Telugu edhi bharatham - anilvaranasi/indianlanguages GitHub Wiki

ప యమా పట్టాన ప య లా టం. | మాని నయము! ఉస [షి " తం త నం. న టు! లర స | లం మ నీ ఆయు మ టు 1 న కాయా క య. న (11.1! 1111111112 1 సంపు ఆ యం. [| షో రుత స ము

స ౮" | లీ అడ టీ య. న [శూ ఎస్టీ [7 | . న్‌ా జ్‌ [| / , (స్మ న యయ రా ల! న! గో గ్ల. 1 య లే వ్‌ వ ర కానా న? అ న.

ర్నాగఖ్యావం యలన్తోవ కష్‌ (తుపస్టామ్లవదషెళ్ల్‌ ఏబాప?ట్టు శ విజయవ2

'వచురణ నెం, ?6 (పధమ ముద్రణ || ఫిబ్రవరి 1877 గ్తి ఎ గ షల అట్‌ య్‌ోల్ష లే రచయిత చిపనామా గే యస్‌, కాశీ విశ్వనాధం గ వెలమ పేట (౮ మార్కెట్టు స్ట్రీట్‌ ల విశాఖపట్నం (మీ వ్‌ [5 00 గంధాలయ ళందాకిడు శా బింగ్‌ డె శ షా సూద్‌ -బాద్‌ న ము(ద్రణ : సుబ్రహ్మణ్యేశ్వర ప్రింటింగ్‌ యెస్‌ విజయవాడ-2

యయిన ను! న. . " - . అ౦కితం౦ మంచి నటుడు ఉత్తమ దర్శకుడు ఆదర్శ (ప్రయోక్త మామే కౌక, జీవిత :రంగంలో స్నేహితుడు రావూజీకి (టవేమతో. రచయిత.

ఇదీ భారతం గురించి ఇదీ నా అభ్మిపాయం “ఇదీ భారతం” -- నాటకం ఆసాంతం చదివాను. ఈ నాటకాన్ని “ఇది భారతం” అనేకంపే ఇవీ మన (దితుకులంపేనో, ఇవీ మన జీవితాలంపేనో బాగుంటుందేమో :ః ఐతే ఇది ఒక కుబుంబగాధే. అలాగే ఒక వూరు గాధగూడా కావచ్చు. వివిధ కుటుంబాల గాధలతో కూడుకున్న వూరుగాధకూడా కుటుంబ గాధలాంటిదేకదా -- ఆలాగే దేశమూను: ఒక కుటుంబ నాశనానికి, ఒక పూరు నాశనానికి ఎలాంటి వ్యక్తులు కారకు లౌతారో, ఆలాంటి దుష్టళక్తులే దేశ నాశనానికి ఎలా దారి తీస్తాయో అనే సత్యాన్ని ఒక కుటుంది గాధ ద్వారా వివరిస్తూ *ఖ్బద్రీ భారతం” అనే పేరును విశాల దృక్పధంలో సెట్టి వుంటా రనుకుంటాను- ఇదీ భారతం ఒక మధ్య తరగతి సమిష్టి కుటుంబ గాధ, (పతి కుటుంబంలోను విభిన్న దృక్పధాలుగల విభిన్న వ్యక్తులుంటారు. అయికే ఆ కుటుంబాల్లో ఒకదానికి మరోదానికి ఎక్కడా పోలిక వుండదు -_ దేనికదే 1 ఈ నాటకంలో దుష్ట శక్తులు వాళ్ళవాళ్ళ స్వార్థంకోసం ఒక కుటుంబాన్ని ఎలా చిన్నాభిన్నం చేస్తాయో, ఎంత వీభత్సంగా విహరి స్తాయో కళ్ళకు కట్టినట్లు వివరించారు. ఈ నాటకం చదవబోయేవారికి ఈ నాటకంలోని ఇతివృత్తం చెప్పవలసిన అవసరం లేదనుకుంటాను. అలా చెప్పడంవల్ల పాఠకునియొక్క- ఆసక్తి తగ్గుతుందనే నా భావన. అందువల్ల నాటకం చదివిన తరువాత నాకు కలిగిన అభిప్రాయాలను ఛాయుటకు సముచిత మనుకుంటాను. కాశీ విశ్వనాధ్‌ గారు (వ్రాసిన నాటకాలను నేను కొన్ని చదివాను, కొన్ని చూశాను. (ప్రతి నాటకంలోను ఏదో ఒక సమస్యను తీసుకుంటూ దానిని పరిష్కరిస్తూ, నూతన సందేశాన్నిస్తూ రచనలు సొగిస్తున్నారు. నాటకౌలు చాలమంది (వ్రాయవచ్చు. కానీ, ఆ నాటకాన్ని హృద్యంగా పండించాలిగదా ? జనరంజకం చేయాలికదా : ఈ నాటకంలో విశ్వనాధ్‌ గారి రచన సాఫీగా సాగిందిః తాను చెప్పదలుచుకున్నది కుజ్దంగా చెప్పారు. (ప్రతి పా(ఠతయొక్క మన

ఇ

_ఫర్వాన్ని చక్కగా చిత్రించారు. పా(తోచితమైన సంభాషణలను రాశారు. నాటక ఇతివృ త్తం చిన్నదైనా, దానివి పరిష్కరించడంలో సంఘాన్ని (ప్రతిబింబిస్తూ, సంఘ సమన్యల పరిష్కారంతొపాటు, దేశ సమస్యలకు అన్వయింపజేసి విశ్వజనీనతను సంతరించుకున్నారు. ఇది ఒక కుటుంబ గాధైనా అంతిర్తీ నంగా “ఇదీ భారతం అనే తన విశాల దృక్పధాన్ని రచయిత వెల్లడించుకున్నారు.

నాటకంలోని వివిధ మన _స్తత్వాలుగల వ్యక్తుల విజ జీవితాలను కళ్ళకు కట్టినట్టు చెప్పారు. పా(త్రలు సంభాషణలు పలుకుతూ సంఘావికి నీతులు చెబుతూ వుంటాయి. మధ్య మధ్య రచయిత తన భావాలను (పతిబింబిస్తూ కనిపించీ కనిపించనట్లు తొలిగిపోతూ వుంటాడు. రచ యితలు సంఘంపట్ల తనకున్న బాధ్యతను ఈ విధంగా నెరవేర్చు కుంటాడు,

పాాఠతలు సంభాషణలకోసనమే సంభాషణలు మాట్లాడినట్లుండవు* పాత్రలే మాట్లాడినట్లు పా(తోచితంగా వుంటాయి. రచయిత (ప్రతిభా వంతు డనడానికి ఇదొక్కటే నివర్శ్గనం. ఏ రచయితకైనా ఒక వున్నశాశయం వుండాలి. అది కాశీ విశ్వనాధ్‌లో పుష్కులంగావుంది. ఆయనలో ఒక ఆవేశముంది, ఆవేదనుంది, అభినివేశముంది. తాను పదో చెప్పాలనే తపన ఉన్నతాశయ 1(ప్రభోదము కనిపిస్తూ ఉంటుంది. ఆవే ఆయనను ఉత్తమ నాటక రచయితగా తీర్చి దిద్ది వుండవచ్చు.

ఈనాడు తెలుగు నాటకరంగంలో గౌత్సాహిక నాటక రచయితల రచనలు కో కొల్లలుగా వెలువడుతున్నాయి. ఇందుకు కారణం నేడు అసంక్యాకంగా నడపబడుతున్న పరిషత్తుల అవసరాలు కారణం కావచ్చు. అయినా ఆ వెలువడే నాటికా నాటకాలలో చెప్పుకోదగ్గవి చాలా స్వల్బం, మిగిలినవి పేరుకు మాత్రమే నాటకాలు, అయితే అక్కడక్క-డ, సంఘ సమస్యలకు దర్చణం పకే అభ్యుదయ భావాలుగల (వతిభావంతులైన రచయితలు కనిపిసూ వీంటారు. అలాంటి కోవలో జేరినవారు. కాశీ విశ్వనాధ్‌ గారు. పై

విశ్వనాధ్‌ ఉత్సాహంగల యువకుడు. ఉన్నతాశయాలుగల ఆఅభ్యు దయ భావోపాసకుడు. సృజనాత్మక శక్తితో, సామాజిక వాస్తవాలను

ళో

కళ్ళకు కట్టినట్టు తన ఉత్తమ రచనా శిల్చ్పంతో చూపించగల ఉత్తమ రచయిత.

కాళీ విశ్వనాధ్‌ భవిష్యత్తు వున్న రచయిత. రాబోయే కాలంలో ఆయన కలంనించి దేశావిక్కీ (ప్రలకూ కనువిప్పు కలిగించే అభ్యు దయ కరమైన నాటకాలు వెలువడతాయని ఆశిస్తాను. ఈ నాటకం (శవ్యకావ్యంగా ను, దృళ్యకావ్యంగానూ (శోకల్ని, (వేకపల్ని రంజింప జేస్తుంది.

20.774 మికి న బలై నాగార్జునసాగర్‌, (లినేని రాధాకృష్ణమూర్రి. మ ద్రాసు__24, (సినీ ఆర్టిస్టు ఇదీ వా పేజీ

నాటకం చదవడానికి ముందు ఈ పేజీ ఓ సారి చదవండి. నాటకం గురించి ఏం రాయడానికైనా ముందు దీనికి తొలిపలుకులు రాసియిచ్చిన (ప్రఖ్యాత ననీ నటులు, రంగస్థల నటరత్నాల వెలుగు జిలుగుల్చి అందరకూ తెలియజేస్తున్న రచయితలు, వీటన్నిటిని మించి నన్ను (పేమతో ఆశీర్వదించి నా రచనలను అభిమానించే శ్రీ మిక్కిలి నేని రాధాకృష్ణమూర్హిగారికి నా కృతజ్ఞతలంద జేయడం నా నైతిక బాధ్యత.

వారికి నా కృతజ్ఞతలు, ఎదుటివార్లోని లోపాలు ఎంచి ఎక్కిరించే వారు కొందరుంకే, లోపాల్ని చెప్పి సరిదిద్దేవాళ్సు మరి కొందరుంటారు. అదిగో ఆ రెండో వర్గావికి ఇెందిన వ్యక్తి మా రావూజీః నేను నాటకరంగంలో కాలూనిన తొలి రోజుల్లో నేను నాటకాన్ని చక్కగా మలచడానికి ఎన్నో సలహాలు యివ్వడమే గాక, బాలా సహాయం గూడా చేశారు, వారికీ చిన్న కానుక నమర్పించడం వల్ల కృతజ్ఞత తీరదు -- అయినా నాకో మనఃతృ ప్తి; అందుకే యీ అంకీతం:

ఆంధ్రజ్యోతి సచ్విత వారస్యత్రికవారు నిర్వహించిన నాటక రచన

న!

పోటీల కోసం (ప్రత్యేకించి ఈ నాటకం రాయకపోయినా ఆ పోటీకి దీన్ని పంపాను. మూడువందల పెచిలుకు వచ్చిన నాటకాల్లో వారు బహు మళతులిచ్చిన అయిదారు నాటకాలు కాక మరో పదింటిని రచన పరంగా వుత్తమంగా వున్నవని భావించి ఎంపిక చేశారు. అందులో ఇదీ ఒకటి. అందుకు వారికి కూడా కృతజ్ఞతలు నాటకం ఈ విధంగా తయారవ టానికి నాకు రవ్వంత సలహా అయినా యిచ్చిన మి్యత్రుల్లో థీ వెంకట పతిరాజు (విజయవాడ గారు ముఖ్యులు, వారికీ నా కృతజ్ఞతలు.

ఇంక నాటక విషయంలో కొస్తే -=. నాటకంలోని పురుషోత్తమ రావు ఇంటిని ఈ దేశంగా భావించండి, పానకొలు పా(త్రని మనలో వున్న ఏదో ఓ దిలహీనతని ఆధారంచేసుకుని మనల్ని కబళించాలని ప్రయ త్నించే ఏ పొరుగు దేశానికో (ప్రతినిధిగా వాడుకున్నాను. తతిమ్మా కథ్య పా(త్రాలు మీకు సులభంగా అర్హమయిపోతాయి. ఈ నాటకంలో నే నిచ్చిన “సందేశం” అని అననుగావి ఆశించిన (ప్రయోజనం మాత్రం ఎ జాతీయ సమైఖ్యత।

జొతిని ఏలేది ఏ పార్టీ అయినా -- అందరూ సమైఖ్యతను వాంఛి స్తారు. అందుకే ఈ నాటకం అన్ని కాలాలకి వర్తిస్తుందనే నా నమ్మకం. నడకలో మీ కెక్కడైనా కాస్త (డ్రాగ్‌ (046) అనిపిస్తే రసన భంగం కాకుండా, కౌచిత్యం చెడకుండా కా స్త ఎడిట్‌ చేసుకుంకే నా కభ్యంతరం లేదు

ఈ నాటకం గురించి కాదు గాని, అసలు మంచి నాటకం అనే విషయం గురించి నన్ను చాలా మంది నాటక (ప్రముఖులు అప్పుడప్పుడు ఓ (ప్రశ్న వేస్తున్నారు.

“మంచి నాటకం అంటే మీ నిర్వచనం ఏవిటి?” ఇదీ (ప్రశ్నః ఇదే (ప్రశ్నని మిత్రులు ఓలేటి బుచ్చిబాబు అడిగినప్పుడు యిలా సమా ధానం యిచ్చాను.

(వర్తమాన నాటకరంగం యొక్క (ప్రభావం నా సమాధానం మీద వుందన్న విషయం దయచేసి గుర్తుంచుకొండిి

మంచి నాటకం అంటే :-

ట్‌...

రచయిత దృష్టిలో £... దేశంలో విరివిగా (ప్రదర్శించ బడేది, పరిషత్తుల్లో వుత్తమ రచన బహుమతి వచ్చేది.

దర్శకుని దృష్టిలో :_ రచయిత భావాన్ని చంపైనా సరే తన తెలివి తేటల్ని ఎక్కువగా (ప్రదర్శిండడానికి అనువుగా “ఎక్కువబిట్‌"లు పెట్టుకునే అవకాశమిచ్చేది_

(వయో దృష్టిలో :_ తక్కువ ఖర్చుతో, వీలున్నంత మట్టుకు ఒకే "సెట్‌ వుండ్సి వేసిన చోటల్లా ఉత్తమ (ప్రదర్శన బహుమతి వచ్చేయ్య గలిగుందేది.

నట్టి లేక నటుని దృష్టిలో :- నాటకం ఏమైపోయినా ఫశ్వాలేదు, పక్క పాత్ర ఎలా పోయినా ఫర్వాలేదు గాని తన పాథతకి మాత్రం మంచిడ్రైలాగులుండి పరిషత్తుల్లో తనకి తప్పకుండా 'పై 9జువచ్చేదిం

మేధావుల దృష్టిలో :... బరువైన పదాలతో, గంభీరమైన డై లాగులో నాటకంలో సమకాలీన సమస్యలను చర్చిస్తూ (పేకుకులకు బోర్‌ కొట్టినా సరే వుండేది

(యేక్షకుల దృష్టిళో :._ మంచి కొలక్షేపాన్నిచ్చేది __ పిఫర్‌బుల్‌గా హాస్యంతో కూడుకునేది _|. మంచి హీరోయిన్‌ వుండేది.

పరిషత్తు జడ్డీల దృష్టిలో :.- నాటకంలోని నటీనటులంతా బాగా చేసింది, లేక, తనక్కావల్సిన సమాజం వారు 'కేకప్‌ చేసింది. టై నిర్వచనాలను మిరంతా ఏకీభవించాలని నేను అనను. ఎందు

కంపే అవి కేవలం నా అభిప్రాయాలు, అయికే వీటన్నిటిని దృష్టిలో పెట్టుకుని వీలున్నంత మట్టుకు పై వారందరి కోర్కెలు తీర్చ గలిగే నాటకం రాయాలని, అది మంచి నాటకంగా. పిలవ బడితే చూడాలవి నా ఆకాంక్షః ఇంక ఆఖరుగా ఒక్కమాట ఈ నాటక (ప్రదర్శనకి అనుమతి తప్పకుండా తీసుకోవాలవి మళ్ళీ నా చేత కొత్తగా చెప్పించుకునే దుస్థి తిలో మీరు వుంటారని నేను అనుకోను. చేసుకో గలిగితే మీ వాడు, యన్‌. కాశీవిశ నాథ్‌.

వెందటి పర్వం

(అది పురుషో త్రచురావుగారి యిల్లు. మధ్య తరగతి జీవితానికి దర్పణం పడుతున్న ఆ యింట్లో మూడు గదు లున్నాయి. కుడివైపు గది పెద్ద కొడుకు (ప్రసాద్‌ది అనుకుంటే ఎడమవైపు గది రెండో కొడుకు గణేశ్‌ దవుతుంది. మూడవ కొడుకు తిలక్‌ ఆ వూరికి అల్ల ౦ళఈ దూరంలో వున్న ఓ చిన్న పల్లెటూళ్ళో వ్యవసాయం చేసుకుంటూ వారాని కోసారి యిక్కడి కొస్తుంటాడు. అతని కని కేటాయించిన గది ఎడమ వైపు వించి యింట్లోకి నెశ్సే మార్గంలో వుంది. అది (_పేకుకులకు కన్పిస్తే మంచిది, కనిపించక పోయినా ఫరవాలేదు.

ఇంకు యింటికి మధ్యగా వున్న గదిలోనే పురుషో త్తమరావు అతని మనుమరాలు అన్నపూర్ణ వుంటున్నారు. నంట గదిలోకి వెళ్ళ శానికి గూడా అదే (కోవ. ఆ యింట్లో కుడివైపుగా మెట్లున్నాయి. మేడమీద ఓ గది వుంచే దాన్ని “హరి"కి ఆధ కిచ్చారు. ఆడి (పేకకు లకి కనిపించ నక్కరలేదు.

కుడివై పునించే బయటకి వెశ్ళే మార్గం వుంది.

ఆ యింట్లో మధ్యతరగతి కుటుంబంలో కనిపించే సాధారణ సామా[గి అంతా వుంది. అంకే ఓ రెండు కుర్చీలు, ఓ సేబులు, మధ్యగా ఓ ముక్కాంలి పీ, యివి కొక పెద్ద కొడుకు తన అవసరార్ధం వేయించుకున్న జలిఫోను గూడా హాలులోనే వుంది.

ఇంకు నాటకంలో కొస్టే - అది ఓ వుదయం వేళ సమయం తొమ్మిది దాటంది కానీ పది యింకా ఆవలేదు.

[ఇంక తె5 తీద్దామా? ర్రైటో, తీసేళాను.]

లి

18 ఇదీ భారతం (హోలులోనించి ఫోను (మోగుతోంది. (ప్రసాద్‌ తన గదిలో నించి కమీజు గుండీలు పెట్టుకుంటూ వచ్చాడు)

(వ్రసాః (ఫోన్‌ అందుకుని హలో, యేస్‌....నేనే మాట్లాడుతున్నాను.... ఆ ఆ చూడండి కనకరాజుగారూ మీ అబ్బాయి విషయం ఆ కంపెనీ వాళ్ళతో మొన్ననే మాట్లాడేను. మీ వాడికి తప్ప కుండా వుద్యోగం వస్తుంది....ఆ( అవసరమైతే ఎమ్మెల్యేగారి తోనే కాదండీ, హైదరాబాదువెళ్ళి మంథత్రిగారితో ఫోన్‌ చేయి స్తాను, సరేనాః మీరు వూరికే వ్యరీ అయిపోతూ నన్నూ వీ చెయ్యకండి.

(ఫోన్‌ పెళ్టేసాడు (ఇంట్లోవించి అన్నపూర్ణ రెండు కప్పుల్లో కాఫీ తీసు కొచ్చింది

అన్న: నాన్నా....కాఫీ (కప్పు అందించింది ఎవరో నాన్నా వశీ చెయ్యొద్దంటున్నారు?

ప్ర : నక్కా వెంకట్రానని వెలమపేటలో పలుకుబడి వున్న ఓ "పెద్ద మనిషి; ఆతని కొడుక్కి. (త్రిబుల్‌ ఎక్స్‌--కంపెనీలో ఉద్యోగం " 'వేయించాలట: ఎమ్మే పాసయిన కేండేటు నొదిలేసి ఎస్సల్సీ "పేసయిన వాడికి వేయించాల....అందుకు అవసరమైతే హైదరా బాదు వెళ్ళి...

అన్న; అర్హత లున్నవాజ్ఞీ వదిలేసి అర్హతలు లేవివాడి కెలా ఉద్యోగం వేయిస్తావు నాన్నాః తప్పు కదూ?

(ప : ఆర్హతలా గాడిద గుడ్తాః మనం చెయ్యగలిగే సాయం మనం చేస్టే అతను వేయించే గలిగే ఓట్లు అతను వేయిస్తాడు. అతని చేతలో అయిదు వందలు ఓట్లున్నాయమ్మా: అద్సరే -- తాత య్యెక్కడి కెళ్ళాడమ్మా కనబడ్డం లేదు?

అన్న: తాతయ్య దేవాలయానికి వెళ్ళాడు నాన్నా:

(ప : దేవాలయానికా? ఇవాళ శనివారం కాదే;

అన్న: కాదు గాని యివ్వాళ ఏం రోజో చెప్పుకో చూద్దాం.

ఇదీ భారతం క! (వ : (సాలోచనగా్రా ఏ రోజు? బుధవారం. అన్న: అది నరేః ఇలాక్టి (వత్యేకత ఏవిటీ అని? (స : (తణం ఆలోచించి ఏమోనమ్యాః నాకేం గుర్తు రావటంలేదు. నువ్వే చెప్పు. అన్నః (బ్రహ్మానందరావు హయాంనించి మన యింటిని ఆంకేయీ “వ్రగతీ మందిరొని తిరిగి సంపాదించుకున్న రోజు--ఏం గుర్తు లేదా? ఫ : అవునమ్మా, అవును. ఆ సంగతే మర్చిపోయాను. అన్న:: ఏవిటి నాన్నా, పేద్ద రాజకీయ నాయకుడివై వుండిగూడా యింత ముఖ్యమైన విషయాన్ని మర్చిపోయావంపే.... వ : రాజకీయ నాయకులకి దేశం గురించే తవృ సొంత యింటి గురించి ఆలోచించడానికి మశముండదమ్మా. అన్న: నువ్వు చెప్తున్నది (ప్రస్తుత పరిస్థితికి వ్యతిరేకంగా వుంది గాని - యింతకీ చిన్నాన్నేడి? [వ : ఆ గదిలో వున్నాడు. ఇవ్వాళ ఫేక్టరీకి వెళ్ళినట్టు లేదు. (కాఫీ కప్పు 'పెస్టేసి సిగరెట్‌ వెలిగించుపన్నాడు అన్న: (గణేళ్‌ వుండే గది దగ్గరకి వెళ్ళి చిన్నాన్నాం చిన్నాన్నా.... (గణేళ్‌ గదితోనించి వచ్చాడు, ఆతను వేసుకున్న కొకీ బట్టలు అతను కార్మికుడని చెప్పక చెబుతున్నాయి) ఇదిగో కాఫీ, తాగు, చల్లారిపోతోంది. గ : కొఫీ తాగయ్యాలని నాకూ వుంది, కానీ, నాన్నేమో దేవాలయానికి వెళ్ళాడుగా. తిరిగొచ్చి (ప్రసాదం పంబేదాకొ.... అన్న: ఏమిటి చిన్నాన్నా, యింత వయ సొచ్చినా యింకా తాతయ్య దగ్గర అంత భయం? గ: ఇది భయం కాదు చిన్నా--గౌరవం: ఎంత ఎదిగిపోయినా నువ్వు మాదగ్గ రెల్గా చిన్న 'పిల్లవో, మేం గూడా మానాన్న దగ్గర. ఎప్పుడూ చిన్నవాళ్ళు మే కద్దా

12 ఇదిభారతం౦

అన్న: అవుననుకో ._- కాన్హీ (ప్రసాదం తినందే కాఫీ తాగకూడదని తాత య్యొష్పుడూ చెప్పలేదే: నిజం చెప్పాలంటే తాతయ్య నయసుక్‌ ముసలివాడై నా, కాలంతోపాటు కదుల్తున్న మనిషిః ఆయన కిలాంటి చాదస్తా లేం లేవు గాని, నువ్వీ కాఫీ కాగు; కావా లంకే నేను రికమెండ్‌ చేస్తాను. (తండ్రివి చూపిస్తూ) చూసావా, నాన్నప్పుడే కాఫీ (శ్రాగేసి సిగరెట్‌ గూడా అంటించేశాడు. నువ్వూ తాగయ్‌।

(అన్నపూర్ణ చేతిలోని కాఫీ అందుకుని (శాగుళతుంటాడు) పిన్ని వూరికి వెళూ వెళ్తూ ఏం చెప్పిందో తెల్సా? తను పురిటి నుంచి తిరిగి వచ్చేటంత వరకు నీ మంచీ చెడా, చెడా మంచి, కాఫీ గీఫీ, గీఫీ కాఫీ, భోజనం గీజనం. 2 9

గ: గీజనం భోజనం అన్నీ నిన్నే చూసుకోమవి చెప్పింది. చూస్తు న్నావో లేదోనని నాకు వుత్తరాలు రాస్తోంది.

ఫ్ర : ఇవాళ్టి పేపర్‌ రాలే దేమిటమ్మా? ఎక్కడా కనబడ్డం లేదు,

గ: నేను తీసికెశే నన్నయ్యా---వుండు, తెస్తాను, (తన గదిలోకి వెళ్ళాడు

ప్ర : (కేతి నున్న వాచీ తీసి టైము దిద్దకొనటోతూూ. ఐమెంతయిం దమ్మా?

అన్న: (మైం చూసుకుని, అరే, అప్పుడే తొమ్మిదీ పది....నాకు ఆఫీసుకి మైమవుతోంది! అనలే మా ఆఫీనరు చాలా సిలిక్సు । అయిదు నిమిషాలు లేటుగా వెళ్ళినా ఆఫ్‌ డే కేజువల్‌ లీవు కొమైస్తు న్నాడు,

(వ : ఫర్వాలేదు లేమ్మాః మీ ఆఫీసరు (ప్రసాదరావే గదా: కావా లంటే నేను ఫోన్‌చేసి చెప్తాన్లే

(గజేళ్‌ శీపర్‌తో తిరిగొచ్చాడు, (ప్రసాద్‌ పేపరు అందు కుని చూస్తున్నాడు

అన్న: ఇప్పు డదేం కుదడ్డు నాన్నాః చెప్పేవాడు చెప్ఫించుకునేవాడ్రు అంశా ఒక్కటే యిష్టుడు,

ఇదీభారతం |

(కన గదిలోకి వెళ్ళబోతుంది. మేడమీదనించి హరి దీగాడు.

అతను అభ్యుదయ భావాలుగల యువకుడని వేష భాషల్లోనే

విశద మవుతుంది. అతని చేతిలో కొన్ని లై(బరీ పుస్తకా లున్నాయి.

హరి; (గజేళ్‌ నుద్దేశించి “అంకా ఒక్కటే” అన్న పుస్తకం మీరు చదివేస్తే అది యిచ్చేసి మరోటి తెస్తాను.

గ : నిన్న రాకే చదివేళాను, వుండు తీసు కొస్తానుం

అన్న: అది నా దగ్గరుంది చిన్నాన్నాః (హరితో) నా కిచ్చిన పుస్తకం గూడా చదివేసానండి - ఇచ్చెయ్య మంటారా?

హ : ఇచ్చేస్తే మరోటి తీసుకొస్తాను.

(అన్నపూర్ణ లోనికి వెళ్ళింది

గ :ఆప్పుస్తకం చాలా బావుంది హరీః కష్టించి పనిజేసే మా కార్మి కుల చుట్టా యజమానులు ఎంత చీకట్ని సృష్టించారో ఈ ప్పస్త కంలో చాలా బాగా రాళారు.

హ : ఈ దేశంలోని కార్మికులు, కర్షకులు.__నిజానికి పొడి ఆవుల్లాంటి వాళ్ళండీ। పాలు పిండుకునే వాడు పిండుకుంటూనే వున్నాడు...

థ : (పేవర్లోవించి తల ఎత్తి కడుప్పకి గడ్డి కూడా వేస్తున్నారు కదా।

హ : అదేనండి: వేసిన గడ్డి తక్కువ; పిండే పాలు ఎక్కువః చివరికో రోజున పాలు యిచ్చే ఆవులు నెత్తురు చుక్కలు రాలుస్తాయి.

ప్ర :ఏవీ ఆ ప్పస్తకాలుః: (హరి చేతిలోని పుస్తకాలు తీసుకుని చూస్తూ నువ్విటువంటి పుస్తకొలు చదవడమేనా, లేక క్లాసు పుస్తకాలు చదవడం వుందా లేదా?

గ : హరి మొన్న పరీక్షలో ఫస్టు క్లాసులో పేనయ్యా డన్నయ్యా?

వ్ర : (ఈసడింపుగాా ఇప్పుడీ ఫ్వస్తకొలు చదివి లాస్టం క్లాసులోక్తి దిగిపోవాలా?

కేశ ఇదీభారతం

హ :; మెదడుకి ఆలోచన మనసుకి ఆవేశం యిచ్చి, మనిషిని మంచికి “మార్చి ముందుకు నడిపించే (ప్రతి ప్ప్తస్తకం నేను చదువుఠానండి.

ప : ఈ ప్పస్తకొలు కురకారు వెరి రక్తాన్ని వేడెక్కించడానికి పని కొస్తాయి తప్ప మరెందుకూ పనికిరావు. (ముక్కాల పీటమీద పుస్తకాల్ని పడేస్తాడు

హ : మీ అభిప్రాయంతో నేను అంగికరించలేను సార్‌; (కింద నున్న ఒక్కో పుస్తకం తీసి చూపిస్తూ) ఈ పుస్తకం చూడండి. దీవి పేరు "నీ జీతి వే నాలుగు కాదు.అయిదు”_

ఫ :ఆ విషయం ఆ పుస్తకమే చదివి తెల్చకోనక్కర్లేదు

హ :ఆపు్పుస్తకం "పేరులోని అంతరార్థం మీరు అనుకుంటున్నది కాదండి. మన సంఘంలో వున్న కులాలు క్యత్రియ, (బ్రాహ్మణ, వైశ్య, శద్రులతోపాటు, హరిజనులనే మరో అయిదో వేలు గూడా వుందీ ఆ (వేలు గూడా మిగిలిన నాలుగింటితో కలిసి నప్పుడే పిడికిలి గట్టిగా బిగుస్తుంది” అని చాట్‌ చెప్పే__

ప : (వ్యంగ్యంగా వుత్తమోతత్తమ (గంధం -. అవునా? చూడు మిస్టర్‌ హరీ। చేతికి అయిదు (వేళ్ళు వున్నా, వాటిల్లో గూడా పొట్టి పొడపు లున్నాయయ్యా : అద్సరే __ అందులో మరో ప్పస్తకం వుంది. “"ఓటున్న (ప్రజలరా కళ్ళు తెరవండ్‌ొ అని. దాని సంగ తేవిటి?

హ : ఈ దేళంలోని ఓటున్న (ప్రజల్లో దాదాపు డబ్ఫై శాతం దావ్‌ విలు వేమిటో తెలియని అజ్ఞానంలో వున్నారు. వారి అజ్ఞానావికో 'కేటు కట్టి, ఓట్లు కొనుక్కుని చాలామంది నాయకులు చేదవుల్లోకి రావడం నలన ఈనాటి రాజకీయరంగం లాభనషాలు చూసుకునే మార్కెట్టులా తయారయిందే తప్ప (వ్రజాక్షేమం కోరే ప్రభు త్వంగా తయారవ లేదు.

(అన్నపూర్ణ అప్పటికే ప్పస్తకొలతో వచ్చి నిలబడిందిఎ

(వ 1 (కోవంగ్భా అయితే మా లాంటి (ప్రజా నాయకులంశా వ్యాపా

రస్తులమే తప్ప దేశ భక్తులం- కొదంటానా?

ఇదీ భారత 6 ఫ్ర

హ : (కంగారుగ్భా క్షమించాలి: నా వుద్దేశ్యం మీరవి కాదండి...

గ: అవునన్నయ్యాః ఆయన చెప్తున్నది స్వార్ధపరులైన నాయకుల గురించి.

అన్న: నోట్లతో ఓట్లుకొనే వినాయకుల గురించీను .... అయినా మన వెప్పుడూ (ప్రజల్ని మెప్పించే ఓట్లు వేయించుకున్నాంతప్ప, వారిని నొప్పించి గాని, మంచి మార్షంనించి తప్పించి గాని ఓట్లు వేయించుకో లేదు గదా!

వ : హుం ఈ దేశంలో రాజకీయం అంటే తెలియని (ప్రతి వెధవా నాయకుల్ని విమర్శించే వాడై పోయాడు .... (చికాగ్గా తన గది లోకి వెళ్ళిపోతాడు)

అన్న: (తంథ్రి అన్న మాటలకి తనూ బాధపడుతూూ మీరు మా నాన్న గారి మాటలేం పట్టించుకోకండి.

హ : (చిన్నగా నవ్వి) (ప్రజల మంచి చెడ్డల్ని నాయకులు పట్టించు కోరు._.నాయకుల మాటల్ని (ప్రజలు పట్టించుకో గూడదు.... ఇదే యీనాటి వ్యవస్థ అంటున్నాను. (వేబులోనించి డబ్బు తీసి గజేళ్‌ కిస్తూ) ఇదిగోండి, యీ నెల ఇంటథైః తీస్కోండి.

గ = అదేవిటి నా కిస్తున్నావుః ఈ యింటి మేనేజ్‌మెంటంకా మా నాన్నదే గదాః అతనికే యివ్వు (తన గదిలోకి వెళ్ళాడుం)

హ : (అన్నపూర్ణతో) పోనీ, మీరు తీస్కోండి.

అన్న: ఈ అన్నపూర్ణకి అన్నం వడ్డించడాలు: ఆఫీసుపని చెయ్యడాలు, ప్పస్తకొలు చదువుకోవడాలు తప్ప --- యింటద్ధె తీసుకో వడాలు తెలీవు.

(సరుషోత్రమరావు దగ్గుకుంటూ వచ్చాడు. చేతిలో ఓ కొబ్బరి చెక్క, కొన్ని అరటి పళ్ళు, పువ్వులు వున్నాయి) ఆదిగో తాతయ్యొచ్చాడు, అతనికే యిన్వండి. హ : సమస్కారవండీ। పు : నమస్కారం బాబూ....

కేటీ ఇదీ భారతం హ : ఏదో దేవాలయానికి వెళ్ళినట్టుందిం పు ; అవునయ్యా....యివాళ మా యింటి చర్మికలో ఓ ముఖ్యమైన రోజు కదాః హ :; అంకేమీ వుద్దేశ్యం... అన్న : అంకే మరేం లేదండీ ; ఇప్పుడీ యిల్లు వుందా ? హ : వుంది అన్న : ఈ యింట్లో చాన్నాళ్ళ (క్రిందట, అంకే బహుళా అప్పటికి నేను పుట్టి పుండననుకుంటాను. ఏం తాతయ్యా అప్పటికి నేను పుట్టానా ? పు : అబ్బేః అప్పటికి మీ నాన్నే చాలా చిన్నవాడురా। అన్న: అప్పుడు మా యింట్లో (బ్రహ్మానందరావనే ఓ పెద్ద మనిషి అద్దెకు దిగినశ్హే దిగి ఏదో అవసరంలో మా తాతయ్యకి కొంత డబ్బు అప్పు యిుచ్చినళ్షే యిచ్చి ఏవేవో దొంగ కాగితాలు సృష్టించి ఓ శుభ ముహూర్తాన ఈ యిల్లు “నాది అంటూ లాక్కున్నాడట. హ : ఆంక్ష తిన్న యింటి వాసాలు లెక్కపెట్టాడన్న మాటః పు : అటువంటి దుర్మార్గపు వెధవల్ని యింట్లో పెట్టుకోవడం చాలా తపస్పన్న సంగతి తెల్చుకున్న తర్వాత, తిరిగి మా యింటిని మేం దక్కించు కోవడానికి ఎన్ని గొడవలు జరిగాయి, ఎంత ఢబ్బు ఖర్చయిందీ .... అబ్బః అవన్నీ జ్ఞాపకం వస్తే ఒళ్ళు జలదరిస్తుంది నాయనా : (అన్నపూర్ణతోో ఈ (ప్రసాదం అందరికీ సంచరాః (అన్నపూర్ణ (ప్రసాదం అందుకుని, ఓ అరటి పండు పురు షోళ్తావికిచ్చిందిం నేను తిన్నాళనా: మీ నాన్నకీ! చిన్నాన్నకీ యివ్వు! ముందీ హరి కివ్వు, (అన్నపూర్ణ హరికి ప్రసాదం యిచ్చింది తిలక్‌ చిన్నాన్న వచ్చాడేవిటా?

ఉదీభారతం౦ 17 అన్న: ఇంకా లేదు కాతయ్యాః వచ్చే కైమయిందిలేః (ప్రసాదం పట్టు కుని తండ్షి గదిలోకి “నాన్నా” అని పిలుచుకుంటూ వెళ్ళింది)

హ : (పురుషోత్తానికి డబ్బు యిస్తూ ఈ నెల యింటిద్దండీ:

పు :మీ నాన్న ఆరోగ్యం సరిలేదన్నావు గదాః మందులకీ వాటికీ అవసరం వుంటుందేమో! వీ దగ్గరే'వుంచు, తర్వాత చూసు కుందాం.

హ : ఫర్వాలేదండీ: ఈ నెల్లో నాకు స్కాలల్‌ షిప్సు అందింది గదాః కొంచెం సర్దు దవాటయింది,

పు : (డబ్బు అందుకుని మీ నాన్నకి సు స్తీ ఎక్కువైతే నన్ను డబ్బు ఆడగడం మర్చిపోకు....

(ప్రసాద్‌ గదిలోనించి బయటకొచ్చాడు, వెంట అన్నపూర్ణ గూడా వచ్చి గణేక్‌ గదిలోకి వెళ్ళింది)

హ : అలాగేనండి. (హరి మేడమీద గదిలోకి వెళ్ళిపోయాడు _

(వ : (హరిని గదిలోకి వెళ్ళనిచ్చి) నువ్వు హరిమీద హరి తంగడ్రిమీద అనవసరమైన అభిమానం చూపిస్తున్నావేమో అనుకుంటున్నాను నాన్నాః

పు $;ఈ మాట నువ్వు చాన్నాళ్ళనించి ఆంటున్నదేగాః: మళ్ళీ యివాళ ....

వ : అవునాన్నా? వాడి తండ్రి వాడికాత ఎంత హీనంగా (బతికొరో గుర్తుకొచ్చిన (ప్రతి కణం....

పు : వాళ్ళకి ఎంత సాయమైనా చెయ్యాలనిపిస్తుంది నాకుం

వ : నాకు మాతం వాళ్ళని మెడపట్టి గెంటా అనిపిస్తుంది హరి అంటరాని కులంవాడని తెలిసికూడా ఆదరించేవు, సునా,

యాసంగా వంద రూపాయలొచ్చే మేడమీద గదిని వాడికి సలఖ్రై రూపాయలకే అద్దె కిచ్చావు

పు : నేను యింకెంతచేసినా హరితం(డ్రి ఒకప్పుడు మనకిచేసిన సహాయా నికి రుణం తీర్చుకోలేను, ఈ ఇంటిని తిరిగి సంపాది-చు శ్రి

క్ర ఇధీ భారతరి కోవడంలో అతను పడ్డ కష్టం నా మనసులోనించి అంత సుల భంగా తుడిచిపారెయ్యలేను. హరికి సాయం చెయ్యడం తప్పం టావా? (గణేష్‌ గదిలోవించి అన్నపూర్ణ చెవి నులుముతూ హాలు లోకి తీసుకొచ్చాడు శ: (అన్నపూర్ణతో ఏం తప్పు లేదు __- నువ్వే అడుగు (వ్ర = (చికాగ్గా) ఏమిట్రా ఆ గోల? గ: గోల కాదన్నయ్యా: పాపకేమో ఓ చీర, చెప్పులు కావాలట. ఆన్న: ఆంతా ప్పత్తదే నాన్నా: చిన్నాన్నకే ఏదో అనసరం వుండి ఓ వంద కావాలట -- నన్ను అడగమని.... గ' 1 అమ్మ భడవాః తిరిగి నా మీదకే తో సేస్తున్నావా? వుండుచెప్తానుః నాన్నా। పొపకేమో ఓ చీర,' చెప్పులు.... అన్నః వు త్తిదే తాతయ్యా, ప : మొన్ననేగా రెండు చీరలు తీసుకున్నాన్‌ ___ మళ్ళా ఎందు కిప్పుడు? పండక్కి- తీసుకుందువులే! పు : పోసీలేరాః ఆఫీసుకెళ్ళి వుద్యోగం చెయ్యాల్సిన పిల్ల, ఓ రెండు చీరలు అదనంగా వుంపేయేం: ప : అదేవిటి నాన్నాః దుదారా చెయ్యగూడదని నువ్వేగా చెప్తుంటావ్‌. పు : నేను దుబారా చెయ్యొద్దన్నానేగాని అవసరాలు తీర్చుకో వద్దన లేదేః (అన్నపూర్ణతో) ఇంతకీ, నీ జీతం ఏదిరా? అన్న: సీకు దాగా మతిమరుపు వచ్చేసింది తాఠయ్యాః నిన్న సాయంగక0 యిచ్చెయ్య లేదూ? పు : (గుర్తు తెచ్చుకున్సి అవ్వునా యిచ్చేశావు ___ నేనే మర్చి పోయాను, గ 2 (శన సంగతి గుర్తు తెచ్చుకుని ఇదిగో నాన్నా జీతం! పు £ (ఆ డబ్బు అందుకుని అందులోని ఓ వంద నోటుని అన్నపూర్ణ చేతికిస్తూూ చీరకి చెప్పులకి వంద నరిపోతుందద్రా ? అన్న: ఓ యస్‌.

ఇదీ భారతర కేల పు ; అయికేయీ వంద పెట్టి వాటిని తీస్కో.

అన్న: (సంతోషంగా మా తాతయ్య చాలా మంచివాడు. కేంక్యూ తాతయ్యా తేంక్యూ:

పు : ఆల ఆం తేంక్సే గాని మళ్ళీ తమరు. మూడు నెలల్దాకు చీరల కోనం గాని చెప్పుల కోనంగాని మళ్ళీ డబ్బు అడక్కూడదు. తెల్పిందా ?

అన్న: ఓ యన్‌, మూడు నెలలే కదాః ఏం ఫర్వాలేదు.

గ: మూడు నెలలంపే నీ పెళ్ళిదాకా అన్నమాట.

అన్న: పో చిన్నాన్నా-

పు : వాడెక్కడికి పోడు. వాడికి నైట్‌ డ్యూటీగాని నువ్వే ఆఫీసుకి

" వెళ్ళు మైమవుతోంది.

అన్న: (వాచీ చూచుకున్సి అవునవును. ఆఫీసు సంగతి మర్చేపోయాను.

(గదిలోకి వెళ్ళబోతుందిి

పు :; ఆ చీర వ్యవహారం సాయం(తం చూసుకుందువులే. "

గ : అదేం కాదు నాన్నా! పాపమాట నువ్వు కొశ్రైయ్యవన్న గ్యేరంటి వుంటంచేత ఆ చీర కొస్త నిన్న సాయం్యతమే అరువు తెచ్చే నిందిం

పు : అమ్మ భడవాః

అన్న: అమ్మో నా ఆఫీసు .... (గలగల నవ్వుకుంటూ గదిలోకి వెళ్ళి పోయింది

(మేడమీదనించి హరి రెండు పోస్టు కవర్లు పట్టుకు దిగాడు పు :;వుత్తరంమీ నాన్న కేవిటయ్యా?

హ : అవునండి.

పు, : నేను అడిగానని రాయలేకపోయావా?

స్తా : వుత్తరమంతా మీ గురించే రాసానండి ... వెళ్ళి పోస్టు చేన్‌

..... వస్తాను. (వెళ్ళబోయాడు

గ : హరీ: వీధిలో నీగ్గాని పోన్టుమేన్‌ కనిపి స్తే మాకరావాల్సిన వుత్త శాల వట్టుకుని అర్జంటుగ్గా ఖ్రుట్లు రమ్మున్ను

౭0 ఇదీభారతం

థఫ : యిది మరీ బావుంద్రాః వీధిలో కొచ్చినవాడు యింటికి రాడా? (హరితో సీకా శ్రమేం అక్కర్లేదు గావి నువ్వెళ్ళవోయః

(హరి బయటకి వెళ్ళాడు గణేళ్‌ తన గదిలోకి వెళ్ళాడు

పు ః సముద్రంగారి దగ్గర్నించి నిన్ననేం వుత్తరం రాలేదు కదరా!

(వ : లేదు నాన్నా .... బిహుళా యివాళ వస్తుందేమో;

(పురుషో త్తమరావు మధ్య గదిలోకి వెళ్ళబోతుండగా మధ్య గదిలోనించి అన్నపూర హేండ్‌ బేగ్‌ పట్టుకుని బయట కొచ్చింది

అన్న: నేను ఆఫీసు కెపతున్నాను తాతయ్యా? కేరేజీ కచ్తుసి గడిలో వుంచాను, కేరేజీ మనిషి వొస్తే దానిచేతి కిచ్చేయ్‌.

పు : మన వంట మనిషికి జబ్బు చెయ్యడం కాదుగాని వంటపనంఠా నువ్వే చెయ్యాల్సి వస్తోంది - (ప్రసాద్‌తో) పీకు ఇంతమంది తెలుసుగద్యా ఒక్క వంటవాజ్జీ కుదర్చ వేంరా?

(వ : నేనూ వాణీ గురించే వెదుకుతున్నాను నాన్నా నాకు కన్పించిన వాళ్ళలో పాక శాస్త్రం బాగా వస్తే కేరక్టరు మంచిది కావటం లేదు, కేరక్టరు మంచిదై తే వంటపని రావడం లేదు.

అన్న: రెండూ వున్నవాడు మనం యిచ్చే తక్కున జీతానికి రాక పోవచ్చు! అయినా ఎందుకులే తాతయ్యాః ఇంకో మూడు నెల్లలో మన పిన్ని యిలటికి వచ్చేస్తుంది కదా .... ఆప్పుడు ఏ వంట వాడూ అక్కర్లేదు -- నేను వెళ్ళొస్తాను.

(బియటికి వెళ్ళిపోయాడు

(పురుషోత్తమరావు లోనికి వెళ్ళిపోయాడు

(ప్రసాద్‌ ఫోనెతత్తి ఓ నంబరు డయల్‌ చేసి

ప్ర : హలో: ఆ అక్కడ మన అవతారం వున్నాడా? ఏవిటీ, మా యింటికే బయళ్లేరాడాః సరే .... సరే, (ఫోను పెన్టుళాడుం తన గదిలోకి వెళ్ళిపోయాడు)

(వీధిలోవించి హరివచ్చి అక్కడ ముక్కాలలిపీట మీద వున్న న్యూస్‌. పేపర్ని కీసి చూస్తుండగా నీధిలోనించి ఆవకారం

ఇదీ భారతం లి! వచ్చాడు. మనిషి వయసులోనే వున్నాడు. చిత్రంగా మాట్లాడి ఎదుట వారిని సులభంగా ఆకర్షించ గలడు, చేతిలో కొన్ని కాగి తాలు పట్టుకుని వచ్చాడు

అ ; (హరి వెనగ్గా నిలదడి మెల్లిగా పిలిచాడు అప్పారావుగారూ.

హ : (వెను దిరిగి చూస్తి మీరు పిలుస్తున్నది నన్నేనాః

అ : అవును అప్పారావుగారూ....

హ : నా పేరు అప్పారావు కాదండి....

ఆ : అప్పారావు కాకపోతే వెంకట్రావు ___ నరేనా?

హ :; నా పేరు అదీ కాదండిః

అ : అయితే మీ పేరు తప్పకుండా సూర్యనారాయణో, నూకరాజో, అఆప్ప(లాజో అయి వుండాలి.

హ : నా పేరు ఫలానాది అయి వుండాలని మీరు అంత గట్టిగా ఎలా చెప్ప గలుగుతున్నారు?

అ : లపుూలఫా లవ్కులఫా లప్ప్కులఫా __లా। మీ రడిగింది చాలా సింపుల్‌ కొళ్చినండి. మన రాష్ట్రంలో, ముఖ్యంగా మన జిల్లాలో (పకి పదిమందిలోను ఒక అప్పారావు, (ప్రతి యిరవై మందిలోను ఒక వెంకటటావుు (ప్రతి ముఫ్పై మందిలోను ఒక సూర్యనారాయణ, (ప్రతి నలభై మందిలోను ఒక రామారావు తప్పకుండా వుండాలి _... వుండాలేమిటి నా ఖర్మ వుంటారు, వుంటారు వుంటారు,

హ : మీ పరిశోధన నిజంగా చాలా గొప్పదండి:

అ; మ రేంటనుకున్నారీ అవతారం అంపే--లప్కులఫా అప్యుూలఫా లప్కులఫా ___ లా;

హ : మీరు స్టేటస్టిక్స్‌ తీసిన నలభై మందిలో నేను లేనండి. నా నంబర్‌ నలభై ఒకటి నా పేరు హరిః

అ : హల్లో మిస్టర్‌ హరిః వెరీ గ్లాడ్‌ టుమీట్‌యు-- మైనేమ్‌ ఈజ్‌ అవకారం (షేక్‌ హేండ్‌ యిచ్చాడు

హా ; ఇంతకి మీరు ఎవరికోసం వచ్చారో శెల్ళుక్తో ఆధాలయ

కతి లలాట జా త. జ చగ క|1౩64€, ల్ని

లిల్లీ ఇదీ భారతం

అ : ఎవరి కోసం వచ్చానో చెప్పడానికి ముందు - నే నెవర్నో మీకు చెప్పాల గదాః

హ ; ఎవరు మీరు?

అ _: (స్రసాదరావుగార్ని బహుళా మీరు పరితగా చూళారోలేదో ___ ఆయనకి గుండె గుండెల్లో వుండదండి.

హ : మరెక్కడుంటుందండి ?

అ; (వస్తుతం మీ ఎదురుగ్గా వుందండీి।ః

హ : అంపే మీరు ఆయన గుండెకాయ అన్నమాట.

ఆఅ : మళశేనండి __- నేను లేకపోతే ఆయన పని క్లోజింగ్‌ కొచ్చేసి నస్టేనండి, అన్నట్టు నేను మునుపు వచ్చినప్పుడు మీ శాల్తీ నా కెప్పుడూ కనబశ్ళేదు.

హ : నేనీ మధ్యనే యీ యింట్లో అద్దెకు దిగేనండి,

అ : చాలా నుంచి పని చేసారండి! బైదిబై ___. మీరు ఎలాగూ మా '“బాస్‌' యింట్లో అధెకు దిగేరు గదాః మీరూ ఆయన వర్గంలో చేరిపోయ మా వ్‌లక్షన్‌ కార్యక్రమంలో మా కెందుకు హెల్ప్‌ చెయ్య గూడదండి ?

హూ :; నేనింకా చదువు కుంటున్నానండి __ నాకూ మీకూ ఎలా కుదురుతుంది?

అఆ ; మాకు మాత్రం కుదుర్తుందంటండీ: కొన్ని లాభాలు పొందాలను కున్నప్పుడు ఎలాగో ఓలాగు కుదుర్చుకోవాలండీ: అసలు మీరేం చెయ్యాలంటే, మేం మీటింగులు పెళ్టేటప్పుడు (ఆగ్రి అన్నట్టు మన వాస్‌ యింట్లో వున్నాడా లేదా?

హ : వున్నట్టుంది -- వెళ్ళి పిలవండి

ఆ : (ప్రసాదరావు గది దగ్గరకు వెళ్ళి మెల్లిగా పిలిదాడుు బాస్‌గారూ' బాస్‌గారూ (సమాధానం రాలేదు. హరి దగ్గరికి వచ్చి బహుళా మన బాస్‌గారు బా్యతూం కెళ్ళుంటారు. ఆయనొచ్చేలోగా మన కార్య్యక్రమం చెప్పేస్తాను. అన్నట్టు యిందాక ఎందాకా చెప్ఫేను?

హౌ ; కార్య(క్రమం_చెప్లానన్నంఠ ఢాకా చెప్పేరు,

ఇదీ భారతం లీ

అ : అవునవును ___ గుర్తుకొచ్చింది. మీరు మా వెంట తిరుగుతూ రాశ్ళెత్తక్క-ర్లేదు, గుక్లై త్తక్క ర్లేదండిః

హ : మరేం చెయ్యాలి?

అ : మేం మీటింగులు పేళ్సైుటప్పుడు మీరు, మీలాగ మేం ఏర్పాటు చేసిన మరి కొందరు మనుషులు ఏంవీ ఎరగనట్టు వచ్చి జనంలో అక్కడక్కడ నర్జుకుని కూర్చోవాలండి. అప్పుడు మన (ప్రసాదు బాసుగారు లేచి వుపన్యాసం (పారంభిస్తారండి. అంటే, మన వూళ్ళో సినిమాపాటల “స్టియిల్సులో భజన పాటలు, చావుపాటలు రాసి చేతికి బంగారు బేడీలు వేయించు.... ఛి ఛి వాటిని బేడీలన రండి మురుగులనో 'పెరుగులనో అంటారు.

హ : వాటిని సువర్ణ హస్త కంకణాలు అంటారు.

అ. : అద్గదీః వాటిని వేయించుకున్న ఆ మహా(ప్రజా కవిచేత వచనంలో రాయించిన వుపాన్యాసాన్ని, మన బాస్‌ అప్పుడే కంఠతా పెళ్టుసే న్లేండి. దాన్ని మన బాసుగారు ఆకాళవాణీ వార్తలు చదువు ఈన్నట్టు ధన్‌ ధన్‌ లాడిస్తుంకే.-.-నేను, నేను స్టేజికి లెప్పవైడ్‌నే వుంటాన్షెండి: నేను, ముఖమ్మీద చెవటని తుడుచుకోవటానికి తీసినట్టు జేబులోనించి రుమాలుని తీసి ముఖం తుడుచుకుంటాను, మీ కదే అనవాలన్నమాట-_-ధన్‌ ధన్‌ ధన్‌ తప్పట్లు కొళైయ్యా లన్నమాట. నేను రుమాలు తీసినప్పుడల్లా మీ కదే పనన్న మాట.

హ : నాదో 'చిన్న సందేహం! ఈ చప్పట్లు వగ్రైరాలు మీరు ఏర్పాటు చేసుకోవడమే తస్స ఆ వుపన్యాసానికి వు_శ్లేజితులై జనం తప్పట్లు కొట్టరా?

అ : లప్కు లఫా లప్ప్కు అఫా లప్కు అఫా- లా మీరేం చదూ కున్నారో గాని మీకు జ్యనల్‌ నాలెడ్డి పవరు చాలా తక్కువ గురూ గారూ; ఈనాటి నాయకుల పవుపన్యాసాలు విని జనం తప్పట్లు కొట్టడానికి అందులో ఏటుంటాదండి --- గేస్‌ తప్పః అందులోనించి మహాత్మా గాంధి జాతి పురోగమనం, అభ్ము

.! ఇదీభారతం౦ దయం, జాతీయ సమైఖ్యత__-యిలాంటి కొన్ని రొటీన్‌ పదాల్ని తీసి పారేస్తే మిగిలేదంతా పట్టి చెత్తే కదండీ; మరి ఆచెతత్త కెవడు కొడతాడు తప్పట్లు -- ముందుగా ఏర్పాటు చేసుకుంళే తప్పః నే న్చెప్పినట్లు చేస్టే యీ రెండు నెలలూ మీకు ళీ టిఫిను (ఫీ కాఫీ, (ఫ్రీ మీల్చు---అంకేకొదు గురూ గారూ -- గవర్నమెంటు సరుకుమీద మీకు భక్తి (శద్ధలుం పే--కడుపునిండా క ల్రీలేని గవర్నమెంటు సారా గూడా...

హ : మీరు యిలాంటి పనుల్లో బాగా పండిపోయారనుకుంటాను. మీకు మొదట్నించి యిదే వృత్తా?

అ : లేంండిః: (ప్రజా నాయకులు కొద్దో గొప్పో నీతికి, న్యాయానికి నిలబడి వున్నంత వరకు నా లాంటి వారు చెయ్యడానికి యిలాంటి పోస్టు లుండీవి కొదండి! కానీ, రాజకీయాలు వ్యాపారంగా మారి పోయి ఎన్ని మాయలు చేసైనా ఓ పదవిని కొశ్చైయ్యాలి అను కునే నాయకులు ఎక్కువై పోయిం దగ్గర్నించి మాలాంటి వాళ్ళకి మా గొప్ప గిరాకీ ఏర్పడి పోయిందండి. ఈ వుద్యోగానికి రాకముందు “వన మూలికలు" అమ్మేవాజ్ఞండిం

హ : (ఆశ్చర్యంగా) వాట్‌! మీరు వన మూలికలు అమ్మేవారా?

అ : వొట్పార్‌ గురూ గారూః నా వాటం చూస్తే నేను ఆందుక్కూడా సవికి రానను కుంటున్నారా? భలే వారేః తేలు కాటుకి పాము కాటుకి మనం వన మూలికలు అమ్ముతూ రోడ్డుమీద కేకలు వేస్తుంటే దారంట పోయే ఆడా -- మగ మన దగ్గరే స్రేండింగ్‌ అయిపోయేవారు గదాః

హ : ఏదీ ఓసారి సర్దాగా అదేదో వినిపించండి. వింటాను.

అ ; వుండండి---బాస్‌ పొజీషన్‌ మరోసారి చూసొస్తాను (ప్రసాద రావు గది దగ్గరకి వెళ్ళి వాస్‌ సార్క్‌ వాస్‌ సార్‌ (నమాధానం రాలేదు. ఫర్వాలేదు -- బాస్‌ వచ్చేలోగా నా పాఠ పాటని పాడెయ్య గలను. యింక వినండి. (గొంతును ఓ విచిత్రమైన పద్ధతిలోకి మలుస్తూ, వింతగా అభినయిస్తూ చెప్పాడు

ఇదీభారతం లీక్‌ “అమ్మలారాః అయ్యలారాః: ఈ డబ్బాలో వున్నాయి రక రకాల తేళ్ళు: కేలుకి కొండెల్లో విషం-పాముకి కోరల్లో విషం: రా(తి పూట మ్మగవ్వాడు ఓ సినిమా కెళాడు, ఓ (డ్రామా కెళ్తాడు, ఓ డేన్చింగ్‌ కెళ్తాడుు ఓ కంపినీ కెళ్తాడుు అక్కడి కెళ్తాడు; యిక్కడి కెళాడు- దార్లో, ఏ లైటూ లేని రోడ్డుమీద ఆ చీకట్లో ఆమిడ్‌ నైల్లో, ఆ అర్థరాత్రి దారి పక్కన, రోడ్డు సైడ్‌న ఓ పాముంటుంది, ఓ తేలుంటుంది, ఓ కుక్కుంటుంది ఓ నక్కుంటుంది్కి ఓ పిల్లుంటుంది, ఓ నల్లింటుంది __ ఛిఛి రకరకాల జంతువు లుంటాయ్‌ః మనిషి అలికిడి వినగానే కన్పు మంటూ కొటు వేస్తాయః ఆ కాటుకి ఆ వేటుక్రి ఆ పోటుకి ఏనుగంత మనిషి గూడా “అమ్మా అంటూ నేల పడీపోఠాడుం మెలికలు తిరుగుతాడు. నురగలు కకు్కుతాడు. అప్పుడా (ప్రమా దంలో అప్పుడా డేంజర్లో అప్పుడా డేంజర్‌ (ప్రమాదంలో ఆ చీకట్లో మీ ప్రాణాలు కొపాడ్డానికి ఎవడొస్తాడు? ఆ దేవు డొస్తాడా? ఆ రాము డొస్తాడా? & డాక్ట రొస్తాడా? ఎవరొస్తారు?ః ఎవ్వరూ రారు. (ప్రాణాలు *'హరీ మంటుంకే ఏం చెయ్యాల్సి? గిలగిల తన్నుకుంటుం శే ఏం చెయ్యాలి? డాక్టరుకి కబురు చెయ్య నక్కంర్లేదు, దేవుడికి ముడుపు కట్ట నక్కర్లేదు, మంత్రగాణ్ణి వెదక నక్క-ర్లేదు-.మరేం చెయ్యాలి? ఇదిగో అమృత సంజీవిని; ఇదిగో సంజీవినీ అమృతం: నన్ను గన్న తండ్రుల్లారా దీని 'పేరేవిటి? నా కింళ అన్నంపెక్తే తల్లుల్లారా దీని పేరేవిటి? ఇదేనండి తెల్ల ఈశ్వరి వేరు _ ఇదే నండి సర్వరోగ నివారిణిః; ఇదెక్కడ్‌ దొరుకుతుంది? హిమాలయా సర్వాతల్లో మూడు చెట్లు, హరిద్వార్‌ అడవుల్లో. ఆరు చెట్లు మాత్రమే వున్నాయి .... అమ్మల్లారా అయ్యల్లార్థా ఈ ఒక్క_ తెల్ల ఈశ్వరి వేరును, ఆ ఒక్క తేలు కుట్టిన చోటు) ఆ ఒక్క పొము పొడిచిన చోట అలాగ అలాగ అలాగ అదిమి పెట్టి శ్వ

లీ ఇదీభారతర వుంచండి చాలు: రక్తంలో కెక్కిన విషాన్నంతా ఒక్క నిమి షంలో ఒకే ఒక్క నిమిషంలో *బుస్సు మంటూ లా గెయ్యాలిః వాధతో కేక వేసిన మనిషి బంతిలాగ లెగవాల, నవ్వుకుంటూ లెగిసిపోవాల....మా గురువుమీద ఆన; అయ్యా, మీ (ప్రాణాలు రకించి, మా కడుపును పోషించే ఈ వన మూలిక ఖరీ దెంత? వంద లడిగాన్సా వే లడిగానా? లక్ష లడిగాసా? వద్దు నాయినా వద్ద, మీ సొమ్ము నా కొద్దు ఆ పరాత్ప్సరు డివ్వాల-- ఈ పేద వొడు తినాల....దీని ఖరీ దెంత బాబూ? కేవలం ఒక్క . అర్థ రూపాయి.... ఒక్క పూట మీటీ సళ్ళ ఖర్చు, ఒక్కరోజు మీరు ఒక్కం (బ్రేకట్‌ నెంబరు మీద కాసినంత లేదు. రావాల బాబూ రావాల....తొందరగ్గా త్వొరసడక బోతే నా దగ్గరున్న స్టాకు చాలా తక్కువ కేవలం ఆరు మాశ్రమే వున్నాయి ..." ఆల సించిన ఆశాభంగం .... రావాల బాబూ రావాల....” _ (ఆపి ఈ విధంగా అమ్మి అమ్మి.

"హ్‌ : మరి అంత మంచి వ్యాపారాన్ని ఎందు కొదిలేసారండి?ః

“అ : వదిలెయ్య కేం చెయ్య మంటారండిః విజ్ఞానం పెరిగే కొద్ది మనిషి తేలు కన్నా, పాము కన్నా (ప్రమాదకరమైన జంతువుగా తయారయి పోయేడు కదాః మునుపు కేలోో పామో మనిషివి కుడితే మనుషులు చచ్చేవాళ్ళు, యిప్పుడు మనిషిని కుటిన శ్రేశ్శే చచ్చిపోతున్నాయి. అంచేత మన వన మూలికలకి గూకీ పడీ ,పోయింది. ఆ తర్వాళ మూడు ముక్కలాట వేసేను. (మూడు "పేక ముక్కల్ని చేతిలో పట్టుకుని చేతులో అటూ యిటూ తిప్పు తున్నట్టు అభినయిస్తూ) “రావాలి బాబూ రావాలః మాయా లేదు మోసం లేదు. ఇదిగోటి బాబూ, ఈ బొమ్మమీద కాస్కోవాల బాబూ....యా బొమ్మమీద కాస్కోవాల బాబూ .... బొమ్మ స్తే మీది బాబూ, రాపోతే మాది బాబూ.... రూప్పాయికి పది రూపా యలు బాబూ .... మాతయూ లేదు మోసం లేదూ _ అంటూ కొన్నాళ్ళు (బ్రితికీపేను. కానీ, మన రాబడిలో పోలీసులకి మనకి

ఇదీభారత౦. 11 వాటాలు కుదరక ఒకటి రెండుసార్లు కటకటాల్లోకి వెళ్ళేసరికి ఛిఛి ఛి ఇది లాభం లేదని ధాతుపుష్టికి మాతలు అమ్మడం ప్రారంభించేను. మనం అమ్మిన మాతల వలన ధాతుపుష్టి 'పెరక్కపోగా వున్న “ధాతువు” నీరసించి పోతున్నదని ఓ వీధి లోవి కొందరు మనుషులు మనల్ని పట్టుకుని అప్పు లఫా లప్కు అఫాా లప్కు. లఫా-లా; చేశారు -- దాంతో నేను ఏ పనికి పనికిరానన్న నిశ్చయాని కొచ్చేసి యిదిగో యీ రాజు కీయాల్లోకి దిగిపోయేను. అంచేత మీరు గూడా నా మాటవివి....

హ : మీలాగ అడ్డమైన బేవార్చు పనులుచేసి జనంచేత తన్నులు తిన మంటారు--అంతేనా?

ఆ : అదే పొరపాటు గురూ గారూ! ఎన్నో పోరంబోకు పనులు చేనిన ఎందరో పెదమనుషులు రాజకీయాల్లో కొచ్చి (సజా నాయకులుగా చెలామణీ అయిపోతున్న ఈ రోజుల్లో ఆఫ్టరాల్‌ వన మూలికల గాజ్జీ నాదో పేద్ద బేవార్సు సనా?

(గదిలోవించి (ప్రసాద్‌ వచ్చాడు

ప : ఏం అవతారం ఎంత సేపయింది వచ్చి?

అ : (కొంచెం గాబరావడి సర్దుకుని) ఇ....ఇ....ఇప్పుడే వచ్చాన్సార్‌? ఇంతలో మన (ఫెండు కనిపిస్తే...

హ : ఎన్ని అడ్డదార్లు తొక్కి రాజకీయాల్లోకి వచ్చాడో. నాకు బోధ పరుస్తున్నాడండిః నన్నూ ఆయన్లో జొయిన్‌ కమ్మంటున్నాడు.

వ :వీలాంటి వాజ్స ఏ నాయకుడికీ పనికిరారు గాని .... మేం యిష్పుడో ముఖ్యమైన విషయం మాట్లాడుకోవాలి.

హ : (తనని పొమ్మన్నట్టుగా అర్థం చేసుకుని నాకూ కాలేజీకి 3 మయింది.__వస్తాను (మేడమీదకి వెళ్ళాడు

అ : పాపం। (బతకడం తెలీదు కురవాడికి.

ఫ్ర : ఏడిసేవ్‌ గాని, నిన్న చెప్పిన వనేం చేశావ్‌?

అ | (చేతిలోని భాగికాల కట్ట చ్తూసిస్తూ) ఇ పనిమీదే చెష్టు అరిగేలా

౭8 ఇదీిథధారతం౦ తిరిగి గత సారికి యిస్పటికి చచ్చిపోయిన వాళ్ళ జాబితా తయారు చేశాను.

ప: మరైతే యిష్పుజ్జువ్వు ఏం చెయ్యాలంటే....

ఆఅ : బాస్‌ గురూగారూ: నేనేం చెయ్యాలో నాకు మీరు వేరే చెప్పలా? నావి కావూ అంటూ ఓ వంద (ప్రస్తుతానికి యివ్వండి, వీటిని కాపీలు తీయించి....

(వ : కాపీలు తీయించడానికి వందెందు కయ్యా? ఓ పది చాలు తీసి కళ్ళు,

అ :ఛిఛి _ పదేవిటి సార్‌; ఆఫ్టరాల్‌ తవుడు, చిట్టు పొట్టు అమ్ము కునే చిల్లర కొట్టు చిట్టి రాజుగాడు యాభై రూపాయలు పెట్టి యిలాంటి కాపీలు తీయించగా లేంది -. మీరు .... మీ కెందుకు ఓ యాఖై యివ్వండి చెప్తాను.

(వ : డజ్చో డట్బో అని పిండేస్తున్నావయ్యా!ః

అ : ఇది పిండడం కిందికి రాదు సార్‌ -- పెట్టుబడి కిందకి వస్తుందిం ముందు కాణీ పరకా 'పెట్టుబళ్ళు పెట్టడాలు, తర్వాత వేలకి వేలు లఫ్కు లఫా కొట్టడాలు - ముందు ఫిప్టి యివ్వండి.

ఫ్ర : (జేబులోనించి డబ్బు తీసి యిచ్చి యింద, తీసికెళ్ళు,

అ : రైట్‌ సార్‌; ఇది అయిందాకా మీకు కన్పించను .... సారీ యీ పని పూర్తయిందాకా మీ క్క-నిపించను - వస్తాను సార్‌; లప్కు లఫా లప్కు లఫా--లా।

(బయటకి వెళతాడు

(ఇంట్లోనించి పురుషోత్తమరావు చేతిలో రెండు డబ్బాలు తీసుకుని వచ్చాడు. ఆ రెండూ రెండు హుండీ పిడతల్లా వున్నాయి. అందులోనే అతను కొంత డబ్బు పొదుపు చేళాడు.)

పు ; సముద్రంగారి దగ్గర్నించి యీ పూటా వుత్తరం రాలేదు కదరా?

(వ్ర : లేదు నాన్నా; మన చిన్నా ఫొటో చూశారు గదా; ఏకంగా

... శ్రాంబూలాలక్షే వచ్చేస్తారేమో!

ఇదీభారతం ల$

పు : దేనికయినా ముందుగా ఓ వుత్తరం రాయకపోతే మనం మన ఏర్పాట్లు ఏలా చేసుకుంటాంరా : (గణేళ్‌ గదివైపు చూస్తూ) గణేళ రేయ్‌ గణేళూ... (గజేళ్‌ బయట కొచ్చాడు

గ :ఏం నాన్నా?

పు : మీ రిద్దరూ వినండి.... నేను యీ డబ్బాలో దాచిన డబ్బు లెక్క పెట్టాన్రా? మన చిన్నా పెళ్ళి నిమిత్తం దాచింది దగ్గర దగ్గర ఎవిమిది వేలు వుంది. యింక మన యింటి రిపేర్లు గురించి దాచింది గూడా దగ్గర దగ్గర ఏడు వేలు వుంది.

(హరి మేడమీదనించి పు _స్తకాలు తీసుకుని క్రిందికి దిగేడు* బయటకు వెళ్ళబోతూ అగి

హ : నేను కాలేజీకి వె శ్తున్నానండి. పు : అలాగే

(హరి బయటకి వెళ్ళాడు (కొడుకులతో) అందుచేక నే న్చెప్పే దేవిటండే, పెళ్ళికి ముందే యింటి మరమ్మత్తులు చేయించేస్తే....

గ : అవన్నీ మా కెందుకు నాన్నా చెప్పడం? ఈ హుండీల్లో ఎంత డబ్బుందో మాకు తెలీదు.

(ఫ్ర : రాజకీయాల్లో ములిగి తేలుతున్న నాకు యింటి వ్యవహారాలు

" పట్టించుకునే తీరిక లేదు.

గ : నాకూ తమ్ముడికి కాస్త తీరిక వున్నా, నువ్వు మాసే బాధ్యతవి మోయగల శక్తి మాకు లేదు.

(ప్ర : అంచేత మా యింటి బాధ్యతని నువ్వు మోయడమే ఈ యింటి క్షేమావికి, మా అభివృద్ధికి మంచిది నాన్నా.

(బియటనించి 'పోస్ట్‌ అన్న కేక విన్పించింది._ గణేళ్‌ బయట కెళ్ళి రెండు వుత్తరాలు తీసుకొచ్చి ఒకటి (ప్రసాద్‌ కిచ్చి, మరోటి తను చదువుకుంటూ తన గదిలోకి వెళ్ళిపోయాడు

ప్ప; ఎక్కంజణ్ణించిరా వుత్తరం?

ర్ర్‌0 ఇదీభారతం

వ్ర : (ఉత్తరం గబగబ చదివి అరే ...శెండో తారీఖంళే....యివాశే నన్నమాట. (వుత్తరం మీద వున్న పోస్టల్‌ ము(ద్ర వగైరాలు ఆతృంగా చూశాడు

పు : ఏవిట్నాయినా ఆ గాబరా!

(వ : గాబరా కొదు నాన్నా! సముద్రంగారు యివాశే పెళ్ళి చూపుల కొస్తున్నారుం

పు (ఆశ్చర్యంగా ఇవాశేః; అయితే వుత్తరం యిప్పుడా రాస్తాడు.

ప్ర : వుత్తరం రాసి వారం రోజు లయింది. గుంటూరువించి ఇక్కడికి రావడానికి వారం పట్టింది. వుండుండు...పోస్టల్‌ 'సూపర్నెంటుకో ఘామైన వుత్తరం రాసి....

పు 1 రాద్దువు గాని ముందు వీళ్ళ సంగతి చూడుః పోనీ ఎన్ని గంటల కొస్తున్నారో ఆదన్నా రాశారా? -

థ : పది గంటల్లోపునే వస్తున్నాం అని రాశారు.

పు : మరైతే ఎలగరా -- చిన్నా గూడా ఆఫీసు కెళ్ళిపోయింది.

వ: (వావీ చూసుకుని బహుళా యింకొ బసు స్టాపులోనే వుంటుం జిమో మ) చేసి చూద్దాం (గణేశ్‌ గదిలోకి చూస్తూ) గజేశూ శేయ్‌ గజేశూ....

(గణేశ్‌ బయట కొచ్చాడు)

గ : ఏం అన్నయ్యా

ప్ర : పాప యింకా బసు స్టాపులోనే వుంకే వెంటనే తీస్కాచ్చెయ్‌? 'పెళ్ళి చూపులకి సము(ద్రంగారు యిస్పుడే వస్తున్నారని చెప్పి తీస్కాచ్చెయ్‌ః

గ అలాగే,

పు : అలాగే అంపే కొదు --- వేగిరం వెళ్ళు,

గ అలాగే అలాగే (రంయ్‌మంటూ బయటికి దూసుకు పోతుండగా అప్పుడే వీధిలో నించి, చేతిలో సంచి పట్టుకుని వస్తున్న తిలక్‌ని దఖీమని గుద్దుకున్నాడు- తిలక్‌ పంచా, చొక్కొా తొడు కాం రైతు జీవనానికి (ప్రతిరూపంగా కనిపిస్తున్నాడ్కు

ఇదీభోారతం శీ తి : ఏమిటన్నయ్యా హడావుడి?

గ : సమ్యుదంగార్ని చూడ్డానికి పాపొస్తుంది....ఛి ఛి పాప న్బూడ్డానికి సము[ద్రంగా రొస్తున్నారు.... ఆమ్మో బస్సు .... (అంటూ హడా వుడిగా బయటకి వెళ్ళిపోయాడు)

ఈ : ఏవిట్నాన్నా, ఏవిటీ వొడి కంగారు?

ఫ్ర : కంగారు కాదురా, పెళ్ళి చూపులకి సముద్రంగారు మరి కొ'స్పేపట్లో వస్తున్నారు... ఇప్పు జ్ఞువేం చెయ్యాలం'ే....

పు : ఒరేయ్‌, నువ్వు గాబరా పడుతూ వాజ్జి గాబరా పెట్టిగ్గాని, వాశ్తెంత మంది వస్తున్నారో అదన్నా రాశారా?

వ : ఆ వివరాలేం రాయలేదు గాని, కనీనం ఓ అరడజను మందన్నా వస్తారసుకుంటాను.

తి : అయితే మన దగ్గరున్న కుర్చీలు చాలవేః మరో నాలుగు కుర్చీలు పక్కింటి వాళ్ళ నడుగుదాం.

(వ్ర : అక్కర్లేదు యిక్కడే సర్దుబాటు చే సేద్దాంగాని వాళ్ళకి కౌఫీలు

" “టిఫిన్లు ఏర్పాటు చెయ్యొద్దూ:

పు : కొఫీల కిప్పుడు పాలెక్కడ దొరుకుతాయిగాని కూల్‌ (డింక్స్‌ లైనా తెప్పించు (లోనికి వెళ్ళాడు పురుషోత్తం)

ప్ర : (తిలక్‌తో) అయితే (డ్రింక్సు తెచ్చెయరాః

తి : అలాగే (గబగది వెళ్ళబోయి తిరిగొచ్చి) ఎన్ని తేవాలి?

పు : ఎన్నో నాకు మాత్ర మేం తెల్సు? ఓ అరడజను తే.

తి : అలాగే, తక్కువైతే మళ్ళీ తెద్దాం _ ఎక్కువై తే మనవే తాగేద్దాం.

ప్ర : ఈ డబ్బులు తీసికెళ్ళు (డబ్బు యిన్వబోయాడు

త :నా దగ్గ రున్నాయిలే (అని ఓ రెండడుగులు వేసిమళ్ళీ వెన కొ్కాచ్చి జేబులోవించి కొంత డబ్బు తీసి (ప్రసాద్‌ చేతి కిచ్చి ఈ సొమ్ము నాన్న కిచ్చెయ్యన్నయ్యా.

ఫ : (డబ్బు అందుకుని ఆలాగే గాని, నువ్వె[ళ౯ ముందు.

(తిలక్‌ దియట కెళ్ళాడు

త్రీ ఇదీభార తం (పురుషో త్తమరావు బయట కొచ్చాడు

పు : తింటానికి స్వీక్పేమైనా తెప్పిస్తున్నావా?

ప: అరే, ఆ విషయమే మర్చిపోయాను. ఏడీ వాడు? (అంటూ తిలక్‌ వెళ్ళినవైపు గబగబ వెళ్ళి తిలక్‌ తిలక్‌ అని పిలిచాడు, కానీ లాభం లేకపోయింది. తిరగొచ్చిి ప్చ్‌, వాడు రాకెట్‌లా వెళ్ళిపోయాడు.

పు : పోనీ, నేను తెస్తానుండు.

(వ్ర : నువ్వు తేవటమేవిటి నాన్నా: పోనీ, నేనే వెళ్లాను. (వెళ్ళటోతుం డగా వీధిలోనించి హరి ప్వస్తకొలు పట్టుకుని వచ్చాడు

హ : ఏవిటండీ హడావుడి?

పు : అన్నపూర్ణవి చూడ్డానికి పెళ్ళ్లివా రొస్తున్నారయ్యాః వాళ్ళకి స్వీట్స్‌ లేవటానికి నేను వెళానంపే మా వాడు వద్దంటున్నాడు.

హ : పోనీ నన్ను వెళ్ళమంటారా?

పు : నీకు కాలేజీ లేదూ?

హ : వుందనుకోండి। ఓ పుస్తకం మర్చిపోయి తిరిగొచ్చాను, ఎలాగూ లేచై పోయాను కదా! సెకెండు పీరియడ్‌కి వెళ్తానండి. ఎన్ని స్వీట్లు తెమ్మంటారు?

పు : ఓ అర కేజీ చాలు బాబూ....అలాగణే ఓ డజను అరటిపళ్ళు.

(వ : తిలక్‌వచ్చాక పంపిస్తానులే నాన్నా? హరి నెందుకు (శ్రమ పెట్టడం?

హ : ఇందులో (శమం వుందండి. సంతోషంగానే చేస్తున్నాను.

(వెళ్ళబోతాడు)

వ :సరే ___ యీ డబ్బు తీసికెళ్ళు.

హ : ఫర్వాలేదండీ. నా దగ్గరుంది,

ఛ :నీ డబ్బు మా కక్కర్లేదు గాని, యీ డబ్బు తీసికెళ్ళి తీస్కురా.

(ఓ నోటు యిచ్చాడు ల; (ఆ డబ్బు తీసుకుని హరి బయటకి వెళ్ళాడు

పు : (వెచతున్న హరివైపు చూస్తూ) రోజురోజుకి మనలో ఒకడిగా

కలిసిపోతున్నాడు కదరాః

ఇదీభారతం వీ వ : నువ్వు యిలాగే చనువిస్తుంకే మనలో ఒకడిగా కలిసిపోవడమే కాదు --.. ఏదో ఒక రోజున్నమన నెటత్తినెక్కి. నాట్యం. చేస్తాడు చూడు .... యీ జాత్తక్కువ వాళ్ళ మనస్తత్వం నాకు బాగా తెలుసు నాన్నా పు : రేయ్‌, నువ్వో బాధ్యత గల (ప్రజానాయకుగివై వృండిగూడా యిలా తక్కువ కులస్తుల్ని హీనంగా చూడ్డం మంచిది కాదుర్తా, (వ- : నర్లే--యీి డబ్బు తిలక్‌ యిద్బాడుం (జేబునించి డబ్బు తీసి యిచ్చాడు పు : (డబ్బు జేబులో పెట్టుకుని మనననేది కులాలకి మళాలకి ఆతీతమయిందిరాః హరి ఏ కులస్థుడని ఆలోచించకుండా ఎటు వంటి వాడో ఆలోచిస్తే నీకు తప్పకుండా ఆతడి మీద అభి మానం పుడుతుంది, మనిషిని ద్వేషంతో చూస్తే దెయ్యంలా కని పిస్తాడు, (పేమతో చూస్తే పరమాత్ముళ్ళా కనదిడతాడు. గ £ (వీధిలోనించి. అన్నపూర్ణని తీసుకుని గణేశ్‌ వచ్చాడు (వస్తూనే నాకు నిజంగా పరమాత్ముడే కనబడ్డాడు. (తంథ్రీ ఆశ్చర్యంగా చూశాడు అవున్నాన్నాః పాప ఎక్కిన బస్సు ఎనకాతల కొంతదూరం పరిగెత్తి బస్సు ఆపి దించి శెలవు చీటీ మరొకల్లో సంపి వచ్చే నరికి సాకొత్తు అ సరమాత్ముడే కనిపించాడు .... బింతకీ పెళ్ళి వారు .... వ్ర : ఇంకా రాలేదు గాని, పాపా, నువ్వెళ్ళి టాయ్‌లెట్టయి సిద్ధంగా వుండమ్మా. పు : చిన్నా కేవిట్రా, బంగారబ్పొమ్మ: (అన్నపూర్ణతో) రేయ్‌, నిన్న కొన్నానన్నావ్హే ఆ చీర కట్టుకోరా చాలు.... వెళ్ళ వెళ్ళు (అన్నపూర్ణ లోపలికి వెళ్ళింది ల (కొడుకులతో) రేయ్‌, మనం యిన్సుడేం చెయ్యాలంటే... ళ్‌

క్రీ ఇదీ భారతరి (అంటుండగానే వీధిలోనించి నముద్రంగారు, అవతారం వచ్చారు

న : (వస్తూనే) ఏంవీ చెయ్యనక్కర్లేదు. మేమే వచ్చేశాం

ప : నమస్కారం నమస్కారం.

స : వుంచుకున్నాను వుంచుకున్నాను.

పు : నమస్కారమండిం

న ఒహ్హ; పురుషోత్తమరావుగారాః మీ నమస్కారం మీకే వుంచేసు కొండి. పెద్దవాళ్ళు నమస్కారం నా బోటి చిన్నవాళ్ళకి ఆయు కీణం.

ఆ' : కానీ తమరు మాథ్రం “చిరాయువుో కదండీ.

స :అంజకేనీ వుద్దేశ్యం నేను పాపాత్ముజ్ఞనా ?

వ్ర 1 (అవతారంతో) నీకు పీరు తెల్పునేవిటోయ్‌ ?

అ : వైజాగ్‌లో ధాతుపుష్టికి మాత్రలమ్మే రోజుల్లో సము(ద్రంగారు "నాకు డైలీ కస్టమరు.

న : మనవాడు బస్సు స్టాండు దగ్గర బాతులాగ తార్లాడుతుంటే నేనే తీసుకొచ్చేను. అన్నట్టు మా ధాతు పుష్టి గురువు మీకు రాజ కీయాల్లో శిషమ్యడట గదాః

వ్ర : ఏదోలెండి, నాక్కాస్తా చెయ్యి సాయం.

పు : మీరు కూర్చున్నారే కౌదు -- కూర్చోండి.

స : ఇంతదూరం వచ్చాక కూర్చోక చస్తానేవిటి ? (కుర్చీలో రూక్చుని అవతారంతో) నువ్వూ కూర్చోవోయ్‌ లప్కులఫాః

ఆ : అమ్మమ్మ ఎంతమాటన్నారు? తమరీ యింటికి గెస్టులు -- నేను పోస్టుని, నేను కూర్చోకూడ దే!

గ : మీరు రాసిన వుత్తరం మా కిప్పుడే అందిందండి

స : అదేవిటి? ఎంత పెళ్ళిచూపుల వుత్తరం అయితే మాతంమా వూర్నించి మీ'వూరు పెళ్ళి నడక నడుచుకొచ్చిందాః

అ : ఈ మధ్యన పోస్టర్‌ పా ర్థమెంటువాళ్ళు “క్విక్‌ మెయిల్‌

ఇదీ థభారతం శక్‌

సర్వీసు పెట్టారు కదఈ:డీ।; అందుకే వుత్తరం లప్కులఫా ఆఅఖి వుంటాది

వ : మీ వెంట అబ్బాయిని తీసుకు రాలేదేవిటండీ।

న : పెళ్ళయిం తర్వాత ఎలాగూ పిల్లతో కాపురం చేసుకుంటూ చూసు కుంటాడు కదా, యీ పెళ్ళి చూపులప్పుడు, గూడా వాజ్హిందుకు

,.... గోము పెట్టడం అని వాజ్డీ తీసుకురాలేదండి.

పు : మరి అబ్బాయి యిష్టా యిష్టా లెలా తెలుస్తాయండిః

నస ఆ బెంగ మీకేం అక్కర్షేదండి. నేను యీ కుర్చీని చూపించి “శేయ్‌ అబ్బాయ్‌, యిదిగో(టా యిదే నీ పెళ్ళం” అం'పే. మాకు మాట్లాడకుండా దానికే తాళి కక్టుస్తాడు మా వాడుం

అ : అంటే మన వాడికి కుర్చీకి మనిషికి తేడా తెలీదా గురూగారూ ?

పు : నువ్వుండు బాబూ .... వారు చెప్పిందేదో వినకుండా...

స : వినడం అంజపే జ్రాపకానికొచ్చింది. ఈ యిల్లు మీ సొంతమని విన్నాను - నిజమేనా?

ఫ : అవునండి.

స : అవునండంటే అడుగుతున్నాను సుమవా।; ఈ యిల్లు మీ పేరనే వుందని విన్నాను...

పు : అవునండి. ఇంటికి పెద్దవాడీ "పేర్న ఇల్లు వుండటమే మా ఆచార మండి.

ఫ : అంతా బాగుందండి. (లేచినిలబడి యిల్లంతా కలియజూచి నేలనో సారి గట్టిగా తన్ని చూస్తి గచ్చు గిచ్చు గట్టిగానే వుంది.

అ : గట్టి అంపే మామూలు గట్టి కాందడి -- కంచుకోశే మరిః

స : (మేడమెట్లు ఓ సారి ఎక్కి దిగ్సి మేడా గీడా అంతా బాగానే వుందయ్యా,

గ : ఇంటిని అంత పరీశ్తగా చూస్తున్నారు -- కారణం ఏవిటోః

న : అడిగేవు గాబట్టి ఆన్సరు చెప్తున్నాను ఇల్లుని చూసి పిల్లని చూడ్డం మా వంశాచారం -- అన్నట్టు యింతకీ నువ్వెవరయ్యా?ః

స్త; మూ ధెంద్లో అబ్బాయండ్లి = గణేష, ఫేక్టరీలో పగ చేస్తున్నాడు?

86 ఇదీభారతిం

స ; అంటే కార్మికుడన్నమాట। చాలా బావుంది. పెద్దవాడు వజొ నాయకుడు, రెండోవాడు కార్మికుడు.

అ : మూడవ కొడుగ్గారు జూ కర్షకుడుగారండి.

స :ఓహ్షొహ్హూ ॥ నా కడుపు విండిపోయిందయ్యా । అయ్యా (ప్రసాదు బావగారూ పిల్లని పిలిపించండి. టకటకమని 'పెళ్ళి చూపులు కానిద్దాం: మళ్ళా అవతల మరో అయిదు నిమిషాల్లో వర్యం వచ్చేస్తుంది.

పు : అలాగేనండి ।; అమ్మాయిని తీసుకొస్తాను. (లోనికి వెళ్ళాడు.)

స : (ప్రసాద్‌, త్రో అయికే మీ అన్నదమ్ములంకా కలిసే వుంటున్నా రన్నమాట.

(వ : అవునండి, నేనూ మా రెండో తమ్ముడుయీ యింట్లోనే వుంటు న్నాం. మా మూడో తమ్ముడు తిలక్‌ మల్కాసరంలో ప్యవ సాయం చేస్తున్నాడు. వారానికోసారి వచ్చి పోతుంటాడు.

(తిలక్‌ కూల్‌ (డ్రింకులకేసు తీసుకుని వచ్చాడు.)

అదిగో మాటలోనే వచ్చాడు.

తి : నమస్కారవండి.

సన : పుంచుకున్నాను పుంచుకున్నాను - నీ పేరేనవిటన్నానోయ్‌ ?

త ;నా పేరు తిలక్క-ండి.

స : తిలక్‌ । బహు చక్కనిపేరు నీకా పేరు పెట్టడంలో మీ వాన్నగారికి సంగితంపట్ల వున్న “ఇంథట్రస్ట్‌ బోధసడుతుందోయ్‌: మీకు తెలీదుగాని వోయ్‌, _ తిలక్కనేవాడు కృష్ణదేవరాయల ఆస్థానంలో గొప్ప నంగిళ విద్వాంసుడు.

తి : తిలక్కనేవాడు గాయకుడు కాదండి,

న : (కొంచెం ఖంగుతిని కాదా? గాయకుడు కాకపోతే (డ్యేన్సు మేస్టరు గాని ముందు అమ్మాయిని తీసుకు రండయ్యా అవతల వర్ణ్యం వచ్చేస్తుంది.

(తిలక్‌ (డింకులు తీసుకుని లోపలికి వెళ్ళాడు) పీల్‌ లప్పూలఫా న్లీకో విచిత్రం ఇెన్సనా?

ఇదీభారతం౦ 87

అ : విచిక్రం అంపే కృష్ణదేవరాయల ఆస్థానంలో డేన్సు మేస్టరు

లాంటిదేనా ?

స: అదికాదు లేవయ్యా ! ఈ యింట్లోని ముగ్గురన్నదమ్ముల పేర్లు విన్నాక నేనో చిత్రమైన సంగతి కనిసపెళ్టును.

త :; (లోపల్నించివచ్చి నిలబడి) ఏవిటండీ అది?

స :మీ "పెద్దన్నయ్య "పేరేవిటి ?

8 : (వసాదు.

స: అందులోని మొదటతరం, అంజే ఏది? *(ప'-ని తీసి (వక్కున పెట్టు.

ఈ : 'పెట్టానండి.

స :మీ రెండో అన్నయ్య పేరేవిటి? గణేసు గదా! ఆందులోవి మొదటక్షరాన్ని, అంజే - “గినిగూడా తీసి మొదటి దానికి జాయింట్‌ చేయ్‌?

8 : చేపేసానండి.

స: ఇప్పుళ్ణీ 'పేర్లోవి మొదటతరాన్ని అంటే “తిని వూడ బెరికీ ఆ రెండింటికీ “ఎటాచ్‌ చెయ్‌ -- చేశావా లేదా?

త ; చేశానండి.

స: ఇప్పుడా మూడకరాల్ని కలిపి చదువు.

తి $వ-గ-తి- అంపే వగళతి అయింది.

సన : అవునా? (ప్రగతి అంపే అభివృద్ధి గదాః మీ 'పేరుల్లో వి మొదటకీరాలు కలిపితే “ప్రగతి” అనే అర్థం వస్తుందన్న సంగతి మీ కెవరికి తట్టి వుండదు - నేనేక్లికనిపెట్టాను. అహ్హహ్హ ః

ఆఅ : తమరు కని'పెట్టినమాట నిజమేగాని-- ఆ సంగతి కనిపెట్ట డానికి మీరు కేవలం ఒక్క పాతిక సంవత్సరాలు మాత్రమే లేటయిపోయారు గురూగారూ :

న :అంపే నాకంటే ముందే ఎవరైనా కనిసెక్టురంటావా?

(వ : మా నాన్నగారు మా పేరుల్లోవి మొదటక్షరాలని తీసే యా ణబంటికి (ప్రగతి వుందిర్‌ అన్లి ప్తేరు పెట్టారంధి,

శశి ఇదీ భారతం

స : ఎప్పుడు?

గ ; మా చిన్నప్పుడు

అ : గురువుగారు లప్కులపా అవడం యిది రెండోసారి,

(వీధిలోనుంచి హరి స్వీట్సు పేకట్‌ పట్టుకుని వచ్చాడు.)

స: ఈసారిమాత్రం నా పరిశోధన దెబ్బ తినదయ్యా: ఆ కురొడి చేతిలో వున్నది -- మిఠాయి పొట్లం అందులో పున్న లడ్డూ జిలేవి వగైరాలు యింకాస్సేపట్లో నా ముందుంటాయ్‌-- అవునా ?

తి : ఇదొక్కటి కరక్టుగా చెప్పేసారండి.

గ :హర్కీ రా లోని కెళ్టాం.

(గజేశూ, హరీ లోవికి వెళ్ళారు)

స : ఇంతకీ ఆ కురా డెవరండి? చూడ్డానికి చాకులా వున్నాడు,

అ : హరీ అని ఒక....

(ఫ్ర : (అవతారాన్ని కళ్ళతోనే వద్దని సౌంజ్ఞచేస్సి ఆ కర్రా మా యింట్లో అద్దె కుంటున్నాడండి .... అవకారం త్వరగా టిఫిన్లు వచ్చే ఏర్పాటు చూడు.

అ : యన్‌ బాన్‌ (లోనికి వెళ్ళాడు)

న: కతికితే అతకదూ అవి ఏ ఆడపిల్ల తం(డ్రన్నాడోగాని వొళ్డీ గుండేసి కాల్చెయ్యాలండి ! పెళ్ళిచూపుల సపేరమీద -ఓ మందిక్‌ మంద వచ్చేసి ఎక్కడ తమ యిల్లు గుల్ల చేసేసి పోళతారేమోనన్న భయంతో ఆడపిల్లల తంథ్రులంకా కలిసి యీ సామెత పెక్తేరని నా “ఒపీనియన్‌” । కానీ నన్ను చూడండి- సింపుల్‌గా, సింగిల్‌ గావచ్చేను! మీకు సంతోషంపుట్టి టిఫిన్లేకాదు- కోడి పులావు యిచ్చినా కతుకుతాను .... మీతోటే సమ్మాంధం అతుకుతాను. ,

(పురుషో త్తమరావు అన్నపూర్ణవి తీసుకు వచ్చాడు ప్ప ; ఇదిగోటండీ మూ ఛిన్నా .... అంసే స్తే అన్నపూర్ణనుకోండి,

ఇదీభారతం శ్రీ్రీ

న : అనుకోవడమేవిటి ఆఫీసులో పవిచేస్తూ జీతం సంపాదించే పెళ్ళాం దొరకడం మావాడికి అన్నపూర్తే అవుతుంది. ఏ అమ్మూ నీ 'సేరేవిట్‌ ?

అ : అన్నపూర్ణండి.

న :వీ వుద్యోగం పర్మినెంటుదే కదూ?

అ : యింకా పర్మినెంటు కొలేదండి.

స ;మళశేం తొందరలేదు అదే పర్మినెంటవుతుంది లేమ్మా: ఆం నీప (టాన్సఫర్లు, బదిలీల అలాంటివి వుండవుకదూ?

అ : వుండవండి.

స : మరింకే (ప్రశ్నలూ లేవమ్మా, యింక నువ్వింట్లో కెళ్ళిపోమ్మా! యింక సపెద్దవాళ్ళం వ్యవహారోలు మాట్లాడుకుంటాం.

(పురుషోత్తం అన్నపూర్ణని గదివరకు దిగబెట్టి వచ్చాడు

పు : పిల్ల మీకు నచ్చినట్టయికే....

స : నచ్చటమా? అన్నపూర్షని చూసి నచ్చలేదన్న వ్యక్తి గుడ్డివా డన్నా అయివుండాలి, లేదా మరో ఆడమనిషన్నా అయివుండాలి.

చ : అయితే యింక వ్యవహారాల్లో కొద్దాంః

(టిఫిన్లున్న "చ పట్టుకుని వచ్చాడు. వెనక హరి అవ

తారం కూల్‌ (డ్రింక్సు పట్టుకుని వచ్చారుం

గ : ఆగం డాగండి, వ్యవహారాలు మాట్లాడుకునేముందు ఫలహా రాలు కానిస్తే అందరికి మంచిది

న : అలాగే కానిదాం, లేకపోతే మీ మనసులు బాధపకాయి.

(గణే ఇక్కడున్న వారందరికి తలా ఓ స్తేటు టిఫిను, (క్రింకులు యిచ్చేడు)

(స్వీట్సు తిని, (డ్రింకు గడగడ (తాగేడుు యింక అసలు విషయానికొస్తే _. నాకు కట్నాలు కౌనుకలు ఖచ్చితంగా పచ్చు కోవాలన్న పట్టిం'పేం లేదండిం

తి. : నిజంగా మీళలాంటివారు నూటికో కోటికో ఒక్క-రుంటారండి.

శీఫీ ఇదీ భారతం

అ :అఆ సర్టిఫికెక్టేదో వారి మాటలు పూర్తయింతర్వాత యిస్తేమంచిది ఎందుకం టే...

న :ఆ మాట విజమే ! ఎందుకంటారా, కట్నాలు పుచ్చుకోవడానికి నాకున్న సంస్కారం ఒప్పుకోకపోయినా, పెద్దలు పెట్టిన సాంప్రదాయాన్ని కాదనలేం చూడండి.

గ : ఇంతకీ మీ సాంప్రదాయం ఎంతలో వుందో శెలవిస్తే....

తి : అమ్మాయి వుద్యోగం చేస్తూ జీతం సంపాదిస్తన్న పిల్లః ఆ సంగతి గుర్తుంచుకుని మఠీ సాంప్రదాయాన్ని వివరిప్తే మంచిది.

పు : ముందు వారి మాపేదో చెప్పనిన్వం[డ్రా।

స : కొకినాడ సంబంధంవాళ్ళు, నెలకి రెండొందల యానైై జీతం తెస్తున్న అమ్మాయికి అయిదువేలు కట్నం యిస్తామంకే వద్ద న్నారు మా తరపు పెద్దలు.

ప్ర : వాళ్ళ సంగతి వదిలేసి మా సంగతి చూడండి:

పు : వరకట్నాలను నిషేధించాలని గవర్నమెంటు చట్టాలు గూడా చేసిన యీ రోజుల్లో...

స :; గవర్మమెంటుకేవండీ యివ్వాల కట్నాలొద్దంటుంది, రేపు పెళ్ళిశే వద్దంటుంది. కట్నాలు తీసుకోవడం నేరం అని చెప్పే పెద్దలు (ప్రభువులు మా మగసిల్లల్ని వుచితంగా కాలేజీల్లో చదివించమనండి్యి-- అప్పుడు మాకు ఖద్బు క్టీవుండదు = మీ కట్నాలిచ్చుకునే ఆవసరంపూ వుండదు.

తి : సరే యింతకీ మన విషయం తేల్చండి.

“న : కేల్చడానికే. వుంది? కట్నాలన్న పేరు మీద కాకపోయినా ఏదో లాంఛనాల కిం్చదెనా ఓ పది వేలు అనుకుంటే....

పు * అయ్యాః నేను యిలా అన్నానని మరోలా అనుకోవద్దు, మేం (వ్రస్తుళం మీరు కోరినంత స్థాయిలో లేం అంచేత....

స : ఆదేమ్మాటండి: దిగ్గజాల్లాంటి ముగ్గురు కొడుకులున్నారు. ఓ (ప్రజానాయకుడు, ఓ కార్మికుడు, ఓ కర్షకుడు, వాళ్ళని నడిపించే

ఇదీభారకళం౦ 41 మీరు పుండిగూడా ఒక్కగా నొక్క ఆడపిల్లకి ఆఫ్టరాల్‌ పది వేలు యివ్వలేరంపే నాకు నాకు సిగ్గుగా వుందండి.

పు : మీరు చెప్పిండి నిజమే అనుకోండి....కానీ....

తి : నాన్నా... ఒకా మాట యిలారాం

(పురుషో త్తమరావు తిలక్‌ వైపు చూశాడు. ఏదో విషయం రహస్యంగా మాట్లాడాలన్నట్టుగా ఓ పక్కకి పిలిచాడు. పురు షోత్తమరావు లేచి వెళ్ళాడు. తిలక్‌ గణేశ్‌ని గూడా రమ్మని పిలిస్తే ఆ పక్కకి వెళ్ళారు. సముద్రంగారి పక్కకి అవతారం చేరి ఏవో కబుర్లు మెల్లిగా చెబుతున్నాడు. (ప్రసాద్‌గూడా లేచి తన తమ్ముల దగ్గరికి వెళ్ళాడు)

తి : ఈ సంబంధానికి ఒప్పేసుకో నాన్నా.

పు : ఆయన పదివేలు అడుగుతున్నాడ్రా-. పది వేలుః కట్నం కిందె పది వేలు యిచ్చేస్తే యింక మరి పెళ్ళి ఖర్చులు వగైరాలు ఎంళవుతాయో తెల్పా?

గ : ఖర్చులు గురించి చూసుకుని మంచి సంబంధం వదిలేసుకుం చామా? తలాకొస్త సర్దుబాటు చేసి ఎలాగో మన చిన్నా 'పెళ్ళి అయిందనిపిద్దాం. (తిలక్‌ తో) ఏంరా।

త : అవును నాన్నా: పెద్దన్నయ్యకి నీకు అక్హై భారం కఠగలకుండా ఎలాగో ఏర్పాటు చేసుకుందాం! నువ్వు ఒప్పేసుకో (ప్రసాద్‌తో) ఏం అన్నయ్యా!

(వ్ర : మీరంకా యిష్ణపడితే నాదేంపవుంది? మీ యిష్టమే నా యిష్టం,

న : (వాచీ చూసుకుని ఆయ్యా వర్జ్యం వచ్చేస్తోంది. వేగిరం కాని వ్వండిం

పు : (కొడుకులతో) మీరంతా భరోసా యిస్తే నాదేం వుంది. అలాగే కొనిద్దాం. (సము[ద్రంగారి దగ్గిర కళ్ళి అయ్యా, మరితము మాసే కొనివ్వండి. ళి

శక్తీ ఇదీభారతం

స : నాకు తెలీదటండీ తమ మనసుః ' (అందరితో అయ్యా మనంద రివి చాలా మంచి మనసులు కాబట్టి...

ఆఅ : మావి మంచి మనసులు మాత్రమే కాదండీ: ఇక్కడ తేనె మన సులు, పాలమనసులు, కన్నెమనసులు, బంగారుమనసులు గూడా ఉన్నాయి.

న. : అందుకే తాంబూలాలు ఎలాగూ కొన్నాళ్ళు పోయాక తీసు కుంటాం కాబట్టి (పస్తుతం మాత్రం అందరం కలసి యీ శుభ ముహూర్తంలో సర్దాగా చేతిలో చెయ్యేసుకుని...

ఆ : “చేతిలో చెయ్యేసి చెప్పు బావ -- అని పాట నేను పాడేస్తాను.

థ : నువ్వుండవోయ్‌। నాన్నా వారి చేతిలో మీ చెయ్యి వుంచండి.

పు : అలాగే కానిద్ధాం.

స: (పురుషో _త్సమరావు చేతిని తన చేతిలో వుంచుకుంటూ) మన౦ తలపెట్టిన ఈ శుభకార్యం ....

(అంటుండగా వీధిలోనించి పానకాలు ఓ చేతిలో గొడుగు, ఓ చేత్తో చిన్న పెన్తై పట్టుకుని వచ్చాడు, మనిషికి వయసు యాభై దాటినా, “కమ్మి*లా వున్నాడు. నక్క-జిత్తుల మన. _స్తత్వం ఆతని ముఖం చూడగానే కనబడుతోంది. ఇంట్లోకి వస్తూనే తుసుక్‌ మని తుమ్ముకుంటూ వచ్చాడు

(అందరూ పానకాలుని అశ్చర్యంగా చూస్తూ స్థాణువుల్లా వుండిపోయారు. వారిలో "పేరుకున్న ఆశ్చర్యాన్ని పానకాలే చీలుస్తూ అన్నాడు

పా : ఏవిట్మరా ఏదో దెయ్యాన్ని చూసినట్టు అలా వుండిపోయేరు.

న : (చికాగ్గా) ఎవరయ్యా నువ్వు? శుభమాని చేతులు కలుపుకుంటుంజే తుసుక్కుమని తుమ్ముకుంటూ వచ్చేవు,

పా : (పురుషోత్తమరావుతోో నేను బావా పానకాలని.... నన్నే గుర్తు పట్టలేదా 2

ఫు : (గుర్తుపట్టి ఒహోప్లో: పానకాలా? రావయ్యా రారారా ఏవిటిలా మబ్బులేస వర్షంలాగ....

ఇదీ భారతం శిత

అ ; ఇతను వర్షంలాగ లేడు పిడుగులాగున్నాడు

పా : విడుగో గోడుగో గాని యింతకీ యీ (గూప్‌ ఫొటో సీనేవిటి బావాః

(నవ : మన చిన్నాని చూడ్డానికొచ్చిన పెళ్ళివారు మావయ్యా,

పా : చిన్నా? చిన్నా ఎవ(ర్రాః

పు ; మన (ప్రసాదం కూ తురయ్యా?

పా: (ఆశ్చర్యంగా) ఏదీ మన అన్నపూర్ణాః దానికి నాకు తెలీకుండా సమ్మంధం చూసేరా ?

న : (పురుషోత్తంతో) అయ్యా, ఈయన్ని మీరు చూస్తే. "బావ గారూ' ఆంటన్నారు. మీ అబ్బాయిలుచూస్తే “మావయ్యా” అంటు న్నారు. ఇంతకీ ఈయ నెవరో....

4 ; ఆయన మా పానకాలు మాంవయ్యలెండి.

గ: మొన్న మొన్నటిదాకా ఈ యింట్లోనే వుండేవాడు,

(వ్ర : సొంతంగా యిల్లు కట్టించుకుని మరో వూరు వెళ్ళిపోయాడు.

న : సరి సరి; మీకు దగ్గరవాడేనన్నమాట ! అయ్యా నమస్కారం ః నాకు బసుస్టాండుదగ్గరే మరోపని వుంది. అది చూసుకుని మా వూరి బండెక్కేస్తాను. ముహూర్తాలు వ్యవహారం వుత్తరం రాస్తాను. మరి నాకు శెలవిప్పించండి.

పు ; ఈ పూట వుండి వెశే....

న : అమ్మమ్మ: నన్ను బలాక్కారం చేసీకండి. మరి నాకు శెలవు... వస్తానండి పొనకాలుగారూ.

పా : (రవంత చికాకుగ్రా వెళ్ళిరండి.

పు : (గజేళ్‌తోో బాబూ .... నముద్రంగార్ని బసుస్తాండుదాకా దిగ బెట్టి రౌ

గ : అలాగే. (పానకాలుతోో మావయ్యా వుంటావు కదూ మళ్ళా వస్తాను.

పా ; ఈ వ్యవహారం అంతా చూస్తుంపే నేను యిక్కడ వుండక సోకే పని జరిగేటస్టాలేదు - నువ్వు వెళ్ళిరా

శీథీ ఇదీ భారతం

(తిలక్‌ తన గదిలోకి వెళ్ళాడు)

(హరి, పానకాలు తస్ప అంతా సముద్రంగారితో బయటకి వెళ్ళారు. హరి పేబిల్‌మీద పెట్టిన పుస్తకాల్ని తీసుకు వెళ్ళ బోతుంపే పానకాలు అడిగాడు.)

పా: మన్దేవూరు నాయినా ?

హ ; ఈవూరేనండి.

పా ; మన తండిగా రెవరో?

హ : ధర్మయ్యగారు మా నాన్నగారండి. (మునుపు యీ యింట్లోనే వుండేవారు. యిప్పుడు తగరపువల్పలో వుంటున్నారు.

పా : (ఏదో జ్ఞాపకం చేసుకొన్సి అంపే నువ్వు కొంపదీసి మాల ధర్మయ్య కొడుకు వేంటి ?

హ :; అవునండి మా నాన్నగారు....

పా : (ఈసడింపు వెక్కిరింపు కలగలిప్సి హు౯ నాన్నగారు । ముందు నాకు ఆరడుగులు ఆరడుగుల దూరంలో నిలబడరా వెధవా : మీనాన్న మా దగ్గరేం పని జేసేవాడో తెల్పా?

(వీధిలోనుంచి పురుషోత్తం వచ్చాడు)

పు : (వస్తూనే ఆ సంగతి వదిలెయ్‌ పానకాలూ ఇప్పుడీ హరి ఏం చదువుతున్నాడో తెల్పా?

పా : ఎందుకు చదవడూ ? అత్తెసరు మార్కులొచ్చినా ఆంటరావి వాళ్ళందర్ని “అమ్మో పాపం” అని జాలిదలిచి పేస్‌ చే పేస్తుంకే ఎందుకు చదవడూ? అయినా బావా మనదెంత విశాల హృదయ మైనా, కుడిచేతికి ఎడంచేతికి కాస్త డిఫరెన్సు వుంచుకోవా అయ్యా ?

హ ౩ (రవంత అవేశంతో) పానకాలుగారూ! మీది కుడిచెయ్యి అయినా, మాది ఎడంచెయ్యయినా రెండుచేతులు కలిస్తే నేగావి చప్పుడూ రాడు రెండుచేతులూ కలిస్తేనేగాని దేవుడికీ నమస్కారంవూ పెట్టలేం ! మీక్లైవొంట్లో ఎర్రటి నెత్తురు మా వొంట్లో నల్లటి నెత్తురూ లేదండి. మీరు పీల్చేగాలి ఒకటి మేం పీల్ళేగాభి

ఇదీభారతం కీర్‌ ఒకటీ కాదు. మనం చస్తే మిమ్మల్ని తగలెఫ్టే నిప్పు ఒకటి, మమ్మల్ని తగలెప్టే నిప్పు మరొకటి కావండి ! నేను ఫలానా అని నాకు నేనుగా చెప్తేనేగాని నా కులాన్ని గుర్తించని మీరు, యింక మాలోని మంచినేం, గు రించగలరు ? పా :; ఆయితే ఏంటా నీ వుద్దేశ్యం ? నువ్వూ మాతోపాపే పుంటావా?ః హ : ఈ ఇంట్లోనే కాదండి. దేవుళ్ళాటి యీైఇంటి పెద్ద మనసు లోనూ వుంటున్నాను. లా పు : అవును పానకాలూ -. హరికి మన మేడమీద గదివి అద్దె కిచ్చాను .... హరీ, నువ్వు కాలేజీకి వెళ్ళావుగావాల వెళ్ళు నాయనా? (హరి బయటికి వెళ్ళాడు. వెళుతుండగా బయటనించి ఫసాద్‌ వచ్చాడు.) (వ : మావయ్యా నే నిష్పుడో అర్హంటు వనిమీద బయటికెళ్ళాలి. మళ్ళీ వచ్చి మాట్లాడుతాను. * పా ; వెళ్ళు నాయినా వెళు .... అవతల నీకు ఎలక్షన్లు దగ్గిర పడుతున్నాయికదా, అంతా అర్జంటే _ వెళ్ళు వెళ్ళు వెళ్ళు. (వసాద్‌ బయటికి వెళ్ళాడు) (కుర్చీలో తీరిగ్గా కూర్చొని కాళ్ళని ముక్కాలి పీటమీద బార్ల చాపి ఆ యిప్పుడు చెప్పు బావా, నాతో ఒక్క మామైనా చెప్ప కుండా అన్నపూర్ణకి సమ్మంధం చూసేవు -_ ఇదేమన్నా బావుందా ? పు : అదికాదుబావా .... (అంటూ ఏదో చెప్పబోతుండగా యింట్లో నుంచి తిలక్‌ వచ్చాడు.) రేయ్‌ బాబూ ఆ పేవిలుమీవ మొన్న మనం తీయించుకున్న (గూప్‌ ఫొటో వుంది. దాన్నా గదిలో మేక్కొట్టి తగిలించు నాయినా : (తిలక్‌ 'పేవిల్‌ మీదవున్న ఓ ఫొటో తీసుకుని పానక్సాలు దగ్గరకొచ్చి ి

న! ఇదీభారళం

తి ; మాంవయ్యాాయీ ముక్కాలిపీటోసారివ్వు, ఫొటో గో డక్కొలట్టి యిచ్చేస్తానుం

పా ; (రవంత చికాగ్గా కాలు ముడుస్తూ ఓరి ఓర్కి నేను కాళ్ళు చాపుకున్న పీకే నీ క్యావల్పొచ్చింద్రా.... వూ. తీసికెళ్ళు.... (వెధవ) పీట:

(తిలక్‌ ముక్కొలిపీట తీసుకుని లోపలికి వెళ్ళాడు. )

పు : యిప్పుడు చెప్పవయ్యా ఏవిట్నీ సందేహం ? ఆసలు వురుము లేని పిడుగులాగ ఒక్క- వుత్తరమైనా రాయకుండా అకస్మా త్తుగా దిగబిడ్డానికి కారణం ఏవిటి?

పా : కారణాలకేవుంది బావా, లకి తొంభై వున్నాయి. కానీ అసలు కారణం ఏంటంటే .... చల్లకొచ్చి ముంత దాచే వ్యవహారం మన కెప్పుడూ లేదుగదా 1

పు :; అందుకే సూటిగా చెప్పు!

పౌ : ఆడపిల్లవా రింటికి మగపిల్ల వాశ్శెందుకు వస్తారు బొవా?

పు : అంపేనీ వుద్దేశ్యం అలం

పా; వుద్దేశ్యావి కేవుంది - మా బాబురావుగాడికి మన అన్నపూర్ణవిచ్చి

పు 2 (అకస్మాత్తుగా వచ్చిన కోపాన్ని సంస్కారంతో ఆపుకుని బావా! నువ్వేదో పరిహాసాని కంటున్నావుగాని .... చిన్నాకి సంబంధం నిశ్చయ మయిందన్న సంగతి నువ్వ చూశావుగదా :

పా : అదే నీ అభ్యంతరమైతే -- ఆ సమ్మంధాన్ని ఏదో కారణం చూపించి తోసి పారెయ్యటం అయిదు నిమిషాల్లో పని. _- నాదీ పూచీ :

పు :;ఆ [శమ సీ కక్కగ్లేదుగాని, ఆ సమ్మంధం మా కందరికి అన్నివిధాలా నచ్చింది:

పా : అయికే అక్కడికి మా సమ్మందవేనా పోరంబోకు సమ్మంధం ?

పు ;ఆమాట నే నన్నానటయ్యా?

పా మరి సీ మాటకేం అర్థం చెప్పుకోమంటావ్ల్‌ ? రాజుగారి పెద్ద

ఇదీ భారతం శశ

"పెళ్ళాం మంచిదీ అంపే చిన్న పెళ్ళాం పోరంబోకనే గదా ఆర్థం ॥

పు : బావా నువ్విలాగ 'పెడర్థాల తీస్తే చెప్పలేనుగాని ఈ సమ్మంధం వదులుకోలేమయ్యా.

పా ; పోనీ నా కొడుక్కి ఏంలోపమో అసలు బావా, చెప్పు: ఆరడుగుల పొడవునూటడ భై పొనుల బరువు....మా గొప్ప మేం చెప్పుకో గూడదుగాని మా బాబూరావులాంటి మొగుడు వొరకడం నీ మనుమరాలూ చేసుకున్న అదృష్టం అనుకోవాలయ్యా!

పు : హుం పెళ్ళికిముందే ఎన్నో పోరంబోకు తిరుగుళ్ళు తిరిగి ఒకటి. రెండుసార్లు జెయిలుక్కూడా వెళ్ళొచ్చిన నీ కొడుక్కి.__చదువు, సంస్కారం, అందం, చందం నెలకి నాలుగొందలు జీతం వచ్చే వుద్యోగంవున్న నా మనవరాల్నిచ్చి చెయ్యమంటానికి నీకు నోరెలాగొచ్చిందయ్యాః

పా : ఆ మాటనకు బావా । గాంధీ నెహ్రూల్లాంటి వాళ్ళుగూడా జెయిలు: కెశ్ళేరు. వాళ్ళకి పెళ్ళిళ్ళు అవలేదా, పిల్లలు పుట్టలేదా.

పు : (ఆ ప్రస్తావన ఆపుచేసే వుద్దేశ్యంతో) సర్పరిః ఇంకా (ప్రస్తావన ఆపుచేసి యింకేమైనా మాట్లాడు; అన్నట్టు అ మధ్యన నువ్వేదో వ్యాపారం (ప్రారంభించేనన్నావుః అదెలాగ సాగుతోంది?

పౌ : (దెబ్బతిన్న అహాన్ని మనసులోనే దాచుకుని బయటకి తన విషపు మనసు వ్యక్త పరచకుండా) నిజొవికి నే నొచ్చిన కార ణాల్లో యిదీ వుంది బావాః ఏదో మీలాటి పెద్ద్ద దయవల్ల నా తలకి తగ్గట్టుగా ఓ చిన్న వ్యాపారం (ప్రారంభించి మెల్లిగా బండి లాగించుకొచ్చేస్తున్నాననకో ...

పు. :ః చాలా నసంతోషం....

పా ; మొన్నటి వరకు నేనూ సంతోషంగానే వున్నాను --- కానీ మొన్ననే మన బండి ఓ చిన్న గోతిలో కూరుకుపోయింది దాన్ని బయటకి లాగాలంకే ఎంత లేదన్నా ఓ పదిహేనువేలు, ఓ పిస్టీన్‌ తౌజండ్సు అవుసరం అయ్యేలా గుందయ్యాః అప్పుడే

కీకీ ఇధీ భారతం నోరు వెళ్ళబెట్టీకు.... నేను అక్కడా యిక్కడా బక్కిరి ఓ ఆయిదువేలు కూడేశాననుకో, కాని ఇంకా ఓ పదివేలు తేతెమ్మం టోంది.... బావా ఏవీ సీ చేతులు.... (అంటూ పురుషోత్తం చేతుల్ని గభీమవి పట్టుకుని ఈ క్షణం నించి యివి నీ చేతులు కావు--.. కాళ్ళుః నాకు అప్పిచ్చి నా ఆపద గశ్షైక్కించేదాకా నీ చరణాలే శరణం; నీ చరణాలే శరణం: పు : (చేతులు వడిలించుకువి నీ కొచ్చిన కష్టం చూస్తుంకే నా మనసు బాధ పడుతోంది బావాః పా : నాకు తెలీదా బావాః వీ మనసుని ఆ దేవుడు మాంసంతోటి, మటి తోటీ చెయ్యలేదే! ఒకటోరకం వెన్నతో చేశాడు. అది కష్టాలకి యిశ్హే కరిగిపోయి “పదివేలు కాకపోతే పాతికవేలు తీసి 3ెళ్ళు పానకాలు బావా” అని నా ముఖమ్మీద కొడతావని నాకు బాగా తెల్పు? ఏవంటావ్‌? పు : (లోపలికి చూసి రేయ్‌ చిన్నా... ఒక్కసారి యిలాగ రారా .... (పానకాలు కొంచెం సంతోషంతో తలాడించి తను తెచ్చిన చిన్న పెన్టైలోనించి ఓ చిన్న గుడ్డసంచి తీసి చేతో పట్టు కున్నాడు) (అన్నపూర్ణ వచ్చింది అన్న: ఏం తాతయ్యా పిలిచేవు? పు : (పానకాలుని చూపిస్తూ ఈయనెవరో తెల్పురా ? (శైలియదని తల వూపింది అన్నపూర్ణ) నీకు తాతయ్యవుతాడ్రా £ అన్న: నమస్కారమండీ: పా : తాతయ్యన్నాక అండీలు గిండీలు తీసిపారీరా నాన్నా నేనీ ఇంట్లో చాన్నాళ్ళకిందట పులుసులోని ముక్కలాగ బతికేసే రోజుల్లో నువ్వు ఆటలోని ఆటబొమ్మలాగ “యింతి వుండే దానివి. ఇప్పుడు! సంబరాల మంలో అమ్మవారి బౌమ్మలాగ “యింత” అయిపోయేవు. ఆడపిల్ల --- అప్పులమీద వడ్డీ ఒక్కలాగే

ఇదీ భార.తం౦0 శ$ీ పెరిగిపోతాయిగావి .... తాళయ్య చెప్పినట్టు చేసి “అదొ తీను కొచ్చి యిందులో వెవెయ్యమ్మా (అని చేతిలోని సంచీ అందిం చాడు అన్న: (అనుమానంగ్రా అదీ అంటే ఏవిటి తాతయ్యా? పా : మీ తాతయ్య చెఫ్రే నీకే అర్థమవుతుంది ? చెనృవయ్యా! పు : రేయ్‌, యీ (డింకులు, పశ్ళేలూ లోనికి తీసికెళ్ళు. తాతయ్యకి ఓ వేడి కాఫీ పట్రాః అన్న: అయికే ఆ కాఫీని యీ సంచిలో వెయ్యమంటావా + తాతయ్యా; (అన్నపూర్ణ పశ్ళేలు తియ్యడంలో నిమగ్నమయింది) పా ; నే నడిగిందేవిటి నువ్వు చెప్తందేవిటి బొవాః అన్న: మర్చేపోయేను: కాఫీకి పాలులేవు తాతయ్యా, పా : పాలు లేకపోతే డికాషన్‌ పట్రామ్మాః ఈ పూటకెలాగో సర్దు కుంటాను వెళ్ళు వెళ్ళు. పు : వెళ్ళి వేగిరం తీసుకురారాః (అన్నపూర్ణ ఎంగిలి వశ్ళేలు (డ్రింకులు తీసుకుని లోవలికి వెళ్ళిపోయింది.) పా : ఇంతకీ నా సంగతి చెప్పేవుకొవు; నీ వ్యవహారం చూస్తుంటే డబ్బు లేదనేటట్టున్నావు. ప్ప : అబద్ధం మెందుకాడాలయ్యా! డబ్బు లేదని చెప్పను. వుంది: ఓ పదివేలుదాకా భం చేశాను. పా ; వుంటే వెంటనే ఇచ్చేదావాః నీ ఫొటో ఒకటి కేబినెట్‌ _పెజుది చేయించి నా పడక గదిలో వుంచుకుంటాను:ః పు : అదేం వద్దుగాని __ ఆ డబ్బు (ప్రస్తుతం యీ.యింటి మరమ్మ త్తులకని వుంచానయ్యాః పా : ఈ యింటికీ మరమ్మత్తులేవిటి బావా ఎవడైనా వింటే నవ్వి పోతాడు; ఇల్లంతా దింగారపు దిమ్మలో కట్టినట్టుంకేను.... పు : బయటకలాగే కనబడుతోంది, కానీ, పైకప్పు పొడ్హైపోయి వర్షం 1]

కలీ ఇదీ భార్‌ తల వస్తే కారిపోతోంది. మేడమీద మరో గది వేయించాలి. కింద గచ్చుకూడా 'పెచ్చులు 'పెచ్చులుగా వూడిపోయి.... పా ; అయితే యీ కథంతా నాకు లేదని చెప్పడాని కేనా? పు : అదికాదు బావా (ప్రస్తుతం... పా : అప్పు యివ్వనంటావ్‌? పు : ఇవ్వలేను బావా.... పా : ఓరిసీ భయం దొంగల్తోల... కావాలంపే వందకో అర్ధరూపాయి చొప్పున వడ్డీ తగలేస్తాను లేవయ్యా! పు : ఛ ఛళ, అదేమ్మాటయ్యా, డబ్బు ఇవ్వగలగాలేగావి, సీ దగ్గర వడ్డీ తీస్కుంటానటయ్యాః పా : పోనీ, సీ కొడుకుల్ని అడిగి చూసేదేవిటి? వాళ్ళు దగ్గరేవైనా.... పు : ఈ యింట్లో నాదో మాట వాళ్ళదో మాట కాదు బావో, అయినా ఆ పదివేలూ వాళ్ళ సంపాదనల్లోంచే కొంచెం కొంచెం తీసి దాచే నయ్యా / పా : అయితే నా రెండు కోరికల్ని కాఫీలో వడ్డ ఈగల్ని తీసిఅవ తలకి పారేసి నట్టు బయటికి పారేస్తావన్నమాట, పు :; ఆలా బాధపడకయ్యా ? పరిస్థితులు మనకి అనుకూలంగా లేవు.... (లోనికి చూస్తూ) రేయ్‌ చిన్నా, తాతయ్యకి వేగంగా కాఫీ తీస్కు- రారా (యింట్లోకి వెళ్ళటోయాడు (వీధిలోవించి “బాబుగారూ అని ఎవరో పిలిస్తే పురు షోత్తమరావు బయట కెళ్ళాడు (పానకాలు ముఖం కోపంతో ఎర్రబడింది. చుట్టూ చూళాడుం ఎవరూ లేరని గమనించి స్వగతం పలుక్కున్నాడు “= ఒరేయ్‌: పాముకాట్ల పానకాలూ, చివరకి సీ బతుకెలాగైై పోయిం(ద్రా వెధవాః నీ అంతటి వాడి నోరు తెరచి ఈ యింట్‌ ఆడపిల్లని కోడల్ని చేసుకుంటానంకే వెంటనే ముహూర్తాలు పెట్టించెయ్యడం మానేసి ఛి ఛి అవతలకి పొమ్మంటాడా ? నాకొడుకు బెయిలు కెళ్ళుడం వీడికి నామోషీ అయిఫోయిందాః

ఇదీ భారతం ర్‌ కః యింటి ఆడపిల్లని నా కోడలిగా చేసుకుని [క్రమంగా యీ యింటినంతా వూడ్చెద్దాం అని ఎన్నో ప్లాన్లేసుకుని నేనొస్తే_ ఆరంభంలోనే నీకు 'శెంకుజెల్ల తగిలేసింది కదరాః పోనీ ఓ పదివేలు అప్పడిగేను: అదీ యివ్వను పొమ్మంటాడా?; ఇదంకా ఆ ముగ్గురి కొడుకుల్ని చూసుకునే కదా ఆడుతున్నాడు అటః ఇంక నా అట నేనూ ఆడాలి; ఆ కొడుకుల మధ్య తియ్యటి విషాన్ని చిమ్మి, చల్లటి నిష్పు అంటించి వార్ని విడదీస్తి ఓ మంచి రోజున వాళ్ళందరికి జెల్లకొట్టి ఈ యిల్లు లాక్కునినా కాలికింద ఈ కుటుంబాన్నంళట్ని నలిపి నలిపి నలిపి నలిపి... అసల్నేను నలపగలనా అని? నలుపుతాను __ కృషితో నాస్తి దుర్భిక్షం అన్నారు కదా పెద్దలు: ఈ యింట్లోనే ఓ కొాపలాకుక్క- లాగ మెసిల్నక్షు మెలిసి _ ఓ రోజున వీళ్ళనే కరిచేస్తాను ... ఆ తర్వాత...” (తీలక్‌ గదిలోనించి వచ్చాడు. చేతిలో (గూవ్‌ ఫోటో, ముక్కొౌలలిపీట వున్నాయి తి : ఏవిటి మామయ్యా? వీలో నువ్వే ఏదో మాట్లాడేసుకుంటున్నావుః పా ః (కొస్త అదిరిపడి, అంతలోనే నర్దకుంటూ) అబ్బే .... మరేం లేదురాః నాకు 'వైమ్‌కి కాఫీ పడపోతే స్మారకం తప్పిపోయి ఏదేదో మాట్లాడేస్తున్నాను. .... అన్నట్టీ ఫొటో గోడక్కొట్టి లేదేంరా ? (ఫొటో చేతిలోకి తీసుకున్నాడు త : గోడకి మేకు దిగడం లేదు మావయ్యా... పా : అవున్లే యా గోడలు వ,జాల్లాంటివిరా వుండు, నేను లోవల కెళ్ళి కాఫీ పొజిషను ఎలావుందో చూసొస్తాను (అంటూ తొంద రగా ఆ ఫొటోను తిలక్‌ చేతి కివ్వడంలో, చెయ్యి. జారి క్రింద పడింది, పానకాలు లోనికి వెళ్ళాడు. తిలక్‌ ఆతృంగా [క్రింద పడిన ఫొటోను తీస్తుంటే వీధిలోనించి పురుషో త్తమ రా వ్లన వచ్చాడు యయ రాలయ సొ ఇ స్గ ; (వస్తూనే మన చిన్నా పెళ్ళికి తనే బాజాభజంత్రభభటసానూ -” ” శ్రీ ట్స ( ల్లో )) (0. 7 " గ్ల క్‌ గో ఇ 4 శ రా పెట్ట ప్ర

ర్‌ి ఇదీ కారతలరి.- అంటున్నా(డ్రా మన వెంకకేశుగాడు.... (వచ్చి పగిలిన ఫొటోను చూస్పి అరే ___. యింతవరకు బాగానే వున్న (గూవ్‌ఫొటో యిస్పుడు పగిలపోయిందేంరాః త : (ఏదో చెప్పబోతుండగా లోపల్నించి అన్నపూర్ణ 'కెవ్వ” మన్న ఆర్తనాదం వినిపించింది. తండ్రీ కొడుకులిద్దరూ ఆతృంగా లోనికి పరిగెట్టారు. లోపల్నించి దుప్పటిని ' ఒంటినిండా చుట్లబెట్టి అన్నపూర్ణని తీసుకొచ్చారు. ముఖవంళా కాలిపోయి వుంది. బాధతో ఏడుస్తోంది. వె ట పానకాలూ వచ్చాడు పా. ః అది గేస్‌ పొయ్యేమోః ఒక్కసారిగా మంట లేచి రంయయ్‌మంటూ ముఖమ్మీదకి కొట్టి.... అప్పటికే నేను పక్క-నున్నాను గాబిట్లి యీ మాథతంతో పూరుకుంది.... (అన్నపూర్ణ కళ్ళు విప్పి చూడ్డానికి (ప్రయత్నించి కెవ్వుమన్న కేక వేసి అన్న: తాతయ్యా నా కళ్ళకేం కన్పించడంలేదు తాతయ్యా, ఏంనీ కన్పిం చడంలేదు (పురుషో త్తం, తిలక్‌ 'ఆశ్చర్యం, ఆవేధనలు ముప్పిరిగొన్న న్వరంతో' “చిన్నా” అని అరిచారు (తెరవడీ౦ది

రెండవ పర్వం

(రంగస్థలంలో ఏ మార్పూ లేదు. అంతా మొదటి రంగం లాగే వుంది! మొదటి రంగానికి, రెండవ రంగానికి మధ్య కాల వ్యవధి ___ నెల లోపే! 'పానకాలు ఆ యింట్లో వంటా వార్పుల సెక్షనులో తాత్కాలికళగా బైఠాయించాడు. అందుకే ఇది పాన కాలు పర్వం అన్నా అనొచ్చు'__. మరేం అభ్యంతరం లేదు

[తెర లేచి ౦వి].

(హాల్లోవి ఫోను (మోగుతోంది. మధ్య గదినించి అన్న పూర్ణ తడుముకుంటూ మెల్లిగా 'వచ్చి ఫోను అందుకుంది. కొదు అందుకోటోయి. కాళ్ళకి ముక్కొజలి పీట అడ్డం తగిలి పడిపోయింది. మేడదిగుతున్న హరి ఆ దృశ్యం చూసి గబిగబ పరిగెత్తుకొచ్చి ఆమెకు చెయ్యి వూతంయిచ్చి లేవనెత్తాడు. అయితే ఆమెను ముట్టుకోవాల్సి వచ్చినందుకు కాస్త బిడియపడ్డాడు. ఆ విడియంతోనే అన్నాడు

హ :; క్షమించండి ....

అన్న: (గొంతు గుర్తించి హరిగారూ....

హ : అవునండి .... మిమ్మల్ని...

అన్న: నాకు సహాయం చేసిగూడా కమించమంటున్నారేవిటి?

హ : మిమ్మల్ని ముట్టుకోవల్సి వచ్చింది....

అన్న: నే నిప్పుడు అంధురాల్నండి.... నడవడం, పడ్డం, * పదే పదే జరుగుతోంది; ఎవరో వచ్చి సహాయం చేస్తుండాలి కదా.... ఆ ఫోను చూడండి.

(హరి ఫోన్లు అందుకున్నాడు)

ర్‌ ఇదీభారతం హ : (ఫోనులో) హల్లో .... తీ ఒన్‌ ఫోర్‌ ఫైవ్‌ ప్లీజ్‌! ఎవరు కావాలండి? (ఫోనులో అవతారం గొంతు వినిపించింది (సాద్‌ గారున్నారాండీః (ఫోనులో జస్ట్‌ ఎమినిట్‌ (అన్నపూర్ణతో) మీ నాన్నగారట వున్నారా? అన్న: వుండండి చూసొస్తాను (అడుగు ముందుకు వేయబోయిందిం) హ : మీరు చూస్తారా? (అంతలోనే ఆమెకు తన అంధత్వం గుర్తుకు వచ్చింది. మనసు ఘొల్లుమనగా బావురుమని ఏడ్చింది హ : ఛ ఛ ఎందుకండీ ఏడుపు (ఫోనులో ఫ్లీజ్‌ హోల్డ్‌ది లైన్‌ (గదిలోకి చూస్తూ) (పసాద్‌గారూ, (ప్రసాద్‌ గారూ... (ఇంట్లోనించి పానకాలు చిన్న తువాలు కట్టుకుని వచ్చాడు? ఆతని వాటం చూస్తుంటే వంట చేస్తూ చేస్తూ మధ్యలో వచ్చినట్టు కనిపిస్తోంది) పా :; ఎవరయ్యా నన్ను పిలుస్తున్నారు? హ : మిమ్మల్ని కాదండి ___ (ప్రసాడ్‌గార్నిః: ఆయనకి ఫోనొచ్చింది. పా : (చికాకుతో గూడిన కోపంతో) అయితే నువ్వందుకున్నావా ఫోను? (ప్రసాద్‌ కంశే పెద్దవాజ్ణీ నేనుండగా నిన్నెవ(డా అందుకో మన్నాడు ఫోను హ : అదంతా తర్వాత చెప్తానుగావి ముందీ ఫోను నంగతి చూడండి. పా : చూస్తాను ___యిలాతేః (ఫోను అందుకుని దాన్ని పెమీద తువ్వా లుతో బాగా తుడిచి హలోవ్‌! ఇవతల్నించి పాముకాట్ల పానకాలు టాకింగ్‌, అవతల్నించి హూ ఈజ్‌ అయ్యా స్పీకింగు ? (ఫోనులో అవతారం గొంతు) నేనండీ అవకారాన్ని” పా; (బాగా ఎరిగి వున్నట్టుగా) ఓహ్హ; అవతారం అవతారం అవతారం అవతారం .... (అనుమానం వచ్చి, ఏ అవతారం నాయినా? నుత్స్యావతార(వా, కూర్మానకార!నా లేక కళ్ళా వశార్రవా ?

ఇదీ భారత ౦ ర్‌ల్‌ (అవకారం గొంతు :-- అదేం కాదండి: నేను నక్కావ తారాన్నిగాని యింతకీ (పసాదుగారున్నారా లేదా?) పొ; (ఫోనులో ఒహ్హొ : నువ్వటోయ లప్యుూలఫా ।! ఆయన గారింకా దిగదిశ్శేదుు బహుశా ఆయన మీ ఎలక్షన్‌ ఆఫీసు దగ్గరుండొచ్చు -- వెళ్ళి ఆయన్ని తీసుకురా పొద్దుట్నించి కాఫీ గూడా యింకా తాగలేదు. అవతారం గొంఠు :-- అలాగేనండి. పా : (ఫోన్‌ పెళ్టుసి, హరిని కోపంగా చూసి) ఒరేయ్‌: నీ వ్యవహారం కొంచెం కొంచెం ముదురుతోందిరోయ్‌ । ఏవిటలా పిల్లకి దగ్గరగా విలబిడ్డావ్‌ ? కొంచెం దూరంగా నిలబడు. అన్న: అదికాదు తాతయ్యా నేను పడిపోతే చెయ్యి సాయం యిచ్చి.... పా : కొంపదీసి లేవనెత్తా డేవిటి? అన్న: అవును జొతయ్యా- పా : ఇంకేం వుంది? వీడు మెల్లిగా ఎడ్వాన్స్‌మెం.ైై పోతున్నాడే ః ఇప్పుడు చెయ్యి పట్టుకున్నాడు, రేపొద్దుట మరోచోట... హ : పానకాలుగారూ -- యిష్టం వచ్చినట్టు మాట్లాడకండి! నాకేం అలాంటి దురుద్దేశ్యం లేదు. పా : కళ్ళెదుట కమలా పండులాంటి అమ్మాయి కనిపిస్తుంటే దాన్ని దురుద్దేశ్యంతో ముట్టుకోకపోతే మరెందుకు ముట్టుకుంటారోయ్‌ “కుంయ్యా.” హ : సహాయం పేరుతో సరసం చేసేటంతటి నీచుజ్ణీ కాను.... అన్న: మన మనసుల్లో ఏ మాలిన్యం లేనప్పుడు ఎవ్వరేం అనుకున్నా మనం లెక్క. చెయ్యుక్కళ్లేదు హరిగారూ .... (ఆంటూ వెళ్ళ బోయి ఆగ్రి చుట్టరికానికి వచ్చినవాళ్ళు వాళ్ళ హద్దులు తెల్పు కుంటే మంచిది. (తడుముకుంటూ తన గదిలోకి వెళ్ళి పోయిందిం) పా: అమ్మ: అమ్మః గుడ్డి గుంట తిప్పితిప్పి నా మీదకే విసిరిందే కీ

త క్రీ ఇదీభూరతలి

పహ : పొనకాలుగారూ!: మీరీ యింట్లో * కడుగు పెట్టినప్పట్నించి చూస్తున్నాను -- వాళ్ళ ముందు నన్ను తిడుకున్నారు - ఫర్వా లేదుః కనీ, వారి వెనుక వార్ని గూడా విమర్శిస్తున్నారేః: మీకా నజ గుణం మంచిది కాదండి,

(వీధిలోవించి పురుషో త్తం కాస్త హడావిడిగా (ప్రవేశించాడు. మనవరాలి అంధత్వం ఆయన మనసుమీద దెబ్బ తీసిందేమో కాస్త దిగులుగా వున్నాడు, కానైై తే ఏదో శుభవార్త మోసు కొబ్చాడులా పుంది. పిడికెడు సంతోషం ముఖంలో మెరు స్తోంది)

పు : (వస్తూనె శేయ్‌- నాన్నా, రేయ్‌ చిన్నా, ఎక్కడా... ఆ డాక్టరు-- ఎవరు? అమెరికానించి వచ్చా డన్నానే, అత నీ వూళ్ళో దిగే డట ః ఏదీ మా చిన్నా ఏదీ.... రేయ్‌ చిన్నా.

(అన్నపూర్ణ గదిలోనించి వచ్చి నిలబడింది శేమ్‌ గది గబువెళ్ళ్‌ చీర మార్చుకురా । ఆ డాక్టరు దగ్గర కెళ్టాం 1

పా :; ఏవిటి బావా హడావుడి?

పు : హడావుడి కొదయ్యా __ అనందం! ఆ డాక్టరు కళ్ళవై ద్యంలో చాలా (ప్రవీణుడటః అతనికి మన చిన్నాని చూపించి...

అన్న; మరోసారి కళ్ళు రావని అనిపించుకుని ....

పు : చిన్నా-ఏవి(టటా నువ్వనేది ?

పా : అవును బావా! కనుగుడ్లు మాడిపోయిన వాళ్ళకి మళ్ళా ఆ దేవు డైనా కళ్ళు తెప్పించలేడు.

హ : కానీ యీ డాక్టరు దేవుడి కంజే గొప్పవాడండి 1 దేవుడు చేసిన 'లోపాల్ని తీర్చిదిద్దుతున్నాడని విన్నాను. (ఆఅన్నపూర్ణతోో మీరు ఆయన దగ్గరకు వెళ్ళడమే మంచిది.

పా: (ఎకనక్కెంగా)ా వెళ్ళగానే సరికాదువోయ్‌: వేలకు వేలు కుమ్మ రించాలి; ఒకవేళ కుమ్మరించి పోయిన కళ్ళు తిరిగి సంపాదించు కున్నా పోయిన పుద్యోగం మళ్ళీ వస్తుందా? చస్తే రాదు.

ఇదీభారతం౦ శశీ పు : వుద్యోగం రాకపోయినా ఫర్వాలేదు పానకాలూ.-కళ్ళొస్తే చాలుః రేయ్‌ నాన్నా: “వెళ్ళి చీర మార్చుకుని....ఫర్వాలేదురాా ఈ చీర బాగానే వుంది.” పద, పద ___ అన్నట్టు మా (ప్రసాదం పిడి పానకొలూ: పా :; అయ్యా, ఎలక్షన్‌ దగ్గర పడిపోయింది కదాః మొన్నటి వరకు ఏకులా గుండే ఎగస్పార్టీవాడు మేకులాగ తయారయ్యే సరికి పూపిరైనా తీసుకోకుండా వూరంతా తిరుగుతున్నాడు ___ ఓట్లు కోసం! ఇంతకీ వాడెందు కిప్పుడు? పు : వాడికి ఆ డాక్షరు కాస్త తెలుసేమో కనుక్కుంతే.... పా : కొస్త కన్దెషన్‌ యిస్తాడేమోనని నీ తాష్రత్రయం। అవునాః కానీ బావా ఆ డాక్ట రున్నాడే, “తల్లికి మొగుడు రకం.” వాడికి మన (ప్రసాదం చేత కాదు గదా..(పెసిడెంటాఫ్‌ ఇండియౌచేత చెప్పిం చినా పైసా తగ్గించడు-_.-తెల్పా? షూ : (పురుషో త్తంతోో తాతగారూ, మీరు పదండి, మనం మాట్లా డదాం. అన్న: మీరూ డాక్టరు దగ్గరకి వస్తారా? హ : మా కాలేజీ అటువై పేగా ఆందాకొ నేనూ వస్తాను పదండి పు : పదరా నాన్నా (అంటూ అన్నపూర్ణని చెయ్యి పట్టుకుని బయటకి తీసి 'కెళ్ళాడుం) పా : (వెళ్తన్న వాళ్ళతో బావా, యీ పూటకి బంగాళాదుంప వేపుడు, అల్లం పులుసు చేస్తున్నాను. (వాళ్ళ నిష్క్రమించాక. చేతిలో వున్న గరిజెను చూసి స్వగతం సలుక్కున్నాడు “ఒకే పానకాలూ: చిన్న ఛాన్సి స్టే (ప్రసంచాన్నంతట్ని గియన తిప్పేయగల నువ్వు యీ యింట్లో వంట గదిలో గరికె పట్టుకుని "వేయింపులు వేయిస్తున్నావం'టే అందుకు రీజనింగేవిటి?-- పట్టుదలః అవునా నీ పట్టుదల వాణ్ణి వీణ్ణీ కాదు --- సాకెత్తు ఆ దేవుజ్జే నువ్వు ఫాలో అవుతున్నావు. ఆ దేవు డంళటివాడు శి

రీశ్రీ ఇదీభరితం తన శతువులను ఓడించి పని జరిపించుకోవటం కోసం చేపావ తారం, తాబేలవతారం, చివరకు “ళీ ఛీ ఛి పందావతారం” గూడా ఎ శ్తేస్సి పని జరిపించుకుని పరమాత్ము డనిపించుకున్నాడుం అనలు నీ ధ్యేయం ఏవిటా? అట్బోః అది మహాత్ముల కుండ వలసినంతటి గొప్ప ధ్యేయం. సికు వంట వచ్చు గాబట్టి, వంట గదిలో బైఠాయించి పొయ్యిమీద ఎసరు సపెశ్తువు __ యింక యీ యింటికి ఎనరు పెళ్లై కార్యక్రమం ఆరంభింస్‌ .... (వీధిలోకి చూసి అదిగో రెండో వెధవ వస్తున్నాడు, వీడికి మిషనుకి తేడా లేదు - వీజ్ణ ముందు కి యిచ్చి వదిలి....

(వీధిలోవించి గజేళ్‌ హడావుడిగా వచ్చాడు, అతని చేతిలో

ఓ అందమైన పేకిట్‌ వుంది గబ గబ అన్నం వడ్డించు. నా కవతల అర్హంటు పని వుంది.

పా : అన్నం యింకా అవబేదు గాని___యింతకీ ఏవిటా సీ హడా' వుడి ?

గ: నేను వేగంగా భోంచేసి అట్నుంచి అపే సఫేకరీకి వెళ్ళి పోవాలి. ది

పా : అట్నుంచి అకే అంటే ఎట్నుంచి ఎటు? అసలీ పెసేవిటి ?

(ఢేకట్‌ తీసుకుని చూస్తాడు) ల

గ 2 (ఆతృంగ్రా జ్యాగత్త జాగ్రత్త । అందులో గాజు సామానుంది.

పా : ఇది ఎవరికైనా (వెజెంపేష నేవిట్రాః

గ: అవును మామయ్యాః ఇవాళ మా స్నేహితు డొకడు సొంతంగా ఓ చిన్న కార్డానాను ఓపెన్‌ చేస్తున్నాడు. వాడి దగ్గర కెళ్ళి వాజ్ణీ అభినందించి, ఓ (పెజెంపేషను యిచ్చి....

పా : అట్నుంచి అపే నీ *వెధవి వుద్యోగానికి వెంటనే పారిపోవాలి-- అంతేనా?

గ: (కొద్దిగా దెబ్బతిన్నట్టు ఫీల్రై మాంవయ్యా। నాది. వెధవ వుద్యోగమా?

ఇదీభారతం౦ 650 పా: వుద్యోగం వెధవది కాదు---నువ్వు వెధవ్విః

గ : మావయ్యా!

పొ : అవున్రాః నీ మేలు గోరే మావయ్యని కాబక్తే నువ్వు వుత్త వెధవ్వని సులభంగా కనిపెట్టి ఎంతో బాధవడి పోతున్నాను.

గ ౩?అఆంపేసీ వుద్దేశ్యం (!

పొ : వాడెవడో సీ _ఫెండు సొంతంగా కార్టానా ఓపినింగ్‌ చేస్తున్నాడని సంబర పడిపోయి (ఢెజింకేషన్లు యిచ్చే బదులు, వాళ్ఞీ చూసైనా బుద్ధి తెచ్చుకుని ఓ చిన్న కార్డానా పెట్టుకోవాలన్న వుద్దేశ్యం కలగనివాణ్ణీ “వెధవి అని పిలవక “పద్మథ్రీ"” అవి పిలవ మంటావా?

గ: (గొంతులో బాధ ద్వనిస్తుండగా అన్నాడు సొంతంగా ఓ కార్థానా పెట్టి సొతంగత్రంగా 'జీవించాలన్న కోరిక నాకూ వుంది. కొనీ....

పా : (ఫయత్నం లేదు___అంకేనా?

గ 2 వయత్నంపూ వుంది - కానీ పెట్టుబడే లేదు... మా (ఫెండుకి కొంత డబ్బు గవర్నమెంటు యిచ్చినా మరికొంత డబ్బు వాళ్ళ నాన్న దగ్గర తీసుకువి యీ కార్టానా 'పెస్టేడు.

పా ; మరి వాడి అడుగు జాడల్లోనే నువ్వూ నడువ్‌ 1

గ :£ వలా నడవమంటావు మామయ్యా? చేతిలో డబ్బేది?

పా : ఒరే, నువ్వేం అనుకోనంపే నిన్ను మరోసారి "వెధవా అని పిలుస్తా(నా శ

గ : మావయ్యా? వేళకోళం కాదు -నా చేతిలో ఓ పదివేలు పెట్టి చూడు. నెల రోజులకల్లా కొర్టానా తెరవకపోతే నీ చెప్పు తీసు కొ్కంట్టుం

పా : అదీ, అదీ అదీ _ ఆ పౌరుషాన్ని అలాగే నిలబెట్టి తిన్నగా వెళ్ళి మీ నాన్న నడిగితే సీ క్కావాల్సిన డబ్బిస్తాడు = ఇడ్లుగ్లు;

గ, నాన్నా 1 నాన్నెందుకి స్తాడు?

680 ఇదీభారకం పా : మీ (ఫెండుకి వాళ్ళ నాన్నెందు కిచ్చాడో ___ నీకూ మీనాన్న అందుకే యిస్తాడు. “గ: నాన్నదగ్గరున్న డబ్బు యీ లుంటికోసం దాచింది. అది అడ గడం భావ్యంకాదు. పా : అవును నేను మాకం ఏమన్నాను? ఇంటి కోసం వుంచింది యింట్లోని మనుషుల కోసం వాడుకోమని “సుభాషితం” చెప్త న్నాను, (అంటూ .ఏదో గేయం చదువుతున్నట్లుగా అన్నాడు) = “ఇల్లు అంకే గదులుకాదోయ్‌ -- ఇల్లు అంపే మనుషులోయ్‌: మనుషులం'చే తం(డికాదోయ్‌ _ వయసు వచ్చిన కొడుకులోయ్‌” అని నేను చె ప్తన్నా(నాః మరి నేను చెప్పన్నానూ అంటే అది సాక్షెత్తు ఆ దేవుడు చెపున్న మాకే కదరా" నా నెత్తిమీద దేవుడున్నాడన్న సంగతి నీకు త్తెల్చిందే కదాః గ: నువ్వ చెప్పినట్టు నేను అడిగేనే అనుకో -_ కానీ, నాన్ననా కిస్తాడా అని? పా : అవున్లే నీ కెందు కిస్తాడు ? దొంగటట్లు కొనమని మీ అన్నయ్య గాడికిస్తాడు -- లేదా, మట్టిలో పొయ్యరా ముద్దుల హౌడ్రక్రా అని వీ ళమ్ముడిగాడికిస్తాడు. అంకేగాని, రెక్కలు ముక్కలుచేసు కుని ర్యాతనక పగలనక కష్టపడే నీలాంటి కార్మికుడి కెందు కిస్తాఢడ్రాః “అసలు నీలాంటి వాడే గనక రష్యాలో వుండుంశ్సి నిన్ను రంగుల రాట్నంమీద కూర్చోబెట్టి గ్యిరున తిప్పే వాళ్ళు...” గ: అయితే నాన్న వాళ్ళిద్దరికి యిస్తున్నాడా డబ్బు? పా : వీళ్ళే అడిగారో - ఆయనే యిస్తున్నాడో, మొత్తమ్మీద ఇవాళ మీ తమ్ముడుగారు కూడా యింకా స్పేనటికో కాస్పేపటికో దిగ బడక మానడు; ఆ తర్వాత నీ అన్న, సీ తమ్ముడు డబ్బును వంచేసుకుని నీకు జెల్లకొట్టక మానరు. ఆ పైన నీ యిష్టం, గ : వాళ్ళు డబ్బు పంచుకునే ముందు నాశో మూటవర్సకైనా ఒక్క మూట చె్ఫలేదేః

పా : తేన్గెతుట్టిలోనించి కేనెవి తీస్కునీ ముందు కేనెటీగలకి ముందుగా నోటీసిస్తార్యటాః _. ఒరే నాయినా గణేశూ -- నీకు తెలీకుండా యీ యింట్లో చాలా చాలా జరుగుతున్నాయి - యిప్పటికై నా కళ్ళు తెరవరా నా తండ్రీ!

గ: (దృఢ నిశ్చయానికొచ్చి అడుగుతాను. ఆ డబ్బు నా కార్థానొ కోనం తప్పకుండా అడుగుతాను.

పా : అడగటంలో మళ్ళా అలాగా యిలాగా కాదు- డబాయించి మరీ అడుగు 1 మీ నాన్న దాచిన సొమ్ములో ఎక్కువ థాగం నీదే నన్న సంగతి గుర్తుంచుకుని మరీ గట్టిగా అడుగు . ఏవిటో నా వెధవ పిచ్చి; నువ్వంపే నాకు వల్లమాలిన అభిమానం అన్న సంగతి నా నెత్తిమీద దేవుడి క్కూడా తెబ్బనేమో -- యిందాక తెల్లార గట్ల నా కల్లో కన్పించి “ఒరే పానకాలు వెధవా - వువ్వు నాకు అభిమానివి, నీకు ఆ గణేళు గాడు అభిమాని కాబట్టి చెస్తన్నాను. వాడి కివ్వాళ ఓ గొప్ప అన్యాయం జరిగిపోతోంద- ముందుగా హెచ్చరించి ఆదుకోరా” ఆంకేమరి నా మనసుండ బట్టక వీకు యిన్ని విధాలా చెప్పడం...

గ : పోన్లే మామయ్యాః నా వాళ్ళకి లేకపోయినా, నీకన్నా వుంది అభిమౌానం....

పా : అదేమ్మాటరాః నా కళ్ళు, ముక్కు, చెవి గుండె మొత్తంనా బాడీ ఆంతా నువ్వే కదరా। వెళ్ళి నీ గదిలో కూర్చో నాయినా 1 మీ నాన్న రాగానే విన్ను పిలుస్తాను.

గ 2 ((ఢెకజెంపేషన్‌ పట్టుకుని మరీ (పెజెంటేషను ....

పా : మన పనిపూరయితే నీ కింత మంచి సలహా యిచ్చినందుకు నా కిద్దువు గానిలే ఆ (వెజెంపేషను .... పద పద -- నేను పిల్చేవరకు గది తలుపు తీయకు.

(గణేళ్‌ (వెజెంజేషన్‌ పట్టుకుని తన గగ్గిలోకి వెళ్ళాడు.

ప్లానక్సాలు గధి దియట గొశ్లెం పెట్టాడు)

602 ఇదీభారతం౦

పా ; అమ్మయ్యః కార్మికుడి గాడికి “కీ యిచ్చేను. ఇంక వీడు వాళ్ళ దొబు మీద స్టోయికు చేస్తాడు. (సెంటర్‌ గదిలోకి వెళ్ళాడు)

(వీధిలోనించి తిలక్‌ వచ్చాడు. ముఖం కాస్త ధుమధుమ

లాడుతోంది)

త : (వస్తూనే) నాన్నా .... నాన్నా .... మావయ్యా మావయ్యా.

పా : (గదినించి బయటకొచ్చాడు. ఈ సారి ఆతని చేతిలో మజ్జిగ గ్లాసు వుంచి వస్తున్నా వస్తున్నా .... (వచ్చి. తిలక్‌ ని చూసి) ఏంరా, కర్షకా బాగున్నావా? (ఎండన పడొచ్చేవు యింద యీ మజ్జిగ తాగు

త : నాకేం అక్కర్లేదు. -- యింట్లో నాన్న లేడా?

పా: (చికాకు, కోపం రెండూ కలుపుతూ చిన్నానితీసుకుని డాక్టరిదగ్గ రికి వెశ్ళ్శేడులేః

త ;: ఏం మావయ్యా అలా చెప్తున్నావు.

పా : ఏం లేదులే, వెశ్శేముందు వీ గురించే ఏదో (వ్రస్తావనాస్తేమా యిద్దరం కాస్త మాటా మాటా అనుకున్నాంగాని - ఆసంగ తలా గుంచు, నే (వ్రాసిన వుత్తరం అందిందా ?

త :; అందింది.

పా ; ఆ విషయాలు, వివరాలు అర్థమ య్యాయికదాః

ఈ : ఆర్ధమయ్యాయి గాబక్షు ఆశ్చర్యం, అవేదన రెండూ కలిగాయి మావయ్యా. (జేబులోంచి వుత్తరం తీశాడు

పా: (ఆశ్చర్యంతో) ఓరి ఓరి, బుజువులకి సొజొలకి ఆ వుత్తరం గూడా తెచ్చావా? ఏదీ ఆ వుత్తరం? (తీసుకుని చింపేస్తి ఆ ముక్కల్ని పిడికిట్లో వట్టుకువి యిలాంటివి పని జరిగేక వుండటం అంత నుంచిది కాదురా!

త. : ఇంతకీ యిందాక నువ్వూ నాన్నా నా గురించి దేనికి దెబ్బలాడు కున్నారు?....

పా ; దెబ్బలాటంకే పెద్ద దెబ్బలా సేం కాదనుకో ।;' నీకు వుత్తరం రాసిన విషయం గురించే కా స్త్‌ మాటా మాటా ఇిన్ముకున్నాం,

ఇదీభారతం |. తి : అదే-- ఏవిటా మాటా మాటా అని? పా : మరేం లేదు నాయనా _ నేను మీ నాన్నతో నీ గురించి కాస్త గట్టిగానే తగుల్కున్నాను. విషయం విన్నాక, తవ్వు నాదే అని నీకు అనిపిస్తే సీ చెప్పు తీసుక్కొట్టు ఫర్వాలేదు. తి, ఛ ఛు అదేమ్మాట మావయ్యా -- నా మీద నీకు ఎంత అక్‌ మౌనం లేకపోతే నాకీ వుత్తరం రాస్తావు - నాన్నతో ఈ తగు వుకి దిగుతావు? _ చెప్పు మావయ్యా అసలేం జరిగింది? పా : (గొంతు సర్దకున్సి “బావా! (ప్రసాదు, గణేశ తిలక్కు, ముగ్గురూ నీ కొడుకులే అయినప్పుడు నీకు యిద్దరిమీద (పేమ, ఒక్కడి మీద ద్వేషం ఏవిటి? ఇంటి మరమ్మత్తులకని వుంచిన సొమ్ము ఆ ముగ్గురి కొడుకుల కష్టారితం అయినప్పుడు దాన్ని యిద్దరి కొడుకులకి మా్యతమే పంచుతూ '“ముఖ్యమైని మూడో వాడి కిన్వకపోవడం చాలా అన్యాయం, కనీసం యిలా గిలాగ పంచుతున్నా(నా మూడో కొడుకా అని ఓ చిన్న కార్లు ముక్కన్నా రాయక పోవడం ఆ దేవుడు మెచ్చడు బావాః” అని విజం చెప్పొద్దు రొఠరే చాలా గట్టిగానే తగుల్కున్నాను .... ఆది గోట్రా, మరినా మాటల్లో మీ నాన్నక్సి సీ అన్నలకి ఏం తప్పు కన్పిం చేసిందో గానీ నా మీద కస్సుమంటూ లేచి $లబడి పోయాగర్రా! (సడన్‌గా గొంతులో దుఃఖం మిళితంచేస్సి వాళ్ళన్న మాట జ్ఞాపకం చేసుకుంటుంకే -- గుండె చెరువై పోతున్నాది. తి : (పానకాలు (ప్రయత్నం ఫలించి తిలక్‌ గొంతులో కోపం, ద్వేషం చోటు చేసుకున్నాయి. ఇంతకీ నాన్నే మన్నాడు? అది చెన్ను మావయ్యా? | పా : మీ నాన్న ఆనేదేంవుంది నాయినా ! ఆ ముక్కేదో మీ అన్నలే అనిపించారు. చదువూ, నంధ్యా లేక పొలాలంట దేవుళ్ళాడే, ఆ రైతుకి ఆ బైతుకి యిష్పుడీ డబ్బెందుకు? అసలీ డబ్బు సంగతి చెప్పడ మెందుకూ అని ఢామ్‌ డూమ్‌ డుస్క్‌ మంటూ

క్రీ ఇదీభారతర అమ్మో ఒక్క మాటా ఒక తిట్టా? అవన్నీ వివి విని వినీ నా మనసు “పొయ్యిలో పెట్టీన వంకాయలాగ మౌడి మాడి మాడి మాడి .... అందుకే నువ్వు వచ్చేటప్పటికి కొంచెం విచారంగా వున్నాను.

తి : (అతనిలో దెబ్బతిన్న అహం గొంతులో. బాధ పలికించింది మరి ఆ చదువూ సంధ్య లేని రైతు వెదవ పండించిన తిండీ గింజల్లోనే కదా యింటిల్సి పొదీ యిన్నాళ్ళూ కడుపు నింపు కుంటున్నారు?

పా : అవున్నాయినా: నువ్వు మట్టిలో నుంచి బంగారాన్ని తీస్తుంజే మీ పెద్దన్నయ్య ఆ బంగారాన్ని తన సొంతానికి, ఎలక్ష్మన్లకి వాడు కుంటున్నాడు.

తి : ర్మాతనక, పగలనక పొలంలో పళశువులో పశువుగా పనిచేసిన ఆబైతు వెధవే కదా యింట్లోవి అందరికంపే ఎక్కువ సంపా దిస్తున్నాడు?

పా : కాదా మరి...

త : ఇన్నాళ్ళూ ఆ డబ్బు ఎంతుంది ఎక్కడుందీ అని ఒక్క (ప్రశ్న

| గూడా వెయ్యలేదు ఎ వేళానా మావయ్యా?

పొ: వెయ్యలేదు వెయ్యలేదు. వెయ్యలేదు.

ఈ : నువ్వ వుత్తరం రాసేదాకా అసలా డబ్బు పదివేలు (పోగయినట్టు కూడా నాకు తెలీదు మాంవయ్యాః అన్నయ్య లిద్దరూ డబ్బు అడి గేరు కాబట్టి యిచ్చేస్తున్నాడు -- అయితే అక్కడకి అవసరాలు వాళ్ళకే తప్ప నాకు లేవా?

పా : సీకు లక లకవసారా లుంటాయ్‌;

శ : ఆ పొలంమీద అయిదు వేలు మదుప్పెడితే చోలు మావయ్యా -- బంగారం పండుతుంది.

పా :; నాకు తెల్సురా - ఆ పొలం గూడా నీ మనసు లాంటిదే! రాగి పై సాని తీసికెళ్ళి పాతితే - రత్నాల చెట్టుక్రింద మొలుచు కొస్తుంది

ఇదీభారతం (క్‌ త : ఆమునా యిన్నాళ్ళూ అ డబ్బుని నేను అడగలేదు; ఎందు చేతో తెల్సా? అందరం కలిసి వుండే యీ యింటిని బాగు పర్చాలవి నాన్న అనుకుంటున్నాడు కదా....అందులోది నే నెందు కడగాలీ అని.... పా : నాయినాః నువ్విలాంటి అమాయకపు చ(్యక్రవర్తివి గాబక్లే ఈ డబ్బు పంపకంలోని “అండర్‌ (గౌండు ఫిటింగ్పు” ఏవీ సీకు చెప్పకుండా బొమ్మాటాడిస్తున్నారు. నాయినా బొమ్మాట ఆడిస్తున్నారు; సరే యిష్పటితైనా ఈ తెరవెనక భాగోతం తెల్పుకున్నావు గదా। మీ నా న్నిప్పు డొస్తాడు-- ఆయన్నడుగు. మరేం భయంలేదు -- దబాయించి అడుగు, మీ చిన్నన్న జీతాన్ని సు త్తి పట్టుకుని సాగగొట్టినా ఆ రెండొందల రూపాయలు తప్ప మరో కాణీ రాదు. ఇంక మీ పెద్దన్నకి ఎలక్షన్లో గెల్చి సీట్లో కెళ్ళీ దాకా వేలకి వేలు ఖర్చు తప్ప కాండబ్బు ఆదాయం వుండదు. అతగాడి కూతురు సరే సరి ___ కళ్ళు పోయాయని పాపం వుద్యోగం తీసి పారేసారు గదాః ఇకనించి ఆ పిల్ల తింటా నికే తప్ప తేవటానికి పన్నెయ్యదు. అంచేత నేను చెప్పరాట మేటం'పే నీ సంపాదన వారు తింటున్నారు గాని వారి దాంట్లో నువ్వు చెయ్యి పెట్టడం లేదు. అంచేత నువ్వు అడగడంలో న్యాయం, ధర్మం, సత్యం, శినం, సుందరం అన్నీ వున్నాయిరా। తీ : అడుగుతాను మాంవయ్యా --- అడుగుతాను తప్పకుండా అడుగుతాను, పా : ఇది కేవలం నా సలహా మాత్రమే కాదు నాయినాః నా నెత్తిమీద దేవుడు మొన్నర్యాతి పదకొండూ ముష్పయ్యయిదు. నిమిషాల క్కన్చించి _. ఒరే పానకొలూ, ఆ (ప్రసాదుగాడు ఎలక్షనుకోసం, ఈ గణేళుగాడు యంత్రాలకోసం ఆ డబ్బు తగలెయ్య బోతు న్నారు నా (ప్రతి రూపమైన నువ్వు వెంటనే ఈ అన్యాయాన్ని లస బజేస్తి అది తిలగ్గాడీకి అప్పచెప్పూ అని ఆర్డరు వేసేస్తేనే శ]

కథ ఇదీ భారతలఠ సీకు ఉత్తరం రాసాను. అంచేత నువ్వు ఆడుగు; “అన్నదాతా సుఖీ భవః” అన్నారు పెద్దలు, నువ్వు సుఖంగా" పుంటేనే గదరా మాలాంటి వారందరికి "నాలుగు వేళ్ళూ నోట్లో కెళ్ళేది 1 కై కిసాన్‌ జై కిసాన్‌....” వెళ్ళి నీ గదిలో కూర్చో __ నేను పిల్చే దాకా బయటికి రాక. మీ నాన్న రాగానే పిలుస్తాను .... వెళ్ళు వెళ్ళి విశ్రాంతి తీస్కో నాయినా విశ్రాంతి తీస్కో.... ((తిలక్‌ని ఆతని గదిలో వుంచి సెంటర్‌ గదిలోకి వెళ్ళి పోయాడు పొనకాలు) (వీధిళోనించి అవతారం కొద్దిగా నిట్టూరుస్తూ వచ్చాడు) 'ఆ :ః (వస్తూనే బాస్‌ గురూ బాస్‌ గురూ బాస్‌ గురూ. (ఇంట్లోనించే పానకాలు చేత్తో ఓ కాఫీ పట్టుకువి వచ్చాడు) పా : (ప్రసాదం (ప్రసాదం (అంటూ యింట్లోనించి వచ్చాడు)

అ : నేను (ప్రసాదాన్ని కాను తాత గురూ.-_-నై వేద్యాన్ని:

పా :; ఓరి నువ్వటయ్యా లఫప్కూ అఫా; నేను మా (ప్రసాదం ఏమో అనుకున్నాను; అయినా, అదేం విరగబాటియ్యా --- (ప్రసాదం అని పిలిస్తే నేను (ప్రసాదాన్ని కాదూ నై వేద్యాన్నీ అంటావు... తప్పు కాదూ?

ఆ : కాదు తాత గురూ: దేవుడి దగర 'పెకే నసువువి పూజకి ముందు నై వేద్యం అంటారు -_. పూజమిం క్‌ర్వాత (ప్రసాదం అంటారు, మన వాస్‌ గురూ ఎలక్షననే పూజతో (ప్రసాదంగా మారిపోయి చాన్నాళ్ళయింది. నే సీకా నై వేద్యాన్నే....

పా : నీకేవయ్యాః నీ చేత్తో ఎంతోమంది నాయకుల్ని నిలబెట్టించే నన్నావు---గెలిపించే సన్నావు-__పై కి తీసుకొచ్చా నన్నావు"

అఆ :ఆ మాట రైపే_కానీ అక్కడే వుంది లప్కు లఫాః నేను నిచ్చెనలాంటి వాణ్ణి - “నిమ్మకాయ పచ్చడి లాంటి వాణ్ణీని” నిచ్చెన ఎంతమందిన్నై నా మీదకి పంపగలదు గాని అది మా్యత్రం మీదకి వెళ్ళలేదు గదా! ఇంతకీ మీ చేతిలోని కాఫీ మనకే నేంవిటి?

ఇదీభారతం౦ రి పా : కొదు గాని యింకకీ నువ్వు మా వాణ్ణి కలుసుకున్నావా లేదా?

అ : ఎక్కడ కలుసుకున్నానండి --- యింకా లేదే: ఆయనగారి కోసం మార్గాన సత్యన్నారాయణగా రింటి కెశ్ళేను _ అక్క శ్శీరు సోర్నపూడి సూర్య(ప్రకాశం యింటి కెశ్ళేను-__ఆక్కడా లేద.

పా; నవ్వు చెప్పిన రెండు "పేర్లూ ఈ వూళ్ళో వడ్డీ వ్యాపారస్థులవి

అ : అవునండి.

ఫా? మా వాడు పెద్ద పేరు బడిన (ప్రజా నాయకుడు గదా--వడ్డీ వ్యాపారస్థుల యింటి కెందు కెల్తాడు?ః

అ. : కాలం కలిసి రాకపోతే వసుదేవు డంతటివాడు గాడిద కాళ్ళు వట్టుకోవాల్సి వచ్చింది-__మన బాస్‌ గురూ ఒక లెక్కా?

పా. ; మా వాడికి చే అటువంటి అవసరం రాదు.

అ :చ పే యింక అవసరాలు ఏటుంటాయిలెండి : (బతికున్న వాడికే అవసరా లన్నీను. (సజా నాయకుడిగా (దిఠకాలన్న తాష్మ్యతయం వుంది గాబక్షు వాస్‌గురూ ఆ గాడిదల కాళ్ళు పట్టుకున్నాడేమోననవి అక్కడికి వెళ్ళేను,

షా: (ఆశ్చర్యంగా అక్కడ దొరికేడా?

అ : డొరక లేదండి -- యిష్ప్రుడే వెళ్ళిపోయా రన్నారండి.

పా ; డబ్బు తీసుకునే వెళ్ళాడా పాసం?

ఆఅ. :ఆ వ్యాపారస్థుల సంగతి మీ కింకా ప్పూర్తిగా తెలీదు గావాల్న వాళ్ళ కొచ్చిన “కేన్సరు” జబ్బుని గూడా మరొకళ్ళకి అప్పివ్వరు-- ఏదైనా తనకా వుంపేనే తప్ప:

పా: మరైతే మా. వాడు ఏదైనా తనఖా పెట్టి...

అ : తనథాపెట్టి తీసుకోవడానికి మన బాన్‌ గురూ దగ్గరేటుంది ?

పా: బోల్దంత సరపతి వుంది కదటయ్యాః?

ఆ : బండెడు ఎండు గడ్డిని పిండితే పిడికెడు పులుసు రాదవి ళాష్తం వృంధి లెండి (ప్రజా నాయకుల ఫరపకిక్కి పల్ళుకుధిడి! ఏలక్ళన్లా

68 ఇదీభారతం౦ గెల్బిం తర్వాతే తప్ప, ఎలక్షన్‌ ముందు *'మనీ వేల్యూ” వుండదు కాతగురూ:ః

పా : ఆయితే మన వాడికి వాశ్శేం యివ్వలేదంటావా ?

అ : ఏలా యిస్తారు తాతగురూః మన వాస్‌గురూ ఈసారి తప్పకుండా గెలిచేస్తాడన్న, గ్యేరంటీ వుంటే వాళ్ళు యితనికి అప్పు యివ్వడం కౌదు -- వాశ్ళే మన బాస్‌ గురూ దగ్గిర తాకట్టుండి పోతారు.

పా : అయితే మనవాడి పొజీషన్‌ చాలా క్రైట్‌గా వుందంటా 'వేంటోయ్‌ ?

అ : అప్వ్యు లఫా। మెటో అవి నెమ్మదిగా అంటా రేవిటండీ - మ "చస్టుగా వుండి వూపిరాడక చస్తుంటోనుః అవతల్చూ స్తే ఎగ స్పార్టీ మనిషి బియ్యం షావుకారు సింగంపల్లి వెంకట్రావు రూపాయ దగర పది, పది దగర వందు వంద దగర వెయ్యి

లి క. ళ్‌ ఖర్చుపెట్టి లప్కు. లఫా, జమ్కు జమా చేసేస్తున్నాడు: ఇవత ల్బూస్తే మన బాస్‌ గురూ దానికి రివర్సులో వంద దగ్గర పది పది దగ్గర పైసా, పైసా దగ్గర ఓ నమస్కారం పెక్టేస్‌ లప్కుం లఫా అయిపోతున్నాడు.

పా: అయ్యో। పాపం; మా (ప్రజా నాయకుడి గాడికి ఎంత అవస్థ వచ్చింది?

అ : అవస్థ వచ్చింది మీ (ప్రజా నాయకుడి క్కాదండి - నాకుః ఈ (ప్రజా నాయకులు మైంని బట్టి ప్లేటు ఫిరాయించి, కృష్ణా విలాస్‌లో కాఫీ బాగులేకపోతే రామా విలాస్‌లో కెళ్ళి పోయి నట్టు యీ పార్టీ యిష్టం లేకపోతే మరో పార్టీలో శెళ్ళిపోయి టీ పార్టీలు అఆ పార్టీలు ఈ పార్టీలు లప్కు లఫా చే'ససీసుకుంటారు. కానీ మన వాళ్ళని నమ్ముకుని ఎదుటి వాళ్ళని తిట్టి (బ్రతికేసిన నా బోటి వాళ్ళకే యీ అవస్థంతాను! ఇందులో గాని బాస్‌ ఓడిపోతే నేను మళ్ళీ వనమూలికలు అమ్ముకోవాలో “(బేకట్లు ర్థాసుకోవాల్ళో అంజనం వేసుకోవాలో టోధపడ్డం లేదుం

ఇదీభారతం౦ 80 పా : నువ్వు చాలా వెధవావతారాలు ఎత్తినట్టు తెల్పుగాని అంజనాలు వేసినట్టు తెలీదే ;

అ : అంజనాలే కాదండీ _ జ్యోతీషం, భూత వైద్యం, చెడుపు, చిల్లంగ్కి ఇవి మామే కాక్క, కడుపులోని బల్లకి మందు, కడుపుతో వున్న తల్లులకి మందు మంచంమీది నల్లుల దగ్గ ర్నించి గోడమీద బల్లుల దాకా అన్నింటికి మందు లిచ్చేను.

పా .: అయికే నీకు చాలా విద్యలు వచ్చే....

అ : వచ్చిన వాడికైతే కొన్నాస్తాయి, కొన్ని రావు అని ఓ పరిమితి వుంటాదిః కాన్సీ ఏ6పీ రాని వాడికి కొంత డబాయింపు సెక్ష నుంచే అన్నీ పచ్చేసినశ్లు లెక్క,

పా : అయికే నీకు అంజనం విద్య తెలీదా?

అ : నాకే గాదండీః నాకు తెల్చినంత మట్టుకు ఆ విద్య ఎవడికీ రాదనే నా వుద్దేశ్యం... నిజంగా ఆ విద్యే గస్‌క మన వాళ్ళకి తెలిసుంకే దేశంలో యిన్ని పోలీసు స్రేషన్లు, యిన్ని కోర్టులు, జెయిళ్ళు వుండనక్కర్లేదు. ఎంతోమంది అమాయకులు తాము చెయ్యని నేరాలకి శిక్ష అనుభవించే దురవసా వుండేది కొదు. వందమంది పోలీసులకి బదులుగా ఒక్క ఆర్వానం గురువుని ఎప్పాయింట్‌ చేసుకుంచే. వాడే చెప్పేస్తాడు ఏ ఖూనీ ఎవడు. చేశాడో, ఏ దొంగతనం ఎవడు చేశాడో: యింక యింతమంది పోలీసు గురువు లెందుకు దండగ 1 అందులోను యీ విద్య మనకి అస్సలు అచ్చి రాలేదు. “అంజనం చూడ బడును” అవి వైజాగ్‌లో కొన్నాళ్ళు బోర్డు కళ్లునులెండి. ఒకసారి మన ప్రతిభని "ఇెస్టు చెయ్యటానికి ఓ రౌడీ బేచీ వచ్చి మూ వావీ పోయింది, దొంగెవ్వడో చెప్పూ అన్నారు: మనం అంజనంపవేసి అటు తిప్పి యిటు తిప్పి, తెల్లగా వున్న కు(రాడు గాని, నల్లగా వుండే మునలాడుగాని ఆ వాచీ తీసారు-అన్నాను. అంతే నాకు చెంప ఛెళ్ళు మనిపించేరు,. ఎందుకురా. కొఢతారు బేవార్యు

"గ ఇదీ భారతం నా కొడికల్లారా అని 'ఫెటింగు చెయ్యబోతే “అనలు మా వాచీయే పోలేదురా కేట్నా కొడకా” అని....

పా: బోర్డు వూడ దీసేసారా ?

అ. : బోర్టుతోపాటు -_ రెండు నబ గూడా “పూడ బెరికేసొ .... అబ్బ నా గతం గుర్తు కొస్తుంటే ఏడు ఫొస్తోంది!: తాతగురూ మీఠే ఎలాగైనా పుణ్యం కట్టుకుని మన బాస్‌ గురూకి డబ్బు దొరికే మార్గం చూపించండి,

పా : సరే అయితే యికనించి మన (వ్రసాదం దగ్గర నేనేం చెప్పినా: నువ్వు తందాన తాన -- అంటుంటావా?

అఆ :ఓ యస్‌ అలాగే! నేను బ్యురకథ గూడా చెప్పానండీః

పా ; యిప్పుడు కావల్సింది బుర్రకథ కాదు -- కధని నడిపించడానికి బు(ర .... అర్థమయిందా?

(వీధిలోవించి (ప్రసాదం వచ్చాడు. దిగాలుగా వున్నాడు. వచ్చి కుర్చీలో కూర్చున్నాడు

అ : నమస్కారం బాస్‌ గురూ .... మీ కోసమని నేను మార్గాన సత్య నారాయణ దుకాణానికి, సోర్నపూడి (ప్రకాశరావు దుకాణానికి వెశ్ళేనండి.

(ప్ర : (కంగారు వడి అక్కడకెందు కెశ్ళేవు? నేను అక్కడెందు కుంటాను?

పా : ఒరే నాయినా -- వుప్పు తిన్నవాడు నీళ్ళా తాగక మానడు __ అస్పు కావాల్సిన వాడు వడ్డీ వ్యాపారస్థుడి దగ్గరికి వెళ్ళకా మానడు .... సీ ఆవసరాలు గివసరాలు అన్నీ మాకు తెల్పు గాని....

అ : తాతగురూః మన బాస్‌ గురూ బాగా అలిసిపోయేరు గాని ఓ వేడి కాపీ పటండి.

(మునుపు పట్టుకొచ్చిన కాఫీ చూస్తి ఇది బాగా చల్లారి పోయింది, ప్లాస్కులోవీ కాఫీ పట్టుకొస్తానుండు, (అవి లోవలికి వెళ్ళేడు)

ఇ దీభారతం౦ |

అ : మన ఎగస్స్పార్టీ వాళ్ళు ఆరు క్లబ్బులకి రేడియోలు, నాలుగు క్షబ్బులకి కేరమ్సుటోర్జులు యిచ్చారండి. 'రేపు ఆదివారం పేదలకి అన్నదానము, వస్త్రదానము, చెయ్యబడును అని పేపర్లు వేయించా రండి (జేబులోనించి ఓ "పేపరు. తీసి చూపించాడు. దాన్ని చదివి, కసిగా నలిపి నేలక్కోట్టాడు (ప్రసాదం)

వ్ర : అంతా మాయ, మోసం ...ఛిఛ్తి ఎంత ఎలక్షన్‌ స్టంటయితే మాథ్రం యింత మాయ చెయ్యాలా?

అ : మరి “'సంటు అంటేనే -.. యుద్దం చేసి అవతలవాజ్రి పడ

బి ఛా ణి గొట్టడం కదండీః మీకు తెలీని దేవుంది? (పానకాలు యింట్లోనించి కాఫీ తీసుకుని వచ్చాడు

పా : (వస్తూనే వాడికి తెలీనిది చాలా వుందయ్యా?ః (కాఫీయిస్తూ) ఇంద, కాఫీ తీస్కో! (కాఫీ తీసుకుని (ప్రసాద్‌ (తాగుతుంటాడు) ఎండంతా నీ మీదే పడి ఎలా అలిసి పోయేవో చూడుః

అ : ఎలక్షనన్నాక అలసట, పురుడన్నాక నొప్పులు వుండటం సహ జమే గాని....

పా ; ఎన్ని బాధలున్నా మనవాడు అనుకున్న పని జరిగితే నేనా దేవుడి కొండకి కాలినడక నొస్తానని యిందాకనే మొక్కు కున్నాను.

ప : ఏంవిటో మావయ్యా: ఈ జనం చాలా మారిపోయారు.

అ : కాదు సార్‌ _.. కొంతమంది స్వార్ధపరులై న నాయకులు వాళ్ళని మార్చేశారు.

(ప్ర : అవును మరి నాయకుల్లో ఎక్కువమంది ఆ బియ్యంకొట్టు వెంకట్టావు లాంటి వారే అయితే ఎన్నికలు జూదం కింద .మారి పోక మరేమవుఠాయి.

పా :అంపే ఏవిట్రానీ వుద్దేశ్యం ?

వ : ఆ వెంకట్రావులాంటి వాళ్ళు యీ రాజకీయాల్ని ఓ వ్యాపారంగా చేసుకుని పనులు జరుపుకుంటున్నారు. అందుకే యీ నాడు రాజ కీయాలు స్వార్థం, మాయి డబ్బుతో నిండిపోతున్నాయి?

ఖీ ఇదీభారతం౦ి పా : అయితే రాజకీయాల్లో యా మూడూ దుర్గుణాలంటావా? అ : కాదటండీ: పా : ఓయ్‌ _. మీ రిద్దరూ రాజకీయాల్లో వుద్దండ పండితులయితే కావచ్చునేమో గాని. నా దృష్టిలో వట్టి తెలివి తక్కువ దద్దమ్మలోయుః చ :(శాస్ట కోపంగా మావయ్యా. పా : అవునా --- మనకి పని జరగడం ముఖ్యంగాని అది మంచి వల్ల అవుతుందా, చెడ్డవల్ల అవుతుందా అన్న సంగతి మనం పట్టించుకో గూడదు, ఎన్ని చెడ్డసనులయినా చేసి ఓ పదవిని దక్కించు కున్నామనుకో ___ నువ్వు చేసిన చెడ్డ పనులన్నీ మంచిగా మారిపోతాయి. ఉదాహరణకి నీ కిచ్చిన కాఫినే తీస్కో. అన్నట్టు కాఫీ ఎలాగుంది? ప :ః బాగుంది. పా : అవును కదా _. మరి యీ కాఫీలో ఏవేం కలిసాయో చెప్పు చూద్దాం. ఆ : యింక్రేం కలుస్తాయి? డికాషిన్‌, పాలు, పంచదార... పా : రైట్‌ ః “పదవి అనేది యీ కాఫీ అనుకోరాః ఇందాక నువ్వు చెప్పిన దుర్గుణం నెంబర్‌ వన్‌ ___ అంపే ఏవిటి? అఆ : స్వార్థం ॥ పా 2 స్వార్థం = అంపే, ఈ కాఫీలో కలిసిన డికాషన్‌ అనుకోః ఇంక రెండో దుర్గుణం ఏమిటి? అ ;మాయ।ః ప్లా : ఆ మాయని యిందులో కలిసిన *పాల” అనుకో।; ఇంక మూడో దేవిటి నాయనా : ఆ :డబ్బు:। పా : అంటే లచ్చింతల్లన్న ఘాట. డబ్బు అంటే యిందులో కలిసిన పంచదార అనుకుంటే -- డికొషిను, పాలు, పంచదార కలిసి మరో కొత్త (ద్రవంగామారి నీకింత ఆఅనందాన్నిస్తున్నప్పుడు....

ఇదీభూరితం . వ! £ స్వార్థం, మాయ, డబ్బు కలిసి తయారయిన పదవి ఇంకెంత ఆనందాన్నిస్తుందో అని మీ అభ్యిపాయం -- అఫ్ప్కులఫా నీది భలే అయిడియా తాత గురూ; (న : మీరు చెప్పింది నిజమేకానీీ, గతసారి నా కెంతో సపోర్టు చేసిన జనం ఈ సారి ఆ వెంక(ట్రావుకి “జై” కొడుతున్నారు. పా; కొట్టరూ మరిః జీవితాంతం ఏలుకుంటానని అగ్మిసాకిగా పెళ్ళా డీన పెళ్ళాన్నే చిన్న ఛాన్సు తొరికితే దానికి విడాకులిచ్చేసి మరో దాన్ని చేసుకుందాం అని చాలా మంది మగవాళ్ళను కుంటార్హే ___ అలాంటిది అయిదేళ్ళకోసారి ఎంచుకోండడ్రా మీ యిష్టం వచ్చిన నాయకుణ్ణీ అవి ఓపెన్‌ ఛాన్బిచ్చి నప్పుడు పాత వాణ్ణి మార్చి కొ త్తవాణ్ణీ ఎన్నుకోవడంలో ఆశ్చర్య మేవుంది?ః అ : అనలు, నన్నడిగితే గురూగారూ, ఎలకన్లో మూడుసార్లు గెల్సిన వాణ్ని పర్మినెంటుగా ఆ పదవిలో వదిలెయ్యాలండి: హఫ : ఆ వెంక(టావు మనుషుల మీదకి డబ్బు విసరకపోతే ఈ ఎల కన్లో నాతల వెంట్రుక తెంపే మొనగాడెవడున్నాడయ్యా ఈ వూళ్ళొ? అయినా ఈ (_ప్రజలకేం బుద్ధిలేదు మావణ్యూ - నోట్లుకోసం ఓట్లు ఆమ్ముకోవడానికి? పా : నువ్వు ఆ (పజలని తిడుతున్నావు గాని _- నేను మాత్రం అలా ఓట్లు అమ్ముకున్నవాణ్న్‌ “పద్మశ్రీ” బిరుదిచ్చి సన్మావిస్తాన్రాః ఎందుకంటావా యిప్పటికైనా మీ జాకకాలు తెల్సుకున్నారు గాబిట్టి.... నువ్వేకాదు, ఆ వెంక(ట్రావే కాదు, మరొకడు కానియ్‌, మరొకడు కానియ్‌, మీరు మీ పద వుల్లో కెళ్ళాక మీరు మీ ప్రజలకి చేసిన వుపకొరం ఏవిటి? గళ సారి ఎలక్షన్లు జరిగినస్పటికి కేజీ బియ్యం 'రేకెంత? ఈ సారి ఎన్నికలకి 'రేచెంత ? మీరు ధరల్ని "పెంచే నాయకులేగాని, దించే నాయకులు కానప్పుడు, మీ నల్ల మరో లాభం వుండ నప్పుడు -- “మేం మీకు ఓట్లు వృత్తినే వెయ్యం -- మూ ఓటు ||

శ ఇదీభార తం రేటు యింశా” అని ప్రజలు గట్టిగా అన్నారే అనుకో _ దానికి సమాధానం మీ దగ్గరు౦(దా ?

అ : అబ్బబ్బ: అంతంత నిజాలు అలా ధడ ధడ చెప్పేస్తుంపే మన బాస్‌ గురూకే కాదు చాలామంది నాయకులకి నోటంట మాట రాదు గాని _ మా అవసరం గడవడానికి ఏదో వుపాయం చెప్పు తాత గురూ:

పా : వుపాయానికే వుంది? మీ దగ్గర దమ్ముంటే మీరు కొనండి వాయ్‌.___టఓట్లు; దొంగతనంగా ఓట్లు కొను - దర్జాగా పదవిలో కచ |

వ :అది అన్యాయం మావయ్యాః

పా : నువ్వు పదవిలో కెళ్ళి పోయాక, నీ అండర్‌ (గౌండు ఫిటింగ్భు కెలికి నీది అన్యాయం అని చెప్పగలిగే కలేజా ఎవడి కున్నదిరా యీ వూళ్ళో,

అ : అవున్నార్‌! ఆ వెంకట్రావుకి బుద్ధి చెప్పాలంటే దెబ్బకి దెబ్బ -- డబ్బుకి డబ్బు....

పా : అవును__.విసురూ డబ్బుః కొనూ ఓట్లు; వెళ్ళా పెదవిలోకిః అదీ మగాడితనం అంటపే....

అ : గురువుగారి బాడీలో ఓ పావుకేజీ పావఖీతి వున్నట్టుంది తాత గురూ ।

పా : పాప మేమిటా పావం : చెట్టు చాటునించి బాణం విసిరి వాలిని చంపిన రాముణ్ణి దేవుడూ అని దండం పెడుతున్నారు (ప్రజలు యిష్పటికీని?ొ

అ :ః అవున్సార్‌! రాజకీయాల్లో లాభ నష్టాలే తప్ప పాపపుణ్యాలు చూసుకో గూడదు.

పా : పాప పుణ్యాలు చూసుకుంటే నువ్వు వెళ్ళేది పార్లమెంటుకి కాదు - పేవ్‌మెంటు మీదకే!

ఇదీభారతం ళ్‌

(ప్ర : బాగా అలోచించి చూస్తే మీరు చెప్పిందీ పాయింటు లాగానే కనిపిస్తోంది గావి._.నా చేతీలో (వస్తుతం డబ్బు ఆడ్డం లేదు.

పా : (ప్రస్తుతం ఏ మాకం కొవాలి?

వ : ఎంత లేదన్నా ఓ పది పన్నెండు వేలయినా వుండాలి

పా : ఓస్‌ః అంతే కదాః తిన్నగా వెళ్ళి మీ నాన్న నడుగు: “ఢంగ్‌” మంటూ డబ్బు నీ చేతిలో (ప్రత్యక మవుతుంది.

ఫ : నాకు తెలీకుండా నాన్న దగ్గర ఆంత డబ్బెక్క డుంటుంది?

పా : తను ఎంత తేనె దాస్తున్నది తేనె టీగకి తెల్పనటాః? ఈ యింట్లో ఒక్కటి కొదు, రెండు కాదు __ సాక్షాత్తు మూడు తేనె టీగలు దాచిన సొమ్ము అంజపే దాదాపు పదివేలు మీ నాన్న దగ్గరుంది.... అడుగు

ప : ఆ డబ్బు యీ యింటి మరమ్మత్తులకని దాచి వుంచాడు నాన్నః అది ఆడగడం భావ్యం కాదు మావయ్యాః

పా: (వ్యంగ్యంగా ఎందుచేత మావయ్యా ? కాదూ ఎందుచేత మావయ్యాః ఆ డబ్బు సీది కాదేట్‌ మావయ్యా?

(వ : అది యింటి మరమ్మత్తులకని....

పా . యిల్లో యిల్లో అంటావు గాని అవతల నీ పదవి చూసుకో వేంరా? యిల్లు యివాళ కాకపోతే రేప చూసుకోవచ్చు ః కానీ -_.- పదవి ? ఒకసారి చెయ్యి జారితే మళ్ళీ నువ్వు దాన్ని కళ్ళ చూడ గలపురా ?

అ : చస్తే చూడలేం:

పా : ఈ డబ్బు ఖర్చుపెట్టి పదవిలో కెళ్ళి సీ రెండు చేతులు అటూ యిటూ యిటూ అటూ విసిరేవంపే వలలోకి చేపలొచ్చి పడినట్లు రూపాయలు నీ సందిట్లో కొచ్చి పడకాయి.

అ : అవును సార్‌; అప్పుడు మీరు మేడని ఇటుకల్లో కొదు -- రూపా యిల్లో కట్టొచ్చు.

(వ: ( అమమానంగా) నేను అడిగితే నాన్న యిస్లాడా అని?

గ్య ఇదీభారతం౦

పా : నేను చెప్తన్నాను కదా యిస్తాడని -_-- నా నెత్తిమీద దేవు డున్నా(డా....

అ :; నిజంగానా తొతగురూః

పా : సీ మీదొట్టు పీతగురూః

అ : అయితే సార్‌ మన ఆపద గథ్లైక్కీసినన్తే 1 మనం ఎవ్వర్ని ఏంవీ అడగక్కాన్లేదు __ (ప్రస్తుతానికి ఓ వంద యివ్వండి _- శేప్పొద్దుట పదో గంటికల్లా మీ చేతిలో తొమ్మిదివేలు వుంచు తొను.__-నాదీ గ్యేరంటీ?

పా : ఎలా వుంచుకావయ్యాః

అ : మీ నెత్తిమీద దేవు డున్నాడు కదా _ ఆ దేవుడికి ఈ రోజు (బేకట్‌ ఏ నెంబరు తగుల్తాదో తెలుస్తాది కదా __. ఆ దేవుణ్ణీ అ నంబ రడిగి దానిమీద వంద కకేమంశకే, వంద ఇంటూ తొంభై, తొమ్మిది వేలు వస్తాయి కదా*..

వ :నీ ముఖం గాని, నువ్వు నోర్మయ్యవయ్యా .... (పానకాలుతో) నాన్న నాకు యివ్వడానికి యిష్టపడకపోతే యేం చెయ్య మంటావు ?

పా ; అంతవరకూ వ స్తే తిలగ్గాడికి, గణేశుగాడికి అ డబ్బుని ఎందుకు సమానంగా పంచేస్తునా్హివూ అవి మనంవూ అడగొచ్చు;

(ప్ర : (విన్మయం చెంది ఏవిటీ - తమ్ముళ్ళిద్దరకి నాన్న ఆ డబ్బుని పంచుతున్నాడా? నాకీ సంగతి తెలీదే:

పా : నువ్వు ఎలక్షన్‌ పేరుతో యీ యింటినంతా గుల్ల చే సేస్తున్నావని నీ తమ్ముళ్ళిద్దరు మీ నాన్న చెవులు కొరికేని బుర్రపాడు చేసే న్తుంపే వాళ్ళ కివ్వక చెస్తాడేవిటి మీ నాన్నః

ప్ర : నేనుయీ యింటిని గుల్ల చేస్తున్నానా?

ఆ : అలా బాధకండి సార్‌ ; ఏ (ప్రజా నాయకుడు నిందలు పడకుండా పదవిలో ెళ్ళేడు చెప్పండి ? వాటిని దులి'పేసుకుని పని జరిగే మార్గం చూడండి.

పా అవ్వన్రాలాఅదే మంచి సఖిః నీ కంశ్తే చిన్నవాళ్ళుయి వుండ్లి

ఇదీభారతం౦ 77 గూడా నీ వెనక గొయ్యి తవ్వడానికి నీ తమ్మున సిద్ధమయి పోయినప్పుడు...

అ : మీరూ డబ్బడగండి.

వ : అడుగుతాను.

పా :; అడగడ మేంటోయ్‌ ___ నీ పొజీషన్‌లో నేనే వంకే తన్ని లాక్కుంటాను 1 నేను అన్నానని కాదు నువ్వే ఆలోచించు ఇంటి 'పెద్ద కొడుకువి గదా -_. మాట వర్చ్పకి ఒక్కమాటయినా చెప్పకుండా....నేను అన్నానని కాదు....

(ప్ర : అవును మావయ్యా....నాకూ అవనరా లున్నాయి, నేను అడుగు తాను?

పా : అడిగితేనే అవతల పదవి దక్కుతుంది. లేకపోతే...

అ : లేకపోతే అన్న మాటనకండి । ఇంట్లోవించి లేచిపోయిన ఆడ్‌ దావికి, ఎలక్షన్లో ఓడిపోయిన నాయకుడికి సంఘంలో విలు వుండ దన్న నంగతి ఆయనకి తెలీన్ది కాదు.

(ప్ర : అడగడమే కాదు - వాళ్ళిద్దరి సంగతి గూడా తేల్చేస్తాను: ఏడీ నాన్న? నాన్నా (పిలిచాడు

పా :మీ నాన్న ఏదో పనిమీద బయట కెళ్ళాడు గాని, నువ్వెళ్ళి నీ గదిలో కూడ్చుని అఆలోచిస్తుండు __. ఆయన రాగానే నిన్ను పిలుస్తాను....వూ6 వెళ్ళు

వ్ర : (అవతారంతో) నువ్వు తర్వాత కన్చించవయ్యా....

(అంటూ తన గదిలోకి వెళ్ళాడు

ఆ : తాత గురూ.___యిప్పుడు మీరు చెప్పిందంతా నిజమే నంటారా?

పా : నిజమే అయితే అందులో మన (ప్రతి (ప్రతిభేం వుంది అవతారం : అన్నట్టు నువ్వీ పరిస్థితుల్లో యిక్కడ వుండటం అంత మంచిది కొదు---వెళ్ళిరా :ః

అ $ అలాగే మళ్ళీ వస్తాను; పని మాతం జరిగేటట్టు చూడండి.

(బయటకి వెళ్ళాడు (తిలక్‌ ఈన గదిలోనించి న్లాను వట్టుకుని వచ్చాడు

గ ఇదీభారతం౦

తి. ; మావయ్యా .... నా గదిలో నీళ్ళ లేవు .... కాసిన్ని మంచి సీళ్గియ్యి శి

(గ్లాసు అందించాడు. పానకాలు గ్లాసు తీసుకుని మధ్య గది లోనికి వెళ్ళాడు. వీధిలోనించి పురుషో త్ర్తమరావు, అన్నపూర్ణ హరి యింట్లో కొచ్చారు

పు : (వచ్చి తిలక్‌ని చూసి కొస్త ఆశ్చర్యం చెంది ఏరా __ ఎప్పుణ్ణీ రాక ?

తి; ఇప్పుడే 1

అన్న: పిస్నీవాళ్ళూ కులాసాయేనా చిన్నాన్నా ?

తి : ఆం కులాసాయే?

(పానకాలు నీళ్ళు తీసుకుని వచ్చాడు

పొ; (వచ్చి పురుషో త్తమరావు (పభృతులను చూసి అమ్మయ్య వచ్చేసారు గదా, ఆ డాక్టరేవన్నాడు బావా? కళ్ళు రావుకాక రావు అన్నాడా?

హ; (భీత్కలరిస్తూ) మీ నోటంట ఎప్పుడూ అశుభం తప్ప శుభం పలకదా?ః (పురుషోత్తమరావుతో) తాతగారూ చిన్నా గార్ని లోవికి వెళ్ళమనండి.

వు : అవునా .... వెళ్ళి విశ్రాంతి తీస్కో నాన్నా!

అన్న: (నిరాశ ముప్పిరిగొన్న స్వరంతో) హు: విశ్రాంతి; పనిచేసే వాళ్ళకి విశాంతి అవసరం వుంటుంది గాన్సి ఏ పనీ చెయ్యలేని నాకు వి్రాంతేవిటి తాతయ్యాః నాకు ఒక్క పే వి(శ్రాంతి!

పా : సర్యేంద్రియాణం నయనం (ప్రధానం అన్నారు గదా 'ెదలు, మరా కళ్ళే పోయినప్పుడు జీవితం గుడ్డి గవ్వే .... న్‌

పు : (భరించలేని కోపంతో) పానకాలూ, నీకు ఒక్కసారి కాదు లక్ష సార్ల చెప్పేను ___ నా చిన్నాముందు నీ వెధవ సామెళలు పొడిచి దావి మనసు గాయంచేసి నాకు కోపం తెప్పించొద్దవి 1 ఇప్పుడేం జరిగిందనయ్యా అంత నిరాశ ఆం బాధాను. (అన్న పూర్ణ తలమీద చెయ్యివేసి నిముఢుళూ) నా చిన్నాకి _ కళ్ళే గడి

ఇదీ భారతం గ వయ్యాయి గాని జీవితం గుడ్డిదవలేదియ్యాః దాని మనసుకి వెయ్యి కళ్ళు: వెయ్యి కళ్ళున్నాయయ్యా దాని మనసుకి: సృష్టికి (ప్రతినృష్టి చేస్తున్న యింత మంది వైంటిస్టుల, (ప్రాణా వికి (ప్రాణం పోయడానికి (ప్రయత్నిస్తున్న యింతమంది డాక్టర్లు కలసి నా చిన్నాకి యీ చిన్ని కశ్ళే తెప్పించలేరా? ఆమెరికా డాక్టరుకది చిటికెలో పనయ్యా । ఎడం చేతో ఆపరేషను చేస్తే చాలట దీనికి కళ్శొచ్చేస్తాయి అన్నాడు ___ (చిన్నాతో) ఏంర్హా అనలేదూ?

అన్న: అన్నాడు తాతయ్యా. ఆ మాటతో పాటు ఆపరేషన్‌ ఖర్చు ఎని మిది వేలు అవుతుందవిగూడా అన్నాడు -._ “ఖర్చుకి వెనకొడితే మళ్ళీ మన ముఖం ఆయనకి చూపించొద్దవి గూడా అన్నాడు.”

హ : ఆ డాక్టరుకి మెదడు తప్ప మనసు లేదండి.

పు : వుండప్పోతే పోనీవయ్యా : ఆపరేషన్‌ ఖర్చుకింద డబ్బే అడిగాడు గాని -. మన (ప్రాణాన్ని అడగలేదు కదాః ఇస్తాం! వాడి అవ సరం మనకున్నప్పుడు వాడు ఆడిగినంతా మనం యివ్వాలి ___ యిస్తాం గూడాను 1 వెధవ ఎనిమిది వేలుకి వెనకాడి నిండుగా నూరేళ్లా గడపాల్సిన జీవితాన్ని చీకటి చేసుకుంటామా । (చిన్నాతో)ో నువ్వు నెమ్మదిగా లోపలికి వెళ్ళి ధైర్యంగా వుండరాః నీకు కళ్ళొస్తాయి -- నీ కళ్ళకి నా కళ్ళుు నీ (ప్రాణా వికి నా (ప్రాణం అడ్డం వేసి నీకు అవసరమైతే “అమెరికా”లో ఆవరేషను చేయిస్తాను -- వెళ్ళు. వెళ్ళి విశ్రాంతి తీస్కో (అన్న పూర్ణ ఏడ్చుకుంటూ వెళ్ళబో తుంది) అగు! నీ తంగడి, నీ చిన్నాన్నలు -__ వాళ్ళని కన్న నేను యింకా (బతికే వున్నా మన్న సంగతి గుర్తుంచుకుని గుండె నిబ్బరంతో నవ్వుతూ తిరగరా । నాలుగు జతల కళ్ళు నీ కోనం కన్నీరు కారుస్తాయి__ నాలుగురెళ్ళు ఎనిమిది చేతులు నీ కన్నీటిని తుడుస్తాయని గుర్తుం చుకో - వెళ్ళుః

(అన్నపూర్ణ లోపలకి వెళ్ళింది

(7 ఇదీభూారతం౦ పా : అదికాదు బావాః మరి అంత డబ్బు కావాలంటకే .... పు : కొండల్ని పిండికొట్టనక్కంగర్లేదుః నాకు కొడుకులు ముగ్గురన్న సంగతి గుర్తుంచుకో। వెధవది ఎనిమిది వేలకి మేం నలుగురం కలిసి తూగలేమటయ్యా (తిలక్‌ని వుద్ధేశించి) ఏరాః వారం మధ్యలో నువ్వు రావటానిక్క్యారణం ? ఎరువులు అయి పోయేయా? ఈ లేదు _- డబ్బవసరం వుండి వచ్చాను. పు : డబ్బా ? దేనికి? త : నీతో కాస్త విడిగా మాట్లాడాలి నాన్నా; పు : (ఆశ్చర్యంతో విడిగా మాట్లాడతావా? దేన్ని గురించిరాః తి : డబ్బు గురించి. పు : యిక్కడ మాట్లాడు? యిక్కడ పరాయివా క్లెవరున్నారు? పా : అదేమ్మాటః హరిగాడు లేడా ? హ : (పురుషో త్తంతో తాతగారూ! మీరు మాట్లాడుకోండి, నేను మా ప్రిన్సిపాల్‌ గారితో మాట్లాడి వస్తాను. (బయటికి వెళ్ళాడు) పు : ఇప్పుడు చెప్పు త ; నాకు ....నాకు ... డబ్బు కావాలిః పా : ఏవిటా ఆ నసుగుడుః ఆయనేం పెదప్తలా భయపడానికి? సాజెత్తు సీ తం(ిః అడిగితే కాదంటాడాళి పోస్తీ నే నురడగా' మాట్లాడు కోవడం యిబ్బందయికే మీరు అలాగ లోనికి వెళ్ళి మాట్లాడుకోండి. తి ; అవునాన్నాః లోనికి వెశ్లే బావుంటుంది. పు :నీ ధోరణి నాకేం అర్థం గావటం లేదురా ? సరే _ పద లోపలకి (యిద్దరూ మధ్య గదిలోకి వెళ్ళారు " పా; (పుదషో త్తం ముందు నడుస్తుండగా తిలక్‌ వెనకాతల పానకాలు వెళ్తూ మెల్లిగా అన్నాడు) ధైర్యే సాహసే లక్ష్మి అన్నారు _ కై కిసాన్‌ -. వెళ్ళి అడుగు;

ఇదీభారతం 81 (తిలక్‌ని లోనికి పంపించాడు.[క్ట్‌వెళ్ళి గణేళ్‌ వున్న గది తలుపు తీని అతన్ని బయటకి పిలిచాడు. గణేశ్‌ బయ టికి వచ్చాడు పా : మీ నాన్న, ఆ తిలన్గాడు అప్పుడే గునగుప గుసగుస.... వెళ్ళు.... ఆలసించిన ఆశాభంగం: కష్టించి పన్ఫేసే కార్మికుడిదే సంప దంతాను.... వూ6 వెళ్ళు. (గణేళ్‌ లోపలికి వెళ్ళాడు) (పానకాలు గది తలుపు తెరచి (ప్రసాద్‌ని పిలిచాడు, (ప్రసాద్‌ బయటికి వచ్చాడు పా : అప్పుడే మీ తమ్ముళ్శిద్దరూ తంగడ్రితో మంతనాలకి దిగేరు. ఏ దేశానికైనా రాజకీయనాయకుడే వెన్నెముక -- వెళ్ళి దవాయించి అడుగు -___ వూ. వెళ్ళు, (1వసాద్‌ని లోనికి పంపించాడు (ఆంతా లోపలకి వెళ్ళాక వేదికమీద పానకాలు ఒక్కడే నిలబడి వున్నాడు. స్రేజి కుడిభాగంలో లోవలకెళ్ళిన తండ్రీ కొడుకులు తీ(నంగా మాట్లాడు కోవడం నీడలుగా కన్పిస్తోందే తప్ప (వసీడకం%ా 212) మాటల వినబడ్డంలేదు. అది చూస్తూ పానకాలు స్వగతం పలుక్కూన్నాడు) “అహహ । కడివెడు పాలకి ఒక్క- వుష్పుగల్లు జవాదిని ళోొలోౌ నిరూపించావు గదరా పానకాలూ : నీ పాదాలకి యావత్‌[_పపంచం నమస్కరించాల్సిన అగత్యం కల్పించావు కదరా।ః (తెరమీద బొమ్మల్ని చూసి నవ్వుతూ అదిగో లోపల యుద్ధం 'పారంభ మయింది. అది సామాన్యమైన యుద్ధం కాదే కత్తులు కలవని యుద్ధం .__. నెత్తురు పారని యుద్ధం! చప్పుడు చెయ్యవి సంకెళ్ళ భళ్ళున బద్దలు కొట్టుకుని అంతరంగాన్ని అనసూయతో పగలదీసుకుని, మనసుల్ని యుద్ధభూమిగా మార్చి, మాటల్ని కత్తులుగా చేసుకుని సాగుతున్న చి(క్రాతి చిత్రమైన యుద్ధం। 11]

| ఇదీభారతం పా : అదికాదు బావాః మరి అంత డబ్బు కొవాలంళే .... పు : కొండల్ని పిండికొట్టనక్క-గ్లేదుః; నాకు కొడుకులు ముస్టరన్న సంగతి గుర్తుంచుకోః వెధవది ఎనిమిది వేలకి మేం నలుగురం కలిసి తూగలేమటయ్యా (తిలక్‌ ని వుద్ధేశించి ఏరాః వారం మధ్యలో నువ్వు రావటానిక్కారణం ? ఎరువులు అయి పోయేయా ? త లేదు _ డబ్బవసరం వుండి వచ్చాను. పు : డబ్బా ? దేనికి? త :వీతోకాన్త విడిగా మాట్లాడాలి నాన్నా। పు : (ఆశ్చర్యంతో) విడిగా మాట్లాడతావా? దేన్ని గురించిరా? త ; డబ్బు గురించి. పు, :.యిక్కడ మాట్లాడు? యిక్కడ పరాయివాశ్లైవరున్నారు? పా : అదేమ్మాటః హరిగాడు లేడా ? హ :; (పురుషో త్తంతో తాతగారూ! మీరు మాట్లాడుకోండి, నేను మా 'పిన్సిపాల్‌ గారితో మాట్లాడి వస్తాను. (దియటికి వెళ్ళాడు) పు : ఇప్పుడు చెప్పుం 4౨ : నాకు ....నాకు... డబ్బు కావాలిః పా : ఏవిటా ఆ నసుగుడు?ః ఆయనేం పెదపులా భయపడానికి? సాక్షొత్తు నీ తండి; అడిగితే కాదంటాడా పోనీ నే నుడగా' మాట్లాడు కోవడం యిబ్బందయికే మీరు అలాగ లోనికి వెళ్ళి మాట్లాడుకోండి. ఈ : అవునాన్నా। లోనికి వెశ్తే బావుంటుంది. పు :నీ ధోరణి నాకేం అర్థం గావటం లేదురా ? సరే _. పద లోపలకి (యిద్దరూ మధ్య గదిలోకి వెళ్ళారు పా : (పురుషోత్తం ముందు నడుస్తుండగా తిలక్‌ వెనకాతల పానకాలు వెళ్తా మెల్లిగా అన్నాడు రైల్యే సాహసే లకీ అన్నారు _ కై కిసాన్‌ - వెళ్ళి అడుగు;

ఇదీ భారతం 81

(తిలక్‌ని లోనికి పంపించాడు. ర్‌వెళ్ళి గణేళ్‌ వున్న గది తలుపు తీసి అతన్ని బయటకి పిలిచాడు. గణేశ్‌ బయ టికి వచ్చాడు

పా :మీ నాన్న, ఆ తిలగ్గాడు అప్పుడే గుసగుప గుసగుస... వెళ్ళు... ఆలసించిన ఆశాభంగం: కష్టించి పన్నేసే కార్మికుడిదే సంప దంతాను.... వూ. వెళ్ళు.

(గజేళ్‌ లోపలికి వెళ్ళాడు)

(పానకాలు గది తలుపు తెరచి (ప్రసాద్‌ని పిలిచాడు, సాద్‌ దియటకి వచ్చాడు

పా : అప్పుడే మీ తమ్ముళ్ళిద్దరూ తండ్రితో మంతనాలకి దిగేరు. ఏ దేశానికైనా రాజకీయనాయకుడే వెన్నెముక -- వెళ్ళి దబాయించి అడుగు -_.. వూ. వెళ్ళు.

(సాద్‌ని లోనికి పంపించాడు

(అంతా లోపలకి వెళ్ళాక వేదికమీద పానకొలు ఒక్కడే నిలబడి వున్నాడు. స్రేజి కుడిభాగంలో లోపలకెళ్ళిన తండ్రీ కొడుకులు తీీవంగా మాట్లాడు కోవడం నీడలుగా కన్పిస్తోందే తప్ప (52607 212) మాటల వినబడ్డంలేదు. అది చూస్తూ పానకాలు స్వగతం పలుక్కున్నాడుు)

“"ఆహహ 1 కడివెడు పాలకి ఒక్క వుష్పుగల్లు జవాబని నిరూపింపాప్స్‌ గదరా పానకాలూ । నీ పాదాలకి యావత్‌(ప్రపంచం నమస్కరించాల్సిన అగత్యం కల్పించావు కదరా। (తెరమీద బొమ్మల్ని చూసి నవ్వుతూ ఆదిగో లోవల యుద్ధం ప్రారంభ మయింది. అది సామాన్యమైన యుద్ధం కాదే కత్తులు కలవని యుద్ధం న నెత్తురు పొరని యుద్ధం 1 చప్పుడు చెయ్య వి సంకెళ్ళు భళ్ళున బద్దలు కొట్టుకుని అంతరంగాన్ని అసూయతో పగలదీసుకుని, మనసుల్ని యుద్ధభూమిగా మార్చి, మాటల్ని కత్తులుగా చేసుకుని సాగుతున్న చి(క్రాతి చిత్రమైన యుద్ధం 11]

6 ఇధీ భారతం తల్లి పడీతో పిల్ల పళ్తులు చేస్తున్న పసందైన యుద్ధం. పాన కౌలూూ నిజంగా నీ బుర్రవి తీసికళ్ళి మ్యూజియంలో "పెట్టా లిరా నీ శక్తికి మెచ్చినీ నెత్తిమీద దేవుడే నీకు దాసుడీగా మారి పోయాడురా।

(ఇంట్లోనించి పురుషో త్తమరావు. రెండు చేతుల్లోను రెండు డబ్బాలు పట్టుకుని వచ్చాడు. అతని ముఖం సంఘర్షణతో అలిసి పోయి వుంది. అళని వెనక ముగ్గురు కొడుటులు వచ్చి నిల దిడ్డారు)

(వారు వచ్చే సరికి పానకాలు ఓ కుర్చీ మీద ఓ మూల కూర్చుని తండ్రీ కొడుకుల తగాదా చూస్తున్నాడు)

పు : (వస్తూనే) మారి పోయాగర్రా ; మీరు ముగ్గురూ మారిపోయారు! (ధేతిలోని డబ్బాల్ని ముక్కాలి పీటమీద పెట్టి) ఈ 'పెళ్లైలో వున్నది మీ చెమట, మీ కష్టం! మీ నెత్తురే ।: నిజమేః కానీ, దాన్ని యిన్నాళ్ళూ “మన డ్‌బ్బు” మన డబ్బు అనుకున్నారు. కాపీ మీరు కూడజెట్టిన డబ్బుతో యీ యింటిని వాగు చేసు కుందాం ___ అనే ఓ మంచి పని తలపెళ్టు సరికి ఆ డబ్బు “నాది” *నాది , 'నాది. అంటూ వేరు వేరు గొంతుకలో అడుగు తున్నారు. అడిగినందుకు నాకు బాధ లేదురా! కానీ, మీలో యిన్నాళ్ళూ లేని యీ వేర్పాటు ధోరణి (5002108) భావం యీ నాడు ఎందుకు తల ఎత్తిందో నాకు బోధపడ్డం లేదు- అందువల్ల మంచి జరిగితే ఫర్వాలేదు -- కాస్సీ జరగదని నాకు బాగా తెల్సు । ఇందులోని డబ్బు మూడు భాగాలుగా చీలిపోతే నేను కళ్ళలో నీరు నింపుకుంటానే తప్ప కాదని వారించను -_ వాదించిను, కొనీ.... కానీ.... మీలోని పాల మనసులు విరిగి పోయి మీలోవి మంచి చెదిరిపోయి. మీరు మగ్గురిగా చీలిపోతే మాథ్రం మీకు (ప్రాణం పోసిన యీ ముసలి గుండెల్లో (ప్రాణం నిలవదురా-- నిలవదు,

ఇదీభారతం 88 (మాటల మధ్యలో అన్నపూర్ణ వచ్చి నిలబడింది

అన్న: తాతయ్యా -- నువ్వు ఆవేశ పడకు తాతయ్యా । ఏదో అవనరం వచ్చి ఆడిగారే తప్ప వాళ్ళకి మాత్రం తెలీదా?

పు : తెలీదమ్మూ -- వాళ్ళకి తెలీదు. ఈ యింటిని కట్టడానికి, కట్టిం దాన్ని కలకొలం నిలుపుకోవడానికి నేను ఎంత కష్ట పడ్డానో వీళ్ళకి తెలీదు. అందమైన మందిరాన్ని వీళ్ళ కప్పగించి, ఇంకా సుందరంగా తయారు చేసుకోమన్నాను. అందుకు వారి కృషిని 'పెంచమన్నాను .... ఆ తపన నిన్నటి వరకు వీళ్ళ ర_క్తంలో మంటలాగ మండించి, వీళ్ళచేత పని చేయించింది. కొనీ.... కానీ .... యివ్వాళ ఏ దెయ్యం కురిపించిన విషపువానో ఆ మంటల మీద పడి చల్లార్చి వీళ్ళ మనసుల్లో స్వార్థాన్ని నింపింది ....సరే(న్రా, సరే మీరూ పెద్దవాళ్ళు అయ్యారు కదా --- యిది మీ కష్టారితం -- మీ యిష్టం వచ్చినట్లు చేసుకొండిరా ....

బజ యి ళా

చేస్కోండి ॥

బ్ర ? నాకు చాలా అవసరం వుంది -- యీ డబ్బంతా నాకే కావాలిః

గ నాకు మరీ అవసరం వుంది -- నాక్కావాలా డద్బింతానుః

తి : ఈ డబ్బు లేకపోతే పొలం అంతా పచ్చి వీడుగా మారిపోతుంది-- ఆ డబ్బంకఠా నాకే కావాలి.

4వ : నాకే కావాల్మి(పెళ్తైను తీస్కోటోయాడు

తి : ఆగన్నయ్యా .... నాక్కావాలని చె ప్త్పన్నానుగా....

గ : నాకూ కావాలని చెప్పాను.

పు : (ఆతృత, ఆందోళనలతో) వీల్లేదు, వీల్లేదు ! మీరు ముగ్గురూ నాతో ఘర్షణ పడినా సహిస్తాను గావి, మీలో మీరు వేరు వడితే మాతం సహించలేనురా । దీన్ని ముగురూ సమానంగా సంచ్లు కోవడమే న్యాయం ॥ ౯

8 ఇదీ భారతం వ : సరే. దీన్ని మేం ముగ్గురం సమానంగా పంచుకుంటాం-. కొనీ చిన్నా పెళ్ళికి దాచింది మాథ్రం నొకే యిచ్చేయండి. పు : (ఆశ్చర్యంతో వణిక్రి 'రేయ్‌.... ఏవిట్రా నువ్వంటున్నావు ? వ :ఆ డబ్బు నా కిమ్మంటున్నాను. పు : మరి దాని పెళ్ళి ఎవరు చేస్తారుః (వ్ర : ఎలక్షనయ్యాక నేను చేస్తాను. పు : వీల్లేదు "_ వీల్లేదు! ఆ డబ్బు ముట్టుకోవడానికి మీ ముగ్గురిలో ఎవరికీ హక్కు లేదు. (ఆ డబ్బా తీసి సందిట్లో వుంచేసు కున్నాడు) / (వ : వాళ్ళిద్దరికీ హక్కులేని మాట నిజమే: కాన్నీ నేను చిన్నాకి తండ్రిని _ నాకుందా హక్కు। పు : (ఆశ్చర్యం, కోపం ఒక దాంతో ఒకటి పోటీ పడుతుండగా) ఆది హక్కా ? అది హక్కుంరా ఒరేయ్‌, నువ్వు రాజకీయి నాయి కుడివిమా[తమే కాదురా _ ఓ ఆడపిల్లకి తండివి గూడా(నాః నీ గుండెల్లో బాధ్యత మర్చిపోయి నిద్రపోతున్న తండ్రిని ఒక్క. క్షణం నిద్రలేపి వాడిచేత అనిపించరా ___ అది హక్కని । పసుపు, కుంకుమ, సారె, చీర యిచ్చి అత్తవారింటికి ఘనంగా పంపాల్పిన ఆడపిలకి దాని సంపాదనతో, కేవలం దాని సంపా దనతో పెళ్ళి చేస్తున్నామే అన్న సిగ్గులేక పోగా, “ఆ డబ్బు మీద హక్కు నాకుంది అనటానికి నీలోని తం్యడికి ఎంత సిగ్గు లేకుండా పోయిందా ః అన్న: కాతయ్యా! ఈ గుడ్డి బొమ్మకి పెళ్ళి చేసి ఓ యింటిదాన్ని చేసినా ఈ బొమ్మతో ఆడుకునేవారి బొమ్మ నా కళ్ళల్లో కన్పిం చదు తాతయ్యా । అటువంటి నా పెళ్ళి ఖర్చుకింద యింత డబ్బు ఖర్చు 'పెటడం మంచిది కొదు శాఠయ్యా - ఆఅడబ్బు నాన్ను కిచ్చేయ్‌ /| | "

ఇదీభారతం 8 పు ః ఇవ్వనా - యివ్వను ।; ఎందుకివ్వాలి ? వాళ్ళు కూడ బెట్టింది నాళ్ళు హక్కు పేరుతో "నాది నాది అని లాక్కుంటున్నప్పుడు సీకు మాత్రం హక్కులు లేవా? నీకు పోయినవి కళ్ళుగాని హక్కుంలు కాదురా: తీస్కో; నీ సొమ్ము నువ్వు తీస్కో! యిది కేవలంనీ కష్టారితం: దీంతో నువ్వు కళ్ళే బాగు చేయించు కుంటావో ___ పెశ్ళే చేసుకుంటావో నీ యిష్తం। కొనీ .... ఒరేయ్‌ నాదో చిన్న కోరికరాః ఆసువషథతిలో నీట్‌ సేవకుడిగా, పెళ్ళి పందిట్లో సీకో పెద్ద దిక్కుగా మాతం నన్ను వుండ నియ్యరా....నన్ను వుండనియ్‌. ఇది హక్కుల కోసం పోరాటం కాదురా చిన్నీ .... నాది కేవలం బాధ్యతలకోనసం ఆరాటంరాః సీకు తెల్పు గదా -- నాకు బాధ్యతలు తప్ప హక్కులు లేవని. (అన్నపూర్ణ ఘొల్లన ఏడ్చింది 'రేయ, ఏడవకురా ఏడవకుః నీ కళ్ళు నేను బాగు చేయిస్తాను... అందాకా ఈ డబ్బు నీ దగ్గరుంచు .... ఇది నీ పెళ్ళి డబ్బు: ఇవ్వాశే సము(ద్రం గారికి వుత్తరం రాసి ఈ నెల్లోనే ముహూర్తం 'షెట్టించండి - గుళ్ళో పెళ్ళి చేసేద్దాం - కట్నం కావాలంపే ముందుగానే యిచ్చేస్తాం అని యివ్వాశే .... కాదు కాదు యిష్సుడే రాసేద్దాం రారా .... తా (అంటూ చిన్నాని తీసుకుని లోనికి వెళ్ళబోయాడు. వీధిలోవించి “పోస్ట్‌ అన్న కేక వినిపిస్తే -- పానకాలు గభీమని వెళ్ళి వుత్తరం అందుకుని వచ్చాడు. అంతా అతని వైపు అ్యతంగా చూస్తుండగా పానకాలు పా ; “మహారాజ పూజితులైన పురుషోత్తమరావుగార్కి. సముద్రం నమస్కరించి (వ్రాయునది ___ అమ్మాయికి దురదృష్ట వశాత్తు కళ్ళుపోవడం చేత వుద్యోగం తీ'సేసినట్టు తెల్సింది. చూడ్డానికి కళ్ళూ లేక, చెయ్యడానికి వుద్యోగంవూ లేని అమ్మాయిని మేం ఎలా చేసుకోం చెప్పండి? కౌదూ కూడదూ అని మా మననులు విశాలం చేసుకోనాల్సీ

ప! ఇదీభారతం౦ అంటారా - సకే చేసుకుంటాం __ ఓ ముప్పైవేలు లాంచ నంగా యిప్పించండి -- శెలవు-- భవధీయుడు సము(ద్రం (ఆ వుత్తర సారాంశం విని పురుషోత్తం చేతిలోని డబ్బా నేలమీద పడిపోయింది పా : అయితే యింత వేగిరంలో మన చిన్నా పెళ్ళి (పస్తావన లేనశ్షేః ఆ లెక్కన ఆ డబ్బుని గూడా మీరు పంచేసుకోవచ్చునన్న (ముగ్గురు కొడుకులు ఆ డబ్బామీదకి వంగి చేతులు వేశారుం అన్నపూర్ణ తాతగారి గుండెలమీద బు(రపెట్టి 'ఘొల్లుమంది. పాన కాలు చప్పుడు చెయ్యవి విషపునవ్వు పెదవులమీద చిందిస్తుండగా తెరపడిందిఎ

వరూడవపర్వం

[ఇంటి అలంకరణలో మార్పేమీ లేదు. రెండవ రంగానికి, దీనికి

మధ్య కొన్ని రోజులు గడిచాయి. తెర తొలగేనరికి హాలు కాళీగా వుంది.)

(ఫోను రింగు రింగు మంటుం'పే (పసాదు తన గదిలోనించి చికాగ్గా వచ్చి ఫోను అందుకున్నాడు.)

చ : హలోవ్‌ - అవునయ్యా నేనే; ఫోనులో గొంతు :- హమ్మయ్య! దొరికారు: మీకు ఫోన్‌ చెయ్యడం యిది నాలుగో సారిః వ్ర: (ఫోనులో) ఏవంత కొంస మునిగిందని అన్ని ఫోన్లు చేశావు? ఫోనులో గొంతు:. అవతల పార్టీవాన్ళ రాతికి రాత్రి మన వాళ్ళందర్నీ అటువైపు లాగేసుకున్నారండి.... మళ్ళీ మనం మన పక్కకి లాగాలాంపే. ప: (పోమలో) ఓ అయిదు వేలుండాలి -- అంకేనా?ః

ఫోనులో గొంతు:- అంతక్కం ర్లేదండి: 2 నే నంతా లెక్క వేళాను నాలుగువేల తొమ్మిది వందల ఎనఖై. చాలు...

వ: (ఫోనులో) నా దగ్గర చిల్లి గవ్వలేదు - అటుపైన మీ యిష్టం, (చికాగా ఫోను పెట్టేశాడు)

(ఫోను నంభాషణ జరుగుతుండగా మధ్యలో పానకొలు యింట్లోవించి వచ్చి నిలబడ్డాడు. ఆతను బజారుకి వెళ్ళడానికి సిద్దమయినట్లుగా చేతిలోని సంచి చెపోందిఎ

“ (వ్రసాద్‌ తనలో తనే అనుకున్నట్టుగా అన్నాడు ఆంకా డబ్బు తే తెమ్మునేవాశ్ళేః ఇప్పుజ్జే నేనేంచెయ్యాలి?

శ్రీ ఇదీ భారతం పా :ఏడు; (ప్రసాద్‌ దిగ్గున వెనక్కి తిరిగాడు ఛ : ఏవిటి నువ్వంటున్నది? పా :; అబ్బే; మరేం లేదుః దీంతో నీ కిది యివాః ఏడో ఫోను అంటు న్నాను. ప్ర : మళ్ళిగాని ఫోనా స్తే నేను వూళ్ళో లేనని చెప్పేయ్‌: పా : రేపు ఎలక్షననగా ఇవాళ కేండేటు వూళ్లో లేడంపే ఎవరు నమ్ము శారు గావి-...యింత యిదిగా ఫోన్లుమిద ఫోన్లు దంచేస్తున్న వాశెవ్యరా ? (ప్ర : (చికాగ్గా మునుపు జన్మలో నా అప్పు లాళ్ళు. పా : అంకే ఈ జన్మలో నీ పార్టీలోని మనుషు అన్నమాట ప : అవును మావయ్యా, మొన్న నా వాటా కొచ్చిన సొమ్మంతా ఆ వెధపల చేతుల్లోనే పోసానా, దాన్ని హారతి కర్పూరంకంళే వేగంగా తగలబెస్టేసింది చాలక యింకా తే తెమ్మంటూనే వున్నారు పా : అంటారు మఠిః ఇది ఎలక్షనా మరొకటాః పరాయివాడి సొమ్ము పంచదారలాగ తింటానికి యింతకంపే మంచి ఛాన్సు మరొక టుండదు. అవసరం మనది గాబట్టి అడిగినంతా యివ్వక తప్పదు. ప్ర : ఇస్తాను ఇస్తాను. ఈసారి ఎవరైనా డబ్బు మాట ఎత్తితే వాళ్ళ సళ్ళాడ తంతాను. (వీధిలోనించి అవతారం రఃయ్‌ మంటూ 'వచ్చాడు. చేతిలో ఓ ప్లే కార్డు వుంది. అందుమీద "కుక్క మార్కు (ప్రసాదరావుకే మీ ఓటు”___అని రాసి వుంది. అ : (వస్తూనే ప్రసాద్‌తో హమ్మయ్యా: ఇంట్లోనన్నా దొరికారు. మీకోసం అక్కడ తిరిగి యిక్కడ తిరిగి .... ముందో అయిదు వేలు యివ్వండి చెప్తాను.

ఇదీభారతం 89 పా : అయిదు వేలేః ఎందుకయ్యా అంత డబ్బు?

అ : ఎందుకాః మన ఎగస్పార్టీ వెంకళటటావుకి బుద్ధి చెవ్చటానికిం దొంగ “నా కొడుకు”. మొన్న నిన్న, అటు మొన్న మనం వీధి వీధికి పాద యాథతలుచేసి ఏడు కొండలవాడి పటంమీద చెయ్యి వేయించి మరీ (ప్రమాణం: చేయించుకున్న చెంగ(లావుపేట (ప్రజల్ని రత్రికి ర్యాతి ఓటుకి అయిదు చొప్పున రేటుపెట్టి తన వై పు తిప్పేసుకుంటాడా? నాకు చి(ెత్తు కొచ్చి “దానబ్బ ఓటుకి అయిదేట్రా, మా వాస్‌చేత పది యిప్పిస్తాను చూస్కో” అన్నెప్పి పరిగెత్తు కొచ్చీసేను___ఏదీ ఓ అయిదువేలు ఈ చేతిలో పెట్టండి చెప్తాను.

(వ్ర : బొత్తిగా డబ్బుకి గడ్డి తినే మనుషులుతో మనం బేరం పెట్టుకుని

. మాకం ఏం లాభం లేవయ్యా?

పా : అలా గనకుః గడ్డితిన్న ఆవులు పాలిస్తాయి, డబ్బు తిన్న మను షులు ఓళ్లేస్తారు.

(వ్ర : వాళ్ళ నెలా నమ్మడం మావయ్యా! మొన్న మనకి జై కొట్టారు. నిన్న వెంకట్రావు సాయంథతం వుపన్యాసం చెప్పి, రాతి డబ్బు పంచేసరికి అటు తిరిగ పోయారు.

ఆ : అవును సార్‌; ఎలక్షన్‌ మైంలో (ప్రజానీకం పొయ్యిమీద పెట్టిన పాలులాగ పొంగుతుంటారు.

పా : కిందనించి వేడి తగిల్తే మీదకి పొంగుతారు.

అ : మీదనించి నీళ్ళు జల్లి తే కిందకి తగ్గుతారు.

పా : ఇంక ఈ రెండ్రోజులు మన టఓటర్లంకా సారా తప్ప నీరు తాకూ్క్యూండదు.

అ : అంచేతనే గదండీ, మన నల్లిపెంటయ్య సారా దుకాణంలో మన వాళ్ళందరికి (ఫ్రీగా సారా పోయిం చేస్తున్నాను .... ఇది కాక యింకా ఎన్ని ఖర్చు లున్నాయో తెల్చునా (మం చూసు 12]

1! ఇదీ భారతం పా :; ఏడు! (ప్రసాద్‌ దిగ్గున వెనక్కి తిరిగాడు థ : ఏవిటి నువ్వంటున్నదిః పా : అబ్బేః మరేం లేదు! దీంతో నీ కిది యివాళ ఏడో ఫోను అంటు న్నాను. ఈ మళ్ళీగాని ఫోనొస్తే నేను వూళ్ళో లేనని చెప్పేయ్‌; పా : రేపు ఎలక్షననగా ఇవాళ కేండేటు వూళ్లో లేడంపే ఎవరు నమ్ము తారు గాని--యింత యిదిగా ఫోన్లుమీద ఫోన్లు దంచేసున్న వాళ్ళెవ(రా ? గా సో వ : (చికాగ్గా మునుపు జన్మలో నా అప్పు లాళ్ళు. పా ; అంపే ఈ జన్మలో నీ పార్టీలోవి మనుషు లన్నమాటం ఫ : అవును మావయ్యా, మొన్న నా వాటా కొచ్చిన సొమ్మంతా ఆ వెధవల చేతుల్లోనే పోసాన్సా దాన్ని హారతి కర్పూరంకంకే వేగంగా తగలబెక్టేసింది చాలక యింకా తే తెమ్మంటూనే వున్నారు. పా :ః అంటారు మరిః ఇది ఎలకనా మరొకటా।; పరాయివాడి సొమ్ము పంచదారలాగ తింటానికి యింతకంపే మంచి ఛాన్సు మరొక టుండదు. అవసరం మనది గాదిట్టి అడిగినంతా యివ్వక తప్పదు. ప్ర : ఇస్తాను ఇస్తాను, ఈసారి ఎవరైనా డబ్బు మాట ఎతితే వాళ పళ్ళాడ తంతాను సా ; (వీధిలోనించి అవతారం రంయ్‌ మంటూ వచ్చాడు... చేతిలో ఓ న్‌ కార్డు వుంది. ఆందుమీద కుక్క మార్కు (పసాదరావుకే మీ ఓటు"”..-అని రాసి వుంది. అ : (వస్తూనే ప్రసాద్‌తో హమ్మయ్యా: ఇంట్లోనన్నా దొరికారు. మీ కోసం అక్కడ తిరిగి, యిక్కండ్‌ తిరిగి .... ముందో అయిదు వేలు యివ్వండి చెప్తాను.

ఇదీ భారతం 88 పా : అయిదు వేలేః ఎందుకయ్యా అంత డబ్బు?

అ : ఎందుకా? మన ఎగస్పార్టీ వెంక(టావుకి మిద్ది చెప్పటానికి. దొంగ “నా కొడుక”. మొన్న, నిన్న; అటు మొన్న మనం వీధి వీధికి పాద యాతలుచేసి ఏడు కొండలవాడి పటంమీద చెయ్యి వేయించి మరీ (ప్రమాణం చేయించుకున్న చెంగ(లావుపేట (ప్రజల్ని రా(్రికి రాతి ఓటుకి అయిదు చొప్పున రేటుపెట్టి తన వైపు తిప్పేసుకుంటాడా? నాకు చింైత్తు కొచ్చి “"దానబ్బః ఓటుకి ఆయిదేట్రా, మా వాస్‌చేత పది యిప్పిస్తాను చూస్కో” అన్ఫెప్పి పరిగెత్తు కొచ్చీసేను._ఏదీ ఓ అయిదువేలు ఈ చేతిలో పెట్టండి చెప్తాను.

(వ్ర : బొత్తిగా డబ్బుకి గడ్డి తినే మనుషులుతో మనం బేరం పెట్టుకుని

• మాథ్రం ఏం లాభం లేవయ్యా?

పా : అలా గనళుః గడ్డితిన్న ఆవులు పాలిస్తాయి, డబ్బు తిన్న మను షులు ఓశ్తేప్తారు.

వ వాళ్ళ నెలా నమ్మడం మావయ్యా।ః మొన్న మనకి జై కొట్టారుం నిన్న వెంకట్రావు సాయంథ్రం వుపన్యాసం చెప్పి, రాత్రి డబ్బు పంచేసరికి ఆటు తిరిగ పోయారు,

ఆ : అవును సార్‌; ఎలక్షన్‌ మైంలో (ప్రజానీకం పొయ్యిమీద పెట్టిన పాలులాగ పొంగుతుంటారు.

పా : కిందనించి వేడీ తగిల్తే మీదకి పొంగుతారు.

అ : మీదనించి నీళ్ళు జల్లికే కిందకి తగ్గుతారు.

పా : ఇంక ఈ రెండ్రోజులు మన ఓటర్లంతా సారా తప్ప నీరు తాక్కూ-డదు.

అ : అంచేతనే గదండీ, మన నల్ల పెంటయ్య సారా దుకాణంలో మన వాళ్ళందరికి (ఫీగా సారా పోయిం చేస్తున్నాను .... ఇది కాక యింకా ఎన్ని ఖర్చు లున్నాయో తెల్చునా ? (మెం చూసు

12]

థ్రీ) ఇదిభరళెం కున్సి అబ్బః చాలా మం అయిపోయింది -- ఏదండీ డబ్బు యిలా తెండిం

ఫ్ర : (ఒబ మండిపోయి. ఇదిగో డబ్బు డబ్బు అన్నావంశే .... నే నసలే కోపగొట్టు మనిషివి । ఎక్కణ్ణీంచి తెమ్మంటావయ్యా డబ్బు? మా యింట్లో రూపాయిలు కాచే చెట్టుందనుకున్నానా అడిగినప్పుడల్లా వేలకి వేలు కోసి మీ చేతుల్లో పొయ్యడానికి.

అ : ఈ చెట్టు కథలు చెప్తే మనం రేపు చెన్హైక్కి పోతాం సార్‌:

ప : పోకే పోనీవయ్యా వెధవ ఎలక్షను | మొన్నటికి మొన్న అప్పల కొండకి రెండు వేలు, రాము నాయుడికి మూడు వేలు పంపి సే- మళ్ళీ పొద్దుట్నించి ఫోన్లుమీద ఫోన్లు దంచేస్తున్నారుం

అ : సార్‌ సార్‌ సార్‌ _. ఆగం డాగండి । మీరు మొన్న వాళ్ళిద్దరికి డబ్బు పంపించారా ? మరి, ఆ వెధవ లిద్దరూ మీరు నయా పైసా గూడా యివ్వలే దన్నారేః

(ప్ర : వాళ్ళని నా దగ్గరకి తీసుకురా -- చెప్పు తీసుక్కొాడకాను.

అ : అంత ఖరీదైన చెప్పుతో అంత నీచపు వెధవల్ని కొట్టడ మెందు గ్గాని యింతకీ డబ్బు ఎవరిచేత పంపించారు?

ప్ర : ఇదిగో మా పానకాలు మావయ్య చేతః

పా ; (గాబరా పడిపోయి. ఇది మరీ బావుంధద్రా నాయినా....ఆ డబ్బుని చేను పువ్వుల్లో పెట్టి వాళ్ళ కందించాను.

అ : అందుకు సాకు లెవరైనా వున్నారా తాత గురూ?

పా : వేరే ఎవరో సాక్ష మెందుకు? మీద నున్న ఆకాశం, కింద నున్న భూమి, అప్పుణ్జా చుట్టకి వెలుగుతున్న అగ్లీ సాక్షం వున్నాయి. అయినా ఒరే (ప్రసాద్హూ ఈ ఎలక్షన్‌ .పైంలో డబ్బు తీసుకున్న ఏ గాడిద కొడకైనా పబ్లిగ్గా తీసుకున్నానూ అంటాడ(టా | ఇప్పుడా రాంవు నాయుణ్ణీ అప్పలకొండనీ పిల్చి బుజువులూ, సాజొలు వేసి నీ కిచ్చిన డబ్బేం చేశావ్‌-అని నిలదీసి అడిగితే, వాడు అగ్గిమీద గుగ్గిలం అయిపోయి, నా నిజాయితీని శంకిస్తా

ఇదీభారతర లి! వ(ట్రా (ప్రసాదూ అని ఎగస్పార్డీ వాళ్ళతో చేతులు కలిపేసే డనుకో ....

ఆ : అప్పుడు మరీ (ప్రమాదం .... గురువుగారూ ఎలాగ్జైనా (ప్రస్తు తానికి ఓ అయదు వేలు చూడండి: ఈ ఎలక్షన్‌లో గనక మీరు ఓడిపోతే మీకు పదవి మాత్రమే వుండదు, కానీ, నాకుయీ జీవితమే వుండదండి.

(వ : అవునయ్యా....కానీీ మంచి సమయంలో నా చేతిలో డబ్బు ఆడక వురిపోసుకున్నట్టుగా వుంది.

పా : డబ్బు నీ చేతిలో ఆడప్పోతే, ఆడుతున్నచోట చెయ్యి. పెట్టి అడగవోయ్‌!ః

వ్ర : ఎవర్నడిగితే ఎవరిస్తారు మావయ్యా?

అ :ః మనం గెల్బాక గాని వూళ్ళో అప్పు పుట్టదు.

పా ; అంచేత యింట్లో వాళ్ళనే అడగాలి.

(స : మా ఇంట్లో ఎవరి దగ్గరుంది?

పా : నీ కమ్ముళ్ళనడిగితే యిస్తారల్లుడూ 1 వాళ్ళ వాటా కొచ్చిన అయి దేసి వేలూ యింకా పూర్తిగా ఖర్చుపెట్టి సేరనుకో ను, అడిగి చూడు .- ఎంతయినా నువ్వు "పెద్దన్నయ్యవి కదా:

ఫ్ర : అడక్క్య తప్పదంటావా ?

పా ౩ ఇక్కడ అడక్కా- తప్పదు -- అక్కడ యివ్వకా తస్పదు -- నాయినా అవతారం, నువ్వు బయట కిళ్ళి కొట్టు దగ్గరుండు, నే నొచ్చి కలుస్తాను.

అఆ :; అది కాదు తాతగారూ --- మనం ఆ రాంనాయుడి దగ్గర కెళి అ డబ్బు విషయం....

పా : అబ్బః; ఆ వెధనల ముఖం చూడాలంటేనే నాకు అసహ్యం! దుష్ట అకి దూరంగా వుండమన్నారు పెద్దలు - నువ్వు పద, చెప్తాను.

ఆఅ : అలాగే నేను మళ్ళా వస్తాన్సార్‌ 1 విష్‌యు బెస్టాఫ్‌ లక్‌ (బయ టికి వెళ్ళాడు

ప్రా 3 (అవక్తాధం వెళ్ళుందాకా అగి) అంచేశ నేన్తు చెప్నేదేనిటంళ్లే

ఫి ఇదీభారతం సీ తమ్ములవని నువ్వు ఆడగడంలో తప్పులేదు - అపైననీ యిష్టం.

(వీధిలోవించి ఎవరో “('ప్రసాదరావుగారూ” అని పిలిస్తే ఎవరో పిలుస్తున్నట్టుంది చూడు నాయినా.

((సొదరావు బయటకి వెళ్ళాడు

(తిలక్‌ తన గదిలోనించి బాత్‌రూం కెళ్ళడానికి భుజమ్మీద తువ్వాలు, చేతిలో సబ్బు సపెచ్తై పట్టుకుని వచ్చాడు,

పా : ఒరే, చిన్నల్లుడూ, చిన్నమాట:

(ఆగాడు తిలక్‌)

(ఆకని చేతిలో సగావికి పైగా అరిగిపోయిన సబ్బు బిళ్ళ్శవి చూస్తూ నీ చేతి కొచ్చిన సొమ్ముని ఈ సబ్బు ముక్కలాగ పూర్తిగా ఆరగ బెక్టుసావ్హా లేక యింకేవైనా దాచేవాః

ఈ : ఇంకో రెండు వేల మూడొందలు మిగిల్నట్టుండి ఏం ఆలా అడిగేవు?

పా ; ఆహా.మరేం లేదు. ఆ సంగ త్రెల్సేగావాల, మీ అన్నయ్య నిన్ను అప్పు అడగాలని ప్రయత్నిస్తున్నాడు. నీగ్గాని యిచ్చే వుద్ధేశ్యం వుందేవిటి?

తి : (ఎటూ చెప్పలేని సందిగ్ధంలో ఒక్క కణం వూగి, తూగు ఇచ్చే వుద్ధేశ్యం అంటే, ్యవస్తుతం నాక్కూడా...

పా : ఆహా మరేం లేదులే! గో డక్కొట్టిన సున్నవైనా తిరిగొస్తా దేమోగాని, ఎలక్షన్లో ఖర్చు పెట్టింది మాళ్రం -_ గెలిస్తేనే తవ్ప కళ్ళ జూడలేం ః (ప్రస్తుత వాతావరణం చూస్తుంకే -- మస వాడి గెలుపు అయోమయంలో పడేటట్టుంది. అటుపైన నీ యిష్టం, తీరా సొమ్ము చెయ్యి జొరిం తర్వాత 'అలోపాలోో మంటూ (అన్నయ్యా అంటూ గుండెలు బాదుకున్నా లాభం లేదు,

(ఫ్రసాద్‌ బయటవించి వచ్చాడు

(పానకాలు మాట మారుస్తూ అన్నాడు మరి నే నలాగ నిారుకె్ధ కూరా నాధా కొనుక్కో చేస్తాను. మరి డబ్బుతో

ఇదీభారత,0 ఫ్ర వ్యనహారం। డబ్బు పాపకారిః అంచేళ, జా్యగళ్తగా వ్యవహారం చేసుకోండి - అదీ నా నలహా (ఆంటూ టప్రసాద్‌ వైపు తిరిగి కన్ను కొడుతూ, తిలక్‌ని డబ్బు అడగమని సౌంజ్ఞ చేశాడు. ఇటు తిరిగి తిలక్కి కన్ను కొడుతూ డబ్బు యిప్వవద్దన్నట్టుగా సౌంజ్ఞ చేసి బయటకు వెళ్ళి పోయాడు. ) (తిలక్‌ బాత్‌రూం వైపు వెళ్ళటోతుంపే అడగలేక అడుగు తున్నట్టుగా అడిగాడు 1వ : వీ దగ్గరేవై నా డబ్బుందేవిట్రా ? త : నా దగ్గరొక్క నయాపై సా గూడా లేదు. శవ : అది కాదురా పరిస్థితులు .ముంచుకొద్చే సరికి నా పొజిషన్‌ బాగా మేటియి పోయింది. కనీసం ఓ రెండు వేలయినా సరుబాటు- చేళశావల పే..... ది తి : నా పొజీషన్‌ మరీ మైటయి పోయింది .... ఇంకా నిన్నే ఓ మూడువేలు ఆడుగుదామనుకుంటున్నాను. (తమ్ముడి నించి అటువంటి జవాబు అళించలేదు గాబట్టి రవంత ఖంగు తిని, వెంటనే సర్దుకున్నాడు) (తిలక్‌ బాత్‌రూంకి వెళ్ళాడు 7 ((వసాడ్‌ హాల్లో ఆటూ యిటూ చికొగ్గా. తిరుగుతుంపే వీధిలోవించి గణేళ్‌ వచ్చాడు. వ్రసాద్‌ ఏమీ అడగకముండే గణేళ్‌ అన్నాడు) గ ఐనా దగ్గర ఓ వందకంశే ఎక్కువ వుండవు. అది నీకు ఎటూ సరిపోదనుకుంటాను. వ్ర : నేను నిన్ను అప్పు అడుగుతానని ఎలా అనుకున్నావు? గ : వీ అవనరం నాకు తెల్సు. నువ్వ పెద్ద వాడివి-. అడిగి లేదవి పించుకోవడం భావ్యం కాదని నేనే చెప్పేశాను ప్ర; అయితే సీఫ సానకాలు మావయ్య చెప్ఫాడన్నమా ట్ర,

రీ ఇదీ భారతం

గ ; నీకు డబ్బు ఆవసరం వుందని వూళ్ళోని పరిస్థితులే చెప్తన్నాయి నన్ను అప్పు అడగొచ్చవి పానకాలు మావయ్య చెప్పాడుః నీ కంతగా కొవాలం'పే నా దగ్గరున్న వంద యిస్తాను-కొవాలా?

(ప : (తమ్ముడి సమాధానంతో సిగ్గుతో కుంచించుకు పోయాడు, కానీ, తమ్ముడిముందు. తేలటం యిష్టం లేదు. అందుకే అన్నాడు) తేంక్స్‌! నా అవసరం “వంది దగ్గర కొచ్చి ఆగినప్పుడు - అప్పుడు అడుగుతాను. కేంక్స్‌ః తేంక్యూ వెరీమచ్‌,

(గజేళ్‌ తన గదిలోకి వెళ్ళిపోయాడు. హాల్లోని ఫోను యోగికే చికాగ్గా ఫోన్‌ తీస్తి అవతల్నించి ఏ మాటా విన కుండానే దడదడ మని చెప్పేశాడు (ప్రసాద్‌

(వ్ర : చూడండి, మీరు ఏ వీధిలోవించి మాట్లాడినా సరే-- నా దగ్గర (ప్రస్తుతం నయాపైసా లేదు, అటుపైన మీ యిష్టం; ఫోన్‌లో గొంతు :- సారీసార్‌ రాంగ్‌ నంబర్‌ ప్లీజ్‌ ! మాకు నేతాజీ బాందీ షాపు కావాలి.

(వ్ర : ఇది (బ్రాందీ షాపు కాదు. (టపీమని ఫోను 'పెస్టేశాడు

(వీధిలోనించి పురుషో త్తమరావు, హరి, అన్నపూర్ణ వచ్చారు. అన్నపూర్ణ కంటికి బేండేజీ కట్టి వుంది. అన్నపూర్ణని లోపలికి పంపిస్తూ పురుషో త్తం (ప్రసాద్‌తో అన్నాడు)

పు : మొత్తమ్మీద మన చిన్నా ఆవరేషనుకి అయిదువేలు యిచ్చి ఓ దజ్ఞం పెస్టేసాను.

((వసాద్‌ అదేం పట్టించుకోకపోయినా పురుషోత్తం తన ధోర ణిలో చెప్పుకుపోయాడు) ఎనిమిది వేలు అడిగిన డాక్టరు అయిదు వేలకే ఎలా ఒప్పుకన్నాడనే కదూ నీ అనుమానం? ఆ కళ్ళ డాక్టరు మన కాలేజీ (ప్రివ్పిపాలూ చాలా మంచి స్నేహితులట. మరి, మన హరి అంటే (పిన్సిపాలుకి విపరీతమైన అభిమానం కదాః హరి వెళ్ళి మన సంగళంతా టప్రిన్సిపాలుగారికి చెప్పి ('ప్రాధేయపడితే (వ్రన్సిసాణ సట్టుబిట్ట అయిదు వేలకే ఆ డాక్టర్ని

ఇదీ భారతం కక ఒప్పించాడట.... ఏమైకేనేం నా చిన్నాకి మళ్ళీ చూపు వచ్చే స్తుందిరా ... వచ్చేస్తుందిం

(వ : అయిదు వేలు తగల బెడితే రాకేం చేస్తుంది?

హ : అదేవిట్పార్‌। మనిషికి (పాణం తర్వాత మళ్ళీ అంత ముఖ్య మైన “కళ్ళకోనం” ఆయిదు వేలు ఖర్చు "పెట్టడం ఉప్పంటారా ? ఆదీ మీ అమ్మాయి కోసం మీరు ఖర్చు చెయ్యటం నా మట్టు కేం తప్పనిపించటం లేదు.

(ఫ్ర : అందుకోసం అస్పు చెయ్యటంనా కిష్టం లేదు.

పు ? నేనా అయిదు వేలూ అప్పు చెయ్య లేదురా.

ప్ర : మరా డబ్బు ఎక్కడిది?

పు : చిన్నా వాళ్ళమ్మ నగలు అమ్మేశాను.

(ప్ర : (అకంగ్రా అమ్మేసావా?

పు : అవును.

(వ : వాట్ని కాకట్టుపెట్టి డబ్బు తీసుకొద్ధామని యిన్సుడే అనుకుంటు న్నానుం

(పోస్ట్‌ అన్న కేక బయటనించి వినిపిస్తే హరి బయటకి వెళ్ళాడు)

పు : నీ అవసరం నీ చేత ఏదో ఓనాడు యిలా బేయిసుందనే ముందుగా వాట్ని అమ్మేసి చిన్నా కళ్ళ ఆపరేషను చేయించేను.

థ : వాట్ని అమ్మే ముందు నాతో ఒక్క మాటయినా. ఎందుకు చెప్పలేదు?

పు : ఎందుకు చెప్పాలి?

ప్ర : అవి నా భార్య నగలు కనకం

పు : ఓహో! అవి వీ భార్య నగలు కనక నీకు చెప్పాలి....నిజమేః కానీ, వాట్ని నీ భార్యకి పెళ్ళి సమయంలో పెట్టింది నేనే గనక నేను ఎవ్వరికీ చెప్పనక్కర్లేదు,

(హరి వీధిలోనించి వచ్చి రెండు వుత్తరాలు పట్టుకొచ్చి ఒకటి పురుషో _త్ర్తమరావుకిచ్చి, మరొకటి (ప్రసాద్‌ కిచ్చాడుఎ)

న! ఇదీ భారతం (వసాద్‌ తండ్రితో వాదించలేక చికాగ్గా తన వుత్తరం తీసు కువి తన గదిలోకి వెళ్ళిపోయాడు పు : (తన వుత్తరం చదువుకుని ఆతృం, బాధ కలగలిపిన స్వరంతో) ఆరే ఇంతలోనే ఎంత ముంచు కొచ్చింది? హా : ఏమయిందండి? పు : నారాయణమూ ర్తవి నక్కపల్లిలో నా స్నేహితు డొకడున్నా డయ్యా....నా కంటే నాలుగయిదేళ్ళు చిన్నే వుంటాడు. పాపం, మొన్న పద్ధెనీమిదిన పోయాడట .... వాడిది చాలా పెద్ద కుటుంబిం....పాపం వాడి ఫేమిలీ అంళా ఎలా వుందో ఏమిటో? హ : పోనీ ఓసారి చూసొ స్టే మీకూ తృప్తి వాళ్ళకీ దైర్యంవూ వుంటాయి. ఆపద సమయంలో ఆత్మీయులు పలికే ఓ చిన్న మంచి మాట), బాధ పడుతున్న వార్‌ మనసులకి ఎంతో వూరట. కలిగిస్తుంది. పు : అవునయ్యా... వెళ్ళాలి: వెళ్ళప్పోతే బావోదు. .... చిన్నా రేయ్‌, చిన్నా.... (అంటూ మధ్య గదిలోకి హడావిడిగా వెళ్ళాడు (గజేళ్‌ తన గదిలోనించి వచ్చి గదికి తాళం వేసి తాళం పట్టుకుని (ప్రసాద్‌ గది దగ్గర కెళ్ళి అడిగాడు గ నా కేవైనా వుత్తరా లొచ్చేయా? (హరి సమాధానం చెప్పాడు హ : లేదండి రెండే పుత్తరా లొచ్చేయి: ఒకటి మీ నాన్నగారికి ఒకటి మీ అన్నగారికి .... అన్నట్టు మీరీ మధ్య పుస్తకాలేవీ చదువుతున్నట్టు లేరు. ఓకొత్త పుస్తకం తెచ్చాను-__ఇమ్మం టారా? గ్‌: అక్క శ్షేదు - ప్రస్తుకం పుస్తకొలు చదివే తీరికా లేద్పు, కోక్రారి లేదు (అంటూ చరచర బయటకి వెళ్ళటోతూ జేబులో వేసుకున్న తాళం కింద పడిపోయింది. ఆది గమనించకుండా గజేక్‌ బయటక్షి వెళ్ళిపోయాడు) (ఆ తాళం హరి తీన “గణేక్‌గారూ. గణేళ్‌గారూ" అంటూ

ఇదీభారతం శ్ర? రెండడుగులు వెళ్ళాడు.__కానీ అదేం వినిపించుకోకుండా గణేళ్‌ బయటకి వెళిపోయాడు)

(ఆ తాళాన్ని గజేళ్‌ గది తలుపుకున్న మేకుకి తగిలిస్తుండగా మధ్య గది లోసల వున్న బాతూంలోంచి తిలక్‌ వచ్చాడు, వచ్చి హరిని అడిగాడు

త : నువ్విక్క-డేం చేస్తున్నావు? హ :మీ అన్నయ్యగారి చేతిలోనించి తాళం జారి కిందపడిపోతే దాన్ని మేకుకి తగిలిస్తున్నానండి.

(తిలక్‌ మరేం మాట్లాడకుండా తన గదిలోకి వెళ్ళి

(మధ్య గదిలోనించి అన్నపూర్ణ ఓ కండువా చేత్తో పట్టుకుని, తాతయ్యా తాతయ్యా అంటూ గబగది బయటకి వస్తూ ఆక్క డున్న హరిని గుద్దుకుంది. తృళ్ళిపడి అడిగింది

అన్న: ఎవరూ? చిన్నాన్నా....

హ : కాదండి--నేను, హరిని.

అన్న: ఓహ్‌: మీఠా? చిన్నాన్న గది దగ్గరుంకే మా చిన్నాన్నేమో అను కున్నాను....మీ రిక్క-డేం చేస్తున్నారు?

హ : మీ చిన్నాన్నగారు గది తాళం పారేసుకుంటే దాన్ని మేకుకి తగిలిస్తున్నాను.

(గదిలోనించి పురుషో త్తమరావు ఓ చిన్న చేతిసంచి పట్టుకుం వచ్చాడు

పు : రేయ్‌ చిన్నా. ఏదీ నా కండువా (దగ్గుకాడు)

అన్న: ఇదిగో తాతయ్యా .... (అందించింది నీ ఒంట్లో యింత బావు లేనప్పుడు ఆ ఊరు వెళ్ళకపోతేనేం తాతయ్యా.

పు : నాకేంరా పిడిగురాయిలాగ వున్నాను ___ అయినా నేను వెళ్ళేది ఏ బొంబాయో, కలకతో అయితే అలాగ్వే కాన్సీ నేను వెశ్ళేది నక్కపిల్లిరా। ఖే

శ్రి ఇదీభారతం౦ి అన్న: నువ్వు నక్కపిల్లి వెళ్ళినా నాగలోకం. వెళ్ళినా శేపు నా కట్లు విప్పేసరికి నువ్వు నాకు కనిపించాలి. పు : ఆలాగేనా.... రేపు మధ్యాహ్నంకల్లా వచ్చెయ్యనూ ,.. అన్నట్టు హరీ మైమెంతయిందయ్యా? ఫా : పది దాటిందండి. పు ; ఇంతకీ ఆ ఊరికి యిస్పుడు బస్సు వుందో లేదో! అన్న: దిస్సు దొరక్కపోతే వెంటనే వచ్చెయ్‌ తాతయ్యాః పు : అలాగేనమ్మా....మరి నేను వస్తాను.... నేను వస్తానయ్యాః (బయటకి వెళ్ళాడు) హ ౨ (వెట్తన్న పురుషో త్తమరావుని చూస్తూ). మీ శాతయ్యగారి లాగ హృదయంతో ఆలోచించే మనుషు లెంతమందుంటా రండి? అన్న: ఏం, అలా అంటున్నారు? హ :; ఏనాడో కల్పి విడిపోయిన మనుషులకోసం మీ కాతయ్యగారుపడే ఆరాటం, కేవలం మనసున్న మనుషులు చేసేపని, అన్న: ఈ యింట్లో మనసున్న మనుషులు యిద్దరున్నారండి. హొ : ఇద్దరా? ఓహ్‌, అవును, మిమ్మల్ని కలపడం మర్చిపోయాను, అన్న: ఆ రెండో మనిషిని నేను కాదు__మీరు! హ్‌ : నేనా? అంత మంచిపని నేనేం చేశానండి. అన్న: డాక్టరడిగిన ఎనిమిది. వేలు యివ్వలేక బాధపడుతుంటే అయిదు వేలకే ఒప్పించి మీ మంచితనం నిరూసించుకున్నారు. అందుకు నా కృఠజ్ఞత ఎలా చెప్పుకోవాలో బోధపడ్డం లేదు. హా : ఆ అయిదువేల కోసం మీర మీ అమ్మగారి నగల్ని అమ్మవల్సి వచ్చిందేనని నేను బాధ పడుతున్నాను, ఆ ఖర్చూ లేకుండా ఆపరేషను చేయించ గలిగితే అప్పుజ్జేను మీ కృళజ్ఞతలకి అర్హ జివుతాను, - అన్న: అయికే అంతవరకు కృళ జతలు చెప్పొద్దంటారా? హొ ; అంతవరశ్రే కొదు మీ నాన్న చిన్నాన్నల మధ్య వచ్చిన కల

ఇదీభారతం శం తలు పోయి మీ యిల్లు మునుపట్లా వుండే వరకు నాకు కృతజ్ఞతలు చెప్పొద్దు. అన్న: ఈ కలతల క్కారణం.-- హ : ఆ ముసలి నక్క పానకొలు. అన్న: అతన్లో మీరు తగవు పడకండి. అతను మంచివాడు కాదు. హ । నేను ఇనవగోడనండి. నన్ను కొట్టాలని వచ్చిన బంతే తిరిగి వెనక్కి. వెళ్ళిపోతుంది. వాణ్ణి బంతిని తన్నినట్టు తన్ని.... (అన్నపూర్ణ నవ్వుతుంది. హరి గూడా నవ్వఠాడు అదే సమయంలో పొనకాలు నీధిలోనించి వచ్చాడు పా : ఏమిట(ర్రా ఆ వికవికలు, పకపకలూను....ఆం తీరిగ్గా నప్వుకుంటు న్నారు. అన్న: ఆదిగాదు తాతయ్యా, హరిగారేమో.... పా : ఏదో పిట్టకత చెప్పుంటాడు - దానికి నువ్వేమో పగలబడి నవ్వు తున్నావు .... అంతేనాః తప్పమ్మా, అది చాలా కప్పు, ఈ పిట్టల రాబిళ్శలో కొంతమంది అమ్మాయిల్ని లాగడానికి యిలాంటి పిట్టకతల్నే చెప్పి చెప్పి... ఆ తర్వాత సంగతి ఇప్ప గూడదు గాని, నువ్వు లోవలికెళ్ళు. అన్న: అది కాదు తాతయ్యా.... పా :నా కంతా తెల్సు మనవరాలా, నువ్వు లోపలకెళ్ళుం (అన్నపూర్ణ లోవలకి వెళ్ళింది (హరిని చురచుర చూస్తూ) ఏంరా నీ కిదంతా ఓ అటికిండ వుందేవి(టా? హ : నేనేం ఎవర్లోనూ ఆడుకోవటం లేదు పా : అద్దెకున్న వాడివి అద్ధెకున్నట్టుగా వుండాలి గాని, ఆడపిల్లతో, అందులోను కళ్ళులేని కటోది గుంటతో నీకు హాస్యాలేవిటా జొ త్తకుగ్రాన వెధవా? హూ ; పొనకాలుగారూ...?

100 ఇదీభారతం౦

పా : నోర్ముయ్‌; మళ్ళీ మాట్టాడేవంపే చెష్టూలెక్క- దీసేస్తాను- జాాగత్స।

హ : హుం నాకు జాగ్రత్త చెప్పేముందు నువ్వు జాగ్రత్తగా వుండ వోయ్‌ ;

పా : అమ్మ అమ్మ, నన్ను ఓయ్‌ అంటావా ఫుండాకోరొ రాస్కేల్‌ :

హ : నోర్మూయ్‌!: నీ నైజం తెలీకముందు నీ వయసుని చూసి మర్యా దిచ్చాను, కానీ, నువ్వేమిటో, ఇక్కడ నీ తిష్టకి కారణం ఏవిటో తెల్సుకున్నాక నిన్ను తన్ని అవతలకి తో సెయ్యాలని చూస్తు న్నాను.

పా : పెద్దల్ని గౌరవించాలని చిన్నపుడు బళో చదువకోలేద(టా వె ల్ని స్నృస్పు + చదువుక్‌ లేదట

హ : చదువు కున్నాను __ దాంతోపాటు పాలుతాగి విషం కక్కే. నాగు పాముల్ని నలిపి పారెయ్యాలని గూడా చదువుకున్నాను. పాల కుండలాంటి ఈ యింట్లో విషం చిందించిన నిన్ను బయటకి పం పేదాకా నేను నిద్రపోను.

వా : న్నిదపోకపోతే మేల్కొనే వుండు! పులుల్లాంటి కొడుకులు తెలివి తక్కువ తనంలో నేను పెట్టిన గడ్డి తిని పశువులకింద మారి పోతే నన్నేం చెయ్యమంటావే? క

హ : సీ మనసులోని స్వార్ధంకోనం అన్నదమ్ముల మధ్య నిప్పు రగి లించేవు __ తండ్రీ కొడుకుల మధ్య తగవుపెశ్తువు (పానకాలు చేతిలోని సంచిలో ఓ పుల్‌ బాటిల్‌ (బ్రాంది కవిపిసే తటాలున దాన్ని దియటకి లాగి హు( ఇవాళ యిన గూడా తీసుకొచ్చా వన్నమాట. నీ మాబిల్లోని విషం చాలక్క మరో వీసాడు విషం

కొని తీసుకొచ్చే వన్నమాట. ఇది ఏ పధకానికి నాందిగా వాడి ఏ చండాలం చేస్తావో చెప్పు __ చెప్పరా,

పా; అమ్మ “*ఒరేమ్‌ గరేమ్‌” అన్నావం జే రిక్షా వాళ్ళకి డబ్బులిచ్చి నిన్ను తన్నించీ గల(నోయ్‌ జాగ త్తః

ఇదీకారతం 101 హ : నేను నిన్ను తన్నాల్సి వచ్చినప్పుడు నిన్ను వాళ్లెవరూ ఆదుకో లేరు గాని .-.యీ (గతీ మందిర్‌లోకి యీ ాందీ నెందుకు తెచ్చేవు ౪ పా :ఃనా యిష్టం వచ్చినప్పుడు తెస్తాను, తాగుతాను - తాగుతాను తాగిపిస్తాను - మధ్య నువ్వెవడివిరా కుయ్యాం? హ : దీనివల్ల మరో (ప్రమాదమేదైనా జరిగిందో అప్పుడు నే నెవజ్ఞో చూపిస్తాను _ జా(గ త్తం (ఆంటూ సీసా ఆక్కడ సెన్టేసి చరచర బయటికి వెళ్ళాడు పా: (గుండెల మీద “త్భూళత్ళూ” అని వుమ్ముకన్సి సింహంలాగ గర్జించి చెంవపెక్కించీళాడు గాడిద కొడుకు; (గదిలోనించి (పసాద్‌ చికాగ్గా బయట కొచ్చాడు ప్ర : అసలే నాకు మనళ్శాంతి లేక మంచం మీద పడుకుంటే, హాల్లో యీ అరుపులేవిటి మావయ్యా?? ఇంతకీ ఎవర్తో సీ ఆర్గ్ష్యు మెంటు? పా : ఇంకెవడితో _ ఆ జాత్తక్కువ గాడిదతో శే? వ : వాడితో నీ కేవిటి? పా : అనే వూర్కున్నాను - లేకపోతే వాడు నిన్ను తిట్టిన తిట్లకి మజ్జిగలోకి నిమ్మకాయని పిండినట్టు పిండీసి.... భ ? వాడు నన్నెందుకు తిడతాడు? పా : ఎందుకాః ఇందుకు ? (బ్రాందీ సీసాని చూపించాడు ఛత్ర: (ఆశ్చర్యంతో అరే - (వాంద్పీ, ఎక్కడిది నీకు? పా : కొంటే వస్తుంది. క్‌ (వీధిలో వీంచి అవతారం ఓ రెండు పకోడి పొట్లాలు తీసుకుని వచ్చాడు అ : (వస్తూనే పానకాలుతోో కాత గురూ -పొట్టి శెట్టి కొట్లో మసాలా (గారెలు అయిపోయేయట .. పకోడీ పట్టుకొచ్చీ'సేన్సు వ ; అయణికేమీ రిద్ధరూ కలిసే దీన్ని నా. శ్‌ తి శో. కశఖ3 (1 ర్ట

100 ఇదీభారతం

పా : నోద్మూయ్‌; మళ్ళీ మాట్టాడేవంపే. చెన్టూలెక్క.. దీసేస్తాను- జా్యగత్హః

హ :ః;హుం నాకు జాగ్రత్త చెప్పేముందు నువ్వు జా్యగత్తగా వుండ వోయ్‌ ।

పా: అమ్మ అమ్మ, నన్ను ఓయ్‌ అంటావా ఫుండాకోర్‌ రాస్కేల్‌ :

హ : నోర్మూయ్‌!: సీ నైజం తెలీకముందు నీ వయసుని చూసి మర్యా దిచ్చాను. కానీ, నువ్వేమిటో, ఇక్కడ నీ తిష్టకి కారణం ఏవిటో 'తెల్సుకున్నాక నిన్ను తన్ని అనతలకి తో సెయ్యాలని చూస్తు న్నాను.

పా : పెద్దల్ని గౌరవించాలని చిన్నప్పుడు బళ్ళో చదువుకోలేద(ట్రా వెధవా మ 2 “దన్‌ లర

హ : చదువు కున్నాను __ దాంతోపాటు పాలుతాగి విషం కక్కే నాగు పాముల్ని నలిపి పారెయ్యాలని గూడా చదువుకున్నాను. పాల కుండలాంటి ఈ యింట్లో విషం చిందించిన నిన్ను బయటకి పంపేదాకా నేను నిద్రపోను.

పా : నిద్రపోకపోతే మేల్కొనే వుండు: పులుల్లాంటి కొడుకులు తెలివి తక్కువ తనంలో నేను పెట్లిన గడి తిని పళువులకింద మారి పోతే నన్నేం చెయ్యమంటావ్‌? *

హ : సీ మనసులోని స్వార్థంకోసం అన్నదమ్ముల మధ్య విప్పు రగి లించేవు __ తండ్రీ కొడుకుల మధ్య తగవు పెళ్టువు (పానకాలు చేతిలోని సంచిలో ఓ పుల్‌ బాటిల్‌ (బ్రాంది కవిపిసే తటాలున దాన్ని బయటకి లాగి హు( ఇవాళ యిన గూడా తీసుకొచ్చా

వన్నమాట. నీ మాటల్లోని విషం చాలక్క మరో సీసాడు విషం కొని తీసుకొచ్చే వన్నమాట, ఇది ఏ పధకానికి నాందిగా వాడి ఏ చండాలం చేస్తావో చెప్పు ___ చెప్పరా.

పా; అమ్మ “ఒరేయ్‌ గిరేయ్‌' అన్నావంజే రిక్షా వాళ్ళకి డబ్బులిచ్చి నిన్ను తన్నించీ గలోయ్‌ - జా(గత్హః

ఇదీ భారతం 101 హ : నేను విన్ను తన్నాల్సి వచ్చినప్పుడు విన్ను వాళ్లెవరూ ఆదుకో లేరు గాని _ యీ (వ్రగతీ మందిర్‌లోకి యీ (శ్రాందీ. నెందుకు తెచ్చేవు శి పా :నా యిష్టం వచ్చినప్పుడు తెస్తాను, తాగుఠాను - తాగుకాను తాగిపిస్తాను - మధ్య నువ్వెవడివిరా కుయ్యాం? హ : దీనివల్ల మరో (ప్రమాదమేదైనా జరిగిందో అప్పుడు నే నెవణ్ఞో చూపిస్తాను _ జాగ త్తం (అంటూ సీసా అక్కడ పెన్టేసి చరచర బయటికి వెళ్ళాడు పా; (గుండెల మీద “త్భూత్ళూ అని వుమ్ముకని సింహంలాగ గర్జించి చెంవటెక్కించేశాడు గాడిద కొడుకు; (గదిలోనించి (ప్రసాద్‌ చికాగ్గా బయట కొచ్చాడు ప్ర : అనలే నాకు మనళ్శాంతి లేక మంచం మీద పడుకుంళే, హాల్లో యీ అరుపులేవిటి మావయ్యా?ః? ఇంతకీ ఎవర్తో నీ ఆర్ష్యు 'మెంటు?ః పా : ఇంకెవడితో -- ఆ జాత్తక్కువ గాడిదతో శే? వ : వాడితో నీ కేవిటిః పా : అనే పూర్కున్నాను -- లేకపోతే వాడు నిన్ను తిట్టిన తిట్లకి మజ్జిగలోకి నిమ్మకాయని పిండినట్టు పిండీసి.... హవ : వాడు సన్నెందుకు తిడతాడు? పా : ఎందుకా? ఇందుకు ? (బ్రాందీ సీసాని చూపించాడు వ్ర: (ఆశ్చర్యంతో )అరే - (ాంద్తీ ఎక్కడిది సీకు? పా :ఃకొంపే వస్తుంది. క్‌ (వీధిలోవించి అవతారం ఓ రెండు పకోడి పొట్లాలు తీసుకువి వచ్చాడు అ : (వస్తూనే పానకాలుతోో కాత గురూ -పొట్టికెట్టి కొట్లో మసాలా (గారెలు అయిపోయేయట -_ పకోడీ పట్టుకొచ్చీ'సేన్తు ట్ర ; అణుకేమీ లిద్దరూ కలిసే దీన్ని శెద్చారన్నప్తూల్తర్యాగందాల లా. న ఖీ ల్‌ ఈ ల,

101 ఇదీ భారతం పా : ఈ (ప్రపంచం మొత్తమ్మీద నిన్ను నిస్వార్ధంగా అభిమౌనించేది- నేను: గుడ్డిగా అనుసరింబేది వీడు 1 అంచేతే నీకు మనశ్శాంతి కరువె౦దని గుర్తించి... అ : ఓ సీసాడు మనళ్ళాంతి కొనుక్కచ్చేం. (ప = నాకేం (బ్రాందీ విస్కీలు అలవాటు లేవు. అ : మునుపు కొన్నిసార్లు “వీరు లాగించారు కదా గురూగారూ. పా ; దొంగతనమన్నాక పైసా అయినా ఒకపే లక్షయినా ఒకళశే। అ. : మందు అన్నాక వీరు అయినా ఒకపే, (బ్రాందీ అయినా ఒక్కటేః ఏవ ఏనా కొద్దు మావయ్యా: పా: అదే త్‌స్పు -- ఎక్కడ లైఫ్‌ బాయ్‌ వుందో అక్కడ ఆరోగ్యం వుంటుంది అ : ఎక్కడ మందు వుందో అక్కడ మనశ్శాంతి వుంటుంది. వ్ర : అయినా సరే - నాకది అలవాటు లేదు - వద్దు .... తీస్కో పొండిం పా : ఓ నాలుగు పెగులు మందు కొటరా నాయినా అంపే ఏదో గొప గ ల ఏ పతివ్రళ తన మానాన్ని కోల్పోతున్నంత గోల "పిప్రేస్తున్నా వేవిట్రా నువ్వు ? బలి అ ;: ఇంజన్‌ ముందుకి వెళ్ళాలంకే బొగ్గు అవసరం -- మనిషిపైకి వెళ్లాలంపే “మందు అవసరం. అయినా యీ మందు తాగడం తప్పను కుంటున్నాలేమో: అదేం కౌదు. అసలీ మందు ఎవరెవరు తాగుకారో చెప్పమంటారా ? పా : చెప్పు శిష్యాః చెప్పుః అ ; డెబ్బతిన్న ప్రేమికులు, కష్టించే కార్మికులు, తైఠక్కలాడే వా నర్తకులు, లాభాలు తీసే వర్తకులు, రంగు సీళ్ళిచ్చే డాక్తరు, రంగు పులుముకునే యాక్టర్లు, దేవుణ్ణి కొలిచే అస్తికులు, దేపజ్త తిన్హే నాస్తికులు -- అబ్బ ఒక్క శీవిటి గురువుగారూ... పొ : కాం(గెసువాదులు, కమ్యూనిస్టులు, జర్నలిస్టులు, "సీషిసులు,

ఇదీభారతం 108 రాజులు, వీరులు, శూరులు కవులు, గాయకులు, మెలర్లుం ఫైటర్లు, బట్లర్లు, షాటర్లు .... అబ్బిద్బిబ్బ అసలీ (ప్రపంచంలో హొగుపడదామనుకునే (ప్రతి వెధవా ఈ మందుని (పేమిస్తాడు, 'సేవిస్తాడుం '

ఆ : ఈ మందు తాగినచో ఒంటికి బిలము, మెదడుకి పదును, మన సుకు శాంతియు లభించి తలపెట్టిన (ప్రతికార్యము జయమగునవి.- మందు మహా భారతంలో ముందు పర్వంలోనే రాసి వుంది గురూజీ!

పా :ః ఆంచేతుయీ పొట్లంలోని పకోడీ తింటూ యిందులోని మందు అగాయించు, వూ. వెళ్ళు - అన్నట్టు యింతకీ మీ నాన్న ఇంట్లో వున్నా డేవిటి ?

ప : ఏదో వూరెళ్ళి నట్టుందిః

పా: (సాలోచనగా) వూరెళ్ళాడా? సరే సమయం గూడా చాలా బొవుంది. నీ గదిలోకి వెళ్ళి లాగిస్తుండు.

(సీసా తీసుకుని (ప్రసాదు తన గదిలోకి వెళ్ళాడు. అవతారం గూడా అతన్ని అనుసరించ బోతుంటే అతన్ని కమీజు పట్టి వెనక్కి- లాగాడు పానకొలు)

పా : నువ్వెకడికోయ్‌ లఫప్క్యుూ లఫాః

అ. = గురువుగారికి కోడుంటాను అప్పు లఫాః

పా :ఆసాయ మేం చెయ్యక్కలన్లేదు గాని నువ్వు తర్వాత రా అప్పు లఫా :

అ :నన్నూూనా గురువుని విడదీసెయ్యడం చాలా పాపం లఫ్కు లఫొ.

పాః విడదియ్యకపోతే నా పని జరగదు అపు లఫా। అంచేత నువ్వు తర్వాత రా లపుూ లఫా।

అ : ఈలోగా డబ్బు కుదురుతుందా అప్పు. అఫా।

పా : మీ గుకువుకి డబ్బూ కుదురుతుంది -- నా పనీ జరుగుతుంది £ దానికి నీ ఆవసరం గూడా వుంది అప్కు. లఫాః

ఫీ ఇదీభారతం౦ అ : అయికే నేను మళ్ళా వస్తాను లప్కు లఫా, (ఆవళారం వెళ్ళిపోయాడు) పా : (స్వగతంగా హమ్మయ్యాః్షోపజా నాయకుడి గాజ్జీ ఎలాగ్లై క్రేనేం మందులోకి లాగేం! పదును వున్నప్పుడే పొలం దున్నాలి .... ఇంక నేను నా కార్యక్రమం ఆరంభించాలి. (ఇంట్లోవించి తిలక్‌ వచ్చాడు త : మావయ్యా నేను బయట కెళ్తున్నానుు ఎవరైనా అడిగితే ఓ గంటలో తిరిగొస్తానని చెప్పు. పా : అలాగే వెళ్ళిరా. శి : (వెళ్ళబటోయి ఆగి చూడు, మా చిన్నన్నయ్య తనగది తాళంకోనం వెదుక్కుంటాడేమో, తాళం వాడి గది తలుపుకే తగిలించి వుందని చెప్పు. పా : నువ్వు తగిలించేవా తాళాన్ని। త : కాదు-.అన్నయ్య తాళాన్ని కింద పారేసుకుంటే హరి తీసి తగిలించేడు. (తిలక్‌ బయటకి వెళ్ళిపోయాడు పా : హరి తగిలించేడా? హరి .... ఈ జొత్తక్కువ వెధ వొకడు నా కంట్లో నలుసులాగ్క ఒంటో జ్వరంలాగ తయారై నా ప్రతీ పనికి అడ్డం కగులున్నాడు,. “నెలుగు లెంపకాయలు "లాగేదామా అంపే నాలుక్కి. నాలుగు కలిపి నాకే వడిం చేస్తాడేమోనని సయ మేస్తోంది? వాళ్ణీ ముందీ యింటోనించీ బయటకి తగిలే స్టే నా స్లాను యివాే నెరవేరుతుంది అయితే అందుకు పానేవిటిః (అటూ యిటూ దిరిగి ఆలోచించి గణేళ్‌గాడి గది ళం హరి గాడే మేకుకి తగిలించేడు.... కాబట్టి.... (ఏదో ఆలోచన స్ఫురించి గణేశ్‌ గది దగ్గర కెళ్ళి అక్కడున్న తాళంతో గది తలుపు తీసి ఆ గదిలో దూరాడు. ఇంతలో మధ్య గదిలోనించి అన్నపూర్ణ ఓ గుడ్డమీద సూదితో కుడుతూ వచ్చి అక్కడున్న కుర్చీమీద కూర్చోంది

ఇదీభారతం 105

(గజేళ్‌ గడిలోవించి మూడు నోట్ల కట్టలు పట్టుకుని మెల్లిగా బయట కొచ్చి తలుపు వేసిన పానకాలు, హోల్లో కూర్చున్న అన్న పూర్ణని చూసి టక్కున ఆగిపోయాడు. మెల్లిగా అడుగు వెయ్య బోతున్న పానకాలు చేతికి 'పేదిల్‌మీద వున్న గ్లాసు తగులుకుని “ఠంగ్‌* మని చప్పుడయింది. పానకాలు ఆగిపోయాడు. అన్న పూర్ణ తృళ్ళిపడి అడిగింది

అన్న: ఎవరూ....ఎవరది? చిన్నాన్నా.... చిన్నాన్నా....

(పానకొలు పలకలేదు

(అనుమానంగా అడిగింది హరిగారూ ...

(ఇప్పుడు పానకాలు మెదళ్ళో మెరుపులాగ ఓ వెధవాలోచన మెరిసింది. గొంతు సవరించుకుని “హరి గొంఠును అనుకరిస్తూ నాటక మాడాడు

పా : అ....ఆ....అవునండి, నేను హరినేనండి.

అ : మరైై కే ఎందుకలా కంగారు పడుకున్నారు?

పా :మ....మరేం లేదండి. మిమ్మల్ని చూసి మీ చిన్నాన్నగారేమోనని భయపడ్డానండి.

అన్న: చిన్నాన్నని చూస్తే మా(త్రం మీ కెందుకండీ భయం? ఇంతకీ మీరేం చేస్తున్నా రిక్కడ?ః

పా ; మరేం లేదండి. నా పుస్తకం మీ చిన్నాన్న గదిలో వుందేమోనని వెళుకు తున్నానండి. మీ రెవరూ లేనస్పుడు గదిలో [ప్రవేశించి నందుకు క్షమించండి.

అన్న: అదేమ్మాటండీ, మా యింట్లో మీకు అభ్యంతర మేమిటి? ((వస్తావన మారుస్తూ) ఆం యిందాక మా పానకాలు తాతయ్య మీరు ఏదో ఘర్షణ పడినట్లున్నారు, అతని మాటలకి మీరేం అనుకోకండి,

పా; అబ్బే, దాందే వుందండి,. పానకాలుగారు సాక్షొత్తు దైవ న్వరూ పులు వారు నన్ను తిట్టినా అది దీవెనకిందే తీస్కుంటానండి, 14]

ఫీకీ ఇదీభారతం౦ అ : అయితే నేను మళ్ళా వస్తాను లప్కు లఫా. (అవకారం వెళ్ళిపోయాడు పా : (న్వగతంగ్రా హమ్మయ్యాశ్టైపజా నాయకుడి గాజ్జి ఎలాగై తేనేం మందులోకి లాగేంః పదును వున్నప్పుడే పొలం దున్నాలి .... ఇంక నేను నా కార్యక్రమం ఆరంభించాలి. (ఇంట్లోవించి తిలక్‌ వచ్చాడు త : మాపయ్యా నేను బయట కెళ్తున్నానుు ఎవరైనా అడిగితే ఓ గంటలో తిరిగొస్తానని చెప్పు, పా : ఆలాగే వెళ్ళిరా. తి : (వెళ్ళటోయి ఆగి చూడు, మా చిన్నన్నయ్య తనగది కాళంకోనం వెదుక్కుంటాడేమో, తాళం వాడి గది తలుపుకే తగిలించి వుందని చెప్పు. పా: నువ్వు తగిలించేవా తాకాన్నిః త : కౌదు.__అన్నయ్య తాళాన్ని కింద పారేసుకుంపే హరి తీసి తగిలించేడు. (తిలక్‌ బయటకి వెళ్ళిపోయాడు) పా : హరి తగిలించేడా? హం .... ఈ జొత్తక్కువ వెధ వొకడు నా కంట్లో నలుసులాగ్క ఒంటో జ్వరంలాగ తయారై నా ప్రతీ పనికి అడ్డం ఈగుల్తున్నాడు. 'నెలుగు. లెంపకాయలు లాగేద్దామా అంటే నాలుక్కి నాలుగు కలిపి నాకే వడిం చేస్తాడేమోనని భయ మేసోందిః వాజ్డీ ముందీ యింటోనిందే బయటకి తగిలే స్టే నా ప్లాను యివాశే నెరవేరుతుంది అయితే అందుకు ప్లానేవిటిః (అటూ యిటూ [8ిగి ఆలోచించి గణేక్‌గాడి గది తాళం హరి గాడే మేకుకి తగిలించేడు.... కాబట్టి... (ఏదో ఆలోచన స్ఫురించి గణేళ్‌ గది దగ్గర కెళ్ళి అక్కడున్న తాళంతో గది తలుపు తీసి ఆ గదిలో దూరాడు. ఇంతలో మధ్య గదిలోనించి అన్నపూర్ణ ఓ గుడ్డమీద సూదితో క్రడ్సుతూ వచ్చి అక్కడున్న కుర్చీమీద కూర్చోంది.)

ఇదీభారతం 1086 (గణేళ్‌ గడిలోవించి మూడు నోట్ల కట్టలు పట్టుకుని మెల్లిగా దియట కొచ్చి తలుపు వేసిన పానకాలు, హాల్లో కూర్చున్న అన్న పూర్ణని చూసి టక్కున ఆగిపోయాడు. మెల్లిగా అడుగు వెయ్య బోతున్న పానకాలు చేతికి కేబిల్‌మీద వున్న న్లాసు తగులుకుని “ఠంగ్‌ మని చప్పుడయింది. పానకాలు ఆగిపోయాడు. అన్న పూర్ణ తృళ్ళిపడి అడిగింది అన్న: ఎవరూ....ఎవరది? చిన్నాన్నా.... చిన్నాన్నా.... (పానకాలు పలకలేదు (ఆనుమానంగా అడిగింది) హరిగారూ ... ॥ (ఇప్పుడు పొనకాలు మెదళ్ళో మెరుపులాగ ఓ వెధవాలోచన మెరిసింది. గొంతు సవరించుకుని “హరి' గొంతును అనుకరిస్తూ నాటక మాడాడు పా : అ....ఆ....అవునండి, నేను హరినేనండి. అ : మరైై కే ఎందుకలా కంగారు పడుకున్నారు? పా :మ....మరేం లేదండి. మిమ్మల్ని చూసి మీ చిన్నాన్నగాలేమోనని భయపడ్డానండీ. అన్న: చిన్నాన్నని చూస్తే మాత్రం మీ కెందుకండీ భయం? ఇంతకీ మీరేం చేస్తున్నా రిక్క-డః పా : మరేం లేదండి. నా పుస్తకం మీ చిన్నాన్న గదిలో వుందేమోనని వెళుకు తున్నానండి. మీ రెవరూ లేనప్పుడు గదిలో [పవేశించి నందుకు క్షమించండి. అన్న; అదేమ్మాటండీ, మా యింట్లో మీకు అభ్యంతర మేమిటి? (1పస్తావన మారుస్తూ ఆం యిందాక మా పానకాలు తాతయ్య మీరు ఏదో ఘర్షణ పడినట్లున్నారు, అతని మాటలకి మీరేం అనుకోకండి, * షా; అబ్బే, దాందే వుందండి. పానకాలుగారు సాక్షొత్తు దైవ న్వరూ పులు! వారు నన్ను తిట్టినా అది దీవెనకిందే తీస్కుంటానండి, 14]

101 ఇదీ భారతం అన్న: (ఆశ్చర్యంగా అదేవిట్సి యిందాక ఆ పానకొలు దుర్మార్గుడని వాజి బంతిని తన్నినట్టు తంతానని అన్నారు... మళ్ళీ యింతలోం పా ; ఏవిటోనండి 1 నా కున్న - అప్పుల బాధల్లో మనసు చెడిపోయి ఎవర్ని తిడుతున్నానో, ఎవర్ని పొగుడుతున్నానో తెలీకుండా వుంది. అన్న: (ఆశ్చర్యంగ్యా మీకు అప్సు లున్నాయా? ఆశ్చర్యంగా వుందే: పా : అవునండీ: ఒకటీ రెండూ కాదు, దాదాపు మూడు వేల అప్పు, దానిమీద వడ్డీ వున్నాయి, అప్పుల వాళ్ళు దాన్ని మొత్తం తీర్చ మని నా మీద ఒత్తిడి తీసుకొచ్చేరు. అ అప్పు తీర్చకపోతే నేను జైలుకి వెళ్ళడం ఖాయం, చివరికి ఆ అవ్సు తీర్చడంకోసం వొంగతనమైనా చేద్దామనిపిస్రోదంకే నమ్మండి, అన్న: (చిన్నగా నవ్వి మీ కెందుకండీ అంత అవస్థ పడుతుంది ? సింహానికి ఎంత ఆకలి వేసినా గడ్డి తినలేదు కదాః పా : ఎక్కడా ఏ వేటా దొరక్కపోతే సింహం మాథ్రం ఏం చేస్తుం దండి? చచ్చినట్టు గడ్డే మేస్తుంది .... (అంటూ తన చేతిలో వున్న నోట్లకట్లని ఆమె కొళ్ళు దగ్గర జారవిడిచాడు. “ధబ్‌" మన్న శబ్దం వినబడితే అన్నపూర్ణ ఆత్రంగా అడిగింది అన్న: ఏవిటండీ....ఏవిటి పడింది? పా; అది.... అది... (నసిగేసొడు) (అన్నపూర్ణ కిందకి వంగుని నోట్లకట్ట తీసి తడిమి చూస్తూ) అవ్న: ఇది....యిది నోటకటలా వుంది. పా; క ? అవునండి. అన్న; ఎక్కడిదండీ యింత డబ్బు? పా; అది....అది.... (నసిగి అంతలోనే అకస్మాత్తుగా ఆమెకు అను మానం కలిగేటట్టుగ్రా అదంతా మీ కెందుకు? (ఆంటూ ఆమె చేతిలోని డబ్బుని లాక్కున్నాడు అన్న; హరిగారూ .... (అని పిలుస్తుండగా పానకాలు గదిగబ హరి వున్న మేడ మెట్లు దదిదబ ఎక్కి. ఆ గది తలుపులు టకటక

ఇదీకారత౦ 107 చప్పుడు చేసి లోపలికెళ్ళి మళ్ళీ అంతలోనే మెట్లు దిగి వీధి లోకి వెళ్ళబోయాడు. అడుగుల చప్పుడు విని అన్నపూర్ణ అడి గింది హరీగారూ నేను అడిగిందానికి....

పా : (ఛీక్కరిస్తున్నట్టుగాా సమాధానం చెప్పవలసిన అవసరం నాకేం లేదు. (అంటూ వీధిలోకి వెళ్ళినట్టుగా కాళ్ళు చెప్పుల ధ్వవి టకటకలాడించాడు. అన్నపూర్ణ సంళశయాత్మకమైన మనసుతో కుర్చీలో కూలబడింది. అదంతా అక్కడే నిలబడి గమనించాక పొనకాలు గొంతు సర్దుకుని, అప్పుడే తను వీధిలోనించి వస్తు న్నట్టుగా వచ్చాడు.)

పా : (వస్తూనే తన సొంత గొంతుతో ఒరేయ్‌ (ప్రసాదూ (ప్రసాదూ-

(పిల్చి: అన్నపూర్ణతో) నువ్వు ఒక్కాతివీ యిక్యడేం

జేస్తున్నావురా? మీ నాన్నేడీ?

అన్నః తన గదిలో వున్నట్టుగున్నాడు తాతయ్యా .... ఆం తాతయ్యా నువ్వు వీధిలోనించేనా వస్తున్నావు?ః

పా : అవునమ్మా.

అన్న: నీగ్గానీ దార్లో హరి కనిపించేడా ?

పా * హరా ? హరి....యిప్పుడిప్పుడే యిక్కడే గుమ్మంలోనే కన్పిం చాడమ్మా , నేను లోనికి రావడం, అతను బయటకి వెళ్ళడం.... నేను పలకరించటో తే, పోలీసోజ్జి చూసిన దొంగలాగ టక్కుతూ తారుతూ మొఖం చాకేసుకుని వెళ్ళిపోయాడమ్మా: ఏంమ్మా, నీ ముఖం అలాగ అయిసోయింది?

అన్న: (అనుమానం బాధని కలిగించింది గాబోలు, బాధని లోలోన దాచు కోవడానికి 1పయత్నిస్తూ) ఆబ్బే ఏం లేదు .... ఏం లేదు.... మధ్య ద్వారంలోకి వెళ్ళిపోయింది

(వీధిలోనించి గణేశ్‌ వచ్చాడు

గః (వస్తూనే హడావిడిగా దేశంలోని చిల్లరంళా ఏమైపోయిందో గావి ఒక్కడి దగ్గరా చిల్లర లేదు మావయ్యా, నీ దగరో అర్హ గూపాయుందా ? అవ్లళల రిక్షా వాడిక్రివ్యాలి, ౧కి

16ీ ఇదీ భారతం అన్న: (ఆశ్చర్యంగా అదేవిటి, యిందాక ఆ పానకాలు దుర్శొర్గుడని వాణ్ణి బంతిని తన్నినట్టు తంతానని అన్నారు... మళ్ళీ యింతలోం పా : ఏవిటోనండి ! నా కున్న - అప్పుల బాధల్లో మనసు చెడిపోయి ఎవర్ని తిడుతున్నానో, ఎవర్ని పొగుడుతున్నానో తెలీకుండా వుంది. అన్న: (ఆశ్చర్యంగా మీకు అప్పు లున్నాయా? ఆశ్చర్యంగా వుందే। పా : అవునండీ: ఒకటీ రెండూ కాదు, దాదాపు మూడు వేల అప్పు, దానిమీద వడ్డీ వున్నాయి, అప్పుల వాళ్ళు దాన్ని మొత్తం తీర్చ మనవి నా మీద ఒత్తిడి తీసుకొచ్చేరు. ఆ అప్పు తీర్చకపోతే నేను జైలుకి వెళ్ళడం థాయం, చివరికి ఆ అప్పు తీర్చడంకోసం వొంగతనమైనా చేద్దామనిపిస్తోదం'టే నమ్మండి. అన్న: (చిన్నగా నవ్వి మీ 'శెందుకండీ అంత అవస్థ పడుతుంది ? సింహానికి ఎంత ఆకలి వేసినా గడ్డి తినలేదు కదాః పా : ఎక్కడా ఏ వేటా దొరక్కపోతే సింహం మాతం ఏం చేస్తుం దండి? చచ్చినట్టు గడ్డే మేస్తుంది .... (అంటూ తన చేతిలో వున్న నోట్లకట్లవి ఆమె కాళ్ళ దగ్గర జారవిడిచాడు. 'ధబ్‌” మన్న శబ్దం వినబడితే అన్నపూర్ణ ఆత్రంగా అడిగింది అన్న: ఏవిటండీ....ఏవిటి పడింది? పా; అడి... అది.... (నసిగేసాడు (అన్నపూర్ణ కిందకి వంగుని నోట్లకట్ట తీసి తడిమి చూస్తూ) అన్న: ఇది....యిది నోటకటలా వుంది. షా ॥ ఇంట ౩ అవునండి. అన్న: ఎక్కడిదండీ యింత డబ్బు? పా : అది....ఆది.... (నసిగి, అంతలోనే అకస్మాత్తుగా ఆమెకు అను మానం కలిగేటట్టుగా) అదంతా మీ కెందుకు?! (ఆంటూ ఆమె చేతిలోని డబ్బుని లాక్కున్నాడు అన్న: హరిగారూ .... (అని పిలుస్తుండగా పానకాలు గబగబ హరి వున్న మేడ మెట్టు దబదది ఎక్కి. ఆ గది తలుపులు టకటక

ఇదీభారత ౦ 10? చప్పుడు చేసి లోపలికెళ్లి మళ్ళీ అంతలోనే మెట్లు దిశి వీధి లోకి వెళ్ళబోయాడు. అడుగుల చప్పుడు విని అన్నపూర్ణ అడీ గింది హరీగారూ నేను అడిగిందానికి....

పా : (ఛీక్కరిస్తున్నట్టుగాా సమాధానం చెప్పవలసిన అవసరం నాకేం లేదు. (ఆంటూ వీధిలోకి వెళ్ళినట్టుగా కాళ్ళు చెప్పుల ధ్వని టకటకలాడించాడు. అన్నపూర్ణ సంళయాత్మకమైన మనసుతో కుర్చీలో కూలబడింది. ఆదంతా అక్కడే నిలబడి గమనించాక పొనకాలు గొంతు సర్దుకుని, అప్పుడే తను వీధిలోనించి వస్తు న్నట్టుగా వచ్చాడు

పా: (వస్తూనే తన సొంత గొంకుతో) ఒరేయ్‌ (ప్రసాదూ (ప్రసాదూ-

(పిల్చి, అన్నపూర్ణతోో నువ్వు ఒక్క-తివీ యిక్క-డేం

చేస్తున్నావురా? మీ నాన్నేడీ?

అన్నః తన గదిలో వున్నట్టుగున్నాడు తాతయ్యా .... ఆం తాతయ్యా నువ్వు వీధిలోనించేనా వస్తున్నావు?

పా : అవునమ్మా.

అన్న: నీగ్గానీ దార్లో హరి కనిపించేడా ?

పా * హరా ? హంరి....యిప్పుడిప్పుడే యిక్కడే గుమ్మంలోనే కన్పిం చాడమ్మా , నేను లోనికి రావడం, ఆతను బయటకి వెళ్ళడం... నేను పలకరించటో తే, పోలీసోణ్ణి చూసిన దొంగలాగ టక్కుతూ తారుతూ మొఖం చాకేసుకుని వెళ్ళిపోయాడమ్మా: ఏంమ్మా, సీ ముఖం ఆలాగ అయిపోయింది?

అన్న: (ఆనుమానం బాధని కలిగించింది గాటోలు, బాధని లోలోన దాచు కోవడానికి (ప్రయత్నిస్తూ) అబ్బే ఏం లేదు .... ఏం లేదు.... మధ్య ద్వారంలోకి వెళ్ళిపోయింది.)

(వీధిలోనించి గణేళ్‌ వచ్చాడు

గ 1 (వస్తూనే హడావిడిగా) దేశంలోని చిల్లరంతా ఏమైపోయిందో గాని ఒక్కడి దగ్గరా చిల్లర లేదు మావయ్యా, నీ దగ్గరో అర్హ శూపాయుందా ? ఇవతల రిక్షా వాడిక్రివ్వాలి, ౧కి

104 ఇదీభారత౦

పా, (జేబులోనించి చిల్లర యిస్తూ రిక్షా మీదొచ్చేవు, కాళ్ళ పీకెడు తున్నా యేవి(టా?

గ : ఛఛళ అదేం కాదు గాని, అవతల రిక్షాలో వున్న మెషిన్ని చూడు. దాంతో నా కొర్హానా (ప్రారంభోత్సవం చేసెయ్యొచ్చు.

పా : (వీధిలోకి చూస్తూ) చాలా పెద్దదే. వుందే : ఎంతకి కొన్నావే విట్రా?

గ : ఆంతా చెప్తాను గాని, ముందు నాతోరా బయటకి, దాన్ని తీసు కొదాం,

పా; అమ్మే అంళ పెద్ద మెషిన్ని మనిదరం లోనికి కేగలమా?

గ: ఇంట్లో కక్క_ర్లేదు," (గుమ్మంలోకి దిం పేద్దాం. సాయం[త్రం కార్థానా స్థలానికి తీసికెళ్ళొచ్చు.

పా : అయితే పద ....(భుజమ్మీద తువ్వాలుని నడుంకి కట్టి పద.__ (ఇద్దరూ బయటకి వెళ్ళేరు

(పసాద్‌ తవ గదిలోనించి ఓ ఖాళీ గ్లాసుని తీసుకుని మధ్య గదిలోకి వెళ్ళి గ్లాసునిండా వీళ్ళు పట్టి మళ్ళీ తన గదిలోకి వెళ్ళాడు. వీధిలోవించి గణేశ్తు పానకాలు చెమటలు తుడుచు కుంటూ వచ్చారు)

పా : అయికే మూడువేలూ అరువు పెళ్లేశావన్నమాట.

గ : ఆరువంకే అరువు కాదనుకో। కౌస్హీ ఓ గంటసేపు వాయిదా పెష్టేన, ఆ మెషినికి బోల్డంత డిమేండు. ఇప్పుడా డబ్బు తీసి కెళ్ళి యిచ్చేయ్యాలి.

పా : అవును మరి _. చెప్పిన (ప్రకారం యివ్వప్పోతే నీ పరువు పోదూ? వెళ్ళి యిచ్చేయ్‌.

(గణేక్‌ తన గదివైపు. వెళ్ళబోయి.. తాళంకోనం. జేబులు తడుముకున్నాడు.)

ఏవిటి వెదుకుతున్నావు?

గ ఏనా గది తాళం చెవి మావయ్యా,

పా; అదా దాన్ని నువు యింధాక కింద పారేసుకుంటే సూరిగాడు

ఇదీభారతం౦ లికి తీసి సీ తలుపుకి తగిలంచాడట .... ఆ నంగతి నీ తమ్ముడు నాకు చెప్పాడు. గ : వరే, చూస్తాను. (తన గదిలోకి వెళ్ళాడు) పా: (న్వగతం) ఇప్పుడు ఓ చిన్న యుద్ధం జరుగుతుంది చూద్దాం (వీధిలోనించి హరి వచ్చాడు హహ; (వ్యంగ్యంగా మళ్ళీ ఏ తమాషా చూస్తున్నావు తాతయ్యా ? పా: (అంతకం'శకే వ్యంగ్యంగా) చూడ్డం కాదురా మనవడా -- చూవి స్తాను, చూద్దవుగానిః హ ; చూద్దాం (మేడమీదకి వెళ్ళిపోయాడు. పానకాలు చుట్ట వెలిగిం చాడు (గణేళ్‌ తన గదిలోనించి హడావిడిగా వచ్చాడు గ : మావయ్యా మావయ్యా -- నా గదిలో డబ్బు కనబడ్డం లేదు. పా : అమ్మోః డబ్బేః ఎంతరా? వందా రెండొందలా? గ : వందలు కాదు మావయ్యా -- వేలు, మూడు వేలు రూపాయలు. పా : గదంతా జాగ్రత్తగా చూసేవా? గ : చూసేను మావయ్యాః వెళ్ళేముందు (డ్రాయరు సొౌరుగులో పెళ్తేను. తిరిగొచ్చే సరికి మూడు వేలూ కనబడ్డం లేదు. పా : నా నెత్తిమీద దేవుడున్నాడ్రా .... నేనే గనక ఆ డబ్బు తీస్తే ఈ రా(క్రే దేవుణ్ణా కలలో కన్పించి నానా మాటలూ అనే స్తాడు. గ: (చికాగ్గా) ఇప్పుజ్జీన్నెవరన్నారు మావయ్యా? పా : మరీ యింట్లో పరాయి ముండాకొడుకుని నేనే గదరా 1 గ: అవసరాలు మనిషిని పెడదారిని పట్టించకే పోవాలిగాని, దొంగ తనాలు పరాయివాళ్ళే కౌదు, -- ఇంట్లో వాళ్ళూ చెయ్యొచ్చు. పా : అంపే, యిదిమీ అన్నయ్య చేసిన పనంటావా?ః (గదిలోకి చూస్తూ) (వసాదూ, ఒరే నాయినా (ప్రసాదూ ఒక్కసారీ గ్గు కిందకి దించి గున్ముం యివళలకి రా నాయినా,

110 ఇదీ భారతం (ప్రసాద్‌ తన గదినించి బయట కొచ్చాడు. తాగిన మైకం కొద్దిగా మాషతమే అతన్లో కనిపిస్తోంది

ప్ర : ఎవరైనా పిల్చారా నన్ను?

పొ :; మామూలుగా పిలవటం కౌదు నాయినా: తన గదిలో మూడు వేల రూపాయల రొళ్టం దొంగతనం జరిగిందన్న అభియోగం మీద మొదటి ముద్దాయిగా నిన్ను పిలిచాడు నీ తమ్ముడు.

చ : అంపే ఏవిట్ని వుద్దేశ్యం? ఆ డబ్బు నేను తీసాననా?

పా : అబ్బేః నేననటం లేదు -__ నీ తమ్ముడంటున్నాడు,

గ : అవసరం వుంటే అడగాలిగాని __ చొరవచేసి తీసుకోవడం మంచిది కాదు.

(వ : నోర్మూయ్‌ః నీ డబ్బు దొంగళనం చేసేటంత ఖర్మ నాకేం పట్ట లేదు.

గ :మరైతే డబ్బే మయినట్టు?

(వ : నే న్నీ డబ్బు తీసాననటానికి సాక్షమేమిటి? అసలు నీ దగర అంత డబ్బు ఎక్కడిది? ఇందాక నేను అడక్కముండదే, నీ దగ్‌ర వందకం పే ఎక్కువ లేదశ్నావు. గ

గ : అంపే అంటాను -- ఆ మాటి అబద్ధమని యీ మాటా అబద మంటావా ? (అన్నపూర్ణ ఇంట్లోనించి వచ్చి గుమ్మం దగ్గర్‌ నిలబడివుంది)

ప : ఏమో, ఎవరు చెప్పగలరు?

గ :సరే __ నీ కివ్వడం యిష్టం లేక అలా అన్నాను. సరేనా, ఇప్పుడీ డబ్బు సంగతి చెస్పుం

వ్ర : నేనా డబ్బు తియ్యలేదు.

పా; (గజేళల్‌ళో రేయ్‌, ఆలోచించి చూస్తే నీ అన్నయ్య యీ డబ్బు తీశాఠనిపించడం లేదు. ఈ దొంగతనం మన యింటోనే వుంటున్న పరాయి వాళ్లెవరో చేసుండాలి. గ

అన్న: ఈ యింట్లో నువ్వు తప వేరే పరాయి వాన్లైవరున్నారు?

ఇదీభారతం [11 పా: నేను పరాయివాణ్ఞా ? ఈ మాట యుపష్పుడంపే అన్నావుగాని మరెప్పుడూ అనక; ఈ యింట్లో ఆ హరిగాడు లేడటమ్మా?

గ ;:; హరాః హరెందుకు తీస్తాడూ?

పా : అది డబ్బు గనక తీస్తాడు---దాంతో వాడి అప్పులు తీరుతాయి కదాని తీస్తాడు. ఇందాక నీ జేబులోనించి పడిన తాళంతో సి గది తెరిచి డబ్బు తీసుంటాడు. ఇది నా నెత్తిమీద దేవుడు చెబుతున్న మాట. కొవాలంపే ఒక్కసారి వాడి గది సోదా చెయ్యి.

య్ర : వెళ్ళరా! నా మీద నింద వెయ్యగానే సరికాదు, నిజం తెల్సుకోవ టానికి వెళ్ళరాః

పా : వాడు చదువుకుంటున్న దొంగ కదా ___ఏ పుస్తకాల అట్టల మధ్యనో దాచేసుంటాడు, ముందా పుస్తకాలు వెదుకు.

(గణేళ్‌ వెళ్ళాడు

(ప్రసాద్‌, అన్నపూర్ణ లతో) పాలల్లో ఎన్ని నీళ్ళ కలిసాయో తెలుకోవడానికి మిషన్లున్నాయి గాని, ఎవరి మనసుల్లో ఎంత మాయ వుందో తెలుకోవడానికి ఏ మిషనూ లేదు గదా | ఈ హరిగాడు ఊరు ఊరంతా అప్పులు చే సేసి తప్పించుకు తిరుగు తున్నాడు.

అన్న: అతనికి అప్పు లున్నాయని సీ కెలా తెల్పుః

పా : ఎలా తెలుస్తాయమ్మాః అప్పుల వాళు అలో పొలో మంటూ అడిగిన వాళ్ళకి అడగని వాళ్ళకి చెప్పుకు తిరుగుతుంపే నాకూ తెల్పిందిం

(గలేప నోబ్లకట్టలు పట్టుకుని మెట్లు దిగేడు. వెనక హరి

గూడా దిగాడు

హ : నన్ను నమ్మండి, ప్లీజ్‌; నేను నిజం చెప్తన్నాను. నాకే పాపం తెలీదు, నన్ను నమ్మండి.

పా : నమ్ముతాం, నమ్ముతాం (గజేజతో) ఏరా డబ్బు దొరికిందా?

; నువ్వు చెప్పినట్టు పుస్తకాల మధ్యనే దొరికింది.

12 ఇదీభారతం

(ప్ర : (ఆవేళం పట్టలేక హరిని లెంపకాయ కొట్టి దొంగ రాస్కెల్‌, మౌ యింట్లో అద్ధెకుంటూ మౌ యింట్లోనే దొంగతనం చేశావా యిడియట్‌ ?

హ : నేను నిజం చెబుతున్నానండి -- నేనా గదిలోకి గూడా వెళ్ళ లేదు. నే నా డబ్బు తియ్యలేదూ?

గ : తియ్యకపోతే నా డబ్బు నీ గదిలోకి ఎలా వచ్చింది?

పా : ఎగురుకుంటూ వచ్చి వీడి పుస్తకాల్లోకి దూరిపోయింది. ఏరా - అంతేనా ?

(ప : కాలేజీ ప్రిన్సిపల్‌ చేత చిన్నా ఆపరేషనుకి రికమెండ్‌ చేయించా వన్న జాలితో వదిలే స్తున్నాను -- లేకపోతే నువ్వు చేసిన పవికి యీ క్షణమే ఫోన్‌ చేసి....సర్తే ఫో, నా యింటిని తక్షణం కాళిచేసి వెళ్ళిపో.

హ : సార్‌; ఈ యిల్లు ఖాళీచేసి వెళ్ళమంటున్నందుకు బాధ లేదు. కాన్సీ నేను చెయ్యని నేరానికి నా ముఖాన దొంగని ముదద్రకొట్టి మాత్రం పంపించకండి. నాకు ఒక్కరోజు గడువివ్వండి. అసలు దొంగెవరో పట్టి అప్పజెప్తానుం

పా : హబ్బ బయక్టేరాడండ్‌ సింగపూరు సీ అయిడీ గాడు: రేయ్‌ (పసాదూ వీడి అండర్‌ (గౌండు ఫిటింగ్సు నా కిప్పుడు అర్థ మయి పోయాయిరాః చిన్నా ఆపరేషనుకి టప్రిన్సుపాలుగారి రిక మెండేషనూ లేదు అవు పాలు గారి రికమెండేషనూ లేదు, ఆదంతా వుత్త గేస్‌: అక్కడ కన్నైషన్‌ యిచ్చినట్టు చెప్పించి, యిక్క-డీ డబ్బు కొచ్చేస్కి దీన్ని అక్కడ ఫిరాయించి మీ అందరి దృష్టిలోను పరోపకారి పాపన్నలాగ పోజు కొట్టియ్యాలని వీడి ప్లాను. ఆమ్మో వీడు జాత్తక్కువ గాడిదేగాని తెలివి తక్కువ గాడిద మాత్రం కాదురోయ్‌!:

హ : పానకొలూ, ఈ దొంగతనంలోని అంతరార్థం నా కిప్పు డర్ధ మయింది. నీ సథకాలకి, పాడు పనులకి నేను అడ్డం తగుల్సున్నా నని నన్ను బయటకి సంపించాలన్న వుద్దేశ్యంతో నువ్వే యీ

ఇదీ భారతం శీ దొంగతనం చేసి ఆ దొంగళనం నా మీదకి తోసేసి నాటక మాడు తున్నావ్‌.

పా : నోర్ముయ్‌ - నే నసలు ఆ గదిలోకి వెళ్ళనే లేదు.

హ : నేనూ వెళ్ళలేదు.

పా ,: వెళ్ళలేదూ? మా కంటికి దీపం, ఈ యింటికి వెలుగు అయిన అన్నపూర్ణమీద ప్రమాణంచేసి చెప్పు,

హ : నాలో దోషం లేనప్పుడు నేను ఎవరిమీదనైనా (ప్రమాణం

అన్న: హరిగారూ .... (ప్రమాణాలు చేసేముందు ఆత్మ పరిశీలన గూడా చేసుకోండి.

హ (ఆశ్చర్యంగా) అన్నపూర్ణగారూ.

అన్న: నా మీద (ప్రమాణం చేసి కాదు-మీ మనస్సాడీమీద (ప్రమాణం చేసి చెప్పండి -- మీరా గదిలోకి వెళ్ళులేదూ?

హ : వెళ్ళలేదు.

అన్న: ఆ గదినించి తిరిగొస్తూ నా కెదురు పడిపోయి. గాబరా పడుతూ చిన్నాన్న ,గదిలో మీ పుస్తకాలు వున్నాయేమోనని వెదకడానికి వెళ్ళానూ అన్లేదూ?

హ : లేదు.

అన్న; (ఆశ్చర్యం కోవంగా మారుళుంకే తనని తను ని(గహించు కుంటూ బిగ్గరగా అంద్సి నాకు ఊర్నిండా అప్పులున్నాయి, వాటిని తీర్చటంకోసం చివరకి దొంగతనమైనా చెయ్యాలని పిస్తోంది అన్నపూర్ణగారూ అని అన లేదూ?

హ : లేదూ లేదూ లేదు వీళ్ళతోపాటు మీరు నన్ను అపార్ధం చేసుకుని నింద వేస్తున్నారు. అది భావ్యం కాదు; నేను జాతికి తక్కు వ్వాణ్ణి కావచ్చు కాని, నీతికి మత్రం కాదు. ||

114 ఇదీభారతం

పా : ఓర్యెలాః వుల్లి పువ్వు మల్లి వానన వెయ్యమంటే వేస్తాదేటి?

హ : నేను వుల్లి పవ్వునో మల్లిపవ్వనో వాళ్ళ మనసులకి తెల్పు నే నీ దొంగతనం చెయ్యలేదని...

గ : నువ్వు అరవగానే సరికాదు.___సాకెలతో సహా దొరికింది. అన్న: మీ రిలా దొంగతనం చేసిన డబ్బుతో నా ఆపరేషనుకి సాయం చేస్తారని తెలిస్తే నే నీ ఆపరేషను చేసుకునే దాన్ని కాదు.

హూ ః అన్నపూర్ణగారూ....

అన్న: మనిషి వ్యక్తిత్వాన్ని పుట్టిన కులాన్నిబట్టి అతని పేదరికాన్నిబట్టి అంచనా వెయ్యరు హరిగారూ? ఆతని (పవర్తనబత్షు దాన్ని లెక్క గడతారు. ఈ యింటి గడపదాపే ముందు మీరుమీ నేరాన్ని ఒప్పుకుని వెళితే కొంచెమైనా సంతోషిస్తాం.

(అన్నపూర్ణ ఏడుస్తూ తన గదిలోకి వెళ్ళిపోయింది

పా: ((వసాదుతో) చూశావు గద(ట్రా, మేడిపండు చూడ మేలిమె యుండు -- రూము వెదికి జూడ నోట్లు వుండు .... ఈ వెధవని వెంటనే తన్ని తగిలెయ్‌రా।

ప : ఏం హరీ యిష్పుడే మంటావు? పోలీసుల్ని పిలవమంటావా?

హ : పోలీసులే కాదు ఆ పరమాత్ము డొచ్చినా నేను చెయ్యని నేరా నికి నేను తల ఒగ్గను. ఆ పైన మీ యిష్టం.

పా : వీడి కిలా క్కాదురా _ పీడి పెట్టి గిట్టి వీధిలోకి విసిరే-సే వాడే పోళాడు. (మేడమీదకు వెళ్ళబోతాడు సో

+5్‌ తాడ్సు

హ : ఆగు -- ఆ (శ్రమ నీ కక్కర్లేదు. ((మేడమీదకి వెళ్ళాడు హరి

పా : సొమ్మొక చోట, అనుమానం మరొక చోట ఆవి వూరికే అన్నారా __

గ 2 (చెప్పలేక చెప్తూ) నన్ను క్షమిం చన్నయ్యా .... నిన్ను అనుమా నించి....

ఇదీభారతం౦ 116 భ :ళప్పు నీది కాదురా - నాది: నా చేత సాయం పొందవలసిన వాళ్ళని నాకు సాయం చెయ్యమని అడిగినందుకు యా మౌకం

శిక్ష జరగాల్సిందే: నువ్వు నీ పని చూస్కో.

(గజేవు డబ్బు తీసుకుని బయటకి వెళ్లిపోయాడు (పానకాలుతో) ఈ హరిగాడు యీ దొంగతనం చేస్తా డనుకో లేదు మావయ్యా! వీణి పోలీసులకి అవృజెప్పి....

స ఏటప్పి పా : మళ్ళా ఆ పోలీసు లెందుకు లేరా? వాళ్లాస్తే ఎక్కశ్ళేని బౌక్కలూ తవ్వి నానా హంగామా చేస్తారు.

(వారి ఓ పెస్లై తీసుకుని మేడ దిగేడు

హ నన్ను పోలీసుల కప్పజెప్పే వుద్దేశ్యం వంపే పోలీసుల్ని పిలవ్వొచ్చు.

వ్ర : చూళావా వాడి పెంకితనం -- వుండు వీడి పని చెప్తాను (ఫోను అందుకో బోతాడు

పా ః (ఆతన్ని వారిస్తూ) ఎందుకులేరా పిచ్చుక మీద (బ్రహ్మాస్త్రం: (హరితో) శేమ్‌, ఇది నీ మొదటి తస్పుకింద మించి వది లేస్తున్నాము మరోసారి యిలాంటి తప్పు కన్చించిందో ఎః నిన్ను రక్షా వాళ్ళచేత తన్నించేస్తాను జే(గత్తః ఊల వెళ్ళు వెళ్ళు

హ : వెళాను - వెళయీ వీధిలోనే వుంటాను; (ప్రసాద్‌గారూ, నక(ని నమ్ముకుని నడుచుకుంటూ వెశ్సే అది మనల్ని శ్యశా నానిశే దారి తీయిస్తుంది? ఈ ముసలి నక్క. పంచదార పూత పూసుకున్న విషపు గుళిక; ఈ యింటికేదో అపకారం తలపెక్తే నన్నీ యింట్లోంచి తగిలేస్తున్నాడు కానీ...

ప్రా: ఏరా దియట శ్రెశ్ళేముందు. నాలుగు తన్నులు తివి వెళ్ళాలని వుందేవి(టా! మళ్ళీ యింటి గుమ్మం ఎక్కేవంటే రిక్త వాళ్ళిచేతే తన్నించేస్తాను జ్యాగత్తం

హా? శేను నళ) వచ్చి నా బెడ్డింగు శ్రీని కెళ్ళాను; పానకొలూ, నన్మీ

118 ఇదీభారళతం యింట్లోనించి తరిమేసినా నేను నీ గుండెల్లో నిద్రపోతాను జ్యాగ త్తం

(బియటకి వెళ్ళాడు)

పా : దొంగ వెధవ । నిద్రపోవడానికి మంచాలు, చాపలూ లేనట్టు, నా గుండెల్లో నిద్రపోతాడట .... అంపే అన్నాడు గాని పీడ విరగడై పోయిం(దా నాయినా।

(వీధిలోనించి “్మపసాదరావుగారికే మీ ఓటు” అన్న నినా దాలు వినిపించాయి. (ప్రసాద్కు పానకాలు, ఆశ్చర్యంతో అటు చూస్తుండగా అవతారం పరుగులాంటి నడకతో వచ్చాడు

అ ; అమ్మయ్య, మీరు తెలివి మీదే వున్నారు గదాః అర్హంటుగానే ఓ వెయ్యి కుడిచేతిలోను, రెండు వేలు ఎడమ చేతిలోను 'ెట్రండి చెప్తాను. ల

(ప్ర : ఏవిటయ్యా హడావిడి?

అ : హడావిడి కాదండి; మన సైడ్‌ వంచే కేన్వాసింగు వూ రిగా డవునై. పోయింది గదా । మనం ఎంళ శకేన్వాసింగ్‌ చేసినా యివ్వాశే చెయ్యాలి గదాని, వుద్యోగాల్లేని నిరుద్యోగుల్ని బేరా ల్లేని రిక్షావాళ్ళని, సక్రాల్లోవి సన్నాసుల్ని దేవాలయం దగ్గర ముష్టివాళ్ళని పిల్చి ఆరిపిస్తున్నాను. వాళ్ళకి పూట భోజపీం పెట్టిస్తా నన్నాను, లేపు మనకి వంద రిక్షాలు యి5వె కారు

క క క వుండాలి.

ఫా: అవునా _ ఓపేసే మనుషుల్ని అట్నుంచి. కాకపోయినా యిట్నుంచయినా మర్యాదగా తీసుకెళ్ళాలి,

అ ; రాంనాయడు, అస్పలకొండ కన్పించి వాళ్ళ చేతుల్లో అయిదు వేలు పడితే దాస్‌గురూ గెల్బినట్ట ల్వే క్షత్ర గెపు చెన్తేక్కీని

బట ప! నట్టు అని ఖచ్చితంగా చెప్పేశాష్ప, ళు క్లో ; అవ న్లు- యింతవరక్షూ వచ్చాక వెధవ అయిదు. వేలు గురించి

ఇదీభారతం 117 చూస్కు౦'పే మునుపు ఖద్భు పెట్టింది గూడా వేసయి పోయి నళ్లేః బి

ఫ్ర :: అదీ నిజమే -- కౌన్సీ నా దగ్గర నయాపైసా లేదు మావయ్యా అ : లేకపోతే అప్పు చెయ్యండ్సార్‌! పా మా వాడి దాహానికి మందు పట్టుకొస్తాను (అంటూ పానకాలు 'వ్రసొద్‌ గదిలోకి వెళ్ళాడు.) అ : అప్పు చెయ్యడం తప్పు కౌద్సార్‌ 1 అల్లంత ఏడుకొండల వెంక పేశ్వరుడే తన మేరేజీకి డబ్బు తక్కు వొచ్చి కుఖేరుడి దగ్గర స ర్‌ వడ్డీకి అప్పు తీసుకున్నాడు సార్‌! వ: అవున్లేవయ్యా నాకూ తెల్పు! అఆ : అసలు మనం చేసే అప్పుని బశ్లే మన ప్రేటన్‌ని అంచనా కడ తారు చాలా మంది, వందల్లో అప్పు జేస్తే 'పెద్ద మనిషి, వేల్లో అప్పుజే స్తే వ్రజానాయకుడు, లక్షల్లో అప్పు జేస్తే వ్యాపారస్థుడు, కోటలో అప్పుజే స్తే అది (వభుత్వం అవుతుంది సార్‌: మరి మన్‌ం వ్రజానాయకులం గాబిట్టి వేల్లో అప్పు చెయ్యాలి సార్‌, (బియటినించి * ప్రసాదరావు గారికే మి ఓట” అని నినా దాలు విన్నించాయ.) (పానకొలు (వ్రసొద్‌ గదిలోనించి విస్కీ సీసా ఓ గ్లాసు పట్టుకొచ్చాడు.) పా : అబ్బ నీ పేరు వీధిలో మారు(మోగి పోతోందిరా నాయినా! గెలుపు నీదేరా! నాదీ గ్యేరంటీ. అ : ఆరంటుగా అయిదు చేల గనక వాస్‌ చేతిలో కొచ్చాయంకే "పప అచ్చితంగా వాన్‌దే అవద,” (వీధిలోనించి “అవతారం బయటికి రావాల్సి” అంట్లూ గెండ్సు సార్లు వినిపించింది)

118 ఇదీభారతం

వ్ర : (అసహనంగా అబ్బబ్బ: ముందా వెధవల్ని నోర్మూయమన వయ్యా,

అ. : అదికాదు బాస్‌గురూ 1 మీరు ఎక్కడో లప్కులఫా చేసి డబ్బు సంపాదించి వుంటారు గదాని, వాళ్ళందరికీ యీ మధ్యాహ్నం భోజనం పెట్టిస్తానని ప్రామిస్‌ చేసి ఆరవమన్నాను, వాళ్ళపని వాళ్ళు చేశారు. కానీ నా పనే నేను చెయ్యలేదు.

పా : ఇంకాస్సేపటికి వాళ్ళు లోనికే వచ్చేస్తారేమో!

అ : రావచ్చు.

పా : ఒరేయ్‌ నాయినా యింత వరకూ వచ్చాక యిప్పుడు నీళ్ళ గారి పోవడం మంచిది కాదుః

ప : అలాగని నన్నేం చెయ్యమంటావు మావయ్యా: అప్పుకోనం నేను చేసిన (ప్రయత్నాలు నీకు తెలీనివి కావు గదా। ఎవ్వరూ అప్పివ్వలేదు.

పా : ఎవ్వరూ యివ్వకపోతే నీకు అప్పు నే నిస్తాన్రాః

ప: (అశ్చర్యంగా నువ్వా ?

పా : సాజెత్తు నేనేః ముందీ నీళ్ళ కలవని మందు తాగు. తర్వాత సంగతి నే చెప్తాను.

(వ : అదికాదు మావయ్యా....

పా : ఇది తాగు అల్లుడూ పూ తాగు .... (దిలవంతాన (ప్రసాద్‌బేశ్ర గ్లాసులోని (బొంది తాగించాడు పానకాలు వూం శాగేవు కదా యిష్పుడు యింజను హీపెక్కుతుంది. +

(వ : నువ్వు నాము అప్పివ్వడమంపే....

పా : అదేదో అసాధ్యంలాగ ఆశ్చర్యపోతావేవిిట్రా। నువ్వెవడివి? నా మేనల్లుడివి; సీ అవసరం ఎలాంటిది? పీకలు తెగిపోపే వ్యవహారం. అందుచేత నేను (ప్రాణానికి 'పాణంగా దాచుకున్న ఎ. వేలని సీకు అప్ఫిచ్చి సీ ఆపదకి చ(క్రం అడ్థం

ఇ దీభారతం 110

అ : విజంగానా తాతగురూ?

పా : మా వాడిమీద వాడి ఈంఢ్రికి తమ్ముళ్ళకి లేని _పేమానురాగాలు నా కున్నాయి. అందుకు నిదర్శనంగా నేసీ డబ్బు అప్పిస్తాను, వడ్డీ కింద మీరు నాకు చిల్లిగవ్వ, చిల్లి గవ్వ కూడా యివ్వ నక్కంర్లేదు.

అఆ : (ఆనందం పట్టలేక అబ్బి తాతగురూ:ః నువ్వు దేవడ్ని మించిన దేవుడివి, రాముణ్ణి మించిన రాముడివి. శ్రీ శ్రీ శ్రీ పానకాలు తాతగురూకి ....

(వీధిలోని జనం “జై” అని అరిచారు)

ఖవ: మామయ్యా నీ బుణం జన్మలో తీర్చుకోలేను....

పా :ఆ డ్రైలాగు తీసిపారీ 1 వడ్డీ నా కక్కర్లే దన్నాను, కానీ అసలు మాతం మెల్లిగా 'తీర్చాలి....

ప: అంత కంటేనా..--యివ్వు మావయ్యా ఆ డబ్బు:

పా: ఇస్తాను గావి - ఓ చిన్న షరతు,

వ: (ఆశ్చర్యంగా) షరతా? ఏవిటది?

పా :ఃమరేం లేదు నేను యిచ్చిన డబ్బుకి మీ యింటిని నాకు తనకా పెట్టినట్టు ఒక్క ముక్క ఓ కాగితం ముక్కమీద రాసిస్తే....

ట్ర: తనథాయా ? వద్దు మావయ్యా .... నే నీ యింటిని తనథా పెట్ట లేను....

పా తనా అంక ఏదో కేవలం సాం(ప్రదాయాన్ని కాదనలేక కాగితాలు రాసుకోవడం గాని, రేప ఎలక్షన్‌లో నువ్వు గెల్చి పదవిలో కళొ)క నా అయిదు వేలు నా ముఖాన నువ్వు కోట్టవా నే న్నీ కాగికాలు పువ్వుల్లో పెట్టి అప్పజెప్పనా!: (అవతారంతో) నువ్వయినా చెప్పవయ్యా

(ఇంట్లోకి వెళ్ళాడు) అ : అవును బాన్‌ గురూ: మనవీ ఎన్నికల్లో గెలవప్పోతే అటూ

118 ఇదీభారతం

(ప్ర : (అసహనంగా) అబ్బబ్బ: ముందా వెధవల్ని నోర్మూయమన వయ్యా.

అ. : అదికాదు బాస్‌గురూ 1 మీరు ఎక్కడో అప్కులఫా చేసి డబ్బు సంపాదించి వుంటారు గదాని, వాళ్ళందరికీ యీ మధ్యాహ్నం భోజనం పెట్టిస్తానని ప్రామిస్‌ చేసి అరవమన్నాను, వాళ్ళపని వాళ్ళు చేశారు. కానీ నా పనే నేను చెయ్యలేదు,

పా : ఇంకాస్పేపటికి వాళ్ళు లోనికే వచ్చేస్తారేమో:

అ : రావచ్చు.

పా : ఒరేయ్‌ నాయినా యింత వరకూ వచ్చాక యిష్పుడు సీన్ళు గారి పోవడం మంచిది కాదుః

థఫ : అలాగని నన్నేం చెయ్యమంటావు మావయ్యా।ః అప్పుకోనం నేను చేసిన (ప్రయత్నాలు నీకు తెలీనివి కావు గదాః ఎవ్వరూ అప్పివ్వలేదు.

పా : ఎవ్వరూ యివ్వకపోతే నీకు అప్పు నే విస్తాన్రాః

ప: (అళ్ళర్యంగాా నువ్వా ?

పా : సాక్షెత్తు నేనేః ముందీ నీళ్ళు కలవని మందు తాగు, తర్వాత సంగతి నే చెప్తాను.

(వ : అదికాదు మావయ్యా....

పా : ఇది తాగు అల్లుడూ వూ తాగు .... (దిలవంకాన ప్రసాదొజేత్ర గ్లాసులోని (బ్రాంది తాగించాడు పానకొాలుు వూ. తాగేవు కదా యిప్పుడు యింజను హీశెక్కుతుంది. +

(ఫ : నువ్వు నాకు అప్పివ్వడమంపే....

పా : అదేదో అసాధ్యంలాగ ఆశళ్చర్యపోతా వేవిట్రా; నువ్వెవడివి? నొ మేనల్లాడివిః సీ అవసరం ఎలాంటిది? పీకలు తెగిపోయే వ్యవహారం, వ్రొమర్టేతు నేను ప్రాణానికి (ప్రాణంగా దాచుకున్న నా అయిదు పెలని అకు అపిచి ఆ ప్తె ఏ వీ అక కదం ఆర్ధం

ఇ దీభారతం 110

అ : విజంగానా కాతగురూ?

పా : మా వాడిమీద వాడి తండ్రికి తమ్ముళ్ళకి లేని _పేమానురాగాలు నా కున్నాయి. అందుకు నిదర్శనంగా నేనీ డబ్బు అప్పిస్తాను, వడ్డీ కింద మీరు నాకు చిల్లిగవ్వ, చిల్లి గవ్వ కూడా యివ్వ నక్క-ర్లేదు.

అఆ : (ఆనందం పట్టలేక అబ్బి తాతగురూ: నువ్వు దేవృడ్ని మించిన దేవుడివి, రాముణ్ణి మించిన రాముడివి. శ్రీ శ్రీ శ్రీ పానకాలు తాతగురూకి ....

(వీధిలోని జనం “జై” అని అరిచారు)

ర. మామయ్యా నీ బుణం జన్మలో తీర్చుకోలేను....

పా :ఆ డైలాగు తీసిపారీ 1 వడ్డీ నా కక్కంర్లే దన్నాను, కానీ అసలు మాతం మెల్లిగా 'తీర్చాలి....

థ్‌ : అంత కంపేనా_-యివ్వు మావయ్యా ఆ డబ్బు:

పా : ఇస్తాను గాని - ఓ చిన్న షరతుం

థ్‌: (ఆశ్చర్యంగా) షరతా? ఏవిటది?

పా :మళేం లేదు. నేను యిచ్చిన డబ్బుకి మీ యింటిని నాకు తనకా పెట్టినట్టు ఒక్క ముక్క ఓ కొగిళం ముక్కుమీద రాసిస్తే....

వ్ర 1 తనథాయా ? వద్దు మావయ్యా .... నే నీ యింటిని తనఖా పెట్ట లేను....

పా $తనకొా అంటే ఏదో కేవలం సాంప్రదాయాన్ని కాదనలేక కాగితాలు రాసుకోవడం గాని, రేపు (ఎలక్షన్‌లో నువ్వు గెల్చి పదవిలో కేళొ)కఈ నొ అయిదు వేలు నా ముఖొన నువ్వు కోట్టవా, నే న్నీ కాగితాలు పువ్వుల్లో పెట్టి అప్పజెస్పనా: (అవతారంతో నువ్వయినా చెస్పసయ్యా

(ఇంట్లోకి వెళ్ళాడు అ : అవును బాస్‌ గురూ! మనవీ ఎన్నికల్లో గెలవప్పోతే అటూ

120 ఇదీభారతం డబ్బూ నష్టం ఎ యిటు పరువూ నష్టం: తాత గురూ నయాపైసా వడ్డీ అడక్కుండా డబ్బు యిస్తున్నాడు, కాదనకండి బాస్‌ గురూ... ఈ మ్మాతం సాయం గూడా ఎవరూ చేయలేకపోయారు గదా....

(ఫ్ర : అవుననుకో కావీ....(ఒంట్లోని మందు తన పని (ప్రారంభించడం వల్ల ఫ్రసాద్‌ మాట తూలుతోంది

(ఇంట్లోనించి పానకాలు తన పెప్టె తీసుకొచ్చి దస్తా వేజులు,

డబ్బు తీశాడు

పా : ఇదిగో మీకా శ్రమ లేకుండా దస్తావేజు కాయితాలు గూడా రాయించి సిద్ధంగా వుంచాను.

ప్ర = (ఆళ్చర్యంగాా అరేః ఈ కాగితా లెప్పుడు రాయించేవు?

పా : ఏం చెయ్యమంటావు నాయినా, నిన్న సాయంత్రం ఆరు ఇరవె అయిదు నిమిషాలకి నే నలాగ బజారు సందులోంచి వసుంజే నా దేవుడు నా కళ్ళెదుట (ప్రత్యక్షమై పోయి, ఒరే పానకాల వెధవా అవతల ఆ (పసాదుగాడు అవసరానికి డబ్బు చేశిలో ఆడక అల్లాడి పోతున్నాడు, వాడికి నీ దగ్గరున్న అయిదు. వేలూ యిచ్చి అదుకోః కావాలంకే తనఖా కింద ఆ యింటిని మాత్రం వీ పేర్న రాయించుకో. అని నాలుగు కేకలు వేసి ఆజాపించే సరికి ఆటు ఆ దేవుడిమీద భకక్తిచేత్సు నీ మీద (పేమడచేకీ గబ గబా దస్తావేజులూ అవీ రాయించి రెడీగా వుంచాను, (తేబులో నించి పెన్ను తీసి యిదిగో సెన్ను._._మూడం'పే మూడ్తే సంత కొలు పెట్టు

ఆఅ : ఏవీ ఆ కాగితాలు, నన్నో మారు చదవ నియ్యండి.

పా : నోర్ముయ్యవయ్యా, నువ్వీ వ్యవహారంలోకి రావడం మంచి గాదుం

(ప్ర : అది కాదు మావయ్యా .... ఆ కాగితాల్లో ఏవుందో .... (మనిషి గూడా తూలుతున్నాడు

ఇదీభారతం 121 పా ? రేయ్‌ బాగుంధద్రా నాయినా బాగుంది పోనీ కదా నా మేనల్లుడు యింత ఆపదలో వుంపే మనసు వుండబట్టక నా జీవితసర్వస్వం అయిన డబ్బుని నయాపైసా వడ్డీ అడక్కుండా యిస్తున్నందుకు నా మంచి మనసుని అభినందించకుండా నా నిజాయితీనే శంకి స్తున్నావంపే .... నాకీ శిక్ష జరగాల్సిందే[(న్రా జరగాల్సిందే... ప : అది కొదు మావయ్యా.... (వీధిలోని జనం “(ప్రసాదరావుగారికి జై ” అరిచారు పా : నేను నిన్నేం మోనం చెయ్యడం లేదు....నీకు డబ్బు కావాలీ అంపే నామీద నమ్మకం వుంపే సంతకం పెట్టు --- లేక పోతే.... అ ; సర్లేండి --- పెళ్టైయ్యండి బాస్‌ గురూ; అవసరం మనది! (వసాద్‌ ఒంటిమీద స్మారకం కోల్పోతున్నాడు, వీధిలో నించి “ప్రసాదరావుగారికి-జై "” అంటూ. కేకలు విసపించాయిం పానకాలు కలాన్ని (ప్రసాదు చేతిలో వుంచి కాగితాల మీద సంత కాలు చేయిస్తుండగా అన్నాడు పా: (ముద్దు ముద్దుగా అబ్బ అబ్బః మా అల్లుడు సంతకం ఎంత ముచ్చటగా పెడతాడో ....దస్తూరి ముత్యాలు, ముత్యాలు.... ఆంతే నాయినా చాలు, ఏదమ్మా పెన్ను - (అవతారంతో) నాయినా నువ్వు కాస్త సాక్షీ సంతకం చెయ్‌ నాయినా (అవతారం గబగది సంతాకొలు చేశాడు ఆ : డబ్బివ్వండి తాతగురూ. పా : (డబ్బుని ప్రసాద్‌ కిస్తూ) ఇదిగో(ట్రా మీ క్కావల్సిన బొమ్మ కాయితాలు, నా కాగిఠాలు మీ దగ్గర, మీ కొయితాలు నా దగ్గ వా అంతే! కేవలం కాగితాల ఫిరాయింపు ప్ర : (డబ్బు అందుకుని అవతారం. చేతిలో పెడుతూ ఈ డబ్బుతో నువ్వు....నువ్వు....(మరి మాట్లాడలేక పోయాడు 16]

1వ ఇధీ భారత ౦ అ _ (డబ్బు అందుకుని) మరి మీరేం చెప్పకండి. మళ్ళీ నేను మీకు పూలదండల్తోనే కనిపిస్తాను. మీరు రెస్టు తీస్కోండి. (వీధిలోనించి “అవతారం దియటకి రావాలి” అన్న శేకలు వినఐడుతుండగా అవతారం “వస్తున్నాను వస్తున్నాను” అంటూ బయటకు వెళ్ళాడు (వసాదు లేచి తన గదిలోకి నడవబోయాడు గాని తూలి పోయి కుర్చీలో కూలబడిపోయాడు. మత్తులోకి జారిపోయాడు. అతన్ని ఆటూ యిటూ కదిపిన పొనకాలు అతను స్పృహలో లేడవి విర్ధారించుకుని స్వగతం (ప్రారంభించాడు) పా : హు తాగుబోతు వెధవః వీడి పదవీ కాంక్ష పీడి ఒన్న మళతె క్కింంచి కళ్ళకి పొరలు కమ్మించి నేను రాసిన దాసా వేజులు చదవకుండానే సంతకాలు చేయించింది. వా (ఈ మాటలు అంటుండగా అన్నపూర్ణ మధ్య గదిలోనించి వచ్చి గుమ్మం దగ్గర నిలబడింది. కానీ ఆ సంగతి పానకాలు గమనించకుండా స్వగతాన్ని కొనసాగించాడు , అహ్హహ్హః ఒరే పానకాలు వెధవా ఈ (ప్రగతీ మండిర్‌ని సీ హస్తగతం చేసుకోవాలన్న నీ ధ్యేయం నెరవేరిందిరాః ఈ యింటి ఆడపిల్లని నా కోడల్ని చేసుకుని, మెలిగా ఈ యింటిని నా హస్తగతం చేసుకుందామని ప్లాను వేసుకుని యీయింటి కొస్తే--ఆరంభంలోనే నా కోరికోస్స తన్ని పారే సాడా ముసలాడు. అందుకే ఎత్తుకు పై ఎత్తువేస్తి చలటి మాటలో వెచ్చటి మంటవేసి అందులో వారి “ఐక్యమళాగన్ని మంట కలిప్కి మనసుల్ని విరిచి మనుష్యుల్ని విడదీసి, అడు వచ్చిన ఆ హరిగాడిమీద దొంగతనం మోపి ___ ఎలాగ తేనేంి నా ధ్యేయం ఈ నాటికి నెర వేర్చుకో గలిగాను. ఇచ్చింది అయిదు వేలే అయినా దస్తావేజుల్లో యాభై. వేలని రాస్కి వీడికి మందు కొట్టించి సంతకాలు చేయించి ఈ (ప్రగతి మందిర్‌కి యజమాన్ని అయిపోయేను. ఇంక ఈ కాగితాల్ని కోర్టులో దాఖలా చేసే

ఇదీభారతం 128

ఈ యిల్లు నాకు -- కన్నీన వాళ్ళకి సొంత మవుతాయి. అహహ। ఈ యిల్లు నాది. ఈ యిల్లు నాది....నాది.... వానా

అన్న: (సత్యం తెలుసుకున్నాక ఆమె ఆవేశం పట్టలేక అరిచింది పానకొలూ,

పా : (తృళ్ళిపడి, అంతలోలే సర్దుకున్నాడు ఒహ్హూ; అంధురాలైన అన్నపూర్ణా -- ఇక్కడ నువ్వేం చేస్తున్నావురా?

అన్న: నీ అసలు స్వరూపం చూస్తున్నానురా:

పా : అహ్హహ్హ।॥ నేత్ర దృష్టి చక్కగా వున్న నీ తాత్తండ్రులే నా అసలు స్వరూపం చూడలేక పోయారే! ఇంక నువ్వు ఆడ దానివి ఆ పైన గుడ్డి దానివి నువ్వేం చూస్తావు నా స్వరూనం? ఫో అవతలకి.

అన్న: బంధువన్న పెరుతో రాబందులా యింట్లోకి జొరబడ్డావు. సీలోవి మాయతో మాలోని మమతల్ని చంపావు. చివరకీనాడు మా యింటినే లాక్కుందామని చూస్తున్నావు. మర్యాదగా ఆ కొగితా లిచ్చి ఫో అవతలకి.

పా : నాపని పూర్తయింది గాబట్టి అలాగే వెళ్ళిపోతాను- కానీ కాగి తాలు మాత్రం యివ్వను తల్లీ - అరవకుండా లోపలికి పోయి అంట్లు తో(వుకోమ్మా.

అన్న: ఇవ్వకపోతే నే నూరుకోను.

పా : పూరుకోక ఏం చేస్తావే గుడ్డిదానాః

అన్న: మా నాన్నని పిలుస్తాను.

పా :మీ నాన్న యిదిగో యిక్కడే కుర్చీమీద పడుకున్నాడు -- తాగి పడుకున్నాడు. నీ కేకలు వాడికి విన్నించవు.

అన్న: చిన్నాన్నా .... చిన్నాన్నా.... (అరిచింది

పా :ః నీకీ కంఠసోష అనవసరం। ఈ యింటిని నాహ సగతం చేను కోవాలనే, నిన్ను నా కోడల్ని చేసుకుంటానని మంచిగా అడి గాను - నీ తాత విన్లేదు. గత్యంతరం లేక మాయ చేని ఖంటిన్సి నా పేర రాయించుకున్నాను, ఇకాడ నాఫన్లి ప్లూ త్త

124 ఇది భారత ౦ యింది, ఇంక నా పని కోర్టులోనే -- వస్తాను. (పెన్హై తీసుకుని వెళ్ళబోయాడు)

అన్నః ఆగు -- ఆగు .... (అంటూ పానకాలుని అడ్డబోయింది. కొళ్ళకి కుర్చీ తగిలి పడిపోయింది. గబగబ లేచి కంటికి వున్న కట్టును తీసిపారేసి మసగ్గా కనిపించిన పానకాలు కమీజు పట్టుకుని ఆపింది. పానకొలు ఆమెను వదిలించు కోవడానికి ప్రయత్నించ డంలో గత్యంతరం లేక చేతిలోవున్న పెళ్టైతో ఆమెను కొట్టి తోసేసి బయటకి వెళ్ళబోతుండగా వీధిలోనించి హరి వచ్చాడు.)

హ : (వస్తూనే ఆగు.

పా : రేయ్‌ -_ నువ్వు మరియాదగా అడ్డం తప్పుకో.

హ : ఈ సారినా చేతుల్నించి నిన్ను నీ దేవుడు గూడా తప్పించ లే్యడ్రా-

(హరి గొంతు విన్న అన్నపూర్ణ, గొంతులో ఆతృత, అనందం నింపుకుని అంది

అన్న: హరిగారూ .... యీ ముసలినక్క మా నాన్నని తాగించి, కాగి తాల మీద దొంగ సంతకాలు చేయించి మా యింటిని తన ేర్ష్న రాయించుకున్నాడండి.

హ : ఇలాంటి ఘాతకం ఏదో చేస్తాడని నాకు ముందే తెల్పు! మీరేం గౌబరా పడకండి; వీడి ఆటలునా దగ్గర సాగవుం "రేయ్‌, మర్యా దగా ఆ కాగికాలు నా చేతికిచ్చి యీ యింటినించి బయటకి వెళ్ళు. లేకపోతే నీ (ప్రాణాలు తీస్తాను జా్యగత్త (నడుముకి కట్టు కున్న బెల్టు తీసి రుళిపించాడు,)

పా : మర్యాదగా నా దారికడ్డం తప్పుకో __ లేకపోతే... లేకపోతే....

హు :; మాటల్లో మాయ చెయ్యటానికి నేను నీ మేనల్లుణ్ణి కాదుః హరిని | ఫాలకుండ్లలాంటి యా ఖుంటిలో వ్లిసం చిందించి

ఇదీ భారతం 125 మనుషుల మధ్య చీలిక తెచ్చినందుకు నిన్ను .... (అంటూ బెల్టుతో ఓ దెబ్బ వేశాడు.) మర్యాదగా ఆ కాగితాలు తే.

పా: (సడన్‌గా జేబులోనించి కత్తి తీస్కి అన్నపూర్ణని రెక్కపట్టుకు లాగి తన కడ్డం పెట్టుకుని, కత్తిని ఆమె మెడమీద పెట్టి అహ్హహ్హ ॥ నువ్వు అడుగు కదిపావంకటే యీ కత్తి దీ౨ కంఠం లోకి " దిగిపోతాది .... అంచేత మర్యాదగా నా దారికడ్డం లే .... వూ అడ్డం లేః

(హరి గత్యంతరం లేక అడ్డం లేచినళ్లు లేచి ఠపీమని పానకాల చేతిమీద బెల్లుతో కొట్టాడు. పానకాలు చేతినించి అన్న పూర్ణ విడిపించుకుని ముందుకి వెళ్ళబోయింది. ఆమెను పొడవ టోయిన పానకాలు హరి చేతిని పొడిచాడు. హరి “హబ్బా” అని బాధతో ఆంచాడు. పొనకొలు వెళ్ళటోతుంచే అంత బాధతోను ఆతన్ని వెనక్కి లాగి కిందపడవేసి తన్నాడు. ఇంతలో వీధిలో నించి పురుషో త్తమరావుః గణేశు, తిలక్‌ వచ్చారు

పు : అగు హరి ; (అరిచాడు

(హరి ఆగాడు)

హ : ఈ పానకాల మీ పెద్ద అబ్బాయిని లోబరుచుకుని మత్తుగా తాగించి యీ యింటిని తన “పేర తనఖా రాయించుకున్నాడండి_ అడ్డం వచ్చిన చిన్నాగొర్ని కొట్టీ, నామీద కళ్తి చూపించి కలిబడుతున్నాడు- ల

(గజేకు, తిలక్‌ ఆశ్చర్యంతో విషయాన్ని అవగాహన చేస్పృ కున్నారు

అన్న: నాన్నక )బదువేలిచ్చి యాలై వేలకి కాగితాలు రాయించుకున్నాడ్చ

ప, రాథయ్యాభ్‌ దారో కన్పించి మా (ప్రసాదానికి పానకాలు ఆప్ప

ల యచ్చాడనగా నే అులొంటీ దురంత మేదో చేసి వుంటాడని భావి) చాను.

హా? మ్‌ లెడు ఫళమధద్య నివు రగిల్ఫి విడదీసిందిగూడా య్లా షాన్ష

126 ఇదీభారతం కాలేనండి. మీ యింట్లోకొచ్చి. మీ కాళ్ళకిందే. గోతులు తవ్వాడు,

(సాద్‌ మెల్లిగా న్ఫృహలో కొచ్చాడు,

గ 2 (ప్రసాద్‌తో లే అన్నయ్యా లే: కళ్ళు తెరచి యీ పాన కాలు అసలు స్వరూపం చూడు,

త :వీడి నైజం తెల్సుకోలేక మనలో మనమే స్పర్ధలు పెంచు కున్నాం,

గ :ః మనలోని ఐక్యతని చంపుకున్నాం.

తి ; ఆది అలుసుగా చేసుకుని దొంగ దస్తావేజులమీద నీ సంతకాలు చేయించాడు. ఇంత దుర్మార్గం చేసిన వీడివి....

(ఆంటూ పానకాలుని లెంపకాయ కొట్టాడు

పు : వద్దు నాయినా అతన్ని కొట్టొద్దు.

గ 2 పచ్చని సంసారంలో చిచ్చుపెట్టి (మాలో మాకే విభేదాలు కల్పించిన వీణ్ణి కొట్టాలా చంపాలా ?

పు : పగవాణ్ణియినా కమించడంలోనే మన గొప్పతనం వుంది నాయినా 1

హ : అలాగని, మనల్ని పొడవ్వచ్చిన పాముని తీసి మెడకి చుటు కుంపటే అది మన 'ప్రాణాల్నే తీస్తుంది. (మీ కొడుకలమధ్య్‌ కలతలు సృష్టించి, వార్ని విడదీస్తి యీ యింటిని పానకాలు హస్తగతం చేసుకో గలిగాడు అంపే అందు క్కారణం అతని తెలివితేటలుకాదు _ మన తెలివితక్కువ తనమే కారణం) పానకౌలు నిజానికి ఓ చలిచీమ. ఓ చిన్న వానపాము. మీడ కలిసి వున్నప్పుడు మిమ్మల్ని ఏమీ చెయ్యలేని ఓ బలహీనుడు, కానీ మీలోని ఐకమత్యం, సామరస్యం అడుగంటిననాడు ఆ బలహీనుడే మిమ్మల్ని బొమ్మల్నిచేసి ఆడించి తన ధ్యేయం నెరు నేర్చుకున్నాడు,

1ల్తీగ ఇదీ భొారతలరీ యింట్లో వుంటుందనడానికి విదర్శనంగా మనకి మేలుచేసిస హరికి మన యింటి అన్నపూర్ణవిచ్చి సీకు అభ్యంతరం లేక పోతే. పెళ్ళి చేస్తాను.

హ : (ఆశ్చర్యంతో) తాతగారూ .... మీరు ....

వ్ర : నాన్నా! నువ్వు ఏదిచేసినా ఆది మంచికే దారితీస్తుంది __ సీ యిషమే మా యిష్షం.

బి న!

గః అవున్నాన్నా

(ఫ్ర : ఇకమీదట మనందరిది ఒక'పేమాట -- ఒక'పేబాట.

పు ఇంతవరకు యీ యింటిని బాగుపర్చాలని చూసిన చేతికి నాలుగు అ (వేళ్ళే వుండేవి । కానీ హరిగూడా మనలో ఒకడుగా కలి

ణ్‌ ఊడం చేశ యకమీదట మన చేతివేళ్ళు నాలుగుకాదు __ అయిదు,

(అంటూ అన్నపూర్ణ చేతిని హరిచేతిలో పంచాడు పురు షో త్తమరాపు, హరి అన్నపూర్ణ వంగి. ప్పరుషో తమరావు కాళ్ళకి నమస్కంరిస్తుండగా-) పా

(తె జారింది శథంటా? ంనాలలు సై న న టు. భి (ల్‌ ౯ కి ఓ 0, ౫ 1పె టడిపి | 7 పయాయయలు.

గై ని ం = శీల అ” స ః ఇ | / కల ॥ స య... నాటికలు: [ఏ ఒక దీపం వెలి . సలం . సంఖ. ఏం చేసారు? 4) జారుడుమెట్లు. -. కీ లు |. ఎ(డసులేని మనుషులు. ర్స్‌ నేను . న్‌ా న్‌ు 1. -రాముణ్జీకాసు. గ ఓటున్నసజలకికోట్‌. 2

• • త్‌. దండాలు. 8) - ఎలక్షన్లో' దేప్పడు... లన న ఓ ఇక్కడ ్వపేము రేల రాయ... | “ల... నాటకాలు శ్ర మనసున్న సనిషి. బి మంచు బొమ్మలు.! * | న క్ర ఇదీథారతం. శ్ర ఈదారి మూయబడింది. ర్‌ బంధితులు,. య . స “వేఖ్ర. నవలలు: 1 కలలుగనే కళ్ళున్నాయి. 2) కన్నీటికి ఇ
• శ ఫో రొచ్చింది. [రాస్తున్నది.] వ. “ 1కు కో రసుసలం:- నులక మంచం - విశాఖపట్నం - ఆం ధరాష్ట్రం. న న్‌ు సా సయసీ. అటో మనసుకి మేధకి పొత్తు కుదరని కర వయపే: ॥ త్ల న నజటపాటలు (ప్రముఖంగా. వెయిట్‌ లిస్టింగ్‌ _ ఛాంపియన్ని. అఖిల. 1 శి బ్‌ భారత స్టాయిలోను ఆం్యధరాస్ట్ర స్టాయిలోను చాలా సార్ల ప్రముఖ (| + 1వ * _బహుమకళు లందుకున్న ఛాంపియన్‌గా (క్రీవారంగానికి పరిచి కుణ్జి. . . శ దేశాటనం: చాలాసార్లు చేసి విదేశాబనం గూడా 1084లో. (సలోన్స . " వెళ్ళాను (క్రీడారంగంలో - న జీ న “ చదుపు :. ఆమధ్యెష్పుడో అంధ్రా యూనివరిస్హుక జజ న. వీ. నేం పా. నిచ్చినట్టు గుర్తు: = టన... . | ॥ ల కే. - | ఉక్‌. . అభిమాన వ్యాసుడు, వాల్మీకి, తర్వాత రాచకొం న... (| | రచయితలు: చక్కగా రాసే పతొరచయి (తక సాష్లషక్ట | / ; - పుద్యోగం: రెండు పుద్యోగాలు: 1) పోద్దవక్కౌాంట్చు ఉపవా రా .. ఫ్ర ్‌ బె సాయంతం పోర్డు పుద్యోగులకు కసరత్తులు నేర్చే = , ం | జివమ్నూజియం ఇన్‌ స్ట్రిక్టరుగాను [పార్ట్రైం] _