Telugu Watershed Vignana Vaahini - anilvaranasi/indianlanguages GitHub Wiki

న. | ఇ ననన జాన శ యంకముంగ్‌! య ల తక సయ 9, సం ల న పు “వాచక షెడ్‌ అభివృద్ధి కార్య్మక్రవముం

స్త్‌ య.బఖ.-ఎఎ.పె., సగం.

1. నే. రంగారెడ్డి జిల్లా ్ట/

సే యత. టా త 2 -జింాా (నిం 11) “త వ):

వాటర్‌షెడ్‌ విజ్ఞాన వాహిని కె. వి రనుణ ఎమవ.వక. ప్రాజెక్ట్‌ డైరెక్టర్‌ డి.పి.ఎపి , రంగారెడ్డి జిల్లా. గ్రామీణాభివృద్ధి శాఖ ఆంధ్రప్రదేశ్‌ ప్రభుత్వం

గ్ర గే ల్‌ ర్చి శ్రా గ ల్‌. ప లో

శ్రీ టి. దేవేందర్‌గౌడ్‌ గారు రెవెన్యూ మరియు పునరావాన శాఖామాత్యులు ఆంధ్రప్రదేశ్‌ ప్రభుత్వం నందేళం

ప్రజల భాగస్వామ్యంతో నమగ్ర గ్రామీజూభివృద్ధిని సాధించటం కోనం రాష్ట బ్రభుత్వం వాటర్‌షెడ్‌ వథకాన్సి ప్రవేళపెట్టింది. మన రంగారెడ్డి జిల్లాలో వాటర్‌షెడ్‌ నంఘాల ప్రతినిధుల నవాకారంతో మరియు ప్రజలందరి బాగస్వామ్యంతో వాటల్‌షిడ్‌ వథకం విజయవంతం చేసేటందుకు నరైద భర్యలు తీనుకోవలనీనదిగా జిల్లా యంత్రాంగాన్సి కోరటం జరిగింది.

ఈ దిళలో వాటర్‌షెడ్‌ నిత్తాకానైమరళంబంధించి రిజిఫ్టద్డీ తయారు. చేని వాటిని ఏ విధంగా వాటల్‌షెడ్‌ నష్మమాల్న_శతినిధు లయూన్నాయాటోనక్‌టే కంన్తూ వాటలొషెడ్‌కు నంబంధించిన వివిధ సాంకేతిక విహైతముంయితోతమమువ్టైదంగా “వాటర్‌షెడ్‌ విజ్ఞాన వాపాని” ని వ్రభురిన్తూ ప్రత్య పంన్నావనయకనలికుపానును బిల్లా కలెక్టర్‌ శ్రీమతి రాణీ కుముదిని గారిని నుంటి" డెశికవా ప్రాన్‌ డర శ్రీ కెవి. రమణ గారిని ఈ నందర్భంలో నేను ప్రత్యేకంగా అభినందిన్తున్హాను.

వివిధ న్వత్ధుంద నంస్ధలు, ప్రభుత్వ నంస్థలు వాటల్‌షెడ్‌ వభకం అమలు చేయటంలో మరింత అంకితభావంతో ననిచేయాలని కోరుకుంటూ ముఖ్యమంత్రి శ్రీ నారా చంద్రబాబునాయుడు గారి నాయకత్పంలోని మన ప్రభుత్వం వాటర్‌షెడ్‌ మరియు వివిభ వభకాల ద్వారా ప్రజాసేవలో వునరంకితమవుతుందని తెలియచేనుకుంటూ

అభినందనలతో... . (అ. దవోందర్‌ గౌడ్‌)

న. ల హైదరాబాద్‌ డా! ఎ. చంద్రశేఖర్‌ గారు మత్స్యశాఖామాత్యులు ఆంధ్రప్రదేశ్‌ ప్రభుత్వం నందేళం మన రంగారెడ్డి జిల్లాలో. ్రకృతి సిద్ధమైన జలవనరులు తక్కువ వర్షాధార భూములు ఎక్కువ కనుక వర్షవు నీటిని వృధా కానివ్వుకుండ్నా భూమి కోతక్షు గుంకారుండ్తా భూగర్భ జలాలను పెంపొందించుకొని తద్వారా గామీజాభివృద్ధిని సాధించటం వాటలొషెడ్‌ వధకం యొక్క ముఖ్య ఉద్దేశ్యం.

ట్రజా బ్రతినిధులుు, అధికారులు అంకీతభావంతో తమ తమ కర్తవ్యాన్చి నిర్వహించాలి. ట్రజలలో ఈ కొర్యర్రమం వట్ల అవగావాన్న శ్రద్ధ ఆనక్తి క్రల్రిగ బాగస్వామ్యులైనవ్రుడే వాటర్‌ షెడ్‌ వధకం విజయవంతం అవుతుంది. అందుకు మన జిల్లా జీ.వీఎ.వీ నంన్ధవారు వ్రభురించిన “వాటర్‌షెడ్‌ విజ్ఞాన వాహిని” ఛాలా ఉవయోగతరం.

ఈ వున్తకాన్సి ప్రబురించినందుకు జిల్లా యంత్రాంగాన్ని, ముఖ్యంగా వాటలొపషెడ్డ్‌ వభకంపై ఆందరికీ అవగావాన ను కలివించే విధంగా వివిధ విషయాలను తెలిపిన డవి.ఎవీ ట్రొజెక్‌ డైడ్తర్‌ త్రీ కెవి. రమణ గారిని అభినందిన్తున్సాను. మన రాష్ట ద్రభుత్తం బేవట్టిన నొటిల్‌పషెడ్‌ మరియు అనేక ఇతర (్రజాపిత కార్యద్రమాలను జయద్రదం చేయటానికి తమ వంతు నవోయ నహకారాలను అందించవలనిందిగా అందరికీ ఐజ్ఞైప్తీ చేస్తూ క /

చుభాకాంక్షలలో... టు. (౫ బదందళేఖర్సొ

న చ. 10-2-1999

శ్రీ కెయస్‌, రత్నం గారు ఛైర్మెన్‌, జిల్లా పరిషత్‌, రంగారెడ్డి జిల్లా నందేళం

మన రంగారెడ్డీ జిల్లాలో జీవనదులు లేక అత్యంతవనరమైన త్రాగు నీరు సాగు నీట్‌ కొరకు వర్షపు నీరుపై ఆధారవడి వున్న తరుణంలో (్రతి వర్డవు నీటి బొట్టును వూర్తిగా నద్వినియోగం చేనుకోవాల్సి వుంది. అదే విభంగా భూసారాన్ని పరిరక్షించుకొని నుస్థిరమైన గ్రామీబాభివృద్ధిని సాధించాల్సి వుంది. ఇందుకోనం మన జిల్లాలో వాటర్‌షెడ్‌ వధకం నమర్హ వంతంగా అమలు చేయాలి.

ప్రజలు వూర్తిగా భాగస్వామ్యులైనవుడే వాటరోషెడ్‌ వభకం విజయవంతో మవుతుంది. అందుకు గాను వాటర్‌షెడ్‌ సంఘాల ద్రతినిధులకు, ప్రజలందరికి వాటర్‌షెడ్‌ వథకం పై వూర్తి అవగానాన, చైతన్యం అత్యవనరమని అలొబింది వాటల్‌పెడ్‌ ఎిజ్ఞాన వాపొనిని వ్రబురించిన మన జిల్లా యంత్రాంగాన్సి, అందరికీ అర్జమయ్యేలా వివిధ సాంకేతిక విషయాలను. బ్రానిన శ్రీ కెవిరమణ, డీ.వి.ఎ.వి (పొజెక్ట్‌ డైరెక్రలను అభినందిన్తున్తాను.

డీవీఎవీ న్‌బ్బంది, ప్రాజెక్ట్‌ అమలు చేయు నంస్థలుగా వనిచేయుబున్తు వివిధ న్వచ్చంద నంన్ధల్సు వ్రభుత్వనంన్ధలు, వాటల్‌షెడ్‌ నంఘాల వ్రతినిభులు నాటల్‌పెడ్‌ల ద్వారా మున జిల్లాలోని గ్రామాలను ఆదర్భవంతంగా తీర్చి దిద్దాలని విజ్ఞప్తి చేస్తూ, సో గ

శుభాకాంక్షలతో... లం యో (యన్‌. రత్నం)

(౮ యో హైదరాబాద్‌ య. | 17-2-1999 ఏ మొ ప నీ శ్రీమతి ఐ. రాణి కుముదిని, ఐ.ఎ.ఎస్‌, కలెక్టర్‌ మరియు అధ్యక్షులు డి.పి.ఎపి , రంగారెడ్డి జిల్లా నందేళం మన రంగారెడ్డి జిల్లా అభివృద్ధి మనకున్లు నవాజ వనరుల నద్వినియోగంపె ఆధారనడి ఉంటుందని గుర్తించి 19985 నుండీ ఇవ్పటి వరకు 194 వాటర్‌షెడ్‌ అభివృద్ధి కార్యత్రమాలను డి.వి.వి. నంధ్ధ నిర్వహిస్తున్నది. ప్రజల వూర్తి భాగస్వామ్యం లేనిదే ఏ ప్రభుత్వ కార్యశ్రమం కూడా విజయవంతం కాదని గుర్తించి అధునిక శాన్తీయ ఫలితాలను మన జిల్లా రైతుల చెంతకు చేర్చాలన ఉడ్దేళ్ళంతో ఇశ్రీళాట్‌. ((0౧/ఈ47)నంస్థ నర్యవేక్షణలో నల్లమట్టి (8204 504) పె ఒక మోడల్‌ వాటర్‌షెడ్‌నూ, అలాగే శ్రీడొ (0౧/0గృనంస్థ వర్యవేక్షణలో ఎర్రమట్టి (76౮ 50భపై మరొక వాటర్‌షెడ్‌ అభివృద్ధి కార్యశ్రమమును డి.పి.ఎ.వి. చేవట్టినది, వాటలొపెడ్‌ వదకాన్సి ద్రజలే నిర్వహించేటందుకు వీలుగా వివిధ విషయాలను వఐవంిన్తూ వాటల్‌షెడ్‌ విజ్ఞాన వాసొని ని జమా ఖర్చులు బ్రానుకోవటం కోసం నంబంధిత ంజిన్తరను మున జిల్లా యంత్రాంగం వ్రచురింబింది. పణ ఈ వుస్తకాన్లి రబించటంల్నో జమా ఖర్చుల రిజిస్టరను తయారు చేయటంలో శవిఎవీ టాడ్‌ 2ర్టర్‌ శ్రీ కెవిళమణ గారు తీనుకొన్హు శ్రద్ధానక్తులు అభినందనీయం, శుభారొంక్రలతో... రాణ్‌ కొష్కదిని (౫. రాణీ కుముదిని

య! హైదరాబాద్‌ (| 17-2-1999 క. వి. రమణ, ఎమ్‌ బెక్‌, (ప్రాజెక్ట్‌ డైరెక్టర్‌ డిపి.ఎప్‌ి, రంగారెడ్డి జిల్హా. ముందు బూవుతో మన వల్లె ప్రాంతాలను వదికాలాల పొటు వనిడీ సీమలుగా ఉండేటట్టు చేయాలి. అందుకు ప్రజల నుండి, ప్రజల కొ రత, (పజల చేత వాటర్‌షెడ్‌ అభివృద్ధి కార్యశ్రమం నిర్వహింవబడాలి. ముందుగా వాటర్‌షెడ్‌ గురించి అవగావాన కలగాలి. ఆ తరువాత వాటర్‌షెడ్‌ వధకం అమలు చేయటం కోనం చేనిన నంస్థాగత ఏర్పాట్ల గురించి ఆర్థిక వనరుల గురించి తెలియాలి. ఈ విషయాల గురించి మొదటి అధ్యాయంలో వివరించటం జరిగింది. ముందు భూనూత రైతన్సకిబ్చిన ఆన్తీ భూమి. ఆ భూమిలోని సారాన్సి వరిరక్షించేటందుకు నర్రైన వ్యవసాయ పద్ధతులు, ఇంజనీరింగ్‌ వద్దతులు పాటించాలి. వంకలు, వాగులు ఏర్చడకుండా నిరోధించేటందుకు తగిన బర్యలు_ బేపట్టాలి. భూసార వరిరళ్షణ విషయమై చేవట్టవలనిన వివిధ వద్ధతులు, బర్యల గురింబి రెండవ అధ్యాయంలో బర్చించటమైనది.

ముందు తరాలకు కూడా లభించే విధంగా భూగర్భ జలాలను నంరక్షించుకోవటం కోనం వాటర్‌షెడ్‌ ద్వారా జలవనరులను సద్వినియోగం చేనుకోవాలి కుంటలు, ఉఊట చెరువులు, చెక్‌డద్యామ్‌లకు నంబంధించి ముఖ్యమైన (సాభమిక అంళాలను మూడవ అధ్యాయంలో తెలియచేయటం జరిగింది.

ముందున్హు కాలంలో నమేమి ననులు చేయాలని కార్యచరణ వ్రణాలికను తయారుచేసుకోవడంలో పనుల నిర్వహణలో ఉమ్మడీ ఆస్తుల సంరక్షణలో వ్రజలు భాగస్వామ్యులు కావాలి. అభివృద్ధి వణాళికను రైతులు తమంతట తొమే తయారు చేనుకొనే విధంగా లబ్జిదారుని దరఖాన్తుని డూపొందించి నాల్గవ అధ్యాయంలో పొాందువరభటమైనది.

ముందు ముందు మొత్తం పొలనా యంత్రాంగం వ్రజల చేతిలో ఉండటానికి నాందిగా రికార్డులను వ్రజలే నిర్వహించుకోవాలి. అందుకు వీలు కల్పించే విధంగా వివిధ రిజిస్టర్ణ నమూనాలను రూపొందించి అవి వ్రాసే వద్ధతిని అయిదవ అధ్యాయంలో వివరించటం జరిగింది.

ముందు మాటను ముగించే ముందు ఈ వున్తక వ్రభురణలో నాకు సహకరించిన డీ.వి.ఎ.పి. నీబ్బందికి న్రత్యేకించి వ్యవసాయాధికారి శ్రీ వియు.వి రమణ గారిని అభినందిన్తూ పాలకులైన వ్రజలకు ఈ వాటల్‌షెడ్‌ విజ్ఞాన వాహిని ని నవినయంగా నమర్పించుకతుంటూ,

చ్‌ ం.త క్త (కెవి. రమణ)

ఉ్త్త న్రామా పేజి నెం.

1. వాటర్‌షెడ్‌ పథకం వివరములు శ 17

• వాటర్‌షెడ్‌పై వివరణ
• సంస్థాగత ఏర్పాట్లు
• ఆర్థిక వనరులు
• వాటర్‌షెడ్‌ ఎంపిక
• మన కర్తవ్యం

2. భూసార పరిరక్షణ 18 - 36

• వ్యవసాయ పద్ధతులు
• ఇంజినీరింగ్‌ పద్ధతులు
• వంకలు, వాగుల నియంత్రణ

3. జల వనరుల సంరక్షణ 37 - 45 = కుంటలు ॥ = ఊట చెరువులు . - చెక్‌డ్యామ్‌లు

4. ప్రజల భాగస్వామ్యం 46 - 58

• వాటర్‌షెడ్‌ అభివృద్ధి ప్రణాళిక
• కార్యాచరణ ప్రణాళిక_
• పనుల నిర్వహణ
• ఉమ్మడి ఆస్తుల సంరక్షణ క్‌... రికార్డుల నిర్వహణ 59 - 76
• సమావేశ వివరాల పుస్తకం
• రసీదు పుస్తకం = కొలత పుస్తకం
• చెల్లింపు వోచర్‌
• క్యాష్‌ బుక్‌
• ఖాతా పుస్తకం

క్‌ ఈ అధ్యాయంలో :

• వాటరొషెడ్‌ అంటే ఏమిటి? 4 వాటరొపెడ్‌ ద్వారానే ఎందుకు గ్రామీణాభివృద్ధి చేయాలి? | జ ఏమేం పనులు చేయాలి?
• సంస్థాగత ఏర్పాట్లు *ః వాటర్‌షెడ్‌ అభివృద్ధికి డబ్బులెన్నాస్తాయ్‌?
• వాటర్‌షెడ్‌ ఎంపిక ఇ మనమేం చేయాలి?

వాటర్‌పెడ్‌ పథకం వివరములు, వాన నీటిని నద్వినియోగం చేనుకొని భూసారాన్సి పరిరక్షించుకొని, భూగర్భ జలాలను పెంచుకొని వ్యవసాయాభివృద్ధితో సాటు సామాజిక చైతన్యం ద్వారా నమగ్ర గ్రామీఖాభివృద్ధిని సాధించటం కోనం ప్రభుత్వం వాటర్‌పెడ్‌ వథకాన్ది ప్రవేళపెట్టటం జరిగింది.

“నీరు వల్ల మెరుగు” అని మనందరకు తెలినిందే. ఎత్తు ప్రదేశమున వడిన వర్షపు నీరు ఏ వల్లవు (ప్రాంతముల ద్వారా ఒక (ప్రవాహానికి బేరుకుంటుంద్తో ఆ (ప్రాంతమంతటినీ కలిపి అనగా ఎత్తు వ్రదేశము నుండి వల్లను ప్రాంతము వరకు గల ఎగుడు - దిగుడు, మెజళ - వల్లవు మరియు మైదానవు (ప్రాంతము నంతటినీ ళలివీ “నీటీ నరివాహక ప్రాంతము” అని అంటారు. దీనినే ఇంగ్లీషులో “వాటలొషెడ” అంటారు. లక్ష్యం:

• నాన నీటిని వృధా కానివ్వకుండా,

౭. భూమి కోతకు గురై భూసారం క్షీఖంచకుండా,

• భూగర్భ జలాలను పెంపొందించి,

*.. ప్రజల భాగస్వామ్యంతో లాలా

వతృతి నిద్దమైన నవజ వనరుల నశ్రమ వినియోగం ద్వారా నమగ గామీణాఖివృద్ధిని సాధించటమే వాటర్‌షెడ్‌ వథకం ముఖ్య ఉద్దేళ్యం. “వాటర్‌ప్తెద్‌” ద్వారానే ఎందుకు గ్రామీణాభివ్నభి చేయాలి? ఎవరి భూములను వారు బాగు చేనుకుంటే మైదానవు (ప్రాంతాలు మరియు వల్లవు (పొంతాలు కొంతవరక్సు కొంతకాలం మాతమే బాగువడతాయి. ఆ తరువాత ఎత్తు ప్రాంతంలో గల మట్టి వల్లవు (ప్రాంతం లోనికి కొట్టుకొని వచ్చి కాలగ్రమేణా క్రిందనున్సు బెరువులు, కుంటలు వూడీపోయి. బీడుగా తయారై వల్లంలో వున్న భూములకు నష్టం కలుగుతుంది. మనం నరిగా అలోచిస్తే ఎత్తులో నున్న భూములు కూడా మనవే కాబట్టి పై నుంచి శ్రీందవరకు మొత్తంగా ఒకేసారి అని భూములను బాగు చేనుకుంటే మన పాడి వంటలు చక్కగా వదికాలాల పొటు బాగుంటాయి. అందుకని “వాటర్‌షెడ్‌” ద్వారానో మన భూములను, మన న్లీతిగతులను మెరుగు నరుబుకొని గ్రామాభివృద్ధి చేనుకుందాం. గ) నేలను నేలలోని తేమను కాసాడుటకు కావలనీన వనులు -. కాంటూడు గట్లు (లేకు నమతల గట్లు

• వాలుకు అడ్డంగా గట్టు మొదలగునవి

(9) నీటి వ్రవావో వేగాన్సి అడ్డుకోవటానికి కావలనిన పనులు _ వాగులలో బిన్లు చిన్సు కంప చెట్లు నరికి ఒక వద్ధతిలో వాగుకు అడ్డముగా వేయుట _ రాతి డ్యాములు (రాక్‌ఫిల్‌ డ్యాములు)

• ఇనుక నంబులతో బెక్‌ డ్యామలు _. నిమెంట్ల్‌ రాయిలలో చెక్‌ డ్యాములు మొదలగునవి ౧) నీటిని నిలవ వుంచడానికి కావలనిన వనులు
• బిన్సు బిన్ల కుంటలు _ ఊట చెరువులు మొదలగునవి (శ) పజుగ్రానం, కలవ వంట చెరకు, వండ్ల చెట్ల కోనం నర్సరీ పెంపకం (ఈ) తోటలు, నీడనిన్చే చెట్టు ఇనక మేటలు స్థిరపరచటానికి నన చెట్ల పెంపకం (6) వబ్చిత బీళ్ళ అభివృద్ధి ౧ స్వయం నహాయక బృందాల ద్వారా పాదువును పెంపొందించటం, (9) ముఖ్యమైన సామాజిక అంళాలైన
• కుటుంబ నియంత్రణ,
• వరిజుభ్రత,
• ఆరోగ్యం,
• అక్షరాస్యత మొదలగు వాటి ద్వారా నమగ్ర గ్రామీణాభివృద్ధిని సాధించటం లాాాాారరారారాాడ!

జీల్గాన్హాయి..

ఆ డీ.వి.ఎ.వీ

=... వొటరొపెడ్‌ అభివృద్ధి నలవా నంఘం

-.. డివిఎనీ, పాలకవర్గం (గవర్దింగ్‌ బాడీ)

ం డి.డీ.ఆర్‌నీ,

జీల్హా గ్రామాల మధ్యస్థాయి ::

-... పొద అమలు చేసే నంస్ధ (విఐ.న్న

(ొమన్థాయి |

=... వాటర్‌షెడ్‌ అసోనీయేషన్‌

-. వాటర్‌పిడ్‌ కమిటీ,

జి.పి.ఎ.నీ

• అంటే డ్రాట్‌ప్రోన్‌ ఏరియా (్రోగ్రాం (00122 2/0౧6 292 20627౯౫6)
• తెలుగులో కరువు (లేదా అనావృష్టీ' వీడిత ప్రాంత అభివృద్ధి వథతకం

డీపి.ఎవి నంస్థ జిల్లా కలక్టర్‌. అధ్యత్తతన , ప్రాజెక్ట్‌ డైరక్టర్‌

నిర్వవాణలో “మల్టి డీనిన్లినరీ టీమ్‌ (107 ” అంటే వివిధ శాఖల (ఇంజినీరింగ్‌ వ్యవసాయం, వృక్లూస్తం, సామాజిక శాస్త్రం మొదలగునవి నివుణులలో కూడిన బృందం నభ్యుల ద్వారా వాటర్‌షెడ్‌ అభివృద్ధి తొర్యశ్రమాన్చి నిర్దుపొన్తుంది.

ఇక్సడ మనం ముఖ్యంగా గుర్తుంచుకోవలనీనది :

ప్రభుత్వం తరపున యమ.డి.టి (1/07) మెంబర్డు మన గ్రామాలకు వచ్చి

వాటర్‌షెడ్‌ అభివృద్ధి కార్య([ర్రమాల అమలు తీరును ఎవ్సటికవ్రుడు

పర్యవేక్షిస్తూ తగు నూచనలనిస్తూ సహాయ నహోకారాలను అందిస్తారు కాబట్టి

(గామ (ప్రజలు వాటర్‌షెడ్‌ వథకం అమలులో తమ సాధక బాధకాలను,

నూచనలను ఎవ్పటికప్పుడు యమ్‌.డి.టి. మెంబర్హకు తెలియచేయాలి,

డి.పి.ఎ.వి. నంస్థ విధులు :

• వాటర్షెడ్‌ అభివృద్ధి కార్యక్రమమునకు (పొధాన్యత వారీగా గ్రామాలను ఎంవీక చేయటం

• పాక్స్‌ అమలు చేసే నంస్థ (ి.ఐఎ)ి లను ఎంపిక చేయటం.

-... ఎంపిక చేనీన వాటర్‌షెడ్‌ అభివృద్ధి బృందం ౫/07 సభ్యులను అర్హతలను బట్టి ఆమోదించటం.

=. బాటర్‌పెడ్‌ కార్యాబరణ (వణఖాళికలను నరిచూనీ అవనరమైైన నవరణలతో ఆమోదించటం.

-... వ్లనులలో నాణ్యతను కొలతలను తనిభీచేయటం,

--... జమా ఖర్చులను నరిభూనీ, తావలనీన నిధులను మంజూడు చైేన్సి _విడుదల చేయటం.

“వివిధ వనులకు అంళాలనూరీగా షెడ్యూల్డు రేట్లను నిర్ణయించటం,

య శిక్షణ నిచ్చేవారిత్‌ తగిన ళిళ్లణా తార్య(త్రమాలు నిర్వాహించటం మొదలగునవి.

అలా

వాటర్‌షెడ్‌ అభివృద్ధి నలనో నంఘం

-... బ్రాక్‌ డర్ట్‌ (డివిఎవ్సి, జిల్లా స్థాయిలోని ఈ నంఘానికి అధ్యక్షత వపొస్తారు.

ఆ ౩ లేదా 4 ఎమ్‌.డి.టి మెంబర్డు, జిల్లాలోని ప.ఐఎ ల నుంది 5 లేదా 6 ప్రతినిధులు, నంబంధిత శాఖల నివుణులు, జిల్లాలోని వరిళోధన్క శిక్షణ నంస్థల నుంచి ఒకరు లేదా ఇద్దరు నభ్యులతో ఈ నంఘం వర్చడుళుంది.

ఎ ఈ నంఘం ఈ శ్రీంది విషయాలలో డీ.నీఎ.వి నంద్ధకు నలవో లిన్తుంది.

౧ ప్రాజెక్ట్‌ అమలు చేసే నంస్థలుగా ఎన్సుకోవటానికి వివిధ న్వచ్భంద నంస్థల అర్హత

(|) వాటర్‌షెడ్‌ అభివృద్ధి బృందం నభ్యుల అర్హత

(9) వాటరొషెడ్‌ ప్రణాళిక తయారు చేయటం

ఈ) శిక్షణ

(5) ప్రజలను చైతన్యవంతులను చేయటం

డి.వి.ఎ.వి పాలకవర్గం (గవర్నింగ్‌ బాజీ”

ఎ. జిల్లా స్థాయిలోని పాలకవర్గం (గవర్దింగ్‌ బాడీ నకు కలెక్టర్‌ గౌరు అధ్యక్షత వపాస్తారు.

ఎ. ఈ పాలక వర్గం లో వివిధ స్థాయిలలోని ప్రజా వ్రతినిభులు మరియు వివిధ ఎభాగములకు చెందిన నివుణులు నభ్యులుగా వుంటారు.

తాల!

ఎ... ఈ పాలకవర్గం మూడు నెలలకొళ సారి నమావోమై వాటర్‌షెడ్‌ అభివృద్ధి కార్యశ్రమాల ్రగతిని నమీళ్లించి డీ.వి.ఎ.వీ. నంస్దకు విధాన నిర్హయాలపై తగు నూచనలన్సు నలహాలను అందిస్తుంది.

డి. డి. అర్‌ సి,

• . జిస్టక్ష్‌ డెవలెవ్‌మెంట్‌ రెవ్యూ కమిటీ అంటే జిల్లాలోని అభివృద్ధిని నమీక్షచేయుకమిటీ

= ఈ కమిటీకి జిల్లా ఇన్‌-బాల్ట్‌ మంత్రివర్యులు అధ్యక్షులు కాగా మన జిల్లాకు చెందిన మంత్రి వర్యులు, జిల్లా పరిషత్‌ చైర్మెన్‌ పార్రమెంటు నభ్యులుు, శానన నభ్యులు, ఇతర వ్రజావ్రతినిధులు, జిల్లాకలెక్టర్‌ వివిధ శాఖల అధికారులు ఈ కమిటీలో నభ్యులు.

-... ఈ కమిటీ నెలకొకసారి నమావేళమై జిల్లాలోని వాటర్‌షెడ్‌ అభివృద్ధి కార్యక్రమాల అమలు తీరును నమీక్షించి డ.వి.ఎ.వి. నంన్ధక్రు వాటర్‌షెడ్‌ అభివృద్ధి కార్యక్రమాల అమలు తీరు మెరుగుదలకు అవనరమ్లైన సూచనలనిన్తుంది.

పొడెక్ట్‌ అమలు నేసే నంస్ధ (పివఎో జిల్లా స్థాయిలోని డి.వీ.ఎ.వి. నంస్ధకు టొమస్థాయి లోని నాటలొపెడ్డ్‌

అసోనియేషన్‌ మరియు వాటర్‌షెడ్‌ కమిటీలకు నమన్వుయ కర్తగా

వ్యవవారించోేటందుకు “ప్రాజెక్ట్‌ అమలు చేసే నంన్ద (విఐఎు” ను నియమింబటిం జరుగుతుంది.

నీవని గా ఏదోని వ్రభుత్వ నంచ్ధగాని లేదా న్వాబ్బంద సేవా నంస్థ్టగాని వుండవచ్చును.

సామాన్యంగా వొక్కొక్క సివి.ఎకు 70 నుంచి 2 వాటల్‌షెడ్‌ లను కేటాయించటం జరుగుతుంది. వ్రతి వీఐ.ఎ కూడా తవ్పనినరిగా ఒతో “వాటర్‌షెడ్‌ డెవలేవ్‌మెంట్‌ టీమ్‌ ౫/0౧” లేదా “వాటల్‌షెడ్‌ అభివృద్ధి బృందం” ను నియమించ వలని వుంటుంది. ఈ వాటర్‌షెడ్‌ అభివృద్ధి బృందంలో కనీనం నలుగురు నభ్యులు వుండాలి. ఈ నలుగురు నభ్యులు కూడా వివిధ శాస్త్రాలలో (సివిల్‌ ఇంజనీరింగ్‌ వ్యవసాయం, వృక్షశాస్త్రం, సామాజిక శాస్త్రం మొదలగునవి) నివుణులై ఉండాలి. పిఐ.ఎ. ప్రతిపాదించిన వ్యక్తులలో వారి వారి అర్హతలను బట్టి డి.పిఎ.పి. సంస్థ ఆమోదించిన వాడు మాత్రమ డఉబ్బ్యు.డీ.టి (౫/07 మెంబర్జుగా నియమింవబడతారు. €ఈ నలుగురు డబ్వుడి.టి. [౧/౧7 నభ్యులు తమ విఐ.ఎ వరిధిలోని 70 నుంచి 12 వాటర్‌షెడ్‌ కార్యశ్రమములలో తమ విధులను నిర్వర్తించవలని వుంటుంటి. (ాజెళ్ట్‌ అమలు చేసే నంత (ి.ఐ.వ) వాటర్పిడ్‌ అభివృద్ధి బృందం ౫/౯7 నభ్యుల ద్వారా నిర్వర్తించాల్సిన విధులు = _.. జన బైతన్య కార్యక్రమాలు గ్రామ వంబాయతీలు అవనరమ్లైన తీర్మానాలు బోసేలా (ప్రోత్సపాంచడం _ వాటర్‌ిడ్‌ అసోసీయేవన్‌ ను విర్పాటు చేయడం, _ అందంకీ ఆమోద యోగ్యమైన వాటర్‌షెడ్‌ తమిటీ ను వర్చాటు చేయడం _. గ్రామీణ వజలకు శిక్షణ నివ్వుటం బ్రతి వాటర్‌పెడ్‌కి కార్యాచరణ ప్రణాళిక (యాక్షన్‌ ప్లానుతయాడు నేయడం

• . వాటల్‌షెడ్‌ వనులలో సాంకతిక నలహాలివ్వడం -... వర్యవేక్షణ
• _మార్గదర్భక నూత్రాల ప్రకారం (ప్రాజెక్ట్‌ అమలు అయ్యేలా చూడటం ం జమా ఖర్చుల లెక్కలు తనిఖీ చెయ్యడం = ప్రాజెక్ట్‌ కాలంలో నృష్టించిన వనరులను ఆ తరువాత కాలంలో నిర్వహణకు, మరమ్మత్తులకు కావలనీన ఏర్పాట్లు చేయటం. వాటర్‌షెడ్‌ అసోసీదుషన్‌ వాటర్‌షెడ్‌ వంధిలోని వ్రజలందరూ (భూమి వున్నవారు మరియు లేని వారుకూడా వాటర్‌షెడ్‌ అసోసియేషన్‌ లో నభ్యుల్లే ఇటువంటి వాటర్‌షెడ్‌ అసోసియేషన్‌ ను రిజిగ్రేషన్‌ అభ్‌ సాసైటీన్‌ యాక్ట్‌ కింద రిజిష్టరు చేయించాలి, ఈ వాటర్‌షెడ్‌ అసోసియేషన్‌ కు అధ్యక్షుడిని ((పెనిడెంట్‌ ను“ఎన్సుకోవాలి. వాటర్‌షెడ్‌ అసోసియేషన్‌ యొక్ళ్స విధులు =. వాటర్‌షెడ్‌ కమిటీ నభ్యులను నియమించటం. =... వాటల్‌పెడ్‌ అభివృద్ధి ద్రజాళికను తయారు చేయటం
• వాటర్‌షెడ్‌ కార్యక్రమాలను వర్యవేక్షిన్తూ నమీక్షించడం న జమా ఖర్చులను ఆమోదించడం
• వథకం వూరి అయిన తరువాత కార్యశ్రమంలో నృష్టించిన అన్తులను “వాటల్‌పెడ్‌ అభివృద్ధి నిధి” తో నంరళ్లీంచటం మరియు మెరుగు వరబటం. న

వాటర్‌షెడ్‌ కమిటీ వాటర్‌షెడ్‌ (ప్రాణ్మెక్ట్‌ యొక్స రోజువారి వనులను నిర్జహించటం తోనం వాటర్‌షెడ్‌ అసోసియేషన్‌ “వాటలొపషెజ్‌ కమిటీ” ను నియమిన్తుంది ఈ తమిటీలో 77 నుండి 2 మంది నభ్యులు ఉండవచ్చు.

• వినియోగదాడుల బృందాల నుంచి 4 లేశ 5 నభ్యులు
• వ్యయం నవాయర బృందాల నుంచి ౩ లేళ 4 నభ్యులు =. ట్రామ నంబాయతీ నుంబి 2 లేక 3౩ నభ్యులు ఈ విధంగా వాటర్‌షెడ్‌ అసోనియేషన్‌ ద్వారా నియమించబడిన తఈమిటీ నభ్యులు తమలో ఒకరిని ఛైర్మెన్‌ గా ఎన్నుకుంటారు. పేఐ.ఎ. ద్వారా ఒక వాటర్‌షెడ్‌ అభివృద్ధి బృందం నభ్యుడీని కూడా వాటర్‌షెడ్‌ కమిటీ లో నభ్యునిగా నియమించటం జరుగుతుంది. వాటర్‌పెడ్‌ కమిటీ విధులు: =... తార్యాచరణ (వఖాళికను తయారు వేయడం -... టామనభా మరియు డీవి.ఎ్కవీ నంన్ధ ఆమోదించిన వనులను నిర్వపొంచడ్డం -. వాటర్‌షెడ్‌ అసోనియేషన్‌ తీర్మానాలను రికార్డు చేయటం
• _ జమాఖడ్చులను గ్రాని నంబంధిత లెక్రలను వాటర్‌షెడ్‌ అసోసియేషన్‌ అమోదం కోసం తెలియచేయటం. , =... గ్రొమ వంబాయిత్తీ వాటర్‌షెడ్‌ అభివృద్ధి బృందం (౫/97, డీ.పిఎ.పి, మరియు ఇతర నంబంధిత ద్రభుత్తు కాఖల నహకొరంతో వాటర్‌షెడ్‌ (పొజెళ్టును బక్కగా అమలు అయ్యేలా చూడడం

వాటర్‌పెడ్‌ అభివ్నద్ధికి డబ్బు లెన్నొన్తాయ్‌?

ఒక్కొక్క వాటర్‌షెడ్‌ క్రింద ఒకటి లేదా రెండు గ్రామాలలోని షుమారు 500 హెక్టారను నాలుగేళ్ళ కాలంలో 20 లకళ్లల రూపాయల వ్యయంతో అభివృద్ధి చేయడం జరుగుతుంది.

ఈ కార్యశ్రమంలో భాగంగా ఒక్కొక్క వాటలొషెడ్‌ కమిటీకి 14 లక్షల 60 నేల రూపాయలన్సు ప్రాజెక్ట్‌ అమలు చేసే నంస్థకు 4 లక్షల 40 వేల రూపాయలను మరియు డీ.వి.ఎ.వి నంచ్ధకు ఒక లక్ష రూపాయలను (ప్రభుత్వం అందజేస్తుంది. వాఖరొపెడ్‌ కమిటీకు

ఒ మొదటి సంవత్సరం 2 లక్షల రూపాయలు

ఆ రెండవ నంవత్సరం 4 లక్షల రూపాయలు

• మూడవ నంవత్సరం 4 లక్షల రూపాయలు మరియు

• నాల్గవ నంవత్సరం 4 లక్షల 60 వేల రూపాయలు,

మొత్తం కలివీ 14 లక్షల 60 వేల డూపాయలను వివిధ వాటరొష్షెడ్రా అభివృద్ధి వనులను బేయింబభుటకోనం (వతి వాటర్‌షెడ్‌ కమిటీక్రు అందచేయటిం జరుగుతుంది.

(ప్రొజెక్ట్‌ అమలు నేసే నంస్థకు (విని.ఎకు) . (ఒక్కొక్క వాటర్‌షెడ్‌ కు మొదటి నంవత్సరం ఎందుకోసం? ఎంత? (రూ వరిపాలనా నంబంధమైన ఖర్చు 20 వేలు సామాజిక కార్యత్రమాలు 60 వేలు శిక్షణ 60 వేలు ఎంట్రీ పాయింట్‌ వనులు ఒళ లక్ష 20 నేలు మొత్తం : 2 లక్షల 60 వేల రూపాయలు గమనిక సామాజిక కార్య[్రమూలకు కేటాయించిన 80 వేల రూపాయలలో 50 నేల రూపాయల రివాల్సొంగ్‌వండ్‌ (స్పాయం నవాయకబ్బందాలకుు రూడా ఒక భాగం. రెండన నంవత్సరం ఎందుకోనం? ఎంత? (రూ వరిపాలనో నంబంధమైన ఖర్చు 40 వేలు సామాజిక కార్యగక్రమూలు 20 వేలు శిక్షణ 20 వేలు మొత్తం : 80 వేల రూపాయలు లా!

మూడవ నంవత్సరం ఎందుకోసం? ఎంత? పరిపాలనా నంబంధమైన ఖర్చు 60 వేలు నాలవ నంవత్సరం ఐందుకోసం? ఎంత? పరిపాలనా నంబంధమైన ఖర్చు 40 వేలు

• పైన తెలిపిన విధంగా ఒక్కొక్క వాటలొషెడ్‌ అభివృద్ధి కార్యక్రమమునకు స్రాజ్లెళ్ల్‌ చ క! అమలు చేసే నంస్ధకు మొత్తం నాలుగేళ్ళ కాలంలో 4 లక్షల 40 వేల రూపాయలను ఇవ్వటం జరుగుతుంది. వరిపాలనా నంబంధమైన ఖర్చులో డబ్లు.డి.టి. (౫/07) మెంబర్ల నెలవారీ జీతములు ట్రధానమైన భాగం, డి.వి.ఎ.వి. సంస్థకు:
• వాటల్‌షిడ్‌ అభివృద్ధి బృందం నభ్యులకు శిక్షణ నిచ్భ్చుటక్షు ఎ (గ్రామీణ వ్రజలలో కార్యశ్రమం పై అవగాహాన పెంచుటకు తొన్టు కార్యక్రమములను ఏర్పాటు చేయుటకు, _ సామాజిక కార్యక్రమాలను బేనట్టుటికు, = వివిధ ళాన్తీయ వరిళోధనా భలితాలను నజలక్రు అందదచేయుటకు, మరియు
• నాలుగేళ్ళ కాలంలోని వరిపాలనా నంబంధమైన ఖర్చుతోసం డివీఐ.వి నంస్థకు ధ్రతి వాటర్‌షెడ్‌ అభివృద్ధి కార్యక్రమమునకు లక్షరూపాయల నివ్వుటం జరుగుతుంది.

వాటరొషెడ్‌ ఎంవికలో (ప్రాధాన్యతా (కమాన్లి ఈ (ింది అంళములను దృష్టిలో పెట్టుకొని నిర్ణయిస్తారు.

ఓ ఆంధ్రప్రదేశ్‌ స్టేట్‌ రిమోట్‌ అసికేషన్‌ సెంటర్‌ ((4.2.6.౧.4.ర్ర)వారు అనావృష్టి పరిస్థితులు, నివారణ నూచనలు మరియు భూమి యొక్క వాలును దృష్టిలో ఉంచుకొని సాంకేతిక పరిజ్ఞానంతో నఫార్సు చేసిన గ్రామములు.

2. త్రాగునీరు కొరత తీవ్రంగా ఉన్న (గగామములు.

౨ షెడ్యూల్డ్‌ కులాలు/పెడ్యూల్ల్‌ తెగల జనాభా అధికంగా ఉను (గ్రామములు.

4 బంజరు భూములు అధికంగా ఉన్తు (గామములు

త్‌ సామూపొక భూములు అధికంగా ఉను (టగొమములు

6 వ్యవసాయ కూలీల నంఖ్య ఎక్కువగా ఉన్దు (గ్రామములు

7 ఇవ్పటికే అభివృద్ధి బేనిన/అభివృద్ధికి ఎంవీక చేనీన వాటల్‌షెడ్‌కీ ప్రక్కనే ఉన్లు గ్రామములు

8 ఫ్టోరైడ్‌కు గరైన (ప్రాంతములు

9 సాధారణంగా ఒక వాటర్‌షెడ్‌ ఒళ గ్రామ వనరిధిలోనో ఉండాలి. అయితే భౌగోళిక వరిన్టీతులన్తూ, మెట్టభూములు మరియు వ్యవసాయానికి ననికిరాని భూముల విస్తీర్ణాన్సి బట్టి ప్రక్క, థక్క నున్న రెండు (గ్రామాలు కూడా ఒక వాటల్‌పిజ్‌ వరిధిలో ఉండవచ్చు.

మనమేం చేయాలి? వాటర్‌షెడ్‌ అభివృద్ధి కార్యత్రమం అమలు కోనమై ప్రభుత్వం చేసిన నంస్థాగత ఏర్పాట్ల గురించి చర్చించిన తరువాత ఈ కార్యక్రమంలో

(గ్రామ స్థాయిలో ఎవరెవరు నమేం చేయాలి అనది తెలును కుందాం.

వాటర్‌షెడ్‌ అసోసియేవన్‌ (పెసిడెంట్‌ నీయవలసీన వనులు:

ఓ _ వాటర్‌షెడ్‌ అభివృద్ధి ((వణాళికను తయారు చేయటం

2. _ గ్రామములో వివిధ గ్రూవుల మధ్య విభేదాలు ఉత్పన్తం అయినబో వాటిని వరిష్కరించుట.

౩౨ _ వాటలొపెడ్‌ కమిటీ నరక్రమంగా వనిచేయునట్లు తగు చర్యలను తీనుకొని నూభనలివ్వుటం

4. వాటర్‌షెడ్‌ కు నంబంధించిన జమా ఖర్చులను ఎప్పటికప్పుడు వరిళీలించి ఆమోదించటం.

ఈ వాటర్‌షెడ్‌ అసోనియేషన్‌ను నెలకొకసారి లేదా అవనరమయినప్పుడ్డు అంతకన్హా ఎక్కువ సార్లు గాని నమావేశ నరబి కమిటీ వార్రు నిర్వవాన్తున్లు వనులనూ మ౭యు జమాఖిర్చుల వివరములను తెలియవరబి తగు నవరణలలతో గ్రామనభతో అమోదింవనేయటం,

6 _ “వాటరొపెడ్‌ అభివృద్ధి నిధి” ని ఏర్పాటు చేన్‌ ఆ నిధి మరియు (ామన్సుల నవోయ నవోకారాలతో వాటర్‌షెడ్‌ కార్యభ్రమంలో నృష్ణంచిన ఆన్ఫులను నంర౮క్షిన్తూ మెరుగువరబటం.

క!

వాఓర్‌పెడ్‌ కమిటీ ఛై రెన్‌ బవేయవలనిన వనులు

7 (గ్రామన్ఫులు మరియు వాటర్‌షెడ్‌ అభివృద్ధి బృందం గ(౫౯7నభ్యుల నవాయంతో చేపట్టవలనిన పనులు మరియు వివిధ వనులకు అగు ఖర్చు అంచనాలు వేని కార్యాచరణ (ప్రణాళిక (యాక్షన్‌ ప్లాను ను తయారు చేయటం

2 కార్యాచరణ (ప్రణాళికను వాటర్‌షెడ్‌ అసోనీయేషన్‌ అమోదింబిన వీదవ డబ్లుడి.టి ౫/07) మెంబరు ద్వారా డివి.ఎ.పీ, నంబ్ద ళ్‌ నమర్సించటం.

౩౨ డీవీవీ నంస్ధ అమోదించిన కార్యాచరణ ట్రజాళికను అమలు పరదటం

4 వనులలో నాణ్యత వుండేటట్లు చూడటం మరియు కొలతలు జరిగిన వనికి ప్రైళం చెల్లించటం,

ఈ కమిటీ వారు అమలు చేయు అభివృద్ధి వనులనూ మరియు జమా ఖడ్చుల వివరములను తెలియవరచి తగు నవరణలతో గ్రామనభో (వాటర్‌షెడ్‌ అసోనీయేషన్లు తో ఆమోదింవ చేయటం.

& వాటర్‌షెడ్‌ కమిటీ అకౌంట్‌ను నిర్వుపొంబటం

వాటర్‌షెడ్‌ కమిటీ సెక్రటరీ చేయవలసిన వనులు

ఓ వాటర్‌షెడ్‌ కమిటీ శైర్మన్‌ ఆదేశానుసారం వనిబేయటం

2 వాటర్‌షెడ్‌ అసోసియేషన్‌ మరియు వాటర్‌షేడ్‌ కమిటీ నమావేశాలను ఎవ్పటికవ్పుడు ఏర్పాటు చేని ఆ నమావేళములలో తీనుకున నిర్ణయాలను అనులు వరభటం.

౨ వాటల్‌షెడ్‌ అసోనీయేషన్‌ మరియు వాటల్‌్షెడ్‌ కమిటీలకు సంబంధించిన అని రికార్థులను మరియు జమా ఖర్చులను నిర్వహించటం.

4. వినియోగదారుల బృందాలు మరియు స్వయం సహాయక బృందాలు తమ తమ జమా ఖర్చులు వ్రాయటంలో నహకరించటం.

8 వాటర్‌షెడ్‌ 'కమిటీ నెలనరి అభివృద్ధి రిపోర్టును తయారు చేయటం.

వాటర్‌షెడ్‌ అసోసియేషన్‌ నభ్యులు వేయవలసిన వనులు

1 మొట్టమొదట వాటర్‌షెడ్‌ అసోసియేషన్‌ లో వాటల్‌షెడ్‌ వరిధిలోని ట్రామపవ్రజలందరూ నభ్యులేనని మనం గుర్తుంచుకోవాలి.

2. వాటర్‌షెడ్‌ అసోనీయేషన్‌ నభ్యులైన (వతివారూ అసోనీయేవన్‌ (పెసిడెంట్స్‌ కమిటీ ఛై్మెన్‌ కమిటీ సెక్రటరీ లేదా కమిటీ సభ్యులలో ఎవరో వొకరి నుండి వాటర్‌షెడ్‌ కార్యక్రమం గురించి ఆ తొర్యత్రమంలో భాగంగా చేవడుతున్లు వివిధ వనుల గురించి ఫూర్తి వివరాలు తెలునుకోవాలి.

౩ గ్రామ (న్రజలందరూ గ్రామనభలో వాటర్‌షెడ్‌ కార్యక్రమమునక్ష నంబంధిందచిన వివిధ అంళముల పై బర్భలో పాల్గొని తగ నూచనలనిబ్చి తార్యాచరణ (వ్రణాళికన్ను మరియు జమాఖర్భ్చులన్సు అవసరమైన నవరణలతో ఆమోదించాలి.

శ ఎమ,డిటి (4౦7౧ మరియు డబ్యుడి.టి. (1407 మెంబర్ధ ద్వారా తము నతి గతుల మెరుగుదలకు అవనరమైన సాంకేతిోత నలవాలను తీసుకొని వారికి తమ వ్యక్తిగత మరియు సామాజిక అవనరాల గురించి తెలియవరబి వాటర్‌షెడ్‌ మరియు వివిధ (పభుత్వ వధకాల ద్యారా తగిన ఫలితాలను సాధించాలి.

౭2 సనో ఈ అధ్యాయంలో ; శు భూసార పరిరక్షణకై వ్యవసాయ పద్ధతులు భూసార పరిరక్షణకై ఇంజినీరింగ్‌ పద్ధతులు *ః వంకలు, వాగుల నియంత్రణకై చేయాల్సిన పనులు

న్‌ న్‌ా భూశార అరిరక్రణ

భూమి పై భాగంలో వుండే మట్టి రేణువులు నీరు గాలి వలన విడదీయబడి వేరే బోటుకు కొట్టుకు పోవడంతో భూమి కోతకు గ్భురై కలిగే నష్టాలు :

-... భూమి నిస్సారమై పోవటం

• వర్షవు నీరు వృధా కావటం

-... ఎరువులు కొట్టుకు పోవటం

=... వంకలు, వాగులు ఏర్పడటం

ఆ ఇనుక మేటలు

-.. రిజర్వాయర్లలోను, చెరువులలోను మట్టి వూడుకు పోవటం

భూమి తోతకు గురి కొకుండా మొక్కకు జీవనాధారమైన పై ఖాగంలోనున్సు సారవంతమైన భూమిని కాపొడుకోవటమే. “భూసార వరిరక్షణ ” (50/ 00౧96౧౭4౦౧). ఇందుతోనం వ్యవసాయ పద్దతులు” మరియు. ఇంజనీరింగ్‌ వద్దతులు” మనం అమలు చేయనలని వుంటుంది. మనకు వున్సు దానితో నంతృప్తి వడటం ఉత్తమం కానీ మనకున్హు జ్ఞానం చాలనుతోవటం అజ్ఞానం.

• డాక్టర్‌ సర్వేపల్లి రాధాకృష్ణన్‌

"వ్యవసాయ వద్ధతులు

తైతులు ఎవరి పొలాలలో నారు శాస్త్రీయ సేద్య వద్ధతులను పాటించినట్లయితే ఎక్కడ వడిన వర్షవు నీరు అక్కడే భూమిలోకి ఇంకిపోయేటట్లు చేని తేమను పెంచి భూమి కోతను నివారించవచ్చు. (7) చదును నేనీ వాలును తగ్ధించుకోవడం

తక్కువ వాలు అంటే / నుంచి 2 శాతం లోవు నాలు కలిగిన భూములలో వదును వున్సవుడు బాగా దున్చి ఎత్తుగా వున్న బోటు నుంచి వల్లానికి మట్టిని తరలించి నేలను చదును చేనుకోవాలి. (2) భూమిని లోతుగా దున్నటం :

వేనవి జల్లులు వడిన వెంటనే భూమిని లోతుగా దున్దుకోవాలి. ఇందువలన వర్ణాలు వడిన వెంటనే నీరు భూమి లోవలి8ి వెళ్ళడానికీ అవకాళం వుంటుంది. భూమిని లోతుగా దున్నటం వలన మొక్కల వేర్లు లోవలికి వెళ్ళి అక్కడనుంచి నీటిని పీల్చుకునే అవకాళం కలుగుతుంది.

ప్రతి నంవత్సరం ఒకే రళం నాగలితో దున్దితే నేలలో అదే లోతున గట్టి పారి ఒకటి ఏర్చడీ వర్షపు నీటిని మొక్కల వేర్గను లోతుగా పోనివ్వకుండా చేన్తుంది. అందుకని 2 లేదా ౩ నంశలతు ఒకసారి భూమిని అనువైన ఆధునిక వ్యవసాయ యంత్ర వరికరమును ఉవయోగించి 20-30 సెం. మీ లోతుగా దున్దాలి.

(3) విత్తన ఎన్నిళ - విత్తన బద్ధి :

మంచి విత్తనమే అధిక దిగుబడికి శ్రీకారం. రైతులు తమంతట తామే మంచి నాణ్యతగల విత్తనాలు ఉత్పత్తి చేనుకోవాలి లేదా దృవీకరింపబడిన విత్తనమును గాని వ్యవసాయ సిబ్బంది సలవోలతో రైతులు వర్పాటు చేనిన విత్తన క్షేతముల నుండి విత్తనమును సేకరించవలెను.

విత్తనం ద్వారా వచ్చే తెగుళ్ళను అరికట్టడానికి విత్తన శుద్ధి చేయాలి. ఎక్కువ మంది రైతులు విత్తన వద్ధి చేయటం లేదు. ఇకముందు ఈ విషయంలో రైతులు (ద్ధ చూపాలి. (4) నమగ్ర ఎరువుల యాజమాన్యం

పంటలకు కావలసిన వ్రధాన పోషక వదార్థాలతోబాట్టు, సూక్ష్మ పోస్షక్ర వదార్జాలను తూడా ఎరువుల రూవంలో అవనరమైన మేరకు, సరెన నమయంలో అందించటమే “నమగ్ర ఎరువుల యాజమాన్యం”

పోవక వదార్జాలు కలిగి ఊన్సు ఎరువులు 3౩ రకాలు

_.... సేంద్రియ ఎరువులు

బయో ఫెల్టిలైజర్స్‌ (వ ఎరువులు)

_... రసాయనిక ఎడువులు గ సేంద్రియ ఎరువులు.

ఉదా : వచవుల ఎరువు కంపోస్టు వబ్చి రొట్టి ఎరువు.

ఇవి వరిమాణంలో ఎక్కువగా వుండి తక్కువ పోషక పదార్థాలు కలిగి వుంటాయి. ఉవయోగొలు :

1 నత్రజని, భాన్వరం, పొటాష్‌తో బాటు నూక్ష్మ పోషక వదార్థాలు కూడా లభిస్తాయి.

2. నేల యొక్క భౌతిక స్థితిని వృద్ధి చేస్తాయి.

ఈ తేలిక నేలలో నీరు లోవలి పొరలకు ఇంకిపోకుండా రసాయనిక ఎరువులు శ్రీంది పారలకు జారిపోకుండా ఆవు చేస్తాయి.

4. వంట నాఖణ్యతన్మి నిలవ వుండే శక్తిని పెంచుతాయి.

5 రసాయనిక నత్రజనిని ఎకరానికి 72 శిలోలు వరకు తగ్గించవచ్చు.

& భూమిని ఆరోగ్యకరంగా వుంచి బీడు బారకుండా బేస్తాయి..

( బయో ఫెర్టిలైజల్స్‌

ఉదా . నీలి వచ్చనాబు, అజాల్హా అజటోబాక్టల్‌

నీలివచ్చనాచు ఉవయోగాలు

ఓ ఎకరానికి 10 కిలోలు నత్రజని ఆదా చబేన్తుంటి.

2 సేంబ్రియను ఎరువుగా వనిచేన్తుంది.

2. భూమిలో నిక్షివ్తంగా వుండే భాన్వరాని పైరుకు లభ్యమయే టట్లు చేస్తుంది.

3. నాు దట్టంగానుు వేగంగాను పెరగటం వల్ల కలువు మొక్కల బెడద తగ్గుతుంది.

5 ఉప్పు బీడు నేలలకు ఎక్కువ నత్రజని వెయ్యాలి. ఈ నాచు వేయడం వల్ల ఎక్కువ నత్రజని నరథఫరా అయి నేల బాగుపడుతుంది.

(20) రసాయన ఎరువులు +

వరిమాణం తక్కువగా వున్హా వీటిలో పోషక వదార్థాలు ఎక్కువగా

వుంటాయి. ఈ ఎరువులు 2 విధములు

• నూటి ఎడువులు :.. ఒకే పోషక వదార్థాన్సి కలిగి ఉంటాయి.

• తాం స్పెళ్సు ఎరువులు : రెండు గాని అంతకంటే ఎక్కువ

పోషక వదార్జాలు వుంటాయి. వివిధ ఎరువులు నీఫార్సు చేనిన మోతాదులో కలువుకొని వేయాలి, (ఈ) వాలుకు అడ్డంగా సేద్వూం (గొంటూర్‌ సేద్యం

ఒకే ఎత్తుగల ప్రదేశాలను కలినితే వచ్చే లైన్‌ను కొంటూర్‌ లైనా అంటాడు. వాలుగా వున్లు భూములలో వాలుకు అడ్డంగా దున్నుకొని తాంటూల్‌ లైన్‌ వెంబడి సేద్యం బేనుకోనాలి.

ల న యయ న సం కాంటూరు.. సేద్యం. - కరువుకు వైద్యం (6) స్టీవ్‌ వ్యవసాయం సొడవైన నన్దని వట్టీను స్టీవ్‌ అంటారు. కొన్టి వంటలు భూమి కోతను అనుమతిస్తే మరి కొన్టి వంటలు భూమి కోతను నివారిస్తాయి. స్రివ్‌ వ్యవసాయంలో ముందుగా రైతులు తమ తము భూములను వాలుకు అడ్డంగా కాంటూర్‌ల వెంబడి అంటే వివిధ ఎత్తుగల ద్రదేశాల వెంబడి నమాన వెడల్పుగల వట్టీల _ క్రింద తయారు బేనుకోవాలి. తరువాత పంటలు వేసేటవాడు ఒక వట్టీలో భూమికోతను నివారించే పంటను, ఫొ తరవాత వట్టీలో భూమికోతను అనుమతించే పంటను ఇలా ఒకదాని తరువాత ఒకటిగా వంటలు వుండేటట్లు చూనుకోవాలి. అలనుంద, మినుములు, పెనర్గ నేరుళనగ్గ కంది వంటలు భూమికోతను నివారిస్తాయి. ఫో మొక్కజొన్న, నజ్జ, వత్తి మొదలగునవి భూమితోతను నివారించలేవు. స్రీవ్‌ వ్యవసాయాన్చి అమలుపరిస్తే భూమికోతను బాలావరకు నివారించవచ్చు.

న్డ్‌ గ్‌ న ” న = వత్‌” జీ స్‌ంల.. న్‌్‌ న ల క్‌ రం టర ల. కం... జ న ఏ నం క లు టర తే న! ల మం శం! స న (= క స | వ ర? పం టం ల సు ఆం స్తీ ళ్‌ క్‌ కంద్కి జొన్న పంటలను పట్టీలలో సాగు చేయటం

(7) మల్సింగ్‌ వ్యవసాయం :

భూమిపై భాగాన్సి -శుగడ్డి, చెరకు చెత్త ఇతర వ్యవసాయ వ్గుల్గ పదార్జాలతో కప్పి వుంచట్టా గుల్సింగ్‌ అంటారు. మల్చింగ్‌ ఎండ లీవతను తగ్గించి భూమి లోపలి తేమను ఆవ్లరపోకుండా కాపాడుతుంది. అంతే కాక వర్షపు జల్లుల ధాటికి భూమి ఉనరితలంలో నున్హ మట్టి రేణువులు ఎిడిపోయి. కొట్టుకుపోవటాన్సు మల్చింగ్‌ ద్వారా నివారించవచ్చు.

ళ _ మ చందా ల

-లో నె. ఇ న. నో ౭ శు. ఉం కలం జ న్‌ జే లై . క = ఇ శ లం

(9) నేలబారు ఆళు వంటిలు వంటలు లేనవ్చుడు పొలాల్లో నేలబారు ఆకు వంటలతో భూమిని ఎండవేడీ తగలకుండా తప్పు ఉంచటం వల్ల నేలలో తేమను కాపాడుకోవచ్చు. తర్వాత వంటవేసే ముందు దున్సేస్తే సేంద్రియ ఎరువులు, న(తజని వంటకు అందుతాయి. అంతే కాక కలువు మొక్కలు నివారించబడతాయి. నీటి (ప్రవావోనికీ అవరోధాలు కల్పించటంద్వారా పవావా వేగాన్సి తగ్గించి భూమితకోతను తగ్గించి భూసారాన్సి వరిరక్షీంచుతోవటమే కాళ నేలలో తేమను పెంచవచ్చు.

• సమతల మట్టి తట్టలు న్‌ (00౧/06/ 54౧౮౧౮) ఎత్కువ వాలుగల నేలలో వాలును బట్టీ 150 నుంచి 2200 అడుగుల దూరంలో వాలుకు అడ్డంగా కాంటూల్‌ లైన్‌పై (సమానమైన, ఎత్తుగల ప్రదేశాలను కలివీతే వచ్చే లైనపై మట్టి కట్టలు వేయాలి. ఉవయోగములు _... భూమి పై భాగంలోనున్సు సారవంతమైన మట్టి కొట్టుకు పోదు. ఎ. ద్రవాహ వేగం తగ్గి వర్డు నీరు ఎక్కడికక్కడ భూమిలోకి ఇంకి పోతుంది.

_. పొలమునకు వేనిన ఎరువులు వర్డవు నీటితో పాటు వృధాగా కొట్టుకొని పోకుండా ఉంటాయి.

• భూగర్భ జలాలు పెరుగుతాయి

• తక్కువ పెట్టుబడితో ఎక్కువ దిగుబడి వన్తుంది.

*__ నంవళత్సర వర్షపాతం 600 మి.మీ తకన్హా తక్కువ గల ప్రాంతాలలో 1 శాతం కన్నా ఎక్కువ వాలు గల నేలలో కాంటూర్‌ మట్టి కట్టలు చాలా ఉవయోగవడతాయి.

కొంటూల్‌ కట్టల నిర్హాణంలో గుర్తుంచుకోవలసిన విషయాలు :

ఓ తొంటూల్‌ కట్టలు ఎవ్రుడూ కూడా మెట్ట ఉపొంతంలో మొదలు పెట్టి క్రింద వరకూ వేయాలి.

న ల టు.

2. ఎగువ ప్రాంతంలోనున్సు భూమి సాగులో లేకుండా కట్టలు వేయాల్సిన అవనరం లేనవ్వుడు ఆ (ప్రాంతం క్రింద కట్టలు వేయాల్సిన వల్లవు ప్రాంతానికి పైన మళ్ళింవు కాలువను (॥/౨౪|౦౧ 64/0) నిర్మించి పైనుంచి క్రిందకు వచ్చే నీరుని మళ్ళింబాలి.

౩ కట్ట నిర్మించే (ప్రాంతంలో పైనున్సు మట్టిని కాస్త వదులు చేస్తే ఆ మట్టి పక్కనుంచి తెచ్చి వేసే మట్టి బాగా, కలినిపోయి చక్కటి కట్ట ఏర్పడుతుంది.

4 మట్టి కోనం త్రవ్వున (గుంట (0270౪ 2) వీలైనంతవరకు కట్టకు ఎగువ భాగంలో ఉండేటట్లు చూడాలి.

త గుంటి లోకు ఒక అడుగు; వెడల్పు మట్టి అవనరాన్సి బట్టి వుండేటట్లు చూనుకోవాలి.

ఠ. గుంటకు మరియు కట్టకు మధ్య కనీనం 2 అడుగుల గట్టు (927) ఉండాలి.

గ. గుంటలు” ఎవ్పుడూ తూడా వాగులలోన్తూ లోతు ప్రాంతాలలోను అవ్వకూడదు.

& గుంటలో నుంచి తీనిన మట్టి నుండి మట్టి పెళ్ళలను (౮౦69), రాళ్ళను. వేడు. బేనిన తరువాత మాత్రమే ఆ మట్టిని కట్టలకు వాడాలి

8. కావలనీన కట్ట సైజు అంటే పైన వెడల్పు, క్రింద వెడల్పు, ఎత్తు ఇరువక్కలా వాలు తప్పని నరిగా వచ్చేటట్లు (సెక్షనింగ) చేయాలి. రైతులు తను తమ పొలాలలో తప్పని నరిగా నరైన సైజు ఉన్లు గట్లు వేసేటట్లు చేనుకోవాలి.

౮ ౮

12 కట్ట వేసిన తరువాత తప్వున గుంటతో నవా తమ తమ పొలాలను రైతులు దున్దుకుంటే మంచిది.

1 సేద్యానికి అనుకూలంగా వుండడం కోనం అవనరమైతే కొండపై భాగం (గ౮ర9లో అర అడుగు వరకు, లోయ (40) లో అడుగు వరకు కాంటూల్‌ లైన్‌ నుంచి మరలించి (౧6/20) కట్టలను వేయవచ్చు.

72. కాంటూర్‌ కట్టల చివరి భాగం తప్పని నరిగా ఒక అడుగు మిట

ళు వైశునకు పోయేటట్లు చూడాలి.

ఈ సాధ్యమైనంత వరకు చివరి కాంటూల్‌ కట్టను ఆ పొలము యొక్క నరివాద్దు గట్టుతో నరి చేయాలి.

2. 'నరివాద్దు గట్లు లెతులు తమ .తమ పొలాల వాద్దుల వెంబడి కట్టుకునే కట్టలను

నరివాద్దు గట్టు అంటాం.

శాస్త్రీయ సేద్యవు వద్ధతి ట్రకారం మనం కాంటూల్‌ కట్టలను వేసుకోవాల్సి వుంది. అంటే ఒకే ఎత్తుగల ప్రదేశాలను కలివితే వచ్చే లైన్‌ (కాంటూల్‌ లైన్‌) నెంబడీ మనం కట్టలను వేయాలి. అలా కాంటూల్‌ లైన్‌ వెంబడి ఒకే ఎత్తు గట్లు వేస్తే పై భాగమంతా ఒకే మట్టములో ఉంటుంది. తాని రైతుల యొక్క పొలాల నరిహద్దు (ప్రాంతాలు సామాన్యంగా ఒళ ఎత్తులో వుండక ఎగుడు దిగుడుగా ఉంటాయి. అలాంటమ్రుడు ఒకే ఎత్తు గల కట్టలు నరిహాద్దు వెంబడి వేనుకుంటూ పోతే పై భాగం కూడా ఎగుడు దిగుడుగా ఉంటుంది. అందువలన బాలా బోట్ల ఈ కట్టలు తొట్టుకొని పోవటం జరుగుతోంది. అలా కాకుండా ఉండాలంటే

నరివాద్దు వెంబడి గట్లు వోసేటవుడు వల్లం వున్న చోట ఎక్కువ ఎత్తు, మెరళ ప్రాంతంలో తక్కువ ఎత్తు కట్టలు కట్టి మొత్తం నరివాద్దు గట్టు పై భాగమంతా ఒకే మట్టములో ఉండాలి.

వాలు కడ్డంగా పై భాగం ఒకే మట్టంలో నును సరిహద్దు గట్టు లాట!

3 వరన రొతి కట్టడాలు ($/076 (6/20/౧౮) కొండ (ప్రాంతాలలో మరియు ఎక్కువ వాలుగల నేలలలో ఈ వరన రాతి కట్టడాలని నిర్మించవలసి ఉంటుంది. కచాయోతాతా లం నం బయం యడ రాతి కట్టడం (91016 167261౧9) సమగ్ర బంజరు భూముల అభివృద్ధి కార్యక్రమం (14/0౧) లోయపల్లి గ్రామం, మంచాల్‌ మండలం, రంగారెడ్డి జిల్లా ముందుగా గొయ్యి (7/౭౧౦గ)త్రవ్రా ఆ గోతిలో రాళ్ళు నరిగా అమర్చి మంబి వునాది వుండేటట్లు బూనీ ఆ పైన రాతి కట్టడాన్సి నిర్మించాలి. రాళ్ళు ఒక దానితో మరొకటి నరిగా పెనవేనుకునేటట్టు (౧౭గ/౦౧౪ చూసి కక్పుడాలు. నిర్లీత రూవులో వుండేటట్లు చేయాలి. గోతిలో నుంచి తీనీన మట్టితో ఒత కట్టను రాతి కట్టడానికి ఎగువ భాగంలో వేయాలి. ఆ కక్పును వటోస్ట వరిచేటందుకు తగిన మొక్కలను నాటాలి. లలాాాాాలాలాాాాాాచ్తు

అర్య వ్‌ వ్‌ క్‌

4. మళ్ళింవు కొలవ (0//౭5/07 6౧౩/౧)

ఎగువ (ప్రాంతం నుండీ శ్రీందికి వచ్చే నీరును దిగువ నును సేద్యవు భూముల పైకి రాకుండా ఏదైనా కాలవలోనికి తరలించటం కోనం 'మళ్ళింవు కాలువను వినియోగిస్తారు.

సామాన్యంగా సేద్యవు భూమికి ఎగువ నున్ద కొండ (పాంతాలకు మధ్యనున్హు నరివాద్దులో నవాజు నీటి వ్రవావం వాలు కనుగుణంగా మళ్ళింవు కాలవను నిర్మించాలి.

ఎగువ భాగం నుండి క్రిందికి వచ్చే నీరును దిగువనున్సు పొలాలలోకి రాకుండా మళ్ళించటం వలన నీటి (ప్రవాహం తగ్గి భూమి. కోతను అరికట్టవచ్చు.

నన న న తక వ ము ర న న న సా న. టా ననా వ కాం స్ట మ మళ్ళింపు కాలవ (501౪679108 90/110) సమగ్ర బంజరు భూముల అభివృద్ది కార్యక్రమం (4/00)

• లోయపల్లి గ్రామం, మంచాల్‌ మండలం, రంగారెడ్డి జిల్లా.

వంకలు, వాగుల నియంత్రణ. వర్షవు నీరు భూమిని బీల్చుకుంటూ ప్రవహించటం వలన చిన్న చిన్న పాయలు ఏర్పడి, యీ చిన్న పాయల ద్వారా వచ్చిన నీరు కలిని భూమిని పెద్ద వంకలుగా తయారు చేస్తుంది. కొన్సి వంకలు కలిని పెద్ద వ్రవాహమై వాగులు ఏర్పడతాయి. వంకలు, వాగుల వల్ల కలిగే నష్టాలు:

• సేద్యవు వనికి వచ్చే భూములు తగ్గిపోయి. బీడు భూములు ఎక్కువవుతాయి. -. నీటొ (వ్రవావా వేగం ఎక్కువై భూమికోత వలన రిజర్వాయర్హలోన్తూ చెరువులలోను మట్టి వూడుకుపోయి, నీరు నిలువ ఉండే నరిమాణం తగ్గిపోయి. వాటి క్రింద నున్దు ఆయకట్టు విస్తీర్ణము తగ్గిపోతుంది. =. తోతకు గ్లురైన మట్టి యంతయు నదులలోనికి కొట్టుకొనిపోయి నదీ ముఖ (దేశములలో మేట వేయబడి వరదలు రావడానికి కారణమవుతుంది. -.... వంకలు వాగుల నియంధత్రణక్రై ఈ క్రింది చర్యలు చేవట్టాలి, (౧) మొక్సలను పెంచటం

వాగుకు అడ్డంగా తగిన మొక్కలను పెంబి నీటి (వావాన్సి అదువులో వుంబాలి. అని వంకలు వాగులలో తవ్పనినరిగా వీలైనన్ని మొత్సలను నీటి (వవావా దిళకు అడ్డంగా నాటి భూమికోతను అరికట్టాలి,

కన మ న ఇత న చెసా ఆ ల సో | - శ అన్నతో పు టా 0! రసా 1 వ్‌ న. జ ల మైల ర 1. హా (ట్ల (ల. వువాస్తమససునప లమ మున టట న పప వమన. వగా లలల న (గ ఎ ఓ టే ఆ (| రక వ నభ న అనన! ల 1 స _ స జ కు లై 0 ఇ ళా గ్‌ వాగుకు అడ్డంగా 'అగేవ్‌” (కిత్తన-ర) మొక్కలు (2) చెట్లు పొదలతో (0౧448౧-౫౦౦౮) బెక్‌ డ్వొమ్‌ : వాగుకు అడ్డంగా బిన్స చిన్న కొయ్య బాదులని పెట్టి వాటి మధ్య చెట్ల పొదలను అల్లుకుపోయేటట్లు బేయాలి న న నాం యాచన య ప. ర న. చ. ఫి వి న న ఖనన న సనా | నమ | ళు ఖ్‌

(3) వైర్‌ మెష్‌ డ్యామ్‌ : లు వా. పు క. న . న స్‌ న జు న. ₹ న్‌ న నయ న ర యు మంటల వాపస్‌ చా హ్‌. జ

ఇనన వైల్‌ మెష్‌తో దగ్గరలోనున్హు రాళ్ళను (ప్రోగుచేసి వాటిని వాగుకు అడ్డంగా పేర్చాలి. నీటినే గొబియిన్‌ (640/0గ)డ్యామ్‌లు అంటారు. () ఇనుళ నంబులతో నెక్‌ డ్వామ్‌

తక్కువ నీరు నిలవ ఉంచవలనిన బోట ఇనుక నంచులతో చెక్‌డ్యాం కట్టవబ్బు. వెదురు గెడలను గాని నరుగుడు బాదులను గాని తగిన సైజులో బిన్హు నాగులకు, నంకలకు అడ్డుగా భూమిలోనికి దించాలి. అఎఐ భూమిలోనికి 3/4 వంతు దిగేటట్లు బూడాలి. ఆ తరువాత యినుక నింవిన నంభులను ఒకదాని వ్రకృన ఒకటి, ఒక వరున పైన వేరొక వడునగా పేర్చ్పాలి. వెదురు గెడలు గోనెనంచులకు వెనుకవైవు అనుకొని సపోర్టు యిచ్చేటట్లు ఉండాలి. రెండు వెదురు గెడల మధ్య స్థలం గోనెనంబి

పొడవులో నగం కనా తక్కువ ఉండేటట్లు చూడాలి. నీటి శ్రింద నిలన ఉండే నీరు 10 వేల భనవుటడుగులకు మించరాదు. ఈ రకమైన చెకడ్యామ్‌లు అతితక్కువ ధరలో నిర్మించవచ్చు. న. న నం ఈత శి ఇ 46 ఉచ చ్యోల కం లలా వా సకెపొత తిన యింతే. క న న... నం స స. సి నా న సేన ట్ట స ల ల. న. | టం! ల ల | ౪ ౮ నం న ఓ న! జో | / కు స న. గ్‌ గ. . గె / ॥ ఖ్‌ ఇ. . 1 స్టే ల మ |. | యట గ / న గ్‌ [ య! లీ నం జ అ! ల్‌! శ లత టన కె న య భ్‌ న. టో త్య యు | ల ముం లట టీ లట ప సే తతో స గ. ప 11 11011 (ప గ ప టా 1 ల గ ల లు య | | ఇనుక నంచులతో చెకడ్యామ్‌ (5) రాతి అడ్డుకట్టడాలు .: వంకలు వాగులలో నీటి వాలుకు అడ్డంగా, సాంకేతిక డిజైన్‌ ట్రకారం, వరినరాలలోని రాళ్ళను అమర్చాలి. వీటినే “రాక్‌ఫిల్‌ డ్యామ”లు అంటారు,

స కు ల దై నన ప య... ప యాం తన్నా డాం బన ద ల్‌ కక జ అగ” న స. న బల్‌ జ ఖ్‌ జలా” హాస ల వ్‌ రాతి అడ్డుకట్టడం (రాక్‌ ఫీల్‌ డ్యామ్‌) గమనిళ : [౧ వాగు గర్భం (066) వెడల్సు 15 అడుగలలోవు ఉన్దువ్సుడు వెట్టపాదలతో (0/46గ-/006) చెకిడ్యామ్‌ వాగు గర్భంలో కట్టాలి. గు వెళు గర్భం వెడల్పు 75 అడుగల కన్న ఎక్కువ ఉన్నా లేత రెండు వాగులు కలిసే బోట్‌ ఇనక నంచులతో చెకడ్యామ్‌ కట్టటం మేలు

తె ఈ అధ్యాయంలో :

జి కుంటలు, చెరువుల ప్రాధాన్యత శః. త్రవ్విన కుంటలు . *£ వాటర్‌షెడ్‌ కుంటలు ఖః ఊట చెరువులు షి. చెక్‌ డ్యామ్‌లు *ః మనమేం చేయాలి?

చ్‌, లో జల వనరుల సింరక్రణ పాణకోటొ మనుగడకు నీరు అత్యవనరమని మనకు తెలును, అనావృష్టి ప్రాంతమైన మన జిల్లాలో సామాన్యంగా ఏడాదికి 897 మి.మీ వర్షపొతం మాత్రమే నమోదు అవుతోంది. జలాళయాల్లో నర్జాకాలంలో నీరు నిలవ అయిన తరువాత స్వల్పకాలంలోనే నీటి స్థాయి తగ్గిపోతోంది. ఎస్తారంగా అడవులు నరళడంవల్ల, నేలకోత వల్లా చెరువులు వూడిపోయి, ఈనాడు. నీటిని నిలవ బేనుకునే స్థితిలో కూడా లేవు. పెరుగుతున్తు జనాభా వ్యవసాయ అవనరాలూ క్రమంగా చెరువులను కూడా ఆక్రమించే స్ద్‌తి కల్పించాయి. ళు వరిన్స తులలో కుంటలు, చారువులు వమునకింతగా ఉపయోగపడతాయో ఒక్కసారి మననం చేసుకుందాం.

• వర్షవు నీటిని నిలవరించి వరదలు రాకుండా ఆవుతాయి. -.. నీటిని నిల్వ చేయటం ద్వారా భూగర్భ జల వనరుల పెరుగుదలకు బోవాదం చేస్తాయి. -. వర్గాభావ నమయంలో సేద్యానికి నీరందిస్తాయి. -. ఉపరితల నీటి వ్రవాహోన్చి అరికట్టి భూమితోతను నివారిస్తాయి.
• _ఎాతావరణంలో జల బగ్ర భ్రమజాన్లి నియంత్రిన్తూ గాలిలో తేమ, ఉష్ణోగ్రతలను వ్రభావితం చేన్తూ వర్యావరణాని రత్తిస్తాయి.

-. దూర ప్రాంతాల నుండి వచ్చే వలన నక్షులకు ఆవాన కేంద్రాలుగా ఉంటాయి. వక్తులు వరినర (ప్రాంతాలలోని పాలాలను తమ ఎరువుద్వారా సారవంతం చేస్తాయి.

=... చెరువుల వునరుద్ధరణ, నిర్మాణం వ్యవసాయ పనులు లేని కాలంలో జీవనోపాధి కల్పిస్తాయి.

ఇన్లి ఉపయోగాలున్లు జలాళయాలకు నంబంధించిన సాంకేతిక విషయాల గురించి మనం తెలునుకోవలనిన అవనరం ఎంతైనా ఉంది.

_ అంటే బిన్సు చెరువులు

-. పై భాగం నుంది వ్రవపిన్తున్సు నీరును నిల్వ చేయటం తోనం ఉద్దేశించబడీనవి.

• సేద్యం తోనం, వళవులు త్రాగటం కోనం నీరందిస్తాయి.

| డ్రైనేజ్‌ మ్యూవు అధాళంగౌ కుంటి స్థలాల ఎంపిక

అనువైన బోట్ల వరన క్రమంలో కుంటలు (9౭/69 07 ౧౦౧౮౨) నిర్మాణం చేస్తే ఎక్కడి నీరు అక్కడే నిలిచిపోయి, భూమి లోనికీ ఇంకి తేమ పెరగటమే కొకుండా భూమికోతను అరికట్టి మన వల్లె సీమలను పసిడి సీమలుగొ దేస్తాయి. ర్‌ వ (బ్రవ(న కుంటలు క్‌ నిర్దేశించిన బోట్‌ నిల్వ వుండే నీటి వరిమాణమును బట్టీ నిర్ణయించిన లోతు వరకు (త్రవ్వి అలా త్రవ్వగా వచ్చిన మట్టిని కుంట చుట్టు గట్టు కట్టటానికి ఉపయోగించాలి. రు రు ప న. ప న గా ల నను యనా స న ము న న క

ఠతుంట వెడల్పు సాధ్యమైనంత తక్కువ వుంటే నిల్వ వున్న నీరు అవిరి రూవంలో నష్టపోకుండా వుంటుంది. నిల్దా వుండాల్సిన నీరు పరిమాణమును బట్టి తక్కువ వెడల్పు ఎక్కువ లోతు పెట్టుకుంటే మంచిది. అలా అయితే ఎక్కువ నీర్తు| భూమి లోనికి ఇంకి భూమిలో తేమను, భూగర్భ జలాలను పెంచటానికి దోహదం చేస్తుంది. నిల్సా వుండటానికి వీలు వున్సు నీరు కంటే ఎక్కువ నీడు వచ్చినప్పుడు తుంట నుండి బయటకి పోయేటందుకు వీలుగా అలుగు ఏర్పాటు _ చేసుకోవూలి. ల వాగులలో కుంటలు వాగులలో అనువైన బోట్‌ కుంటలను నిర్భించాలి. వాగు వెడల్పు గె ఎంత వుంటే అంతే వెడల్పుతో ఈ కుంటలను నిర్మించవచ్చు. తల... న క. ఎం వాగుల కంట (54014610 50౧6) వాటర్‌షెడ్‌ అభివృద్ధి కార్యక్రమం' దామరగిద్ద గ్రామం, చెవెళ్ళ మండలం, రంగారెడ్డి జిలా.

వాగులలో వీలును బట్టి ప్రతి 560 అడుగులకొక కుంట బొవ్చున వరున

క్రమంలో కుంటలు (38/౭౩ ౦/ ౧0౧౧౦9) నిర్మిస్తే ఎక్కడ నీరు అక్కడ ఆగిపోయి, భూమిలోనికి ఇంకి తేమ పెరుగుతుంది. ఇంకా వాగులలో నీటి వ్రవాహం తగ్గి వాగులను నియంత్రించడమే కాకుండా భూమి కోత అరికట్టబడుతుంది. . ఊట బెరువులు

పది లక్షల ఘనవు అడుగుల కంటే ఎక్కువ పరిమాణం కలిగిన జలాళయాలను ఊట చెరువులు అంటారు

కె (.

1. మం తామూ పు తా వ వే ఖ్‌ న్దలం ఎ౦నీధో ఓ ఊట చెరువులో నిలవ వున్లు నీటి వల్ల ఒళ కిలోమీటరు దూరం

వరకు భూగర్భ జలవనరులు పెరిగే అవకాళం వుంది . అందువల్ల

ఒక బదరవు కిలోమీటరు విన్తీరంలో కనీనం రెండు బావులున్లు బోటు మాత్రమే ఊట చెరువు నిర్మాణానికి తగన ప్రదేశం.

2 సాధ్యమైనంతవరకు తక్కువ భూములు మాత్రమే బెరువు కింద మునిగేటట్లు వుండాలి.

౨ సానల్‌ ఆకారం అంటే వెడల్పు బాగా ఎక్కువగా వుండి లోతు తక్కువ వున్న ప్రదేశం ఊట చెరువు నిర్మాణానికీ అనువైనది. అందువలన ఎక్కువ నీరు నిలవ చేయటానికి వీలుంటుంది.

4. నీరు లోనికి ఇంకీపోవుటకు వీలున్హ భూమిలో (౦గ౧౧౮౮-౨౦౮* మాత్రమే ఊట చెరువు నిర్మాణం చేవట్టాలి.

ళ్‌ ఉఊట చెరువుల వలన అభివృద్ధి చేయదలబిన నేలలు కనీనం 9 అంగుళాల మందం మట్టి కలిగి ఉండాలి అలాగే ఎక్కువ లోతు అంళమట్టి (౮౭9౦ 6౭/౯ ౩౦4 ఉండకూడదు. ఎక్కువ బంతమట్టి వున్నా, కనీనం 9 అంగుళాల మందం మట్టి లేకపోయినా ఆ నేలలలో నీరు భూమిలోనికి ఇంతి పోయే అవకాళం తక్కువ కాబట్టి అటువంటి ప్రదేశములలో ఊట చెరువుల నిర్మాణము చేవట్టర్యాదు.

సర్తుంచుకోవలనిన విషయాలు

ఓ ఊట చెరువుకు ఎట్టి వరిన్గితులలోనూ తూము ఉండకూడదు.

2 వరదనీరు బయటకు పార్ధి పోవుటకు వీలుగా అలుగు (9400/05 46/0 కట్టాలి.

౨ ఊట చెరువు ముందువైను, వెనకవైవు (400/9042/7 రోంగ/౧5/62గ) అవనరమున్తుంత వరకు రాతిని మట్టికట్టల ఎాలుల వెంబడి పేర్చాలి/౧6౪6(06౧0.

4 డీ.పీఎ.వీ నంస్థలోని ఇంజినీరింగ్‌ నివుణుల నూభనల నవ్రకారం వివిధ రక్షణ వనులను (0/060/07 ౪0/౮) చేవట్టాలి.

బెక్‌డ్యాములు వర్షపు నీరు వాటర్‌షెడ్‌ వరిధిని దాటొ నాగుల ద్వారా నదులు, సముద్రంలో వృథాగా కలినిపోకుండా నిర్హీత ప్రదేశములలో నీటిని ఆపి నిలవ ఉంచి తద్వారా భూమిలోనికి యింకునట్లు చేయటం కోనం చెకడ్యామ్‌లు కట్టాలి. మమ మ చప నం హు సా న వ స] కని కనే | నం నం). టో ల న ఉవయోగొలు

• బెకడ్యామ్‌ చుట్టువక్పల భూమిలోని నీటిమట్టం గణనీయంగా పెరగటం వలన ఆఅ (ప్రాంతం లోని వ్యవసాయక బావులు, మంచినీటి బావుల నుండి ఎక్కువ నీరు పొందవచ్చు. ఎ భూమిలో తేమను పెరగటం వల్ల వచ్చని గడ్డీ మొక్కలను పెంచవచ్చు.

=. భూమికోతను అరికట్టవబ్బు

=... బెకడ్యామల వద్ధ నిలవయున్ల నీటిని వలువిధములుగా ఉపయోగించుకొనవచ్చును. వర్జాభావ నరిస్థితులలో పైరుకు వాడుకొనవచ్చు. దోభీఘాట్‌లుగ ఉవయోగించుకోవచ్చు. చేసల పెంవకానికి వినియోగించవచ్చు.

స్థల ఎంపిక :

1. బెకడ్యామ కట్టుటకు వ్రతిపాదించిన (ప్రదేశములలో గట్టి రాయి కొని బంకమట్టి కాని ఉండతూడదు. అలా ఉన్సబోట నీరు భూమిలోనికి యింకదు.

2 చెకిడ్యామ్‌ కోనం ఎన్నుకునే ప్రాంతంలోని బావులలో నీటి మట్టము, నేలమట్టము కన్నా కనీనం 76 అడుగుల ్రీందకు ఉండాలి.

తి వెకడ్యామ ద్వారా నిలవ వుంచు నీటీ వరిమాణం వది లక్షల ఘనవుటడుగులకు మించరాదు.

4 _నన్ఫటి లోయలలో అంటే వెడల్పు తక్కువ ఉండి లోతు ఎక్కువ ఉన్సు బోట చెకడ్యామ్‌ తక్కువ ఖర్చుతో కట్టవచ్చు.

6 ఇరుద్రక్కల గట్టి మట్టి కట్టలున్న వ్రదేశము బెకడ్యామ్‌ కట్టటానికి అనువైన బోటు.

గుర్తుంచుకోవలనిన విషయాలు ౫

ఓ. చెకడ్యామ కట్టే వ్రదళానికి ఎగువ భాగంలో భూసార నంరక్షణ వనులు చేనీ ఉండాలి,

2 చెకిడ్యాములో మట్టి నిలిబినవుడు దాని సామర్ధ్యము తగ్గిపోతుంది. అట్టి వరిస్థితులలో వాటర్‌షెడ్‌ కమిటీ ముందుకు వచ్చి వూడీక తీయాలి.

తి వర్షము వలన వరద కట్టలు సాడయిపోతే అవి బాగు చేనుకోవాలి.

గతంలో మన ప్రాంతాలలో ఎన్సో కుంటలు, ఊట చెరువులు ఉండేవి. నరైన నిర్వహణ లేక కొన్సి వూడుకు పోవటం, మరికొన్చిటిని

“కొంతమంది ఆక్రమించి చదును చేని వంటలు వండించటము చేయటం

జరిగింది. అందువలన మన గ్రామాలలో ఏర్చడిన దుర్పిక్ష పరిస్థితిని మనం

అనుభవిస్తూనే వున్నాం ఈ వాస్తవాన్లి గమనించి మన జలవనరుల నంరక్షణ కోనం కార్యాచరణ ప్రణాళికను మనం తయారు చేనుకోవాలి. అందుకు నూబచనలు :

ఓ వాటర్‌షెడ్‌ నంఘాల ధ్రతినిధులు వాటర్‌షెడ్‌ డెవలెవ్‌ మెంట్‌ టీమ్‌ (౧౫/౯7 నభ్యుల నవాయంతో = గతంలోని కుంటలు, చెరువులు పునరుద్ధరణకు,

• అనువైన బోట కొత్తగా కుంటలు, చెరువులు, వెకడ్యామల నిర్మాణానికి ప్రతిపాదనలతో వ్రణాళికను తయారు చేయాలి.

2 అలా తయాడు చేనిన ప్రణాళికను డి.వి.ఎ.వి నంస్థలో పనిచేస్తున్న

॥ వివిధ ళాఖల నివుఖులు (౦7 నభ్యులు వరిశీలించి తగు నూదచనలతో ఆమోదించటం జరుగుతుంది.

౨ అలా అనుమతించిన ననులకు కానలనీన నిధులను ప్రభుత్వం ఆయా నాటల్‌షెడ్‌ కమిటీలకు అందచేన్తుంది.

4. నిధుల విడుదల అయిన వెంటనే ఎటువంటి జాన్యం లేకుండా, బయటి వ్యత్తుల ప్రమేయం లేకుండ్కా చక్కటి నాణ్యతను సాధిన్తూ తమిటీ ఆధ్వుర్యంల్నో డబ్బ్యూడి.టి మరియు ఎమ్‌.డి.టి, మెంబర్ల వర్యవేక్షణలో నీటి నంరక్షణా కట్టడాలను నిర్మించుకొంటే మన నల్లెనీములు వనీడీ వనీడి నీమలవుతాయి.

గే ఈ అధ్యాయంలో : *ఇః వాటర్‌షెడ్‌ అభివృద్ధి ప్రణాళిక

• కార్యాచరణ ప్రణాళిక స్త పనుల నిర్వహణ ఇ ఉమ్మడి అస్తుల సంరక్షణ

వాలం డా ప్రజల భాగస్వామ్యం వ్రజలు వూర్తిగా భాగస్వామ్యులైనవుడే వాటర్‌షెడ్‌ వథకం విజయవంతం అవుతుంది. అంటే =. తార్యాబరణ వ్రఖజాళికను తయారు చేనుకోవటంల్యో ఎ పనుల నిర్వహణలో

• ఉమ్మడి అన్గ్ఫుల నంరక్షణలో ట్రజలు చురుకుగా పాల్గొని కీలక పాత్ర వహించినవుడే వాటల్‌షెడ్‌ ద్వారా నుస్థిరమైన నమగ్ర గ్రామీణాభివృద్ధి సాధ్యమవుతుంది. వాటర్‌ షెడ్‌ అభివృద్ది వణాళిక వాటర్‌షెడ్‌ అభివృద్ధి కతోనం ముందుగా ఆ ప్రాంత న్రజలు స్థానిక వరిస్థితులను, తమ అవనరాలను దృష్టిలో పెట్టుకొని వాటర్‌షెడ్‌ అభివృద్ధి దణాళికను తయాడు చేనుకోనాలి. అందుకు వాటర్‌షెడ్‌ అభివృద్ధి బృందం నభ్యులు గ్రామన్ఫులకు నహకరిస్తాడు. ఆ ప్రణాళికలోని వివిధ అంశాలను వరిళీలింబి ఢి.వీఎ.వీ నంస్థలోని వివిధ విభాగాల నివుణులు గుమ్‌.డి.టి నభ్యులు/ తగిన సాంకేతిక నూచనలనిస్తాడు. అ తరువాత వివిధ వనుల (ప్రాముఖ్యతను బట్టి రానున్సు మూడు నెలలలో ఏ వనులు చేయాలో (్రొమన్ఫులే నిర్హయింబుకొని 'రార్యాబరణ వ్రణాళికను తయారు చేసుకోవాలి.

లబ్జిదారుని దరఖాన్తు

ముందుగా వ్రజలు వాటర్‌షెడ్‌ అభివృద్ధి ద్రణాళలిక తయారు బేనుకోనటం కోనం 855 నుండి 58వ పేజీలలో బూవించిన 'లభబ్జిదారుని దరఖాన్తు" నమూనాను ఉపయోగించుకోవాలి. ఈ దరఖాన్తును ఎలా బ్రాయాలో తెలుసుకుందాం, ౧) వాటర్‌షెడ్‌ వివరములు

మొదట లబ్టిదారునికి చెందిన వాటలొషెడ్‌ పేరు, గ్రామం, మండలం వివరములు వ్రాయాలి. (/ _ వ్యక్తిగత వివరములు

ఆ తరువాత లబ్దిదారుని పేరు, తండ్రి లేక భర్తపేరు, లబభ్ధిదారుని కులం వివరములు తెలియజేయాలి. (2) భూమి వివరములు

లబ్ధిదారునితున్హు వ్యవసాయ భూమికి నీటి వనతి కోనం ఎన్సి బావులున్సుది, బోర్లు వున్సది మరియు బావి నీటి వనతి చెరువు నీటి వనత్తి కాలువల నీటి వనతుల ద్వారా ఎంతెంత తరి భూమి సాగులో ఉన్సది వ్రాయాలి. అలాగే సాగులో ఊన్న, లేని కుషి భూమి వివరములు కూడా వ్రాయాలి. (ఈ కాంటూరు (నమతలు కట్టలు అవనరం

లబ్దిదారుడైన రైతు తనకున్తు వడావు భూమిలో సాగు భూమిలో ఎన్సెన్లి ఎకరాలలో ఎంత పొడుగున (మీటర్లలో) కాంటూల్‌ కట్టలు (అంటే

ఒకే ఎత్తుగల ్రదేశాలను కలివితే వచ్చే లైన్‌ వెంబడి కట్టలు) కట్టాల్సిన అవనరం శున్సదనేది తెలపాలి. (ఈ నరిహద్దు గట్ట అవసరం తనకున్న వడావు భూమిలో సాగు భూమిలో ఎన్సెన్లి ఎకరాల విన్తీర్డానికి ఎంత పొడవు మేరకు నరివాద్దు గట్లు కట్టవలనన

• అవనరమున్సుదో ర్రైతు తెలియబేయాలి. ఉ) వంకలు, వాగుల నియం(తణ తనక్షున్త వఢావు భూమిలో సాగు భూమిలో ఎన్సెన్సి చెట్ల పొదలతో చెకడ్యామలు, వైరమెష్‌ డ్యొమలు, ఇనుక నంబులతో చెక్‌డ్యామ్‌లు, రాతి అడ్డుకట్టడాలు కావాలి అన్సది వ్రానీ అవి ఎక్కడెక్కడ కట్టాలి అనుకున్సుది వాటర్‌షెడ్‌ అభివృద్ధి బృందం నభ్యులకు చూపాలి. (6) వీటి నంరక్షణూ కట్టడాలు ఎన్సెన్టి కుంటలు, ఊట చెరువులు (ాంజ్రీట్‌తో) చెక్‌డ్యామ్‌లు కట్టుడానికి అనువైన ప్రదేశాలు తమ భూమిలో వున్నాయో వ్రాయాలి. ఆయా బ్రదేశాలను డబ్బుడి.ట్‌ మరియు ఎమ్‌.డి.టి మెంబర్లకు చూపించాలి. (౧7 గ్జీ ఎతనములు తమ పొలాల గట్ట మీదు వడావు భూమిలో కావాల్సిన గడ్డీ ఎిత్తనముల వివరములు తెలియచేయాలి. శ వృకనంపద శమ భూముల్లో పొలాల గట్ల మీద ఏ ఏ మొక్కలు ఎన్సెన్సి తావాలి అన్సుది రైతు బ్రాయాలి.

(9 వండతోటలు

వండ్రతోటలు పెంచటం కోనం నీతాఫల్స్‌ మామిడీ, జామ మొదలగు మొక్కలు వవేవి ఎన్సి కావాలి అన్స వివరములు రైతు తెలియ బేయాలి. గ) ఎరువులు

తమ తమ అనుభవాలను, వ్యవసాయ విభాగ నివుణుల నూబనలను దృష్టిలో పెట్టుకొని ఏ ఏ ఎరువులు ఎంత వరిమాణం మేరకు ఎవ్పుడు (ఏ నెలలో ఏ వారంలో) కావాలి అనది రైతన్హు తన దరఖాన్తులో బ్రాయాలి. ౧7 శ్రమి నంహారళ మందులు

తమ భూముల్లోని మట్టిన్సి వంటలను బట్టి నంబంధిత నివాయలా నూచనల ్రకారం ఏ న క్రిమి నంవోరక మందులు ఎ నమయం (నెల వారం) ఎంత కావాలి అన్హుది తన దరఖాన్తులో రైతు యాల్సి ఉంటుంది. గ2) ఇతరములు

వాటర్‌షెడ్‌ అభివృద్ధి కోసం వనికొచ్చే నూబనలు, ఇతర అవనరాలు నంబంధిత వివరాలతో తెలియచేయాలి. అభివృద్ధి వ్రణఖాళిక

డబ్ట్యూ.డి.టి. మెంబర్లు వాటర్‌షెడ్‌ నంధిలోని రైతులందరు త తమ దరఖాన్తులు వర్తి చేసేటందుకు అవనరన్లైన నవోయా

నహకారాలందించాలి. ఆ తరువాత అ దరఖాన్తులన్సింటిని నంకలనం చేసి కమిటీ నభ్యుల నవోాయంతో వాటర్‌షెడ్‌ అభివృద్ధి ప్రణాళిక తయారు చేయాలి. ఆ వ్రణఖాళికలో ఒక్కొక్క అంళం క్రింద వాటర్‌షెడ్‌ మొత్తం మీద చేపట్టదగిన పనులు వివరాలను పేర్కొనాలి. ఉదాహరణకు సంబంధిత వాటరొషెడ్‌లో ఎన్జీ కుంటలు ఎక్కడెక్కడ ప్రతిపాదించినది వ్రాయాలి. అలాగే ఏ ఏ రకమైన చెక్‌డ్యాములు ఏ ఏ ప్రాంతాల్లో కడీతే బాగుంటుంది అన్స వ్రతిపాదనలు (వ్రణాళికలో ఉండాలి. ఆ విధంగా తయారు చేనిన ప్రణాళికను ఎమ్‌.డి.టి. మెంబర్లకు అందచేయాలి.

వాటర్‌షెడ్‌ నంఘాల న్రతినిభులు అభ్టిదారులు తమ దరఖాన్తులను అందదేసేటందుక్సు డబ్బూ.డి.టి మెంబర్ల సహాయంతో బాటర్‌షిడ్‌ అభివృద్ధి వణాళిక తయారు బచేయటంలోనూ భుర్దుకన పాత వహించాలి.

కార్యాచరణ వ్రణాళిళ

వాటలొషెడ్‌కు నంబంధించిన వ్రఖాళికలోని వివిధ ప్రతిపాదనలను ఎమ్‌.డి.ట్‌ మెంబర్లు స్టానికంగా నరిళీలించి తగు సాంకేతిక నూచనలతో ఆమోదం తెలియచేస్తారు.

ఆ విధంగా ఆమోదించిన అభివృద్ధి వ్రణాళికను బట్టి రానున్దు మూడు నెలలలో ఏ ఏ వనులు చేసుకోవాలి అన్సది ఆలోచించి వాటర్‌షెడ్‌ కమిటీ కార్యాబరణ (ప్రణాళికను తయారు చేనుకోవాలి.

స్టానిత వరిన్థితుల దృష్ట్యా తమ అవనరాలేమిటో రైతులకు తెలినినంతగా మరెవరికీ తెలియదు. అధునిక శాస్త్రీయ వరిళోధనా ఫలితాలు,

సాంకేతిక వివరాలు సంబంధిత నివుణఖుల నుంచి తెలునుకూలి. ఈ వాస్తవాలను దృష్టిలో పెట్టుకొని ప్రజలకు మరియు నివుణులకు నమన్వుయ కర్తలుగా వాటర్‌షెడ్‌ నంఘాల ్రతినిధులు కీలక పాత్ర వహించాలి. సైన కార్యాచరణ ప్రణాళికలు తయారు చేసుకోనందున అవనరమైన నిధులున్హా అనుకున్సుంత వేగంగా వనులు చేయించలేకపోవటం మనమంతా గమనిన్తూనే వున్సాం. ఏ విధమైన జావ్యం లేకుండ్కా (వజలకు ఉవయోగళరంగా వివిధ వనులను చేవట్టి వాటర్‌ిట్‌ నిభులను సద్వినియోగం చేనుకోవటంలో కార్యాచరణ ప్రణాళిక కున్స (ప్రాముఖ్యత దృష్టా వ్రజలందరూ ముందుగా వాటల్‌షెడ్‌ అభివృద్ధి ద్రణోకను తయారు చేయటంలో ఆ తరువాత ఎవ్పటికవ్చుడు (మూడు నెలలతొకసారి/ కార్యాచరణ ప్రణాళికను రూపొందించుకోవటంలో భాగస్వామ్యులు తావాలి. వనుల నిర్వావాణ వివిధ వనులను చేయింభటం కోనం బ్రభుత్వం వాటరోపెడ్‌ కమిటీకు నిధులను అందచేన్తుంది. నాణ్యత లోవింబకుండొ, దుల ఉవయోగకరంగ్గా నిధులేమ్యాత్రం దుర్పొనియోగం కొకుండా కొర్యాచరణ వ్రణాళికలోని వనులను చేయించటం వాటర్‌షెడ్‌ కమిటీ బాధ్యత వనుల నిర్వహణలో స్థానికులు భాగస్వామ్యులైనవుడే వాటరాపెడ్త్‌ కమిటీ తన కర్తవ్యాన్సి నరిగ్గా నెరవేర్చగలుగుతుంది. అందుకు వాటల్‌షి నంఘాల ప్రతినిధులు గుర్తుంచుకోవాల్సిన విషయాలు = గ) వనులను మొదలు పెట్టకముందు ప్రజలకు ముఖ్యంగా లబ్జిదారుల బృందాలకు డబ్బు.డి.టి మెంబర్ల నవాయంతో నంబంధిత వివరాలను తెలియచేయాలి. కు కా

(౪) వనులు వేయటంలో స్థానికులకు అవకాళమిచ్చి వారికి ఉపాధి కల్పించాలి.

(3) _నరివాద్దు గట్లు కాన్మి కాంటూర్‌ కట్టలు కాని వేసేటప్పుడు నైన సెక్షన్‌ వచ్చేటట్లు అంటే గట్టు పై భాగంలో వెడల్పు, ఇరుపక్కలా నరైన వాలు వచ్చేటట్లు నంబంధిత లబ్ధిదారులు శ్రద్ధ వహించేటట్లు చూడాలి.

(ఈ) ఠతుంటలు, ఊటి చెరువులు, చెక్‌డ్యాములు మొదలగు కట్టడాల నిర్మాణంలో ఇంజినీర్లు నిర్ణయించిన ప్రమాఖాలకనుగుణంగా పనులు చేయటంలో వినియోగదారుల బృందాలు వ్రత్యేకమైన ఆనక్తీ చూవించాలి.

(ఈ వనులు చేసేటవ్పుడు డబ్బ్యు.డీ.టి మరియు ఎమ్‌,డి.టి. మెంబర్ల వర్యవేక్షణలో తగిన నూచనలు, నలవాలు తీనుకొని వాటిని అమలు పరచాలి,

( చేనిన వనిని నిర్దారించటం కోనం కొలతలు తీనీ కొలత వుస్తకం (1/92364/3గ76౧/ 800%)లో వ్రాయాలి. లబ్ధిదారుని వాటా చబెళ్లింవు వివరములు, ఖర్చు వివరములు మొదలగునవి చెల్లింన్లు వోచర్‌ (౭/౧6౧0 (066%60 లో వ్రాసి సంబంధిత కూలీలకు డబ్బులివ్వాలి.

(7 _ట్రతినెలా గ్రామ నభలో వాటల్‌షెడ్‌ పధకం ్రీంద చేవట్టిన వివిధ ననుల వివరములు, వాటికయిన ఖర్చు మొదలగునవి తెలివి, సామాజిక తనిఖీ (59002/ 266 నిర్వహింబాలి.

(9 వనుల నిర్వవాణలో (వతి వివయాన్సి గురించి నమగ్రంగా తెలునుకోవాలి. ఒకరితో ఒకరు నవాకరించుకుంట్లూ ఆలోచనలు వంభుకుంటూ అందరూ కలని వనినేయాలి. నరైన ననులు నమర్థవంతంగా నిర్వహించి మన నిధులను, నహజవనరులను నద్వానియోగం చేనుతోవాలి.

ఉమ్మడి ఆఅన్తుల నంరకళ్షణ వాటర్‌షెడ్‌ పథకం క్రింద నృష్టించిన వివిధ ఉమ్మడి ఆస్తుల నండక్షణ

ప్రజల భాగస్వామ్యంతోనే సాధ్యమవుతుంది. ఎవరికి వారు మనదికాదులే

అనుకుంటూ మిగతావారు చూనుకుంటాడులే అనుకుంటే ఉమ్మడి అన్తులు కాలక్రమేణా మనందరికీ ఉవయోగవడకుండా పోతాయి.

వాటరొషెడ్‌ వథకం ద్వారా మనం పై ప్రాంళం నుండే ర్‌ం ప్రాంతాల వరకు నమగ్రంగా అభివృద్ధి చేస్తున్నాం ఉమ్ముడీ ఆలా ఎగువ ప్రాంతాలను, వివిధ కట్టడాలను కాపాడుకొన్పవుడే మన పాడీనంటల వదికతొాలాల పొటు చక్కగా వుంటాయి.

ముఖ్యమైన విషయాలు :

॥ న

గ) వూడుకు పోయిన కుంటలను, బెరువులను వునరుద్ధరించటం వన్‌ వాటర్‌షెడ్‌ అభివృద్ధికి అత్యవనరం. అందుకు నంబంధి ప్రతిపాదనలు వాటర్‌షెడ్‌ అభివృద్ధి వ్రణాళికలో ఉండాలి.

(2). చెక్‌ డ్యామలు, మళ్ళింవు కాలవలు మొదలగు వాటీలో ఎప్పట్‌ తవుడు వూడిక తీయాలి.

(9) సామాజిక అన్తులకు సాంతదారులైన ప్రజలందరూ (శమరూవంలో ధభనరూవంలో వన్తురూవంలో (్రత్యక్త నవాోయం చేనీ వాటిని తాపాడుతోవాలి,

(4) వాటర్‌షెడ్‌ వథకం అమలులోనున్స నమయంలో కమిటీ నిధుల ద్వారా ఉమ్మడి ఆఅన్తుల వరిరళ్తణకతు అవనరమైన బర్యలు చేవట్టవచ్చు.

(5) వాటర్‌షెడ్‌ ప్రాజెక్టు కాలం ముగిసీన తరువాత ఇంజినీరింగ్‌ పనులు, వచ్చిక బీళ్ళు అడవులు, చెరువుల వంటి సామూపొక ఆఅన్తుల మరమ్మత్తు, నిర్వవాణ మొదలగునవి వాటర్‌షెడ్‌ అభివృద్ధి నిధితో చేవట్టడానితి వాటలొషెడ్‌ అసోనీయేవన, కమిటీలకు అధికారముంటుంది.

లాట

వాటర్‌షెడ్‌ అభివృద్ధి పథకం వాటర్‌షెడ్‌ పేరు : గ్రామం వ మండలం ; జిల్లా వ రంగారెడ్డి (1) వ్యక్తిగత వివరములు (0 లబ్ధిదారుని పేరు ; (1) తండ్రి/భర్త పేరు ; (9 కులం (ఎస్‌.టి./ఎస్‌.సి/బిసి./ఇతరులు) : (2) భూమి వివరములు () వ్యవసాయ భూమికి నీటి వసతి బావుల సంఖ్య ; బోర్ల సంఖ్య ; ( తరి భూమి వివరములు (ఎకరాలలో) బావి నీటి వసతి వ చెరువు నీటి వసతి వ కాలువల నీటి వసతి వ మొత్తం ; పాట

(1) కుష్కి భూమి వివరములు (ఎకరాలలో) సాగులో ఉన్న భూమి ; సాగులో లేని భూమి ;

మొత్తం:

(3) కాంటూర్‌ కట్టల అవసరం () పడావు భూమిలో

• విస్తీర్ణం (ఎకరాలలో) వ

శ పొడవు (మీటర్లలో) . (1 సాగు భూమిలో

శో విస్తీర్ణం (ఎకరాలలో) ;

ఈ పొడవు (మీటర్లలో) 1

(4) సరిహద్దు గట్ల అవసరం

() పడావు భూమిలో త్తు విస్తీర్ణం (ఎకరాలలో) వ

• పొడవు (మీటర్లలో) ; (గ) సాగు +భూమిలో
• విస్తీర్ణం (ఎకరాలలో) ;
• పొడవు (మీటర్లలో) :

(5) వంకలు, వాగుల నియంత్రణ () _ చెట్ల పొదలతో చెకడ్యామ్‌లు : (1) వైర్‌మెష్‌ డ్యామ్‌లు ;

(1) ఇసుక సంచులతో చెక్‌డ్యామ్‌లు :

(1౪) రాతి అడ్డుకట్టడాలు వ; (69 నిటి సంరక్షణా కట్టడాలు

౧ కరుంటలు ;

(1) ఊట చెరువులు వ

(1 చెక్‌డ్యామ్‌లు (సిమెంట్‌తో) ; (7) గడ్డి విత్తనములు

స్టయిలో స్కాబ్రా/హెమటా ; (8) కావాల్సిన మొక్కలు

మొక్క పేరు సంఖ్య

(్ర

(0

(110

(14)

(౪

(౪/1) (9) పండ్ల తోటలు

మొక్క పేరు సంఖ్య

(0

(1)

(1

(10) ఎరువులు ఎరువు (నెల, వారం) () | (1) న న న న (10) అన (11) క్రిమిసంహారక మందులు (నెల, వారం) () టు (0 న (1 ననన (12) ఇతర అవసరములు

ర్‌ ఈ అధ్యాయంలో

ఈ సమావేశ వివరాల పుస్తకం

షల రసీదు పుస్తకం

ఈ... కొలత పుస్తకం

*ః.. చెల్లింపు వోచర్‌

4 క్యాష్‌ బుక్‌

ఇత ఖాతా పుస్తకం

వాటల్‌షెడ్‌ అభివృద్ధి కార్యదక్రమం నిర్వహణకు సంబంధించిన జమా ఖర్చులు ఎలా వ్రాయాలి అనది ప్రజలు ముఖ్యంగా గ్రామ స్థాయి నంస్థ్టల వప్రతినిధులైన వాటర్‌షెడ్‌ అసోనీయేవన్‌ (పెనిడెంట్‌ వాటర్‌షెడ్‌ కమిటీ ఖ్రైర్మన్స్‌ సెక్రటరీ మరియు నభ్యులు తవ్పని నరిగా తెలుసుకోవాలి,

అలా కాక ఖర్చుల గొడవ మనకెందుకులే అనుకుంటే వాటర్‌పెడ్‌ అభివృద్ధి కార్యర్రమ నిర్వవాణపై పాలకులైన వ్రజలకు ఏ మాత్రం. పట్టువుండదు సరికదా వాటర్‌షెడ్‌ పై అజమాయిషీ అంతా (ప్రాజెక్ట్‌ అమలు వేసే నంస్థ (విఐఎి లేదా ఖర్చులు వ్రాసే మరొకరి చేతుల్లోకి వెళ్లిపాతుంది. దురదృష్టవశాత్తు ఆ నీ,ఐ.ఎ. లేదా మరొకరు నరైన వారు కాకపోతే వ్రజల సొమ్ము దుర్వినియోగం అవుతుంది. అంతేగాక సొమ్ములు ఆ "లెక్కల్లో మోనం చేసినవారికి నిందలు నూత్రం (గొమస్తాయి బ్రజావ్రతినిధులైన అసోనీయేషన్‌ (్రెనీడెంట్‌ మరియు కమిటీ ఖ్రెర్మన్‌లకు. “చేతులు కాలాక ఆకులు పట్టుకున్నా ప్రయోజనముండదు” అన్స పెద్దల నూక్తిని దృష్టిలో వుంభుకొని ముందే జాగ్రత్తవడాలి.

ఈ విషయాలన్చిటినీ అలోచించి రంగారెడ్డి జిల్లా డీ.వి.ఎ.పి. నంస్థ వాటర్‌షెడ్‌ జమాఖ్లుర్చులకు నంబంధించిన రిజిస్టర్ట నమూనాలను సామాన్య ప్రజలు కూడా వ్రాసేవిధంగా నులభతరంగా తెలుగులో తయారు చేసి జమా ఖర్చులను వ్రాసే వద్ధతిని వాటర్‌షెడ్‌ అసోనియేషన్‌ (పెనిడెంట్‌, వాటర్‌షెడ్‌ కమిటీ ఛైర్మన్‌ మరియు సెక్రటరీలకు వివరించి, వారితోనే ఆ

రిజిష్టర్టను అనుభవ వూర్వకంగా (్రాయింబి థత్యేక ళిళ్లణ నివ్వాలని

నిళ్ళయించింది. వాటర్‌షెడ్‌ కార్య(శ్రమం అమలుకు నంబంధింబి (గ్రామస్థాయిలో

నిర్వ్దాహించవలనిన రికార్డులు:

ఓ... నమావేళ వివరాల వున్తకం (1404195 8006

లై రనీదు వున్తకం (౧6౦9 5009

తి కొలత వుస్తకం (146294976౧ తం)

లే బెభ్లింవు వోచల్‌ (౭/6౧ 060060

త ర్యాష్‌ బుక్‌ (029% కం0% -

ర ఖాతా వుస్తకం 90ంగ్లి ఇక నాటల్‌షెడ్‌ ఉజమాఖర్భులకు నంబంధించిన ఒక్కోర్స. రిజిష్టరు

గురించి అందులో వివరాలను ఎలా (ాయాలి అన్నది తెలునుకొందాం.

|

ఈ వున్తకంలో వాటర్‌షెడ్‌ అసోసీయేవన్‌ మరియు వాటర్‌షెడ్‌ తమిటీలు వివిధ నమావేళములలో బర్చించిన విషయములు, తీనుకొన్తు నిరయాలను వ్రాయాలి.

(వాసే వద్ధతి;

ఓ. ఈ వుస్తకంలో ఒకైవు వాటర్‌షెడ్‌ కమిటీ నమావేళ వివరములన్వూ మరొక నైవు (వెనుకవైవు/ వాటర్‌షెడ్‌ అసోనియవన్‌ నమావేళ ఎివరములనూ న్రాయాలి.

2 ప్రతి నమావేళానికి ఏ తేదీన ఎక్కడ నమావేశమైనది అన్స వివరములు

8 ఆ తరువాత నమావేశానికి హోజైన నభ్యుల వివరములు (్రాయాలి.

4. నమావేళంలో చర్చించిన అంశాలను వరునగా వ్రాయాలి.

5 ఆ పైన ఒక్కొక్క అంళంపై నభ్యుల అభిప్రాయాలను బ్రాయాలి.

6. తరువాత ఒక్కొక్స అంళంపై నమావేళంలో తీసుకొన్న నిర్ణయాలను లేదా నమావేశం ఆమోదించిన తీర్మానాలను బ్రాయాలి.

7 చివరిగా పైన వ్రానిన నిర్ణయాలకు లేదా తీర్మానాలకు అంగీకారంగా వోజరైన నభ్యుల నుండి నంతళములు లేదా వనేలిముదలు తీనుకొనవలెను.

2 వాటర్‌షెడ్‌ వనులకు నంబంధించి అందిన సొమ్ముకు వాటర్‌షెడ్‌

కమిటీ ఛైర్మన్‌ మరియు. సెభ్రటరీలు అ డబ్బు/బెక్కు/డ్రాఫ్ట్‌ అందచేసిన

వారికి ఈ వున్తకం నుండి రసీదు ఇవ్వాలి.

ఈ వున్తకంలో ప్రతి పేజిలోనూ రెండు రసీదులు ముద్రించబడి వుంటాయి. ఒక రసీదు ప్రతిని డబ్బు/బెక్కు/డ్రాఫ్ట్‌ అందజేనీన వారికి ఇచ్చి రెండవ వ్రతిని వాటర్‌షెడ్‌ కమిటీ ఆధ్వర్యంలో ఉంబుకోవాలి. వాట్‌ షెడ్‌ కమిటీ రసీదు నమూనా 7/ వ పేజీలో చూవబడీనది. రసీదు (వాసే వద్ధతి: మొదట వాటర్‌షెడ్‌ పేర్కు గ్రామము/లు), మండలం వివరములు

టాయాలి.

2 రసీదు నెంబర్‌ ఏ తేదీన రసీదు ఇచ్చినది వ్రాయాలి.

౩. తరువాత ఎవరి నుండి డబ్బు/బెక్కు/(డ్రాఫ్ట్‌ అందినది అన్సది వ్రాయాలి.

4 ఎందు నిమిత్తం (కాంటూల్‌ కట్టలు / నరిహద్దు గట్లు / కుంటలు/ చెకడ్యామ్‌ మొదలగునవి కట్టడం కోనం తమ వంతు వాటా ఉబ్బు అందినది వ్రాయాలి. ఈ ఎంత సొమ్ము అందినది అంకెలలోన్తూ మరియు అక్షరాలలోన్తూ బాయవలని ఉంటుంది. 6 అందిన సొమ్ము డబ్బుగానా చెక్కు రూనంలోనా లేక డిమాండ్‌ డాన్ట్‌ రూవంలోనా అన్హుది వ్రాయాలి, పై వివరములు బ్రానీన తరువాత రెండు రసీదు ట్రతుల పై వాటిల్‌షెడ్‌ కమిటి ఛైర్మెన్‌ మరియు సెక్రటరీలు నంతకం చేసీ వొక రసీదు వ్రతిని సొమ్ము అందజేనిన వారికిచ్చి రెండవ ట్రతిని రనీదు వున్తకంలోనే ఉంచాలి. ౩. ఈ వున్తకంలో వ ఏ తేదీలలో ఏ వని జరిగినది కొలతలు తీనిన రోజుకి ఎంత పొడుగు, వెడల్పు, లోతు బొవ్పున మొత్తం ఎంత వరిమాణవు వని జరిగింది ్రానుకుని డీ.వీఎవి. నంన్ధ వారు నిర్ధేశించిన యూనిట్‌ రేట్ల బ్రకారం ఆ వని యొక్క విలువ కట్టవలనీ ఉంటుంది. ఈ వున్తకంలోని ఒక పేజి నమూనా 72న పేజిలో చూవబడీనది.

• ఎడమవైవు పైభాగమున వాటర్‌షెడ్‌ పేర్కు గ్రామము(లు/, మండలం వివరములు వ్రాయాలి.

శ్‌ కడి వైవు పైభాగమున వధకం పేరు (ఢిపిఎవి / ఇఎయన్‌ 650 శాతం / ఇఎయన్‌, 40 ళాతం), వాటల్‌షెడ్‌ వభకం (ప్రారంభ నంవళత్సరం మరియు లబభ్ధిదారుని పేరు వ్రాయాలి.

1 మొదటి కాలమ్‌లో ఏ తేది నుండి వని ప్రారంభించినది వ్రాయాలి.

2 రెండవ కాలమ్‌లో ఏ తేదీ వరకు వని చేసినది వ్రాయాలి.

౨ మూడవ కాలమ్‌లో జరిగిన వనికి కొలతలు తీనీన తేదీ వ్రాయాలి.

4. నాల్గవ కాలమ్‌లో వని వివరములు అంటో కాంటూల్‌ గట్లు/ వాలుగట్లు/బెక్‌డ్యామ్‌/ ఊట చెరువు మొదలగునవి ఎక్కడ చేనినది టాయాలి.

5 అయిదవ కాలమ్‌లో ౩వ కాలమ్‌లో న్రానీన తేదీ వరకు జరిగిన వని యొత్ఫ ప్రొడవ్లు మీటర్లలో వ్రాయనలెను.

6 ఆరవ కాలమ్‌లో 3వ కాలమ్‌ లో ్రానీన తేదీ వరకు జరిగిన వని యొక్క వెడల్చు_ మీటర్లలో [వాయవలెను.

7 వీడవ కొలమ్‌లో 8వ కాలమ్‌లో వ్రాసిన తేదీ వరకు జరిగిన పని యొక్స్ళ లోత్తు_ మీటర్లలో వ్రాయవలెను.

త ఎనిమిదవ కాలమ్‌లో ౩వ కాలమ్‌లో వ్రానీన తేదీ వరకు జరిగిన నని యొక్క వరిమాణఖము వునవు మీటర్లలో అంటే 5,6,7 తాలిమ్‌లలో బ్రానిన నంఖ్యలను గుణింబగా వచ్చిన మొత్తమును టౌయాలి,

8 తమ్యిదవ కాలమ్‌లో డివిఎ.వ్‌. నంస్ద వారు నంబంధిత వనికి నర్ధోళంచిన యూనిట్‌ వివరములు న్రాయాలి.

72 వదవకాలమలో 8వ కాలమలోని యూనిట్‌కి డి.వి.ఎ వ. నంస్ధ వారు న్ల్జ?ంచిన రేటును వ్రాయాలి,

లాలా

7ఓ నదకొండవ కాలమ్‌లో డి,వి.ఎవి. నంధ్ధవాడు. నిర్టేళంచిన యూనిట్‌ రేట్ల (ప్రకారం 8 వ కాలమ్‌లో బ్రానిన వనియొత్స మొత్తం వివరములు వ్రాయవలెను. ఉదాహరణకు వాలు గట్లకు డీ.పిఎవ్‌, నంస్థవాడు. నిర్జేశించిన యూనిట్‌ ఘనవు మీటరు” అన్నది 9వ తాలమ్‌లోన్తూ రేటు మనవు మీటరుకు 20 రూపాయలు అన్దది 70 వ కాలమ్‌లోనూ బ్రాయాలి. 8వ కాలమ్‌లో జరిగిన వని మొత్తం 72 ఘనవు మీటర్ధయితే 77 వ కాలమ్‌లో (ుళు0=240 రూపాయలు అని (వ్రాయాలి.

12. వన్సెండవ కాలమ్‌లో ఇదో వనికి నంబంధింబి అంతకు ముందు తీసిన కొలతలు వ్రానిన పేజి నెంబల్‌ వ్రాయాలి.

స. పదమూడవ కాలమ్‌లో ఇదే ననికి నంబంధించి అంతకు ముందు తీనిన కొలతల [వ్రకారం ఎంత నరిమాఖం (ఘనవు మీటర్లలో) అయినది అన్సుది వ్రాయాలి.

౫ వద్దా్గవ కాలమ్‌లో ముందు తీనీన కొలతల తరువాత జరిగిన వని యొక్క వరిమూణం అంటే 8వ కాలమ్‌ నుండి ౫ వ కాలము తీనీవేస్తే వచ్చిన నంఖ్యని వ్రాయాలి.

౧5. వదిహేనవ కాలమ్‌లో 14వ కాలములో రానీన వని యొక్క నరిమాణఖమునకు 970 కాలమ్‌లలో బ్రానిన డి.వి.ఎ.వి. నంస్ధ వారు నర్లేళించిన రేట్ల (వ్రకారం విలువ కట్టి వ్రాయాలి.

గమనిక కొలత వున్తకం క్రింద భాగంలో ఎడమ వైవున వాటర్‌షెడ్‌ ఈమిటీ సెక్రటర్సీ మధ్య భాగంలో వాటల్‌ షెడ్‌ కమిటీ ఛైర్మన్‌ నురియు కుడి భాగంలో వాటర్‌షెడ్‌ అభివృద్ధి బృందం (డబ్యు.డి.టి మెంబల్‌ నంతకం దచేయవలని ఉంటుంది.

జా చెల్లింవు వోచర్‌ (౯౭0౫/గాంగ౧గ 106006౧) చెల్లింవు వోచల్‌ లో వని వివరములు, లబ్ధిదారుల వివరములు, ఖర్చు వివరములు, లజభ్జిదారుని వాటా బెల్టింవు వివరములు యాన్‌ వాలంటీల్‌ మరియు లబ్ధిదారుల నంతకములు తీనుకోవలనీ వుంటుంది. బెల్లింవు వోబర్‌ యొక్క నమూనా 73 74వ పేజీలలో చూవబడినది, చెల్లించు వోచర్‌ వ్రాన్‌ వద్రతి:ః *ండమవైవు. పై భాగమున వాటరొపెడ్‌ పేరు, గ్రామము(లు) మండలము వివరములు వ్రాయాలి శ కుడ్తివైవు పై భాగమున వధకం పేరు (జి.వి.ఎపి/ఇఎయన్‌, 650 శాతం/కుఎయన్‌. 47 శాతం, వాటర్‌పిడ్‌ వథకం (ప్రారంభ నంవత్సరం, వని జరిగిన కేదీలు, డబ్బు చెల్లించిన తేదీలు వ్రాయాలి. పై భాగమున మధ్యలో వోబల్‌ నెంబర్‌ వ్రాయాలి. అంటో మొట్టమొదటి వోచల్‌కు 7 అని, రెండవ వోబల్‌కు 2. అని వరునభ్రమంలోని నెంబల్‌ న్రాయాలి, ఓ మొదటి కాలమ్‌లో కొలత వున్తకం (యమ్‌బి. లో ఈ వనికి నంబంధించి తొలతలు ్రానిన పేజి నెంబల్‌ వేయాలి. 2 రెండవ కాలమ్‌లో వని వివరములు అంటే కాంటూరు గట్టుాలు గట్టు/ెల్‌ డ్యామ/ిట చెరువు మొదలగునవి ఎక్కడ చేనీనది బ్రాయాలి.

౩. మూడవ కాలమ్‌లో చేవట్టిన వని యొక్క లబ్ధిదారుని వూర్తి పేరు మరియు తండీ లేక భర్త పేరు వ్రాయాలి

4. నాల్గవ కాలమ్‌ లో లభ్ధిదారుని యొక్స కులం అంటే షెడ్యూలు తెగ/ పెడ్యులు కులం/దొనుకబడిన తరగతి/ఇతరులు అన్సుది వ్రాయాలి.

ఈ అయిదవ కాలమ్‌లో లబ్ధిదారుడు నన్హకారు రైతా [0 నుండీ 5 ఎకరాల మెట్ట లేదా 100 ఎకరం తరి నన్సకారు/ లేక బిన్సు రైతా(5 నుండి 7గ్‌ ఎకరాల మెట్ట లేదా జో ఎకరాల తరి చిన్సకారు/ లేక పెద ెతొగాగ్య ఎకరాల మెట్ట లేదా వో ఎకరాల తరి కంటె ఎక్కువ అన్ఫది వ్రాయాలి.

6. ఆరవకాలమ్‌లో కూలీలకు చెల్లించిన మొత్తం బ్రాయవలెను. కూలీ ఎన్ఫిరోజులు వనిచేసీనద, ఎంత డబ్బు ఎ తోదీన ఇచ్సినది [వాని నారి సంతకం లేదా నేలిముద చెల్లింవు వోచర్‌ (వళ్ళ ఖాగంలో (వాయాథి అన్నది గుర్గుంచుకోవాటి,

7 ఏడవ కాలమ్‌లో వనికి నంబంధించిన వన్తువులేమయినా కొంటే అందుకు నంబంధింబి చెల్లించిన మొత్తం వ్రాయాలి ఏ వ్ర వన్తుత్తులు ఐఏ ఖరీదు బొన్సున మొత్తం ఎంత పెటి కొన్నది _బెల్లింవ్లు వోర్‌ వళ్నఖాగంలో వాయాలి అన్నది గుర్తుంచుకోవాలి.

త ఎనిమిదవ కాలవులో వనికి అయిన మొత్తం ఖర్చు అంటో ఆరవకాలమ్‌లో వ్రానీన కూలీ ఖర్చు మరియు ఏడవ కాలమ్‌లో వానీన వన్తుశుల ఖర్చు కలివి వ్రాయాలి.

8 తొమ్మిదవ కాలమ్‌లో డబ్బుగా లబ్ధిదారుడు ఎంతో బెల్లించినది వాయాలి.

70 వదవ కాలమ్‌లో కూలీ రూపేణా (శ్రమదానంగా) లబ్జిదారుడు ఎంత చెల్లించినది వ్రాయాలి.

1ఓ పదకొండవ కాలమ్‌లో వన్తురూపేజా లబ్ధిదారుడు ఎంత బెల్లించినది టఐాయాలి.

12. వన్సెండవ కాలములో లబ్ధిదారుడు చెల్లించిన మొత్తం అంటే డబ్బుగా 8వ కాలమ్‌ లో వ్రానిన మొత్తం, కూలీ రూపేఖా 70వ కాలమ్‌లో బ్రానీన మొళ్తం, వన్తురూపేణూ 1వ కాలమలో వ్రాసిన మొత్తం,ఈ మూడు. కలివి వ్రాయాలి.

13. వదమూడవ కాలమ్‌లో వాలంటీర్‌ సంతకం తీనుకోవాలి.

14. పద్దాల్లవ కాలమ్‌లో లబ్జిదారుని నంతకం లేదా వేలిముద్ర తీసుకోవాలి.

వ క్రింది భాగంలో ఎడమవైవున వాటర్‌షెడ్‌ కమిటీ సెక్రటరీ మరియు కుడివైవున వాటర్‌షెడ్‌ కమిటీ ఛైర్మెన్‌ నంతకం చేయవలని ఉంటుంది.

ర నగదు లేదా క్యాష్‌ వుస్తకం లో ఎడమవైవు (7 నుండి 5వ కాలమ్‌

వరకు) వాటర్‌షెడ్‌ తమిటీళు వచ్చిన రాబడులు కుడీవైవు (6 నుండి 72

వ కాలమ్‌ వరకు) చెల్లింవులు వ్రాయాలి. ఈ వునస్తకం లోని నమూనా

75వపేజిలో భబూవబడినది.

దాసే వద్రతి:

రాబడులు

ఓ మొదటి కాలమ్‌లో ఏ తేదీన వాటర్‌షెడ్‌ కమిటీకు సొమ్ము వబ్చినది థాయాటలి.

2 రెండవ కాలమ్‌లో సొమ్ము అందినట్లు యిచ్చిన రసీదు నెంబల్‌ బాయాలి.

౩ మూడవ కాలమ్‌లో వివరములు అంటే ఎవరి ద్వారా వబ్చినది, నొకవేళ చెక్కు రూవంలో లేదా డ్రాఫ్ట్‌ డూవంలో వస్తే అ బెక్కు/డ్రాఫ్ట్‌ నంబరు మరియు తేదీ కూడా నబ్రాయాలి.

4. నాల్గవ కాలమ్‌లో ఈ రాబడీ వివరములు రాసిన లెడ్డర్‌ పేజి నెంబర్‌ బాయాలి.

క అయిదవ కాలమ్‌లో వచ్చిన మొత్తం ఎంత అన్సది వ్రాయాలి.

చెల్లింవులు

6. ఆరవ కాలమ్‌లో ఖర్చు వలన ఏ తేదీన చెల్లించినది బ్రాయాలి.

7. వఏడవకాలమలో చెల్లింపు వివరములు రానీన (బెళ్లింవు) వోబర్‌ నెంబల్‌ వాయాలి.

&. ఎనిమిదవ కాలమ్‌లో ఎవరికి ఏ వని కోనం చెల్లించినది వివరములు బాయాలి.

ర తొమ్మిదవ కాలమ్‌లో ఈ చెల్లింవు వివరములు బ్రానిన లెక్టర్‌ పేజి నెంబర్‌ వ్రాయాలి.

70 పదవ కాలమ్‌లో డబ్బు రూపేజూ ఎంత బెల్లించినది బొ యాలి.

11 వదకొండవ కాలమ్‌లో చెక్కు ద్వారా ఎంత చెల్లించినది (బొ యాలి.

72. పన్సెండన కాలమ్‌లో మొత్తం ఎంత బెల్లించినద్‌ అంటే 12 మరియు గవ కాలమలలో ్రానిన వాటిని కలువగా వచ్చిన మొత్తమును 12వ కాలమ్‌లో (వ్రాయాలి.

6

ప ఖాతా వుస్తకమనేది వాటర్‌షెడ్‌ కమిటీకు నంబంధించి ఏ తేదీన ఎంత డబ్బు వచ్చింది ఏ తేదీన ఎంత ఖర్చు పెట్టింది, ఇంకా ఎంత మిగిలింది (బ్యాలన్స్‌) అన్తుది తెలునుకోవడం కోనం బ్రాసే వున్తకం. ఈ వుస్తకం లోని వ్రతి పేజి కూడా 76వ పేజిలో భూవబడిన విధంగా ఉంటుంది.

వాన్‌ వధ్రతి; ఎడమ వైవు పై భాగమున వాటర్‌షెడ్‌ పేర్కు గ్రామము[లు) మరియు మండలం నినరములు వ్రాయాలి.

ఓ మొదటి కాలమ్‌లో రాబడీ గాని, ఇర్చుగాని (లేదా రెండు) జరిగిన తేదీని వ్రాయాలి.

2 రెండవ కాలమ్‌లో ఖర్చు అయితే (చెళ్లింవు) వోవర్‌ నెంబల్‌ వ్రాయాలి.

౨ మూడవ కాలమ్‌ లో రాబడి అయితే ఎవరి నుండి, ఎందు గురింబి వచ్చింది వ్రాయాలి. అదే విధంగా ఖర్చు అయితే ఎవరికిబ్చింద్హి దేని తొరకు ఖర్చు చేసింది న్రాయాలి.

4. నాల్గవ తాలమ్‌లో క్యాష్‌ వుస్తకంలో రాబడి లేళ ఖర్చు వివరములు ట్రానిన పేజి నెంబర్‌ వ్రాయాలి,

5 ఆయిదవ కాలమ్‌లో డబ్బు ఎంత వచ్చింది (రాబడి వ్రాయాలి. అదే ఖర్చు అయితే ఈ అయిదవ కాలమ్‌లో ఒక అడ్జ్డగీత ద్వారా రాబడి తాదు అని బూవిస్తే నరిపోతుంది.

6 ఆరవ కాలములో ఖర్చు ఎంత అయింది అనేది నబ్రాయాలి. అదే డబ్బు వచ్చింది (రాబడి) అయితే ఈ ఆరవ కాలమ్‌లో ఒర అడ్డ గీత ద్వారా ఖర్చు కాదు అని చూవిస్తే బాలు.

7. వడవ కాలమ్‌ లో 7వ కాలమ్‌లో చూపించిన తేదీన ఎంత మిగిలింది అన్లది వ్రాయాలి. అంటే ఆ తేదీ ముందు రోజు వరకూ మిగిలిన డబ్బుకు (బ్యాలన్స్‌కు/ రాబడి అయితే కలిపి లేదా ఖర్చు అయితే ఆ బ్యాలన్స్‌ నుండి తీని వేయగా వబ్చిన మొత్తంను ఈ ఏడవ కాలమ్‌ లో వ్రాయాలి.

• ఎడమ వైవు క్రిందభాగంలో వాటల్‌పెడ్‌ కమిటీ సెక్రటరీ నంతకం చేయాలి. కుడి వైవు క్రింద భాగంలో వాటర్‌షెడ్‌ కమిటీ ఛైర్మన్‌ నంతకం చేయాలి.

జ్‌ ర్‌షెడ్‌ పరు : వాటర్‌ షె నెంబర్‌ ;: గ్రొమము(లు) : లేవీ ॥ వి శ న మండలం ; న త మ అయం లే న మ గ్‌ న న నా ప స మి నన నం గారి నుండి యువ న. నిమిత్తం రూ. ము స. (అక్షరాలా ము. న న డబ్బు / చెక్‌ / డ్రాఫ్ట్‌ రూపములో అంద్రిన్లన్లి స సా జలే సంతకం శ సంతకం "శు, త్ర, వాటర్‌షెడ్‌ కమిటీ సెక్రటరీ స తై వాటర్‌షెడ్‌ కమిటీ ఛైర్మెన్‌ క్షా

నర న. క్రస్ణ ప్ర శే వ వె ళం లా సై న 6 జెడి జై క శె శస న్‌ స జ్హో 32 వ! టే ఖ్జ ల్‌! ణే ్గో ల్లేస్తేక్టా ర! వై ర క్తి ర్త జిస్టా వహ ళా శేతే జ్ద 3 గ్‌ ళి ఇల ళా వ స వ జె బ్యా ల 1 శస వన కః న్యా రై అం ంవనక తలి క కవ ఫకవనకల, యు క్‌ గ్‌ ం “హి ళ్‌ న క ఇ ఆ ల జ న్‌ ప న్‌ యు రాచ స నస్తత్ము డ్‌ ళ్‌ స్తా స స సో లె ళికే (| | ప మీ నాకా జ గా వాం స్య ప్లు స్టా 0౦ ళ్‌ ల ం న్‌ పళ స్‌ో క్ష వష నే డీ స ల | చైనం తి ప్‌ ౮ ం క ళు ణా నష వ్ల ఇది ౪ నచ అం పైన ల? త్త ఛి శ ॥ త తు! గ్ర పి ఖే క్‌ _. నమన చే వత్త స్ట నం స్టే చ్దె న. క న స ౫ ల | . శి న్‌ 1 నో యప చ ఇ జే న్‌ శే ణి ట్ర న ఫ్ర ద త్త జ్జ జె క్షి ణ్‌ వళి నెసైతే టనే స

శై వెత = మ్‌ జై జ్‌ నో | శ న్‌ ్ట స్ట్‌ చా ట్జ్‌ న గ లే న య గ్‌! నే క ల వ ళ్‌ చు స్త్‌ ఆ (స కై ళీ ప బ్త్‌ః లె జె న ఖ్లె నజ నా వీల న్‌ అక ము! యాం. ప మ న జై ౨. గకాగాణవనమ చే సస లన నం. వ ౬ న సాగిన నా అను చనన నా త కం “టై. షు కన్‌ క. య మా యు! మ యమ ను 11] ర్‌ నే మం! సట ప జ శిసే మ త. జఒఇ కే రజి శ్చ త్తే 1. 1 వై గా ల న జే బఖట్లై | ఈ క్‌ | కం 1: శ జ శ్‌ ప డె యా స్టౌ ం నే ల! కా. సళ ౭ కీ కీ కై ] వ చడెల జ ర్త జి వ త జే ళల లీల గ! శి ర్త

న్‌ జె ళ్జ్‌శ్రి జా ల చే థ్‌ స్‌ శే జే య్‌! జ్‌ గ జతి (వ వం (వ ఫం న | న స ను న వన్‌ శ... లాల నల నాకు డా న న ల సత! వం గ్‌ న్‌ [1 న. ణా మ. 7 మామను ల్లే ర చే న. |. తతి ల ర్త శే జి య మ | శ నం. స లా జం హు సాన ల్ల త మ్‌ బి? న... కిట న మసం మ మా వ. భక స న. బసు న. ౮1 మ స థర న. ల న ఇ గే ళా నే శ్వ ణన క! వ్జే 4 స) న జ జ్జ ర శ్‌ జ్ర

దా ళ్తాచా నే స్తప్రై టీ ర్తిస్తా రం జడే తే రై నేఖ వ్‌ ౭ ల్ల ? ధ్‌ ఖై జె నా న్‌ శస్తొత్ర (జై గ్‌ ష్ట్ర ఇ ర్ల టట న... |. ం వస క (|). - న గ్‌ సుయ [్యయ కర న ర వన్‌ ( న. స్య న ఈ నం. వీ స్త ః] ప కు. ! 11 తనే య. స త 3 డౌళ్లే గ్‌ ణి న || తైళ్ళలే సలి ఫ్లా యళ గే రొ స్‌ ణా ల] కి జి ప స? | ళెన్ల నే గ! సా ళ్‌ స టే ల! |] వి య శి ణ్త చ ణి మ ం చ్‌శక్స్‌ సే క్‌ వ్‌ శా నే

(మాతా పుస్తకం (౬౬౯౦౮6౬౧) వాటర్‌షెడ్‌ పేరు : (గ్రామము(లు) న. మండలం వ్‌ న! ; రంగారెడ్డి చోచర్‌ క్యాష్‌ పుస్తకంలోని | రాబడి ఖర్చు మిగిలిన డబ్బు డి ఖర్చు వినరము వ

శేది | నంబర్‌ | దీ" శర్చువినరములు | సనక | (ఈ). (రూ (రూ కన వంతి నాన అం అం వను ని ననన కావి వం కాం అణ అణ ర మ మ య నం మ్‌ నాకా సాతాని ౧ ఇకా కావినా స తానా వితానం “అ అవా ల అమా ణం. కమల న జనా లంకల అ మయ త గం నట శివని వా నన వదా ణి కిల నాననా తా న తనన ఖతం” స” అ అఖఖా "సనా బం

టా ల

సంతకం సంతకం

వాటర్‌షెడ్‌ కమిటీ సెక్రటర్‌ వాటర్‌షెడ్‌ కమిటీ చైర్మెన్‌

తనిఖీ చేసిన అధికారి రినూర్కులు :

సంతకం, లేది: పేరు, హోదా : డా నా రా యా ల ల త న్‌ ళఈభూ. జ

ట్ట నీ స ( గే భీ క్‌ ఖ్‌ రో ల | లా “ఉనాన 4 సఖి! [జే ప ర ళో న కా ఇ క్ట గో ఈ ో య లో లీ జ స్‌ షో న్‌ పాలో / క! వ. గ్‌ స! మర్‌. ప

యామ యమాయ న. "ఇ రుల ళా

తి “అబి

అ రంరె