Telugu chatudhaara chamathkaara saaramu - anilvaranasi/indianlanguages GitHub Wiki

24 ధీ9ర్‌ ఒం మ ల్య సార్‌. |

టో ఖ్‌ / (

తూయి సనాలిచ్చోథ జు తి. వలా ెవె న. మాలో ము మ్స | ఇట య్‌ శ ఓం, మా ల్‌ ॥ శ్లో. శ్రీ రామధ్గ హాపహరారం శొ్య్రుచోూనిం జగద్గురుమ్‌ పహ ోహంసకౌతీగం ప మోదాశౌనమూశ యే, వ ఓ ఇాటుధా రాచముత్కౌర సారవ్షీఠికా, మళత్కారసొర ౩ అయం వాటుధారాచ గార్‌ శిరి గస పర్లోతె సత్ర తత్ర్య స్వావాది సమయీమ పర్భమాణానాం చాటుధా రాళ్లోకానాం సముచ్చయ*- అస్యగ్రనృన్య సజ్మలయితా వ్యాఖ్యాతా చ వీఠికాపుర నాతిదూరస్థిత _ చేంప్రోలుగ్రామవాన్వీ భద్ర్రైవరిణయాది. బవాగ్ర స్థ కరా మావుగులు వీగ్ణేకాపురాది మహారాజ ది రవక్ళ దృహూక్ళ త, అల్లమరాజు సుభృహాణ్భకవి;. కవే రృన్మగోత్ర సూడ్ర్ర కాలాది __అంపం కనివర్యః శ్రీస్తుశశే పకత్రింశదుత, రాష్రాదకేశతతిమః (1891) వర్డ్‌ సమో*ికృతిసంవత్స లే నంజాతః. వహరితసగోత్‌ :.. ఆపన మృ,సూత -నా రోయణా చలమాహా ఓ టీ ళో ఈ్యకర్నుః రజ్ల కాయివా మస్ర్రసిద్ధస్య గ్లధామార్యవ్య పుత్రః. అన్య మాక గంగాం కూవఎల్లన్హార్భ్య " చనుఖకీంళ జస) భాహాయాం -ె నతేయవిజయ నతభాం పూక తజిజతోోంచనోదయాది నన న ల్‌ మాతే లె | శరా రామళ్ళవ్నశవి "స్య వినూ య స్పోద పయ "లానుచంపూ --వూయగాది తభ జో లల్లిశమఃని. అస్య జ్యేన్హు థి పుత్‌ ఆ కవే కృతయ __అనేన కవివర్యేణ- అన్థ్రభాషా మాం-భద్రా పరిణయ. శ్ర గృీవ్లకళ్యాణ మణిధ్వజచరిత్ర శేషధర్యాదయ గ్రన్ధెః విరచిళో.. కించ- కృ్ణభూపతిలలాముశత కాదయశ్చబనావోరచిలౌ

• అథ చఛ వమ ప్రకృత గ్రన్థః చాటుధా రౌచమత్కారసారః పూర్వో శ్రేన కవినా సజ్బలితానాం చాటుథా రాళ్ళ్‌శానార్యి సము

(1 చ్చయః- ఏవ మేవ కవిః కలిచి దూూథార్ధాని పద్యాని సముచ్చిక్యో "తేపూం గైశ్వాణా్రళమరూ వ్యాఖ్యాం చశౌర వ్యాఖొవ్ట్చ్‌ చ అ ఢా ప్రతిపాదికా సుగమాచ, న క్‌ జం వ్రేరకః..-లిన్యగ్టృ స్థన వ్యాఖ్యారూోశ్చే ప్రేరక: బ్రవా శ్రూ. మహారాజశ్రీ ద్వయపరిష్వక మూరి బహాుుమాని తౌర్యః జయం తిరానుయోర్యః-ప్రే రకవిమయే సుబ హణ్యక వి రవతారికాయా మేసలి ఈ లి లిఖతిస్మః ల జా శకానూా న్లో య గహ్వోష్బారింి బ్లనాట్టలలనావ్‌' ణీలసద్రా(విడీ)మిళీ నై ర్వాణీఘస్నవెకబతి ప్రళ్ళాత యోభామోః-..2. ల్లో, జయంతి శామారష్టమణి-రస్పాాణ జరఃతి రామార్యలసద్వణాంసి జయత రామార్యమణే ర్యశాంసి జయంతి ఒమార్యరిసన్మహాంసిః శ్లో శేనాఒనుజ్ఞారౌ స్టైష్య బ్రేతిహితకరీం ప్రేమనన్యానపూ ర్వార్మా ఆ అల్టంరాజాన్నయవాశిర సౌ రజ్లళా య్యార్యపుత్రీ॥ శబ్రవ్యాణ్య స్పుకవి రక చ్భాటుఛా రార్థిసారం. కించ. జయంతష్టన్వయ శ్శ్రీ రామార్మెబుత సృుదాముంయసటథళ్తకో య విచతుం

• ఇల ల “జారు అం:5టళ / అభా సిసుస్టే తత్తత్కవిఖి ర్విరచి ఆ ఇతుష్ల్నా శోళాః శీంి శ్కేమచి ద్రం థధేషూపలభ్యనే. క్ష ౧ విచిత్ర రామాయణక్షోక ఇతి ౫౦ పున్లే లిఖిత. “భవిట్రీర మ్య్భోరు త్రీదశవదనగ్లానిరధునా” ఇతి శ్లోక జయ టేవకృ తే ప్రసన్న రాఘవనాటశే. ౨ పెద్దాపురవాసినా చల్లా శామశా్త్రిణా రచిత ళల ఇతి రం పుశు “ోగుణిగ ణగణనార మ్ళే” ఇతి హితోపటేశే పజ్బుతన్తేచ

న! వశేశే, ౩ ద్రామారామవ"సినా శాంచేయుల భిమళా క్ర్రిణా ప్రణీత ఇతి రగిపుకేలి9తం *యాంచిన్నయా మి సగఠతంముయి సావిరకాోఇతి బొంబాయినగ లే నీర్ణయసాగ "కీ ముద్రితే భర్శృహరి నుభాపి తే, ళో చేంట్రోలువాసినా అల్లమ రాజు కృవ్ల్వశా స్రీ ణా విగచిత ఇతి జఇ3 ఫుకు ఒ,తపాదితం *లిద్విగు రద్యంద్య్వోవాం సేపే మేనాస్నినావ్య టం వాని

యిీభావ్య జనని శ్లోకం నుభామిత రత్న భాణ్లాగా లేచ పళ్యామఃి

ఎవం శేషుచిత్‌ శో శేషు క ర్వృతానిన్దారణె స్థ నంభవలి-ళివ తుగవిరంచయ య కళ్చిత్మవి కో దోమ- “పురాణ మిల్యేవ నసాధు సరం నాపి కామ. నవ మిత కం ఇతి మజోకవికుల ఇలళ్కాళ్‌నాసోవ్యాజ హారంవతస్విన్‌ రునే వశ ౯ వ్‌వకోక? ళశావ్య పౌఢతాం భలే, మహాకవి మహారాజపణిత పకాణ ప సావనసమ షు మనోవి* ప్రాప్నువని,.ఏవ మయం గన పౌ

ము మనోవికాస కారి తాం ప్రాప్నువన్ని-ఏవ మయం గ్ర్రన్ధః రాఢ చారుతాయా, చమత్కార స్య చ సార వవ. త్‌స్తాత్‌ భాపాసకానాం ప్రైఢధభావలోలుపానాం చిత్రవిచిక్ర ప్రశ్నోత_రాతి చమత్కార పరవశచిత్తానా మయం గ్రన్థ్యు అవశ్యం పఠనీయః- తేన భావనిరతా శ్ఞాప్తాసన్రాళ్న బవాుకవివ చేణ్యప్రాఢ భావసమూవాపరిశోభిత్‌ 'మేతం స్కుష్థిం పిత్వా యాగఎ దేవ అనేశికజోకపీక్వర ప్రైఢభావపరిజ్ఞాన ఏంజూత్‌ మానన మనుళవను.. . చాల్ల” శాతొక్టమూ యా+ శ తా తాజ్షయూ యాతాటవి ర్వాతాపిభు గ్రాశౌసియణ

గ్జాతానుర, న లౌమృత శ్రాలౌ జగన్నే తావిభుః

అ తామ్రది ల్‌ లౌెరిసాకేతాలయే పె తామహే

న్ధాతా భువ. పాఠా ముడా పాొళార్సచా నీళాపతిః, శాపుగే ] ఏవంభాషా నేవకః 10. 1.51) ( శ్రీపాద పాపయ్య శాస్త్రీ , మోదళ్ళీష్టుశాదళ్యాం ; | (శ్రీ,సూర్య రాయాంధ్ర నిఘంటాపండితః

శ్రీః సవ్యాఖ్యాన చాటు ధా రాచమచ్యారసార్క అవల. (గ్ర ఎావానా శ్రీ, రామన్యగుణా స్పనామకలనా ద్య స్సిన్‌ జమంతి శౌ యజ్ఞహ్వాం చలరంగనాట్యల- నా వాత లనద్రామిళీ మెారే మునవై కృళ్నప్రభ్చత్‌ యోభాషొ -జయంత్యన్వ్యయ ళీ రామార్యనుతే స్సృరామయనుథీ ర్ల్షయ్యై చిరంజీవతు,. ౧ శ్లో యస్యాజ్ఞా నర పాలఫాలఫల కాగ్రాం చన్ధుణీపట్టే కా తాద్భ గ్యావిలునామహూణనృప తే స్సృమారన సంధాని తామ్‌ డైన్టీం కాల్కటరీం వహన్‌ భువి జయంత్యన్వయ్య వేరార్య న తత్త కౌళీకన్యోత్రజో విజయతే (శ్రీరామయాశ్యా గణీం శీ శ్చ ఇయంటి రామార్యమణే రర్భచాంసి జయ న్ని రామార్యలసద వారో జయంతి ర్లామార్యమ గేర్య శారా జయన్సి రామార్యరిసన్నహోంసి, తి స్తో ఏతాదృగ్భి రుణమణిగ ౭ ర్ఫూపి. లేనైవ 'తేనాఒ. శి గె నుట్లున ప్రాపన్గ్‌ శితహితకరీం వేమననాన నుజ్ఞం స్ర్రైష్య శ్రితహితకరం క్రమనన్యానపూ ర్వామ్‌ అల్లం రాజాన్నయమణి రసౌ రంగశాయ్యార్య పుత్ర స్ఫుబ్రవాణ్య స్సుకవి రకరో చ్చాటుఛా రార్థసారమ్‌, కా అశ్రాడా వ్యాఖ్యానకార కేన సుట్ర వాణ్యకవీశ్వ నేణ విరచి 'శానాం దకుఃల్లోకానాం ముభ్య్యే వఏకచ్‌వ స్వేవవాఖ్యాయ తే॥

జె ఇాటుధా రాచమ త్కౌారసౌరః జయ-ఠీతి. జయంతి వంశసం భవస్య రామార్యమ ణేః రామ వాఖ్య పణ్గిత శ్రేవ్షస్య-నచాంసి వచనా ని. వామన్యదాశర భే; రామో ద్విర్నాభిభాషత* ఇతి రామాయణే ఆర్యస్య బృహస్పతేః- ని- అరం వారేం చ గీవ్పకౌం ఇతి విశ్వ లసంతిచ తాని వచాంసిచ మం నొ నాశ్యాని జయన్సి అశిక్రామ నే ఫునన్నస్య జయంతి రావయా ర. యశాంసి కీర్మయః రామస్య బలరాకన్య అరిణాం చక్ర, వాకానాం అరి? త్ర చంద్ర 9 తన్యచ సతాం నతత్రాణాంచం-ని- సన్స తే విదుమీ. శ్రేప సాధా భనతిచ తిషు-ఇతిరత్నమాలా, మవోంపి తేజాంసి.జయ న్ని అతిక్తామ నే. అడ నచో యశోవరనం యమికా లంకారః. అతిశ యొోక్తిశ్చ శ్వర ల్ల కవాతక్య శ్వ! అథ కాళిదాసకృత చాటుఛా శో" శ్లో కాళిదాసళిదా మోమాచన్ల్ర) న్దే రిస్సళ్డుకమ్‌ కళ్ళురం పురి తేన్తుంచ నూయోబాళిసడాలికా ణం పదచ్శేదః. కాళి. డాసళి. దా యో_మా. చన్ద్రుమ్‌. తే - రిపురళ్ణా కమ్‌. శళ్దురమ్‌.ఫురి- త.ఇన్తుమ్‌. చ- మాయో. దాళి_సదాళి కా, వ్యా. దాసాన్‌ లాతి గృప్లోతీని వానలా ఆగాక చాశ్చేచ్చ లళథయో రభేద.- సుత్తవ చాజాన్‌ స్వీకనోతీ వి ఖాను హేదాసలి ఇతి సంజోధనమ్‌-.దాయః అవిభక్తః ఉ= శివ యస్యా స్పా కాగాళయో ఇతి సంబుద్ధి.-.అర్జనారీశ్వర త్వా దప్మధ 'హ్యాతశి వే శ్యర్థః మాయాచ సా ఊశ్చ చేవతాచ మాయో ఇతి సంబోధనం- మాయాకూవిణి -జీ వ లేత్యర్థః. ఉశారః వురుపే. చన్తే చాజప్పుక్రే గఖే నుశే.ఇతి రత్న మాలా, చాం తోంతిం లాతి గృహ్లాలీతి దాళీ, పే మోంతిమతీత్యర్థఃం ని-దాస్తియాం యొంతి చానయోరితి. సత్యః లశీస్హసరన్వ త్యా “య, ఆళ్యః సఖ్యః యస్యా స్తస్యో సృంబుద్ధిః కహసదాలి ఆళీసఖీవయ స్యా చేత్యమరః, శ్వ*ళకాళి పురి పరి గ్రవావిమయే_ని- ఫూశ్శరీశేపి నగ శేపరి

ఇాటుధా రాచమ క్కౌా ౨ ౧% ! గృవావిధా స్త్రియా మితినానా నే. తేతవతా కరుణా.” గుణా మాంతు న శాస్ర్రియా మితిచ. చన్ద్రంశళిన ఇ వేత్యధ్యాహార:-కళ్టొని హక నాతి గృహ్లోతీతి కళ్తం:-సూర్య, తంచ వన్చంచ సునేన్ద్రం ప్రతిచ రపు ఇ కం అరిషడ్వర్గవర్థశ ం అజ్ఞానిన మిత్యర్థః, మా మాం పతి కా కస్య సుఖస్య ఆ గారవస్థాం ౦వొ భవత్వితి కేప;-ని- సుఖశీర్త జ లేవుకం ఆకా రన్తు పజే భావే పరితావే వితామహే- ఇతిచ నానాన్టే, హ్‌ కాలి ల కృపా చంద్రాదికం ్రతీవ మాంప్రతి సర్వసుఖాస్పదాబోాా”. “గానక తద్వించిత ద్వితీ యశోళ న వాల (| షె ల్ని. వాళ్ళా రేర్హ్యజద్ధన్థ్య: చ 6 గే ల గ్లో రాడారుయరల్న స వా ట్రై చయి" నాక న ఉడ్వీడుఖ్నర "భి ల్‌ చేవ గా0జినాచ్చచ్చద స్పస్తా దంబుమద -బు శాలిగభి రుల్లేవో ము బేవో మృడః, (౫ వ్‌ శె రెతి. దీవ్యతీతి "బేవః సళలలో కనాయక।ః నచ తథా స్తాద్య్భ్భూయూ దత్యాకీచ్వానా న కీదృగ్విధ ఇత్యు శ్తే. వాశ్చా శేద్ధ్యజదర్‌ - వారిషూద శేషము చం నీతి వాళ్చారా; తేషా మిటొన చ ధ్వజె యస్య సః ఎళ్ళ “క వకాజఈతిసతి:. తం దివాతీతిధక్‌ _ దృ శోడ్వథిపతిఉదూనాం ఎత శ్రాశాజుధికతిః చన్వః ధృృతః ఉడ్వధి పతి ర్కెన సః- కు. భూమిం ధగ న్తీతి కుధ్రాః పర్మతాః శేషా మిట్‌ హిమవాన్‌- కుట్రే? జాయతే ఇతి కుేద్దమ- హిమవన్న గాపత్య మితి యావత్‌ - సార్వలల్‌ (వ్వ సాజాయా యస్య సః కుట్రేడజాని?. గణా నాం ప్రమథగణానా మోట -అస్య గణా ధారాజుతళం కుత్రోక్త మిలిచేత్‌, గణేభ్యో గణపతిభ్య శ్చ వో న మోనమః- ఇతిళ్సుతి;. గవాం ఠఈా ట్‌ గోరాట్‌. త మారోవా తీతి నోరాడారుట్‌- మహోనందీశ్వరవా అధ ఇజ్‌ ఆ జు హన ఇత్యర్థః- ఉంసా సరస్తీ త్యురస్సరాః ఉరగా న్నేపామిట్‌ ఫణి ను

జ్జ ఇాటుధా రాచమ కార సాగ; ఉరుతరం గ్రైవేయకం మపోకంశాభరణం లేన భ్రాజతీతి ఉరుతరత్చై వేయకథ్రాట్‌- ని_గ్రెవేయకం కంరభూ కే. త్యమరః. ఉడ్వీట్‌. చన్లుః తస్య రుగివ కాన్తి ర్యస్య సః ఉడ్వీద్రుక్‌. - నరన్య బహ్మణః కం శిర_మా రుతే వేధసి బ్రధ్నే ఫుంసి కః కం శిరోం బునోః_ ఇత్యభిధానాళ్‌ - కంచ తదస్థిచ కాస్థి కపాలం యద్వా-నరా స్కాయతీతి నరకం_ తస్యాస్థి తద్ధరతీతి నర కాస్థిధృత్‌. - తి సః దృశో యన్యనః తిదృక్‌ సో మసూ ర్యాగ్నిలోచన ఇత్యర్థః- ఇభానాం గజానా మిట్‌ ఇళట్‌. తస్యార్ద్రంచ త దజినంచ ఆ ర్హాాజినం అచ్చచ్చదః నిరలాంబరం యస్య ఇభేడార్రాాజినా చృచ్చదఃం వదోళోదళిత గజాసుర చర్త పరిధానాలంకృత ఇత్యర్థః. అమ్బుమన్తశ ) లేఅద్భు చాశృఅమ్యూనుకకన్య నా, తేదాకాళిం పజ్కిః సజలజలదప కే రుగివ గళళాని ర్యస్య అమ్భుమదమ్ముదాళి గళరుక్‌ _. వవం విధళ్శివః స్తా ద్భూయాదిత్యర్థః, తద్విరచితతృతీయళ్లోక,,

శ్లో, యోవ్యోమాడీినగోహరీడుడుపగోయు గ్య ౩ క్యగధ్రోపళి

ర్ఫీమభ్వర్యసుకీర మారతర సో నాభ్యుబ్రుడానీనకః

దో్యోషచ్చవ్వువనస్సు వర్పేలింతా వారిన పో పారనా

రాద్యోగ ద్యశివాడఘాడ మృతి పాయాశ్సన; సభాం,

వ్యా యళ్తతీ. య, విమ వ్యోమ్ని ఆకాశే అటన్సీతి వో

మాట్‌. పశ్షీ_ లేసూ మిన, వభః గరుడః- లేన గచ్చతీతి వ్యోమా జీనగః. వారీణా౦ మరీచీనా మిట్‌ నూర్యః_వారిర్యమార్కా ఇ్యాగ్నీరి దువిస్వ్విన్నాంంళుళు కేషు నా-విశ్వః. ఉడూన్వాతీ త్యుడుపః చన్లొః. గా నోః న్తయో య్నుగ్యం న్మేత్రద్వయం యిన్యనః హరీడుడుపగోయు _గ్య-కుః భూమి అగ; పర్వతీః తౌధరతీతి క్వగః- కూ _రవరాపోన శారక ఖే అ త్త సస్టేయే, అపగతా ఛీ ర్యస్యసః అపభీః. భువి ఆరయః ళ్వరయ; భీమాశ్చ లే భ్వరయశ్చి భీమభ్యరియః- భయజ్మ రళత్రవ

ఇాటుభారాచమ తక్కౌారసార; క్ట "'శేపామసూన్కిరతి ఛేదయతీతి గళ్ళ జ్‌ హింసాయాంే భీమభ్వర్యను క; ళత్ర్త రోరీతి రేఫలోపః-రమాయాంరతః ఆసక్తః రసో యస్య సః రమారతరస;- లక్ష్మీ సంసక్తశృంగారరస ఇత్యర్థః అప్పురోవాతీ త్యబ్రు ట్‌- జలజం విష్ణునాభీకమల మి త్యర్థః- తస్గి న్నానీనః కః బహ్మోయ స్య సః- ద్యవి స్వన్లే నీదన్గి తివన్తీతి ద్యోపన్తః దేవాః- 'లేసూంచ మూ సేనా తస్యాః అవన రతకః_ సలిలే జాయేతే ఇతి సలిలజే పతా సలలి'జే ఇవ పత్సలిలజే శోభనే పత్సలిలజే యస్య తథోకృః, వార్థా స్వవితీతి వార్థిస్వపః-అస్టార్థం దోషో యస్యనః చతుర్భుజ - ఆజాభవ తీ త్యాద్య మూలువురుప్తజవగా స్మాన్తీతి గదీ. కా మోదకీధరః_ అశివా న్యమళ్షాళాని అటతి నిరాకరోతీ త్య శివాట్‌-అభూని పాపాని అటతీ త్యఘాట్‌. అమృతం దదాతీ త్యమృతీదః- ముక్తి పదః- అమృ తం చాన్ఫుతే శీ మోవ్నేమ్చు చింజీవినోః-ఇత్యమరః. కం ఉవ కం దదాతీతీ కః క్‌స్య భవ భా కన్దభాః- నః చారిః సః అస్మాక్‌ పాయా దిత్యాశీర్వాదః.పారశ్నే ణే. ఇతిధాళోర్లిజ్‌, తద్విర చిత చతుర్థక్లోక, శ్లో యావత్తుయథరాధ రాధరధ రాఛా రాధర శ్రీధరో యావచ్చారుచణారు ఇారుచమర్‌ం ఇామిాకరం వామరమ్‌ యావద్రావణ రామ రానుర మణం రామాయణం శ్రూయతే ఆావద్భోభువి భోగభోగభువనం భోగాయభూయాద్విభో, ప _ యావదితి.త*యధ'రాః మేఘా సృముద్రాశ్చ. యావ తవ్వ నీతి "శేనుంధరా భూమిః ధర్మా పర్వళః హిమవదాదయః మేరో ప్యష గ్వమ్యమాణ త్వాత్‌ “అహార్యధరపర్వ తో” ఇత్యభిధానాత్‌ ధ రాయా; భూమేః ఆధారః ఆధరః పాతాళలోకవర్తీ (శ్రీధరః విమధరః “కేవ; బువోక్తూర్వరూప. శ్ర్రీవిష్తుర్వా- ఏలేజ యావత్తివ్లన్ని. శ్రీ చ్వేషమరచ నాశోఖా సమృ్బత్సరళశాఖవు! వాణీలశ్షీలవ బ్లేషు పపే.బిల్వేష్యథత్రీ

6 చాటుభారాచమ క్కారసార; ను-ఇతినానా స్టే, కించ చారు రమ్యం చచేతి రుః ధ్వనిశ్యేసాంతే చ చారవః- రుర్నాయుద్దే భయేధ్వనా- వితి నానా స్టే చచారవశ్చ తే ఛారవ క్చేతి విశేషణసమాసః- చచారుచాగవ శృమరాః మృగవిశే మోః య స్లిన్‌ తథో శృమ్‌, అమరాణా మిదం ఆమరం త న్యేదమిత్యణ్‌ | చామిశరం సువర్శం మేరు రితి యావత్‌ - తచ్చ యావత్తివ్షలి. ఆవిచ- రావణశ్చ రామశ్చ రావణరామా, తావేన రానా. రమణీ యొ రమణొ నాయక ప్రతినాయకౌ యస్నిన్‌ తత్తఖో కమ్‌. రామా ఆఅణం భువి భూమా యావల్తినతి ఆానత్పర్య న్నం భోగస్వావి భో గోయ్యిత్త స భోగభోనః భో పభోభునవం సఫ్గద్వీపపరిమితల, శ తవ భోగాయ భూయా ది త్యాళిర్యాదాడాభోలాలనాసేనిత్యకులనిన సాఠా _నరమ్‌, తద్విరచిత పళ్ళామళ్లోక।

ల్లో. స,శ్ర్రీమానుద యోద యోదయద యూదా మోద మూ వేద ఈశా

నిత్యం యేన మారమారమరమా రామారమ స్పారమః

అవ్యాద _స్తరణోరణోరణరణో రాణోరణో రావణో

విన్హుర్హిన్లు ర ఛీర భీర ఛిరభీ రాభీరభీభూర భి ఇ

సఇతి_సః- విన్హుః వ రవత్వితి శేను. న కథంభూతి ఇత్యు శె

శ్రీ రస్యా స్తీతి శ్రీమాన్‌ నిత్యయోశో మతుప్‌ -నిత్యలఖ్నీనివాసః-ఫూ నఃకథం భూతః. ఉద యోద యోదయదయః ఉదయస్య ఛుభోదయస్య విఖే రదయః ఉద్గక; ఉన్నతోనా అరొకూదరో యస్తాత్సః ఉద శౌళాదయ;. ఉదయః పూర్వ కలే స్యా "ఇాన్న త్యే ప్యుద్దతా వవీ - ఇతి విశ్వః, ఉదయ ప్రసాతో యస్యా స్పా ఉద ఇకా దయోదయదయా_. దయా కారుణ్యం ఉదళోూద చమూదయ వయః యస్య దయో దయమాల్రేణ భుభావవావిభధే రుడదహయో భవతి న ఇత్యర్థః. పునః కథంభూత; దాయోదయ; దదతీథి చా

ఇాటుధా రాశమ త్కార సౌర? | స్వేప్పేతి క్విస్‌, దా నయతీతి చాయః-కర్థణ్యణ్‌ - జాతూనాం చాన ఫీలావాం ఉదయః ప్రాదుర్భావః యస్య నః దారొ్యావయః-యః వు మః పరమాత్తా- వేద సర్వంవేత్సి సర్వజ్ఞః ఇత్యర్థః కించ యేనహేతం నా రమా లక్ష్మీః మారం మ_న్నథం నామ ప్యుత్తం ఆర లేభే. యు ఇత్యస్తా ద్ధాతోర్లి ట్‌, రమారమారం అరమారామారమః అవిదగ్యమానా రచూ యేషాంతే అర్టః త్య కృ శ్రీకాః వీవరాగాః ఆతవవ ఆరామా అతిముకోహ రా తేషు ఆసమన్లా ద్రమతే శ్రీడత ఇత్‌ ఆరమః అరకూ శామారమ, ఘళన్దే కవిధాన మితి కః. సౌారమః సారం వాశ్యసారం వాతి వదతీతి సాంమః-ము శజ్ఞ ఇతిసావాగో, క-ఏ తేన కేదకశ్తేతి ఫలితిం కంచ్వలనా రణర్తిణ నాణోరణః రణోరణరణోఇత్ని ఇతినార ౮ మనుకరణశబ్ద._ ఏవం రౌణః రణ సమృస్టీ రణః ధ్వని, యస్య నః రణోరణరణో రాణళోరణః. రణో రణరణో ఇతి నర్వదా రామేణసవా మే రణో స్తితి వారం వారం వద న్ని త్యర్థః. రణో ఇ తత, దీర్చవత్స్రతిభాసా త్రథా ప్రయోగ ఇత్ధం భూతో రావణః అస్తరణః కృత ఇతి శేసు. అస్త సేర్వన్ల రణః ఆన నః జిన్లు రయ స్తీ వీస్త పేతు. విష్ణు ర్వ్యాపక శీలః_ అభీ; నిర్భయః రళ్ళీ రభో స్వా న్తీతి రళి.భ కృసంరతుశ్రే రభనవొ విత్వర్థః. గ కేన్దురతుణ ప్రశస్త ఆవేసయా.క్త ఇతి యావత్‌ , రభ్గిరళ రొభనీ వేగయుక్తా రా గతిః యన్య సః రభిరూ జవవద్గమన ఇత్యర్థ... రభిర ఖః షశ్నీ యన్యవః రఖిరళి: మనోజవవద్దరుడవాహన ఇతియావత్‌ రా 'స్ర్రియాం పహేమ్నిశా లాయా మూశ్రంసాయాం గఅౌవపి. నాసాన్టే. భిర్రీీత్యాం ఖకేపుం సి.ఇతిద- అభి భిభూరభి. అభీరాణాం గోసోలాన్వా భీ భాయస్థాన భూమి రితి యావత్‌. ఈ పావకః తన్య భః; భయం యస్తా త్స గో చాలకభయంకరద వానలకబళనకర ఇత్యర్థః-రఃపుమూన్నావ శే శామే, కతినానా,

& ఇాటుధా ఛభాచఛమ త్కార సౌర చద్విరచితమమ్షుశ్లోకః. శ్లో ముఖం చ చన్ల పృతిమంథిమంథి నౌ లీ

కుచౌచ వీనా కఠినా 8నారినా

కటి ర్విశాలా రభసాభసాభసా

అహో విచిత్రం తరుణీ రుణీరుణీ, క్‌

పదస్శెదః, ముఖం- చ-చన్గప్రతిమంధి.మంథినా.కుచొ_. చ. వీనా.కరినా.8 నాతి నా.కటిః.. విశాలా.రభసాభసాళసా. అవే. విచిత్రం_తరుణీ.రుణీరుణీ జా భే ట్‌ రి అస్యార్థః- మని నా ఎజోం ర్వవిన యే ముఖంచ చన్ట్రప్దతిమంధి చ్చతిర స్కారీత్యర్థః_ మస్థినిన్సుం న గే మన్టేత్యమరః-ధ్నర్మి పరగ్య మస్థిని శబ్దస్య ధర్మపరత్వం వివటీత మితి భావః-వీనౌ వీవరా కరినా కర్శ శా 8నా హోరాద్యలంక్షారవనె- 8నా సవూూ_క ళ్ళూ న్యే వర్తులే వోరే సామ్యేచ పరికీర్తిత- ఇత్యుఖయత్రావి విశ్వః-కుచాచ-విశాలా విస్న్నతా రభసాభసాభసా_రభ నేన వేగేన అభసం సైకతం అభనసతి వాసతీతి తథోక్తా. భన హసన ఇతిధాళో రచ్‌- వవంవిధా కటిశ్చ తరుణీచ-రుణీరుణీ.రుణ మస్యా న్తీతి రుణీ,.*జజాకరికురథరుీరుణో ఇతిళాశ్వతః. తస్య ఈ లథీగ్లి గమనశోభేతి యావత్‌ - శోభాసమ్ప త్తి పద్వ్దాను లక్షీ శ్రీరివకథ్య లే. అమరః ఛౌం గజగవనశోభాం రుణతాో పరిభవతీతి రుణీరుణీ. కొణాదికోయం. ఇన్దుబిమ్యాననా. వోరాద్వల క్ఞారవతీ. వీనకరిన న్తసీ- మైకతళ్రోణీ.గజిగామిసీచ-తరుణీ ్త్రీ కక, కుత్రావి నాన్నీత్యహో విచిత్రమాళ్ళర్య మితి ఖాన, జయ జేవకనిం ప్రతి పద్ధావతీవచనమ్‌,

శ్లో. బ్వేశమలే మమపాణిసరో జీ కోకనదం కనదం కరభోరు

బ్రూహికిమిచ్భసిపజ్కజనే శ్రే కోకనదం కనదం కరభోరు, అి

చాటుభా రాచమళ్కారసార; ర్తి

వదె చ్భేదః- జ్వే.కమ లే. మమ_ పాణిసరో జే. క... అకనదంకనదం. కరభోరు-బ్రూహి- కమ్‌.ఇచ్చసి.వబ్మ_జ- న్నలే.కోకనదం. కనదం_కర భోరుం

అస్యార్థః-క॥ సూర్యసమా కళ్ళి త్పుమూళ౯-. “ళో బహమారు ార్కే*వ్వీతి విశ్వః- అకనదంకనదం.ఆ ప్రకటచివ్నా ప్రద మిళ్యర్థః- కనన్ని.అంకనాని చిహ్నానీ కనదంకనాని "తౌని నభవనీీత్గకనదంక నాని, కానీ దదాతీ త్యకనదంళనన మితీస మాసః- శరభా వివ జోరు వచే యస్య కత్‌ కరభో రూ - తాభ్యాం కామరూపం యన్య తత్‌. కరస్యకర భోబహి;-ఇత్యమర , ఊశారః పురుశే, చన్లే ప్రాళ్లణోవ

సే ల మయో 2 ఛే. ర్హూస్న్వ నే కామరూపిణి తిచనానా_-యచాగ కరఖ స్యహ స్ట్రానమత్ర, సష-ఉ. అధిపస్పూర్య తస రూః దొపవిలాస; యస్యతత్‌ తద్వ త్భూర్యుబిమ్మువ ద్రూపం యస్యవా-కరభోరు_.కం నుఖమేవ నదం యస్య తత్‌ కనధం_ ఏవంవిధం ళోకనదం రక్రామ్భుజం త్వౌం ఇతి శేషా ముధనస్థాన మితి భావః, వతేన నాయికా వ ద్లినీతి నిశ్చీయ తే తకు కృం రతిరవాన్యే- వికచకమలకోళా లర కొనూతపల్రేతి. భవే అర్యకనకుం.షష్కసుడ్తే, గల్రోర్నే లేవిచ. నానా. కరన్య వాస్నస్య భా శాన్నిః కథయా ఉరు వ్యాప్తం అధికం కర్పు మితి శేముం తద్లవాగార్థ మఖి.కావ -వ దదరయం సహాస్తద్వయ మితిఖావః. మమపాణి సరో జే మత్కకపచ్లే రృయతీతి శే. నీవీబన్ధవి మోచనార్థ ప్ర సారితనాయకకర ద్వయం న్వక రేణ నిరుద్య్య వాయికా వదతి, కమిలి. హే పజ్క. జ హేస _తృ వతక్సంజోధకం సద్యనర్థకూప మదనసదేన మ్యెవ' నేశ్రే నాయకా య కీవిచ్చసి కిముత్సే రం వకు మోహనేరణ్‌ బ్రోహ్‌ి శ్రధ్ధయ్‌.త్వ వికత్య ఛాన్ధహోరః. అత్ర; నొయికాయా; పాణ్శాయ కే న్వకరద్వ్యయం విన్యసక్థ పారయతిసతి తంప తి నాయిశో ఏవం పైఢోక్యా అవదదితిభావః ఆాఖి ఆ | (ల ః కూం “రా

10 చాటుధా రాచనముత్కార సార; చింతలూరు నివాసినా పెద్దింటి కనకా దిళాసిణా విరచితశో కా, ఆ కో

న్లో, సఖాయం యస్యాహూు ర్వసురలికదృగ్య్భూరిమకరో

దపాంగం గోశబ్దగంవాపతిపరిష్కార కరణమ్‌

అభధాధ్గాం గాంగేయీా వధికమధికేతే యఉగగం

సభ్యూత్యె భూయృస్యె సరసిరుహనాభోస్తు భవతామ్‌, భ్లా_

యస్య విష్ణోః అలిశే ఫాలే దృక్‌ యస్య సః శివః సఖా మత్త మి త్యాహుః వదన్తి. యస్య విష్ణో, జనక్‌ వస్కు వసు బేవ ఇ త్యాహా యద్వా యం విష్ణుం సర్వజగన్న్నిన్హాప్ల శ్రైతి వద్తీతిచ- యం జేవనం భూరి మకరో దపాబభం భూరిమాణం సెస్టవ్నస్థ్ర కర్లో త్తీత్రి కర భూరి మకరంచ తదుడ ముదకంచ భూరిమకరోడం తత్పాతీతి భూరిమకరో దపః నీలమేఘ ఇత్యర్థః స ఇ వాంగం శరీరం యస్య తీథోక్తం, వదన్తి యం బేవం నోళబ్ద చన్లః గ్రవాపతి స్ఫూర్యః తౌచ్వా నేశ్రద్వయ రూపపరిపష్కారకరణం యశ్య శథోక్తం వదన్సి. య దేవ గాం! "యాం నువర్త స్వయావిణీ మోం లశ్షీం యద్వా గాంగేయీం గంగా యా; అపత్యం వ్తం గాంగేంయాంచ సోతచ గాంేయీా వా తాం లక్ష్మీం “ఈ రింది గోమినీ హ్రీశ్చ భార్గవి కల్లాన్ధిజా. అమరకేఘ్టో గాం భూమిం చ అధాల్‌ చ్వే పత్నీ భావేన పరిజగ్రావా- యొోవిమ్హుః అధిక మురగం కేవ మధిశేతే శయితవాన్‌ కేషఛాయీా త్యర్థస స్సర్తస్త్డు వానాభః శ్రీహరి ర్భృవతాం భూత్యై ఐశ్వర్యా యాస్తు భవరు, అన్యక్షోకస్య శివపరోర్థఃం

యన్య బేవన్య నరనీశువానాభః క్రీహరిః:' నఖా మిత్ర మావా ర్వ దన్నియ స్యాలికదృగ్య్భ్యూః ఫాలలో చనసమ్భృవః వను ర్వహ్మ్‌-*వ నుర్నా దేవఖేదేషు యోక్రగ్ని ధన దాంళువు-మధు రేతు త్రివుక్లీ బే సలిలే ధనరత్న యో” రితినానా-ఇం మన్థుథం అపాంగ మపవృాతశరీ రమక రోత్‌ _-*ఇకారః ఫణిర త్నార్చివ్వు గ్రళోర్ధగువోర్థ యో; హలేశశీ

ఉాటుధా రాచమ క్కొార సార క్షే శౌ కమ్యూంతే నిశాకరకరే ని నానా. యం జీవం గౌ రేవ నేత్ర కేవ శబ్లగహం శోతం యస్యసః గోశబ్దగహః సర్ప - తేషాం పతి ది లీ ద్లై "శేషః ఫరిపష్కారకరణ మాభరణరూపం యన్య తథోక్త మావాః- యః బేవః గాం చన్లుం గాంగేయాం గంగా సమృస్థినీం ధఛారామ భఛాత్‌ శిరసి ధృతవా నిత్యర్థః- "యూ జేవ అధిక మున్నత్‌ మగం శెలాసగిరి మధిశేలే అధి శ్రి త్యశయిత్‌ వాన్‌ -సః తౌద్భృశః.ఉళ్ళి ౫వ శాం యుష్ణాకం భూయస్యై భ్నూల్యె అధి కైశ్వర్యాయా స్తు భవత్వి త్యాశీర్వాదః. తదస్టరుదిత...ఏవ ద్వితీయః శ్లో శేళాః కట్టాలిళాకాభా: కర కారివినాకినః *వా శ్చిన్సిసోగత యో దద్యు శ్శంవో శ్రైబ్టిన గౌకనః, నా కప్పొని పద్గా న్యళయోభ్ర)మరాః కాశా శరా స్తేపా నూభే వాభా వపాం తే కష్టాళికాళాభాలకృమేణ పద్ధ భ్రమర శరవర్మ శరీ శాః కరకారీపినాకినః.50 బ్రవ్మాకిర అగరీ చక్రం పీనాకః వీనాశధను శే కేవ మపాంటచే తథోక్తాః- విశ్చ విశ్చ గౌశ్చ వివిగాః వివిగో భోస్ట్‌ గతంతో. కరర హతిమోగతయ _- హంసగరుడవృప భవా నా ఇత్యిర్థం. “వి; పథీ.పరె నూత్తతోగిరితి విశ్వ... అబ్బం చాబ్టి శ్చ నగ శ్చా ఫ్రాబ్ధినగా.- “జేశ్చకొంసి స్టానాని యేసూం తే అహ్రాబ్టిన గౌకసః- పద్య శీరసముద్ర; గైలాననివాసో పవంవిధవి శేమవిశిస్టా కశ్చ ఆశ్చ్య ఈశశ్చ కేశా బ్రన్యావిమ్హుమ కీకర్ధారా?. ఈ అయుష్తాకం శం సుఖం దద్యు దద _న్వి శ్యోకీర్వాద!? ఇర్గవేజ్కటళా స్ర్రివిరచిత విచి (త్రరామాయణక్లోక;- శో మార్గం మార్గం మృగయతి మృ గ్మే హేతి రా మేతి రా మే ళా లొ ళల శోకం శోకం గతవతి గలే లత్ష్మణి లక్ష్మణేన

శి చాటుధా రాచమశ్కౌ రసాఠ; నీతానీళా నురనురవధూహారలజ్కా రలజ్కొా_6 నీశానీకాతపలతి తవనేశావశీ రావణేన. ౧౮౦ రామే శ్రీ గామే. మార్గం మృగసంబంధి త న్యేద మితణ్‌ _ మార్గం పంథాసం మృగయతి నతి అన్వేషమయతి జతి. మృశే కురంచే హో లత్యశలేతి శోశఠం దుఃఖం గతవతి సతి. లత్ష్యణే గలేనసతి యాతే సతి.రావజే భయంళ లే ముధ్యావ్నాతీశ్తశర శ్వా దితీథవః.తవసి-సణా శ్యే సీళా తపతినతి వాలవద్ధ తిమధ్య తాపం కుర్వతి నతి జోన్స్‌ ఇ్రూల్రాబేత్రా . పద్ధతిరితొ శాశ్వత '-ఆ కాశమధ్యగత స్ఫూర్యఇతి యావత్‌ అలత్షతేన అసవమ్పక్కిర చిహ్నేన-యతివేమధారిలేతి కావ రావణేన దనుజనా భేన- నీతా జాసకీ ఆనీశొనురసురవ ధూ సోఠ "జొలొళ్ళన్లు “దాజాజ జీ వాబ్గనానాం-హాోర్‌. ఆఫ్రోశధ్వనిః అలజ్కారః-యస్యాః "కొం-లక్కాపురీం ఆకోకం నీళా ప్రావితా తత్రనివేళితే త్యర్థఃం తద్విరచిత ద్వితీయళ్లోక, - శ్లో. కుమార నమ్ఫువం దృష్ట్యా రసువంశే మనోదథత్‌ రామసొనాం. కుల క్రేష్టో రామో రాజీనలో చడుం- ణలి కలకేన్లుః బేవకులో కృమః. రామః ఇగ్వనృనోేవ ననితదలో చశః వుండరీ కామః (శ్రీవిష్తాగత్యర్థః. రాతసొనాం రావణకత్యు. కి ర్లాదీరాం- నమ్ఫువం జననం. దృష్ట్వా అవలో క్య- తత్సలవాశణూళు లోచ్యేతి దూవత,- ఈభరూణాం నంకే ఇవితుం తును.౧చమూానసడ్క దధత్‌ వహన్‌. కుం భునంప్రతి ఆర స్రావ. ఖుగత్రా వితిఖాలో కాన్టేలిక్‌. రామావతా రార్థం భూలోక నూగతవా చిత్యర్థ శద్విరచితతృతీయళ్లోక; శో త్వా ముర్వీవరవర్య కావ్యకరణే సేనాగణే భామలే శ్రాగే వ్యాకర ణో రణే వితరణ విశ్వంభి రాధారణ్తే

ఇాటు ధా కొచచు శ్కాకసాకః తీ సత్యం సత్యచతీభయే కరభయ్‌ వాణశీకయే విక్యయే. చాథీ, కవీభ లే పృథోదరభ యే కల్పద ఆ మరయీ. ౧౨ వళరథము వేత్య విశ్వామిశ్రః సాతి, హే ఉర్జావరవర్యం త్వాం కాన్యకరణే ప్ర బంధర చనావిదయే సత్యం.యఖాత థా-సత్యవతీభ యే సత్యవ త్యాం భవతీతి. సత్యవతీభూ; వ్యాసః. అ త్ర భాభాతో రాణా కాసే ణిజితి శచ్‌. తత్రాయా జేశ ఇడాగనః. వాష్థసమి వాచరామనిః వ్యాసం మన్యే ఇత్యర్థః. వవం సర్వశ్రాపి క్రియారూపో భవతి. వీతా గనే సెన్యరమణవిమ యే శరభయీ.శరభూ;కుమూరః.. తవివాచ కామిత ఛామశే విమయే_ త్వాం వా:శీశయీ- చతుర్ముఖమి వాచరాని్య 'శ్రాశె లోకపాలనవిమయీ.విష్టయే విష్ణుమివాచరామి, 'త్వామితి సర్వ శ్రౌన్వయః. స్యాకరణే వ్యాకరణశాన్తువిమ యే. క్వాం చాశ్సీకుత్నీళ్ల యీ.దాథ్నీతి కాచిత్‌ స్రీ- లేస్యా* కుకైభవతీతి దాత్నీకుతీ భూః. పాణీ నిః- తమివాచ రామి-ర ణే యుద్ధవీష యే. శ్యాం సృథోదరభ యీ. పృథా యా. కున్నాః ఉద లే భవతీతి పృథోదరభూ?. అర్జునణతమివాచ రామి, వితరణవివయే క్వాం కల్పదయే కల్పవృతమి వాచరాషి, వికంభ రాధారతే. భూభరణవిమయే. శ్యాం మేరీ మేరుగిరిపి వాచరా తకిట మి మేరుమిిన మన్యే ఇతి భ్రూనల్‌ అత్ర క్ర్రమాల క్కారః, విజయ వనక నిబాసీనా నడిషింటి ముంగ భేశ్వర ఛా స్హైణా . విరచితభాటుధా రా శ్లోకా; శ్లో అకుచియజా వ్రూదిరాషన్నో భవం కినుబలాబలమ్‌ తచృనశ్నాః శ శృష్తాడ్తానక ర్లాధిక ర ణక్రియా,, ౧౩ (అన్యల్లోకన్య పూ ర్వానే శ_ర్భృపదాదయ. గూడ్డతరాః బ ఇూవుఖ వచశ్ళేదః. యడి.యాం.ఆత్‌-.ఇ;.ఆపళ్‌ -.నో-భవం.క0.అఇలా మలం,

కే చాటుధభాళాచమ తక్కౌరసార; టీకా.ఇ; మదనః. అత్‌ విష్లోః. అకారో 'బహ్హావివ్వ్వీశ కమలే మ్వంగణే రణే-నానొ. ఇకారః ఫణి రత్నార్చివ్వనే చస్త్రరోచిపి... ఇతిచ-యాం లత్మ్యూం- ఈకారోబ్దద భే లత్భ్యాం వాణ్యాం కమలశేన శే.ఇతిచ, భవం-జ_న్మ-నో ఆపద్యది. అప్రా ప్రవాం క్పేత్‌ -.నలభ లేబేది తీయావశ్‌ -ఆబలానాం న్తీణాం బలంకిం కిం వ రోోజనం.. వ్యర్థమి త్యర్థః- యద్వా అబలానాం బలరహికానాం న్తీణాం శిం ఇలమ స్తీ తిశేమ:. కీనువీ నాన్రీతి యావత్‌ -మయదన క్రీడావ్యాపార వవ నదాత్ర్రీ ణాం శరీరబల మితి యావత్‌ , లేదు కమ్‌.అమైథునం జరాత్త్రీణారి వ స్తాణా నూతపం జ త్‌,” ॥ తద్విరచితోద్వితీయ శొక శ్లో శాళాక్టయా యాతాట పర్వాతాపిభుగ్రాకాసియు గ్లాతౌనురః వీతామృత త్రాతా జగన్నే తా విభుః ఆ కాన్రుద స్వికారిసాశే కాలయే పైెతామహే స్థాశాభువః పాతౌముదా పా ళౌత్సద్యానీ తాపతి-, ౧క అ ్లిన్‌ ఖ్లాకే వకప్రానేన రామాయణకథ్రా లఘు ల్వేనరచితా, ఆతాకస్య దశరథ స్యా క్రయాంశా ననేన. యాతా గతాటవిః య్‌ నన యాళతాటవి;-పితృవచ నేక ననమగమ దిత్యర్థ -గవాతాపీభుజూ2. న్యేన రాత న్వీకృతాః అనయః ధనుర్చాణతూణీరఖడ్డాద్యా తె. ర్యు గ్యుక్వః- అగ_స్యవచన్నాచ్చైవ తరూణీచాతయసాయకౌ _ ఖడ్గం చ పరమవీిత; జగ్రామోాన్తుం శరానన- మితిరామాయశే. చాళాను ర సృమరవినివాత మారీచ ఖరదూవణ రావణ కుమ్భుక ర్లా ద్యనురవా యకో భాళ్వా తథా వీళలామృుళా బీనా తేపాం రతుకస్ప్సన్‌ జ గళాం భవనానాం నేతా నాయకు విభు శృాశ్వతః శీరామరూప ప్రవృతోవారి అసమం కౌ శ్రాష్రూదృశౌ యన్యసః ఆతామ్రదృక్‌ ఈ క్త శీఖాంకిత విశాల లోచస, ఇత్యర్థం పైశానమహే పితానువా నలి

ఇాటుభా రాచమత్కార సౌర? కక్‌ బన్ధిని సాశేతాలయే అయోఛ్యానంస్థానే స్థాతా స్రోభాశ్వా భు వ భూమే పాతాపాలక న్పీతాపతిః (శ్రీరామో ముదా వీక్యా _పాయాదిత్నర.. క్వాం పా కాల్‌ సా త్యర్థ్‌ తద్విరచిత స్త ఫ్రతీయత్లోకః త్లో ఆారావివ్షూూర ణళ్విట్టగ హవృదయరనూన్క_స్ష సంబుద్ధయః క్వ చళ్వార న్తద్దితాన్తాః కృమవిశకలితె 3 కవర్శస్వరూపాః ప వ క న న్‌ న! క్వస్యాద్ధాతు శ్రీ యం లుగ్వికరణిపరిత్‌ం కుత్ర త త్వావబోధః సూ శ త క్సాణినీయం నవిలనతి నహాస్రోక్రిభి క్భాన్వశే సిన్‌. సో కల్‌ స్వృవినొకోోఫయు కో వోగ్భిస్సార్థం- ఆస్షి న్ఫాస్వ రే భాన్వే ఇతి శళ్లే న బెలనతియది నప్రవర కేచేతీ -భాస్వశరే ఇతిశశ్లో నకారశేఖా లుపౌచేత్‌ భావే ఇతి రూపసిద్ధిర్భవతి తస్మి నటే తారా దీనాం సమ్చోధనాని స్యు- భ తారానమ్చోధనం. అ విహ్లో:.. అనే ఉరణన్య- భా కాన్వ్యా -వే పథత్సీనమ్చోధనం-భావ హృదయన్య-ళ

• ల్యూ _భాే కుమూారస్య-అథ చళ్వార సద్ధి లౌన్తాదృశ్య న్తే యథా సు శివన్య భావ భం-యస్యచేతి భ కారోపరి అకారలోపః తన్యేజు మి ఫ్‌ తెన్య చహ్హోన్సమ్చస్స్‌ 'చొరికం అం-నమృస్ధా స్టేణ్‌ .వినా చము పా కృతం కర్మ వం-కర్య ణస్రిగ్‌ జా లీనా కృతం వాల్నీకం ఇత్యా దీనెత్‌ _అస్యాపర్యం ఇ, అతఇ్‌ _ మనథః కుమారోనా-అథ ధాతు త్రయ మస్లిన్నేవ దృశ్యకే.యభఖా ఛా డీప్తా- నాగతిగన్ధన యో;.ఇణ్‌ గతౌ వతి త్రయం లుగ్వికరణి పరితం తేత్త్వావబోధల కత, వర్తత్ర ఇతి. ావే-ఇద మేన పాణిసీయనూ త్రంచ.. కా శ్తే ఇక తద్విరచిత చతుర్థన్లోకః శ్లో, అమ్బర మమ్మ్చుని పత్రను రాతిః వీతమ హీశగణన్యదడావా యస్యవధూ_స్తనయం గృవామట్నా పాతుసనశ్ళివలో చననహ్ని

శం ఉఊజాటుధారాచము క్కారసౌరః ళన్య "జీవ సామ్చరం వసనం వీతం పీశంగవర్ష్య౦ ఆభారీ్‌ _ అసీదిత్యర్థ:-యస్య టే వస్య అమ్బుని సలిలే గృహం నివాస్తస్థాన మ భూత్‌ -యస్య దేశస్య పత్రం చాహానంఅహీశగణన్య-భుజంగచ యన్య ఆరా తిగ్లరుడోభూత్‌ -యస్య 'జేవస్యతనయం పుత్తం మదనమిత్యర్థఃం శివలో చనవహ్ని ర్లృదౌవా దస్ధమళరోత్‌. _యసన్య వధూః పత్నీ -అక్షూ రమా అభూళ్‌ సః విన్లు-ర్నః అస్తాన్‌. పాతు రతుతు. తద్విరచిత పజ్బాయక్లోక శ్లో, గాయ న్నటడ్విరేభాళి ప్రాప్తదానో గజాధిరాట్‌ శ్రీవున్నా రాయణా భఖ్య గజరాడవీ కాదృశః లల గాయ నశ్చ నటన్పో గాన్న బాకి పేజురేచతేఖాశ్చ, ఫ్రనురాః న్తేసా మాళిః పళళ్లీఒ ళయా ప్రాప్తం లబ్ధం చానం మద్‌? యస్య నః గకాధిరాటో వజ శ్రేన్సు.లోశే యో వర్తతే కీమన్నా రాయ ణాభిఖ్య.. శ్రీమా నృంపత్సరిపూ ర్లః- నా రాయణావ్వాయః గజి శాడవి.శ్రీవూసపాటి గజపతి రవి. తానృశ స్తతృమానధ గృవిశిష్ట:. అ భూ దిత్యర్థః:-గాయంశే [్‌ నటతీచ గాయన్న టక. ద్వా ేఖౌయన్య సః డిక్‌ రేభ: గురు రాయ ఇతి కళ్చిదె ్వణిక--అళి నక్సుగ్భ హీత వేశ్యా తత్స ఖితి యావత్‌. అళిస్పృఖీ వయస్యా చేత్యమర.- గాయ న్నటత్యొ కే వ్వెరేభాళీచ గాయన్నటద్వి లేళ ళీ. తొభ్యాం స్రాప్తాని-డానాని ధన కనకర త్నాంబ రాభరణాదీని యస్య తథ్టోక్తం తల్లబ్ధదాన ఇత్యర్థం నతుక్రో త్రియ ప్రతిగృహీఠచాన ఇతి భావ | ం శచ్విరచిత సుష్టక్లోకః శ్లో, నేశ్రే శ్రోర్రే నజా వశ్త్రే గాశ్రే వుస్పేమ కోఫ ఆ పూసపాటన్వయాన్ధీందో న్వ_జ్త నారాయణ ప్రభో, ౧౮ సూ వుక్స్పేను కోళ-పుప్పాణి ఇమవో భాణాః: యన్య పు స్నషః- మన్యథః- తన్య శోభేవ శోభా యస్య తస్య నంబోఢనం,

ఇవాటుధా రాచమ తక్కౌార సార" 17 పూసపాట్యన్వయ ఏవాబ్ధి నముద్ర, --తన్య ఇన్లు శృన్త -వంశాభివృద్ధి కర ఇత్యర్థ భో నారాయణప్రభో శ్రుశోతి వేదశాస్తాదిక మితి శోతా-కయసెగ్త శో కే.సకలవేదళాస్త్రావ్యగం వక్తతి వకా-తమై శ్రి నశ్త్రేభగవత్స్రతికరం గీకం గాయతీతి గాతా-తసెత్హ గాశ్రే-కేతా భూ-నాయక స్తసై శ్రి నేత్రే. తే తుభ్యం స్వస్తి మద్గిళం-నడా సతత వము లి

_న్విశ్యర్థ-- ద్వివేదుల వే.కటళశాయ్రేణా విరచితా శ్లో. రోగఏ మదవాద్యసృ ఛా ర్యా కలితమాళిరు అయ కాననచ్చేత్తా దద చం వో గజాధిప, ౧౫౯ పవచ్చేద ౨ శావి-ఇం-అదహత్‌ -యస్య-భా ర్యాకలికమాలి _ ఉ.అ వీయ -కాననచ్చేత్తా-ద ద్యాత్‌ -కం-వ -అగజాధిప , యస్య 'బేవస్య గవి నేత్రే స్ధిత ర అగ్ని? ఇం మ_న్మథం అద హత్‌ _భా ర్యాకలితమాళి;. భానాం నతత్రాణాం అర్యః పూజ్య శ్చృన్లి- చే నాః లితమాళి స్సంగతశీర $. అపి యో విషుహితః.* న్య బవా క భా. (ర ళ్‌ ణ -ఆననం ముఖంత చ్చేశ్రీతి కాననచ్చే శ్తా- అగజాధిషః పార్వతీ తిఒస్త్రు,ఉ: క్యాద్భృక్షిమ్న్మ్మ వ్ల యుప్శాకం-ళం సుఖం.దద్యాత్‌ .దచా తిన రం న ల్‌ తద్విర చిశోదెగ్ధతీరకః శ్లోక, జ యువరంగమహీ పాల తీవోద్యానమయూరికా

• కాంతం వినా నదీకీరంమ్య్ముదమాలోక్య సోత్పు కా. ౨౦ హీయువరంగమహీపాల- తవ లే.ఉద్యానతుయూరికా. వు గోపవనస్థ ఒరి *శీ-కాంతం వినాస్థితా-హాతీఎ-విరవాఖరక్తీ న్నే తిథొన:. తదా ఇరమ్మదం మేఘజ్యోతి.. ఆలో క్య-సోత్సుశా వార్ష యుక్తా సతీ. నదీతి ధ్వనిం కుర్వతీత్యర్థ.-నద కచ్చ ఇతిధాతు.. _ = శాంతం పురవపత్నీణ ముద్దిశ్య వనానద్‌తి పునవునర్నశలీత తి

క్షే చాటుధా రాచమ త్కారసారః తద్విరచితస్త ఫలీయఃశ్లోక:, శ్లో, అధునా మధుకరపతినా గిలిళోప్యప కారదమ్స్పతీ యేన తాత సృపాలయే నాత్హం గళితవికారో వినాయకోలమో ఖా ౨౧ చాక అధునా ధుకారరహి తేన-మధుకరపతినా-అత్ర, ధుకారలో జీ నుకరపతినా-నక , శేసే.నే త్వర్ష, అపకారః అవగత వపళారోయసి ౯ సః టం థి న్‌ శ అపకారశ్చాసా దమ్బతీచ పకారలో జే దన్నీ గజేన -గిళిత్‌ విగ, సోవీ.. న లీ యేన జేవేన శ్రా రథఖ్నీత స+ గళితవికార -గళిత స్య్యక -వికార వి ఇత్యతుర యస్కన -అత్రవికారరహితః లతా నాయక, విష్ణుః- మాం పాయాత్‌. -రతుత్విత్యర్థ శే్రోలు గ్రామనివాసినా ద్విభావ్ని కష్యశా క్రణా విరచితన్లోకా తో వేత్ర్రో కోటరం నాస్ని నాస్తి బాణధరోయువా ఇత్యుక్త్వా కురుహూం త్యక్యా విర్వినానవానిర్యయొ, ఎ. నీత పేజీ హేపథటీ ₹అత్రూ స్మిన్వవే.-కోటరం కోడం-నాస్పి ర్మ్ధం వదృశ్యత ఇతి యాన అనే పురతఈ ఇాణధర శృరధరః.. యునా నవవయన్క -నా ఫరుపో2 స్పి, ఇత్యుమూన్తుకుడదువాలత్యు క్వాం వనం నిగద్య భూరుహూం సంత్యజ్య -విః పశ్నీ.వినాసవా ద్వితీయపథీ ణా సాకం-నిర్యయా నిర్ణతః, తద్విరచితో ద్వితీయ! శ్లోక, శో, వటవృమో మహానశ్ర, మార్గ బూద్యత తిద్షతి తి అక్ర సంబోధనం వక్తుం షాణ్తాసాకథి ఈచ్యతే; పే వటో బ్ర హ్యళారిక.. ఇతినంబోధనం.అచిప "కే వచోయ వాయాన ఇత్యవా దేశ-.మువో నధిక* బుక్ష+ భల్లూక;.మార్గం వం ఇాన్నం-అవృత్య అక్రమ్య-తివ్వతి నివసతీత్యర్లః. శేష నృులభ.

చాటుధా రాచమ క్కోరసారః కం తద్విరచితసృతీయః శ్లోక, శో. విరాటనగ లే రమ్యే కీచకాదుపకీచక మ్‌ అత్ర, క్రీయాపదం వక్సు ర్హైమం దాస్యామి కోంకణమ్‌, ౨ఈో రమే మనోవా లే.నగశే.వి కళ్ళ్చిత్సథ్నీ.కీచకా జ్వీశోః- “వేణవ కచకాన్నేస్యు, యేన్వన న్మ్యనిలోద్ధ తాః-అమర,.ఉపకీచకం సమిబస్థిత వేణుంప్ర్రతి.ఆట చచార. అటపట గతౌ, ఇతిధాతోర్హిట్‌ అస్య శ్లోక స్యోత్తరాస్టే నయ న్సులధ్య, తద్వించితళ్ళ గ్పేతుర్థః శ్లోక. ల._వివ. భుజ్‌ మృృషపవమద్యామేగ ద్వైనాశముపయాస్యసి తాభ్యాం క్షేవావి రా జేస్త) కష్టస్తాజిన మకళ్ణ' మ్‌ గి శా జేను హేన్ఫప శ్రేవ్ట-విషం విగతష్టకారోయసిి సృథోొకం నాఖ్యాం ద్వినకా రాభ్యాం శీన కశాశేశాపీ.నినా బు తే.అకణ్ణకం శత్రు భయ రహితం- కృష్ణాజినం అస్మి౯ శబ్దే షకాత కకార ఎశకార్తద్యయరహి తే సతి తేసా ముపరిస్థాజ్వ శ్రే ౯ రాజ్యమితి రూప సిద్ధి-త నునాత్యెన్స్నవా మన్ని)భి స్పాకం- భుజ్‌ త్యు అనుభూయధ్వ వింళద్ధ్య కర్న ము్రుషలపు వకో్గాస్య్య సి ప్రాప్య నే. | “.విఖ్ఞణకవిరచి తా శ ల్లసేకళి తే కఖలీభార స్సుమనోబా ర్యాల్సియేతి సీలత్వాత్‌ భవతిచ కలాఫన త్వాన్నిర్ణర మాన్య కథంనోచేత్‌ ౨౬. శ్రి యేతే కబరీభార. వేణభర..నుమనోభా రాత్‌ సుమనసాం వుష్పాణాం భా రాల్‌ -సుమనసాం చేవాగాం భరణాచ్చ-స్రియ స్నా" మనసః వుమ్సం-సుపర్వాణ స్సుమనస-ఇతిచామరణళాతి ౪ ౧వ స్‌ వాచరతి, అచారానే క్విప్‌. అతి నీలత్వాత అనిత త్వా ద్ధేతో,. అతి విమ్ణురివాచరతి. అ కారోబ్రివాని మ్ష్వీకకమలేషు-ఇతిన్వానాంశలా? పాతీ తి కలాప చన్షి--చన్త్రధర త్వాదితియావత్‌. = శలాపవళా(ల్‌ "అభి

తం ఇాటు ధా రాచమ తక్కౌరసారః రణ యు కత్యాత్‌ . భవతి భవ ఇ వాచరతి. భవోభీమసా:ణథూరుద _ థి / ఇ త్యమర - శలాపో భూవమణే బే తూణీ లే సంవాతావవీ-విశ్వః. ఏవం నూరి, త్రయన త్వవిలసనతా నోచేశ్‌ నిర్జరమాన్యః- నిర్ణరె స్ద్తోవె -యౌావనపూ నె శ్చృమాన్య పూజ్యః- కథం భవతీతి శేష అత్ర, శబ్దశక్ర్యానీత క్షే ప్రాణితలు పోపమాలంకార -ఆ ర్యావృ త్తమ్‌, తద్విరచిత ద్వెతీయ..

శ్లో, కదలీ కదళీ కరభ కరభ కరిరాజకర. కరిరాజకర

భువన త్రితయేనబిళ _ర్రితులొ మిదికూూరుయుగంస చమరారుదృశః, చమూరో; కురంగన్య-ద్భృ శా బీవ దృశే య్‌స్యో తొట్ట జ్య ఊరుయుగం అజ్కద్వయం-భువన త్రితయే జగత్ర యేవి.తులాం సా మ్యం-నబిభర్తి నప్రాప్నోతి, కేన హేకునేత్యు త్తే కదళీ.మోచా-క దళీ వెజయ ౨౩ కా-అభూ దిత్యధ్యాహార.. పా తాళలో క విజయప్ర, కట నార్థం తల్లోకా దుద్గతీ జయ స్తంభన ద్భాతితి భావ కదళీ మృే రమ్య్శూయా౦ _వైజయన్వ్యాం కోతి నానా్టే. కరభః హ_స్తబహి-ప్ర బే శ. కరభ.కరయో ర్భాకాన్త ర్యన తథ్లోక్ట . వ్రైగ్ధనాస్ట్రాలిరభూత్‌ _ నమస్కాారోవా-ఏ లేన మృర్త్యలోకవిజయ స్ఫ్పూచ్య లే కరిరాజకర, ఐ రావతతుళల్లా _శరిరాజకర..కరో భాగభీయ స్ఫో౭-స్యాాతి కీళా గభేయ కరోబలి,.. అమరః కరీఛా సౌఠాజూచ కరిరాజు -బలిప్ర దనొ పఇత్యస్థ తస్య కర వాస్తోభూదిత్యర్థ - లోశీ నిర్షితో నృఫ - బలవశతే శక్రురాజా ఇఆాబాయన ప్రదాన ముచి మితి న్యాయేన_తన్య వాస్త కరపదోభూ దితి భావ- అస్యా భ్రమాశబత్వా న్నాళలోకవిజయ స్ఫూచ్య లే-అత పఏతీపూోరుయుగం జగత్ర యే సామ్యం నాలభ తేతి , భనం అతిశారోల్చ్ట్యలక్రార . తోటకవృత్తమ్‌. న చతుష్టయతో గి స్తా జ ఠి

లేఖేమతో నిదష్మ ఖై తోటకవృ త్త మిదమ్‌, ౨ల

వాటుధా రాచమ త్కౌారసారః || తద్విం చిత స్పృతీయ.. శ్లో వాసో భాతి కుచద్యయం తవ శివం మధ్యం వపు శ్బారుతా శేళా నాసికమౌాక్షికం నువదనం స్నిగ్యాజ్లరాగో దృకౌ గక్షొవ ద్గజికుమ్భువ ద్గగ న వధ్రాచ్చేమవ క్షేయవ జ్ఞమ్మూూూవ జ్ఞలబిందువ జ్ఞలజవ జ్ఞమ్బాలవ జ్ఞాలవత్‌ , లొ హే ప్రియే తవ వోస గజ్లావద్భాతి, పతత్మియా సర్వత్ర, గ్రావ్యో, కుచద్వయం గజకుమ్భువత్‌ , ళివం ముధ్యం కశోభనావలగ్నం గగనవ త్ఫూత్యతయా భాతీఒత్యర్థ- వపు న్లేహ..గాక్లేయవ త్ర నక మివ. న్హార్సుతై ప, మైష్షనప్రషయాపత. వావ, ని ద్యే వౌ నన్దక రీత్యర్థః- శ్చ శా. కచా.-జమ్మ్హూవ్యళ్ఞామ్చువమివ నాసిక మౌ_క్రికం_ జలచిన్తువత్‌ , ఆఅ త్రనాసికా శబ్బస్య శ్త్రబత్వం, నాసికా నాసికం శీ్‌బే బాథో బాధాద్వ 'యోరవీతిద్విరూపకో కే. సువదనం జలజవ త్పద్యమివ-అిబ్ల రాగ అజ్ల సుగన్ధద వ్యాను లేపన౦.- స్నిద్ధన్తు మసృణం సాన్ట్రం-అమరః-జమ్బూ =ఖవ బ్లామ్భూనద్వసువర్మపజ్క మివ భాతి. కొణాదికోయం. దృకౌ జా లన ద్లవాతమ ఇవ ఫాతీ త్యన్వయ.- ఉపమాగర్భితక్రమాలక్ఞారః. శేషతుల్యేతిస్తగా త్తే, సర్వర్రను బన్భోవతి ప్రత్యయ. శ్లో. ఇస్లీవ రా మ్యూస్ఫుటవిద్రు మోప్య్యాస్స జ్మేత ముద్దిస్యవనేచరన్త్యాః వోరా స్సృమస్తాభరణాని వృాళత్వానాసామణిం నా*=-వవార న్తిచి త్రమ్స్‌

• ఇస్టీవలే ఇవాతీణీ.యస్యా స్తస్యా:-కునలయనయనాయాః ఇప్లీవరక్బా నీలేస్థి న్సి తే కముద్నకెరవే- అమర - స్ఫుటవిద్రుమం టే చిరప్రవాళిమిన-టన్హు మధర్రం-య స్యా నృశోశాయాన్య క్కీ కోము ద్రిళ్య నజ్కేఠస్థానమాలో చ్య-.వనమ భ్యేసళ్బుర న్యాః-నాయిశాయాన్స ర్వో భరణాని.-చోళా _స్వన్క రాఃఎవ్భా త్వా అపవ్చాత్త న మ్‌ లజ్కారముక్తాఫల౦-నాపహర న్లి-చి తే న్లూ రం ోహాతుకిక్కు శె అ౭82%46 న. అలు

జ! ఇాటుధా లాచమ త్కారసొర కే.ఇస్పీవరాశ్సీతి విశేషకేన.నీలకృ (కుసారిత నాసామతే రుపరిభాగ ఇదె ల్యేన-న్ఫుటవిద్రుమోన్వీ తి విశేషణ నాథోభాగప్రసారి తాధరో వ్వరకిమ్నూ -త న క్రీకం-గుంజాఫల-కుతి మత్వా-తస్క.రా_ నన్నా పవారన్తీతీ భామష- అత్ర, సమాసో_క్రిగర్భిత భ్రాన్నిమదలక్కారః, -ఖభోజమబో కాజనిరచితల్లోక_. శ్లో, కచభాళా త్కుచభారః కుచభారాద్భీతి మేతి కచధార- కచకుచభారా జ్ఞమనం కోయం చ(న్తాననే చమత్కారం, 30 కచిభారా ద్ధమిల్లభారా త్కుచళభార. భీతి మేతి ప్రాప్నోతి, కథమి త్యుత్తే కుచచకవాక కచతమోభరదర్శనేన బిళేరీలీభావ . కుళచ కమిథునదర్శజేన స్వనాశహేతుళ నూర్యోదయజ్ఞపక త్యా ఈ్కఛతిమురభారు బిభేతీ తిభావ .5 చకుచభారా డ్లీమునం చిళీతీ తత్త లో హేతు కిక్యుశ్తే.కచభర ఇతి_నీలమేఘ:.కుచపర్వతరూ ర్వర్షతి చే.చ్వారిధారాప్ర, వాహేన-స్వన్య వోనిర్భవతీతి జఘనవులినం-_బిఛేతీ తి భావః. అత్ర విషయనిగరణే నాతిశయో_క్ర్యలక్కార?. ౫. తద్విరచిత వవ ద్వితీయ శ్లోక, శో, గవీనాం మానసం నౌమి తరథ్సి ప్రతిభాత్యూ'

య త్బోలేన పయాంనీవ భువనాని చతుర్దశ, తం యల్‌ యన్వానస- మమ్భు ఇన ప్రతిభా ప్రతిభామృః. జలమివ-సర్వ వాల్ట్‌ పకత్వ విశిష్ట బుద్ధిని కేవ... “బుద్ధిం నవనవోన్మేమకాలిసీం ప్రతిభాం విదు.” అహ్రోపమానప్లూర్యపథక కృఢారయః.* కాదృగ్విధప్ర తిభయా ఛతుర్షశభువనాని-పో తే నోగు వనళయయాంసీవ జతాసీన_తరలి లంభు మ! ఘహిమవిళిన్షం.కవీశాం వమూననం మానస మేన మ్హావపసర్త- శ్రషరూపకనమాపవః_త న్నా మి ననూము, అవాసిళ్య న. టా

ఇాటుథా రాచమ క్కౌరసార. ఖ శొాలచెల మల్లి నాథసూరివిరచితత్లో కా, స్లో, శాచిడ్బాలా రమణవసతిం పేషయన్నీ కొరణ్ణం " జానీహస్తా తృభయ మలిఖ ద్వ్యాళ మస్యోపరిస్థమ్‌ గౌరీకాన్నం పవనతేనయ చమకం చాత్ర భావం పృచ్ళ త్యార్యో.నిపుణతిలకో మల్లినాథ కవీను నా --శాచి ద్చాలా నూత్నయావనా-రమణవసతిం నాయక గ్భవాం పలి కరణం వేటికాం-దానీహాస్తా త్చాపయనీీ సతీ-నభయం భయస హితం. కరణ్గోపరిస్థం- వ్యాళం భుజబ్గ్యం-గౌరీకాన్నం ళివం-పవనతనయం వాను మన్క్యథి-చన్సుకం. ఈజామ్చేలకంి ఈ అలిఖ చెత్యర్థ...అత్రా న్య ౯ శ్లోశేభావ నూకయం-నిపుణతిలకః వ్ర గల్భ శ్రేష్ట -మల్లినాథః కవీ న్లోః-సృచృత్యాకాంతతి. త త్మిమిత్యు శ్తేసా నిజయొవనారమృ పూర్వ, వాసస్థిత నిజనాయక స్య న్వవ మోద్యోతనార్థం స్యవిరవా వేదనాద్యోతనార్థం. కరణ స్యాన్న 'క.అర్థవిక సితపద్యం నిధాయ. శద తణార్రం కరణ్లోపరి.గన్సవ హశత్రుం వ్యాళం.మదనశతుం శివం. తద్యోక సనళరీనూ 5్టకబళన సామర్ధ్య చుక త్వాత చృత్రుంచొనుమన 0 ఈరన్శకరవ్లా స్వావతభ మరళతుంం “చమ్పకంచ. లుత్వా. వతెరి భవ రహో జేవనాం వారయన్నీ సతీ థె ్యీ శణావాం దినాని కవచ లే భావద్యోతనార్థం వ్రేషమయతీ తిభాన . యువరళ్లి రాజం ప్ర త్యనేనవిరచితశ్లోక,. శ్లో. రజ్గత్తురల్ల మధిరోసాతి రబ్లనాశే 'గోత్రారి రాతృకుతంకః కలిశం బిభర్హి ఫదంచ మోద ముపయాతి న గేంద్ర కన్యా నాగాజైనేన పరిమున్యాతి వళి నిరాశ, న శబ్లనాశో- యువరబ్ల రాజే రబ్బత్తురబ్ల మధిరోవాతినతోో త్ర రి రిన్ద్యః ఆతృకుతుకస్పళ.కులిశం వజ్రాయాధం-బిభర్మిడ్తారలికీయర్థి వెంత్యునే ణి

క చాటుధా రాచను త్కార సారా ఏతదశ్వఖు రాఖాక భరాప రాగపరమ్స రాభిః సముట్రే నిర్ది లేసతి తద_న్త ర్సీన మైనాకపతుచ్చేద నార్థ్‌ మితి భావః-న గేన్తుకన్యా పార్వతీ. వతత్ప రాశేణ-నిజసపత్నా్యా గక్ష్లాయా -వోనిర్భవతీతి మోదం నిజసవోో దరపతుచ్చేదనం భవతీతి ఖేదంచ ఉపయాతి. ప్పాప్నోతి- ఈశ శ్శీవ?- నాగొజినేన గజచర్యణా-మౌళిం ముహ్వు త్యాచా?, వదయతి. జటాజూ టాన రన గజొసంరగతుణార మితి భావః అతాసనమున్తాతిశ ఈజాక వ =ంథ ౧ థు ళో యి ్‌్కి' లకా్కళార32, తద్విర చిత స్పృతీయళ్లోక * శ్లో పతి రతీవ ధనీ నుభగో యువా పరసతీక థ నేషుప రాజుశ్రఖ శిశు రలజబ్కురు తే నడినం నదాాళదాాసానుణతాళుజతీకుత్ను పతి రృర్తా-అతీవ ధనీ అధికధనవాన్‌-నుభగ స్ఫురూపసమ్బృన్న '- యు వాతరుణ _పర(స్త్రీషుప రాజ్యుఖః-ఏ తా దృశ స్వ్వ్రనాయక శిశు ఫు ర్‌ నస్వసదనం ఆలంకరోతి తదది తొదృకృమ్సాద్యు కావి. సానుదతీ రుదతీ విసీదతి. కుఠంత్యుక్తేతత్కారణం సుధగ ఇతి వికేమణేన ద్యోత్య తే శోభనంచ తద్భుంచ సుభం శుభ తౌరకం శుభలగ్నంవా-భం నతు శే చ రాశౌచలగ్నే చాంశేవి దృళ్యల-ఇతి క్యౌతిపే. తస్మి౯ కో ల ఆశి గచ్చతి ప్రాప్నోతి నుభగ--కుభలగ్న గావికా త్యర్థిః-న త్యున్వదెవన గా మి--అతో నుదిననమ్మ్ళొగ సౌఖ్య శాహి లేన సా రుద తీతి భావః సమాసో శ్యలజ్కార కొండపల్లి నివాసినా రత్నఖేటదీమ్యీతేన కృళాం. శ్లో గావ్మ్భా ర్యాతి ఛయేన యన్య జగతాం చేశ్రాణిమానంగతా పత్రం యస్య న వీన తౌంభజతి యత్సజ్శేయ మూనీజ్ఞగత్‌ రాజత్కే. సరితాం నముద్రృమమలం యద్వత్సమవ్యబ్దగు శ్శీతే యస్పవిభాన రీశరుచి ఈ కుర్యాచ్చమభ్రం ళివః. 9౫ పడల్ళే-గాం-ఫ-యాలి.శ యేన-యన్య-జగ తాం-నే త్రా-అణిమానం

ఛచాటుభా రాచమత్కా_ర సొర వక్‌ గతాంపత్ర, ౦-యస్య-న-వీన తౌం- భజతి-యకత్స య్షేయం-అనీశ్‌ _ జగత్‌ _ రాజ త్కే.-సరితాం- సముద్ర, మం-అలం_యద్వత్సం.- అవ్యబ్దగుః-శే తే. యస విభా. అరీశరుచి,.అ -5ు ర్యాత్‌ -శం-అభ్రంశి-నః వ్యాఖ్యా యన్య "జేనన్య-శయేన క శేణ జగ తాంనేశ్రా సతాం అణిమానం గళొ- అణుస్వమాపం గతానలతీ-గాం భువం-భీ, భయః- నలూతి నప్రాప్నోతి-యస్య 'జేవస్య పల్రే ౦ వావాను. వీనతాం పజశ్నీం =ద్ర,తాం గరుడత్వం. భజతి ప్రాప్నోతి.జగ ద్య్భుపనం- యస్య పదా పాజేన- మేచుం మాతుం యోగ్య మాసీత్‌ క విక్ర మకథా. శ్రాను నన్టేయా.య్వన్వ్‌న యగ నక్ష స్థ 0-అం మత్యన్నం-ముదా సనో ఉణ నహిళొ నముగ్‌.సముత్‌ రమా 6 శ్నీ ర్యస్యతత్‌ నముద్రమం అనీన్‌” రాజ తగౌశమానం. కం ఉదకం యస్మిన్నస్మి౯్‌ రాజే లీ పాల్‌ ఆారలార్చే లా నరితాం విభా సముబ్రే్యయ దేవ శ్చేకే.య అవ్యబ్దగుః అవిశ్చాబ్ద ల్‌ స్తై జి ఇశ్చావ్యజ్షా సూర్యచ న్ర్ర-తౌ గావౌా నేత్రే యన్య తథోక్తం (4 అవి రద్రి ర్హ్లరి కేళి. (2) అబ్జో కెవాతృక స్సోమః- (క్ర) న్వనవ్రేషు పళు వాగ్వజ్ర, దిక్నేశ్రమ్మణి భూజలే.గా.. ఇత్యమరః- అరాణి భారాః అస్య స్త్‌ వ్యక్‌ ఆయుధ కేు మ్‌ాశః ష్‌ చక్తమి త్యర్థ - త్తి గ్రుచిరాస క్తి ర్యృస్య తథ్లోక్త -ఆరీశరుబె స్పః అః నిమ్షుః_అభ్రంళి భృంశేరహితం- శం సుఖం-వ యమ్‌ష్త్టాకం కుర్యా త్కరోత్విత్యాళీ రార్థద?

(౮ శ్లో చే తచ్శత్రు మిలే పురజయసమయే స్యన్తన - తత్పజాజ్క యె సలీయీకామ్బుజాడీ శరథికవి నగా నద్ధిజాలొధినాఫ, శాణ్తా సజ్హాతజా తానసకువర చరా జ్యాచత_న్నస్న చక్రీ యస్యానీ న్నీలకళ్దా స్తదధిపజనక స్వామ పాయాత్స పాయాశ్‌ =

ఫురజయసమయే. త్రి పురసంవళీక్‌ కా లే.యస్య 'జేవస్య చశే ల రా శ్షేకచ్చర్రమాత్రే- ేహాం చక్ర్తవాకానాం శత్రు శృన్దః మిత్రం

వం ఇాటుథా రాచనముక్కౌారసౌర;

సూర్య:-కౌ బభూవతు రిత్యర్థ.- న్యన్తనం రథః. తం పదం చక్రం ఆం

జ్కః చివ్నాం యస్య న తత్పదాజ్క* విమ్ముః. తస్యద్వెతీయీాకా

మ్చుజాథీ ద్వితీయపత్నీ భూమి. తోణీరథోవారిశరో. మేరుధన్నా మ్చుధీషుధి రిత్యమర శేష... అసీదితి సర్వత్రానువర్తతే. శరధి రపి తూణీరోవి శరధి _స్తద్వాచకసముద్రః గౌ చాణం గోవాచకాని శాన్యుదకాని ధియన్వే స్పిన్నితి తద్ధిః సముద్ర?-త_స్లీ౯ జాతా లక్ష్మీః

తస్యా. అధినాథ స విష్ణు రానీత్‌ . కాజ్తా అశ్వా.- కాళ్లోత్రీ ద

ల బాణార్వ వన్లావనర వారిషు-ని. త్‌స్తా జ్ఞలవాచక శాణ్తా జ్జాతం

జలజం. తనాజాయత్‌ ఇవి తజ్ఞాత.-త ఒహో-త స్యాననకుహ శేష ము

ాశటె జ"- ఆటా. లి,

ఖగహ్వ లేము చర న్తీతిచరా- వేదా -బభూవ్రు - జ్యాచ వమ్తార్వీిచ సౌ

గా షి భూవాచకజ్యామన్తే శిరసి యన్య సచాసౌ చక్రీచత_న్న నృకచ కీ. కేమః యస్య ేవన్య సీలకల్దా అసితగళ; అనీదితి సమృన్థగ శ్రదధిపజనళ

వ్తస్య సీలక ఖ్రైవాచక మయూర స్య. అధిప్వ కుమార స్వావిాా-త్రస్య జ

నక్‌ ళ్ళివ-న్సః అపాయా త్సాయా దో త్వి తాకీ ర్వాద్గ-

(8) శో మధ్యం విష్ణ పదం కుచె శినపదం వం విధాతు;పదం ధమ్మిల్ల స్సుమనపదం ప్రవిలసత్నాళ్ళీ .నింమృస్థలి వాణీచే _నధురాధరోరుణధర (శ్రీరంగభూమిర్యపు స్తస్యాః కిం క థభయామి భూరిసుక్ళతం మాన్యాసదానిర₹ +

తస్యా నాయి శాయాః. మధ్య మవలగ్నం-విష్ణుపడం వైకుభ్ధామిత్యర్థః

ఆకాశవత్చూతృకయాభాతీతిభావ.-కుచ్చా _ శివపపదం క్రై లాసస్థానం్య వర్వగనన్భానతీ ఇతిభావః-వక్తృ ంవిధాతు;పదం- సత్యల్లో క్ష ఇత్యర్థ -పద్య వద్భారీతిఫావః- ధమ్మిల్లః వై శికం.సుమనసొం_'బేవానాం పదం స్థానం- న్వర్ల ఇత్యర్థః పుష్పాణాం స్థాన మితిభామ-నితమృస్థలీ జఘన ప్త టేశ।- ప,విలనక్కాణ్చీ కాజీ ఏ నామకపుణ్యతే శ్రీ మితియావత్‌ _రత్న మేఖ క లాలజ్క్య లేతిభామంవాణీసూ క్రి ర్యధు రా మధు రానామపుణ్యవేత్ర 2

ఇాటుథా రాచమ త్కార సౌర; ష్ష్‌ మాధుర్యయు శ్రేతిభామ. అధర. అధరోసనుం. అరుణధరః అరుణాచల క్షేత్రమిత్యర్థ.- రక కాని మానితిభావః-వపు నేవ (శ్రీరబ్లభూమిః ల! గ్రీరక్లిమే్ర, ం.శ్సియః సౌన్దర్యల మ్ష్య్యూః రజ్బభూమి ర్నాట్యస్థానమితి భావః. తస్యాః భూరిసుకృతం కిం కథయామి కిం బ్రవీమి, అతః సొ నాయికా సతత్య నిర్ణ స్షేవె ర్యువజనై శ్చ మాన్య్యా నేవ్యా-అక్ర, వ్రకృ లౌస్త్రకృ మిశ్ర క్రీహాలజ్కారః. శార్టూలవి శ్రీ డితమ్‌, కోననీమనివాసినా పాలంకి బ్రవాసోమయాజినాకృ తౌః పే ళ్లో, నోమ ద్రోభవగోయుగోవినతీగోవాస్తాదిగోపొలకో గిగీజా రాధిత పాజగోజరయగళో గోలాళిజాగోవి, యః _ :తోఖిర్య శ్రికగోవపై. రితరుణీగోవిభ మోగోప్ర, దో గోపీగోనిచమైక గోస్థలతను ర్లోపాలకః సాతువఃం గోమా న్ఫూర్య-గోభవ శ్చన్లు. సౌ నగోయుగం. నే (త్రద్వయం యస్య తథో క్య;-గౌర్వడ్రం వా సేయన్య నః ఇన్సః అది న్యేపాం తే గోవాస్తా వయః[వీన ళా: నన్ఫూః తోవాస్తాదయో నోపాలక్యా దిక్సాలకాః యన్య కథోక క్‌ గాక అజశ్చ గోఒజె-సరస్వత్కీహ్యాణా- తాభ్యా మారాధిజటీం పూ పోడనగోజయుగళం చరణపద్య ద్వయం యస్య తథోక:-.గోరాళిజా లశ్షీ:- గార్భూవిం; తయో వయో నాయకః_ గోభిళ్చాతై ర్యరితా ఖణ్లిశాః గోపవై రిణం జేవళత్ర, వ స్తేషాం తరు ణన్టేః పత్నీ - సాసౌం గోవిభ్రామా. నేత్రవిలాసా - యన్య తఫోక్ష్యః_ గోప ద నృర్షసౌఖ్యప్ర, ద?-గోవీనాం గవాంచ నిచయ స్పమూహః_ గవాం దృక్కానీనోం- స్ధలం నీద్లూ తను శృరీరం యస్య తృఫోక.. గార్నా క్కేవృవమభే చచ్చే స్వర్గ వజ్రామ్చులో మను ద్వయోన్తు రళ్మి ' దృగ్చాలే వాగ్భ్భూది గ్దేనువు స్త్రి యామ్‌! ఇతినానార్థర త్న మాలా_గో పాలకః (శ్రీవారి: వో యుష్ణాళ- పాతు రతత్వి త్యాశీ ర్వాదః,

లిపి ఇాటు ధా రాచమ తార సార; వి న్లో శాశీనః పాతు మాం సత్రం పరస్థ్రజ్క స్తృత్కులాదభూత్‌. మాతాపుత్తీ సపత్నీచ మేనాయస్య దివోభువః యస్య బేవస్య-పర్యజ్కం శయ్యా-కాశీన? కం వాయు మశ్నాతీతి కాళీ సర్బ_స్తేషా మినః శాళీన శ్శేము. అభాత్‌ -యస్య దేవస్య పత్రం వాహనం. తత్కులాత్‌ _ తేపాం సర్చాణాం కులం వర్షం తమత్సీతి తత్ధు లాత్‌ - గరుడోఒభూత్‌.యన్య చేవస్య పత్నీ-మా లశ్షీ_ అభూడ్‌ యః చేవ ఇనా మన్య ఖేన-హాత్రీ - సుతవా నభూలత్‌ _యో చేవ భువ భూమ్య్యాద్యథోలో క సప్తకన్య "దివన్స్వన్లాద్యూర్థ్యలో కన ప్త॥ స్యా మాఠౌ ప్రమాణకర్తా అభూత్‌ -స విను ర్యాం పాత్విత్యర్థ ం వేదా న బేశికక్ళరక్తోనా శాచాయ సీచం కమనీయవాచా మోభఛాఫలస్వాదుముచాన యావే దయాకుచే లేధనది త్కుచే లే స్టిరేఒకుచేలేస్రి, తమూాకుబేలే, దయాయాః కో భునఃచేలం వసనం-సముద్ర దయాపూర్ష్మ ఇతియా వత్‌ .ధనం డదాతీతి ధనద _-కుబేర.-ధనద ఇవాచరతీతి ధనదత్‌ కుచేలో యస్యతథోక్క -నూయా- ల్యూ _ కుచ్తాతయో రిలాస్ర్రదే శ శి తా నూకువేలా. యేన తథొళ్నః-కుత్పితం చేలం వసన యస్య స కుచేలః-కుచేలో నధ వతీత్యకు చేల,-వీ తామ్బం ధ్రారీత్యర్థ్వ సనం _వి లే విష్లౌ స్ట్‌లే సతి. మోఛాఫలస్య కదళీఫలస్య. స్వాదు మాధుర్యం ముఇ్బతీకి మోభాపలస్వాదుముచా-వాబా సీచ మల్చజనం_క్రౌచాగ్రు నయాచే..్రీవారి మైన ప్రార్ధయామితి-యమకాలజ్మార ఇష్ట్రవజ్య వృత,

౨ శ్లో శరీరపతనావధి ప్రభునిశే వణాపాదన్నా దచింధషధనంజయ ప్ర, శమదంధనం డంధనమ్‌ ధనంజయపివర్థనం ధనముదూఢగ్‌"వర్థనం సుసాధన మహవాధనం సువునసాం సమారాధనమ్‌,

ఇాటుధా రాచమ త్కార సౌర్రః శ శరీరన్య జేవాన్య పతన మవధి ర్యన్యత క్ప్రభూణాం రాజ్ఞాం. నికేవ ణాపాదనాత్‌ నేవనసమృ వాళ్‌. -స్వాబ్లపతనపర్యన్న ప్రభునంశ్రయణో పార్దనా దిత్యర్థః-అపహః ఇంధనాని య స్య- అభింధనః-థన౦జయ;- జళ శాగ్ని రిత్యర్హ..తన్య 'ప,శమం దదాతీతి పశమదం. ధనం విత ౦.

షి సలీథ క ౬ క దంధనం చళ్ళ్చలం నశ్వర మిత్యర్థః-కింతు శాశ్వతికం ధనం కిమిత్యు క్షే ధనంజయవినర్ధన మర్చునవృద్ధికర_ ముదూఢగోవర్థనం గోనర్ధనగిర్యు న్రారకం.నుసాధనం నుగతికారణం.ఆ బాధనం బాధారహితం-.నుమన సాం జేవానాం- నమారాధనం వూజనీయ,_ మే ఠాదృశ 'శ్రీశలవ్లరూ పధనం శాశ్వతిక మితిభావః.వృత్యనుప్రాస--పృథివీవృ త్త క్స్‌

-9, శ్లో, శిలంకిమునలం భజే దనల వకొదరం చాధితుం పయఃస్రనృతిపూరకం కిము నధారకం సారసమ్‌ అయతక్న మలమల్ల ఠం పథిపటచ్చరం కచ్చరం భజన్ని విబుధా ముథా పస్యవావా కుతీతః కుశ్నీత;. ళిలం శిలవృత్ని;.ఉదరన్య సమృన్ధ వూదరం.జారరమితియాన ల్‌ ఆన ల మగ్నిం- ఇాధితుం కమయితుం. అనల మసమర్థం భవేత్కిం సమర్థ మేవ భవతీత్యర్థ _ వ్రసృతిపూరళ మష్ణులిపూర్షం-సారసం సరస్పం బంధి- జల ముదకం- భారకం ప్రాణధారకం నభ వేత్కీం.యత్నం నవి ద్యతే యహెగ్టత దయత్నం-పథి మాగే- శచ్చరం మాలిన్యయు కం సట కిబాచరతీతిపటత్‌- చరచ్చ పటచ్చరం పటవదృళ్యమానం_అల నుల్లకం కాకీనం-జీర్లపట ఖణ్జ్ణం అలమల్ల కంతు కౌవ్రీన మిత్యమర కేన్యు కమ్బ ళాదిఖణ్ణంవా.ఆలం_విబుధాః విద్వాంసోవీ బశ్షీ త్ర భూపాళ్ళా సవీతః ముధారికయాల్‌ ముథాభజ న్సి వృథా నేవన్తే.అవావా-ఆక్చ సమ్‌. శ శ్లో పరన్సు కతిచిద్ధకాళ్ట ఫఛ లేతివాచాం భటాః ఖభుటు పట ఇతీతశే పటు రటన్సు వై ళూయికాల-

క్ర చాటుభా రౌ చమ శ్కారసేరః వయం వకుళమష్తురీగళద పారమాధ్వీరురీ పరీతపదకీతిభి: ఫణిలిభిః ప్ర మోదామహే. ఆస్యల్లోకోర్థస్య నులభత్వా న్న వ్యాఖ్యాతమ్‌. శంచీవురవాసినా ద్రావిడోత్త మయాజినా భగవత్సాతమాక్కారిణా అప్పయదీథఖీ, తేన పీరచితక్లోకా;, 1, శ్లో. చితృభూవితభూమత భూపాలకో పాననావాసనాయాసనాభిళ్చిరమ్‌ సాధు తాసౌాధుకా సాధితాసాధితా 86 తీయా చింకమయో చీంకయామ ళ్ళివమ్‌. చికృభువా మన్మభేన-వి కేన ధెనేన.ఘపాాారోజ్యభూమ్య్యూ మత్తః ముదవన్న న్తేచభూపాలకౌః ప్రభవ- న్తేసా ముపాసనాను అశ్రయ కేషు- వాసనాయాః సంస్కారన్య. అయాననాభిః శ్రమెం- ళ్చిరం చిర శా లేన. సౌ సాధుతా తత్పాధుత్వం-ధుతొ నిదాతా.ధుజ్‌ భేదనే.ఇతి భాతోః కర్యణి క;-ఆభేర్భ్ళావః.ఆధి తొ-తయానవాన రృత ఇతి సొఫ్టి శో, వ్యాధియుక్ష ళా._సాధిళా.సమ్బూది తో. వుంస్యాధిర్యాననీవ్య భాం అవమరః.తయా-చ్‌ సృ యా.కిం_కేంప్ర, రదూజనమనీ అత శృీవం కరభులవ చన్యయాము-స్రగ్వెణీవృత మ. “చిన యామః. పంమిళిహాళా న రమ్‌ కి, శ్లో, నీకామధనికాది భూభజన దగ్ధయాముగ్ధయా థియాకుపథియాపీ తాదురిత దుర్గణావార్లణా?' ఆలం బక విలమ్సుతళో' వననువస్టక, మ్‌ చిత, మే దరయాభు వ్యృాదయాభు వురయువతి ధ_శిణిబ్రవాణి. నిశాతయర్య న్వ9- ధని కాదీనాం-నమ్స్వ్‌న్న బ్ర భూణాం. భామ నికట లే జేశేషు-భజ నేనాక్ట్ర యేణదద్ధయాశీ, ణయా.ముగ్ధయామూఢయా ధియా-బుధ్యా-కుపథి-కుమూే-దరి లేన-దుగ్ల ణా:-అగణనీయాః తహ గ్లగా?-దిననమొడాయో;.యావి తా. హేచి త్త. మేవ్ళాదయ-విలన్పుక

ఆలన్యేన.ఆలం_విలమ్బం మాకురు మే మమ- నువ్భాత్త మే అఆసపోత్త మేదయాళభుచ దద్ద్వ్యయంచదయాళుహృదయాళు వుంయునత్యో ర్ధర్గా యస్మి౯ తస్మి౯ బ్రవాణి పుంద్రీరూపవతి.అర్థవారీక్వర త్వాత్‌. ఎ అత్రాల్పాచ్చరం పూ ర్వమితిద్వంద్వ:- తాద్భశళిబ్రహ్మణశి.వస ప్రవిశం త దాక్ర్రయేత్యర్థ-పృృథివీవు త్వమ్‌, జ కర కాలమహో రాజశాసనళ్లోకః శ్లో పా శ్ర స్టలితవృత్తీ నాం శాక్హ్రుమాలన్లానుపారిణ్లామ్‌ త బేత దరికాలస్య కరికాలన్య శాసనమ్‌, అరికాలవ్యుం. .శత్రూ ముంయమస్య-భయజ్కర న్యేత శీర్సః-కరి కాలస్య-కరికాల_న్లా మ్మ రాజ్ఞః-శాసన మాజ్డానిబస్థనం త కేక్‌. వ తాదృగ్విధం-కీదృగ్విధ మితు క్త్యే-అస్థలితవృత్సీ నాం అవిగళితన్వవ రధ ర్మ్యయుకానాం- పాతృ పాలకం- అమాన్లాన సారిణాం న్వవర్మ ధర్మపకి భ్రస్తానాతా శాస్సృ శిమకం_ దండకర మిత్యర్థ:భవతీతి "ఖే. ౧ శో, నృనమళ్తాల మా శ్రీత్య నఖస్య వర కూవీ. శామ్‌ తదా..తక్ణయ తే గానం రమయాసవా రళ్లి రాట్రౌ, రళ్లరాట్‌ ,శ్రీ,రళ్లి నాయకః-రమయానహ-ల మ్యూసార్థం.వర రౌకాపి. ఛా ముక్త్కమ ఊగాం-గానం సబ్లీతం-ఆకర్షయ తే క్రుశోతి: అతః. కకక స మేఘ.ఖస్య అశాళ స్య-మళల్లాల...మాక్రి తా్యావృత్య-నవ్నన ధ్వని మాకురు త్వమితి కేవుంస్త, నక క్లే, ఇతిధాతో ర్విధిలిజ్ల్‌-తచ్లానాకర్లన నిమ్మ ప్రత్సుర్వా ద్లర్జనం, వకు ర్విత్యర్థః తు క్లో రామం సీకాయి. అత్యుణం జీవికాగ్ధే విక్రీజే రే.మొోూజప వంచ ధిక్‌ అస్మిక త్తే యోపశశ్షైూ: న్న వేత్తి న్యర్థప్ట జం పళ్ణీతం తంత. ధిక్టీక్‌ , "

శీ చాటు ధా రాచమళ్కారసౌర; యః జనః.జీవికా స్టే-జీవనవిమ యే రామలత్షణరూపవిగ్ర వో-న్వి శ్రీ గేలే.ఈంజనం ధిక్‌ ధిక్‌ -నింద్యం-మన్యే-యః జనః-అ స్మి. అపశ ఫైల్‌. పవర్శరహితశణ్రాత్‌ .అన్యం.న వేత్తి-పవర్ష్శ నహితంనజా నాతీత్యర్థః.ళిల్బ కమితి తం వ్యర్థృప్ర జిం పణ్లితం థక్‌ ధ్‌, శాకరప ర్హిగ్రామనివాసినా అకొండి శంభుశాస్ర్రిణా విరచితక్లోకాః, ౧ శ్లో, భవానిశజ్కరో మేశంప్రతి పూ జాపరాయణః లత్ర నమ్చోొధనం వక్తు బం దాస్యామి కబ్క_ణమ్‌, సేీకర భోవాస్త, -త్వీ మిత్యధ్యానోర?. అనిశం... నిర నరం. ఉమేళం ప్రలి- వూజాపరాయణఃు అర్చనాన కః-భవాశణాశాథనల-. శుర్వితి భావః. కేషస్సులభః. ౨ శ్లో. నువర్శ మాయతం కృ త్వా కరమూలే నినివీ,-పత్‌ అతినీల మతిస్థూలం య స్తం వేత్తి సకోవిదః, _ నువర్థం ను ఇత్యమర- మాయతం దీర్చ యుక్షం కృళ్వా. కరనూ లే కరళబ్దపూర్వత:-వినివీ పేత్‌ ని వేశయేడ్యది.తదా సూకర ఇత్తి గూ వం భవతి. కేన న్పులభః. ఫ్‌ ల్లో స్వన్తశ్చ లున్రౌళ్చ విరకృనళ్తాః విప్రాః కృమిష్ణాః ఖలు రాజకీయా కింకీం సమిచ్చ్భంతి తన్తాన న్వే నేచ్చంతి కిం మాధవదాఘ యానమ్‌ అప్మిన్‌ శ్లోకే మూధవదాభుయాన మిత్యుక్త వా క్యే-అం త్యావ 'కేణ సవోద్యత రానుసన్ధానేన క్రమళః పూర్వోక్క ప్రశ్నానా ముత్త రాణి భవంతీత్యర్థ:-నన,; మానం ఇచ్చన్ని _లుస్టాః ధనం-విరశ_పక్షాః వనంంవిప్రాః దానం_కృమిష్ణాః భనం. రాజాకీయాః.యానం.వావాను వీనల వాళ్ళన్తీ త్యర్థః-చిద్రో త్త రాలక్ఞారః, |

దాటుధా రాచమత్కా_ర సార, రిల ళ శ్లో, వినాయక వురో జాత సూతతుజఖ్య మంత్రి,ణమ్‌ నమామ్యాాళుగజం పుణ్య జనపూళ్ళుక్ర దాయకమ్‌, పీనాం పఏథ్నీణాంం నాయక గరుడ తత్పురోజాత* అ గజోఒనూరు?ం నవీవ సూతో సారథి ర్యస్య తథో కన్న సూర్యస్య-తుక్‌ నంతితిః; (మ శ్రీవ) తన్య ముఖ్యమన్లిణం నచివాోసరం- పుణ్యజసఫ్లూ ళ్ళుక్రచా యకం. రాతసొనాం పురి- ని-పూత్ర్ర్తీ పురీనగ ర్వాత స్యాళ్ళు కడా యకః_ అగ్ని ప్ర జచాళా.ళు క్ర స్తుభార్గవే వవ్న్నా-నానార్థః-త. మాళుగ జ౦-(వాయుపుత్ర ౦) వానువు నృం-నవామి,. క శస 'చుదమత్‌ - చయోరన్లూ వృహేయాల్యవతోగి ఓ శశావిరతహనన్న పృం రామం మునాు రతాపయత్‌ , మూల్యవతః ఏతన్నామక పర్వతన్న పృ. పశ్చాడ్భాగ్నే మటేన మతఠ్తస్య మయూరన్య-గి! గిరా. నాదా శేక యేతి భావః.ఇ; మన్య భః-కర్తా-నీ తావిరహేణ నన్నప్తం రోమం-మునాు అతావయ కాప మహోమాన, తీపరి. గ్రామనివాసీనా ఆణినశ్త వేంకట న్ర్రిణా విరచితళ్లోకాః ర కో. -శానేరీరమ్యుడాబీన విలనద్దంధబంధునా మధునూస సవనికా రేణ వర్థశే కస్యకు త్రీ కా,

"వ్యు రొజీవనిలనద్దంధబఅధథునా విశసితపద్యవన సౌరభస్య బంభునాఅ స్తే న-నుధుమాసనమికా రేణ వసంతనులయనమారు లేన-కుత్రి, కసిన్‌ప్ర జే కేం కన్యసమ్సంధిసీఆా నర్ధ్‌ రే-తి-ప్ర, శ్నత్ర య స్యావికా వేరీత్యు క్రంభవతి. కాణూమొ.ఏః కుదనన్యంఈణానక్సుత్‌ -వర్ధ లే వృద్ధి మాప్మో తీత్యర్థ:- ఈ రిత్యత్ర, రమ్యశబస్య లేఫ పూర్వత్వా ద్రోరీకి నూ శ్రేణ నేఫలో పః

శ్లో శిలార్పితపదద్వందార్థి నాసార్పితక రద్వయిా ఉత్తుబ్ల నృనభారేణ స్వైరం పశ్యతి కామినీ, ౨ శిలార్చితం ఉ్వారబన్షస్యాధో భాగ స్థదాకణి నిహితం పడ క్‌ ॥

తీ ఇాటుధా రాచమ త్కార సారః యోర్ష వ్రంద్వం-యస్యా స్త థోకా-నాసార్సికా తదుపరిస్థ చారుణ్య ర్పితా_కర యోర్ష ్యయిా యస్యాస థో కా సతీ. ఉత్తుబ్లకుచభా రేణ సౌకం- కామినీ కాచిత్కాముకీ _మస్వైరం న్వచ్భన్దం యథాతిథా పశ్య తి. కొవుకంప తీత్యర్హః-ని- అధసాడారుణి శిలా నాసాదారూపరిసి తే ౧. రిథి థది తి త్యమరః శ్లో, గజ్జాయాం స్నాతు ముద్యుక్తా ఏకోనావింశతి (స్రీ యః తల్తెకా మకరగ స్తా పున ర్వింశతి రాగ తాః, బ్ర ర్‌ టి ఆ అస్మి౯ళ్లో శే గడ్లాస్నానార్ధ మేకః నా పుగుమః-స్ర్రీయః వింశతిః ఉద్యుక్తాః-తత్ర వింశతియ్ర్రీణాం మధ్యే. ఏకా మకరగ్ర సాభూత్‌ -తత శ్శిష్టాః పురుపేణ సాకం వింళలిజనాః ఆగతొ ఇత్యర్థః, శ్లో, పాండవానాం సభామభ్యే దుర్యోధన ఉపాగతఈ తేపె త్రి గాంచ సువర్శంచ వస్తాణ్యాభర ణానిచ, ళీ పాండవానాం సభఛామభ్యే.యః అధనః నిర్ధన?- ఉపాగతః ఆ యాతః-కసెగ్తి (విప్రాయ) గాంచ. భేనుంచ- నువర్శంచ వస్తాణిచ- ఆ యా టీ ౮ లౌ భరణానిచలే వాండవాః-అదుః దదుః, ఇామర్స్వి కామశా స్ర్రివిరచి తా , శ్లో, వాఓనం రావణం రామం నుగ్జీ వర జౌపికీమణకు శత్రుఘ్నుం భరం హిత్వా సీతయా కీం ప్ర చెళాజనన్‌ ౧ వాలిణ౦ లాభ్లూలవన్నం- రౌతీతి రావణ;- రానణం విశేషధ్వనిం కుర్వాణ మితియావళల్‌ _. రామం మనోజ్డి 0- నుగ్రీవం శోళాయుక్న కంరం-ఇభీషణం పంభ్రయదం-ళత్రుభ్నుం రిఛునంబోగకం_వకాడృశం భరతం వృషభం-హి ల్వౌ త్యెక్వా-ని-అన డ్వా నృరతో భద్రో వుబ్గ్లవో భీనువల్ల భః. అమం కేవ - నీళయా ప్రాచీనహలపద్ధ త్యా-కిం ప్ర ఈోా జనం-విర చ్యమాణహలకర వృషమభాభావే కథం సిధ్య తీతిభావః- “*నీత్రాసంఘటనం కథ” మితిపార?. నీతా లాబ్లలపద్ధతి రిత్యమరః -

చాటుభా రాచనుత్కార సౌరః క్‌ ళో, కః శేచరతి కా రమ్యా కా జప్యా కిం విభూపణమ్‌ శో వంద్యః కీదృకీ లక్క వీరమర్కటకమ్పి తా. న్‌ ఖే ఆకాశే- క. చరలీతి ప్రశ్నస్య వి రిత్యుత్వరా.కారమ్యా తమా లశ్మీ:. కా జప్యా బుక్‌ _ కిం విభూవణం కటకం కోవంద్లః విలా-కీదృశీలజ్కొా.ఏరమర్కట కమ్చితా వానుముతా న్యాఖలి తేత లక్ధః (కిమస్పి యనునానద్యా మి త్యాదీనా మనాఫ్టూ తౌంధ, వ్యాళ రణగ ంధపణితమనై ్య ర్విరచితళ్లో కానాంములుకా నవ్యాభ్యాక్రి య తే.) ెళ్ళపిశ్ల నరసక వివిరచితళ్లో కా; శ్లో. భో రాజన్‌ త్రవయరం చెద్ధి"నీత్ర కర్ణ సతున్వితమ్‌ అ స్తక సుమరం. వాదన్టం- కాన్తం ఈనుఖం జ్కృ జమ్‌, ౧ భో రాజన్‌- హేన్ఫృప- ఇదం వత్యిమాణం-_ వస్తు త్ర్యతురం త్రీనర్షనామకం నేత్ర కర్ణ సమన్వితం-నేత్రా శ్యేవ క్‌్తా య్‌షూుతే సర్చాఃతె సృమన్వితం-అవేకశనుష.ర 6 బవాుంం ధ్ర యుక్షం-వకౌార। అదు యస్య తధోక = కకారః అన్నే యస్య తిథ్లోక్ష్యం కొన్మం స్రీయః వమ్రికాయాః ముఖే యత్సబ, మస్తి తే కర్రమేన జాయత ఇరిద్త్రీముఖపబ్క ఇం-శిథిలీని ర్మాణకటముఖపబ్క సమృన ఇత్యర్థఃని॥ ఊఊౌమినీవమ్రిక యోరితి నానా స్టే తచ్బినం యశ్‌ తద్వద్ధి జాసీ హి-వల్మీ క వింతి గూఢతయా గ్రాహృమ. శ్లో, యదై్యపరీత్యా తృదయో రన్న శేస్పి సబిన్యం క్‌ తదస్పి త్వద్సృ హే రాజన్‌ తదర్ధ మవా మాగతు, ఇ రాజూనం ప్రతి కళ్ళి ద్విద్వా న్యదతి- హే ర్హాష్ష పటా, పవర్గస్థ పకారన్య తవర్గస్థ దకారస్య చ ఎతియో ఎ కైల్‌ న్య శ్యయాత్‌ -దపయోరితియానత్‌ . అన్నశే మధ్యే యది స్తి సబినుకం తి రు య త్పద మస్కి-ధనం ఇతిభావః_త తృవగ్భ హే స్తి.తదర్థం తిత్సిమ్నూ దనార్థ నవా మూగళతః-

త్‌్గి చాటుధా ర్లాచమ త్కార సార శో, కేశవం పతితం దృష్ట్వా భీమం వెవ గళతాయుషక్‌ గి ఆ లు న్‌ా రుదని కారవా సృశ్వే పాణ్ఞనవావార్ట నమూయయుః 3 కుత్సితో రవో యేషాం తే.కురనాః.త ఏవ కౌరవాః-జమ్బు కాః-ని॥ కౌరవ ఫేరన। ఫేరురిత్యమరః. కే ఉద కే_పతితం గతాయుమం భీమం భయజ్క రం_శవం దృష్ట్వా-రుదన్ని రోదనం. ర్వని,_ స్వభు క్రీ దుర్ల భత దితి భావ..సర్వె పాణ్లవాః.మహాబ ౯?.ని॥ బకోట్రా, పా ల్లవా క్రుఖ్బు:.అమరః- వార మాయయ్క, తుష్యునీ త్యర్థః, న! లో యె ఇ అ 'ఢ శ్లో, చేవరాజో మ మూదృష్టో మహావారినిరో,; కే అద న్నర్కంచ సోవంందచ వినం వీత్వా గృవాం యయా ౪ పతిసోదరం ప్రతి కాచి'న్నాయికా నచతిప్తూ టేవర! కువ వారినిరోధ శే తటాక సేతౌ. మయాదృష్టః అజ: కాగః-అర్క మర్క వృతపర్శం-ని అర్కాంహో వసుశాస్ఫోట గుణరూపవికీర శా మనా ర శ్చార్కవ ర్టేత్విత్యమర?ః. సోమంచ గూళూశీపత్రంచంని। గుళూచీ త నికామృ తా బీవన్నికా సోమవల్లి త్యమరః-అద న్మృబళంయ. న్విమ ముదకం-వీ త్వా-ని విమంతు గరభే జలే.(న్తానా) గృవాం నివాసం ప్రతి య నే యయొా ఆగమ దిత్యర్థః. మహిసూరనివాసినా సద్తాళివకా స్రీ ణారచిళాాా న్లో మర్యా కుత్రవసంతి కస్య విళిఖాః పుష్పాణి శా వారిఖో కవీ నుక్సి!ిరీ రితి గ్లివిమదాం నునోపనునాచశా 4 ాటాల్‌ ది యె య వేపూ ముత్తం తాం ప్రయాతి తటినీ 'కాచిత్తివర్తా వ్యాయా ణల అత్రి బహా స్గొస్యాత్తే ౨ వాక్యం-త్రివర్దావ్వూయా త్ర వ్‌ రాభిధా నా_కాచిన్ననీ కా నేర-వక్యమాణప్ర శ్నానా ముళరతౌ ము తర వాక్యత్వం ప్రాప్పో తత్యర్థ..ప్రశ్నా.మర్య్యాః కుత్ర, వనన్ని ఉత్త శా భూమౌ,స్త్ర "కస్యవిశిఖా వాణాః పుష్పాణి భవన్ని?ఉంప; మద్దనన్య

ఉఇాటుధా రాదమ క్కౌరసార;ః రసో ప్ర _వారిధే కన్వాకా? ఉఈ, లఖ్మీః-ప్ర -ధాతృము రారిమున్యభజితాం సమ్ముద్ధయః కా;.ఉ.క-ఆ-ఓ ఇతి నమ్చోథనాని త్రీ తే-ప్ర.కస్కిన్‌ రళొ రాసకి రుకి కరీ భవతి? ఉప విపొ.ప -సున్తోపనునౌ దివివదాంటి నవ ప యా. రం ౧ ౧0 -జీవానాం శౌ భవతః?ఉ-అరీ శత్రూ-వ దేహిముత్స రవాక్యానాం. మేళ జీ కావేరీ. ళూకారస్యాచిప రే.ఏచోయవాయాన ఇతి సూ క్రేణ కావ్‌ ఇతి స్టికే వపకారయుశ్తే కావే తతః ఏజ పదాన్తాదచీతి నూ శ్రేణ అతీ ఇతిశబ్బయో నే కా వేరీతరూప సిద్ధి:-నదీ, శ్లో. రామన్య భగినీ నీతా తన్యపత్నీ సపత్నజూ పార్వతీపతి గోవిన్షు కాలస్య కుటిలాగతిః, ౨ ఊయజూటేవ యా ల మోల్మ్య. పతి ఈపతి:.న చాసొ గోవివశ్చ ఈథతినోవిన్స,. (శ్రీవిమ్లు ర్విజయ తే. తస్య టేవన్య పార్వతీ భగినీ సోదరీ-అభూ దిత్యథా్యాహోరః.తన్య రామస్య సతః ,శ్రీరామూాన కార సమయే ప్రపత్నేభ్యో రావణకుమ్భుక ర్లా దిశి త్రుభ్యః తల్సింవార ణార్థం ఖం జన్య యస్యాస్సా సవత్నీజూ నీ్‌తా- పత్నీ అభూళ్‌ _నిఃజం కీ భూమణే పత్న్య్యాం నేజస్యన్నుని జనని ఆల న్యేన మన్గతయాకుటిళా కాట్రైల్యయుక్షా-్తా ఇతి ప్రశ్న న్య_కాలస్యగళి రిత్యుత్వరవావ్యక త్వేన చిత్రాలక్కార,..యద్వా తస్య కాలస్య నళ। కాలస్వరూపవక్కు గతిః ప్రవృతి:-కుటిలా మాధ్షూధూవిణీ అభాది త్యేవోర్థ. శ్లో అమలా మాలతీ మాలా కంఠే రామస్య. నీతయ్యా . సశ్వేవి పణ్డితా భ్రాన్తా ప్రత్యమేవి క్రీయాపడే, అస్మిన్‌ శ్లోక పూ ర్వాన్లేక్రియాపదం నాని.ఉత, రాళ్డీ వ్ర,త్య తేని ఇతి క్రియాసదం ప్రయాక్నం- హ్రతిశ్రార్వకనీద్‌ భాతోకాల్లా న్టైలుజ్‌ _ఆ6 ఎలీషతీత త్ర" శ్లో. దివా నపూజయేల్లిఖం రాశ్ర్ర్యానవైవ- నపూ జ యాలి... _వతళం వూ జయేల్లజ్షం దివారా త్రై నహ్తాజయేణ్‌ , శబ

ణి చాటుధా రాచనుక్కౌరసారః దివా శేతక్యా-లిబ్లం శివల్సిజ్లం నపూజ యేల్‌ _శాత్ర్యా హరిద్ర ళా నార్చ్భయేళత్‌. _సతతం దినే దినే-లిజ్లో దృవ కా లే.మల్లి కాది కుసు శై రర్భయేత్‌ _అవాన్సినిశి చ, శేత కీ హరిద్రా భ్యాం-నార సృ యేదితి భామ వంగవోలునివాసినా చామర్వి రామశా,స్ర్రిణా విరచళాః, శ్లో, ఊగొా మపన్తాస్ఫుట మన్న పూ న్లౌ ఫుంసొ మపర్లో భువి నావతీర్షః ప్రళోర్థపూర్మం పరికల్చ్య తూర్షం కృళాధికర్తం కురువూ మపర్మ మ్‌ ౧ గాం మధ్యే అన్నవూశ్తా పార్వతీ.న్ఫుటం' ప్రసిద్ధం య ఛాతథా-అపర్షా అపన్హా ఖాష్ట అనీత్‌ _.వుంసాంచవుకరూమోణాం- నుభ్యే అపర్జోనామపురువః నాస్తి-తస్తాక్కారణాత్‌ భోప్కుభో కృ తాధి కర్ణం అధికరవన్నం- మా మర్ధపూర్మం పరికల్ప్య సమ్వూూర్ల ధనం కృత్వా ఆపగళశాని బుణాని యస్య తం అపర్శం కురు-అపర్గ నామ కం కుర్వితిభావ?. శ్లో, ఆంబలిట్వేపిణం వన్దే చిన్నకాయ ఛుభప్రదమ్‌ కూర7గయ కృతశ్రానర పాలశేతి వ్ర యంగవాన్‌ో క బలి జ్వేపిణం బలి'దై త్యశత్రు,౦-చిను ఆజ్ఞా ర్రక్రప్ర భ్యాకే "శుభ వదం మబ్లళశచాయకం-కూర గాయ కుత్సితభుజక్లాయ కాళియనామ కా యేత్యర్థ.కృతః శ్రాళో భయం యీన తథోక్క ౦.గవాం భేనూనాం- పాలనే అతిప్రి యం-అం విను 0౦.వంజే నమామి.అవామితి శేవ;. మాడుగులవురనివాసినా మంతి పెగత వళోశకవినావిరచిళొ,. గలే ల శ్లో వీతులే గోతులే బాలే కాకులే వానముక్కు అే రుచిం వళ్యామి నుశ్యామే కచానాం తవ మంజులామ్‌. ౧ ఈతులే హేలక్షీ సమానే. గోతు లేచ నరన్వతీననూనే.నుఇ్యా నగ యొననమధ్యస్టే-బాలే.తవ కచానారి కున్నలానాం. నమంజులాం

ఇాటుధా రాచమ క్కౌారసార త మనోవారాం-రుచిం కాన్నిం-నానముక్కు లే. వరానాం జలానాం స నూూహో వాన౦- తన్యు ఇ్యన్సీతి వానముచః- మేఘాః- లేషూం. కుతే సముదాయమే. కాకులేచ నాయ నేచ పశ్యామి.

శో. కృవ్లభూపతి సజ్కొా_శం కృష్ణభూపతిసన్ని భమ్‌ కృష్ణభూపతి నికాశం కృన్త్నభూపతి సద్యశః. (నా కృనవ్తభూపతి సద్యశః-మాడుగుల సంస్థానాధిప తే; (శ్రీకువ్ల భూపాలన్య కర్నిః.కృవృభూపతి నజ్కాశం- కృవ్లస్య వాకీః. ణాఃని చానస్థానం-త&ీర సముద్ర,:-ఊః చన్తిః పతి ఠ్యాసాం తాః ఊపతయః ఆశ్విన్యాది కౌ రాజనిః స్థావఖా జెన్యాస్తూ.థూ(స్ర్రీ యాం. ఊ కార్య ఫు రుమే చన్సే _ర్లాషవుశ్రే గుభెను రే.ఇతిరత్న మాలా. తీ రసముద్ర, ఆా శాసన్నిభ మిత్యర్థఃంకృష్ణా ద్విష్లోర్భివతీతి కృవ్దభూ:-బ్రవ్లో. సః పతి ర్యస్యా స్పా కృన్తభూపతి స్పరస్వతీ-తయా సమానం-కృష్తా ద్శవ తీత కృవ్తభూః- కృష్తభూం గజా. తస్యాః పతి ళ్ళివ- తేన సీశాళం స వశకూొనం-ఎతె నృదృళం భవతీతిభావః, =: ౬ శో. విక్ర మే గార్జునముఖాః కృన్త్నభూపాల లేసి ఆతా; విక్ర మే ణార్తునముఖాః కృష్ణభూ పొల కేహి తాః, త్రి హేళ్ళన్నభాపాల ,శ్రీకృష్తభూపతినామక (మూడుగుల) మవ రాజ-విక్ర, మేణ పర్శాక, మేణ. అర్జునముఖాః పాళ్షివమధ్యమ పళ్ళ తయః-లతేతవ హితా సృఖాయః-నమానా ఇతిభావః. తే విక్ర, మేణ తివప్ర, తౌపేన అహి తౌ కృ త,మః అర్జుషముఖాః ధవళవడనాః- పర్తా భవబై న్యేన విశలనదనాః భవన్నీతి భావు ళ్లు కృవ్నమూరి కవి వీరచిత్యౌ, వో (శ్రీకృవభూపకీర్యవనరగిరిగరిసరిస మేతి పీజశీయమ్‌ _ బొతేతత్తా తహితా ధికతాకథిలేతి మురజోను. ౧ _ శ్రుకనృళూపతి నామ్మో రాళ్షః- కర్తే అవసరగిరి ఉచ్చారణసను

త్త ఇాటుధా రాచమ త్కో రసార? యవాక్యువిష యీ.ఇయం వీణా తత్సభాయాం పరిదృశ్యమానా వల్లు “శీగర మేసాం అనీి గరిణ స్స్పర్సా-న్మే సకాణి మాల్యాని యస్య నః గరిసరి_ శివ తేన సమాః ఇతి బ్రూతే. ధవళత్వా దీశ్వర తు ల్యేతి భావః-మురజ మృదజ్ల తత్తాతస్య బ్రవాణ--కస్మించ్చి ్ఫా లానే. శివః బ్రవలలాటనమృవ ఇతి విమ్ణుపురాణ శ్ర వణాత్‌ తన్య బ్రహ్మణః హ్‌తా సరస్వతీ-త న్యాః అధిక తా సరస్వత్యా ప్యతి ఇాయితా కథితా ఇతి బ్రూతే. | (శ్రీపీర కావురసంస్థా నాధిపతిం ప్ర త్యచేనరచిత శ్లో, లావురామ నృవతా వుదారతా భావ్య గేశ్ర నక చావిలోవిళా కిన్తు సాధుఖి రలబ్ధవృత్సి తా హన్న పూవ్వు భవచోపనృృత్తొతం, అత్ర, సాధుభి రలభ్టివృత్తి తా జాతా హాన్నేతి సన్తాపః-కుత ఇత్యుక్తే పూర్వభవ పాపవృత్సి తః పూర్వజన్యకృత దురితవ్యా వితి;.తద్రోష: ప్ర భోర్వా విదుషూం పేతి సన్దేహః-కిళ్బ పూర్వుభవ పూర్వకాలదత్త పాప బులునుపాపయా స్త్రీ, భూమివృతి త-_ తతోన్యవీబున్రై రలబ్ధ వృత్తి త్వం జూయత ఇతి భావః. శేమ మ్సలభా. సోమభట్ల రామస్వామిశా (స్ర్ర్రీవిరచిళొ. శ్లో రాత నేభ్య స్ఫుతాం పృూత్వా జనక న్యపురీంయయకా ఆత్రకర్శృపదం వక్తుర్య ర్యాదా దశవార్డి కీ, ౧ రాతుసానాం చానవానా_విభ్యః ప్యభః.నిః ఇభ్య ఆళ్యో ధసీ+ స్వామిత్యమరః-రావణ.- జనకస్య సుతాం నీ తాంవ్భాత్వా స్వుపురీం ప్రతి యయా అగచ్చత్‌. -శేమ స్సులభు బహిన్లావీం శ్లో కిం వక్తి భిత్సినిరాతా చాఖ్బల్యం కుత్రవర్న తే అన్ధ్రగీ ర్వాణభాపాళ్యా మేక మే వోత్తరం వదం 9 పొర టే-ఇత్యుత్త రమ్‌, శో, రావణస్వ కియడ(శ ౦ నూవురః కుత వర తే ళో నన ప్‌ వోత్తీరం వద, క్ర

ఇాటుథా రాచమళ్కారసారః -శ్ర1ే పది-.ఇశ్యుత్త రమ్‌, పె్రావురీనివానీ చల్లా కామశా స్రీనిరచిళా;, శ్లో కరినకుచౌతవబాలే చటులచకోరాఖీ తకావశే నయనే కుటిలసు కేశ్నలకాన్తే మిథ్యావాది న్ల కాజీ తవమధ్యమ్‌. ౧ అస్మిన్‌ శ్లో కేగాయికానాయక ఈమోా; ప్రేనూకలిళ సోల్లుబానాని క్రయుకాని. పేీకరిన ఇతి నాయికావచనం-.హేవాలే తవ కుచౌ కలిశా వితి నాయళో వక్తి-హే చటుల హేతీత్లు ఇతి నాయికావచనమ్‌. హే చకోరాతీ .తావనే నయనే ఇతీ- చాయవేన కి-.హేకుటిల ఇతినా యికా వ క్రి. క్రేక.. మేఒలకాః కున్నలాః కుటిలాః ఇతి నాయహోవ దతి- హేమిథ్యావాదిన్‌ ఇతి సాయికా వ క్రి-లాజ్లీ తవమధ్యం మి థ్యావాదీ ఇతీనాయాోో కి. శ్లో తోోళాఫలవాచా కభమూాచారవిహీనాన్‌ కాభానిన సీచానివా_ యాచామి కువాబాన్‌ ప్రాభామధికాభార్య సు వాభానుతశీలా త్యాతాపలాశశాాదాలయ మాజారు పడాక్లూత్‌. ళం మోభఛాఫలరనమిన వుధురయ్లా వాచా-కాచానివ వరాటానివ ప్లి ఇాన్‌ంకుశ్రాచాన్‌.. కుత్చివాలాప్రయుకాక౯.అఆచార విహీనాన్‌ సద చార ళూన్యాన్‌ -నివా నృృథం యూచామి-అహ మితి కేవ: హే మాభాపల లత్షీభవేబ.ప్రాదా౦ వూవర్వేసూం వుధ్యే, అధికాళ్చ తే అజా ర్యాశ్చ. వేషాం బ్రవ్ణాశ్వాం. ఘుఖ్రాచా శ్రుతి పరమ్చరయా న్వు తం శీలం యస్య తథోశ్వెత._చారు పదాన్ధాత్‌-.మా నమూం-.మా ఇ౭ంలయ చళతం మూాకురు, శ్లో. గుణిగణగణనార మే సపకేతి కఠినీ ససమ్భుమం యస్య తేనాన్చూ యది సుతినీ వద వన్ధ్యా కీదృళీ భవతి, గ్‌ 6

శ చాటుధా రాచమ త్కారసొర గుణా న్సుగుణాఃవీసూం సన్నీతి గుణినః.లేపాం గణ తన్యగణనా యాః ఆరి మ్ళేసమయే..లివిప్రార మ్భుకాల ఇతి యావత్‌ -యన్య పురు మన్య నామ లేఖనార్థం-5 తినీ లేఖన సాధసీ_ అజ్జునశలా కావా-సనమ్ము మం యథాతథా నపతతి నప్రవిశతి. తేన పురుచే.ణామ్బా తజ్జననీ. నుతినీ వుత్రవతీ. యది లోశే కీదృశీ పీ వద్ధ్యా భవతి వదకా నా మ వన్ధ్యా వదా సెవేతి భావ-నుప్రసిద్ధం పుత్రం యాప్ర, నూశతే వసెవ పుత్ర, వతీ ఇతిభావః, (ఈశ్లోకము బొంబాయిలో సంస్కృతములో నచ్చుపడిన హితోప జే శనులోనున్న ది. కావ్రన, పెద్దాపురనివాసీ కామకవి విరచితవైం యుం డదు౮ా శ్లో జన కస్యనుతా సీతా రాభువన్య విలాసినీ

జనకస్య నుతా నీతా రాఘవన్య విలాసినీ, త్రో

హేజన కన్యను తా శామన్య విలాసినీ అభూదితి పూ ర్వాశ్టే ప్రశ్నవాక్య ముఠ్క రార్ధ ముత్హీరం ప్రయుక్తమ్‌,

కాళీ నివాసీనా బాలకా న్ర్రిణా విరచిళా;, న్లో మె స్వల్క్పోఒవి నదీయ తే ద్విజను పే. రాజానలే జూనతే

కసెగ్తిచి త్వ్వమితశ్చ సన్నతీ మసడ్రాజాన తే జూనకే

ఆతోకీం స్వాన్న వచాను జే దివివదొంరాజానతే జానతే

కీనాళోద్ధతి వృాత్యకిన్న జగతాం రాజూన కే జూన తే. ౧ పదచ్శేద? మె -స్వల్సః-అవి.న-దీయ లే. ద్వజను జీ... రాః_జాన లే. ₹ జూన లె-కసెంి చిత్‌ -తు.అమితం_ చ-సన్న రం-అసద్రాజాః, న- త్తే 6 జూన లె. కీనాశోద్ధతివాతి.అకత్‌ - నుజగతౌం. రాజూన తే అజున॥ ఎః కిం స్వాన్న. పదామ్బు జే. దివిషచాం- రాజాన త్తేఅజూన తే,

వ్యా మొ ప్రభుభిః జూన తీ విదుచీ.. ద్విజనుపే. వ్రావణ య-స్వల్పోఒవి శా; కి శ్చిదవి ధనం్శనదీయతె ౪ దత్త, 0-మొళ్ళ

చాటుభా రాచమళక్కౌార సౌరః శ్రీ ప్ర భుభిశ్చ-అజాన తే అపణ్లితాయ తు-అమితం రాః ధనం సన్నతం దీయ లే. తే అనద్రాజాః-నజాన తె నవిదంతి. మహిమాన మితికేవః- తస్మా త్కారణాత్‌ _తె రసత్ర్పభుభిః కం కిం ప్రయోజన మస్పి కి మవి నాఒన్సీ ఒత్యర్థ:. హే స్వాన్న చిత్త- కీనాళోద్ధతివృాతి యమదర్చ సంవోరిణి.దివివదాం చేవానాం.రాజూ ఇన్దేణ (అత్ర రాట్ఫృబ్దతృతీ టో. నతే సమస్క్భృ రే- అజానతే బ్రవాణా త్యన్తనమన్కృృ టే- జగళాం రాజూ జగన్నాలేన విమ్ణనా నలే సమన కే. ఆజానతే అజయా కుద్ధప్రకృత్యా- న తేనమస్కృ తే- పదామ్బుజే వఏతాద్భ జృవా త్వవిళిక్తే. పాదప ద్మే పరమేశ్వర చణారవిన్దేవిమయే. అకిత్‌ న కిక్‌ నివాసః కిత్‌ నా స్య స్యేత్యకిత్‌ నివాసరహీతం శ్య్తంన నళభవసి- కత నివానే ఇతిధాతు;ః-_కి జ్ఞానం నాస్య స్యేతి అకిత్‌ త్వం జ్ఞానరహితం న తత్ర నివా న్యేవ త్వమిత్యర్థ తత్సదపద్మ విజేన త్వమి ల్యేలోర్థల కిళ్లానే ఇతి చధాతు;. హేచిత్త సర్వ జేవననృసదాశివ -వడారవిన్ష మన్దిరస్యతేవ లగలెె కిం ప్రయోజనమితి భావః. శ్లో, విద్వాన్‌ శవిర్వాదెనర నృథా విద్వాన్‌ భవేద్యది _ తయోన్సు.శేదు నం వేద్య శృబ్దరూపపరీశ్స యా, 9 విద్వాన్‌ శౌత్రుక్షు- కమి వాదీచాసౌనరశ్చ వాదినర।ః.లోశీ వాట శీలో భచే దితి విద్వద్ధ ర్మః- తథా త త్ర ఎౌ గేణ-ఆవిద్వానవీ అపజ్ణి తో2పి కవి అవిద్వత్కవిరవి వాదినరో భ వేద్యదిత్‌ వాదోద్యుక కే త్రయోః పల్ణి కాపలణ్ణిక యమో ర్వాదినర మో. ల్ఫేద భిన్నత్వం. శ జ్లరూపపరీత్షయా తదుచ్చరిత వాఠ్యరీతి పరిశీలనేన. నం వేద్యః జాసీ యాత్‌ -అన్యో అర్థః వాదినరఇత్యక్ర, - వొ వాషరః,.అజొా కశ్రాచ్చా యి యస్య వొడి. వాదిళ్చాసౌ నరళత్త గ్‌ నరళ ద్ద గ్‌ వానర ఇతికబ్టోభవతి అత వన శబ్దపరీమయా రూపపరీత్సయా చాపణ్ణేతత్వం వేద్యమిత్రి భావః

క్తీత్తీ న ఇాటుధా రాచమళ్కారసార?- శ్లో కాసారం కాసాలే కాశీపలిణామజేణికా తన్వీహ్‌ భాసారం భాసానే భాసన్నాతప్తలోచశా చాలా, 9

కాశీపరిణామ వేణిక్సా కం వాయు మళశ్నాతీతి కాళి సర్ప పృస్య ఈ+ శోభా. కాళీ.తుయాపరిణానమూ సంలీనా. వేణికా .-ఇటా- యస్యా న థోకా సీలవ్యాశనమాన కేశ కా కేత్యర్థ;_తస్వీ నూ తృశరీరా.భోసన్నా తప్పలోచన్యా భానాం నచుద్రాణా.మాసన్నః ఆప్ప శృన్తు.పేన ఆఅఈ ప్తాన్యాముకుళితాని. వికసితానీ త్యర్థః-త ఇవలోచనే యస్యాః సాం బాలా నూత్నయావననా- భోసా రకూపలా వ ణ్యేశ-రమ్మ్యా- రమ్ము - స్థీరా-ళాలాంతే ముడస వమృన్ధిని శాసారే.కస్య సుఖప్వు " ఆసకున్తా 'త్సార శిన్నిమిశ్తే సురతసుఖార్ధ మితి ఇావణకాహాకలబఈవ్య కటా త తాళతళ్య శానా అసార మళ్యేన ప్రసారలు సౌభిప్రాయవి కేమణ మిత్యర్థః-అన అతీపల్‌ -అనుక్నేపణీ ఇతి భఛాతో జక్ళాతాన్దే లిశ్నాగా ని నోబ, వా నూరుతార్కేము నితవ్లే వసౌ ద్యుతౌ- ఇ్ళత్నమా లా-సుఖశీ క్లజ లెవు కమింతి: విశ్వ అన్యోఒ రో ఇద్యోత లే.-భాసన్నా త" ప్తలోచనా భస్య శివస్యుని 1 భళ్ళమ్మాభ్రమ గే భా వేఇతినానా స్టేఆ సన్నా అప్తా-గారీ.ఈయాతప్తా సవ్తాపయుక్తా. సాపత్న్య్య హీతుసా కో చీ నేతి ఫావ-అతః కారణాత్‌ లోచజీ రకోత్సలే. వవాలోచ్రజ్లీ' నేశ్రే- యస్యాః సా లఠరయోంభేదః- ని। రోచనారక్త కవాలీ ౫ వాఎవిశ్తే వం సియా మిలి.అచాలా అకు జలాని*+ ఆనమన్నా "ల్లాలో గృహ్లాతి దదాతీతివా.లా అదానీ దానేచ- నిశ అజీద శోభివ్యోప్తా చిళ్య ఆ మరః- ఆపి భూమ్మి వార్వారీశ్యవార... 7 'ఆాదృగ్విధలోచినా" ఛ్యాం జలబిప్టాన్‌ దథానా-తీత్ర నిర్ణత్య శాీపరి ణా మాచా- కాన్వే శ్ర, నబ్లతాచ సావేణికాచ ప్రవావాశ్చ శాశీవరిణామవేణిశాంని! వీ: శీ ప్రవాహే సరితాం మేళనే కేశ బన్టకీ.నానా-తాభిః లవారీభి;-ఆ” తన్వీ బవాుభాసళలీ. సవా శ్రముఖప్రవావో భూత్వా భం ళిశత

చాటుఖో రోజెమ్‌క్కారసొర ఉక్‌ అసతీతి భాసా.ళివం పత్వా-భాసాలే భాయాం భూహో. ని।ః భా భువ్యలంళృకదీపౌ ఇతినానా- ఆసారం అనమస్వ్నౌద్గమనం. నృగతో వితిఢూతుః-కస్య ఈ శోభా యస్తా నసృథోకా భాసాళీ శాసాశా ణాం సళోవరాణాం- ఈలత్మీ ర్యస్యా స్పాం శాసాలీ 'కాసోరనన్సుత్స మేతా సతీ- భాసా న్వచ్భప్ర, కా కేన.అరం భీబుం యథాతథా_॥న్య వ మతళతష్లన సిరాంశం. కాసారం సపాజీ త వ న టన | దిత థీయమ సు వ ల చాలీ ఆవి లా గ్రోబ్లౌ- రళ్నమాలా- సారోబలే స్థిరొం కేత్యమరః౭యవు కాలక్కార నహిళత శ్లేషూలజ్కారఃం డ్రై మో రావునివోనినా.ఆరంగోయూులా భీమళా స్ర్రిణా విరచిత, శో-చరిత్రం తే చిత్రం ఇనజనని గోదావరి భువి న్‌ా నా న్ఫుటత్కు.ంద శ్రీీమ ద్విశద్‌ఘనుప్పుభునుభగో త్యమాశ్రేయీ భూశ్వా సతత మతివృద్ధాతను భృకోం కరస్పర్శా న్నిత్యం పరిహరసి పాపాని రుడితీ. ౧ అత్ర, గోదావర్యంతర్గ తా త్తే యానామకనదీ స్తుతి హే జనజనని భో లోకమాత్త ఇనృుటతుూ6ద్యన్తే మచ్వశదఘన పుస్పు ఘనుభగే .వికచ మల్లికా ముకుళశో భావద్వశదం-.థవళంచ_త దృనపుత్సంచ నిర్యలో బ్రకం- ని। యభుబున్సుం భునరసం త్రి షుజ్వే అష్య మమ్థయ్‌ మిత్య మర,_ లేహాయమోఘ?్ర) వావ.నికుఘన్సంభుప్ర, వావా యోరితివిశ్వు, తె నృుభసే సాష్రార్భవతి-.త్రర ఆశే రవళ్యంశ్రీ ఆశ్రేంజ్లా.. క్రి మహోమునిసముత్ప్సన్నా.. ఇత్యాదు వృద్ధగ-తమి వాలిక్ర్ర మ్య. అతి వృద్ధా సతి-సతతం తనుభృ తాం" ేహాధారిణాం.కరన్ప ర్భాత్‌ పాపాన కుడితి శీఘ్రం-పరి చారని వారయని. ఆత్ర. చిశ్రార్ధముచ్య కే.న్యుటు క్కు౦ద శ్రీ, మద్వొశ దభునపుహ్పాభునకభో. - కునధవోత కా రృవరజో వీిందున్వందక "కన్షర మద్ది 'ేత్యర్థణరజో బిన్షుషూధ జోశ్యం 'చిక్రంజ విః

స్యాద్ర, జః పుమ్పమా ర్హవ మిళ్యమరః.త్వ నూశ్రేయీ బుతుమతీభూ శ్వా అతివృద్ధా అత్యన్న వృద్ధానతీ-01 '్చ ధరి,ణ్యవి రా క్రేయీత్య మరః-వృస్ధాయాః బుతుమతీత్వం చిత్ర. కరస్పర్శమా్రేణ తనుభ్ళ శాం పాపాని హారనీతి అపవిత్రాయాః పవిత్రీ, కరణత్వ మతిచిత్ర, ౧- అ శ్రీబుతుమతీవిరుద్ధధర్య ఫఘట'నేన క్లేసానుస్రాణిత చిత్రాలక్కారఃం వ్రగ్ధ శావృత | క్స్‌ శ్లో శాత్చి ర్నీరజనిక రా సీరజనిక రావవర్షి తా నరనీ అవికలయతిసవరసభా నవరసభావజ్ఞవర్షి త తోళభామ్‌, _ రజనిం రాత్రిం కరోలీతి రజనికర శృన్లః.నవిద్యతే రజనికరో అకు స్యాంసా సీరజనికరా- నిరత్యుపసర్గన్య రోరీలి" శీభవూర్యశత్వా ద్రీ కః. రాతి, ర్నీరజనికరాపవర్షితా పద సముదాయవిరహి తా.సరనీచ ఖు శూ జ హాలీ నవరసభావజ్ణైః శృంగారాది రసాన్‌ వీిభావానుభావాదీన్‌ జూనంతీతి నవరస భావజ్ఞాః- తెర్వర్జితా వరనభాప్ని శోభాం నకలయతి న్రా శ్లో. యాం-చి స్పయామి మనసా తుయి సొవిరన్తా సావ్యన్య మిచ్చతి జనం సజనోప్యనక్ష్వ; ॥ అన్మ తృ లేచ పరితువ్యుతి కాచిదన్యా ధికాంచ తంచ కుసుమ్మాక్రు? మిమాంచ మాంచ. 9 కళ్చిన్నాయకః ఏవం వదతి. యాం శ్రియం. అవాం మనసా-చి న్న యామి-సా మయి విరక్రానతీ-అన్యంజన మిచ్చతి.నజనన్తు అన్యామి చృతా అన్య తృ లే వినయేేకాచిదాన్యా చిన్న యతి.వనమనో్యోన్యవి రకాన్‌.ధిగితి సెందార్థకత్వం. అత్రరసాభాసః - + విజయపురనివాసినాల్లసా ని 'పెద్దకవిచంబేణ విరచితళ్లోళాః, శ పీ రాగ్రోసరకృష్ణ రాయనృప తే త్వదై్వైరికాన్తావనే భావన ॥ కుచయాన రోవులలికా న్యావోరలీలాభ్ళతః

ఇాటుధా రా చమ కౌర సౌర జి

ప్రాప్తాన్‌ కోకమ చేభపన్నగళుకా న్ధున్వన్ని వశ్రేన్దునా

మ థ్యేనావి కచేన శంకణలసైై ్వదూర్య ర్న్నెరపీ, "సాఏీరాధివీర కృవ్లరాయనృప._ తవశత్రుర జవనితాః వనే ధావన్న న్సత్యః- న్వకుచయానరోమలతి కావ్యా హారలీలాభృత:.క్ర, మేణ నిజ న్నన గమన రోమావళీ చవాగ్విలాసభ్ళ తాళ ప్రాప్తాన్‌-నిదథ్యమానాన్‌ శోకమదగజ వ్యాళకీరాక్‌-.ముఖచన్దేణ చక్ట్చ్రవాకాన్‌- సింహామధ్యవి లాసినా మ భ్యేన మ దేభా౯-విళ్ళరూపవతా కచేన పన్న గాన్‌ కంకణ కలిత వై డూర్యమణి క్ళుకాన్‌_. అత్ర, విదూరమణీనా౦ బిడాల నేత్ర శానిమ ల్వేన హేతునేతభామ-క్ర,మేళైవం ధున్వన్ని శ్మేపయన్నీతి యావత్‌ _ త్ర మాలక్కా. రేణానుజవి తాధ్వనిః.

త్లో వీరాోసర కృవ్ణ్య రాయన్ఫప తే కృ తారణప్రాబ్లణే

దృప్తాః కేచన పారశీకపతయః ప్రాప్తా. పురీమామరీమ్‌

వస్తాదీతి గురౌ మగుత్వతి సులక్రానీతి శచ్య్యాం వున

ర్చీబీతి ప్రణతౌ సలామితి నురాన్స్‌ నే రాననాన్కుర్వతే. 3 అస్మిళ్లోశే కృన్నరాయమవోవీర సమరాబ్లణనివాత స్వర్లోకగతయవన పారళీకపతీనారా-జాతీయవచన ఘట'నేన నులభార్థక క్వాన్న వ్యా ఖాష్టతమ్‌.

కోలచెైల పెద్ది భట్ల్టాదివిరచికాః. శ్లో. వాహీశ్ళత నుజోభేను గణాధిప వినాయకా =

భవతాం భవళాం భూత్యై స్వారతీపర మేళ్వ రౌ, ౧ భీనుగణానాం నగోసమూవోనా-మధీశ; నందీశ; కిీవీనాం పవీణాంనా యకః గరుడః- తొమవాన్తా వాహీకృతౌ యాభ్యాం వాహీళ్ళత ను వో గేనుగ ణా ఫిప_వినాయ'కా. పార్వతీం పాతీతి పార్వతీపః-రమాయా ఈశ్వరః తౌ శివ శేశవౌ భవతాం భూ తె ఐశ్వరాయ.భవ తాం స్యా కామిత్యర్భ శం

శరీ ఇాటు ₹ా రాచమళ్క్ళారసార శ్లో య౬ పూతనానూరణల బ్ధవర్షః శాకోవరో మీన వినీత దర్పః -యన్సత్యభామాస పాతస్పపాయా న్నాథోయదూనాముథ _.వాంఘూణామ్‌ యొ _. యః పురుభ।- ఫపూతం పవిత్రం. నామ యస్య నః పూతనామా-ళణే యుగ్ధే- లబ్బవర్ష్యః పళ్లితః నిశ విద్వాన్‌ సూరి కృతీ కృస్సీ ర్హబ్బవర్లో వ చమ్‌ణు ఆమరః- య ఫూతనాయాః ఫూతినా నామరాతస్యా-చే మారణే మరణకృ త్వే-లబ్బవర్ల = నిపుణ యేన పురుపేణ అదతః ఇ (యరహీరః ని। దరో్త్రీశంఖభయ యో గిత్యమరః కాళః కాకానుర.. వినీత; బివర్జిఈ- -దర్భః ఉద్ధతి ర్యస్య తథోక. అభూత్‌. ఏన శాకోదరః కాళియ నామటో-భుజగ.. విసితడతో, భూషితి స్వే. యః వుగుమః సత్యం భాచ-కానిశ్చు మాచ అత్మీచ శాఖి రననుగత; నం యుత. యః సత్వ భామయకానుగ తః.సంగత,ః వతద్వి కేమణవిళివ్లః ర ఖభూణాం రఘువంశనమ్భువానాం నాథః ఇశీీరామఃు యదూనాం వాళు (శ్రీకృష్ణోవా- పాయా ద్ర తర్విత్యర్థః త్వామితి'కేమ; అత్రశ్లే పాలజ్క్క.ఈం శ్లో. య వవాద్య న్స వవాంత్యం మధ్య మో మళ్యవీవచ య వతం నవిజూనాతి తృణం వావీ వవేత్సినః 9వ వతత్‌ శో్‌శార్థ నిరీతెనజీ త నా మ్మో భూ దిత్యర్థః-మధ్యమాయరలవళన స ఇతి నప్తాతు రాణాంమ ధ్యే నకారః యయధ్యమాతరోభవతి_కక్ర జత నామ త్ర $తుర పరిమితిం నువనమితిభావః. యః వుగువ+ ఏత మేత త్సదం నవిజానాతిన వేత్తి. స్క,పుకుమఃతృణమవిన వే త్తినృణమాత్ర,మవి- జూనాతీత్యర్థ్‌ యవనళబ్దన్య తృణవాచకత్వా దితిభామ- ని శవ్చం జాలతృణం ఖఘూనం యవనం తృణమర్దున మిత్యమరః, ల్లో నునర్రాలజ్బృ తాకన్హ్యా హేమాలక్కారశర్జి తా సౌకన్యా విధవా జూక. గృ హేరోదితి తేత్పత్వి, ద

ఇాటుధా రాచమ త్కౌారసౌరః క్తి నువన్తేన కొన్ని విశేషణ. లలజ్కృ లౌ ప్రకాళితా.అకన్యా కన్యాత్వ రహీతా సువాసినీ త్యర్థ.. హేమాలజ్కా- రై ర్వర్జితొా నభవ తీఠ్యహే మాలక్కా_రవరి ఆ కన కాభరణయుక్తా-సా అగన్యా సా నువాసిసీ= విసృష్టో ధవో యయా సౌ విధవా-వ్యఫీవారవతీ త్యర్థః- ఆాద్భశీ జూతా అభూత్‌. -తస్తాత్కారణాత్‌ పతి రృర్తా-గ్భ పే మన్లిరే. రో తి రోదనం కరోతీతి ఫానది. ని వి నికే ధే పృథగ్భావే విశేపే.ఇతి నానాగ్టే- తత్వుత్రిక యావిర చిత ల్లోకః. శ్లో యస్య మష్రీ చతుర్థీ ప్యా ద్వివాస్యచ విహాయచ అవాం కథం ద్వితీయోన్య్యా క్వ్రతయాస్యా మవాం కథమ్‌, యస్య పురుమన్య-వివా న్నే త్యవ్యయం మ్టి స్యాత్‌ వష్టీవిభక్ని ర్భృ వతి.ఏవోయేత్యవ్యయం చతుర్ధీ స్యాత్‌ చతుర్ధీవిభ కి వద్భావయతి- అహ మితి పదం కథ మిత్యవ్యయంచ ద్వితీయాస్యాత్‌. ద్వితీయావి భక్షివదాలో చ్య తే.తన్య పురుషస్య ఇాస్రాధ్యయనళూన్యన్యఇతిభావః అవాం కథం ద్వితీయా స్యాం శథం భార్యా భవేయమ్‌-.ఇతికుమారీ జసకం ప్రతి వదతి-చూా మవిదుమః పత్నీం మాకురు విద్వత్పత్నీం కురు ఇతీభావః.ని॥ పల్నీ పాణిగ్భవహాతీచ ద్వితీ మూసహధర్మిశీత్యమరః. చే/క్రోలు గ్రామనివాసినా అల్లమరాజు రంగశొయికవినారచితః, న్లో కోవాంపరథ్యః కిమఫావవాతీ " లోధాతు రుక్కః కిల రతుణా స్థ కోజేవ ఫపూజోో భువి వీళవుర్యా వానీద్విజః కోస్పిచ ఫోన పార్యఃం వాంసాః రథ్య్యాః రథా శ్వా యస్య నః శ్రోవర్త దేశి సేవ శ్నలకః బ్రవ్మో ఇత్వుత్తరం ప్రోచ్యతే, కి మభావవ్యాజీ ఇతి పశ్నః-న ఇత్యుత్వరమ్‌. 7

క0 ఇాటు ధారాచమళఠతా _రసార్క రతుణార్థకః కోధాతు రితి వ్రశ్నన్య పారత్వణే ఇత్యుత్తరమ్‌, జీవై పూజ్య" క ఇతి పశ్న స్య-అఆర్యః బృవాన్నతి రిత్యుత్తరమ్‌. ని. గురురా ర్యో చేవమనీ త్యమం కేవ: వీర ఫురవానీ విప కోన్సీ ఒత్రి పశ్నన్య కోన పార్య ఇత్యుత్త రష్‌. వింజమూరి కోనప్ప నావమకో ద్విజః వీరపు రవానీ కశ్చిదనీత్యుత రమ్‌. అపగ తాః ఆర్యాః బుధా యేననః అపా ర్యః సోనభవతీత్వన పార్యః _౯ ఇత్మిపశ్న స్య కోనపార్య ఇత్యుతృరం భవతి, అయం చితోత్తరాలజ్కారః. పెద్దావురసంస్థానాధి ేన 'శ్రీనత్సవాయ ల్‌మ్థుజగశ్చతినా కారితత్లోక; ళో నాళీకభంగక్ళ దతీవనదీనబన్య ర్న్ష్‌త్ర, పో నవనుధావిభవై క హేతు; రాజూ కీమిందు రపీ నార్యభిమానపవోరీ " రాజూ పరం వీజయ రాఘవసార్వభౌమః. నాళీక్‌భజ్లకృత్‌ _ పదగ్దవికసనభబ్లకరః.కంచ అశీక్ష స్యాషియన్య అన్ఫతస్యవా భబ్లికారీ నభవతీ త్యన్యోర్థః -ని, అళీకం త్వ్రియే నే ఇతీవిశ్వః?-అతీవ అత్యిన్నం నడీనా మిన; నముదడ్రః_ని, ఇనస్ఫూ క్యే వ్ర ఛావితివిశ్వు తస్య బన్టు రాప్తః-దీనానాం బన్ధ దీనదయాభు ర్న భవతింనత తాణిపాలీతి నతుత్రప - కంచ కతా న్నారీతి తక వ - ల త్రి, యసాలకో న భవతీ త్యర్ధ:-ననం చ తక్సుధావిభవం చ తెస్యెళ హేశుః ముఖ్య కౌరణం-అమ్భతప్ర కాశ సంనర్ధక ఇత్యర్హ..కించ వను భఛాయాః భూమేః విభవ వనుధావిభ మ_కస్యముఖ్య కే+తుర్న భవతీ త్యన్యోర్థః_నారీణాం గా నుభిమాసం వారతీతి నార శ్రఖిమాన వోరీ.విర్షహ్తిణీ .యైర్యబ్నేద క.కిం చారీణాం శత్రుణా మభిమానం వార ఫీకససీమానోపోకరీ సో నధానొ త్వన్యోర్థః. ఏతాదృశగుణయు కః ఇన్లీ రాజూ కమ్‌, అినర్హ్హ శో క కథం రాజాభవేత్‌. నభిచేదితి

వాటుధారాచను త్కౌార సార, ర్‌ భావం రాజూ రాజశబ్దవాచ్య -విజయరాఘవసార్వభౌనుః ఈశఈపూ సపాటి విజయ రామజగపతిరేవ భవతి. సః కీద్మకే ఇత్యుశ్తే. అళీక భజ్లక్టత్‌ -దీనబన్ధు తత్ర పాలకి వసుథావిభవైక హేతుః. అర్యఖి మానహాోరీచ-9 త్యాది రాజధర్మయుక్స త్వా దయ మేవ జనాన్తం జయ తీతి రాజూ.రంజరా”ే ఇతిధాతు -ని రాజూప్రభా నృ పే చన్దే యశ్మే వతియళ క యోరితి విశ్వః- క ఈ విజయనగరి సంస్థానాధివతినా (శ్రీఏిజయ రామగజవత్‌నా కారితః. శో అ మ్మోజం కలయన్‌ సదృతు మఎనే సాహిత్యరీ త్య్యాం దృశో రాగ్రద్ధా తౌర మపారసవ్పుఎ మహాభ వే యళీరాశిము శత్రూణాం పుర భళ్దునే ధృతిగుణే కం చోర గేన్తుంవచి. ప్రాగచ్భ్యే పతిభాతి తిమృన్ఫజచి, పాకాహితిప్రాభవ, పాకాహీతస్య ఇన్గుస్య-ప్రా,భవ మిన్‌ ప్రాభవం యస్యసతిమ్మా సృృపతిః వత్సవాయ తిమ్యునృవాలక:-అవనే ప్రడాసంరతు, ణే.అం విమ్షుం-సదృ తం సమానం-కలయక ఖుర్వన్‌-ప్రతి భాతి విరాజతే. ఏవం క్రమేణ సర్వశ్రాన్వయః. సాహిత్యిరీత్యాం పాణ్గిత్య వీధానే-భోజం భోజును హో రాజం-దృశోః నేత్ర యో;.అ మో్ళ్ళోజం పడతణ్హం. అపారసమృది అనన సమ్పద్విషయే-మాం లతీశ్చిం-మహాభావే ఘన ల్వే-ఛా తారం బహ్టణం-యశో రాశిము5 రి సమూ పే_మాంధా తార ఎమాన్ధాతృమ (నో వాని హో రాజం_శ్రూణామరీణాం-పు రభ స్టానేశరీరహన సేపట్టణా క్రమణేవా,ని పురం శరీరే నగరేనానా, ఉ. శవం ఆరత్యవ్యయమ్‌. ధృతగుణే భెర్య గుణె.అగేన్తుం మేరుఇ-వచః ప్రాగల్భ్యే వాక్చ్రాలీ ణృ_ఉం శనం ఫణీ అణ్య ఆ ఆ జల శం "శేమమిత్యర్థః-సమం కుర్వః ప్ర కౌ్త ః ర ర లాత్నప్టహిత క్రేసాలక్కారః. శ యక సస. శి (1౧ సిటి . 6, 2ఉక శ యు టో క

కం ఇాటుధా రాచమ కత్కౌరసార? జాూ=2 క్‌నగ్‌దండి లత్యణకవి వికచితా? ;___ జే శి త్‌ో డి అ శో తద్ధిత స్ధిళ్న మద్ధితో మద్ధిత స్పద్ధిత స్పద్ధిత్‌ స్వద్ధిత న్వద్ధితః వక వవవ్యాసౌ తిమ్యుభూపాలక స్థ ద్ధితోమద్ధితస్న వ్రధ్ధికి న్సద్ధిత। లో శే జనానాం మభ్యే- లేపాం హితః ఆప్తః- యో వర_లే.సః శద్ధిత; శన్యహితః భవతి, మమహిశో మద్ధిత.-మద్ధితో మమహీతఏవ భవతి, త్వద్ధితః ఈవహిత:'-త్వద్ధిత వవ తవహితోభవతి. నద్ధితిః సతాం హితః సద్ధిత. సతాంహిత ఏవభవతి, నత్వన్యేపాం హితో భవతి. వనం జన సామాన్యధర్థ:.అయం తిమభూపాలక* ,శ్రీవచ్చవాయ తిమ్గుజగత్ప్చ “శిస్తు, నేహాం హిత , మమచ హీత, తవచ హిగ, సతౌంచ హీతః, లోకోత్త ర సౌజన్టప్‌శిష్ట ఇతిభావా, ౨ళ్లో కనులే కమలంత త్రృచకమలం తదుపరికమలం విమలం ఇాతి అమునాయమునా కర ధృతవదనా చుమ్బననమయే శ్రుతిరివభాతిం శమలే నాయికా హస్త పద్బే-కమలం నాయకకరకమలం. త త్రచ కమలం న. రపబ్లే నాయికాముఖపదగ్ణం-తదుపరి కమలం నాయికా ముఖపబ్మే నాయకముఖం-విమలం యథాతథా భాతి. ఆమునా శ్రీకు.పేన నాయశేన కరధృతవవనా నాయకవాస, ధృతముఖీనతీ. యమునా యమునానామనాయికా కాళిన్తీత్యర్థ:. చుమృసనమతయయ్‌ క్రుతిరివోపాళ్ళుమివభాతి విరాజ తే. తస్యా? కళణ్లోదిత నుధుర చూత్ర్ర తి నీతృతాది కూజ్యతె రితిభామ. లా యు ౩9 శ్లో. నత్యాసకృమనా ప్ర నృద్ధనరక వ్యేదీ ద్వి జేన్త్రాక, యః యుక్తా నేకముఖోద్భవాస్పది మలం (శ్రీర్యత్రసం రాజతే యోగజ్లాంచ సదావీభ ర్వి సశివో యః కామ దేహోశ్ర, యి సంఘస్పామ్ముమయంప్ర,యాతుభావ తాంకృ క్షేనరుబ్సేణవా, త. "తేషూం సంఘః చభ్యవర్లః.5 రా- కేన విషైన్యా-_ రుట్రేణ- శమ్మునావా- సౌమ్యం

చాటు ధాయచవిత్నొ రసారః శకి నమతాం ప్రయాతు ప్రాప్నో స-తుసంఘః-కీదృశఇత్యు క్తే _ తద్వికేమ అానామర్థత్ర యంసమర్థ యతి. సశత్యాయాంసత్యభామాయాం సకం వనోయస్య తథోక్త ఇథి కృన్తపరో ఒర్థః. నత్యాం పార్వత్యాం ఆనమ వా తృక్తం మనకో యన్య తథోక్ష ఇతి శివపరోర్ధ$_స త్యే సత్య నర్తనే ఆసక్తం మనో యన్య న ఇతి నంభుపరో౭ర్థం-ప్ర, వృద్ధశ్చాసా సరకశ్చ ప్ర బలనరకాసుర;. తం ఛేత్రీతి కృవ్ణపరా. ప్ర వృద్ధశ్చాసా నరశ్చ విజ్బమ్భిత చతుర్తుఖః.తన్య కం కిర-_ని, నరోమర్య్యోర్దునేష్య జే ఇతివై జయ స్తీ-నుఖకీర్త జలేషుక మితివిశ్వ -తవ్భేశ్సీతి శివపరః. ప్రవృ ద్ధశ్చాసౌ నరళశ్చ విస్తారనసరకలో కః తం ఛేత్తీతి సంఘపరః?-సజ్ఞినసలఘ దర్శనా న్నరకావా క్రినివృత్హిర్భవతీతి ప్రసిద్ధి -ద్వి కేన్తోోగరుడః_అశ్ట యో యన్య నః ఇతికృవ్యపర -ద్విజానాం బ్రావాణానాం నత శ్రౌణాం వా ఇన్ల్ర శృన్తు స్తస్యాక్రయ ఇతి శివపరః-ద్వి జేనాాణాం శ్రౌవాణ శ్రేస్టానా మాశ్రయ ఇతి సంభుపరః- అజేకాని ముఖాని యన్య నః చతుర్తుఖ _న్తత? ఉద్భవః జననం-యుక్ష?. అనేకముఖోద్భవోయస్తా తత్‌ నాభిపద్మ మిత్యర్థః- తస్యాస్పదం స్థానం నిత్యనవుంసళ త్వాల్‌. ఆస్పద మితిప్ర యుక్త ౦-యడద్యా అనేక ముఖోద్భవా సృక్టి..-యుకా నేకముఖోద్భవ సవ తస్యాస్పదమితి కృవ్నపశ్నే యుక్తా నేకముఖన్య కుమార స్వామిని... ఉద్భవస్య జననస్య అన్పదమితి ళివపత్నే.యుక్తా నేకముఖః బ్రవో తిస్తాదుద్భవాః జన్నాని యేషాం తే వేదా; తేషా మాస్పదం-ఇతి నంఘపత్నే-అలం సమర్థః:-యత్ర, విస్త ఈశ లశ్న్సీ నం రాజతే భాతి.యత్ర థివే శ్రీః గరళం సం రాజ రే.-యత్ర, సంఘే శ్రీ శోభా నం రాజ లే. యో టేన..అగం గోవర్థనం-గాం భూమించ సదా బిభర్తి ఇతివిమ్ణపత్నే _యః గక్లాంచ సదా బిభర్తీ తి భివపన్నేం యోగం న్వేషాం సమావేశ, గాంచ _కౌన్తించ-నడా బిభర్తి ఇతి చంఘపతే._శివేన సహితస్పళివః ఇత్తి కుష్టుపత్నేశివస్యన్నాదయం నిమ్షు

కట ఇాటు ధా రాచమళ్కౌరసౌారః ర్విబ్లోశ్చహృదయంళివః ఇతి స్య రణాత్‌ -శివయా సార్వత్యా సహతి స్సశివః ఇతి శివపత్నే.శివేన మబ్లలేన సహిత స్పళివః ఇతి సంఘపత్నే యో చేను కామస్య మదనస్య- జేవః త స్యాశుయ ఇతికృవ్ణపరోర్థః కామం మన్యథ౦ ద్యతి ఖల్లియతీతి కామదా- ఈహో ఇచ్చా తస్యా ట్ర, య ఇడి శివపత్నే.కామూాని వాంభఛితాని దదాలీతి కామదా ఈగో ఇచ్చా తస్యా ఆశ్ర య ఇతి సంఘపశే.ఏవంవిధార్థత్రయ సామ్యా్యాత్‌ క్తేషాలజ్కారః.

ర ళ్లో, కోనిర్షర్ధ ఆఊపురజయినా కశ్చ శర్శస్యహన్నా నద్యాః కూలం విఘుబయతి కః ఈ పరజ్రీరతశ్చ కస్స్ఫన్నద్ధోభవతి నమశే భూషణం కిం కుచానాం శోదుస్పష్లాద్భువతి మవా తొలి మానపూజాపహోరః, అస్మిన్‌ వ్లోశే స్‌ ప్రళ్నానాం “కూనపూ జాపవేతి ఇత్యు

తృలేఅన్న ఖే ఫెణ నవా ప్ర శమాద్యతరభుటనేన భవ న్యుత రాణి వ్ర (శిపురజయినా శ్లివేనకః నిర్షగ్ధ:-ఉ.మారః. ఫ్ర, కర్యస్య వాన్తాకః ఉ, నరః అర్జున; ప్ర నచీకూలం కః విఘటయలి-ఉ. పూరః జలఫ్లూరః ఊఉ, పరత్రీరతః కః-ఉ.జారః.ప్ర,సమ రేయః బ్ధేసన్నద్ధః సముద్యుక్షః కః ఉ, పరః ఛత్ర; ప్ర కుచానాం ఖభూవణం కిం-.6, సోరః_ప్ర్ర, వ్‌వా తాం వమహాజనానాం దుస్ఫంగాత్‌. దుష్టజనసాంగ త్యేన _ కోభవలి.ఉ. మూనపూ జూపహార?.

౫ శ్లో, లావణ్యం క్వను యోవి.తాం నళ్ళసి కే సంచార మాతన్వ తే శాసా ముచ్చతరా భవన్ని నినదాః క్వ క్రీడతొ" దమ్బతీ శీేషుస్వం వ్ర కటీకరోతి భగవాన్‌ శ గాళుమ పొరువం యః ప్రత్యుత్వరమధ్య వర్తఘటిత్‌బేనో ముజే వోన్తుస. బహి ర్లావ్యుత్వ రళ్లోకః. ప్ర, యోసికాం క్ర్రీగాం-లావ

ణ్యం సౌన్షర్యం క్య్యను కుత్ర చవర_ లే. 1.వఫుమి, ప్ర, శే ని నంజా

వాటు ధా రాచమ త్కా కసార; సక ర మాతన్వతే_ఉ. అణ్జాజా?-ప్ర, కాసాం సినదాః ఉచ్చతరాఃభవ న్ని. ఉ. భేరీణాం. వ్ర, దమ్చతీ క్వ క్రీదతః, ఉ. నిశాయ్యే గృహే-ప్రం భగవోన్‌ (శ్రీరాభవః శీను న్వం న్వశయ పౌరువం ప్ర కటికరోతి_ ఉ. రతున్సు- వతదుత్తరవచనమధ్యవర్లానాం నంయోగేన ఆమో చేనో దో్యోత తే సటేవః మ యుష్తాకం_ సనోహాయ భవ త్విత్యత్ర, వుర్ణారీకా తనామా జూయతే.సపాయాదితి భావం

౬౨ శ్లో జ్‌న్దే వాఖ్చీతలాభాయ కరత కిం త న్న కథ్యతే కిం చన్సుతి వతి బ్రాయా ముకాహో దమ్నతీ ఇతి॥

వాజ్ళితలాభాంయ కామితా స్మ్యె- లోళశే కిం కర్ణ కథ లే. తత్రర్థ నకథ్య లే. కుత;-దమ్చతిం నన్లీ ఇతి బ్రూయాం.కిం శదాచేత్‌ ఆపక బోభవలి దమ్సతీ ఇతి బ్రూయాం కీంతథా చేద దై ్యతవోనిర్హాయ తే. దమృతీ త్యత్ర ప్రగృవ్యూత్వాన్న నస్థి.తసాగ న్న కథయామి అవా మితి కేప;.వన్తసియం బ్రహ్మ ుదస్పి తత్‌ శ్రీ వుం మి శ్రీస్వరూపత్ర యౌ భోరీతిభావః. అర్థనారీశ్వర త్వాత్‌ ం

స్‌ విచి త్రీరామాయణల్లోకు ;._

తో నువర్శ మయుతం కృతోర్థి ఇతరం యది పాళ్ళిసి మృగం తం కురు నోచే న్నే తం వినా నయ రాఘవ ॥

"పీ రాఘవ! సువర్శం ను ఇత్యతీరం-అయుతం అకా నేణపూర్వతః సహితం_అను ఇతి రూపం కృత్వా-.తత్‌ ఇతరం ఇతస్పంయుతో5ః శీఫు యీనతథోక0-.అెసురం రాతనం-వోళ్ళుసి యది ఇచ్చసి జీత్‌ అయం రావ్‌స ఇతి మన్యసే హ్‌! దిత్యీర్థః-తం రశరావతసం.తం తకారం మృ ఇత్యక్షరం గచ్చకీతి మృగం-తాదృగ్విధం-కురు ఆచర-మృతల కుర్విత్యర్థ--నోచే ద్రాతనో నభివలతి యది తం విసో తశాశేణవినాం ముత మక్ళ ల్వేత్యర్థః మృగవింతిభావః.తఈం మృగ మానయ_ మృగం స్వీకృత్య మాం ప్రాపయేతి నీళావచనమ్‌?

క్‌ ఇాటుధా రాచమ క్కౌారసౌారః న్లో మలయానిలనంస్పర్శా త్స ర్వాన్నిన్షతివానరాన్‌

అత్మన్యయుకా యాకాచి త్కామినీ యామినీముఖే. అయాక్తా నాయ కేన వియుక్తా.-యా కాచి త్కామిసీ.రవాసి స్వాం మనలయానిలసంన్స ర్మాత్‌ మలయపవనసంనర్లాత్‌ -సర్వా న్వాన రాన్‌ వానుము దబ్గిదాదీన్‌.అత్మని మనసి-యామినీముఖే సాయంనమ యే. నిన్దతి దూమయతిన్న కుత ఇత్యుశ్తే అత్ర, మన్పమారుతస్య విర వోోద్దిపక త్వాత్‌. -తదావానభూతస్య మలయాచల స్యోత్పాటనం జీతు బన్ఫనకాలే వానరైః కృతం చే ేతినలయపవనాగతన్యథా విరహిణీనాం నపమ్భువిమ్యతిఖ ల్వితి మత్వా తాన్‌ నిన్షతీతి భావః,

శో. ఆయాహిశే మలయమారుత్‌ మన్సమనం

కాన్తారతిశ్ర, మజవారివినోద నార్థమ్‌,

నోచే దయం కనకనూళ విలోకనేన

భనీశ్రభవిమ్యతి మృగః ఖలు దథ్నీ,ణేన, "శ మలయవమారుత కాన్తానాం రమణీనాం-రతి శేళ్యాం శ్రేమజవా రిణ: ఘర్ణుజలస్య- వినోదనార్థం హరణార్థం_మన్ల మన్షం శనై శృనై రాయాహీ ఆగచ్చ-నోచే తృథా నాగ చృసియది. వే గేనాగత వాన్యదీ లియావత్‌ . ఆయంమృగ నృ్నవ వాహరూపోమృగఃహరిణు,దతీ తేన తన దతీణపార్శ్వవర్నినా.కనకనూత్ర,విలోకనేన విలో చనేనేతి వాపా ఠః, కనకానాం నాగ కేన రాణాం_ చేవకాళ్బన చమ్పుకాది వృమోణాం నూత్ర, 0 న్యవస్థానం ప్ర బేశఇత్యర్థ:-తన్య విలోబనేన విరోచనేన విళే మప్రకాశే జతి యావత్‌ -అత్ర, రల కూ రభేదః. ని, కనకం కాళ్ళనే నాతు మత్తూ రే నాగశేసళలే చమ్బశే కానా నేచ-9తి.నూత్రంతు మాచనం గ్ర న్ధభేచే త న్తువ్యవస్థ యో; సూత్ముమానే. వ్యుపాయీ తిచరత్నమాలా, తత్కమ్పనజనిత ఫువ్స్చపరాశేణ భన్థీభవిమ్యతి. భన్ముచ్భన్న ఇవ భవిమ్యతీతి భామ. యద్వా ఆయం మృగః తవవా

వాటుధా రాచమ త్కా రసార; ర్‌? వాన మృగవ్‌వ మృగ, గజ. ని మృగ పకౌ కురశ్లౌచ గజభేజే వళాజ్లవే యాచనే మృగయాయాంచ మృగీతు వనికాన ₹ే.ఇతినా నానే. తవ దతీ.ణ పాష్గవర్సినా కనకన్య నునర్శస్య సరూత్రం మర్యా "జీన మర్యాదా యయో నో శే లోచనే యస్యసః కనక నూత్ర విలోచన. సింహూః-సువ ర్తభజ్లీక విక్లాత త్వాత్‌ -. ని పార్శరదృప్లి, శ్వారణారిః పిళ్లాటో జటిలో నారి: ఇత్యమర కేమః. లేనభనీస్ట్రభవివ్య తీత్రి లాత్షణికార్థః.గజవై రిత్వా దితిభామ-

ఎ భవభాతికృ తొమ్బూన్వుతిఃః ఓ. శ్లో అన్నూూ లే. త్రం ఖ్రాఖే శమ్చూలే శజ్కరోమీ. శమ్బూలే రోలవక్చొాలకజా లే ఇ్రాలకజాలే కృపావల మ్బూలే_

శూ అన్బూలే ఇతి మాతృవాచకామ్బాలాశబ్దస మ్చోధనం. అవ్బు అబ్బు కే అమ్బా లేతి శ్రుతి:.గోలమాః అళయ... తేఇవాలకాఃకున్త లాః- కేపూం జాలం యస్యా స్తస్యా సృ మ్చోధనం. హేీరోలమాల శబా బే. బాలాళ్చ తే కాళ్చ బ్రహేగ్రి బా ర్హాది బేవాః. తేషాం జూలం ళయుస్యా _స్త్‌స్యాః సమ్మ్బుద్ధి:. సాూఛాలకజూలే. ని. రోబ్ర వి త్యా నిలా క్రాగ్నిచిత్త ధీయము కేేము-నాన్నారే.. కృపాయాః అవలమ్బస్య-అః గౌగఐం యస్వసః శ్ళెపావలమ్బాా-లః చను యస్యాస్త స్యా స్సమ్బోో ధనం. పేకృసాచలన్చూూ లే శిరోభూపాయిత చన్ద్రేత్యర్థః. ని, లఃఖల్లీ శే త్రి ప్వాదాన శ్రీ నేన్షా లనణే నిల మితినానార్థః. చాన జాలా నామక బేవలే.త్వం 'బాలాసతీ ఛాలవ యోన్వితాసతీ.ఈశం భర్తారం శం సుఖం ప్ర తి చాలేశం బా లేశనామళం బాలవ యోన్వితం కరోష్మి యడ్వా బం గర్భుం అత్యంతం లాతి గృవ్లోతీతి బాలా గర్భవతీత్యర్థ తస్యా ఈశం గర్భిణీపతిం కరోపి.త్యం 'బాలావి సకలభువన గర్భవతీ భూశ్వా నిజేశం గర్భిణీపతిం కరోషితి-విరద్ధార్ధ కల్పనేన చిత్రాల కహాని. మూర్థ శాబక యోర్చాలః! శమవ్యయం చ సౌఖ్యాన్హః

క్‌ి ఇాటుధా రాచమక్కౌరసార బోఘాతికాళే కలహే పత్నేగ క్ళేచపర్వణీతిచ నానార్ధరళ్న మాళా। యద్వా త్వంళఛాలాపి ముగ్ధాపీ-శం. శివం శంజాలేశం శం నుఖమేవ వా శృష్ధలా-తయా లాతి నస్వీకరోతీతి.స మ్యోగనుఖ శృంఖలాబద్ధ మీశం కరోతీతి చిత్రార్థః. ని. 'బా(స్ర్రీయాం కావాళీవల్లీ శృంఖతా త్యమలే త్రివ్వితి నానాన్టే. ఎ-.ఉవమాక బ్ర, హాకవిరచితత్లోకః,;._. - శో శుణ్ణా లేడ్విడనీలకాబివినుతో వీట్కాల్లకాణ్తోవృ శే.

టాణ్ల కాల్గిజకొణ్డకాణ్ల ధరజి బ్భేట్టబ్డుదూ+డామణిః

శుళ్తాలాన్యవడాన్య నేవు చరణ స్పౌఖ్యం శివ స్పౌదరం

దద్యాదదన్లి వకాబ్గకాల్లద గళద్విట్కు జ్లలీట్కుణ్ణలీ,

ళుళ్తాలానాం గజానాం- ఈట్‌ రాజా-గి జశ్రేవరూపవాన్‌ గజూ నుర్ష నృ న్యద్విట్‌ శత్రు... నీలో నభవతీ త్యనీలః. కాణ్లో ఒళ్యో యన్య శథోక:.ఇన్హ్ర;. తేన వినతః_ఏీనాం పఠీణాం.ఈట్‌. రాజూ-గరుడః శాణ్లోవావానం యస్య ఏీట్క్కట్లుః.విన్లుః-నః శాల్లు కౌణః యన్యత థోక్సః వృపేట్కాణ్ఞ వృమభేన్తువావానః-కాళ్లే జలే.జాయత ఇతి కాణజం పద్యం-కాల్లి: 'ఇాణః. తేపాం కాణ్ణి స్పృమూవాః.తన్యధరతీతి ధరః మదన స్వం జయతీతి జిత్‌ _భానాం నతశ్రాణాం.ఈట్‌ ఛ్‌ తస్యఖణ్ల ళ్చూనామణి శ్నిరోరత్నం యన్యనః భేట్టణ్ల చూ డామణిః.. శుళ్ణాలాన్యః వినాయకః.వ డాన్యః కుమూాళ సాభ్యాం సేష్యా వూజె్య చరణాయన్యనః తథోక్ష 1-సకాణ్ణః:-నజలః కాల్దదః మేఘః-న ఇవ గథ త్విట్‌ కళ్తకాని ర్యస్య సః-స కాణ్గకాల్లద గళర్విటుని। కాణ్లోత్రీ దణ్గ'బా ణార్వవర్థావనరవారిషు ఇతిరత్న మాలా కుల్ణలీనాం నర్పాణాం ఈట్‌ శేము తేనకుణ్గలం కర్తా భరణ మస్యానీ తి కుణ్ణలీట్కుజ్ణలః సః శివం సౌదర మాదరయు కృం.నుఖ మవ్య దద్యాత్‌. దచాత్విత్యర్థః.

"జీవరకొండ రామా స్త్రి కృశశ్లోక?,

చాటుధారాచవుక్కారశార?ః కం ల్లో దిథీవే వీట్సమః కశ్చి ద్గుణవృద్ధ్యోర భాజనః క్వీప్రత్యయనిభః కళ్చి త్మిం తదాశ్ర్రయణెన తే, కళ్చిద్చుభః కంచి ద్చుధం ప్ర, త్యేవం బ్రూలే.తత్కిమిత్యుశ్తే హీేనఫ ఇత్యధ్యాహాగః- కళ్చిజ్జన" గుణనృద్ధ్యో సృద్ధుణా భివృద్ధ్యో రి త్యప్రన్తు తౌర్థః_ ఆ దేజ్‌ గుణ -వృద్ధిరాదై చ్‌ ఏతత్సంజ్ఞక గుణవృద్ధి వన్గాభ్యా మితిప్రన్తు తార్థః-అ భాజనః కూన్యః- అతఎవ దీదీ వేపీట్‌ కేన సమః సమానః-కళ్ళి బైన క్విప్రత్యయనిభ? క్విప్రత్యు యోవి సర్వ లోపీ.తద్వ దసౌజనః వ్యర్థవ్యాపార ఇతి భావః- తేషా మాశ్ర్ర యేణ సమావే కేస. తే తవ-కం ప్ర, రళాజన మస్పి=కిమపి నాస్తీతి భావ -యత్ర, సన్నిహి లేన రే.ఇతివాపాఠ:. విచిత్ర, రామాయణక్ష్లోక్‌,._ తో భవిత్రీ రమ్ళోరు త్రిదశవదనగ్గాని రధునా న! రామస్థా తౌ నయధి పురతో లతృణసఖి ఇయం యాన్యత్యువ్చ్చై ర్విపద మరితో వానరచమూ,; లఘిస్పే దం సపాతుర మివహాపలోపం పర పునః, సీతాం ప్రతి రావణవచనమ్‌-హేర నెళ్ళారు నీకే అధునా అద్య-త్రి,దశవదనగ్గానిః దేవానాం ముఖవై శల్యం-భవిత్రీ భవివ్యతి_ లత్మణసఖః రామం-స్పే పురతః యుధి యుద్లే-న స్థాతా నస్థాస్యతి.ఇయం వానర చనుూః కవిసేనా.-ఉవ్చై రున్నతం యథాతథా విపదం అరిత। శత్రుభ్యః:-పంచమ్యూ సృ సిల్‌ యాన్యతి లభేత. ఏవ ముక్నం రావణ వచనం శ్రుత్వా-నీశా వదతి హే లఘిమ హేనీచ ఇద మేతత్తి పాద భఘటితశబ్దజాలం-పాదాద్యతు రాదారభ్య సపృమాతురాణాం. విలో పం కృళ్వా పునః పరే త్యు _త్తరం-ప్ర ధమహపాదేశ్రి -ద్వితీయ పా బేన_ళ్ళ తీయ పా దేర్వి-వతానిలోపయిత్వాపరే ద్యది యాళథా నేనా న్వేవ్యతి,

60 వపూటుధా ళాచమ త్కౌార వార

వారణాసి వేంకట రామ శాస్త్రీరచితాః,._

శో కళ్ళత్ర,ం దడధలే సితం నిశి గతా గేవాం విటస్యావీ కా

కం రతున్ని బుధా హకస్యచపురా థో ద్వారపాల స్పదా

కి కానాం యత కే విధుః ప్రతిదినం కింవా కళత్రంన్రజే =

చారోహాదవరోవాతేన నిపుతై శేకం ద్వ రొకారుత్తరమ్‌,

అసిశ్లోశే ప్రశ్న వాళ్గద్వయ స్య ఏశప దేనోత్తరమ్‌ ఆరోవా అావరోహోభ్యాం కవినా నిగ్మీతమ్‌.ఆదిపాదప్ర, శ్న వాక్యద్వయన్య-ఉ. ఈాజూ-ని క్రీం ద్వితీయపాదప్ర, శ్న వాక్యద్వ్యయస్యడఉత రం దీనల. తృతీ యపాదథుటిత ప్ర శ్నవాక ద్వ్యయన్య ఊఉ. రన్తా వతాన్యారోవాణావ రోహో భ్యాముత రాణి భవన్ని-రమతతి రన్తా.రము'కి డన శ్చ చనేచ్భు రిత్యర్హః-శార్లూలం వృత్మమ్‌,

శ్లొ, సన్నప్త్పా దశమధ్య్వజూదిగతినా సంమూర్భితా నిర్ధలే

తుర్యద్వాదిశవ ద్వితీయమతిమ న్నే కొదళాళ్ళసనీ

సామష్టీ సృవపళ్బమస్య నవమ భ్రూస్సపమివర్దితా

ప్రాప్నో త్యప్టమవేదనాం తడధునా తూర్శం తృతీళకోూభవ.

అస్మి న్‌ళ్తొకే మేసూదిద్యాదశరాళిభి న్స డ్మేలిత '్రీకథనం ప్ర యుక్కమ॥ హేద్వితీయనుతిమన్‌ హేవృమభబు ధ్ధే-నవమ థా, ధనుస్స మానభ్రూ.-వీకాద శాఖ స్తన కుమృసామ్యుకుచా. నృ పజఖ్బ మన్య రాజ సింహస్య-రాజ శ్రేన్ల స్యేత్యర్థ, మష్టీ కన్యా-దశమో మళరః నః ధ్వజే యస్య తస్యమదనస్య-ఆదిగతినా ఆది _రెమః లేన గతి గ్ల్గమనం యన్య "తేన అగ్నినామన్య థ తౌ వేనేత్యర్థఃంన నృప్తాసతీ_నిర్దలే నిర్ణలప్ర, దే కే.కర్ధ టకి వత్‌ మోనవచ్చి సమూర్భితా నూర్భావస్థాం గతా నతీ..అవ్హమ "వీదనాం వృశ్చకాద్చా భవచాధాం.ప్రాహ్నోతి_త తా శ్కారణా డధునా అద్య-తూర్తం శీఘ్రం యథాతథా-త్వం తృతీయ; మిథునం సంయోగీ భవ యాగ్య క్రి యాం క ర్వితిభావ

వాటుధా రాచనమ తక్కార సౌరః న! వో గౌరీం ఢాత్రీం శ్రీయం ర్‌ం జలధిగణనయావర్ష కాన్‌ తేఖయితౌ ఆడా వేకైకవర్లం ప్రహరతి హరతిబ్ర, వ్మాణో నామపళ్బాత్‌.

భూభృత్సు శ్రీ కు మూరోనవకుసు ముశరోవహ్ని బీజంక్ర మా త్స్యాత్‌ ". ఈశ్లోకములో నొక్క పానచు తక్కునయున్నది జలధిగణనలా చతుస్పజ్య మయా-వర గా౯ అత రాణి. లేఖ ఎత్వా లిఖ ల ( క్వా. అద్యవర మారభ్య ఎకె కపర్హ శ్ర్‌మేణ లోపయిత్వా-బ్రవ్యు పరోర్థ- మనగథపరో = ర్ధిస్ట నపరొర్భి - అగ్ని పరోర్థ:- పార్వతీ లమ భూపరారన్ధాశ్చ భవన్ని, ఉమాకంమాంః ఇతి సా క్మేతిత పదిమ్‌. గొల్లప్రోలునివాసినాప్ర, వివాచదిళి యింక ర రాభువావాక్యురచిఆాః, ంళ్లోః (శ్రీట్రాడ్వీ డ్రాంనీ న్రే డృ మఘనవనధ గ్భాన్వదుడ్వీట్బిఖాప్త ॥ ఖాడ్యే క చ్పుక్సయోరు డ్వరుడమరన రీడ్యోజ్ష్యల ళా సృెదవీఠః ఖాక్ష్వీడ్వి చృిముణాద్చిర్భుగ భుగిత వావిర్భుజబ్యుఖోళావిభుఃఖే ట్రువృగ్యెపు ప్ర భాఢ్య? ఫలభరితపద. పాతుకృతో్యోవారిర్యః, శయం ల తాః ఈట్‌ ప్రభు ట్‌ -ఖే అటనీతి ఫీటాః- బేవాా- "బేషూం ఏనాం. పశీణాం చ. ఈకౌ ఇన్ఫుగరుడాం తతః రాట్‌ ॥ మకా క్ష ాం వ ప్రభుః ఖాడ్వీడైాట్‌- మువ్‌న్ద్రాణాం యోగీశ్యం ణా మాట్‌ ప్రభు... తే సాం భ్రమః శ్రాన్ని అజ్ఞాం మితి యావత్‌ .ని భ్ర మోమ్నునిర్లమే భ్రాన్నె-ఫతి విశ్వ. తదేవ ఘ-వనం మహాంణ్యం_దవాతీతి ధక్‌, మునీన్లేట్‌ యోగీశ్వ రశ ఇత్యర్థి -భవఘవవ-ధగితివా పాఠ;-వాపా టవీవాహక ఇత్యర్థ -నిః భవో జనని సంసారే పాచే శంభౌచ కథ్యతే విశర్ణు. భాస్వాన్‌ ప్రకాశమానం- ఉడ్వీట్‌ చన్లః- శిఖాయాం మాభౌం యస్య చథోక గా శివః_.చస్యా ప్త స్పఖా-ఖాటాం గ్ర వోణాం.భానాలి నతుత్రాణాం. ఈల చన్తుసూర్యా- ఖానా మింద్రియాణాం. శ్రకౌ ఛ్రేష్తా-దృుక్స యోరువౌా నేత్రపబ్యే- యస్య ఖాద్మే వ్రేక్షు కో

6కి దాటుధా రాచమ క్కాౌరసారః రుట్‌- ని. ఖమిన్తియ సుఖవ్యోమ నతుత్ర, వేత్ర; పట్టనే-ఇతి నానా స్టే "వేవు సాతి కేము. రోవాతీతి వరుట్‌. సాధుము ప్రసన్న ఇత్యర్థః. నిం మః వునూన్‌ సాతి కే వాయా సంయమే వరుణే స్థ రే.ఇతినానా స్టే అనురన ద్యాల కాశగంగ యా. ఈడ్యః కాఘ్యః_ ఉజ్వల త్పాదివీలోయన్య నః-ఖాటాం 'జేవానాం-ద్విమః రాశసాః. తేషాం ద్విట్‌ వెరీ. ఖాడ్వి ట్రీట్‌ -భీిమణార్చిపా భయజ్కరజ్వాలయా.. భుగభుగిత మి త్యనుకర ణప బేన జ్యలితః. వావిర్భు గగ్నిః:.ముఖం యస్యసః-భూవిభుః భూ జేపీ పతిః-ఖన్య వెకుళృపట్టణన్య- ఈట్‌ ప్రావృర్మేఘ ప్ర భాఢ్యః_నీలభునాళ ఇత్యర్థ్క- ఫపలభ రిళానాం మోతు కామినాం-పదఃస్థానభూత:.వ తాదృళో య; కృత్‌ జగత్ధ శా.వారిః పాతు= నః యుషాన్‌ అవ్యాదిత్యర్థః. ఇన్నవురినివాసినా కొట్కొండ వేంకటరత్నపణ్లి తేన విరచితః, శ్లో। తిగ్మత్విట్సుతరు క్సూదృగ్యుగళ ధృద్రమోధ్భుగనూ తీయు క మ్యూరుట్ఫణి రాట్బ యేదృతమ హీభ్ళ ద్ర్భాణహాచక్ర, వాట్‌ పాయాద్యోభధగంబుము బ్లనరుచిర్ష్యోద్విడ్తి వుడల్లోమలిట్‌. - భవగీన్టనకామభు సువననృట్‌ స త్తదర ట్రీ విరాట్‌, తిగ్శతింట్‌ నూర్వ- సితరుక్‌ చన్యి.- తొజీన నుద్నన్నగళం జీత ద కన్‌ న ॥ తిగృత్విట్సితడక్సుదృ్యుగళ కే రశార్సటీ రాతస సంబోం ఇత్యర్థంం అశ్దే ఇవ అవ్మీణి శాభ్యాం యుక్‌ పద్మ నేత్రయుక'-. పయ్య్యారు డ్లరుడారోవాకః. ఫణి కాట్ఫ్బయేట్‌. కేమళ యనవిభుః-ధృతమహి భృ ద్ర్యాట్‌ ధృతమందరవిలసిత,-మవోచక్ర, నాట్‌ ఛుననుదర్శనధరః- అభధక్‌ దోవదావాకః- అమ్బుముచాం మేభా నాం-ఘనరుచిః అధికరుచిరివ రుచిర్యస్య సః దో్యోద్విమ: నాక బ్వేవి.ణ:. రావణాదయః- తేషాం ద్విట్‌- అన్టాయాః లమ్మ్మ్యూః ఓవ్వంలివాతీతి అజ్ఞోమలిట్‌ భక్తానాం అభీన్షదానే కాౌమధుక్‌ కానుభేనుః. భవన

ఇవాటుధా రాచమకత్కారసారః 6& సృట్‌ జగత్స్ఫృప్రికర్తా- బ, వళ్ళుల్లరట్‌ బ్రవ్తణ్తానాం (ప్రావకః_్రీవిరా డ్వాను జేవోవారిః. వః యుష్ణాన్‌- పాయా దవ్యాశ్‌ ,

అణ, అలమూరునివాసీనా దుడ్డు కామశాస్త్రి ణారచిలాః,._ ౧శ్లో, పానీయం పాతు మిచ్భామి త్వత్తః కమలలోచనే యది దాస్యసి నేచ్యా సమ్‌ నో దాస్యసి విచా మ్యహమ్‌. కేశ్రమలలో చనేర్వత:-భవతః_ పానీయం పాతు మవూ మిచ్చామి. చాస్యసి యది. పాతుం నేచ్భామి నదాన్యసి ఆకుది. అవూాం పానీయం విబౌమితి "శాహ్యారః. అత్రార్థాన్తరం పుకమలలోచన త్వం జానీ అసి యడి పానీయం త్వత్య; నవిభామి-దానీ నయద్యసి విబామి.ఇత్య న్వర్లా ప్యన్వయః, _౨శ్లో. వీరమత్ష్యద్భుతం లో శే కిమవాం వచ్చ్యుతఃపరిమ్‌ కరృకరసక్షి, యాగుప్తా అవధిర్సృహగ్తణో లయః,

అస్మిన్‌ శ్లోశే ప్రథమపాదాద్యతరచతుష్టయే. కర్శృకరగక్రియా, అనర్హావినో భవన్ని,ఏః కశ్చిత్సతీ=రం అన్నిం-అత్సి భు జె.ఇ త్యేతత్‌. లోశే అద్భుత మిత్యన్వయః- భూచకోర మితి తం వదంతి. ని, భూ చలోరః పావకాళీ చళో రాళ్ళన్తుభాళినః- ఇతిశ గ్రై ర వే, శ్లో. రవేః కవే: కం నమరస్యసారం కృకే. రృయం కిం కిముశంతిభృణ్డాః

ఖలాదృ్భయం విమ్ణపదంచ శేషాం భాగీర థీతీరసమా శీ, కౌనామ్‌,

అక, పాదత యప యుక్త పశ్నానా ముత రాణి చతుర్ల

పాటే భటీని.ర జేహ్సరర భా. వేస్పారం గీ నవమం స్య సాఠం రఫీ కృ పేర్చయం ఈతిః- భృక్షాః కేముళశంతి ఇచ్చంతి రసం-ఖలాద్భయం కే షాం అశ్రీ ఆానాం-విముపదంచ శీపూం భాగీరథీతీరసమాశ్థి, "శానామ్‌.వ వంప్ర, శ్నోత రాణి, అజ్‌ చేజ్రోలునివాసినా అల్ల మరాజు రామకృష్తక వినా విరచిత, __ శ్లో. అద్విగు ర్ష్వన్లోహం గేహేమే నాస్తిచావ్యయిాభావః

ఉు ఇటు ధా రొాచమ త్కారసార,

శత్తూరువ కర్మధారయ యేనాబాం స్యాం బవాప్రీహీః,

ద్వా గావౌ వృషభఖౌ యస్యనః ద్విగుఃసో నభవతీత్యడ్విగుః. అవా మేకవృషభ వానిత్యర్శ-అద్వన్నః ద్వన్య రహితః:-అవా మేక వ వేతియావత్‌ -ధృత్యోనాసీ తి భావః. మే గృహేచ అన్యయి ధావ నాస్తి బహూువిధవ్య యాధిక్య మవాన్తీత్యర్థ-- ఫేప్రురువ-అవాం యేన కర్యణా బవాప్రీ హి, అధిక ధాన్య సమ్స్పన్నః-స్తొూం భ వేయం. తక్క ర్యృధారయ త్వ మితిశేవ-- మూం కృమీకర్తాకం కు ర్వితిభావ_ నవం కళ్చిద్దరిప్ర, ॥ ధనికంప్రతి విజ్ఞాపయతి,

శ్లో యామి వీభా వభ్యుతే ఫున శేప్యూ మచి వదతి ధవే

జూనా త్యుద నమాత్ర,౦ "'నేదం నత్వంతు ముగ్గవధకాః,

యామి అవాం గచ్చారు-విధా వభ్యుది కేనతి చచ్చే ఉదయతి సతి.ఫున శేష్యూవి భూయ; అగను ప్యాగు.ఏవంచాక్యం ధవే భర్వరి వదతి సతిసా ముగ్గా ఉదన్న మూత్రం వృత్తాన్త నరాత్ర మేవ జూనాతి ఇదంఎతత్వం త్మన కోసకలనోక న చన్న్యాం న జూనాతి- ముగ్ధాత్వ హేనునేతి చావ -కీంచ ఆవాం యాలు విధానభు,” తే వాణ్యభ్యు దితే సతీ తికోపుం వదతీకర్ణ'.౨ త్ర నిధుళబ్ద మేం ఉకారా నృతా కొనాతి ఇదంతశ్వ మికారాంశత్వం విధిశబు “పామి బసాలిలీ గూఢార్థం. న్‌ ,

శ్లో కాముద్ధర లే సూక్రరయ 1? కామవిరహితా మిచ్చతిఘావః

శేనాకారిత మజ్లెజజనగ్‌౦ శేనవి రాజ్తతి తకుణీవ జనమ్‌,

అత్ర, ప్రథమపాజ ప్రశ్న వ్య ఉ॥ కుం భూమిం-ద్వితీయప్రశ్న నస్యఉ కుం భూమిం-గృతీయప్రశ్న స్య ఉ వర విమ్ణునా- చతుర్థ పాద ప్రశ్నన్య ఉ॥ కుంకు మేన-ఇత్యుత్వర చకుప్టయ మేువదఘటితం బహి శ్లొవీ భవతి,

చాటుధా రాచనుత్కా రాసారః 6 శో కు మ్చేనదూడామణి రాయుగాన్సా శ్చాయా దశాయా దురగాత్త జేశః. గోకర్మ రాడాభరణం యదీయం యద్గవ్యహూవ్యా దజ మాజువోవ కుం భునం_ఉః శివ_అపాయా దుపద్రవాత్‌ -పాయాత్‌ రతతు. యః ఛేనచూడామణి: చన్తుమౌళి-అగాత్మ జేశః పార్వతీవల్లభః- నో కర్ణ రాజాభరణం శేపషభూమణంయదీయం యస్యనమ్మన్ధి యద్గవ్యవా వ్యాత్‌ యన్య గవ్యః_ నేత్ర సమ్భువః వావ్యాశ అగ్నిః అజం మన్మథ మాజువోవ దదావాంన శివః పాయాదితి వూ ర్వేణాన్వయః, ఏ ఊహనీయవన్తుభావళ్లో కాం, “ల్లో, శహీ హే జుజ్లమూ హేమవల్లీ నల్యొం వల్యాం పూ ర్షిమాచన్త్రుబిమ్బ: బిమ్చే లిమ్చే కోకిలానాం విరావో కావే రావే జాయతే పళ్ళాబాణఃం ఆత్ర శరీర ముఖ నచన విలాసానాం విషయనిగరణేన ప్ర యుక్న "'క్వేన రూపకాతిశయో క్రి మిళ్ట్ర విరుచ్ధాలజ్కారం నోం వావీ కావీ న్ఫురతి గ్గే తత్సరం నూత్యపద్యా పోపానాళీ మధిగతవతీ కాళ్ళనీ మైన్దునీలీ అ కలౌ నుకృతి సుగమా చన్షనచ్చ్భన్న జేశా తత్ర శ్యానాం సులభ మమ్ఫుతం నన్ని ధానా త్చుధాంళోః, అత్రగగనవాప్యాద్యుపమానవన్స్తు ప్రృకటనేన మధ్యతలవర్ని నాభికోపరి రోమావళీస్తనవదనాధరోస్టాది విమయదొోోతన4 భవతి తన్నిగరణ హేతుక సన్బుగ్ధాతిళ యోక్క. త్‌ విశాఖపట్టన నివాసినా కాకపర్శి నతా రామశాద్రిణావిరచితశ్లో క్యా, తి

ఈ చాటుభా రామచ'కోళరసారః శ్లో కిం తృస్తాకారి కీదృ గ్రళచరణమరం రౌతిక; శాబ్ళికాఖ్చీ కోపస్తారీ భుజకే కీముకలిశమనం తౌా(* వవెళ్ళానం కిమ్‌ కాసున్ద ర్యామవీన్లుః కథమచలభ్ళతః కాచి సమ్బుద్దిరశ్నో ర్చీజం కిం కావనీజార మణచుతివారా శ్రూమపారబ్లలీలా, ప్రశ్న్నః॥ కిం తృష్తాశారి, ఉ। హేను. చ! కీద్భగ్ర భచకణం. ఉ। చక్టం, సారం అనైరగ్రెస్స్పహితం సౌరం-వ్రు అరం కోరౌతి ళీక్రుం కః నదతి.ఉ॥గలీ, గల మస్యాస్తీతి గల్కీ ముకజ్ఞాయుకః ఇన ఇత్యర్థః వ్ర శాబ్టికాబ్చీ. ఉ। ఇలా.ప్ర్ర॥ గ్గ అపస్తారీ ఉః లాలీ లాలావాన్‌. ప॥। భుజకే కిమసీ.ఉ॥ గరం.గగళం.ప,! కలిశమనం కిం.ఉ॥ సామ ల ష్‌ ఆాత్‌ హ్‌. నంధ్యుపాయః, ప్ర॥ అద్యస త్చూధనం కిం ఉ|| హే- ప్ర॥నున్షర్యాం శావర్త రే. ఉ ేలా, శృళ్షారచేష్టా.ఆత్రక్ర మేణూద్యన్నవర్షనం యో గః. ప్రఃఇన్లు రవికథం చన్లిః కీదృకః. ఉ॥ మలీ, కళజ్కీ-వ్ర [అచలా౯ వృషోన్‌ బిభ గ్రీత్యచలభృత్‌ పర్వతః తస్య సమ్బుద్ధికా. ఉ£ సాగ అగై ర్వృతైన్సహవర్నతే ఇతి. సాగంప్ర॥లగ్ని బీజం కిం. ఉః రం-వ్రః అవనీజార మణః శ్రీరామ తవ్యమతిహరా కా.ఉళ హేమ సారబ్లలీలా. అస్మిన్‌ శ్లోశే చిత్రోత్త రాలక్య్కారభఖేదగర్భిత క్ర నూపక్ర్రమ వ్యుత్రము భుటనేన మిశ్రాలజ్మారః, (౯ శ్లో క్‌ ఊమాన్యో జనయతి శిచాం కోజయం్ర్రీరతః క్రో పడ్థాభిఖ్యాం ఘటయతిచ కో బుద్ధిమాన్‌ బ్ర; వాన్నషా కః కోవోఢుం జగతి భవతి ప్రాణినాం నాతిళక్యో, శ్రూణ్రీ తిం వ్ర జనయీతి కో మాూధవీనూనభాళః, అస్మిన్‌ శోలోక వశ్న వాక్యానాం మాఖథవీనూనళార ఇత్కు శృరవాక్య స్యాంత్యాత. ల్‌ నహాద్యశరాణాం వం కరా శీ క్రమే శోత్తరాణి భవంతి, ఉ।| మార ధరు పీర్క్యు నూరు నర, భార చూధపీనూనభారః,

దాటు థా శకుచి దు క్నా “సౌారః ౮ ఏత్నో ౧4౮. నాశీ జేర వ సే మావానొ బగాపీ మ గం గిరమ్‌,

శానా ౩ ౧ చిం ను మన్నామ నవి నే జాన తి.ఎద ఇతథాతు పీవార, శయావల్‌ - తేషాం పొపం.నా”*ని నాపవారాణల “ఛత్రం ౩... కర్లోటో మేర్నిస్యా జెలి నాదా సీతిగగాపసిద్ష? వశం. మూానాభ ;విమః మధురాంగి ర్తి బాస. ఇత్యర్థం. |

బలం గంపిని "రనివాసీనా ఇ-తుంల ఖు హ్యాహాన్తి ఇ"వీరచితః.: న ఖో గోపాలా పళ్పావాలలె తతా భే తనే

ణ్‌ ఆశ్ర్రళా వ్ర అసాతంం దవోోవావాః 8 వాం మోహాత్‌ ,

హీత్రాతః హేసర్వరతుక- కే తవరోపః బాణః. గోవః శ్రీ విర: అనీదిలిశేమ:. మిత్రవ్య సర్వవేదమయన్య సూర్యన్య నమృన్ధినీ మైశ్రీ-సావి శ్రీనామళ గాయ త్రీత్యర్థు తయా బేవతయా ఉపాసజ్లః నచానునబ్లః "తె కవానీశ్‌. -శివస్య గాయత్రీ వల్లభత్వం ప్రసిద్ధ మేన_ ఆపు శక్రేణ అన్య విళ్లోః వ్యుత్రేణ బ్రైవ్వోణా సూతన్య సారథే శ్రీః శోళా తయా ఇతః నంయుతస్పన్‌ వ్ర సంతుప్పః త్వ మనీత్యధ్యా బోరః- వతాదృశ మహిమవిళివ్వం క్వాం సోతుం శ్లాభుయితుం వెళతా వోత్‌ ప్ర శృత్యనుబన్ధాతీ = వాహాః ధృతః జేవాః అహం ఆవామిక యా నమ్ప్బూదిత శరీర అవాం మఃకాఢ ఇత్యర్ధ్యః కః కియాన్‌ ఆశక్ష్య కరీభాన. విజయిఎగరజాసీనా మవోభాన్యుం వేంకటరమణశా స్త్రి ణావిరచికౌ,

శ్లో అస్యపగారం యాధ్య చ్చంబరసుర శత్రు రాత భయవికలః వ్రద్యుమ్నవారివిభిన్నో నేకవనాళం వినష్లో భూత్‌. అసి అవగారం అక్ర, నన్‌ అస్యవ గారం. ఆయుధముద్యమ్య

66 ఇాటుధా రాచమ క్కౌార సారః అసి ముద్ధ త్యేద్యర్థః.గురీ ఉద్యమనేఇతి ధాతోః, అపగురోణ-ఘిలి అప పూర్వక గురిధాతో ర్ల్వితీయాం తే ఉపపచేణముల్‌, పశ్యంతు స్యాత్‌ య ఉపమానే కర్మణి చ చకారా తృర్కరి- యుధ్యచ్నవేనోలీనురళ త్ర; యుద్ధసన్నద్ధ శమ్బ రాసురః-ఆత్త భయేన ఏకంఖ!క్‌ క ళారహితన్సన్‌- వ,ద్యుమ్న ఏవ హరిః తేన మన్మథ సింహేన విభిన్నస్సక్‌-అనేకపనాశం అనేశపోగజ. న ఇవ నాళం సక్ట్వా వినష్టోభూ గిత్యర్థః.అత్రోపమానే ణముల్‌ కర్మణి చేతి గజ ఇవ నాశ మవాజ్య నషహ్టైోభూ భావః ఆర్యావృ తృమ యస్యాః పాదే ప్రథమే ద్వాదశమాత్రాస ఛాతృతీయేపి. అష్టా దశద్వితీయే చతుర్ధ శే పంచదశ సార్యా ఇతిలక్షణాత్‌ , - ౨ శ్లొ, నూకరః కజ్మణం ధత్తే శజ్య్మకే రమణిస్థితః “ తశ్రావి తరవళ్ళ్చి త్తం కిం దీర్ధనురతై శ్వినా. _ అసిన్‌ న్లోశే బహిఃస్వరిత విచి_త్రార్థః స్పష్ట ఏవఃఅనర్లూ భారో వ్యాఖ్యాయ తే- దీర్చసుర తైర్వినా శశ్హాదిస్టితదీర యుక నుకా థి యు ఈ దబ థి ఘమ -౨ శేణచ లేభేణ తకా లేణచ క్రమేణ వినా వర్షితా క్చేత్‌. _.సూకర ర ముణే తరవ ఇతిత్రి,శశ్లూః శళ్లైన్నరరూపస్రా, ప్యాన్ధాంతరమవగమ్య తే" యథా కరః కబజ్క్ఞణం థశ్తే కబ్కగే మణిస్థిత తత్రాపి తత్కబ్కతే రవోవి ళోయతే అత, 0 చిత మిత్యర్థఃం న లీ క ఖ ఆ (శ్రీరజ్లరాజం ప్రతిశేనచిత్కవినా రచితన్లో కః, లో 'శ్రీరజనా ఖే చలితె రథెన ప్రత్యస్థిభూపై 1 క్రియ కేదశీణ కళే కురారః కమరే రకార శేషీసకారస పనేపకార్య, శ్రీం జనా ఖే (శ్రీంజరా జే రఖేన చలితే సతి రథమారువా”' సతీత్యర్థ:-ప్ర, త్యర్థి భూచే శత్రురాజవిమయే_ద రేణభయేనహేతుం “యు న్ఞాసమర్థ ల్వే నేతియావత్‌ కళే గశే- కురారపరళు; క్రియ తే. పంకా ల్‌ జ్యతఇత్యక్థ.-శమతే ఆదెకూర్య స్వామిని కార, స్తంభనం క్రీ యశతే భూభారభరణ సమర్థకూర్యనాయకః శృంఖలాబద్ధంవ భయవివ్వాల*

ప న శేచనునుణ లే.నృమ్భ్ము ల న్ను వ]ైం న్న శీ్ళ బ్యా కామన నష షన "హాక్‌ కే స్తా లై స్తే్వమ -ంము పన చన కెంపాన యో వానా గీత్రప సమూ క పం అ, నాశ: య తష ఎబ్ల కాజస్మనిం నె అవ లత్ర్వ తా జన థః జభ స షె జస్పున అప్తుకి శ్‌ గ్రబం గ్‌ చెట్ష్క పాప్తో తిను పఎంశరలటంవి. కి వచె ఇతి పా ఇవతల హాబఐటా యీ న్‌ శస క స్ట లో న శె వె స్తే త్తు స క హా ఏంటి జ న మూరు ఎదను: 3భాత్ర చా ఫఎద్‌తి వ ద్వఆయోర్ధం-నిః షు మాళ్పపపవశే ను కా జీకాస్సు శక వ షతివంంాం గి ఇనపణావ్వత మ వ ల గ భె లీ ఈ.వి 7 ంముహీ లావీన చత వోసాళు శో, క్‌ కంత వాన 'సిశాచంవిిటి పెనామి...ధొ మీట్లు: శు కీవ్యత రణే విలాస మం వోయి క ఈట్‌. ఒ్తలో కిం వతేంన్నముస్వు ఎయు జీంంజుక కోనామ గామా టట్‌ . ష్‌ న. ల మ! చుడ ్పళ న తర పున ఘ జితం నళ్చ్వాక వాశర్యచః, ఫే భ్‌త్తీతి ఒకే న, తంల. నిశాచరఒతి రావణ. కేన పాత్స, ఇశివ శ: ఊఉ: గె మేణ. అవా,.నొము తక; ఇత్తిప శ్న;- ఉః "వెంనాధ:. తరుణ పలాస్‌ననుపల సవతి ప్రశ్న, ఉ| అనమిం రాజ పయ తి వశ్నేః న. వ్వెప తే పతే వావా::: కీ బున. ఉం కరీంం.జంమికల శి కిం భవలిత్‌ ౫౩. .- ఆ+ టీ పొద పపహ్మాత్కానా వా ఇతి వృశ్నిం ఈ వాతాయు: ఏతదు త్‌. ఎవర్‌ సలి మ. “5 మేవాస పూంవా తామితి వోక్లం జూ ఆ ఠీ ఆశ లా గా కంప చేళి రుతు మాాపతయే లజ్మ్బాజస్‌నొం గక కారత్‌ దవదకుదశతొంచి అంగి సభ్య పూజా మపధత్నక్నాత్సీజాతున, పాతు,

[0 ఇాటు ధాగా- ఏ త్కారవే - యః నరమాపతయే విభీమణాయ .. .౩తిఆ 7కు ఇత్యం దశకాని శిరాంసి యస్య తథోక్ష[దళకాయ సుఖకీర్ష జి లేషు కమితి విశ్య_దశమదశ శాఖ చరమావస్థా. ః దఇామిత్యర్థః.పశా నే రావణవధానన్న రంవళ్ళా కాస్తా. . సః శిమ- త స్తై పూజూం రామలి క్లేశ్వరకఖా త్రాన కీయా ళ్ళ అకరోల్‌ _ సః ల్రీరామః,మ యుషాన్‌-పాతు రత్సులం, క్‌ శో జూ లాళుద్ధకులే జఘాన వితరం జాతా సవిత్రా వున స్పజ్గం ప్రాప్య పిలామహేన సితరం ప్రానూత పశ్చాచ్చయళా సానట్తీజనితా తగ్రైవ సకలం విశ్వం తఖా ఖీవ్య రే సాసనరైస్టిరవి భుజ్యలే తీతిత లే కానామ సాకన్యకా. అసిన్లోశేర్ధ: స్పష్టః. భావస్తు చక్ట్రధారా ఇతిస క్కేలితమ్‌, కంచి డుద్యోగినం ప్రతి కేనచిత్కవినార చితశ్రోక;, ల్లో శామయ్య లత్షీకరుశోద యేన శాచయ్యనుజ్ఞామహి కాన సత్సు శానుయ్యనుజ్ఞామవామన్న, "లేణ కామయ్యనుజ్ఞాతవవూర్వమాగామ్‌, పదచ్చ్శేదః॥ కామయ్య_లవ్మీశరుణోద యేన-కా-మయి-అనుజ్ఞా మహీ లౌ.న-సత్సు శామ్‌-అయి-అనుజ్ఞాం-అవార- అన్న లేణాశామయ్య నుజ్ఞా- తవు పూర్వం ఆగామ్‌, _ వ్యాఖ్యా,లయి కామయ్య భోకామయ్య నామక-తన శ్రే లవ్షీకరుణోద యేన లత్షీయుక్చ కృపాభ్యుద యేన- వత్సుు ? _-ల్యవి వయామ- కా అనుజ్ఞా నమహి లౌ. నవూజితా నదుపకా + [చేశే వేత్యర్థః- నుయి నుద్విన యేతు_కుత్సితో అఆమయో కామ “అ స్యాన్నీ తి కామయి సీచసా అనుజ్ఞాచ కామయ్యునుజ్ఞా కుటిల నుజ్జేత్యర్థః వూర్వ మానీదితి కేము అహ మద్య కా చును "శేణ వినా- అపదా మనుజ్ఞాం అత్యన 0౦ అగాం ఆఅగచ్చం.అ జ్బూర్వక త్యాత్‌. యాక్షమ్‌. స్వయం మాన్య భూసస్యఫు లొధికే

72 చాటాశనశాచమతా. సా

యస్యనః తనిత్ర కాణ మన్యథ:-అజని_ వారకళ్‌

నుకేరవా ఇతినానార్థరత్న మాలౌ-వహాంఎదృశః శ(

అశ్వః-తద్విపతు: వారిశబ్దన్య వన్న శే వ్యర్థం. తేసా

వతః శత్రుః గరు త్యానిత్యర్థః ఆభూత్‌ _ని।;హరిర్యమాశ్కొ 3౯

విన్న్విన్తాంళు శు శేషునా వాయుఖే కాహినీం హేషు కపౌచిన

ఇతి రత్నవాలాయాం..ీరి_3 యశః-తబ్జాతతంల్యా_ కీర్తిశబ్బన్య

వ్యర్థః-త స్థిన్‌ పచ్కే-నాయీ ఇతి తబ్దాతం క్వేతపద్యం. రేన తుల్యా

శ ని శాలల నమానా ఇత్యర్థః-ని రినేనాడే యని కర్గమే వినాశ ఇతి రత్ననూలా-గావౌ నేత్రే | తజ్ఞారిమి త్తే గోశేబ్బక గ్రా టో శ్రి ॥ తసి న్‌ జాయత ఇతి తఈజం పద 6తస్య ఆర; శతు: చని. మి త్రం

శీ జ ఆశ్ర టో ది ల్‌

ఆప్త సూర ఇత్యర్థః. అభూ తామిత్యధ్యావోరః నీీ సౌ శ్‌ వృమభఖే చస్తే వాగ్భ్భూది్లైనుషు ఊహూమ్‌ ద్వ యోన్తురళి దృగ్భాణ న్వర్లవజ్రా మ్ఫులో మను_ఇతిరత్న మాలా.అలఘుపదం అధిక చివ్నా౦.- ఆఇలఘు మవాత్‌ పదం స్థానం యస్యనః అలఘువదః నముద్రః-తన్య నులేన విమవాచక శ్రీశ బ్లేన అత్య జాయా, లచ్నీ రాచక శ్రీ*బన్య

వఠ్స్‌ం శ్రీ; వత్సమిత్యర్థః అభవత్‌ ఆనీత్‌ .భక్త పాల: భక్కరతుకళ న

వారిః న విస్ణుః.దృఢతమభవికం స్థిరరీముళుభం.. మే మమ-నిత్యం సదాం

శి యాత్‌ కరోతు. న గ్‌ రావృక్నమ్‌_ని। విశ్వమృరః కై టఛాశ్యాధు: (శ్రీ వత్సలాఖ్మన _ ఇశ్యమరః_ని॥ 4 గ్యేమరచనాళోభా నః

ఖమ వా+ీలక్షీ లవ క్షేమ విపే. చిల్వే ప్యథత్రి మ_ఇతిరత్న॥

౨ శో. చైత్రే కూజతి కశ్చ కోడహరణః వూశ్త్చేవధా ఇ హా ఖాకా బస్ధన శేవానామ కిము కౌ వేశ్యావా రేఇ౭ సగ కం వోభావీచ కొవురారి దయిళొా సమ్బుద్ధిరీశ&ి కారోహాదనరోవాణాచ్చ కళై ేకం ద్వయెో

వై శ్రే కూజతి వనన్న కాలే మధురం స్వనతి క; ఇత్‌ప్రశ్న;వికః

వావ అరా. సౌర ప ల హ్‌ ఎ కీ 5 జయోా.ఆఅత”. హా+రమానాచ |... ఇ వతోకోష్కులృడ్‌ 8 మంతుడు కం హన యా* సెల్‌ ఫ్లూ కి మాశాస కా. ఇతి ప్రక్న్నంం కా గగ ఇ నే ల . రిస్టైసు వేచాాళాం కత్తుల బక (కంతా అ క్వాం శ్వ వ. వీ తల | న. జ్‌ శని. న. . ఇక గ్యాన శై న 7 స క0.ఎ' లీ వతం నపానీని సళ్ళే వాతి ల్‌ తతర. మూహంపయికా పీల్లోంవన్నీ ౯ . క 6 1 వ | న మ ఆ. వధ నస్టిహాక్కుడి స్వ శ న్యా... ల ఎనౌలల్ళో “సజ మాచ త్ల టెంత్‌ 4. న స న. టు ఇ. భవపత్న్న న. వాకాంవి పై శ్తీ చా వ్‌ టూ శి ఈం వ్వ, తమ్‌, 7 కిం మంంనావే ఆన కఫరికైనాతే ఒ కలయక .. ః ఆ క్‌ లు చ్‌ వడ్టమేం ల ఘొయా. మమ వతచు కా సడిగు వ్‌: సనుం కుర్ణుగొ శవూ,ల ఫ్రైపిసరి యాం కెటుగు జ్‌ 1 గాంనానే క్షనం కశననిచయీ శర్మ ఇదినా క జ; అవ్య గహి-త్రు 58 వ శక్యా జల పనుకో ప్ర్వైవివ తళుకు సమగ తల నమాసం భక 6 శృచయన్‌ః ఛా. కావ చే శ భం చో ం మానం విచయన్‌.. కచ్చనినన్లా శే ₹తం వో తో ఖా ము పు వీమం కాలకాటంసక్వ కె. శెంంయకున్‌. లి స చి మ యు ళంవదిైవుం క నలు వదత: క్‌ వ్రుతా కొవనబ్లపువ నంతర కనా యంును చ మి .గిరి వా్కంప్ను.! లీ ది? పె వ [1 ఇ్య 10. సమం కుఠ(౮". ౪. 9 వ్యాన నౌదాన్యనీ ీ వ. ళు ళు గా ఎం సగుణ కానిగు.నకుు భివంంసముం న జీ ఎలి న ధా వ్‌ త్త. న బశవిమమమేేదం ద్రైగక.. కొమధవీగేష...కకు క.

తిర దాటుథా.రా చమక). రసాక్త దశననిచయీ దన్న సౌష్టవ మయీ..కునం, హాల జా. ల. నో శర్ధ సుఖం-దికతు దదా త్వత్య్థం. స్నిలోబ్ర స్తో సల్‌ క్షీబవ్బజ్నే.ఇలి. శా న్స్‌ యమూం 'చేరపూ బక ణఖ్యయా; రథూయాం" చాభ కంక బే జాన్రేయ్‌ా న శకా ముధేసంలే. ఇ9 హీరా. పౌ వళ్చష్ట్రమ?- తీ టి పన శే ఓ చీ పొసన భారాయాం నుద్దాయా సమత చ పా-ఇత్‌-/ ( జా కళల్రే మగవలోక జీ న. స్త్భయం మూశీ ్‌! టు ప! లీ మ ఛు శుదౌ.ఇ6వ నావారనంశ్య న క పలి క అనా న్‌ కు నస న గ త్యమరః?_శిఖరితే నృగ్న్‌, 2 సా బెబి, 1 యసునంి॥ రిణీ. ఇతి నల్బ శు బాన్‌ _ సా ప్తఃం య్‌ టీ ఖ్‌ + గన ఉం ళా న. _ ఇన 1 శే