుధుడు € సురగురుండు పసీండినన్నెవాకు 4 భానుజరాహూులు సలిలజలధరంబు ; చాయనారు. జా కుక్రుండ్యు దంద్రు,ండు తెల్ల నివారు నూర్యు.డు, అల గాధకుండు సెజ్లినివారు, బుధుడు, బృహస్పతి బంగారుచాయ గ౭నారు, కని రావాంళశీకువులు నల్గనిచాయ గలకారు. చంద్రునకు గల ప్ర క్వేకపలము. చ. ఉడుపతి యేగ్రహంబు కడ +నున్నను చానును బానివన్నెయుళ నడుమను నాకుభంబుగ గ +ణంబులలోపల నేగణంబు సం గడి భగణంబు నిల్చు నధి +శకంబుగ నా ఫలమిచ్చు నవ్విధుం డొడయండు గాన దానికిని శీయు_క్తము యండ్రు కుయు క్త 'లేటికీ[ా

'శాత్సర్యోదావారణనహీతము. 168 కా, చంద్రు ండు చాను గూశుకొన్న తునాంబు యొక్క. వన్నె గలవాండగును. భగణం చేగణంబుతో. గూడుకొనిన నా ఫలం విచ్చును "గాన జాని కధిపతి యగుటపలన€౬ జం గ్రుండు నట్టిఫలము నే యొసంగును. చంద్రునివన్నెకు ఫలము.

ఆ. ్వేతచంద్రు,. డయిన $ నేమంబు గావించు రకృచంద్రు,. డయిన 6 రణ మొనర్వు. గృు్తచంద్రుం డయిన$్రరత లొడంగూర్చుం

తచం ద్రుం డయిన $ బ్రియ మొసర్చుం శా తెల్లనిచాయ గలచం ద్రు డు త్నేశుంబును ఎజ్జనిదాం: దం ద్రుండు కలవామున్కు పచ్చనిచం ద్రుండు ఇహ్టైఠ్రలాధం బును గలిగించును గాన వచ్చతెల్లనిచం గ్రుండు కుళుండు. ఎజ్జని నల్లని చంద్రుండు పొాపుండుం

మగణంబు మొదలగు నెనిమిదిగణములకు ఫలము.

కళ, నరసాన్నరుచిరభూనణ పరితాపాస్థాన చలన € బవూుదుగఖరుఖా పరమాయుర చలలశ్మీ కరములు మయరనతజభస$ గణములు వరుసళో, శా. మగణమునకు పష (డ్రృసములతో 6 గూరినముధురో

యగణమునకు విశేపూలంకారమును, రగణమంనకు- న్కు సగసణమానకు స్థాన (శ్రుంళమును,క గణము నకు బనవణ

164 నులతణసారము దురఖములుకు, కగణమునణీ రోగములును, ఛగణమాదకుం బూర్షాయువును, నగణమునకు రరుగవిసంపదదయు ఫలంబంల వరుసగాల కెపస్పంబడియాన్నవి గాన గ్రంథము మొదటిపద్య మును నుంచిఫలను నిచ్చుగణముతో- నారంభింపపలయును. "ఊచోూనికూటము. క. హరిణివలీముఖమహీివీ. వరసెరిభ మేమ భేను $ నా తాశనులు౯ వరుసను మయరసతజళభ ల కరయంగ నత్షత్రయోను 4 లై విలసిల్టూక్‌ శొ, మ:ణమునకు లేడి, యగణమునకు. గోంతీ కగ ణఅమునకు గోచె, ససణమానకు దున్నపోరు, తగణకునకు మేంక్క జనగణమునకు గోవు, భగణమునకు సర్బము యోనులు. నగణమా నకం బొదాలగమూడోనుణి ఉందు నమ ర్రీము వెష్పలేదుగాని సకలై కృళ్యములానొసం గునట్టి గుజ్ఞమని "పెద్దలు చెప్పుదురు. గణముల బాయలు. శ, రవి తురగ రజత విద్రుమ కువలయ వారినీల శకల 4 కురువింద నుభా ర్గన కనక నికవ రేఖా (ప్రవిమలకాంతుల6 దనర్చు/4బరువడిగణూ

కాక్సర్యోదావారణసహితము. 165- తా, మగణము పచ్చనిదాంతయు ంపగణంజు వెందీ ఉవాంయయు, కగణము పగడంపుంజాతయయాుి,. జగణంబు కతండ వాంయయు, తగణ మిం ద్రనీలపులజా రన యూ జగణంటు గురిని దగింజవాయయు, భగణంటు పొాలసం ద్రపుః జారతయూ. వగణము బంగారునా యయంం గలరైయుంచు. శ్రీ నులతణసారము కంపూర్షమాుం ల శలేన్‌ ఇ 19ని8గి ష్‌ ఈ రగ ఆసలు సాగ 1 బ్యా; ల తిం ల గా టి (1 శ శ్ర జా ప! క స్తా ఇల జో ఈ. గ కరం బయల నన డా ఆ ఆ శి 'సేజావిళ్ల' ప్రెన్సున ముద్రితము ..- 102%,

ప్ర తి 1శీ ర్చు, అ, అనంతునిభందము ఛందోదర్పణము. ఛి 114 ఈప్పకవీయమునూతనముద్రితము.... 2 8 ఆరధ్ర నామనంగృవాము వగైరా... 9 19 డిటో శాలీకలోళై ౦డు ఏంతిల శ 0 శ్రీచిత్తరంజనచానుజీవితము .... 0 4 ఆలీసోదరులజీవితము అ696 04 పరిప్యావినోదకథలు ంలంం ఛి క్ర సీశారామము 30 శై 4 శోవీ.నార, చరిత్రవిమయకమగు నవల 019 సాంఘీక జార్ష్దన్యము 269 0 14 మనోవారి నవల అం0ం 0 14 ఆంధ్ర, రాష్ట్రము అం64 0 14 వసంతితిలక, నవల అంం6 0129 ఆంధ్ర శబ్బమంజరి ఇలల4* 08 వెంకయశ్థిన్యూక రణము. *660 0|| హిండీపానెటుడికనరి “+ , 1 0 మె షా తనో హిందీ ఇంగ్షీనువాలశికు సే, 0; హిందీ తెనుగు వాలబోధ , |... 08 ఫైందీ తెనుగు మొదటివాచశదజీ అ966 08 "పెదకాలళిత అలం 0 98 ఆరౌభ్రర్ర విడ జౌలళిక్షు . ఇం49 'జెనుగునసామి తెలు, ఇంగ్లీ షుతక్ణుమూత

౩8 ప్రతి 1కీర్చూ అ, అచ్చ లెనుం/గరామాయణము, ళుద్ధ వతి! 4 అనికద్ధచరి త్రము, అబ్బయామాత్య ప్రణీతము 8 ఆంబరీపో పాఖాష్టనము, సటీళ (భాగవతము) ౧ ఆముక్తమాల్యద, వావిళ్ళ రామసాస్టమిళా స్తిగారి న్యాఖ్యానముతో చేలుకాకీతములమిో:ద చ క్క6గ మరల ముద్రించియున్నారము. 8 8 ఆం భధ, భారతవిమర్శనము ఇం 0 & ఆంజ నేయదండకము, వానునుద్దండకము 6 1 ఆంధ్ర, భాగవతము, పోతనా మాత్య వీత ము,ఇది వణకుము ద్రిశమైనప్రతులకన స్మ అన్నివిధముల చాగుగనున్నది ఉం0 ౮6 0 డిటోఅత్యు _త్తమి ప్రతి, రండునంపుటములు8 0 శ్రీమదాం, ఛ భారతము-పదష్థ కాన్యము:--- 7 నంపుటముల ప్రతి కేళీ గ్నూ. 15 12 8 నంపుటముల ప్రతి ఆ666 15 0 అది, సభాపర్తములుగల సంవుటము 2 4 ఆరణ్య పరము న 6 7౯౪ "టి ట్రీ విరాటోదో్యోగవర్వములు,, 3646 | ఛీమ్యద్రోణపర్పములుగల సంకటము వి క శంంసౌ స్ట స్రీపర్వములు = =... 2 4 నా శ క్ష

• | న | నం. తయరీ సోడాా అ. 1 ౧ ఇనుకాననిక అశ్వము ఉమ హషనబావలు. | శ ల / మ! న ల ల్‌ ( స టు ం శ . సనా క ుసువటను 6 84 | న లయం న్‌ క క న (పత మ ఈరకవు రాణము . ౨౨ ఈ0 [సై నీత్త యవాటాబుుతు. ..... రసం (| యి చక్కనప్తార్పు. య స్‌ న క్ట్రదసాయనము, మాంఛాతదరిత జ్య "ల్లో ఖ్యైనునిము,ు దళపరికాకీతములు 3 కీ యోనా సి గోకీనాథరామాయణను, ౩ పంటేటనల్చు శ. |. | | ౧, నృోదామాయణమునకు సరియెనపదర్థను, | ఆ ను త