Telugu Sri Navanadha Siddeshawara Charithramu - anilvaranasi/indianlanguages GitHub Wiki

అ న. నా న నన. “అనా శ్రైందనార ంలళర బరంతయు!..

“త్ల న ం జ్‌ లగే 1. ణి నీ 6. వ ఇచ 4. 1 / య. | ట్ల: | టి భక యానస్‌ జ్ర జభ గంసముద్రైల అాబపలలాట్ల శ్చ.

. . వ. | య య. ర మ లాల ల ల లల న ర న న న. చ నే జ ల్‌ మ న. జ్‌ ప్ప స య స! గే. (టి వట. కను న. స్‌ 1 న నా. తం చాన క స్‌ మ ర శ, స ర నా... న | స్‌ (మ ం . ర్‌ త్త | న్‌ నాం. ధ్‌ [జీ న్న సర యురాార మయ మచ ంరయాయ నాల వాతం కుర నారు వం కారనా తనరు మళనా గారా. న. పం స టి న. షన | న |. టు ను

శ్రీ నవనాథ సిద్దేశ్వర చరిత్రము శ్రీ కోనసముద్రం రాజ మల్లికార్జున శర్మ

రచన : కోనసము[ద్రం రాజమల్లికార్డున శర్మ ల్‌ సర్వస్వామ్యములు రచయితవి ల ప్రథమ ముద్రణ: 1996 (్రతులు ; 1000 ద్వితీయ ముద్రణ: 2004 ప్రతులు : 600 బర్‌ ను ఆస్‌ చ ప్రచురణ: ను తారణ - వైశాఖము "భా లో శ దా ప్రతులకు : ల కోనసముద్రం రాజమల్లికార్డున శర్య గ మహాలక్ష్మి వీథి, క ఆర్మూర్‌, దరతక ల లి లా లా మణ. ఖా జిల్లా: నిజామాబాద్‌. సా/- న ణ్‌ | ౦ ౧ంఉటఓక్‌]).) ణు ముద్రణ: న. లో శివ డిజిటల్‌ పాదా కస్ట 30 సాయిబాబా గుడి రోడ్డు విద్యానగర్‌ కాలనీ, కామారెడ్డి - 508 111 ఫోన్‌: 08468- 220744 . మూల్యం : రూ. 60/ జా

ద్వితీయ ముద్రణ నివేదనము శ్రీనవనాథసిద్ధేశ్వర చరిత్రము తొలిసారిగా 1996 సంవత్సరములో ముద్రింపబడినది. ఈ పవిత్ర పారాయణ గ్రంథము అచిరకాలములోనే భక్తుల ఆదరాభిమానములను పొంది మలి ముద్రణకొరకు దోహదమొనర్చుట ఆత్యంతానందదాయకము. ఇది శ్రీ నవనాథ సిద్ధేశ్వరుల మహిమయేగాని మరొకటి కాదు.

ఎవ్వుడెప్పుడా అని ఎదురుచూచు భక్తకోటికి ఆనందమొనర్చుచు ఈ రూవమున ద్వితీయ ముద్రణము నంవూర్ణమై భక్తుల కరకమలముల నలంకరించుట నా కెంతో సంతోషమును కలిగించినది.

(ప్రథమ ముద్రణసమయములో ఆర్థికసహాయమొనర్చిన సహృదయులకు ధన్యవాదములు.- మూలము నుండి ఈ గ్రంథముననువదించుటలో తోడ్పడిన శ్రీ అల్జ్టాపూర్‌ పండరీనాథ్‌ గారిని, శుద్ధ ప్రతిని సిద్ధముచేసిన శ్రీ జనార్దనాచారిగారిని మరువలేను.

ద్వితీయముద్రణ సమయములో సూచనలను, సలహాలను అందించిన ప్రముఖ విద్వత్కవులు డా॥ అయాచితం నటేశ్వరశర్మ గారికి నవనాథసిద్ధేశ్వరులు ఆయురారోగ్యభాగ్యములనందజేయ గోరెదను.

ఈ (గ్రంథమును సర్వాంగసుందరముగా ముద్రించి ఇచ్చిన కామారెడ్డి శివ డిజిటల్‌ (గ్రాఫిక్స్‌ అధినేత శ్రీ పి. శివకృష్ణమూర్తికి కృతజ్ఞతలు.

ప్రథమ ముద్రణను ఆదరించినట్లే ఈ ద్వితీయ ముద్రణను కూడా సహృదయులు ఆదరింపగలరని విశ్వసించుచున్నాను. కామారెడ్డి నవనాథసిద్ధేశ్వరసేవలో

1-5-2004 కోనసము[ద్రం రాజమల్లికార్డున శర్మ

శిరోమణి డా॥ అయాచితం నటేళ్వర శర్మ ఎం.ఎ, ఎం.ఫిల్‌ పి. హెచ్‌.ది., రీడర్‌, సంస్కృతశాఖ, ప్రాచ్చవిద్యాపరిషత్తు ప్రాచ్య కళాశాల, కామారెడ్డి - 503 111. | సిదధపకాశము

ఆధునిక కాలములో సుదీర్దేతి వృత్తములు గల మహాకావ్యములను రచించెడి యోర్చు, నేర్పుగలవారే గాక, (ప్రాచీనేతిహాసములను భాషాంతరములలోని కనుదింపగల చేవ గలవారు సైతమరుదుగా కన్పించుచున్నారు. అట్లరుదైన సామర్థ్యముదగల రచయితలలో శ్రీ కోనసముద్రము రాజమల్లికార్డున శర్మ గారొకరు.

శ్రీ శర్మగారు సనాతనవైదిక సంప్రదాయ కుటుంబములో జన్మించినవారు. కావుననే వారికి పితృపైతామహముగ నంక్రమించు భౌతిక సంపదలవలెనే పారమార్ధికమగు ఆధ్యాత్మిక సంపదయు లభించినది. తన పూర్వల నుండి పరంపరగా లభించిన అద్వైతశివోపసనారూపమగు అదృష్ట విశేషమును వారు సార్ధ్థకమొనరింప యత్నించిరి. ఆ ప్రయత్నమున కక్షరాకృతియే “శ్రీ నవనాథ సిద్ధేశ్వర చరిత్రము,

ఈ చరిత్రము పేరులోనే తొమ్మిదిమంది అకుంఠిత భగవద్నక్తుల ఉదాత్త జీవన విధానమును దెలుపు కథయని సూచితమైనది. ఈ తొమ్మిది మందిని 'నవనాథులని పిలుచుట సంప్రదాయము. మళశ్చీంధ్ర జలంధర, రేవణ, అవిర్దోత్ర, గోరఖ, చర్చట, భర్తకి, కానీఫ, గహనీలనువారే నవనాథులు. వీరి పేర్లకు చివర “నాథ శబ్బమునుంచుట గౌరవసూచకము. ఈ నవనాథుల చరిత్రను మహారాష్ట భాషలో “మాలు అను భక్తాగ్రేసరుడు రచించెను. శ్రీ మహాభాగవతమీ కథకు మూలమని అతడా (గ్రంథోప సంహారమున నుడివియున్నాడు. శ్రీ శర్మ గారు మరాఠీ [గ్రంధము నాధారముగ జేసికాని, తేటతెలుగులో వచన కావ్యముగ దీనిని రచించియున్నారు.

లోకమున భగవద్భక్తుల కథలెన్నియో విలసిల్లుచుండగా శ్రీ శర్మగారి కథలనే ఏల అనుపదింప బూనుకొనిరను ప్రశ్నకు నాకు తోచిన సమాధానమును పాఠకుల ముందించెదను.

శ్రీ శర్మగారు, “ఆరుమూరు'లో జన్మించినారు. 'ఆరు (ఆరు అను సంఖ్య). “మూరు (మూడ అను సంఖ్య) కలిసి తొమ్మిదియగును. అనగా తొమ్మిదిమంది. భక్తులు గల పురము కనుకనే అది “ఆరు మూరు” అయినది. ఈ యూరి పేరుకు చివర

పురమనుమాట పూర్వముననుండి యుండవచ్చును. ఆది కాలాంతరమున పలుకు నుండి జారిపోయినది. కనుక 'ఆరుమూరు అనగా నవనాథపురమనుట చరితార్థము. మరి ఈ యూర నవనాథులున్నారా?అని అడిగినచో ఈ పట్టణము నానుకొని యున్న శెద్దులగుట్ట (సిద్ధపర్వతము) పై శిలావిగ్రహముల రూపమున ఈ నవనాథులు వెలసియున్నారు. వారే నేటికినీ ప్రత్వక్షసాక్షులు.

జననీ జన్మభూమిశ్చ న్వర్థాదవి గరియనీ”* యని రామాయణ మహాకావ్యమున శ్రీ రాముడు అనుజుడగు లక్ష్మణుని సంబోధించి చెప్పిన సూక్తిని శ్రీ శర్మగారు పాటింపబూనుకొనిరి. తత్చర్యవసానముగ జన్మభూమిని పునీత మొనర్చుచున్న నవనాథుల చరిత్రమును తెలుగులోని కనువదించు పుణ్యకార్యమును చేవ ట్ధ్‌ తత్సాదనలో కృతకృత్యులెరి. ఈ విజయమునకు వారిని అభినందించుచున్నాను.

ఈ మహిమోపేతమగు నవనాథ చరిత్రమును వఠించువారికి ఇహలోకమునందే గాక, పరలోకమునందును ఉత్తమ స్థితులు కలుగగలవని ఈ (గ్రంథములోని 'ఫలత్రుతి” పేర్కొనుచున్నది. ఇది సత్యము. 'పుణ్యళశ్లోకస్య చరితము దాహరణమర్దత్రి* యను అలంకారికుల ఆదేశము కూడ ఇట్టి మహానీయుల కథను విశ్వశ్రేయోమూలమనియే బోధించును.

“'ప్రయోజనమనుద్దిశ్య నమందోపి ప్రవర్తతే అనునది ఆర్డోక్తి. అనగా ఏ వప్రయోజనములేనిదే, బుద్దిపీనుదైనను ఏ పనిచేయబూనడ్డూ అని. కావున చేయబూనిన ప్రతి పనికి మానవుడు ఫలమాశించును. అది వాని జన్మసిద్ధము దీని కనుగుణముగనే ఈ నవనాథ సిద్ధేశ్వరచరిత్రము సకల పురుషార్ధ సాధకమని చెప్పబడినది. ఈ గ్రంథములోని ఒక్కొక్క అధ్యాయమును చదువుట వలన ఒక్కొక్క (ప్రయోజనము నెరవేరునని ఫల(శ్రుతిలో వివరముగనున్నది.

కావున భక్తాగ్రేసరులకొక విన్నపము. ఈ చరిత్రమునా మూలాగ్రముగ వఠింవుడు. ఆనందడోలికలలో నూగుచు, ఐపాకాముష్మిక వలములను అనుభవింపుడు. కృషి చేయనిదే ఫలము లభింపదు. ఈ పుస్తక కల్పవృక్షము మో ముందున్నది. దాని నుండి ఫలములనుగొని, ఆరగించుటయే మా కర్తవ్యము

శుభం భూయాత్‌. భక్తవిధేయుడు || అయాచితం నటేశ్వరశర్మ

డా! అవధానం రంగవాథవాచస్పతి రీడర్‌, తెలుగుశాఖ, ప్రా.వి.ప. (ప్రాచ్య కళాశాల, కామారెడ్డి. సంసార బంధాల్లో చిక్కుకొని యాతనపడుతూన్న సొమాన్యమానవులను విముక్తులను చేయడానికి, ఐహికాముష్మిక దుఖాలను తొలగించడానికి అనాదిగా బుషులూ, మహాత్ములు, అవతారపురుషులూ తపన పడుతూనే ఉన్నారు. భారతీయ సంస్కృతి. అవతారపురుషులూ తపన పదుతూనే ఉన్నారు. భారతీయ సంస్కతీ భాగీరథీ (ప్రవాహం ఉపనిషత్తులూ, పురాణాలూ, వ్రతాలు, నోములూ, దేవతారాధనలూ ఇలా ఎన్నెనో రూపాలతో ఈ మాలిన్యాన్ని కడుగుతూనే ఉంది. ఐహికా ముష్మిక సంపాధన కోసం వేదమంఠత్రాలూ, సంప్రదాయికమైన ఎన్నోతంత్రాలు ఉన్నా అవి సాధించడం అందరికీ సాధ్యం కానిది. ప్రత్యామ్నాయంగా అనేక నామావళులూ, కవచాలూ, స్తోత్రాలూ ఉపాఖ్యానాది పురాణాల్లో నిక్షిప్తం చేయబడ్డాయి. వాటిని పారాయణం చేయడం సర్వ దుఖోపశాంతికరంగా చెప్పబడింది. ఇవి కూడా సంస్కృత భాషోలో ఉండడం వల్ల అ్‌దరికీ అందుబాటులోకి లేదు. గత ఐదారునందల సంవత్సరాల్లో ఒక గొప్ప ఆధ్యాత్మిక భావ విప్లవం-సంప్రదాయ పరిణాయం ఈ దేశంలో చోటుచేసుకొంది. వేశభాషల్లో భక్తకవులు-మహాత్ములు రచించిన దివ్యచరిత్రలు సంస్కృత పురాణాలకు ప్రత్నామ్యాయంగా జన్యూతిని పొందినాయి. ఇవి చాలామందికి అందుబాటులో ఉండడం వల్ల బహుళ ప్రచారాన్ని పృంది పూర్వబుషుల సత్సంకల్ప ఫలాన్ని సామాన్యులందరికీ అందుబాటులోకి తెచ్చినాయి. భాగవత సప్తాహోలలాగే గురు చరిత్ర సప్తాహాలు మొదలైనవి కూడా అస్తికులకు కల్పవృక్షాలైనాయి. ఏక దేశ భాషలో వ్రాయబడిన ఈ (గ్రంథాలు ఇతర భాషల్లోకి కూడా అనువదింపబడి పారాయణం చేయబడుతున్నాయి. ఈ కోవలోకి చేరిందే శ్రీ నవనాధ సిద్ధేశ్వర చరిత్రం. మరాఠీభాషలో మాలుకవి ఓవీలల్లో పద్య కావ్యంగా దీన్ని రచించి తరించాడు. శ్రీ మల్లికార్జున శర్మగారు దీన్ని తెలుగులో గద్యంగా వ్రాసి ధన్యులైనారు. ఇటువంటి రచనలు చేయడానికీ చదవడానికీ కూడా పాండిత్యం ప్రధానంకాదు, భక్తి విస్వాసాలు ప్రధానమైనవి. భాగవతాన్ని గూర్చి, “భక్తా భాగవతం జ్లేయం, నవ్వుత్పత్త్య నటీకయా” అని పెద్దలమాట అది ఇటువంటి పారాయణ (గ్రంధాలన్నిటికీ వర్తిస్తుంది. ఇందులో హేతువాదానికీ, కార్యకారణ నంబందానికీ ప్రసక్తిలేదు. విశ్వాసంతో, భక్తిప్రవత్తులతో ఉపాసించిన వాళ్ళు పొందిన సత్ఫలితమే అన్ని ప్రశ్నలకూ, సందేహాలకూ సమాధానం. ఆధునిక దృష్టితో చూచినప్పుడు కలిగే సందేహాలటుంచి, సంప్రదాయ దృష్టితో చూచినా కూడా కొన్ని అనుమానాలు తప్పవు.

ఉదాహరణకు శ్రీ నవనాధ సిద్ధేశ్వర చరిత్రలో 24-80 అధ్యయాల నడుమ భర్తరీ వృత్తాంతం ఉంది. నామసామ్యం, విక్రమునితో నమకాలీనత, తుదకు విరక్తుడు రేవడం ఈ మూడంశాల్లో తప్ప భర్శృహరి, దానికీ పోలికలేదు. కాని ఈ భర్తరి-భరృహరి ఒకడేనని పాఠకునికి తప్పకుండా స్ఫుర్తిస్తుంది. అలాగే విక్రముని జన్మవృత్తాంతం మనకు తెలిసిన కథకంటే వేరుగా ఉంది. ఇక్కడ చెప్పిన కథ కొంతవరకు శాలివాహానుని జన్మవృత్తాంతాన్ని పోలి ఉంది. ఇలాంటి భేదాలు ప్రాచీన పురాణాల్లో కూడా కనిపిస్తాయి. కాబట్టి ఏ గ్రంథంలో విషయాన్ని అక్కడి వరకే ప్రామాణికంగా అనుసంధానం చేసుకోవాలి. ముందే చెప్పినట్లు సత్ఫలితాన్ని సాధించడమే పరమార్ధం. సంశయాలు ఆ పరమార్ధాన్ని పాదుచేసేవేగాని, సహకరించవు. నవనాధుల చరిత్ర తెలుగువాళ్ళకు 15వ శతాద్దీకి ముందే పరిచితమైనది. శ్రీ నాధుని సమకాలికుడైన గౌరవకవి తెలుగులో ద్విపదకావ్యంగా నవనాధ చరిత్ర వ్రాసినాడు. అది సంపూర్ణం కాదు, అది మంచి కావ్యం అయిందేగాని, పారాయణ (గ్రంధం కాలేదు. బహుశ మాలుకవి గైరనకు కొచెం పూర్వుడేమో, తెలుగుదేశంలో సుప్రసిద్ధుడైన తత్త్వదర్భి వేమన నాధ సంప్రదాయానికి చెందినవాడని మూ గురువర్యులు ఆచార్య శ్రీ కార్లపాటి శ్రీరామమూర్తి గారు పరిశోధనాత్మక గ్రంధంలో ప్రతి పాదించినారు. నవనాధులు తెలుగువారికి చిరపరిచితులనేది ఫలితాంశం. మళ్ళీ ఇన్ని శతాబ్దాల తరువాత శ్రీ శర్మ గారీ మహాకార్యానికి పూనుకొని నవనాధ మహిమాఖ్యాన రూపమైన ఈ గ్రంధాన్ని పారాయణ యోగ్యంగా తెలుగువారికి అందిస్తున్నారు. శ్రీ మల్లికార్జునశర్మగారు ధార్మికబుద్ధి గలవారు. అనువంశికంగా ఆరాధ్యశైవ సంప్రదాయమునకు చెందినవారు. పారంపరికమైన సంప్రదాయాన్ని పాటిస్తూనే, సమన్వయద్భృష్టిని అలవరుచుకొన్నవారు. వివాహాది వైదిక ప్రక్రియాల్లో కూడా ఈనాడు అర్ధవంతంకాకుండా పోయిన మాటల్ని కాలనుగుణంగా, అర్ధవంతంగా నవరించుకోవడం మంచిదన్న వాస్తవిక దృష్టి కలిగినవారు. త్రీ శర్మగారి ఈ రచన పారాయణ (గ్రంథంగా ఆస్తికుల ఆదరాన్ని పొందిలో లోపకారకమౌతుందని మనసా ఆకాంక్షిస్తున్నాను. తమకీ గ్రంధరచనలో సహకరించిన శ్రీ పండరినాథ్‌ శ్రీజనార్ధన్‌ గార్లకు శ్రీ శర్మగారికీ, సహయకులకూ కూడా సిద్దాను (గ్రహం కలుగుతుందని నా విశ్వాసం. బుధజనవిధేయుడు అవధానం రంగనాథవాచస్పతి అధ్యక్షుడు, జాతీయసాపిత్య పరిషత్‌ కామారెడ్డిశాఖ.

“కవి గణపతి” గణపతి రామచంద్రరావు

నవనాథులు భారతదేశము నందు ప్రసిద్ధులు. వారిలో సారంగధరుడు ఆంధ్రదేశమున ప్రసిద్ధుడు. ఇతడు వేములవాడ వాడు. ఇతని చరిత్ర యక్షగానములుగా అనేక రచయితల చేత వ్రాయబడి వేల కొలది గ్రామమములలో ్రదర్శింపబడినది. తక్కిన వారి చరిత్రగాని వారి కాలముగాని చరిత్రకారుల చేత సమగ్ర పరిశోధన చేయబడలేదు. నవనాథుల చరిత్ర ఇక్ష్వాకుల కాలము నుండి కాకతీయ రాజుల కాలము వరకు సాగెనని చెప్పవచ్చును. ఇంతవరకు ప్రచురించబడిన గ్రంథముల యంఉద నవనాథుల జన్మస్థానములను మరియు కార్యక్షేత్రములను గురించి కాని, వారి కాలమును గురించి గాని సరీగా నిర్ణయము చేయబడలేదు. పురాణశైలిలో కల్పించబడిన నవనాథుల మహిమలు నమ్మదగినవిగా లేవు. వారి జన్మవృత్తాంతములు సైతము ఆశ్చర్యకరములుగా నున్నవి. అయినను గాని వారందరును చారిత్రక వ్యక్తులేయని గట్లిఆ చెప్పవచ్చును. సిద్భల చరిత్రను ఆరమూరు వాస్తవ్యులు తెలుగు పండితులునగు శ్రీ మల్లికార్జున శరడిమ గారు మిగుల పరిశ్రమించి, మహరా(్ట భాష నుండి నరళానువాదమొనర్చిరి. ఆరమూరులోని సిద్ధుల గుట్టకు సంభంధించినట్టు తమ పరశోధనమును చివరి యధ్యాయమున చేర్చిరి. సహ్యుదయులై సాహిత్యసేవ చేయుచున్నట్టి వీరు సద్దంథ రచన

చేసి సన్నుతులకు పాత్రులైరనవచ్చును. జైను, శైవ మతములు రెంటిని జీర్ణించుకొన్నట్టి సిద్ద నాత సంప్రదాయము నేడు లేదు. వీరి కాలమున కొన్ని జాతులు పెరిగినవి. వానిలో నిజామాబాద్‌ జిల్లాలో వ్యాపించియున్న జోగినులను పేర్ళొనవచు&చను. దిగంబర జైనము నాధరించిన సిద్ధులు భైరవ బేతాళ వీరభద్రులను తమ దైవములుగా స్వీకరించిరి. మల్లన్న దేవుడు వీరి దేవతలలో ప్రసిద్భడు. నిజామాబాదు జిల్లాలో ఈ మల్లన్న దేవుని జాతరలు నేటికిని సాగుచున్నవి. విష్ణుకుండినుల కాలమునాటి రామేశ్వర లింగముల ప్రతిష్టలకు కారకులీ సిద్ధులని చెవృవచ్చును. కుస్తావురము, లొంక, ఖిక్కునూరు గ్రామాలలో సిద్ధరామేశ్వర దేవాలయములున్నని, ఎల్లమ్మ దేవాలయములున్నట్టి కుందాపురము, పెదవేముగల్లు (గ్రామములోకప్పటి జైన స్థాపరములనుటకు అనేకాధారములు లభించినవి. జక్రానిపల్లియు జైన గ్రామమే. జైనులలో మొదటి తీర్థంకరుడు ఆదినాథుడు లేక బుషభ దేవుడు, అతని యక్షిణి పేరు చక్రేశ్వరి. ఇట్లే ప్రతి తీర్ధం కరునకోక యక్షిణి కలదు. కావున యక్షిణులందరికిని రాజి చక్రేశ్వరి. ఆమె యక్షరాజ్ఞ, యక్ష శబ్దము వికృతమై తెలుగులో జక్క యనబడుచున్నది. ఇట్లు యక్ష రాజ్ఞయే జక్కరాజిగా మారినది. ఈ జక్కరాణి పేర

వెలసిన గ్రామమే నేటి జక్కరాణి లేక జక్రానిపెల్లి గ్రామము. ఇచటి వేంకటేశ్వర దేవాలయమునందును నేటికిని ఆదినాధుని అనగా మొదటి జైన తీర్ధంకరుని పేర జాతర కొనసాగుచున్నది. ఈ (గ్రామ మొకప్పుడు ఊర చెటువునకు దక్షిణముగా నుండెను. ఇప్పుడుత్తర దశలో నున్నది. అంతకంటెను ముందు పడుమటి వైపున గల కొండ ప్రాంతమునందీ గ్రామముండదెడిది. ఆ పర్వత (ప్రోతమున జైనమును లుండెదని తెల్పుటకు కౌన్ని భూయాధారములున్నవి. కాన సిద్ధ సంప్రదాయము వర్ధిల్లిన కాలము నందీ (గ్రామ మేర్పడినదని చెప్ప వీలగుచున్నది. జైనులకు లేక సిద్ధులకు గుహలయములు ప్రియములు కావున ఆరమూరులోని సిద్దులు గుట్టపై నున్నట్టి గుహ యందు వారు సిద్ధేశ్వరుని ప్రతిష్ట జేసి, ఆట నివసించిరని యంగీకరించవచ్చును. అయినను ఇచట నివసించినవారు నవనాథుల నుండి ఏ యొక్కడును కాడు. సిద్దులు నవసించుట వలన ఆరమూరు గుట్టకు సిద్ధల గుట్టయని పేరు వచ్చనది. గ్రామమునకు ఆరమూరు అను పేరు వచ్చుటకు మాత్రము ఈ సిద్ధులు కారకులు కారు. ఆరమూరు అని పదవి భాగము చేసి ఆరెంటి మొత్తము తొమ్మిది యగును. కావున ఈ (గ్రామము పేరు నవనాథ సిద్దుల కారణముగా వచ్చినదని చెప్పెడి వారున్నారు. అంతే గాక ఊరు పేరునే పూర్తిగా మార్చి నవనాథపురమని వ్రాసి తమ చరిత్రాఖిమానమును చాటుకొను వారున్నారు. కాని ఆరమూరున కీయర్ధము తర్మ సంగమైనప్పటికిని యధార్థము కాదు. ఆరమూరు పదము నందున్నది. అర శబ్దమే గాని ఆరు కాదు. దాని అసలు రూపము ఆరము, ఆరము అనగా తోట. ఇది ఆరామమనెడు సంస్కృత పదము నుండి వకృతిగా నేర్చడినది. ఆరములో అనగా తోటలో వెలసిన (గ్రామమే ఆరమూరుగా పిలువబడినది. అనగా ఒకప్పుడు తోటయై యున్న చోటు తర్వాత కొంత కాలమునకు (గ్రామము వెలయుట వలన ఆ గ్రామము ఆరమారుగా పిలువబడినది. ఒకప్పుడి గ్రామము గల చోట బౌద్ధ మతము వారి సంఘారానమముండినది. అప్పుడచట నొక చిన్న కోటయు నుందెడిది. సంఘారామమును ప్రజలు అరమనియే పిలిచెడివారు. ఈ ఆరము రెండుగా విభక్తమై యుండెను. కోట కలిగిన చోట వెలసిన గ్రామమును ఆరమూరనియు ప్రజలు పిలిచిరి. ఒకే తోటలో వెలసిన రెండు (గ్రామాలు పేర్ల యందును ఆరము శబ్దమున్నది. కావున. ఆరము కల్గిన (గ్రామమే ఆరమే ఆరమూరనుటకు తగిన యధారములుండగా దానిని యర్థమునా దూరాన్వయము చేసి తీసి, నవనాథపురమని మార్చి పిలుచుటలో ఏ మాత్రమౌచిత్యము లేదు. ఆరమూరు దేశాయి కీ.శే. భూమారెడ్డి

గారి వివాహ శుభలేఖ యందు, నేటికి సుమారు డెబ్బది సంత్సరముల ముందు, ఆరమూరు ముదటిసారిగా నవనాథపురమని వ్రాయబడినది. ఆకాయద్ధమునే చెప్పి, దానిని నవనాథపురము వ్రాసిన బాగుగా నుండునని తెల్పుట వలన శుభలేఖ యందట్లు వ్రాయబడినదట కాని ఇది తప్పు. బౌద్ధుల సంఘారామ ప్రదేశమును బట్టియే ఆరమూరు పేరు వచ్చినదనుటయే సత్యము. ఆరమూరు శబ్దమునకు సూటిగానున్న అరథమును వదలిపెట్టి, డంకతిరుగుడు అర్ధమును గుంజీ తీయుట నమర్ధనీయము కాదు, సరిరైనదికాదు.

సిరికొండలో నలువరేండ్ల క్రింద వెలుగులోనికి వచ్చిన గుహాలయ మొకటి కలదు. ప్రజలీ గుట్టను రంగనాయకుల గుట్ట యందురు. ఈ గుహాలయము కూడ జైన సిద్ధుల నివాసస్థానము. ఈ పర్వతమును ఒకప్పుడు శ్రీ పర్వతమనెడివారు. ఇందలి దేవుడు శ్రీ పర్వత స్వామి. ఇతనిని పూజించినవారే నేటి ఇందూరును పాలించిన విష్ణుకుండెన వంశము రాజులు. ఈ కుందె వంశపు (బ్రాహ్మణులు నేటికిని ఈ జిల్లాయందున్నారు. ఇట్లు జైన సిద్ధుల చరిత్ర నిజామాబాదు జిల్లాలో ఎంతేని లభించుచున్నది జైన తీర్ధం కరులిర్వురి, నాలుగురలో శాంతనాథ మల్లినాథులు నిజామాబాదు జిల్లాలోని మంజీరానది (ప్రాంతము వారని తెలియుచున్నది. నిజామాబాదులో పాలరాలతో నిర్మించిన శాంతినాథ దేవాలయమున్నది.

ఇచటి (ప్రజలకు గాని, నాయకులకు గాని చరిత్రాబిమానము లేదు. జిల్లా యొక్క కీర్తిని పెంచవలెనను పట్టుదల లేదు. ఎందరో మహనీయులు జన్మించి యున్నను గాని ఏ యొకృనిని గూర్చియు ప్రజలకు తెలియదు. ప్రతి జిల్లా నుండి మనీసము ఒక మహనీయుని కాంస్య విగ్రహము భాగ్యనగరమున ్రతిస్టింపబడినది. తమ జిల్లా నుండి కూడ ఒక మహనీయుని కాంస్య విగ్రహమును ్రతిష్టపపజేయవలెనను కోరిక మన ఒక్క నాయకునకును కలుగలేదు. ఈ నాయకుల కారణమున పది లక్షల మంది జిల్లా వాసులు హైదరాబాదులోని చెర్వుకట్టమిద తలల నెత్తుకొని గర్వముగా నడవలేక పోవుచున్నారు. జిల్లా ప్రజలు ఆత్నాభిమానము దెబ్బతినినది. మన నాయకులు ఇప్పటికైనను కనులు తెరచి ఒక మహనీయును కాంస్య విగ్రహము 'ప్రతిష్టపపజేయవలెనని కోరుచున్నాను. మన నాయకుల కన్నులను తెరపించగలిగెడు ఇట్టి చారిత్రక (్రంథములింకను వ్రాయబడవలెనని కోరుచున్నాను. ప్రజలు తమ ఆత్మాభిమానమును పెంచెడు చారిత్రక గ్రంథములను పఠించెదరు గాత!

డా! అత్తలూరి మృత్యుంజయశర్శ పిన్సిపాల్‌ శ్రీదుర్దేశ్వర మహిళా సంస్కృతాంధ్ర కళాశాల, వరంగల్‌ అభిప్రాయము

పరమేశ్వరుని సృష్టిలో జన్మరాహిత్యమునకు తగిన విజ్ఞానయుతమగునది మానవ జన్మ. అట్టి జన&మ నందిన జీవుడు తానెట నుండి వచ్చెనో అట్టీ ఆనందఘనమగు వర(బ్రవ్మాసాయుజ్యమును పొందుటకుగాను కర్మజ్ఞాన, భక్తి మార్గములు ప్రతిపాదింపబడినవి.

వానిలో భక్తిమారటగము సులభతరమైనది. ఆయా దేవతా (ప్రాధాన్యమును బట్టి భక్తి సంప్రదాయములు శైవ, వైష్ణవ, శాక్త, సౌర, గాణ పధ, స్కాందరూపమును పరిగణితములైనవి.

భక్త జనోద్ధరణకుగాను పరమేశ్వరుడు ఆయా మార్గములకు అవరోధము లేర్చడునపుడు, వాని సుద్ధరిచుటకుగాను దేవ, బుషి సత్సురుషి రూపమున అవతరించి ఆయా సమయములందు ఆ మార్గములకు అవరోధములు లేకుండగ కాపాడును. అట్టివే విష్ణువు యొక్క దశావతరాములు, దేవి విఖిన్నావతారములు, శివుని యొక్క లీలలును.

కృతాది యుగములలో వామదేవ, గౌతమాది బుషులు నంవ్రదాయ పరిరక్షణకుగాను యజ్ఞ యాగ, తవశ్చరణ వివిధ ప్రతాచరణ రూపమున భక్తుల నుద్ధరించిన విధము మనకు పురాణేతిహాోసములయందు కనబడుచున్నవి.

అవరంవరలోనే మనకు కొందరు మవోనుబావులు తవ్వర్యలచే అణిమాద్యష్టసిద్దుల సంపాదించి వాని మహిమా ప్రదర్శనమున భక్తుల నాకట్టుకొనుచువారి లౌకిక ప్రయోజనముల పూర్తి గావించి, వారిని పారలౌకిక మార్గమున నడువు సత్పురుషులను కనబడుచున్నారు. వీరు ఆయా సంప్రదాయ మార్గముల ననుసరించి ఆయా బోధనలచే భక్తుల భవ బంధనముల నుండి కాపాడుటకై లోక సంచారము చేయుదురు. సంప్రదాయములలో నాదియగు శైవ సంప్రదాయము కాలక్రమమున ఆగమ, శైవ సిద్ధాంత, పాశుపత, కాపాలిక, జంగమ, కాశ్మీరత్రిక, అజీవక, నాధ సిద్ధ రూపమున అభివృద్ధి చెందినది.

నాధ సంప్రదాయమునందు శివుడు ఆదినాధుడు. నవనాధులు (ప్రవక్తలు.

1. మత్స్యెంద్ర 2) గోరక్ష్మ 3) నాగర్జున, 4) చౌరంగి, 5) మేఘ, 6) విరూపాక్ష 7) ఖజిక, 8) బుద్ధ, 9) వ్యాలి అను నామములచే నవనాధులను గౌరవ కవి తన నవనాథ చరితమున వర్ణించినాడు.

ఆదినాధ, మజద్స్యేంద్రనాధ, సారంగనాధ, గోరక్షానాధ, సిద్ధ, బుద్ధ, ఖజిర, మేఘనాధ, నాగార్జున, విరూపాక్షులు నవనాధులని జక్కన విక్రమార్మ చరిత్రమున పేర్మోన్నాడు నామములందు కొంచెము కనబడినను నవనాధులు నాధ సంప్రదాయ ప్రవక్తలనుటలో భేదాభిప్రాయములు కనబడుట లేదు.

తెలుగున గల గౌరవ నవనాధ చరితము మరాఠీ భాషలో మాలూ పండితునిచే నవనాధ చరితమొకటి వ్రాయబడినది. దానికి కీ.శ. 1928 ప్రాంతమున బచ్చు రామయ్య గ్బు గారి తెలుగు అనువాదమును కలదు. ఇందు నవనాధుల అవతారగాధలు కలవు. కవినారాయణుడు మత్స్యేంద్రనాధునిగా, హరినారాయణుడు గోరక్షానాధునిగా, అంతరిక్ష నారాయణుడు జాలంధర నాధునిగా, ప్రబుద్ధ నారాయణుడు, కానీపనాధునిగా, పిష్ప్టలాయన నారాయణుడు, చెర్పటనాధునిగా, హవిర్హోత్ర నారాయణుడు, నాగేశనాధునిగా, ద్రుమిళ నారాయణుడు, భర్రరీ నాధునిగా, శమనస నారాయణుడు రేవణనాధునిగా, కరభంజను నారాయణుడు గహనీ నాధునిగా అవతరించినటుల అభివర్ణించుచు శివున కాది భక్తుడగు నారాయణుని నవవతారములే నవనాధులుగా అవతరించి లోకమున శివభక్రని ప్రచారము చేసినటుల అఖభివర్ణింపబడినది.

బౌద్ధసిద్ధుల నామములలో ఈ నామములు కనబడుచున్నందున ఈ నవనాధులు బౌద్దుల ్రాంతిని కొందరూఉ పొందినారు. కాని వీరు బౌద్ధులు కారు. ఈ నాథ సంప్రదాయమునకు బౌద్ధమతమునకు కొన్ని విషయములలో సంబంధ సాంకర్యములు కనిపించినను రెండు ఒకటి కావు. ఒకవేళ బౌద్ధములోని వజ్రయానము నుండి ఈ నాథ సంప్రదాయము ఉద్ధీప్తిని పొందిన పొందవచ్చుగాక, కాని ఇది శైవ మత ప్రభేదమే విభూతి రుద్రాక్ష ధారణము, గోరక్షానాధుని శివుని (భైరవుని) గా భావించుట ఆయా శివాలయముల యందు నాధులే అర్చకులుగా నుండుట (త్రిశూలములను ధరించుట. యుగాది తొలయుషస్సులో శివునకు ఉత్సవములను, శివరాత్రి వ్రతమును ఆచరించుట. మొదలగు వానిచే ఇది శైవ మత ప్రభేదమేయను విషయమును నిర్ణయింపవచ్చును. అసేతుశీతాచల పర్యంత భూమండలమున అభివ్యాప్తమున ఈ సంప్రదాయములో ఆయా ప్రాంతములలో బలీయమునైన మత సంబంద్ధ విషయములు చోటు చేసికొన్నవి. పశ్చిమమున వైష్ణవ సంబంధము, ప్రాచ్యనేపాలు దేశములందు బౌద్ధ సంభంధమును, ఇంకను జైన, ఇస్తాం, శాక్త సంబంధములును ఈ సంప్రదాయమునందు మనకు గోచరెంచుచుచున్నవి,

వీరు సర్వసాధారణముగా యోగులుగా నుందురు ఖిక్షావృత్తిని ఒంటరిగను, శిష్యసమేతముగను ఆచరించుచుందురు. వీఠ ప్రధానసాధనము కాయ సాధనమని వ్రసిద్దము. ఈ సాధనము ముందు శరీరము సూక్ష శరీరముగను చివరకు నిత్యస్థితి గల శాశ్వత దివ్య శరీరముగను రూపాంతరము చెందుట ఇమిడియున్నది. ఈ యోజల (ప్రకారము సోమము లేక అమృతమునకు నిధానమైన చంద్రుడు సహ్ర దళ వద్మమైన సహస్రారమునకు క్రింద చేరువగా నున్నాడు. చంద్రునిలోని అమృతమచే స్థూల శరీరము అమృతమయమై పునర్వేవనమును శాశ్వకత్వమును పొందును. ఇట్టి యోగముచే సిద్ధించిన ఆణీమాద్యష్టసిద్ధులచే పరకాయప్రవేశ నాదులచేతను లోకుల నాకర్షించుచు తమదైన శాలితో లోకమున నాధ సాంప్రదాయమును ప్రచారము చేసినారు,

మహాపురుషుల జన్మరహస్యములు అతి విచిత్రముగా నుండునను విషయము మన పురాజేతిహాసాదుల వలన తలియును గదా! అటులనే ఈ నాథ సంప్రదాయ ప్రవక్తల యొక్క జన్మ చరిక్రుములును అతి విలక్షణముగా కనబదుచున్నవి.

(ప్రస్తుత మిగ్రంధమును మవోట్ర భాషలోని మాతా వండితుని కృతికి స్వేచ్భానువాదము. ఆరుమూరు గ్రామమున వెలసిన వేమనారాధ్య వంశీయులలో కోణ సముద్రము నందయారాధ్యులు (్రికాలముల యందు మహాశివారాధన చేయుచు శిష్య కోటి ననుగ్రహించు చుంరడెడివారు. వారు మహానిష్టాగరిష్టులు, నందయాలాధ్య (బ్రమరాంబా దంపతుల శివారాధనా ఫలితమోయనునట్లు వారికి ఈ (గ్రంధకర్త శ్రీ రాజ మల్లికార్జునశర్మగారు జన్మించినారు. చిన్నతనము నుండియు మహారాష్ట్ర సంచారము చేయుచున్నందున వీరికా భాషాజ్ఞానమబ్చినద్చి ప్రచారమున నున్న నాధుల చరిత్రమును వినియుండుటచేత వారి సిద్ధాంతముల యందు సహజశాలి యైనందున వీరికి ఆసక్తీ పెంపొందినది. ఇంకను వారి గ్రామమున గల గిరులపై వెలసిన నవనాథ సిద్ధుల ఆలయముల 'ప్రభావముచేతను ప్రభావితులైన వీరు ఈ (గ్రంధ రచనకు పూనుకొనినారు. చివరి అధ్యాయమున వారి గ్రామ చరిత్రమును అక్కడి ఆలయముల ప్రాశస్త్రమును అభివర్ణించివారి జన్మభూమి అభిమానమును చాటు కొనికొనినారు.

సత్సురుష సందర్భన సంభాషణ సహవాసాదుల చేతనే జీవులు ధన్యతగాంతురు

గదా ఇట్టి సిద్దుల చరితమును చదివినను, విన్నను కలిదోషహరణముతో పొటు భక్తిమాక్తీ

దాయకమగును. వీరు నాయందలి ్రేమానురాగములచే నాకీ బాధ్యతనప్పగించి నన్నును ఛన్యతముని గావించినారు.

డా; అత్తలూరి మృత్యుంజయాేకు

ఓమ్‌ శ్రీ మహాగణాధిపతి శ్రీ మేధా దక్త్షిణామూర్తిభ్యాం నమః శివశ్రీ లో! నిర్మల శంకరశాస్త్రి ఆరాధ్యులు (శ్రైవమహాపీఠాధిపతి) శ్రీ నీలకంఠీయ (బ్రహ్మసూత్ర భాష్యాంధ్రీకరణాద్యర్థశత (గ్రంథకర్తలు, 80 సం॥ వయోవృద్ధులు, సర్వమంగళా-శివ-విజ్ఞాన సదనము, (120) 184/ఎ. వెస్ట్‌ మారేడుపల్లి, సికిందరాబాద్‌ - 500026 (ఆం.ప్ర.) ఆశీరఖనందనము

“శ్రీకర నవసంఖ్యాక సిద్దానాం, ఈశ్వరాంశసంభూతానాం చరితం, అను వ్యుత్పత్తిని మనస్సునందిడుకొని - (గ్రంధకర్త శ్రీ నవనాథ సిద్ధేశ్వర చరితము అను నామధేయము నుల్లేఖించెనని భావింపవచ్చును. ఇట్టి గంభీరాశయము లేనియెడల శ్రీ నవనాథసిద్ధచరితము, అని మాత్రము పేరిడినచో సరిపడెడిది. ముఖపత్రముపై గల ఓంకారమున “3” సంఖ్యను చేర్చుట ఓంకారములో - ఆ.ఉమ్‌. అను మూడు గల మాత్రలు కలవని పామరులకు తెలియుటకని తోచెడిని.

“యో వేదాదై సర్వఃఫ్రోక్తు, వేదాంతే చప్రతిష్టతః। తస్య ప్రకృతి లీనస్య యః పరస్స మహేశ్వరః అను (శ్రుతి గ్రంధకర్త గారి హృదయములో మెదలుటచేతను, ప్రణవాచ్యుడు, ప్రణవాతీతుడు నగు మహేశ్వరుని అంశలు గలవారు. నవనాథ సిద్ధులని నిదర్భ్శనమును చూపుటవలనను ఓంకారచిత్రము అన్వర్థమైనది.

ఈ [గ్రంథము మహారాష్ట్ర భాష నుండి తేట తెలుగు ననువదింపబడుటచే మూలగ్రంధ భాషా లిపిగా ఓం అని ముఖచిత్రము నిడినచో, మాత్రాత్రయమే గాక (త్రిమూర్త్యతీతులగు శక్తి సివులు “బిందుః శక్తిః శివోనాదః, అర్ధ చంద్రాకృతిర్చిందుః, నాదో నుస్వార ఉచ్యతే” అనినట్లు తెలుపబడిన వారగుచుండిరి. ఇందువలన (గ్రంధకర్త, శిక్తి విశిష్ట శివాద్వైత సిద్ధాంత (ప్రవర్తక ఆరాధ్య శైతశైపుడని బుజువయ్యెడిది.

తధాపవి రెండవ ముఖచిత్రములో నంన్కృత లిపిటైైన ప్రణవమును ముద్రింపించుటచే తల్లోపము నివృత్తమైనది.

(గగ్రంధకర్తలు ప్రాయశః శివమహిమను చాటు గ్రంధములను రచించుచుందురు కాని ఇది, శివాంశ సంభూతులు, ఆంధ్ర మహారాప్రాది దేశ సుప్రసిద్ధులు, ప్రాణాయామా

ద్యష్టాంగయోగపరిపూర్జులు, శివధ్యానమునే గాక, శివధ్యానాంగములగు శివమంటత్ర జపస్తోత్ర వూజనాదుల నొనర్చి శివలింగ (ప్రతిష్టల జేసియు లోక కళ్యాణము నొనగూర్చినవారు నగు నవనాథసిద్ధుల చరితమైయున్నది. నీ గ్రంధము గౌరీశ్వర సంవాదరూపమైన (గగ్రంధకర్తగారిచే వెలువరింప బడుట, ఆద్వితీయ ప్రతిభావలసితమై

అనన్య సామాన్యమైనదని చెప్పవచ్చును. నవనాధసిద్ధుల జననకాలము స్థలము రూపురేఖలు విశదములగుటకై శివశ్రీ కోణసముద్రం రాజమల్లికార్జునశర్మ గారు, శ్రమించి శోధించియు ఈ (గ్రంధమును అభిజ్జుల సూచనలను పాటించి వ్రాయుట వలన, (గ్రంధకర్త యొక్క పారమార్థిక జిజ్ఞాస ఎంత విలువగలదో ప్రాజ్జులకు సువిదితమగును. తమ జనకులైన శివయోగి శ్రీ నందికేశ్వరారాధ్యుల త్రికాల శివపూజనాధ్యాత్మక తఫఃఫలమో అన్నట్లు ఏకైక వుత్రుడుగా జన్మించి స్వయంకృషి మాతృభాషాది పాండిత్యమును విడించి సదుద్యోగియైన (గ్రంధకర్త సంపాదించుకొనిన పేరు ప్రతిష్టలు, ఆచంద్ర తారార్మము శాశ్వతములగుటకై ఈ (గ్రంధరచనను కొనసాగించి అనేక పుణ్యాత్ముల అర్ధిక సహకారముతో ముద్రింపజేనిన వునత గలవారగుట మాదృశులకెంతో ముదావహమైనది. వాక్యరచన అటనట కర్త్శృకర్మక్రియా సమన్వయము కొఆఅవడినదైనను అర్ధవంతము పామర సుబోధకముగ నుండుటచే వపఠనీయమైనది. నవనాథసిద్ధుల మహిమలు ఇందు ప్రాజ్ఞుల అనుభవములుగా చూపబడినవి. ముద్రా రాక్షనములు అనేకములున్ననను కూర్పు అందముగా నున్నది. ఈ (వ్రాతలో రచయిత బహంభాషా కోవిదుదని తేటపడుచున్నయది. 286 పేజీలు, దళసరి కాగితము, కలర్‌ ప్రింటు ఇత్యాదులు వ్యయాధిక్యము గలవైనను గ్రంధమూల్యము 50 రూపాయలని ప్రకటించుట (గ్రంధకర్త గారి కెదార్యమును తెలుపుచున్నయది. వండిత (్రకాండుల “పీఠిక” “అభిప్రాయము, “సిద్ధప్రకాశము”, “శ్రీమాజ్రేనమః” అను శీర్షికలతో చేర్చబడిన సదాశయములు ప్రశంసనీయములగుచున్నవి. జననీజనక దీక్షాగురు దంపతుల ఛాయాచిత్రములు (గ్రంధకర్తగారి మాతాపిత్భ భక్తిని ఆచార్యనిష్టను చాటుచున్నవి. ఆరమూరు గ్రామ విసేషముల దెలుపునట్టి (38) ఛాయాచిత్రములు శర్మగారి జన్మ న్ధలాఖినివేశమును (ప్రకటించుచు ఆదర్శప్రాయులైనవి. (గ్రంధకర్త అన్మన్నాతా మవావంశీయుడగుటచే సన్నిహితబంధువై ఆస్మచ్చే యఃకాముడగుట ఎన్నదగినది. శ్రీ శర్మ గారు, వారి కళత్రపుత్ర పుత్రికా పౌత్రాది కుటుంబము దీర్చాయురారోగ్యం భాగ్యములతో వర్ధిల్లునట్లు శ్రీ పార్వతీరాజ రాజేశ్వరులను ్రార్ధించుచు ఈ ప్రార్ధనను నవనాధసిద్భులు సిద్ధింపజేయగలరని ఆశంసించుచున్నాను. ఆల మతి విస్తరేణ - శుభమస్తు శ్రీధాతృ్భ సం॥ భాద్రపద నిర్మల శంకరశా్రి శుద్ధ ద్వాదశి, మంగళవారము 24-9-1996

శ్రీ నవనాథ సిద్ధశ్వర బీరిత్ర పారాయణ మటోత్త్మ్యం

1వ అధ్యాయం. విన్నను. చదివినను, గృహ సంబంధ బాధలు తొలగి నిర్విష్నుంగా కార్యాలు నెరవేర్తాయి -

2వ అధ్యాయం దీనిని రోజు చదివినచో అర్ధలాభం కలుగుతుంది. విజయలక్ష్మి సిద్ధిస్తుంది.

తవ అధ్యాయం విన్నా చదివినా శతృవులు పరా భూతులగుదురు. అంజనేయుని కృప సిద్ధిస్తుంది.

4వ అధ్యాయం పఠించినా విన్నా నిర్మలత, కలిగి, వ్యథలు బాసి, శత్రు విజయం ప్రసాంతత చేకూరుతుంది.

5వ అధ్యాయం విన్నా గృహంలోని భూత (డ్రేత పిశాచాదులు దూరమౌతాయి.

6వ అధ్యాయం చదివినా విన్నా శత్రువులు వశవర్తుతాదురు నిష్కాపటషిం ౦ చేకూరుతుంది.

7వ అధ్యాం పఠించినా విన్నా 84 రకాల సాంక్రమిక వ్యాధుల, చింత, వెత దూరమౌతాయి. 42 దినాలు పఠిస్తే వివిధ రకాల గ్రహ బాధలు నివారణమౌతాయి.

8వ అధ్యాయం పఠించినా విన్నా బంధువులు, సంబంధీకులు ఇతర దేశమందున్న వారు, ఇంటికి తిరిగి వస్తారు. వారి చింతలు, బాధలు దూరమౌతాయి.

9వ అధ్యాయం పఠించినా విన్నా విద్యాలాభం, (బ్రహ్మజ్ఞానం కవితాశక్తి, క! విద్యలు అలవడుతాయి. ఇవి సిద్ధించుటకు ప్రతినిత్యం పారాయణం చేయాలి. 10, 11వ, అధ్యాయాలు పారాయణం చేస్తే స్త్రీ కపటబుద్ధి నివారణమౌక్‌ది. తరచూ గర్భ (స్రావాలు కాకుండా చేస్తుంది. సంతానవృద్ధి, అగ్నిపీడనివారణ కలిగిసుంది.

12వ అధ్యాయం పఠించినా విన్నా దేవతానుగ్రహము కల్గుతుంది.

18వ అధ్యాయం పఠించినా విన్నా స్త్రీ హత్య గోహత్యాది మహాపాపాలు నివృత్తియై పితృదేవతలు ఉద్ధరింపబడుతారు.

14వ అధ్యాయం పఠించినా విన్నా కారాగృహ బంధనంలో వున్నవారు

విడుదలవుతారు నిర్జోషితం కల్గిస్తు ది. ౧ అధ్యాం చదివినా విన్నా గృహ కలహాలు దూరమై ఆస్యోస్యప్ర చేకూరున్తుంది, 16వ అద్య పఠించినా విన్నా దుస్వప్స దోషాలు చూపు ఓ7వ అధ్యాయ పారాయణం వల్లా (వణంవల్లా యోగనిద్రై ౨? ఫంథానువర్తియౌతాదు. 18వ అద్యాం పఠించిన విన్నా బ్రహ్మ హత్య దోషం తొలగి పూర్వీకుల నరకం దూరం చేస్తుంది. 19వ అధ్యాం పఠించినా విన్నా మోక్షం సిద్ధిస్తుంది. 20వ అధ్యాయం పఠించినా విన్నా ఉన్మాదం (పిచ్చి) తొలగి ఐహిక సుఖం 'ప్రాప్తమౌత్‌ది. 21వ అధ్యాయం వఠించినా విన్నా అనేక జన్మల్ల చేసిన గోహత్యాటీ! మహాపాపాలు నశించి నిష్మళంకుడై తపోలోక ప్రాప్తి కలిగిస్తుంది. 22వ అధ్యాయం పఠింటినా విన్నా సంతానం లేనివారికి సంతానం, విద్య జ్ఞానం లభింపచేస్తుంది. 28వ అధ్యాయం వరఠిస్తే, శ్రవణం చేస్తే బాలహర్యాదోషం నివారణమౌత్‌ది. ఈ పాపం వల్ల ఈ జన్మలో పిల్లలు దక్కకపోయినా దక్కేలా చేస్తుంది. మ 25వ అధ్యాయం పఠనంవల్ల శ్రవణం వల్ల శాపాలు, బాధవను పనర్థన్మం మానవ జన్నే వచ్చేలా చేస్తుంది. ఆరోగ్యం చేకూరుతుద్దిఇ. పతివ్రతయైన భార్య లభిస్తు పుక్రులు గుణవంతులౌతారు. టు 26వ ఆధ్యాయం పరన (శ్రవణాల వలన గోహత్యాదోషం తొలగి సత్సంతా పాప్తి గలుగుతుంది. 27వ అధ్యాయం పారాయణ (గ్రవణాదుల వలన పదచ్చుతినొందిన వారికి తిరిగి పదవి లభించును. పోయిన వస్తువులు తిరిగి లభిస్తాయి. 28వ అధ్యాయ పారాయణ (శ్రవణాదులనల్ల వివాహ్‌ కానివారికి వివాహహ్రాప్తి

సత్వతీ ప్రాప్తి సిద్ధింప చేస్తుంది.

29వ, అధ్యాయం పఠించినా విన్నా క్షయరోగ నివృత్తి ప్రీ తాపాలు, అది భౌతిక, అధ్యాత్మిక ఆది దైవిక విఘ్నాలు, దోషాలు బాధలు నివారణమౌతాయి.

80వ అధ్యాయం పఠించినా విన్నా చౌర్య లక్షణం దూరమౌతుంది.

81వ అధ్యాయం పారాయణ శ్రవణాదులవలన ఇతరుల కుతంత్రాలు కుట్రలు బాధించవు.

82వ అధ్యాయ పారాయణ (శ్రవణాదులచే ఆయురారోగ్యములు కలిగి గండములు నివారణమౌతాయి.

88వ అధ్యాయ పఠన శ్రవణం వల్ల ధనుర్వాతాదిగోగాలు పారింపచేస్తుంది.

4వ అధ్యాయం పారాయణ శ్రవణంవల్ల కార్యసిద్ధి, కీర్తి కలిగిస్తుంది.

35వ అధ్యాయం పళీచినా విన్నా బ్రతుకు తెరువు చేకూరుతుంది. 42మంది పితృదేవతోద్దారణ సిద్ధిస్తుంది.

36వ అధ్యాయ పారాయణ (శ్రవణం వల్ల సర్వ, వృశ్చిక విష బాధలు నివారణమౌతాయి. విషజీవులు కరచినపుడు ఇతరులు పారాయణం చేసిన శమనం కల్గుతుంది.

37వ అధ్యాయ పారాయణం వల్లా శ్రవణం వల్లా చెడుసోకదు, సోకకుండా రక్షిస్తుంది.

38వ అధ్యాయం పఠించిన శ్రవణాల వలన చలి జ్వరం, నూతన జ్వరం శాంతిస్తుంది.

89వ అధ్యాయ పఠన శ్రవణాల వల్ల యుద్ధ విజయం కల్గుతుంది. వ్యవహార లాభం కలుగుతుంది.

40వ, అధ్యా పారయణ శ్రవణాలవల్ల కోరిన కోరికలు సిద్గిసాయి కీరి ధనము, పుత్ర పొత్రులతో వృద్ధి నొందుతారు. కక

39, 40వ అధ్యాయాలు కల్పవృక్షం లాగా ఫాలన్నిస్తాయి. ఎవరు దీనిని అసత్యంగా భావించి నిందిస్తారో వారికి విఘ్నాలు, కలిగి, ఇహపర సౌఖ్యాలకు దూరమౌతారు. సిద్ధేశ్వర గ్రంథసార నింద నిర్వంశం చేస్తుందని గోరక్షనాథుడు అన పెట్టాడు. సిద్ధుల వచనాలు వ్యర్థం కావు కావున భయభక్తులతో శ్రద్ధా సమన్విత బుద్ధిని పఠించి లాభం పొందాలని ఆశిస్తున్నాను.

41వ శ్రీనవనాథపుర సిద్ధేశ్వరుని మహిమను తెలుపు జయా ఘటనా వైచితిని చదివినను, విన్నను సకల భోగ భాగ్యములు కలిగించును, కోరిన కోరికలెల్ల పూర్తియగును.

నన

ఓం అ నవథఖాథ సిద్ధశ్వర చలము ధ్యానం శ్లో గోరక్ష జాలంథర చర్చటాశ్చ అదభంగ కానీఫ మళ్చీంద్ర రాధ్యాః చౌరంగి రేవాణక భర్రి సంజ్ఞాః భూమ్యాం బభూవుః నవనాథ సిద్ధాః జీ గణపతి స్తుతి శ్రీ గణనాథ గౌరిసుత శ్రీకర సత్కృతి విఘృనాశయీ యోగుల జీవనాథలకు యోగ్యత గూర్చుచు పాఠ కాళికిన్‌ త్యాగము, సత్య మార్గమును, తారక సిద్ధిని, లోక సౌఖ్యమున్‌ ఈగదె! ఈశ్వరా వరద! ఇమ్మహి భక్తి ప్రపత్తు లొప్పగన్‌ త్రీ శారాదా స్తుతి శ్రీ విద్యాగుణ। వాణి! సత్యగుణ శీల వివర్ధిని! జ్ఞానదాయినీ పావన సిద్ధయోగి జన పాప విమోచని! ముక్తి దాయి నీ! సేవలు జేతు నాకృతిని శీఘ్రము సార్ధక సిద్ధి జేసి నీ దీవన లిమ్ము పాఠకుల దీనతవాపు గదమ్మ భారతీ ! ఇష్ట దేవతా ప్రార్థన శ్రీ రాజేశ్వర! చిత్త దోష హరణా! శ్రీశాంభవీ సేవ్య! సం సారాంభోధి నిరోధ కారక! శివా! ప్రారబ్ధ కర్మాంత కా! _ నీరేజాక్ష సురాది వంద్య వరదా! నీరాజనాద్యర్చితా! = శ్రీ రామార్చితపాదపద్మయుగళా! శ్రీవిశ్వనాథా! ప్రభో! శ్రీ గురుస్తుతి శ్రీ గురురాజ మౌళికిని చిత్తము నిల్వగ మొక్కి వేడితిన్‌ నా గురు నిల్చి కోరికను నాథ చరిత్రము నడ్చవయ్యనీ = సాగరమార్తి బాపుటకు పాపవినాశక దీన బాంధవా 1 జాగిట లేక నన్ను కడు జాగృతి చేయుము -మత్సురక్షక్రా |

అధ్యాయ సూచిక 1వ అధ్యాయము ............. జె 22వ అధ్యాయము ............ 110 8వ అధ్యాయము ............. 15 24వ అధ్యాయము ............ 122 4వ అధ్యాయము ............. 20 25వ అధ్యాయము ............ 127 5వ అధ్యాయము ............. 24 26వ అధ్యాయము ............ 183 6వ అధ్యాయము ............. 28 27వ అధ్యాయము ............ 138 7వ అధ్యాయము ............. 31 28వ అధ్యాయము ............ 148 8వ అధ్యాయము ............. 35 | 29వ అధ్యాయము ............ 147 9వ అధ్యాయము ............. 39 30వ అధ్యాయము ............ 151 10వ అధ్యాయము ............ 41. | 31వ అధ్యాయము ............ 156 11వ అధ్యాయము ............ 45 32వ అధ్యాయము ............ 160 12వ అధ్యాయము ............ 81 838వ అధ్యాయము ............ 165 13వ అధ్యాయము ............ 56 84వ అధ్యాయము ............ 174 14వ అధ్యాయము ............ 61 85వ అధ్యాయము ............ 180 15వ అధ్యాయము ............ 67 86వ అధ్యాయము ............ 187 16వ అధ్యాయము ............ 78 87వ అధ్యాయము ............ 195 17వ అధ్యాయము ............ 79 88వ అధ్యాయము ............ 201 18వ అధ్యాయము ............ 85 89వ అధ్యాయము ............ 208 19వ అధ్యాయము ............ 92 40వ అధ్యాయము ............ 214 20వ అధ్యాయము ............ 97 | 41వ అధ్యాయము ............ 217 21వ అధ్యాయము ............ 104

వంనెల్నరమాతలే విశ్వంలోని జీవకోటిలో మానవ జన్మ సర్వోన్నతమైంది. ముక్తి కేవలం మానవులకే సాధ్యం. మానవుడు తన అమూల్యమైన జీవితాన్ని మాయలో జిక్కి స్వార్థంతో వ్యర్థ పరుస్తూ, ధనార్జనే ధ్యేయంగా ఎలాంటి పాపానికైనా సిద్ధపడి వ్యర్థం చేసికొంటున్నాడు. ఇట్టి జనుల నుద్ధరించడానికే ధర్మ సంస్థాపనార్థం భగవంతుడు అయా కాలాల్లో తాను జన్నిస్తూ వస్తున్నాడు. అదే విధంగా సంకల్పంతోనే నాటి నుండి నేటివరకు శ్రీకృష్ణుడు, వ్యాసుడు, శంకుడు, జాంబవంతుడు, ఉద్ధవుడు, హనుమంతుడు, తుకారాం , ముక్తాబాయి, రామదాసు, సత్యనారాయణ, చతురానసుడు, కవీరు, పుండరీకుడు, రామకృష్ణ పరమ హంస మొదలైన భక్తులు జన్మించి ధర్మోద్ధారణ మొనర్బారని పురాణేతీహాసాది సత్మథలు తెలుపుతున్నాయి. వాలఖిల్యాది సమస్త బుషులు, ఉపరి చరవసువు ధర్మ సంరక్షణార్థం జన్మించినట్లే నవనాధ సిద్ధయోగులు జన్మించారు. పాఠకులు వీరి చరిత్రను చదివి తమ జీవితాల్ని ధర్మ పథాన నడుపుతారని ఆశిస్తున్నాను. మున్సుడ్‌ శ్రీ భగవదాజ్ఞానుసారం భిక్షాందేహి యని ధ్యానిస్తూ శ్రీ నవనాథ సిద్ధ చరిత్రను మహారాష్ట్ర భాషాంతర్జత (గ్రంథాల ఆధారంతో, సత్సంకల్పంతో, నవనాథ (ఆర్మూరు) పురగిరులందు వెలసిన నవనాథ సిద్ధయోగుల చరిత్రను తెలుగు చేయుచున్నాను. మహారాష్ట్ర సిద్ధ చరతంలో తెలుప బడిన కథలే వీనికి మూలములు. క్షే

సవనాథ్‌ సిద్ధేశ్వర చరిత్రము ప్రథమాధ్యాయము

శ్రీ వేములవాడ రాజేశ్వరుండును, శ్రీ నవనాథ సిధ్దులును, శ్రీ బాసర క్షేత్ర వాసినిశారదాంబికయును, నామనమున చేరి చెప్పించిన విధమున (వ్రాయుచున్నాడను ఒక పరిశ్రీ మద్దురువు గారగు ముదిగొండ రాజమౌళి కవీశ్వరుడు ఆజ్ఞాపించగా 'వ్రాయుచున్నాడను.

ఆది దంపతులైన శ్రీ శివపార్వతులొకనాడు ప్రశాంత సమయంలో సముద్ర తటమున గూర్చుండిరి. అప్పుడు పార్వతి మానవులకు ఆత్మజ్ఞానం ఎలా కలుగుతుందని శివుని ప్రశ్చించింది. అంతనాపరమ్వేరుడు దాక్షాయణీ! మానవుడు మోక్షమందుటకు తమలోని కామ క్రోధాది యరిషడ్వర్గములనావలద్రోసి, అభ్యాస వైరాగ్యాదులచే మనస్సు నేక్రాగ పరచి ధ్యానమగ్నతటతో తన స్వరూపమును ( ఆత్మ జ్యోతి ) తాను గాంచి సచ్చిదానంద స్వరూపుడై వెలుగొంది మోక్షమును కరతలాలోమలకం చేసి కొంటాడని వక్కాణించాడు. అంతనా పరమ పావని యైన నయ్యూమాదేవి 'అరిషడ్వర్గములన నేవి? వాని నెటు

యడంచవలయునో వివరింపుమని కోరెను. అవ్వుడు శివుడీ విధంగా తెలువ నారంఖించినాడు.

1. కామం :- అరిషడ్వర్గములందు ధర్మార్ధ కామ మోక్షాదుల్లోని కామం ఒకటి. అనగా కోరిక దైహిక వాంఛా నివృత్యర్థం భార్యదప్పు పర స్త్రీల నెల్ల మాతృమూర్తిలుగాన్సు, దైనిక వాంఛ పరితృప్య్యర్ధం పరద్రవ్యం మట్టి పెల్ల వలే చూచి సత్పథాన సదాచారుడగుటతో కామమును జయించుట సులభం.

2. క్రోధము :- అజ్ఞానమున ఎవరు ఎలా నిందించినా బాధించినా సహించి సత్యంపై విశ్వాసముంచి సహన శీలంవల్ల దీన్ని జయించనగును.

3. లోభము ;- లోభమే నర్వదు:ఖములకు మూలము ఉదారత్వమున శాశ్వతాశాశ్వత జ్ఞాన సంజనిత వివేకమున దీనిని జయింపవీలగును.

4 మోహము :- స్వార్థము (మాయు వల్ల ఇది జనిస్తుంది. ఈ మాయా ప్రపంచమొక దివాస్వవ్నంగా భావించి సర్వత్రా ఈశ్వర సందర్శనాభ్యాస వశమున దీనిని జయింపవచ్చును.

5. మదము :- తమస్సుచే గర్వం పుడుతుంది. ఉచితానుచిత బుద్ధి గోల్పోయి అన్నియు నేనే చేయుచున్నానను బుద్ధి కలుగును సర్వేశుడే సర్వకర్తయను బుద్ధిబలమున నిద్దానిని త్రోసిపుచ్చనగును,

2

ఈ. మాత్సర్యము :- మాయాంధకార సంజనితమైన యీ మాత్సర్యము స్వపర భేద బుద్దిని కలిగించి నర్వానర్ధ్థములకు దారితీయును. నర్వజీవులందాకే యొక పరమాత్ముడున్నాడను ధృడ విశ్వాసము గలిగి కారుణ్య భావమును పెంపొందించుకొనిన మాత్సర్యమే గాక పై దుర్గుణము లెల్లా నశిస్తాయి.

అరిషద్వర్గములడుగంటినంతనే బురద నీరు స్వచ్చమైన పుడెట్లు అడుగు భాగము సూర్య తేజంబున గోచరించునో ఆ విధముగా అజ్ఞానముతొలగగా, జ్ఞానము ప్రకాశించి నిజమైన ఆనంద మేదో మానవుడావేళ చవిచూడగలడు. అప్పుడే వానికి మానవ జన్మ రహస్యము ప్రదీప్తమౌతుంది. ఇలా సాధించి, తాము తరించి లోకులను సైతం తరింపజేయ నీ భూమిని నారాయణాంశమున జనించిన నవనాథులనెడి సిద్ధయోగుల చరిత్ర విన్న వించెద వినుమని యా పరమేశ్వరుడీ క్రింది విధంగా చెప్పనారంభించెను.

= ద్వారకానగరంల్లో ఒకసారి కలి (ప్రారంభమున రమావతిధైైన శ్రీమన్నారాయణుడు శ్రీకృష్ణునిగాఅవతరించి వర్యాయము ఉద్ధవుడు తన వద్ద కూర్చుండియుండగా కనకపు సింహానముల పై యాదవులందరును అసీనులైనయుండ శ్రీకృష్ణుడు భావి కాలము నాలోచించి యోగద్భష్టి నవలోకింప నారాయజాంశ సంభూతులను నవ నారాయణు కావిర్భవించిరి. అదు 1 కవి నారాయణుడను నతడు మళ్ళీంద్రునిగను, 2. హరి యను నాతడు గోరక నాథునిగను, 8. ఆకాశము ,అగ్ని (అంతరిక్ష నారాయణుడు) తత్వాంఛములను జలంధరుడుగను, 4. ప్రబుద్ధి నారాయణడు కానీఫ నాథునిగను, 5. పిప్పలుడు అనువాదు చరపట నాథునిగను, 6. అవిర్లోకుడనునతడు నాగేశ నాథునిగను, 7. ధృమిలుడనుతడు భరత నాథునిగను, 8, చమీసుడను నతడు రేవణ నాథునిగను, 9. కరఖాజనునాతడు గహనీ నాథునిగను, భక్తులుగా జన్నించి సిద్ధినందిరి. వీరే నవనాథ సిద్ధులను యోగీశ్వరులు.

1. పంచాక్షరి మంత్ర జపము 5. ఒక మాసము ఏక భుక్తము
2. బ్రహ్మచర్య వ్రతదీక్ష 6. ఒక మాసము ఫలాహారము 3 సంపూర్ణ భక్తి తత్సరత 7. ఒకే మాసము నిరాహారము
3. గురుభక్తి, నిష్ట 8. ఒక మాసము నిరంతర సమాధి తదుపరి క్రిమూర్త్యాత్మకుడైన శ్రీగురు దాత్తశ్రేయుల గొల్చి సాంప్రదాయరీతిని లోకమును: భక్తులందరకు నాదర్శమూర్తులై యశస్తేజోవిరాజితులైరి. 8

జగత్కాల్యాణ కారకులైన మరికొందరి చరిత్రమెట్టిదో తెలిసికొందము. అవతార వివరణ :-

1. వాల్ళీకి - తులసీదాసు 7. శ్రీకృష్ణుడు - జ్ఞాన దేవుడు

2. శుకుడు - కబీరుదాసు 8 శంకరుడు - నివృత్తి నాథుడు

3. వ్యాసుడు -జయదేవడు. 9. బ్రహ్మ _ సోపాన దేవుడు

4. ఉద్ధవుడు - నామదేవుడు 10. యోగమాయ- ముక్తాబాయిగా

5. జూంబవంతుడు - నరహరి 11. హన్మంతుడు - రామదాసు

6. బలరాముడు - పుండరీకుడు 12. కుబ్ద _ జనాబాయి పై విధముగా అవతారము లెత్తి లోకము. నుద్ధరించిరి. ధర్మమును వ్యాష్తమొనర్చిరి.

7. మళశ్చింధరశ్చ నిరతం దుశ్చిరితం మమమా ప్రభో | నిశ్చలత్వం మయాదేహి! సశ్చరిత్రంతు కించనైః 2 త్రీ గోదరక్ష నామధేయనిసుతా! సంరక్షితోర్మే స్వయం! పారావారా కృపా కటాక్ష నిరతా।ః కారుణ్య యోగీ ప్రభో॥। _ నిరేజుక్ష గురోర్వికాస మహిమా। భూరి గణో పేతకా॥ భోలాశంకర పుత్ర భవ్యపఠిమా!భోఫాహిమాం హే శివా! 8." జాలంధర్యభవాంబు జాలవిముఖా। నీలాంబరిచ్చేదకా॥ పాలాపేక్షక పాపఖీతి నివృతా! గోరక్ష శిష్యద్భమా ॥| -హీలాపాంగ వినూత్న యొగ నిపుణా! కొరుణ్య యోగీ ప్రభో ॥ లీ రేవాణకోశ్స సదృష్టం! భావాంబుధి సతై ధృవం! నీవారాం! శ్చతు దాస్యంమె ! సేవాభావాత్సదా ప్రభో॥ రు కొనీఫనావ విర్ణ జూ! ధాన్యంమే నిత్యజీవన పానం భక్తిర సేభ్యశ్చ ! నాస్వం ధ్యానామిహే ప్రభో లే శ్రీ చరపట యొగీభ్య నాచరామ్యస్యధా ప్రభో యేచరాచర జీవేఖ్య! నాచరామ్యస్యధా ప్రభోశి 7... భర్తీరీ లోక భర్తీథ్య! నర్హయామి నిరంతరంశి నార్తత్రణ సమొంజసోనిపుణ! భి భర్తిశ్చదాయాగణా 8 కానీఫనాథ విరజా ధ్యానంమే నిత్య జీవనే పానంభక్తి రసేభ్యశ్స్చ నాన్యం భానామిహే ప్రభో! 9, ఆడభంగ నాధ నిరతా పాహిమాం నిత్యజీవనే దృఢ భక్తిరతో యోగీ దవళం స్తుత్వామి హేప్రభో : టే

8. ,మళ్చీంద్రుని జననము :- (కవి నారాయణుడు) ఒకలొక పర్వాయము ఊర్థ్వ చర పసువు అనునతడు రూప లావణ్యవతియైన ఊర్వశిని చూడగా మనో వికారమున నాతనికి వీర్యము స్థలనమైనది. ఆ వీర్యము గడ్డి పోచపై ఐడి మూడు భాగములుగా విడివడి. ఒక భాగము యమునానది, రెండవది పోచనుండి జారి ఒక దొప్పలోను, మూడవ భాగము జలమున పడగా ఒక చేప గడ్డిని మింగినది. ఆ చేప గర్భము దాల్చి మళశ్చీంద్రుని కనెను. అతడే పూర్వ జన్మమున కవి నారాయణుడు. పర్వమేశ్వరుడొకప్పుడు తపోనిష్టా గరిష్టుడై ధ్యానమందున్నాడు. ఆ సమయంలో పర్వత రాజపుత్రిక శివుని గురించి చపము చేయుచుర్‌డును దైవ కార్యార్థం వీరినేకాక మొనర్చుటకు దేవతలు మన్మథుని బంపిరి. మన్మథుడు శివుని కడగేడి మన్మథా(స్తముల ప్రయోగించెను. అందువలన శివునకు మనో వికారము గలుగ కారణమేమని చూడగా నెదుట మన్మథుడు గోచిరింపనుగ్రుడై మూడవ కంటిని దెరువగా మన్మథుడు దగ్ధమయ్యెను. " తదుపరి తపముననున్న శైలజ (పార్వతి) ను గనియామె సౌందర్యముజూచి మనో వికారము కలిగి రేతః స్థలనమైనది వెంటనే యావీర్యము మిగుల కేజోరూపముననంత రిక్షమునకేగసినది అందుండి జలధరుడు జన్మించెనని యొక కథ తెల్పుచున్నది. మరియొక కథః- జనమేజయుడు సర్పయాగము చేయుంచుండగా ఆ యజ్ఞ కుండములలో అనేక సర్పములు వచ్చి పడుచుండెను. అందొక సర్పము శిరముపై శివుని వీర్యము పడినది. అది గత్భము ధరించినది. ఆదియును అగ్ని కుండమున బడి భస్మము కాగా అందుండి గొప్ప. తేజస్సు పుట్టినది. ఆ తేజమునుండియే జలంధరుడు జన్నించెనని తెలుప బడుచున్నది. ఊర్హ్య చర వసువు యొక్క స్థలిత వీర్య భాగము గడ్డి పోచపై బడి నర్మదా నదీ తీరమునందలి ఇసుకలో బడి రేవణునిగా జననమందెను. అట్టి వీర్యములో కొంత భాగము ఒక సర్పము యొక్క శిరము పై ఐడగా నది యనుభవించినది. అది తక్షకుని కూతురైన పద్మని యను నామముగలది నవమాసములు నిండగా వటసిద్ధనాథుని వలన ఆవిర్భావమునంది ప్రసిద్ధిగాంచినది. (ఈ పద్మినీ సంరక్షణ ఆస్తీక మహాబుషి ఒక వట వృక్షము యొక్క తొట్టలో దాచి అవిర్షోత్రుని జన్మకు సహకరించెను.) ర్‌

9. హరినారాయణుడు-గోర నాథుడుగా జన్మించుట మశ్చీంద్రుడు పర్యటిస్తూ ఉండగా ఒక చోట పెంటలో సూర్యుని వలె ప్రకాశించు కేతస్సుగని దివ్యదృష్టితో ఈశ్వరాంశ సంభవమని భూతభవిష్యత్తుల (గ్రహించి తన తపశ్చ్శక్తితో నద్దా నిని అందే పెరుగునట్లు అనుగ్రహించగా ఆ మహిమవల్ల గోరకనాథుని గా అవతరించెను. పార్వతీ దేవి దక్షుని యజ్ఞ కుండమున ఆహుతి యగుట ఒకసారి దక్షుడు యజ్ఞము చేయతల పెట్టి ముక్కోటిదేవతల నాహ్వానిస్తాడు. కాని అల్లుడైన శంకరునకు కూతురైన పార్వతికి మాత్రము అల్లునిపై కోపముచే నాహ్వానమంపలేదు- దేవతలందు ఆ యజ్ఞమునకు బయలుదేరి వస్తారు. లక్ష్మీసర్వతులిద్దరదూ(త్రోవన వెళుతూ పార్వతిని తోలుకొని కలిసిపోదామని కైలాసానికి వెళతారు మేము మీ నాన్న గొరు చేసే యజ్ఞానికి వెళుతున్నాము నీవు కూడా మాతో వస్తున్నావు కదా ? యని ప్రశ్నింప శంకరుడే ప్రథమ హవిర్బోక్త కదా? వారికి నాకును ఆహ్వానముపంపక నీయాగ మెట్లు చేయుండెనని భర్తతో విచారింపగా సాశివుడీ వార్త విని యుగ్రుడై నీవవును వెళ్లవలదని శాసించెను. అంత ఉమాదేవి ఖిన్నురాలై పుట్టింట నింతటి యాగము చేయగా తానువెళ్లనందున తదితర దేవతల యెదుట పరిహానమునకు గురికావలసివచ్చునని పట్టుబట్టగ" శివుడాహ్వానములేకుండా పోవుట యనుచితమని యెంత వారించిననూ వినక లక్ష్మీ సరస్వతులవెంట వెళుతుంది. దక్షుడీమెను గాంచియు కాంచనట్టు మాటడక తల్లిని సైతము పలుకరించ వలదని శాసింపనా గౌరీదేవి పరాభవ చిత్తమై యుండగా నా సభలో నున్న ఇంద్రుడు బ్రహ్మ యీమె రూపలావణ్యములగని మనోవికారమునకు లోనౌటచే బ్రహ్మకు వీర్య స్థలనమౌతుంది. వీర్యము ధోవతి క్రిందకింద. నుండి జూరుతుండగా కాళ్ళతో అదిమిపడతాడు కాని అది క్రింద అదిమి యొత్తుటచే అరవై భాగములు చీలిపోతుంది. ఆ వీర్యమునుండి 60 వేల మంది వాలఖిల్య బుషులు జన్మిస్తారు. ఇంకా ఆ వీర్యభాగ మందొక భాగము మిగలి యున్నది. కాళ్ళు చేతులు కడగికొనుటకై భాగీరథీనదిలోనికి వెళ్లగా మిగిలిన యావీర్యభాగం నదిలో పడుతుంది. ఆ వీర్యభాగం తృణంపై చిక్కువడగా ఆ వీర్యంతో పిప్పల నాథుడు ప్రవేశించెను. 6

పిప్పల నాథ ప్రవేశంబైన యావీర్యకణము కదులతూ సూర్యరశ్మిని గలిసి చర్చట నాథునిగా జన్మిస్తాడు తృణంపై నున్న వీర్య భాగం కదలుతూ జన్మిస్తాడు. కనుక చర్చట యన కదలిక యని భావం కదిలేడి వీర్యం నుండి జన్మించడంచేత అతనికి చర్చట నాథుడను పేరు గలిగెను.

ఇక పార్వతి అవమానభారం వల్ల శిశువు వలదన్నను వచ్చి తిరిగి యాతనికీ మొగమెట్టు చూవుదునను బాధతో అదే యాగ కుండమున దుమికి అగ్నికి ఆహుతియయ్యెను శువుడీ విషయం (గ్రహించి మిక్కిలి కోపోద్రేకమున భయంకరమైన (ప్రళయ తాండవం చేస్తూ తన శిరస్సు నందలి యొక్క జటను భూమిపై కొట్టగా వీర భద్రుడు పుడతాడు. శివుని యాజ్ఞ ననుసరించి దక్ష యజ్ఞము కడకేగి సర్వదేవతలను పరాభూతులనొనర్భి యజ్ఞం ధ్వంసంచేసి దక్షుని శిరస్సును ఖండించి కైలాసానికేగి శివాజ్ఞ మేరకు శాంతిని బొంది కైలాసమందే యుండిపోయాడు. తదనంతరం శివుడు సైతం శాంతించెను,

ఒకానొకప్పుడు భర్తరీ బుషి వుంగవుని యా(శ్రమాంగణము నాక భిక్షాపాత్రయందు వీర్యమునుగని యాశ్చర్యపడియాగ దృష్టిని వీక్షింపగా సూర్యరేతస్సుగా (గ్రహించెను. దానిని దాటి భరతనాథుని జన్మకు దోహదము చేసెను.

హిమాచలమందలి యడవిలో నాక యేనుగు పడుకొనియుండెను. (బ్రహ్మ సరస్వతిని సంకల్పించుకొనగా వీర్యము స్థలితమైనది, యా రేతస్సు ఆ యేనుగు యొక్క చెవిలో వడెను. కొంత వీర్యము భూమిపై వడినది. కరికర్ష వీర్య భాగమున (ప్రబుద్దనారాయడు (ప్రవేశింప కానీఫ నాథునిగా జననమందెను.

మళ్చీంద్రునిప్రభావమున దివ్యజ్ఞాన సంపన్నుడైన గోరఖనాథుడొకనాడు నదీ తీరమున గూర్చుండి మట్టితో నాక బొమ్మను తయారు చేసితన తపశ్శక్తిచే నా బొమ్మకు ('ప్రాణదానమొనర్చ దైవేచ్చ వల్ల నారాయణంశమున కరభాజనుడనునతడు ఆ బొమ్మయందు గహనీ నాథునిగా యవతరించును, దీనితో మొత్తము తొమ్మిది మంది జననము పూర్తియొనది. వీరే నవనాథులు వీరి జన్మవృత్తాంతములు సంక్షిప్తముగా తెలుపడమైనది. తదుపరి వారి జీవిత చరిత్రలు తర్వాతి అధ్యాయములలో వివరముగా వ్రానైనది.

వఇంతకుముందు తెలివనట్టు ఊర్హ్వ్య చరవనువు ఊర్వ్యశినిగని నంత

7

వీర్యపతనమైనది. ఆ వీర్య మొక చేప గర్భమున మళ్చీంద్రునిగా కవినారాయణుడు పెరుగుచున్నాడు. ఆ చేప యమునానదియందున్నది.

ఒకా నొక సమయమందు పార్వతీ పరమేశ్చరుల్లు ఇష్టా గోస్టి జరుపు చుండ పార్వతి ఆర్యా! మీరు నాకొక దివ్యమంత్రమునుప దేశింపుమని కోరెను. శివుడంత నీ కోరిక తీర్చెదను కాని యా దివ్య మంత్రోపదేశ కాలమున నెవరును లేని నిర్జన ప్రదేశము కావలెను, అని ఆ యిరువురు నందిపై ప్రయాణమై యమునా నది తీరమున కూర్చుండిరి. అప్పుడు పార్వతీ దేవికి సంజీవనీ” మంత్రమును ఉపదేశమొనర్చెను.

యమునా నదిలో నున్న చేప గర్భమున నున్న కవినారాయణాంశమున మళ్చీం(ద్రునిగా జనింపబోవు నాతడీ మంత్రమును వినుటచే వెంటనే యాతనికి దివ్యజ్ఞానోదయమై స్వపర బుద్ధి రహితమైన అద్వైత సిద్ధి కల్షిసర్వమూ (బ్రహ్మమయంగా తోచింది,

శివుడు పార్పతితో ఓ దాక్షాయణీ ! ఈ మంత్ర ప్రభావమువలన నీలో నెట్టి యనుభూతి కలిగినదని (వ్రశ్నించెను. పార్వతి నమాదానవివ్వకముందే మత్య్యగర్భాంతర్లతుడగు మళ్చీంద్రుడు, 'బంగారం ఉంది ఆభరణాలు లేవు అంతా 'బ్రహ్మమయమే' నని పలికెను.

ఈ మాట విని శివుడు ఆశ్యర్య చకితుడై జలములో చూడగా మత్సోదరాన కవి నారాయణుడున్నట్టు (గ్రహించి మహాత్మా! నీవిక్కడనే యున్నావా ? నా ఉపదేశం వల్ల నీకు లాభం కల్షింది. ఆంతేగాక ఒక ఆనందపర్స కాలాన దత్తాత్రేయుని ద్వారా నీకి ఉపదేశం చేయిస్తానని అన్నాడు నీవు గర్భమందున్నావు జనమొందిన పిదప బిదరికాశ్రమం వస్తే సకల విషయాలు తెలుపుతానని పార్వతి పరమేశ్వరులు కైలాసానికి వెళ్లినారు.

మత్స్య గర్భంలో నున్న కవినారాయణాంశ మశ్చీంద్రుడు శివోపదేశమైన మంత్రాన్ని జపిస్తున్నాడు. నవమాసాలు నిండగానే చేప నదిలో అండాన్ని వదలి వెళ్లిపోయింది ఆసమయంలో కొంగల గుంపులు వచ్చి అండమును చేపను పొడుచునట్లు పొడవడం మొదలిడినాయి. ఆ కొంగల పోటులకు ఆ అండం రెండుగా చీలపోయింది. అండం ట్రద్దలు కాగానే మిక్కిలి ప్రకాశవంతంగా బాలుడు వెల్వడి ఏద్వనారంభించెను. ఆ యేడుపును విని కొంగలు పారిపోయాయి.

8

అదే యమునానదీ తీరమున చేపలు వట్టుకొనుటకై కామికుడను జాలరి యాబాలుంగని యీ పిల్లవాని నిచటనే వదలిన ఏమృగమైనా భక్షించునని భావించుచుండ పపొదనుండి ఓ కామికుడా! యీ బాలిని మీ యింటికి గొని పొమ్మని యొక మాట వినిపించెను. తీసికొానుటకు దగ్గరకు వెళ్లగా ఓ కామికుదా! ఈతడు కవినారాయణుడు మత్స్యోదరాన దైవవశమున జన్మించెను. ఈతని పేరు మశ్చీంద్రనాథుడు వీనిని పెంచుకొనుమ. ఈతడు గొప్ప యోగీంద్రుడు. మానవులను ఈ సంసారాంబుధిని దాటించు నావ వంటివాడు. నిస్సంశయముగా గొని పొమ్మని యాకాశవాణి పలికెను.

ఈ మాటలు వినగానే సంతానము లేనట్టి యీ జాలరికి పేదకు పెన్నిధి దొరికినట్లు అవసాన కాలంలో అమృతం లభించినట్లు అమితానందభరితుడై యాబాలుని ఎత్తుకొని ఇంటికి దెచ్చి శరద్వతి యను తన భార్య కొసంగి * ఈ బాలుడు భగవంతుడిచ్చిన ఫలమని” పురాకృత పుణ్యవంశమున లభించిన విధమంతయు విశదీకరించెను.

శరద్వతి ఆ బాలుని ఎత్తుకొని ముద్దాడి చంద్రోదయం కాగానే కలువలు వికసించినట్లు ఈన పాలిండ్లలో పాలుపొంగి చేపగా పాలిచ్చి ఉష్ణోదక స్నానం చేయించి ఊయెలలో పరుండబెట్టి జో కొట్టినది. చేప గర్భమునుండి జనించుటచే నా బాలునికి మళశ్చీంద్రుడను నామకరణ చేసి ఐదు సంవత్సరాల వరకు ఆతి గారాబంగా పెంచింది.

ఆ బాలుడు ప్రతి దినం 'బాగీరథీ నదీ తీరానికి తండ్రితో గూఢవెళ్లి ఇంటికి వచ్చేవాడు.

ఒక రోజు కామికుడు బాలుని వెంట బెట్టుకొని నది యొడ్డున గూర్చుండ బెట్టి తను నదిలోనికి వెళ్లి చేపలను పట్టుకొని తెస్తు పల్లివాని ముందు వేస్తూ జాగ్రత్తగా చూడుమని మళ్లీ నదిలోనికి వెళ్లినాడు. నా తల్లి వంశమైన ఈ చేపలుకు ఆపకారం తల పెడుతున్నాడని [గ్రహించి పూర్వం జనమేజయుడు సర్పయాగం చేయగా ఆస్తిక మహర్షి సర్పాలను రక్షించినట్టుగా ఒక్కొక్క చేపను నీటిలో వదిలినాడు. ఆది చూచిన తండ్రి మూర్చుడా! ఎంతో కష్టపడి పట్టుకున్న చేపలను నీటిలో వదుల్తావా ? ఏం బిక్ష మెత్తుకుని (బ్రతుకుతావా ? యని ఒక చెంప దెబ్బ వేసి మందలించెను.

అన్నిటికన్నా పవిత్రమైనది భిక్షాన్నమైనా ఏ దోషములేదు. అని భావించి వెంటనే తండ్రిని తెలియకుండా ద్వైతవానానికి వెళ్ళిపోయినాడు. తిరుగుచూ తిరుగుచూ కాకీ క్షేత్రమునకు వెళ్ళాడు అచట అతనికి తపస్సుకు తగిన చోటు కనబడలేదు.

9

ఉత్తర దిశగా వెళ్ళి బదరికాశ్రమంలో 12 నంవత్పరాలు తపమాచరించాడు. ఇట కామికుడు ఆయన భార్య శరద్వతి బాలుని జాడగానక పరితపించి వెదకి వెదకి ఊరుకున్నారు: మళశ్చీంద్రుని తపో విధానం

మళ్ళ్చీంద్రుని ఖేచరి ముద్రలో ( 'భూమధ్యమున ధృష్టిని నిలిపి కేవలం (ప్రాణవాయువుతోనే ఘోరమైన తపం చేయడం ప్రారంభించాడు శరీరము అస్థిపంజరం వలె ఐపోయింది. అయినా తపో దీక్ష విడనాడలేదు.)

ఆ సమయంలో అత్రినందునుడు త్రిమూరాత్మికుడైన దత్తాత్రేయుడు బదరి కా(శ్రమానికి వచ్చి శివాలయంలోకి వెళ్లి శివుని ధ్యానింప శివుడు (ప్రత్యక్షమై దత్తాత్రేయుని ఆలింగనం చేసికొని యోగ క్లేమములు తెలిసికొన్న పిదప శివునిలో స్వామో ! ఒకసారి బదరికాశమమంతా దృష్టి సారించమన్నాడు. శివునకు మళ్చీంద్రుడు కనిపించాడు.

మృళ్చీంద్రుని వద్దకు వెళ్ళుటకు సంసిద్దులైరి.

ఈ కథ శ్రీ రాజేశ్చర-నవనాథ-వాగ్టేవతలు మరియు నాగురుదేవుడునగు ముదిగొండ రాజమౌళి కవీశ్చరులు నా పై అనుగ్రహమున నా నాలుక యందు నిలిచి చెప్పించిన విధమున, వ్రాసితిని.

శ్రీ కాశ్యష, ఆవక్సార, నైధ్రున, త్రయార్నేయుండును ఆశ్వీలాయన సూత్రుండను కోవసముద్ర వంశ సంజాతుండును శ్రీ మల్లయారాధ్య పొత్రండును శ్రీ నందయారాధ్య పుత్రుండగు రాజమల్లికార్జున నామధేయుడు రచించిన నవనాథ నవనాథ సేద్ధేశ్వర చరిత్రలో

ప్రథమాధ్యాయము సమాప్తము. ఓం తత్సత్‌ ఓం శాంకలి౫॥ ఓం,శాంతిః! ఓం శాంతిః!!! జజ 10

2, ద్వితీయాధ్యాయము

వేములవాడ రాజేశ్వరుందను, శ్రీ నవనాథ సిద్ధశ్వరుండను, శ్రీ బాసరవాస శారదాంబికయును, శ్రీ మద్దురువు గారవు ముదిగొండ రాజమౌళి కవీశ్వరుండును నా మనంబున చేరి చెప్పిన విధము (వ్రాయుచున్నాడను.

॥చదివి తరింపుము!।

శ్రీ దత్తశ్రేయుడు శంకరుడు భాగీరథీనదీ తీరము వెంట నడుస్తూ నలువైపులా పరికించారు. కొలది దూరంలో కపోదీక్షలోనున్న మళశ్చీంద్రుడు అగుపించాదు. చిన్నవాడు నిరావారంతో చిక్కిశల్యమైన - అతని దేహాన్ని చూశారు. వెంట్రుకలు జడలుగట్టినవలి కళ్లు లోతుకుపోయినవి. అతని నుండి కేవలం ధ్వని మాత్రమే వినిపిస్తోంది. వారిరువురు ఆ కలియుగంలో ఇంత ఘోరంగా తపస్సు చేసిన వారి లేరని భావించినారు.

దత్తా! నీనిచటనే ఉంటాను నీవు వెళ్లి ఏ కోరికతో తవమాచరిన్తున్నాడో తెలిసికోమన్నాడు శివుడు. దత్తాశ్రేయడు అలాగేనని మశ్చీంధ్రుని కడకేగి నాయనా! నీవు ఎందునిమిత్తం తపస్సు చేస్తున్నావో సెలవీయమని పలుకగానే మళ్చీంద్రుడు వెంటనే తెలివాంది స్వామో ! ఈశ్వర సాక్షాత్యారార్థం తపస్సు చేస్తున్నాను. 12 సం॥లు కావచ్చింది. ఇతవరకు పరమేశ్వర దర్శనం కాలేదు. తామెవరో తెలిపి నాకు వరమొసంగుమని (ప్రార్ధించాడు. నాయనా ! నన్ను దత్తాత్రేయుడుంటారు. నేను ఆత్రి మహర్షి కుమారుడను నీవు నావెంటరమ్ము నీకు ఈశ్వర ధర్నం చేయిస్తానని దండ ప్రణామం చేసాడు. శివుడు మళ్చీంద్రుని పరమానంద భరితుడై సాష్టాంగ దండ ప్రణామం చేసాడు. శివుడు మళ్చీంద్రుని గుర్తించి ఆలింగనం చేసికొన్నాడు. హరిహరబ్రహ్మంశ సంభూతుడైన దత్తాశత్రేయుడంతట (బ్రహ్మ విష్ణు మహేశ్వరులుగా దర్శనమిచ్చి నిహ్రాను గ్రహ శక్తియేగాక అణిమాద్యష్టసిద్దుల నొసంగిరి. వీరేగాక మళ్చీంద్రుని తపమునకు మెచ్చి వరుణుడు , సూర్యుడు, చంద్రుడు మంగళుడు, శుక్రుడు, యముడు, బృహస్పతి శక్త్వాదులు ప్రత్యక్షమై వారెల్లరు తమ శక్తులను గూడ ్రాదించి తలచినప్పుడెల్ల నీకు సహాయమొనర్హుమని నుడివి మాయమైరి. దత్తాత్రేయుడు సర్వసిద్ధుల నొసంగి భూత భవిష్కద్వర్తమాన జ్ఞానదర్శి నిచ్చి లోక కల్యాణార్థం ఉపయోగపడుమని దీవించి ఆదృశమైరో.

క్షే

మళశ్చీం్రుని పర్యటన మళశ్చీంద్రుని దేవతల అను[గ్రహమును పొంది ఐదరి కాశ్రమందలి దేశ పర్యటన జీస్తూ అటనట దివ్య తీర్ధ, క్షేత్రములను దర్శిస్తూ సప్త శృంగం వరకు వచ్చాడు. దేవికి నమన్మరించాడు స్తోత్రం చేశాడు. కవిత్వ సంకల్పం కలిగంది అది అందరికి ఉపయోగపడాలని భావించారు. శాంబరీ విద్యా విధానం వ్రాయాలనుకొన్నాడు. ఏడుదినాలు నిష్టలోనున్నాడు. వేద నుత యైన జగన్మాతను స్మరించాడు. దర్శనమిచ్చింది ఏం కావాలన్నది ? ప్రజోపయోగర్ధం శాంబరీ విద్యావిధానం వ్రాయాలని సంకల్పంచాను. వ్రాసే విధానం ఎలాగో సెలవీయవలసిందని ప్రార్ధించాడు మళశ్చీంద్రుడు. నాయనా! నీ నంకల్పం నెరవేరుతుంది నా వెంట రమ్మని చండిక మార్తాండ పర్వతం పైకి తీసికొని వెళ్లింది. నాగవృక్ష మహిమ - శాంబరీ దర్భనం అక్కడ నాగవృక్షం కలదు. అది సర్వసిద్ధులకు మూలమైన మాతృ గృహమువంటిది. అచ్వోట తత్సంబంధ స్తోత్రం చేయగా ఆవృక్షం బంగారవర్ణంతో దేదీప్యమానంగా (ప్రకాళించింది. ఆన్ఫక్షం యొక్క శాఖోపశాఖలపై దేవతలు వసించియున్నారు. గొప్ప పరాక్రమవంతులైన 52 మంది వీరులున్నారు. ద్వాదశ సూర్యులున్నారు. తొమ్మిదిగురు జలకన్యలున్నారు. జోగినులు, అప్సరలు, అష్టభైరవులు, శస్తాస్తయామినులున్నారు. అణిమాద్యష్ట సిద్ధులున్నారు. ఇంకాయేఐడి ఇద్దురు అవ్యక్తరూపులునానరు. వీరందరి దర్శనం చేయించింది అంబ. తదుపరి ఇలా అన్నది అంబ నాయనా! బుష్యమూక పర్వతం వద్ద (బ్రహ్నగిరి ఉందీ. ఆ గిరి దాపున ఆంజన పర్వముంది అక్కడ గంగానది దక్షిణ ముఖ్‌గా ప్రవహిస్తుంది. దాని తీరంలో మవోభగవతీ దేవి మందిరం ఉంది. అటనొక శ్వేత కుండమనే జలాశయముంది. అందలి శ్వేతమూలములను ( వేర్లను) ఒక్కొక్కటీ ఆ కుండలో వేయాలి. ఆ జలాశయం ఏనుగు కాలంత వెడల్పుంటుంది. దాని ప్రక్కనే నూరు జలకుండములున్నాయి. ప్రతీకుండంలో అశ్వేత మూలాలు వేస్తూపోవాలి ఏ కుండంలో ఆ శ్వేతమూలం సజీవమై చిగురిస్తుందో ఆ కుండంలో స్నానంతో చెంబుతో వృక్ష మూలంలో నీరు పొయ్యాలి. క్షే2

అప్పుడు సర్వదేవతలూ ప్రత్యక్షమై వరాలిస్తారని చెప్పింది. ఒకవేళ ప్రత్యక్షం కాకపోతే ఆరు మాసాలవరకు చెంబుతో నీళ్లు పోస్తూ ఉంటే ఒక్కో దేవత ప్రత్యక్షమౌతుందిదని చెప్పి దేవి స్వస్థానానికివెళ్లిపోతుంది.

దేవీ చెప్పిన విధంగా మళశ్చీంద్రుని అంజనీ పర్వతం చేరుకున్నాడు. అచటి భగవతీ దేవిని దర్శించాడు. నమస్కరించాడు. శ్వేత కుండాలకై వెదకి శ్వేత కుందాలనూ చూచాడు. ఒక్కొక్క కుండంలో శ్వేత మూలాలువేస్తూ తిరిగి ఒక్కొక్క కుండంలో పపరికించి చూశాడు. అందు అదిత్య కుండంలో శ్వేతమూలం రంగుమారి వచ్చగా చిగిర్చి ఆకులతో సహాకనబడింది. అందులో స్నానం చేశాడు. నీళ్ళు త్రాగాదు వెంటనే మూర్చవచ్చింది. ద్వాదశాగిత్య స్తోత్రం జపించాడు. స్మృతిలోకి వచ్చి చూడగా తన శరీరం నుండి మహాజ్యోతి వెలువడింది. ఆ జ్యోతి తన నావరించింది. అయినా ద్వాదశాదిత్య స్తోతపఠనం మానలేదు అప్పుడు సూర్యదేవుడు కృపాసముద్రడై ప్రత్యక్షమై మళ్చీంద్రుని శారీరకంగా మానసికంగా స్వస్థత చేకూర్చి ఆనందాన్ని కల్గించి మనీ కోరికలు సద్ధిని పొందగలవని ఆశీర్వదించి అంతర్జానమైనాడు.

మళశ్చీంద్రుడు చెంబుతో ఆదిత్య కుండం నుండి నీళ్లను తీసికొని నాగవృక్షం పై పోసి నమస్కరించాడు. ఆదిత్య స్తోత్రం చేస్తూనే వున్నాడు. మళ్లీ సూర్యుడు ప్రత్యక్షమై ఏం కావాలో కోరమన్నాడు. మళశ్చీంద్రుడు స్వామి! కవిత్వం (వ్రాయాలని బుద్ధి పుట్టింది అది సాకల్యం అయ్యేట్టు అనుగ్రహించమన్నాదు. వెంటనే సూర్యుడు కటాక్షించి తధాస్తు అని ఒక దివ్యమంత్రోపదేశం చేసి వెళ్లాడు.

మళ్చీంద్రుడానాటి నుంటి ప్రతి రోజు ఆదిత్య కుండజలాన్ని పోస్తూ ఒక్కోదేవతను ప్రసన్నం చేసికొంటూ ఆరు మాసాలవరకు ఇదే విధంగా దేవతల సహాయంతో శాంబరీ విద్యా గ్రంథాన్ని పూర్తిచేసి బంగాళా దేశమునకు ప్రయాణమైనాడు.

మళశ్చీంద్రుడు బంగాళా ప్రాంత దీవ్య క్షేత్ర తీర్ధ రాజాలను సేవిస్తూ చంద్రగిరి అనే గ్రామానికి చేరుకున్నాడు.

ఆ గ్రామంలో సర్వదయాళుడు అనే గౌడ (బ్రహ్మణుడు కలడు. అతడు వశిష్ట గోత్రజుడు నిత్య స్నాన సంధ్యా జపానుష్టాన పరడై గ్రామాధికారిగా గ్రామాన్ని ధర్మ బద్ధంగా పాలించేవాడు. అతని ధర్మపత్ని సరస్వతి ఆమె పతికి దగిన పత్నిగా గుణవంతురాలు మిగుల సౌందర్యవతి మళ్చీంద్రుడా ఇంటికి బిక్తకై వెళ్లి కూర్చుండెను. సర్వదయాళుడు

18

సరన్సవతీ దంపతులకు సంతానము లేక పోవుటచే నిత్యం చింతుల్లు చుండేవారు. సంతానార్థరం వారు వ్రతాలు, నోములు, తీర్ధయాత్రలు ఎన్నోచేశారు కాని సంతానం కలగలేదు. వారు మళ్చీంధ్రునకు అతిథి మర్యాదలు చేసి బిక్షనిడి ఆయన పాదములపైబడి స్వామి! నాకు సంకానం కలిగే ఉపాయాన్ని చెప్పండని ప్రార్ధించగా మళశ్చీంద్రుడు విభూతితిని తీసికొని ఆదిళ్యునిస్మరించి ఆమెకిచ్చి అమ్మా! ఇది కేవలం విభూతిగా భావించవద్దు నీ గర్భంలో సూర్యనారాయణాంశతో గొప్ప యశః తోజో విరాజితుడగు పుత్రుడు జన్మించి భవిష్యత్తులో గొప్ప సిద్ధుడై లోకాన్ని తరింపజేయగలడు. దీనిని సేవించుము. నేను తిరిగి పండ్రెండు సంవత్సరాల తర్వాత వచ్చి నీకుమారునకు జ్ఞానోపదేశం చేస్తానని చెప్పి వెళ్లినాడు.

ఆ ఇల్లాలు తన చుట్టు ప్రక్కల స్రీలతో మళ్చీంద్రుడిచ్చిన ప్రసాద విషయం వివరించగా వారంతా ఇలా అన్నారు. ఓసి పిచ్చిదానా! అడ్డమైన సాధు సంతులిచ్చే విభూత్యాదులు సేవిస్తే మనం వారివశమై వారి వాంఛా నివృత్తికి కారణమై జీవితం పాడుచేసి కోవాల్సివస్తుంది ఇలాంటివి నమ్మవద్దనగానే ఆమె ఆ భస్మాన్ని ఇంటి వెనుక పెంటలో పారవేసింది. హరినారాయణుడా పెంట యందే వృద్ధి పొందనారంభించెను.

దురదృష్టవంతురాలైన యా సరస్వతి మునుపటివలె జీవితాన్ని గడుపుతున్నది.

శ్రీ దత్తుడును, నవనాథులును కరుణింప రెండవ ఆధ్యాయం ముగిసినది ఓం తత్సతి ఓం శాంతిః ఓం శాంతి! ఓం శాంతిః! వ! క్షేశ్ష

త తృతీయాధ్యాయము

శ్రీ దత్తుడును, నవనాథనిద్ధులును కరుణించి (వాయించిన విధంగా

(వ్రాయుచుంటిని ॥ చదివి తరింపుము॥!

మళ్చీంద్రుడు తాను అనపత్య (బ్రహ్మణియైన సరస్వతికి సంతానార్థం యిచ్చిన భస్మాన్ని మూర ప్రీ జన శంఖాపూరిత మాటల్ని విని పెంటలో పావరవేసి ఇంటికి వచ్చిన ధనాన్ని అంధకారంతో పొందనట్టు, ఇంటికి వచ్చిన కామధేనువును సామన్యమైన ఆవుగా తలంచి వెడలగొట్టినట్లు చేసికొని ఇిన్నురాలై మనసాగింది.

మారుతి దర్శనం- విజయం

మళశ్చీంద్రుడు జగన్నాధపురాన్ని దర్శించి, సేతు ఐంధనుదైన రామేశ్వరుని దర్శించి ఆచట స్నాన మాచరించి వాయునందునుడైన మారుతిని దర్శించెను. ఆ సమయంలో అంజనేయుడు సూక్ష్మ రూపమును ధరించి శరీరంమంకా తెల్లని వెంట్రులతో నిండియున్నాడు. వర్షం పడటం వల్ల మారుతి వర్ణశాలను నిర్మించుకొనుచున్నాడు. మళ్చీంద్రుడిది చూచి ఆశ్యర్య పడ్డాడు. ఓ! కోతీ! నీ శరీరాన్ని కాపాడుకోవటానికి కుంభవర్షంలో గుడిసెేవేయటం దొంగలు దోచిన పిమ్మట దీపం వెలిగించినట్లు ఇల్లు కాలేప్పుడు బావి త్రవ్వినట్లున్నది నీ పని అనగానే హనుమంతుడే విధంగా అనానడు. * ఎవరపు? నీవు అని అడుగగానే మళశ్చీంద్రుడిలా అన్నాడు. నన్ను మశ్చీంద్రుడంటారు నేను యోగిని.

మారుతిః- నిన్ను యోగిని యని ఎవరంటారు ?

మళ్చీంద్రుడుః- నేను పండ్రెండు సంవత్సరములు ఘోరతపమాచరించాను. ఈ యోగవర్గమున తపస్సిద్ధి నందినవాడను.

నేను మారుతి యొక్క సద్ధిని పొందినాదను ఆ సిద్ధిలో సహ(స్రాంశము నీకు చూపిస్తాను చూడుమని అన్నాడు.

మారుతి :- నేను ఇంతవరకు హన్మంతుడే సిద్ధుడను కొన్నాను. నీవు పొందిన సిద్ధిలోని సహస్రాంశ కళాప్రభావము చూపుము లేదా సిద్ధులన్నీ ఇచటనే వదిలి పొమ్ము అని యనెను.

15

మళ్చీంద్రుడుః- దీనికి మా గురువు గారు అంగీకరించరు. ఒకసారి శ్రీ రామచం[ద్రుడు మారుతి పర్వతాలు వేసినప్పుడు అతడు నిద్రనుండి మేల్మానకయే ఆ పర్వతములను నిరోధించినాడు. అదే విధముగా నా గురువు నిరోధక శక్తిని చూపును ఆయన (్రహ్మండము యొక్క బరువును తన గోటితో నాపగల శక్తిమంతుడు కావును నీ 'ప్రలాపముల నాపి నీ ప్రభావమును చూపుము, అనగానే మారుతి కాయమును పెంచి అనేక పర్వతాలను మళ్చీంద్రుని పైకి విసిరినాడు మశ్చీంద్రుడు వెంటనే ఎచ్చోటి నుండి పర్వతములను పెలికిస్తున్నాడే అచ్చోటనే తిరిగి పడునట్లు వాయుభూతవశమున తన శక్తి ప్రదర్శించెను. వాయుసుతుడు ఇట్లు ఆరు పర్వతాలను మళ్చీంధ్రుని పైకి విసిరి విఫలుడైనాడు. కోపంతో మరొక గొప్ప పర్వతాన్ని తన రెండు చేతులతో తలపై భాగము వరకు విసిరివేయ నెత్తగా పర్వతంతో సహా అంజనేయుని చేతిలోని పర్వతం చేతిలోనే ఉండే విధంగా స్తంభింపచేశాడు. కాళ్లు చేతులు ఆడక వాయునందనుడు చిత్రపటమున గీయబడిన బొమ్మవలె అలాగే నిల్చిపోయాడు. మారుతి యిది గమనించి తన తండ్రియైన వాయుదేవుని స్మరింపగా ప్రత్యక్షమై నా కుమారుని వదలుమని మళ్చీంద్రుని కోరినాడు. మళ్ళ్చీంద్రుడు ఉపసంహారమొనర్చగానే ఆయన చేతిలోని పర్వతం యధా స్థానం చేరింది. అంజనేయుడు మళ్చీంద్రుని కడకు వచ్చి నీవు ధన్యుడవు అని పొగడినావు. వాయుదేవుడిలా అన్నాడు. నాయానా! మారుతీ! ఎవడు తన భక్తి చేత తన్ను బంధింపగలిగినాడో వాడి యందు నీ శక్తి యల్చము. నా యందు భక్తి గురువు యొక్క శక్తి ఈశ్వరీ యొక్క వాక్కు ప్రభావమున భక్తుడత్యంత శక్తిమంతుడౌతాడు అన్న వాయుదేవునికి మారుతి స్పేహితులమని పలికి మా కృప నిరంతరము మా మీద యుండవలెనని మశ్చీంద్రుడు కోరినాడు. అప్పుడు మారుతి వాయుదేవీలిలా అన్నారు నీకార్యార్థము మా శక్తిని శుక్రాచార్యుడు దానవులకు తన శక్తిని అర్పించినట్లు, బ్రహ్మదేవుని కార్యార్ధం విష్ణువు మత్స్యావతార ధరించి వేధాలనుద్ధరించినట్లు దారపోయగలమని తెల్పి నీవు నిశ్చితంగా తీర్థయాత్రలకై వెళ్లవచ్చునని అజ్ఞాపించిరి. అపుడు మళశ్చీంద్రుడిలా అన్నాడు. మిరు ్రికాలజ్ఞులయ్యు, నాగ, అశ్వక్థ వృక్షముకడ పూర్వ పరిచయముండుయు నాతో మిరు యుద్దముకేల పూనుకొంటిరని ్రశ్చింపగా మారుతి యిలా అన్నాడు. మళ్చీంద్రా! సేతు బంధన స్థలంలో నీవు స్నానం చేసినపుడే నీ విషయం తెలుసుకొన్నాను నీవు కవి నారాయణుడవు మత్స్య గర్భంలో జన్మించిన విషయం కూడా ఎరిగి నీ విద్యా సామర్భాన్ని చూడాలనిపించి నీవు ఇక ముందు అనేక కార్యాలు సాధింపవలసి 16

యున్నందున నిన్ను పరీక్షించితిని. నీవు ప్రీ రాజ్యమునకు నా కొజకు వెళ్లవలసియున్నది. అచటికి పురుషులెవరూ వెళ్లరు నీ దర్సనం వల్ల నాకానందం కల్గింది. నా భారాళ్నై దించటానికి నీవే యోగ్యుడవు అనగానే అని ప్రశ్నింప అంజమేయుడిలా సెలవిస్తున్నాడు.

మళశ్చీంద్రా! నేను రామునకు నీతా న్వేషణార్థం లంకజేరి వార్తను దెచ్చి తిరిగి ఇంకను జేరి రామరావణ సంగ్రామాంతరం సీతారాములు నయోధ్యకు జేర్చినపుడు సీతాదేవి మనస్సులో స్వామి కార్యము నెరవేర్చిన యీ అంజనేయునకు వివాహం చేసి ధన ధాన్య సంపత్తులొసంగి సుఖాల్లో తేల్చాలని భావించింది. ఇన్ని స్తుఖాలు ప్రీ వల్లనే పొందగలుగుతాడు కాని ఈయన (బ్రహ్మచారి నామాట వింటాడో లేదో అన్నే సంశయం కలిగింది.

ఒకనాడు నన్ను పలచి నాయనా! మారుతీ నేను నిన్నాక కోరిక కోరుతాను. నేను చెప్పిన విధంగా చేస్తానని వాగ్ధానం చేస్తే గాని చెప్పను అను పలుకగానే సమ్రతతో అమ్మా! నీవు ఆజ్ఞాపించవలె కోరడమేమిటి ? మీరేది చెప్పినా చెయడానికి సిద్ధంగా వున్నాను సెలవీయవలెననగా వా చేతిలో చేయివేసి తప్పనని వక్కాణింపుమని సీతాదేవి మారు పల్కెను. అలాగేనని అంజనేయుడు చేతిలో చేయిచ్చి తాము సెలవిచ్చిన తక్షణం ఆచరిస్తాను చెప్పుమన్నాడు. అంజనేయా! నీవు గృహస్థాశ్రమం స్వీకరించాలి ఐహిక భోగభాగ్యాలు అనుభవించాలి ఇదే నా ఆజ్ఞ అన్నది సీతామాత.

ఈ మాట వింటూనే చింతా క్రాంతుడై ఏదియూ చెప్పలేక శ్రీరాముని కడకేగి కూర్చుండెను. రాముడాంజనేయుని దీనావస్థను (గ్రహించి నాయానా! ఆంజనేయా? ఎందకయ్యా అలా చిన్నవోయావు ? నీకు కలిగిన బాధేమో తెలుపరాదా! నేనున్నాను గదా నీ బాధను నేను దూరం చేస్తాను. చెప్పుమన్నాడు జరిగిన విషయమంతా స్వామికి నివేదించాడు మారుతి. శ్రీరామచంద్రుడీ విచిత్ర వృత్తాంతమువిని జ్ఞానదృష్టిని ద్వాపర కలియుగాలు నాలుగు కలిస్కిక మహాయుగం ఇలాంటివి మూడు వందల తొంబది యారు (3986) యుగాలు కలవు, నాలుగు మహాయుగాలవరకు నీవూ నేనూ కలిసి జన్మలెత్త వలసి యుంది. నేను ఇప్పటికి 99వ వాన్ని నాతో పాటు 99వ వాడివే, రావణుడుసైతం 99వ వాడే అన్నాడు.

హనుమా! కర్మ ఫలాన్ని అనుభవింపక తప్పదు. తప్పకుండా సీతాదేవి కోరినట్లు చేయవలసిందేనన్నాడు. స్వామా! నేను పుట్టుకతో కౌపీనంతో జన్మించాను గ్థూహస్థాశ్రమం నిర్వహించడం నాకెలా సాధ్యం మిరె చెప్పండి అనగా రాముడిలా అన్నాడు. నాయనా!

క్ష?

నూవు ఊర్ధ్వ రేతస్ముడవు నీవూ నీ బుభుక్షుత్వం అంటే నీ యొక్క నోటితో చేసే శబ్దం చేతనే స్త్రీలకు సంతానప్రాప్తి కలుగుతుంది. నీ (బ్రహ్మచర్యా నికెలాంటి విఘ్నం చేకూరదు నీ *బు బూ అను శబ్బమాత్రం చేతనే ప్రీలకు ఆనంద ప్రాప్తి సంతాన ప్రాప్తి కలుగుతుంది. ఆచట పురుషలే యుండరు. ఆమె పురుషులకై చేస్తుంది. ఆమె పురుషులకై ఎదురు చూస్తు వుంది దేవ దానవులకు, మనష్యులకు సర్వజీవులకు సంభోగక్రియ ఒకటి కలదనే విషయం తెలియదు. దాన సర్వజీవులు ఇంద్రియ సుఖాన్ని పొందుతాయి. ఆనందం పొందుతాయి అని తెలియగానే ఆమె నన్ను గ్రురించే అనుష్టానం ప్రారంభించింది. న్వయంగా మారుతి తోనే రత్యానందంపొందాలని దీక్షతో 12సం॥ లు తపమారించింది. చివరకు యాగం చేస్తూ ఆ యాగంలో తన్న మాంసాన్ని కోస్తూ యాగదేవతలకు సమర్పించింది. అంతనే ప్రసన్నుండవై యామెకు సొక్షాత్మరించగానే నా పాదములపై బడి నన్ను తామే రతి 'సుఖాన దేల్చుమని కోరింది. ఇది విని నేను కోరిక సీ కోరిక ఎలా సాధ్యమనగానే మేనక స్వామి! తమరి బుభుకార ధ్వని మాత్రం చేతనే సంతానవతులై ఆనందం పొందుతున్నారు. నా దురద్ద్యం వల్ల ఆది నాకు సంప్రాప్తం కాలేదు కాని నాకు రత్వానందమే ప్రసాదించమంది అంత ,. నేనిలా అన్నాను. నేను “పుట్టుకతో కౌపీన ధారినీ, జితేంద్రియుడను సామాన్యుల వలె నాకు అది అసాధ్యమని తెల్పి ఓ కాంకామజణీ! మినగరానికి సుశ్చీంద్రుడను యోగిపుంగపుడు వస్తున్నాడు ఆయన వల్ల నీ కోజిఖ తీరుతుందని సెలవిచ్చాను. అదీ నేను రాజ్యానికి యుణపడి వున్న మళ్చేంద్రా! అది నీవునెళవేర్చాలి వెళ్ళుమనగా మెశ్చీంద్రుడిలా అన్నాడు. స్వామి! తమరీ విధముగా సెలవీచ్చుట న్యాయమా ? ఐహికేచ్చలకు నేనుదూరమై యోగినైతిని మళ్లీ నన్నీ నరక కూపంలోకి త్రోయడం పాడియా?నా (బ్రహ్మచర్యం వ్యర్ధమౌతుంది నాథ పంథా మార్గంలో నున్నవాన్ని ఇలాంటి కుకర్మ వల్ల వార్దేవి క్రుద్దురాలౌతుంది. నిందలపాలవుతాను. స్త్రీ సాంగత్యం యతులకు నింద్యమయింది. అన్నింటినీ నాశనంచేసే మోహశాన్తంవంటిది. దీనివల్ల యింద్రుడు, చంద్రుడు, నారధుడు, కళంకం పాలయ్యారు. రావణుడు ఆదుగంటాడు కామంవల్లనే బ్రహ్మ పంచముఖుడుగా నుండి చతుర్ముఖుడయ్యాడు. త్రయంబకుడు అమిత లేజోవంతుడు బిల్లిని రూసంలోనున్న పార్వతిని గూడి పతనమైనాదు. విశ్వామిత్రుడు కామంతో లోకానికి అమిత్రుడయ్యాడు, నన్ను యిలాంటి వ్యాఘగణంలాంటి నరకయాతనకు గురిచేయడం భావ్యమా? అని అనెను. ఈ మాటలు విన్న హనుమంతుడు నాయనా! మళశ్చీంద్రా! ఇది అనాది నుండి 18

వస్తున్న ఆచారం, గృహస్థాశ్రమంలో సంయమనం కలిగిన నీకు ఎలాంటి అవరోధం, అపరాధం సంభవించు నీ వల్ల మానానాథునికి జన్మ కల్లిధన్యత్వం చేకూరుళుంది. నీ తండ్రి ఉపరి చర వసుపు నీ ఉదరంలో జన్మించి గొప్ప కీర్తితో వెలుగొందుతాడు అని మళ్చీంద్రుని వాగ్దానము తీసికొని (స్తా రాజ్యంలో ప్రవేశించే విధంగా తయారి చేసి అంతార్థానమైనాడు అంతార్థానమైనాడు అంజనేయుడు.

మళ్చీంద్రుడు భూమిపై సంచరిస్తు హింగుళాదేవిని దర్శించడానికి వెళ్లాడు. ఆ దేవి ద్వారము వద్ద యమున్నైనా జయించగల అష్ట ఖైరవులున్నారు. చాముండా. శాకినీ, డాకినీ మొదలగు మహా పప్రచండులైన వేయికోట్లు శక్తులు బ్రహ్మండమునే మింగునట్లున్నారు.

అచ్చటి ప్రదేశం మిగుల భయంకరంగా వుంది సముద్రం ఒకవైపు దట్టమైన అడవులు, గుట్టలు ఆ దండి అడవిలో వులులు, బల్లూకాలు, తదితరక్టూరమృగాలు సంచరిస్తాయి. ఇచటికి యముడు కూడా రాజాలడు మయాను సైతం ఇచట కావలి ఉంచినాడు.

ఈ కంటకయుతమై, భయంకరమైన అరణ్యానికి దేవతలు సైతం రాలేరు. సూర్యరళ్ళి సైతం సోకకుండా చిమ్మ చీకటిగా ఉంటుంది. ఈ వనంలో ఉండడానికి అంజనేయుడు కూడా భీ తల్లి నాడు మానవులకైతే అచటి చేరడమే గగనం ఒకవేళ చేరినా ఆ స్థలం

పై కథ విన్నవారికి భయంతొలగుతుంది. జ్ఞానంకల్గుతుంది పాపం హరిస్తుంది అనన్య (శ్రద్దా భక్తి సమనిత్వ హృదయంతో చదివిన వారలకు అఫ్టైశ్వర్యాలు కలుగుతాయి. నిందించిన పాపము కలుగును విశ్వాస పాత్రులకు సిద్ధేంద్రుడైన మళ్చీంద్రుని ఆశీస్సులు లభిస్తాయి. ఇది మహా మహిమాన్వితుమైంది.

శ్రీ దతుడును, నవనాథలును కరుజింప 8వ అధ్యాయం ముగిసినది

ఓం తత్సతి ఓం శాంతిః! ఓం శాంతిః! ఓం శాంతిః!!! చతుర్థాధ్యాయము ఇ్‌త్తా క్షం

(హింగుళాదేవి ద్వార పర్షనం) శ్రీ దత్తుడును, నవనాధసిద్దులను కరుణించి వ్రాయించిన విధంగా వ్రాయు చుంటిని. 1చదివి తరింపుము!। అనేక దేవతలవర ్రభావం చేతను యోగ బలంచేయను మళశ్చీంద్రుడు ఆ భయంకర వాతావరణంలో ప్రవేశించాడు హింగుళాదేవి ద్వారమును ఏ బైలమూరల ఎత్తు దానికి తగిన వెడల్పుతో విశాలం ఉంది. ద్వారం వద్ద కావలిగా నున్న అష్టభైరవులు నాగవృక్షం వద్ద చూచినది యీతేనని సకల దేవతల్ని ప్రత్యక్షం చేసికొని అనేక వరాలు పొందిన గొప్ప శాంబరీ విద్యా పారగు ల అలోచించి యీతని విద్యను పరిక్షించాలని తమ తమ రూపములు విడిచి సన్నా్యా వేషాలుదాల్చి మశ్చీంద్రుని యెదుట నిల్చి నీవెవరవు? ఎచటికి వెళుతున్నావని (ప్రశ్నించా - స్వాములారా! నేను హింగుళాదేవి దర్శనార్థం వెల్తున్నాను మిరు కూడా వస్తారా ? అ పలికాడు మళ్చీంద్రుడు. ఓ యోగీంద్రా! మేమో భగవతీ వరప్రసాదం వల్ల ఆమె ద్వారపాలకులుగానున్నాం దేవీ దర్శనార్ధం వచ్చినవారి పాప పుణ్యాలు పరీక్షిస్తాం పాపాత్ములైతే వెనక్కి పంపిస్తాం. అవసరమైతే శిక్ష కూడా పలికారు అష్టటైరవులు అనగానే మశ్చీంద్రుడిలా అన్నాడు. ఓ ద్వారపాలకురా! నా పాప పుణ్యాలు కర్మాకర్మలు సర్వం యీశ్వరార్చణం చేశాను. సాగరంలో అలలు పుడతాయి. ఆ అలలు యెందుకు పుడతాయో సాగరానికి గాని, అలలకు గాని తెలియదు. కాని అలలు వస్తూనే వుంటాయి నదిలో నావపై కూర్చుని ప్రయాణం చేస్తున్నప్పుడు రెండువైపుల ఒద్లు (తీరాలు) పరుగెత్తుతున్నట్లు కనబడతాయి. కాని కదలవు గదా! దానికి సాక్షి నావికుడే అనేక స్థల జలాశయాల్లో సూర్యుడనేకంగా కనిపిస్తాడు కాని సూర్యుడొకడే కదా! అయ్యలారా! నాకీ ప్రాప్ర పుణ్యాల సంగతి తెలియదు అనగానే అష్టవైరవులిలా అన్నారు. మానవుడు జగత్తులో జసన్మించడమే కర్మకు మూలం కర్మాకర్మలు ఆయన వేంటే వుంటాయి. న. శాుభవించాల్సిందే కాని క్ర శ్రనిద్ర బ్రహ్మకైనా తరంకాదు. నీవు పలికే మాటలు లేనిదే కరా పే కించిత్‌ (ద్రవ్యమైనా వీధిలో లభించదు. సంకల్పాలు, కల్పనలు అర్జత సౌండు క వై చచె వో మాట సరికాదు. తగిన ప్రమాణాలు చూపి అంబదర్భన వ్యర్థాలాప్రన చేస్తే శిక్షార్దడవవుతావ్రు అనగానే మళ్చీంద్రుడు శాసనం 20

చేయడం శిక్షించడం యమునకు చెల్లు మికు శిక్షించె అర్హత లేదు. యమధర్మరాజు ముందు మోరు దోమల్లాంటివారు యీమాటలు విన్నంతనే అష్ట భైరవులు క్రుద్భలై నిలబడ్డారు. అష్టభైరవులకు-మళ్చీంద్రునకు పోరు కొందరు (క్రిశూలాలు ధరించారు. కొందరుధనుర్భాణములు ధరించారు. బల్లెములు ధరించియున్నారు. మశ్చీం(డ్రుడిదిగని తన జోలెనుండి విభూతిని గ్రహించి దత్తాశ్రేయ గురుదేవుని స్మరించి ఆ విభూతిని నలుదెసల చల్లాడు సర్వదేవతల్నీ స్మరించి తనకు తోద్పడు మని సంకల్పించాడు యుద్దారంభం చేశాడు. వజ్ర పంజరం (కవచం) చేసికొన్నాడు నాసట విభూతిని నలుదెసల చల్లాడు. సర్వదేవతల్నీ స్మరించి తనకు తోడ్పదు మని సంకల్పించాడు యుద్దారంభం చేశాడు. వజ పంజరం (కవచం) చేసికొన్నాడు నొసట విభూతిని ధరించాడు. (ప్రళయాగ్నిని మింగుటకు సిద్ధమైనాడు. అష్టభైరవులు అనేక శస్తాస్తముల ప్రయెగించారు. కాని అవి మళ్చీంద్రునిపై నిష్ప్రయోజనమైనాయి. అష్టభైరవులు తమ శస్తైస్తాలు నిర్వీర్యంకావటం సహించలేక గాండీవాస్తము, వాతాస్త్రం, కామాస్తం, వానవాస్తం, నాగాస్త్రం మొదలగు దారుణమైన అస్త్రాల్ని ప్రయోగించారు. ఇంకా (బ్రహ్మాండమును (మింగే ప్రకయ కాలరుద్రాస్త్రాన్ని అసంఖ్యాక దానవాస్తాన్ని ప్రయోగించారు. అష్టైరవులు అంకాకలిసి ఒకేసారి పై అస్తాలన్ని విడిచేసరికి భూమికే ప్రళయం వచ్చినట్టయింది. గొప్ప గొప్ప పర్వతాలు పక్షులా ఎగురుతున్నాయి. కామాస్రం చాలా మహిమోపేతమైంది ఊర్వశివంటి అనేకమైన అందగత్తెలచటికి చేరుకున్నారు. మన్మథుడు సైతం వారిని చూచి మూర్చిల్లవలసిందే. దేవతలు, దానవులు, మానవులుయతులు లోకరక్షణార్థం ధ్యానమగ్బులైవారు. వివిదాస్త సంజనిత తేజస్సు(లు) బ్రహ్మండమంతా వ్యాపించింది. బ్రహ్మాండం (గ్రహాలు గతులు తప్పినాయి. వరుణుని ఉదరంలో దాగుందామని సూర్యుడు అలోచనల్లో పడ్డాడు. నాగొస్ర విష ప్రభావం అందరినీ మూర్చిల్లేఆ చేసింది. శివుడు కైలాస కవాటం బంధించాడు. రుభ్రాస్త ప్రయోగం వల్ల ప్రళయమే సృష్టింపబడినటైంది. దానవాస్త ప్రయోగం వల్ల అనేక దానవులు జనించి అందరి ప్రాణాలు తీయసిద్ధపడ్డారు. మళ్చీంద్రుడిది గమనించి కామాస్తో పసంహారార్ధం విరక్తాస్తం ప్రయోగింపగా నది ఆగింది. నాగాస్త్ర ఉపసంహారం గారుడాస్త్రంచే చేశాడు. బ్రహ్మస్త ఉపసంహారం తనవద్ద లేనందున వ్రర్తుణ దేవున్ని ప్రార్థించి ఎదర లాన్‌ ట్రాఛాల్యు ప్‌ స లట ప గి 86 వే (4 0 .41వ1.) ఇఒ

దాన్ని ఆపేశాడు. కాలాననాస్త్రాన్ని సంజీవాస్త్రంతో అపాడు. ఈ విధంగా అష్టభైరవుల అ'స్త్రాలన్నింటిని నిర్వీర్యం చేసి శాంతింపజేసినాడు.

మశ్చీంద్రుడుగ్రుడై ఆష్టబైరవుల అవయవాలన్నింటినీ స్తంభింపచేశాడు. వాసవీ శక్త్యాస్త ప్రయోగం చేశాడు దానిచే గొప్ప శబ్దం పుట్టింది. ఆ శబ్దం విని అంబ తనపరిచారికల్ని విషయం తెల్సికోమన్నది. వారు ఒక కోటి అందమైన స్త్రీ రత్నాలు, వారేగాక శాకినీ, డాకినీ-చాముండ, జలదేశతలూ చేరారు. ఇంకా చండా-రండ-ముండ, కుండ-మండ,

వండ,వితండ మున్నగు వర్ణించ తరంగాని స్రీ జాతులెన్నో చేరుకున్నాయి. ముందుగా ఐదారుగురు విషయాన్ని పరిశీలించారు ఆతి భయంకరమైన పరిస్థితి సంక్రమించిది. వారు సైతం అస్త్రాలను ప్రయోగించారు వాటిని కూడా మళ్చీంధ్రుడు నిర్వీర్యం చేసాడు. వాతాస్తం, ఆకర్షణాస్తం వల్ల ఆష్టభైరవులు క్షీణించిపోతున్నారు నిశ్చేష్టులై కకావికలమైనారు. స్మృతిహీనది సమ్మోహనాది అస్త్రాల్ని ప్రయోగించగా గుప్తంగా అవి వాఠి శరీరాల్లో ప్రవేశంకాగానే కొందరు మూర్చితులైనారు. కొందరు పిశాచాలవలె తిరగటం (ప్రారంభించారు. కొందరు చప్పట్లు కొడుతున్నారు. కొందరు వివిధ రకాల నాట్యం చేస్తున్నారు. కొందరు అదే పనిగా నవ్వుతున్నారు. కొందరు పైకి విమానం వస్తోందని పలుకుతున్నారు. కొందరు వెనుకకు నడుస్తూ పడుతున్నారు, కొందరు పాటలు పాడుతున్నాకు. మతి భ్రమించి కొందరు అడవుల్లో బడి తిరుగుతున్నారు. కొందరు నేలపై పొరలుతూ మట్టిని పైనచల్లుకుంటున్నారు. మరికొందరు తమ ఇంటిపైనున్న వాస్తాల్ని తీసిపారవేస్తున్నారు. కొందరు మంగళం- మంగళం ఉదో-ఉదో అని అరుస్తున్నారు. మరికొందరు రాళ్లతో తమ ఎదలపై కొట్టుకుంటున్నారు. కొందరు బూడిద పూసుకుంటున్నారు. మరికొందరు

పైకి ముఖాలు పెట్టి అలక్‌-నిరంజక్‌ అంటున్నాడు. బిక్ష అడుగుతున్నారు. మళ్చీంద్రుడు మరో అస్త్రం ప్రయోగించగానో మిగిలినవారి వస్తాలన్ని శరీరాలపై నుండి మాయమైనాయి నగ్నంగా నాట్యం చేయసాగారు. మళ్చీంద్రుడు మాయాస్త్రాన్ని ప్రయోగించాడు. దానితో అనేక పురుషులుద్భవించి ఇచట నున్నట్టి స్త్రీల చెంత జేరి రతికార్యం ప్రారంభించారు రతిలో మగ్నమైన చాలా సేపటికి స్మరణాస్త్ర యోగం చేశాడు. దాని (ప్రభావంతో ప్రీలందరు తాము నగ్నంగా నున్నట్లునూ ఎదుట గల పురుషులనుగని తలవంచుకొని పరుగెత్తటం ప్రారంభించారు. లజ్జితులైనారు మానంచేత సగం చచ్చినారు. పరుగెడుతూ త్రోవలో అప్టభైరవులు నానా ఇబ్బందులు పడుట చూచారు. కొందరు

లి

రక్తాన్ని కక్కుతున్నారు. కొందరు కనుగ్రుడ్లు తేలవేస్తున్నారు. అది చూచి సరాసరి అంబకడ కేరినారు. నగ్నంగా నున్న యీస్రీలను చూచి ఇదెలా జరిగిందని ప్రశ్నించింది అంబ. అమ్మా! మాపుణ్యం క్షీణించింది అందుకే యిలా జరిగింది. మిరు గూడా యిటనుందవలదు. యీస్థానాన్ని వదలాలి లేదో అష్టభైరవులంతా కుప్పకూలినారు. అట్టి వీరులకె ఆగతి కలిగినవుడు మనకేది భద్రత ఆయన యెవరో ఒక యోగీశ్వరుడు. (బ్రహ్మాండాన్నే కబళించేట్టున్నాడు. ఆయన శక్తిని పంచభూతాలే వికలమైనాయి. తొందరగా దివ్య దృష్టిని పరికించింది. అతడు ఉపరిచర వనుపు కుమారుడైన కవినారాయణాంశతో పుట్టినవాడు భూమిపై పర్యటిస్తున్నాడని తెలిసికొని వారందరికి వస్త్రములను ధరింపజేసి, హింగుళాదేవి ముందు నడువగా మిగిలిన వారంతా ఆమో వెంట పయనమై మళశ్చీంద్రుని కడకు చేరుకున్నారు. దేవి మళ్చీంద్రుని కౌగిలించుకున్నది. అంబనుగని మశ్చీంద్రుడామె పాదములపై వ్రాలినాడు దేవి యాతని తేవనెత్తి నాయనా! ఇట గూర్చుండుమని ఆయనను తన తొడపై గూర్చుండబెట్టుకొని మిక్కిలి (ప్రేమతో ఓ! యతివరా! అష్టభైరవులను ముందు కాపొడుము. అన్న మాటవిని వాతాస్త్రం ఉపసంహరించాడు. వెంటనే అష్టభైరవులు కదిలి లేచి నిలిచి చూచేటప్పటికి మళశ్చీంద్రుడు అంబ తొడపై కూర్చుండి యున్నాను. భైరవులు జరిగినదంతొ వివరించారు. మళణ్చీంద్రా! నీ ప్రతాపం నా ముందు కూడా ప్రదర్శించి చూపుమని దేవి అడిగింది. అమ్మా! ఎలా చూపాలని ప్రశ్చించాడు మళ్చీంద్రుడు. నాయనా! నీ ముందున్న పర్వతాన్ని పెకి లేపి తిరిగి యధాస్థానంలో వుంచుమన్నది అంబ. మశ్చీంధ్రుడు నాగదేవతను స్మరించి విభూతిని మంత్రించి చల్లగా గరుడుడు పామును నోటకరచుకొని ఆకాశమున కెరిగినట్లు ఫణీదేవత ఆ పర్వతాన్ని సులభంగా మట్టిని సైతం (క్రిందపడినట్లు అకాశానికెత్తుకాని పర్వతాన్ని పట్టుకొని త్రిప్పనారంభించింది. "వాయువును కూడా ఫణికి సహాయంగా ఉంచాడు మళ్చీంద్రుడు తిరిగి చానిని యధాస్థానంలో ఉండేటట్లు చేశాడు అప్పుడు అంబ మనంబున సంతృప్తి జెంది ధన్యుడవు అని ప్రశంసించింది. తదనంతరం అంబ అళీస్సువల్ల అమె స్వస్థానంలో మూడు దినములుండి వెళ్లేటప్పుడు మాత ప్రసన్నయె రెండు ఆప్రములను ప్రసాదించింది. శ్రీ దత్తుడును, నవనాధులును, కరుణింప 4వ ఆధ్యాయం ముగిసినది. ఓం తత్సతి ఓం శాంతి! ఓం శాంతిః! ఓం శాంతిః!!! 23

5. పంచమాధ్యాయము శ్రీ దత్తుడును, నవనాధసిద్ధులను కరుణించి వ్రాయించిన విధంగా (వ్రాయుచుంటిని చదివి తరింపుము॥ మశ్చీంద్రుడు అంబకడ అనుమతిగైకొని పర్యటిస్తూ ఒక పల్లెటూల్లోని దేవాలయంలో పడుకొన్నాడు రాత్రి 12 గం[ల సయమంలో సమిప అడవుల్లో దివిటీలు కన్సడినాయి. అవి అటు నుండి ఇటు ఇటునుండి అటు తిరుగుతున్నాయి. మళ్చీంద్రుడు పరిశీలించి ఇవి భూతములై యుండునని భావించి వాటిని ప్రసన్నం చేసుకోవాలనుకొన్నాడు. వాటివల్ల భవిష్యతులో ప్రయోజనమని అంటారు. కాని నాడు శ్రీరాముడంతటివాడు భూతాలను రాక్షసుల యొక్క మాయల్ని పారద్రోలుటకు ఉపయోగించుకున్నాడు. అమృత వృష్టి ద్వారా బల్లూకాలను కోతులను లేపినాడు సంత్‌ తులసీదాసు కూడా భూతాలను (ప్రత్యక్షం చేసికొని మారుతి ద్వారా శ్రీరాముని దర్శించినాడు లోకంలో (ప్రతి చిన్నవాడితోను పని బడుతుంది. ఎవరినీ చిన్న చూపు చూడగూడదు. అ విధంగా మనస్సులో భావించి అంబయొసగిన ఆ'స్రాన్ని ప్రయోగించాడు. దాని ప్రభావం వల్ల భూతాల కాళ్లు భూమికి అతుక్కుపోయినాయి. భేతాళుని సభలో భూతగణాల సంఖ్య చాలా తక్కువగా ఉంది. త తిమ్మా భూతగణాలేమైనాయమో శరభానదీ తీరంలో నున్న వాటి జాడ తెలిసిక్షాన్సటక్రు కొన్నింటి పంపించాడు. అక్కడికి వెళ్లి పరిశీరించిగా రాళ్లవతె భూమిలో పౌతబడినట్లు భూమిక్తి అతుక్కొన్సి నిలబడిపోయినాయి. ఎవరో-సిద్దుడు యీ పనిచేసినట్లు తెలిసికొన్నాయి. ఆనీ ఆ ప్రదేశంతో ఒక పర్వతం మొడ మళ్చీంద్రున్ని చూసినాయి. ౮ అతడు బాల సూర్యునివలి 'ప్రకాశిస్తున్నాడు. శరీరముంళా చందనం పూసుక్షున్నాడు ముఖమున విళూత్సి రేఖలున్నాయి. చెవులకు కుండ లాలు . శరీరం న్నాడు, మెరుస్తోంది. తలపై జూటముంది. కనులు అకర్భాంతములైయున్నద్రి కను గరం ఛాయతో తేజోవంతంగా ఉన్నాయి. చేతులు మోకాళ్ళును దాకునట్నన్ని ఆ వజ్ర ఫ్‌ లీప్‌ క్‌ ష్‌ స | స న ఆ అశని ప్రక్క మారుతి గోచరించాడు. అతని చేశ్రులృదు కట “స ీసున్నారు. జాలున్నాయి. భరి-వ్ర్య్వః జత

అనే రెండు గ్రంధాలు అచ్చోట నున్నవి. యోగుల్లో భద్రనిగాను,నక్షత్రాలో చంద్రునిగాను వెలుగొందుతున్నాడు మళ్చీంద్రుడు. మన భూత గణాలన్ని యీయన వల్లే ఆగాయిని అనుమానించాయి. అతని దగ్గరగా వెళ్లి స్తృభంచిన మా గణాలను వదులుమని అడిగాయి మళ్ళీంద్రుణ్ణి మళ్చీంద్రుడిలా అన్నాడు అనీ అలా స్తంభీ భూతంకాగా మోరెలా వచ్చారు అయ్యా! వీటి సమాచారం తెలియక మా ప్రభువైన భేతాళుడు వెదకుటకై మమ్మల్మి పంపాడు.దయచేసి వదలమన్నాయి భూతగణాలు వదలను, మో ప్రభువునకీ విషయం తెలపండి అన్నాడు మళ్చీంద్రుడు.'మా ప్రభువు చాలా చెడ్డవాడు బ్రహ్మాండాన్ని బంతివలె ఆడంచగల బలవంతుడు నవనాగులంతటి మహా బలశాలురు సైతం యీతనికి భయపడతారు దేవతలు దానవులు-గంధర్వులు భేతాళుడు మహాబలవంతులంటారు. ఆయనతో మారు ఆ జన్మ శత్చత్వం పెట్టుకోకండి, ఆయనకీ విషయం తెలియనీయం వదలండి అని వేడుకున్నాయి భూతగణాలు. మి ప్రభువు నా దగ్గర ప్రాగడకండి! ఆయన ఐలమెట్టిదో నేనూ ప్రత్యక్షంగా చూడాలి వెళ్లండి! వెళ్లి యా విషయం మా స్వామితో వివరించండి అనగానే వార్తవిన్నంతనే భేతాళుడుగ్రుదై సర్వభూతగణాల్ని ఏకం కమ్మనంది అన్నాడు కాని వాటిలో కొన్ని గుప్త చారగణాలు యీ క్రింది స్థానాల్లోకి వెళ్ళినాయి. ఆర్యస్టానం, పంజాబు, గుజరాతు, బంగాళము,మౌళవ, మేనాడ్‌, తెలంగాణా, కర్ణాటక, కుండాల్‌, కైకడ్‌ [మొదలగు చోటకు వేళలో వాటివద్దకు చేరుకుని విషయం తెలిపి కాన్ని నాథుని వద్దకు వెళ్లిన్నాయి. మొదలుగాగల 8 కోట్ల భూతాలు ఒక పర్వతంలొగొ వీరభద్రుని నాయకత్వాన మళ్చీంద్రని వద్దకు వేంచేసినాయి. వారందరూ జేర కోలాహలం చేయగొ భూమ్‌, స్వర్గం, పొతాళాలు కంపించిపోయినాయి. దం చేసికొన్నాడు. మళ్చీంద్రుడు వెంటనే వజ్రపంజర కవచం తనచుట్టు భద్రం న్నా! భూ నున్నాయి. కొన్ని వృక్షాల్ని పెకిలించి తగణాలు స్మశాన వస్తువుల్ని వరం వలి కురిపిస్తున్నాయి. విసి ” త ద్రున్ని అవేమి చేయలేకపోయినాయి. రాయి. వజ్రపంజర కవచ ప్రభవాంచే మభ! ఆ జశూనకు చాలొ యెత్తున పర్దకుటీరంటా క్ష ష్‌ + కారం చేస్తో అగ్ని వర్షం కురుపించాయి.ఆ స్పేగా ఆగిపోయాయి. మరికొన్ని హా హో! క 25

ఆగ్ని బాధకు జంతుజాలం, పక్షులు దూరంగా పరగెత్తాయి. వెంటనే స్రభిదురు జలదాస్తాన్ని అభిమంత్రించి ఆ ఆగ్నిని భూతముల పైకి విసిరాడు. దా ల్‌ డగా దృశ్యా దృశ్య భూతగణాల్ని సముద్రాన పద్దాయి. ఆ అస్త్రం ఆకాశమార్గంలో ఉం జలదాస్త్ర ప్రయోగాన చల్లార్చినాడు మళ్లీ భూతాలన్ని చేరుకున్నాయి. న్పర్మా(స్తాన్ని వ్రయోగించాడు దానితో ఆ భూతగణాలన్ని భూమికి అతుక్కుపోయినాయి. అందు ఇద్దరు మాత్రం దాని ప్రభావానికి లోనుగాక మళ్ళ్చీంద్రున్ని పట్టుకోవడానికై ప్రయత్నం చేశాయి. వద్రాస్త కవచధారియైన మళ్ళ్చీంద్రుడు వారికి చిక్కలేదు. విలాధ్యుడైన భేతాళుడు దగ్గరకు వచ్చి వజ్రాస్త్రాన్ని మింగివేశాడు. వెంటనే మళ్ళ్చీంద్రుడు వాసవాస్త్రాన్ని ప్రయోగించాడు దానిమధ్య భేతాళ్తుని మధ్య గొప్ప యుద్ధ్‌ జరిగింది. ఒకరిని మించి ఒకరు భీకళంగా పోరాటం సాగిస్తున్నారు. సప్త సముద్రాలు కల్లోలితమైనాయి. ప్రళయం వచ్చినట్లుయింది. ఏడుగురు భూతనాథులు మళ్చీంద్రుని కాళ్లు పట్టుకొని భూమిపై -కొట్టుటకు ప్రయత్నించేలోగాన్లే మళశ్చీంద్రుడు వజ్రాస్త్ర స్తోత్రం వ్రేస్స కవచంలా అష్ట దిగ్భంధనం చేశాడు. మధు, తిల, కుంభకర్ణ, మాలి, క్రమ్షల, ముచుకుంద, త్రిపుర అనేవి చాలా బలమైనవి మళ్ళ్చీర్రద సహయార్థం వచ్చిన దేవతల్రు ఘోరయుదం చేసినారు. స అ వరొకటి ఒక్కో భూతంలో యద్ధాని తలపర్దాయి. మధు మహ్మదుతో, మాలి మల్లనితో, ముచికుందుడు మహిషాసురునికో మైడలుగువారు ఆయా గణాలతో ముష్టి యుద్దం చేయస్తాగ్గార ఒక దివమ్స, ఒకరాత్రి గుహ్యాంగమ్నులపె తాడనం చేస్సిక్రాన్సార్స ఇక అతా అలసిష్తోర్సు అద్భశ్యమైనార్ర వాసవాస్త్ర శక్తి ప్రయోగించాడు మశ్ళీ ద్ర ద భేతాళుని క్రేవుల్లో ప్రవేశించింది దానితో అతడు నేలగ్వభ్రిన్నాక్ష అం దుఅ మాయమైపోయింది. తిరిగి భేశ్రాళ్సడ్ర మళ్లీ శ్వోడ్స గురి గూడి శక వార్ష జాకీ అతుక్కొని నిలగ్రి్రై్యక్రూర్త ఎటూత్రోోన్సి పరిస్థితి కళ్టటంవల్ల మ |జ భూమికి జొచ్చినారు. | సిద్ద యోగీంద్రా మా దోషష్షమ్చున్స 'సైవుడు ఈ శ్బ్రంద్రుని శర్వ నారాయణాంశ సంభూతుడువ కౌపాడ్రున్షన్సి వేడకొన్నాక్ష ము సాక్షాత్ష క్ర నాడు విభీష్షల్లుక్చ రా భరించలేక శ్రీహరి మరీ క పొందినట్లు తండ్రి బాధ్రల్స రక్షింపుమని పల్పుమార్త మనసవిచ్రేసి స తొరమృన్న రక్షించినట్లు తొందరగా స్స సర్వవేళ్ర మ్‌క్తు ద్ర్యా 'ఏలమై మొర చెప్పిత్త ఫై అలా 26

వింటామని (బ్రతిమాలుగూ ఇంకా ఇలా అన్నారు. స్వామి! యమున్ని యమధూతలు, విష్ణుధూతలు దాన్యం చేసినట్లు మేము కూడా మో ఆజ్ఞా బద్ధులమై మసలుకొంటాము మోరు చెప్పినట్లు చేటనిచో మహాపాపం సంక్రమిస్తుంది. అని ప్రాధేయపడగా మళ్చీంద్రుడు నేను ప్రయోగించే * శాంబరీ విద్యకు మిరు సర్వదా విధేయులా యుండాలి. అనగానే అషభైరవాది భూత గణాలు తమను పిలుచు విద్యను “ప్రసన్న సిద్ధి ని తెలిపి నమస్మరింప మళశ్చీంద్రుడు వాతాకర్షణాస్ర ఉప్క,ంవోరం ఖభూతగణాలన్ని భూమికి అతుక్కున్న వారు విడిపడ్డ్డారు అదరూ మళ్చీంద్రునీ చుట్టూ చేరి బద్ధాంజలులై శాంబరి విద్యా ప్రయోగంతో లోకోపకారం చేసే యీ స్వామికి మనమంతాదాసులమై యుండి అవసరమైనపుడు సహాయం చేయాలని తమలో తాము భూతగనాలు చెప్పికొన్నాయి.

మళశ్చీంద్రుడు వారితో మరో కొరిక కోరాడు అష్టఖైరవాది భూతగణాల్లారా! మన యిరువురి మధ్య జరిగిన ఈ యుద్ధగాథను ఎవరు చదువుతారో ఎవరు వింటారో వారిని మోరు బాధపెట్టవద్దు. తమకు ప్రియమైన వారిగా భావించాలి చూడనట్లు యీ కథా సంవిధాన (గ్రంథం ఎవరి యింట్లో ఉంటుందో వారి యింటి పరిసరాలకు సైతం మారు చేరవద్దు. వారి విఘ్నాలు దూరం చేయాలి. అయింటివారు త్రోవలో కలిస్తే వారికి ఏ హాని చేయకుండా ప్రక్కకు తొలగాలి అని వారి నుండి మరు కోరినట్లు నడుచుకొంటామని వాగ్ధానమొసంగి తమ తమ స్థానాలను వెళ్ళిపోయినారు.

తదనంతరం మళశ్చీంద్రుడు ద్వాదశ మల్దారులను దర్శించి వృత్తాంతం తదుపరి ఆధ్యాయంలో తెలిసికొంటారు.

ఆ (గ్రంథంలోని ప్రథమాధ్యాయం చదవటం వల్ల శరీరరోగాలు దూరమౌతాయి. ద్వితీయాధ్యాయయ పఠనం వల్ల మారుతి దర్శనం అవుతుంది. చతుర్ధాయ పఠనం వల్ల నర్వ కార్య సౌకల్యము -రాజపూజ్యత కల్గుతాయి. పంచమాధ్యాయ పఠనం వల్ల మానసికోల్లాసం, శారీరకోత్సాహం సంభవిస్తుంది.

శ్రీ దత్తుడును, నవనాధులును కరుణింప 56వ ఆధ్యాయం ముగిసినది. ఓం తత్సతి ఓం శాంతిః ఓం శాంతిః! ఓం శాంతిః!!! మా! ల్ల

6 షష్టమాధ్యాయము శ్రీ దత్తుడును నవనాధసిద్భలను కరుణించి వ్రాయించిన విధంగా వ్రాయు చుంటిని చదివి తరింపుము। మళ్చీంద్రుడు దేశ పర్యటన చేస్తూ కోంకణ దేశములోని కూడాల ప్రాంతమందలి ఆడూడ (గ్రామంలో ్రవేశించాడు ఆ గ్రామం చివర గల దుర్గాలయంలోని మహాకాళిని దర్శించుటకు వెళ్లినాడు ఆ కాళిక మహా భయంకరమైనది శివుని చేతిలోని కాళికాస్రంతో 'ప్రకాళశిస్తోంది ఆ కాళికాస్త్రంతో శివుడు దైత్వమర్థనం చేసి సంతసించినాడు దైత్వమర్థనం చేసి అలసిన అస్త్రంతో శివుడు ఇలా అన్నాడు ఓ ఆస్తమా నీవు కాళికాదేవి వరాన్ని ఎందుకు పొందకూడదు నీకు కావలసిన వివరాలను అడుగు అనగానే కాళి కాస్త్రం ఇన్ని రోజులు నేను నీ య'స్త్రాగారమందు నిల్చి నీవు ఆజ్ఞాపించిన విధంగా పృత్విపై అనేక దుష్ట శిక్షణగావించి ఆలిసిపోయితిని అని అన్నది అప్పుడు శివుడు ఇపుడు నీవు అంబిక చేతిలోకి వెళ్లుమని ఆజ్ఞాపించాడు స్వామి నాకు కొన్నాళ్లు నాకు విభ్రాంతి కొజకు సయమమిచ్చి తర్వాత దానిని కాళికామాత అంబ చేతిలో నుంచినాడు వెంటనే మళ్చీంద్రుడిలా అన్నాడు ఓ దేవీ సూర్య బింబం చిన్నగా అన్నా దాని ప్రతాపం డ్రిభువనాల్లో ఉంటుంది నాడు పాండునందనుడైన అర్జునుడు రామేశ్వర సేతు బింధనంలో మారుతిని ఓడించి తన రథ కేతనంపై నివసించేట్లు చేసికోని కీర్తిని పొందినాడు అదే విధంగా నాశక్తిని చూపి కీర్తిని పొందుతాను అనగానే కాళిక ఓ బ్రష్టా నీవు నీ (ప్రగల్భాలు కట్టిపెట్టి యిటనుండి వెళ్లుము నీ పుట్టుక నాకు తెలుసు నీవు బోయ వాని కుమారుడివి నీకీ డాంభికమెందుకు? మనస్సు నంద హంకృతి మహాపాపం అది నీలోనే వుండనిమ్ము మొత్తం భూతాల్ని వంశం చేసికోవడం పెద్దగా భావిస్తున్నావేమో నేను శివుని హస్తమందలి అస్త్రాన్ని నా దృష్టిని శ్రిప్పితే బ్రహ్మందాన్నే క్రిందుమోదు చేయగలను ఎక్కడైనా దోమ మందరాజలాన్ని కదలించగలదా? అని అన్నది ఓ దేవీ వామనున్ని బలి మళకంగా భావించి ఎమైనాడు? అని మశ్చీంద్రుడనగానే కాళిక వామనునివలె ఎమి చూపిస్తానో చూపించమని కోరింది అనగానే మళ్చీంద్రుడు ఓ ఆస్తమా నీవు శివుని చేతిలో ఉండి నీ ప్రతాపం చూపించానంటున్నావు ఆ ప్రతాపం ముందు నీవు చూపించు తర్వాత నేను చూపిస్తానని పలికాడు వెంటనే అంబ చెట్టు ఆకాశాన్ని ముద్దు పెట్టుకున్నట్లు భయకరంగా భూమ్యాకాశమంతా వ్యాపించి వెంటనే మళ్చీంద్రుడిని చూచి వాతాస్త్యమును ప్రయోగించగా అంబ తూలడం ప్రారంభించింది వేంటనే ఆమె 28

సింహాసనం పై కూర్చుండి బ్రహ్మండమంతా తేజస్సు వ్యాప్తం చేసింది ఆమె నోటినుండి వెల్వడు భీకర ధ్వని వేల మేఘ ఫఘర్దనము వలె ప్రతిధ్వనించి అనంత సూర్యతేజో ప్రకాశం తటిల్లతలా మెరిసింది ఇది పూర్ణమై భద్రాకాళి అస్త్రము ఈ ఆర్భాటం వల్ల దేవ దానవ యుద్ధం సంభవించందా ? యన్నట్టు అనిపించిది పర్వత శిఖరాల నేల గూలిన్నాయి అష్టదిక్పాలకులు ఆ శబ్ద వోషకు వణికినారు మారుతి గర్జిన్తూ అటు ఇటూ తిరగనారభించాడు సముద్రంలో అల్లకల్లోలమై పెద్దగా అలలులేస్తున్నాయి. పాతాళములు కదిలినాయి భూమి పాతాళాన్ని చూడాల్సి వస్తుందని భావించింది అది శేషుడు తన వేయి పడగలు విప్పాడు వరాహుడు భూమిని తన దంతాల్లో లేపినాడు కూర్ముడు తనవీపును పైకి లేపివుంచాడు మానవ దానవులందరు బాధలను పొంది భూమిపై అటు నిటు తిరుగుతున్నారు దేవతలు తమ తమ స్టానాలు వదిలి రధాలపై విమానపై ఆకాశంలో సంచరిస్తున్నారు ఆ సమయంలో దేవి మళ్చీంద్రునితో నీ ప్రాణాన్ని నీవు కాపాడుకో నీవు నన్ను పురిగొల్పి ముప్పుదెచ్చుకున్నావు భూమిని సంహారం చేస్తే నీవు ఎచట నిలబడతావో అలోచించుకో అని భూమిని పిండి చేయ సిద్ద పడగా మళశ్చీంద్రుడు తేజస్వినియైన వాసన శక్తి ప్రత్యక్షమై నేల సూర్యతేజంతో ప్రకాశించి కాళికా'స్తాన్ని అంధకారం చేయుటకు పయనమై భద్రాకాళిని మింగుటకు ఆకాశంలో నిల్చింది

శివని వస్త గతియైన కాళికాస్త్రం సూర్వహస్త గతియైన వాసవాస్తం రెండు ఘోరంగా యుద్దానికి తలపడ్డాయి అది చూడ్డానికి శంకరుడు హరి బ్రహ్మ బృహన్పతి మొదలగువారంతా ఆశ్చర్యంగా తిలికిస్తున్నారు ఈ రెడు ఒక దాన్ని మించి ఒకటి విజ్బంభించగా నమతేజోరాశులై తటస్థపడ్డాయి దశదిశలు దద్దరిల్లాయి. కాళికాస్తం వాసవాస్తాన్ని మింగి మళశ్చీంద్రుని వైపు ప్రయాణిస్తోంది వెంటనే మళ్చీంద్రుడు ఎకాదశ రుద్రల్ని స్మరించాడు తక్షణమే వారు భయంకరంగా (ప్రత్వక్షులైరి విజ్బంభణావస్థలోనున్న కాళికాస్తం ఏకాదశ రుద్రల్ని చూచి వెంటనే శాంతించి ప్రణమిల్లి ప్రార్ధించింది రుద్రదేవతలు శాంతించారు ఆది చూచిన మళ్చీంద్రుడు వజ్రాస్తం దూమ్రాస్తం జపించి ప్రయోగించాడు వాటి ప్రభావంచే ఆకాశమంతా పొగతో నిండిపోయింది సూర్యచంద్రాదులు కనపడకుందా పోయినారు వజ్రాస్తం కాళిక మస్తకాన్ని చేధించుటకు వెళ్లింది కాని కాళిక ఆ అస్త్రాన్ని కాలిక్రింద అణచి ఉత్తరంవైపు విసిరింది అది సవ్యాద్రిపై పడగా పర్వతం చూర్ణంగా మారి భారతదేశ ముందు అది ఇప్పటికిని కనిపించకుండా పోయింది

తదనంతరం దూ(మాస్తాన్ని కాళి (మింగింది మళ్చీంద్రుడు వెంటనే వాతాస్త్రప్రయోగం చేశాడు వాతాస్త్రం గుప్తంగా దేవి శరీరంలో ప్రవేశించి మూర్చిల్లింది దేవతలు అశ్చర్యపోయారు వెంటనే మూర్చితురాలైన దేవి ఉమా రవణుని శివుని స్మరించగా

29

నందివాహుడైన శివుడు ప్రత్యక్షమైనాడు. మళ్చీంద్రుడు హరుని పాదాలపై బడ్డాడు. .శివుడాతనిని లేవనేత్తి కౌగిలించి నీ చేతితో కాళికాస్తాన్ని వశం చేసికొన్నావు. మశ్చీంద్రుడు ఓ నాధ నాధా! నీవు ఆ అస్త్రాన్ని నా కర్తవ్యం నిమిత్తం నాకిచ్చావు ఇతః పూర్వం ఆరు మాసాల వరకు నన్ను రక్షించి దత్తాత్రేయుని పిలిపించి నాకు వరాలిప్పించావు. ఇది యంతయు తమ కృపాకటాక్షమే అనగా శివుడు నాయనా! మశ్చీంద్రా! జరిగింది జరిగిపోయింది. ఇప్పుడు కాళికాస్రమును సావధానముచేయి మళ్చీంద్రుడు స్వామి! నీ వరదహస్తాన్ని నాశిరముపై ఉంచుమని కోరినాడు నిన్ను రక్తించెదనని అభయమిమ్మన్నాడు శివుడు తథాస్తు అన్నాడు.

మళ్చీంద్రుడు ఓ పార్వతీ రమణా! మిరు నాకు శాంబరి విద్యా (గ్రంథ రచనకు ఉప[్రమింపచేసితిరి అలాగే కాళికాస్తాన్ని నాకు తోడ్పడునట్లు గ్రహించి నీ సేవలో ఉండి అది మెదిలినట్లు నావాక్కునందు నిలిబి ఆ మంత్రాన్ని ఎవరికి యిచ్చిన వారికి సైతం 'సేవచేయునట్లు వరదానం చేయమన్నాడు. శివుడు భవదఖీష్ట ప్రాప్తి రస్తు అని కాళికను పునర్టివింప చేయమని మళ్చీంద్రుని కోరాడు. మశ్చీంద్రుడు భస్మమును మంత్రించి దానిఫై చల్లగా అదిలేచి నిలబడింది. మళ్చీంద్రుడా కాళికాస్తమునకు నమస్కరించి ఓ మాకా! నేను ఏ అర్ధం కొరకు ఉచ్చరిస్తానో ఆ అర్ధాన్ని నెరవేర్చాలి అని (ప్రార్ధించగా తథాస్తు అని కాళిక శివునికి నమస్కరించి మీ ఆజ్ఞ ఎట్లో అట్లే నడుచుకొంటానని అనెను. "

శివుడు ఈనాటినుండి మళ్చీంద్రుని కోరిక తీర్చుమని ఆజ్ఞాపితపగా కాళిక నశేనన్నది. తర్వాత మళశ్చీం(ద్రుని వెంటనిడుకొని పోయి మూడు రాత్రులు తనయొద్దనుంచుకొని పంపింది. మళ్చీంద్రుడు ఉత్తరదిశగా వెళ్లి సముద్ర తీరాన గల హరేశ్వర నాథ తీర్థాన్ని దర్శించి స్నానమాచరించినాడు. తదుపరి కథ ముందు ఆధ్యాయంలో చెప్పుబడుతుంది. ఈ కథా

ప్రభావమున దీనిని చదివిన వారికి కామితార్థములు అనగా దీనావస్థను తొలగిస్తుంది. దృష్టి దోష నివారణ చేస్తుంది. మరణఖీతి హరిస్తుంది అని కిన్యగార గ్రంథంమండు గోరక్షుడు చెప్పినాడు.

ఈ (గ్రంథమును నిందించిన వారికి వంశ నిర్మూలనమని తెలుపబడినది.

త్రీ దత్తుడును, నవనాథులును కరుణింప 6వ ఆధ్యాయం ముగిసినది.

ఓం తత్సతి ఓం శాంతిః ఓం శాంకిక! ఓం శాంతిః!!! 7. సప్తమాధ్యాయము 80

శ్రీ దత్తుడును, నవనాధసిద్ధులను కరుణింప వ్రాయించిన విధంగా (వ్రాయు

చుంటుని ॥ చదివి తరింపుడు॥

మళశ్చీండ్రుడు గదా తీర్థమందు స్నానమాడి హరేశ్వరుని దర్శించి, నమస్కరించి ప్రదక్షిణము మొదలిడినాడు. అది ముగించుకొనిరాగా వీరభద్రుడు స్నానార్థం అతీర్జాని వేంచేసినాడు మానవ రూపంలో గల మశ్చీంద్రుడు చేతిలో కొమ్ముమాదినాడు. స్ట

అతడు ధరించిన సింగి, సింగికాదు అది దేవతా సాధకులకు కోరిక కోరికలు తీర్చేది. ్రిశూలం సత్త్వరజస్తమో గుజ్రైక్య సూచకం. ఢమరుకం ఆగమ, నిగమ సారం వ్యక్తం చేసే తేజస్విని కామక్రోధాది షడ్వికార రహితుడు, (త్రిగుణాతీతుడు ఆజ్ఞానాంధకారమును బాపు జ్ఞానజ్యోతి స్వరూపుడైన మళ్చీంద్రున్ని స్నానానికి వెళుతున్న వీరభద్రుడు అపినాడు ఒకరికొకరు నమస్మరించుకొన్నారు.

వీరభద్రుడు మళశ్చీం(ద్రునితో ఎవరవు నీవు ? అని వ్రళించారు నన్ను మశ్చీంద్రుడంటారని చెప్పాడు మళ్చీంద్రుడు నీ మార్గమేది? ఏ మార్గాన్ని ప్రచారం చెస్తున్నానని అడిగాడు వీరభద్రుడు నేను యోగిని నాథ పంథాను ప్రచారం చేస్తున్నానన్నాడు మళ్చీంద్రుడు నీ దర్శనమేది? అని ప్రశ్నించాడు వీరభద్రుడు యోగపంథా శైలి భూషణములు యీ శరీరానికి ఉన్నవి కదా! అన్నాడు ఈ ముద్ర ఆతి చిన్నది అన్నాడు వీరభద్రుడు. ఈ యోగము గురు ప్రసాద మహిమతో కూడినది అన్నాడు మళ్చీంద్రుడు వీరభద్రుడిలా అన్నాడు. ఇదేమి పాఖండము ? యీ జేహాన్ని వ్యర్థంగా పెంచినావ! జగత్తున నీకు యోగ్యా యోగ్యము గోచరింపదా ? ఓ యోగీ! యీ ముద్రను తీసివేయుము లేకున్న ప్రతి భాగమందు శిక్ష పొందుతావు. నీ గురువు ఎవరు? వేద విధి యందు నడిచేదాన్ని వదిలి అన్య మార్గాన్ని రూపొందించుకున్నావు? సొంతబుద్ధితో కొత్త మార్గాన్ని నిర్మించి నడుస్తున్నావు ఇది మూర్ధత్వము గదా! ఆ మాటలు విన్న మళ్చీంద్రుడు సంతప్తమానసుడై ఓ మశకమా! ఏమి నీ ప్రేలాపన అసంబద్ద సంభాషణ గురువులందరు ఒకటే నీ గురువు వలె నీమార్గములును

_ నాగురువువలె నామార్గములును నమతుల్యములు ఇతరులను నిందించి పాపాన్ని కట్టికొంటున్నావు. నీ దర్శనం మూలాన నేను మళ్లీ స్నానం చేయాల్సివస్తుంది. నీ త్రోవన నీవు వెళ్ళు లేదో శిక్షింపబడతావని హెచ్చరించాడు మళ్చీంద్రుడు వీరభద్రుడంత కోషోద్రిక్తుడై ఓరే భ్రష్టా! నీ ప్రాణం యిష్పుడు తీస్తానని& ధనస్సు నెక్కుపెట్టాడు అది చూచి మళశ్చీంద్రుడు 31

ఓరీ మూర్భుడా! నీవు ఉన్నత్తుడవైనావు మరణం కొని తెచ్చుకొంటున్నావు నీశార్యం మేక మెడలోని స్థనాలవంటిది అని అన్నాడు. అంత వీరభద్రుడు ఓరీ! నీకు యమలోక దర్శనం చేయిస్తాను. నీ కాలం తీరి యిచటికి వేంచేసినావు నీ గురువు యొక్క ప్రతాపాన్ని చూవమన్నాడు. ఒక్క దోమ లాంటి నీ కొజకు వర్వతం లేవడమెందుకు? క్షీర సముద్రముదరనిమిత్తం బిక్షయడిగినట్లుంది. నాగురువు కృపవలన దేవ, దానవులు నా అధీనమందున్నారు జాగ్రత్త! అన్నాడు మశ్చీంద్రుడు, ఓరీ! యిక నీకు కాలం సమీపించింది రామ మంత్రాన్ని జపించుకో అంటూ ధనస్సు నెక్కుపెట్టినాడు వీరభద్రుడు. ఓరీ! మూర్చ! రామమండ్రం నీకు అనల్పంగా గోచరించందా! దానివల్ల పంచవక్రుడు ముక్తినందాడు. వాల్మీకి మారుతులుతరించారు నేనూ తరిస్తున్నాను అని విభతిని (గ్రహించి వజ్రాస్ర స్తోత్రం చేసి దిగ్బంధనం చేసికొని కొంత విభూతిని చేతనుంచుకొని చూస్తున్నాడు మళ్చీంద్రుడు. వీరభద్రుడు చూస్తుండగానే అంతిమనిర్వాణ బాణాన్ని వదిలాడు. టంకార ధ్వనిచే తనవైపు రాగా చూచి మళ్చీంద్రుడు దానిని తృణప్రాయంగా భావించి

• విభూతిని చల్లి ఆపీనాదు. అది ఆకాశంవైపు వెళ్లి తిరిగి నేలగూలింది వజ్రాస్త ప్రభావంచేత అది చూర్ణమైంది వంటనే వీరభద్రుడు బాధ పడి నాగాస్త్రాన్ని వదిలాడు అది వజ్రాస్తాన్ని (మింగి మళ్చీంద్రునివైపురాగా గారుఢాస్తాన్ని వదిలాడు దానికితోడు రుద్రాస్త్రాన్ని కూడా వదిలాడు. దాన ఏకా దశరుద్రలుద్భవించిరి. గారుడాస్తం నాగాస్త్రాన్ని మింగింది. ఇది చూచి వీరభద్రుడు వజ్రాస్త్ర వల్ల ఫర్వాతాన్ని చూర్ణం చేశాడు. మళ్లీ అన్నియాస్తం వదిలాడు మళ్చీంద్రుడు జలదాస్తం ప్రయోగించాడు. వీరభద్రుడు కామాస్తాన్ని వదలగా మళ్చీంద్రుడు రత్యాసం ప్రయోగించాడు. వీరభద్రుడు సర్పాస్తాన్ని వదలగా మృత సంజీవనీ అస్త్రాన్ని వదిలాడు మళ్చీంద్రుడు దానవాస్తాన్ని విద్యాస్తంతోను, కార్తికాస్తాన్ని స్రీ అస్తాంతోను, కాళాస్తమును ప్రళయాస్త్రంతోను పరస్పరం ప్రయోగ నిరోధాలు జరుగుతుండగా లోకం కంపించిపోయింది. ప్రళయం ముంచుకొచ్చినభ్రైంది.

ఈ భయంకర స్థితిని గమనించి బ్రహ్మ, విష్ణ, మహేశ్వరాది దేవతలు ్రత్యకక్షమై మన్పీంద్రుని శక్తిని ప్రశంసించి వీరభద్రుని పిలిచి శాంతింపజేసి యిరువురి మధ్య సఖ్యత గూర్చి యిర్వురి శక్తులనూ పొగిడీనారు దేవతలు. _

త్రై

మళ్చీంద్రుని చూచి వీరభద్రడు సంతోషబడి మళ్చీంద్రా! నీవు కవినారాయణాంశ సంభూతుడవని ఎరుగుదును. నాతో నమంగా నీశక్తిని ప్రదర్శించి నన్ను సంతుష్టు నొనర్చినావు నీకే వరంకావాలో కోరమన్నాడు. ఓ వీరభద్రా! నేను లోకపకార్హం శాంబరి విద్యానుపయోగింపదలచాను తాము 'ప్రతిఫలా 'పేక్ష రహితంగా మేఘాలు వర్షించునట్టు నీవు నా అవసరంలో స్మరించగానే నాకు సహాయం చేయాలని కోరాడు మళ్ళింద్రుడు. దేవతలు సైతం నీకు సహాయం చేస్తామని దీవించిరి.

ఓ మళ్చీంద్రా! ఎక్కడైతే జీవునకు సంకటం కలిగనప్పుడు స్మరించగానే నీకోరిక తీరుస్తామని విషువు తన చళ్రాన్ని, శివుడు త్రిశీలాన్ని. (బ్రహ్మా శాపమిచ్చే పవిత్రం సవితా(స్త్రాన్ని దతంచేశారు. ఇంకా ఇం(ద్రుడు వ(్రాస్తాన్ని కుభేరుడు సిద్ధిమంట్రాన్నిచ్చి సిద్దులను దాసుల్ని చేసినాడు.

మశ్చింద్రుడు వునర్నమన్కరించి ఓ దేవతలార! నాకు కాశియను పుణ్యక్షేత్రములో మణి కర్షికా ఘట్టంతో స్నానం చేయాలని ఉన్నది అనగానే విష్ణువు ' స్వయంగా తన విమానంలో కూర్చుండ బెట్టుకొని మణిర్షికా ఘట్టంలో స్నానం, విశ్వేశ్చర అన్నపూర్జులో దర్శనం చేయించుకొని తన వైకుంఠానకి తీసుకొనివెళ్లి తన సింహాసనం పై కూర్చుండ నియమించి తనవద్దే కొన్నివైకుంఠానికి తీసుకొని వెళ్లి తన సంహాసనంసపై కూర్చుండ నియమించి తనవద్దే కొన్ని రోజలుంచుకున్నాడు. అచటి నుండయే రోజూ వారణాసిలోని మణి కర్షికా ఘట్టంలో స్నానం చేసివచ్చేవాడు.

మశ్చీంద్రునకు ఇక పూర్ణ సమాధి నాందవలెనని అనిపించింది. విష్ణువుతో (ప్రభూ! నేను పూర్వజన్మలో సమాధిచెందిన మేరుపర్వతం చూపమన్నాడు. వెంటనే శ్రీమహావిష్ణువు చన విమానంలో మేరుపర్వతం మీదికి చేర్చాడు. ఆ (ప్రాంతాన్ని దర్శించి నారాయణుల సమాధులను చూచి ఆనందించి పిమ్మట మళ్లీ వైకుంఠానికి వెళ్ళాడు. అచట కూడా సంతిషంగా సంవత్సరంపాటు గడిపాడు. తర్వాత దేవేంద్రుని ఆహ్యానింపగా స్వర్గానికి

[ వెళ్ళాడు. అక్కడ ఆరుమాసాలు గడిపి అందరికి ప్రయపాత్రుడైనాడు.

సుర, నర, గరుడ, గంధర్య, కిన్నార, కింపురుష యక్షగణాల్నీ, పితృగణ, ఆర్య మహాదేవతల్ని సంతోషపెట్టి అచట నుండి అందరితో సహా మృత్యులోకానికి వచ్చాడు. మళ్చీంద్రుని వదలి దేవలతో తమ తమ స్టానాలకు ని(ష్కమించారు. మశ్చింద్రుడు

ర్థరాజ సందర్శనార్థం బయలుదేరాడు. తిరుగుతూ, తిరుగుత్తూ కైకయ దేశం చేరాడు. 83

అచటి వడ్రేశ్వరిని దర్శించి తీర్థ స్నానం చేసినాడు.

అచట మూడు వందల అరనై ఉప్ణోదక కుండమున్నాయి. అవి చూచి. ఆశ్చర్యపడ్డాడు మశ్చీంద్రుడు వాటి నిర్మాణ వృత్తాంతాన్ని తెలిసకొని తానుకూడా అలాంటి కుండాల నిర్మాణం చేయాలకొన్నాడు. పూర్వం వశిష్టమహర్షి 360 కుండాలను నిర్మించి 360 దేవతల నాహ్వానించి యాగం చేశాడు. దేవతలంతా విచ్చేసి 12 రోజులు అచటనే ఉండి 360 దేవతలు ఒక్కొక్క కుండంలో స్నానం చేశారట అప్పటినుండి ఆ కుండములుా అలాగే ఆయా దేవతల పేర్లతో ఉష్ణోదకంతో నిండిఉన్నాయి అని పూజారుల వల్హై తెలిసికొన్నాడు.

తానూ అలానే చేద్దామని అటలొక ఎత్తైన స్టలమున తన విద్యా ప్రభావంచే ఒక కుండాన్ని తయారుచేసి వరణున్ని, అగ్నిని స్మరించగా ఉష్ణోదకంతో కుండం నిండింది. దానిలో గంగాజలం సైతం ఆనందపరిచినాడు.

అంబ ఆనందపడి మళ్టీచంద్రా! [ప్రతాపంవతా! నీవు నా ఆత్మీయుడవు పవిత్రమైన గంగోదక స్నానప్రాప్తి గావించిన నీవు నాకడ నెల రోజులుండుమని కోరింధి- మళ్ళీంద్రుడు అలాగే నెలరోజులుండి అంబను సంతోషపెట్టి ఆమె నొకదినం యిలా (ప్రల్షించాడు అమ్మా! నీకు 'వట్రేశ్వరి' అనే పేరు ఎలా వచ్చిందో సెలవిమ్మన్నాడు.

ఓ తపోధనా! ఒకప్పుడు వళిష్టుడు యజ్ఞాన్ని ప్రారంభించాడు వారికి ఎవరూ కూర్చుండ స్టలమోయలేదు. దేవేంద్రుడు కోపంచి వజ్రా(స్తాన్ని ప్రయోగించాడు, శ్రీరాముడిది చూచి గరిక పోచననభి మంత్రిని వదలంగా అందుండి నేను జనించి వస్త్రాన్ని (మింగాను. ఆ కారణం వల్ల నాకీ వడ్రేశ్వరీ నామం ప్రసిద్దమైంది.

శ్రీ దత్తుడును, నవనాధులును కరుణింప 7వ అధ్యాయం ముగిసివది. ఓంతత్సతి ఓం శాంతి |! ఓం శాంతి | ఓం శాంతి [1 ఇ 384

8. అష్టమాధ్యాయము శ్రీ దత్తుడును, నవనాథసిద్దులను కరుణించి వ్రాయించిన విధంగా బ్రాయుచుంటివి 11చదివి తరింవుడుః

• మళశ్చీంద్రుడు ద్వారకజజేరి గోమతీ నదీ తీర్ధంలో స్నానమాచరించి, ద్వారకానాథుని దర్శించి అయోధ్యకు వెళ్లి అచట సరయూనదిలో స్నానం చేసి శ్రీరామదర్శనార్ధం వెళ్లాడు. శ్రీరామ చంద్రుని ఒక లక్షగుజ్టాలు, రత్నాలు పొదిగిన జీనులుండడంవల్ల అవి నక్షత్రాలవలె ప్రకాశిస్తున్నాయి. సైనికుల కంఠములందు మౌక్తిక హారాలున్నాయి. ఏనుగులు అలంకరించిబడి వున్నాయి. కాళ్లకు గజ్జెలున్నాయి. రత్నహారాలున్నాయి. కుంభస్థలాలపై వివిదా భరణశోబితమైన వస్త్రములు కప్పబడినవి. దంతాలకు సువర్ణముచే చేయబడిన తొడుగులు తొడగబడ్డాయి. మొత్తం చతురంగ బలాలతో సముద్రంలా గోచరిస్తోంది సైన్యం. పర్వతాలపై వృఆలపై కేతనాలు వెలుగుతున్నాయి. శస్వాస్త విద్యలో నిపుణులైన యోధులు పరాశక్తి మించిన జలాధ్యులా ? అన్నట్లు తోస్తున్నది. -
• వదాతిదళంలో ' వివిధ ఆయుధాలు ధరించి సైనికులు వివిధాభరణ శోభితులైయున్నారు. వారంతా రాజదర్శనార్థం ఒకరొకరే వెళ్లివస్తున్నారు. ఆ సమయంలో మశ్చీంద్రుడు సైతం రాజదర్భనం వెళ్లగా ద్వారపాలకు ఆపినారు. “వినాశ కాలే విపరీతబుద్ధి' యన్నట్లు వివిధ రీతుల అవహేళనచేస్తూ దూషిస్తూ కఠినంగా వ్యవహరించినారు జ్ఞానశూన్యులైన సేవకులు. జన్మజన్నాల్లో చౌర్యం చేసి, వంద (బ్రహ్మహత్యలు చేసి, ఘఫోరపాపములు (బ్రహ్మణుల హింసించినవారే సైనికులు జన్మనెత్తుతారు. యధారాజా! తధావ్రజూ అన్నట్లు రాజుసైతం మూర్చుండైయుంటైదని తలంచి మళ్చీంద్రుడు ముందు రాజునే శిక్షిద్దామనుకున్నాడు. విభూతిని గ్రహించి జపించి స్వర్నాస్ర ప్రయోగం చేశాడు దాని ప్రభావంచేత రాజుగారి శరీరం భూమి అతుక్కుపోయింది. వెంటనే మంత్రిగారు ఆ సంగతి తెలుసుకొని యిచటికి ఎవరైనా వచ్చారా ? అని ప్రశ్నించాడు సేవకులను. జరిగిన విషయం విని మంత్రి ద్వారం వద్దకు వెళ్లి తలియక చేసిన తప్పును క్షమించమని ప్రార్ధించాడు పదే పదే వేడుకున్నాడు ప్రణమిల్లాడు. 35

మళ్చీంద్రుడు శాంతించి విముకాస్త్రం జపించి ప్రయోగించాడు. రాజు విముక్తుడై లేచి క్షమించమని ప్రార్థింనాడు. శాంతించిన మశ్చీందుడు వివరాలు తెలిసికొని ఆలింగనం చేసికొని తన సింహాసనంపై కూర్చుండ బెట్టి అతని పాదముల కడిగి షోడశోపచార పూజలొనర్చి అలిథీ మొసగి చేతుల జోడించుకొని నిలబడ్డాడు పశుపతురాజు. మళ్చీంద్రుడాతని సపర్యలకానందించి నీ కోరికయేమని కోరినాడు సాహో నేను కుశమహారాజు సుతుడైన ధ్వజుని కుమారుడనని పశుపతి నామధేయుడను నొ వ శ్రేష్ట దర్శనం చేయించమని వేడుకున్నాడు. మళ్చీంద్రుడాతని చేయివుచ్చుకుని వారిలోనికి తీసుకెనివెళ్లి అదిసో ధూ[మ్రాస్త్రం జపం చేసి విభూతిని ఆకాశం వైపు చలాడు వెంటనే ధృవమండంలకో లో కహా ౧తా ధూమం వ్యాపించింది. సూర్యుడు మనోవికలత్వం పొందాడు. ఆర్కా శపరుడై వాయువ్యాస్త ప్రయోగం చేశాడు. దాని ప్రభావం వల్లి మం జలాదిపర్వతాలు చలి నిని గని మళ్చీంద్రు ంచినాయి. గొప్పగొప్ప వృక్షాలు నేలగూలినాయి. గొ ర్గం రద్రుడు పర్వతాస్త్రం ప్రయోగించాడు కదిలిన మందరాజలం సూర్యకు తెలియకుందా పోయి న్‌ డు జనోటో ప్రయోగించాడు వ్యర్థంగా అటూ ఇటూ తిరగ సాగాడు. వివేకంతో సూర్యుడు జ భ్రమతొలగి మార్గదర్శనం సుగమమైంది శాంతించినాడు. వ్‌ స్తంభించి క్‌. తిరిగి వాతాకర్షణాస్తాన్ని జపించి వదిలొడు ంో ఉి రో శ్వల్మో డుం ఆగ్నిజనించ్చి లోకమంత. నిశ్వాసలు ఆగు పరిస్థితియేర్పడి నేలగూలిగ్‌ లద 'ప్రయోగిల్చి అగ్నిని ్వ ఆగ్ని మండసాగింది. మళ్చీంద్రుడు తక్షణం యిన 'కిమూర్తుల్కు వర్ష కుబేరుద్ద ఆదిత్యుడు నిశ్చేష్టుడయ్యాడు దేవతలు అదిల్‌ తో వేంచేసిన సకల దేవత మొదలుగా గల దేవతలు విమానాల్లో మళ్ళీంటగ నిలో కౌగిలించ్చక్రాన్స నాయ్లన్లా లోకాలు ఏకమైనట్లు గోచరించింది. విప్తువ సంకలో శావ్షన్సి పశ్నించినాడు స్చంద్రా! సూర్యుడేం చేశాడయ్యా! అ ఓ ౮ సూర్యదృ చాక ప టదుడు ఓ జ సూర్య వంచ్యచ్లో చూడటన్సే శ్ర స “బొది దేవా! పశుపతిరాజు సూఠ లి స్తూ 0 86

సూర్యుని సహాయం కావాలి. సూర్య నామం జపించిగానే ఆయన నాకు దర్శన మిచ్చి నాకోర్కె తీర్చాలి. సూర్యవంశజులాన విజయధ్యజుడు తాత్చర్యమునకు లోబడితిని. ఈ నా కోరికల దూర్చుమని వేడగా శ్రీమన్నారాయణుడు మళ్చీంద్రా! నీ కోరిక సఫలమవుతుంది. ముందు సూర్యుని స్మృతిలోకి దెమ్మని ఆజ్ఞాపించెను.ఇంకా ఇలా అన్నాదు సూర్యుడు లోకబాంధవుడు ప్రజలు ఆయనను స్మరించినంతనే వారి కోర్కెలు తీరుతాయి. నీవన్నట్లే జురుగుతుందని పలికాడు. మళ్చీంద్రుడు సంతపించి స్వామి! ముందు పాశుపతికి రామదర్శనం చేయించమని అడిగాడు. అంత రామలక్షమణ భరత శత్రుఘ్నులు 'ప్రత్యక్షమైనారు. రాముని చూడగానే శివుడు ఆనంద చాండవంచేయసాగాడు.-మళశ్చీంద్రుడు రాముని పాదాలపై వ్రాలగా శ్రీరాముడాతన్ని లెవనెత్తి ఆలింగనం చేసికొన్నాడు. శివుడు సైతం రాముని ఆలింగనం చేసికొన్నాడు. సంతుష్టలైనారు హరిహరులిద్దరు.

మళ్చీంధ్రుడు చేతులు జోడించుకుని ఓ రఘాత్తమా! అనంతనామధేయా! నీ నామాలన్నింటిలో రామ నామమే శ్రేష్టమైనది. నాచే వ్రాయబడిన శాంబరీ విద్యా (గ్రంధమునకుతను ఆశీస్సులత్యంతావశ్యకము. అవసరమైనపుడు తమను స్మరిస్తాను. కోదండ సహితుడవై సహకరింపు అనగానే రాముడిలా అన్నాడు నాయనా! మళశ్చీంద్రా త్రిమూర్తుల స్వూరూపమైన దత్తాత్రేయుని వరమే నీకు సహకరిస్తాను. నీవు నేను వేరు కానేకాదు నీవు కవి నారాయణాంశ సంభూతుడవు నీలోనే ఎల్లప్పుడు వసించి ఉంటాను ఆజ్ఞానంచే తదన్యంగా భావించకూడదు.

సూర్యుడులేకుండా సృష్టి నిలవదు. లోకం కార్యాలన్ని ఆగిపోయినాయి. సూర్యుని లేపుమని కోరినాడు వెంటనే మళ్చీంద్రుడు వాతాస్తం జపించి ప్రయోగించాడు. అంత సూర్యుడు లేచి కూర్చుండి చుట్టూ పరికించాడు వారంతా సూర్యభగవానునకు నమస్కరించారు దేవతలారా! ఇంత శక్తివంతుడెవరు? లవకుశలు తిరిగి వచ్చారా ? ఏమి? విస్మయం చెంది ఇంకా ఇలా అన్నాడు సూర్యుడు ఆ మహాత్ముని చూడవలెనని కోరగా మళశ్చీంద్రుడు చంద్రాస్త్రం, జలదాస్తం ప్రయోగింపచల్లగా వర్షం కురియసాగింది ఆ వర్షంలో మళ్చీంద్రుడు సూర్యునికదకేగి నమస్కరించాడు. విష్ణవు ఈతని వృత్తాంతమేమని ప్రశ్నించాడు వరార్యా! ఈతడు ఇంకా ఎనుగువుండుగురు నారాయణాంశ నంభూతులు శవనారాయణులనువారు సిద్ధులుగా భూమిని జన్మించారు. అందీతను కవినారాయణాంశంలో పట్టిన మశ్చీంద్రుడను సిద్ధ పురుషుడు అని వివరించినాడు విష్ణువు.

87

అంతసూర్యుడు నాయనా! మళశ్చీంద్రా ! నీ కోరిక ఏమో తెలుపుము కృత. త్రేత ద్వాపరయుగాలు గతించాయి కాని యిలాంటి ప్రతాపం చూపిన నీవు ధన్యు నీ గురువునూ ధన్యుడే అని అన్నాడు. న మళ్చీంద్రుడు చేతులు జోడించుకొని లోకబాంధవా! నేను శాంది విద్యాగ్రంథమును 'వ్రాయుచింటిని అందు మిమ్ము స్మరించినంతనే ప్రసన్నంకావాలి. స్తం జపంవల్లనే లోకోద్ధారణజేయ సంకల్పించితిని. దానికి తమ వరద ళ్‌ కావాలి అని ప్రార్థించాడు. సూర్యుడు తథాస్తు అని అభయమిచ్చాడు పశుపతిరాజు వంశీయులనెల్లర దర్భ్శంపజేసినాడు మహారాజుకు వారెల్లరు సంతసించారు. నికి సూర్యుడు రథం సిద్ధం చేసికొని అందరికి నమస్కరించి తన లోకా వెళ్లాడు. శ్రీరామాది దేవతలు దీవించి తమ తమ న్థానములకు పయనమైనారు. జై డి ముందు ఆధ్యాయంలో మళ్చీంద్రుడు చంద్రగిరి ధామంలో పెంటనుం గోరక్షునుద్ధరించి తీర్థయాత్రలకు వెళతాడు. శ్రీ దత్తుడును, నవనాధులును కరుణింప 8వ ఆధ్యాయం ముగిసినది ఓం తత్సత్తి ఓం శాంతిః! ఓం శాంతిః! ఓం శాంతిః!!! కోపా 88

$. నవమాధ్యాయము

శ్రీ దతుడును, నవనాధసిద్దులను కరుణించ వ్రాయించిన విధంగా వ్రాయు చుంటిని

చదివి తరింపుడు!

మళ్చీంద్రుడు సస్తమోక్షపురాలను (ఆయోధ్య, మధుర, గయ, కాశీ, అవంతిక పూరి ద్వార వతిచైవ మొక్ష దాయకా కాంచి) దర్శించి యితర తీర్థాలను సేవించి బంగాళా దేశంలోని చంద్రగిరి గ్రామానికి చేరుకున్నాడు.

ఆ గ్రామంలో బిక్షాటన చేస్తూ బ్రాహ్మణి గృహ దర్శనం కాగానే 12 సం॥ల నాడు అనపత్యయైన నీ యింటి యిల్లాలికి విభూతిని సంజీవినీ మంత్రయుక్త మొనర్చి యిచ్చియుంటిని 12 సం॥ల తర్వాత వచ్చి వానికి జ్ఞానోపదేశం చేస్తానన్ని విషయం జ్ఞాపకం వచ్చి యింట్లోకి వెళ్లాడు. ఆమెని పిలిచాడు ఆమె భిక్ష తెచ్చి గ్రహించమని కోరింది. మళశ్చీంద్రుడు అమ్మా! ముందు నీపేరేమో తెలుపుమన్నాడు నన్ను సరస్వతీ అంటారని జవాబిచ్చింది అయమ నీ భర్త పేరేమని ప్రశ్నించాడు మశ్చీంద్రుడు దయాళపతి అంటారని తెలిపింది. (బ్రాహ్మణి మాకులమేది ? అన్నాడు మేము గౌడవిష్టలమంది ఆమె. 12 సం॥ల క్రితం నేను నీకు సంతానార్థం సంజీవనీయుక్తమైన విభూతిని నొసంగి, సేవించుమంటిని తిరిగి పండెండ్ర సంవత్సరాలకు విచ్చేసి నీ కుమారునకు జ్ఞానోపదేశం చేస్తానని, చెప్పియుంటివి. ఆ పిల్లవాడే డో తోడ్కొని రమ్మని అడిగాడు మళశ్చీంద్రుడు.

ఈ మాట వినగానే బ్రాహ్మణికి గత 12 సం॥ల నాటి కథనం స్మృతికి వచ్చి తాను చేసిన తెలివిమాలిన పనికి లోలోన యలా బాధపడసాొగింది. దివ్యతేజంలో క్రాశించే యీయన విషయం తెలినకొని శిక్షిస్తాడోయేమో! స్త్రీలు కపటులు, చంచల చిత్తలు, అమ్మలక్కలు మాటలు విని (ప్రాసాదం పెంటపాటలు చేసితి గదా! శపస్తాడో ఏమో! అంటూ అనేక రీతుల తలంచుచు మిక్కిలి భీతావహయై గజ గజవణుకుచుండ మల మూత్రాలు తనంతతానే విజర్దనం కాసొగినాయి యిది చూచి అమ్మా! ఎందుకలా? వణుకుచున్నావు? నేనిచ్చిన విభూతినేమొనర్చితివి. సంజీవనీయుక్తమై ఆ విభూతి నిరర్ధకం కనేరదు. దాన జనించువాడు సాక్షాత్తు శివుడంతటివాడు. వానినేమి చేసితివి? ఎటుదోలితివి? చెప్పుమని గట్టిగా అడిగినాడు బ్రావ్మాణి యిలా ఆలోచించింది. కానున్నది కాకమానదు చేసిన తప్పుకు శిక్ష అనుభవించవలసిందే నేనేమి చేయుదు ఏమైనాకాని నిజము చెప్పెదని ధైర్యము తెచ్చుకొని తండ్రీ! మీరిచ్చిన (వ్రసొదాన్ని గురించి నాయిరుగు పొరుగుస్రీల చెవిని వేయగా దౌష్ట్రచింతనలైన స్త్రీ సహాజ గుణాలవల్ల వారలద్దాని వల్ల విపత్తు కలుగుననియు, వారి

త్రి

మాటలు నమ్మవలదనియు, ననేక రీతుల భయకంపితనొనర్పుటం జేసి యావిభూతిని యొక పెంటలో పారవెచితిని నా తప్పును క్షమించుమని పాదములపై బడెను. అమ్మా! పరోపకారం చేయనప్పుడు అపకారం కూడా చేయరాదు చెట్లను పెట్టి ఫోషించ లేని వారికి కొట్టివేసే అధికారం లేదు ధర్మముచేయనివారు అధికారులు దొంగల్ని శిక్షించేటప్పుడు అడ్డువెళ్లకూడదు. కోడలి ముందు అత్తను చెడుపరాదు. తన మాటవల్ల ఇతరులకు హాని జరగుతుందనుకుంటే మౌనం వహించడం శ్రేష్టం ఇది లోక ధర్మం పశ్చాత్తాంపంతో బాధపడుతున్నాను. స్రీ ల మాటలు విన్నావు చెడినావు స్త్రీలు (ప్రత్యక్ష నరకంవంటివారు, లేనిపోని అపవాదాలు కల్పించి వంశనాశనానికి కారకులైతారు. భార్య పాపం భర్తకు చెందుతుంది. శిశ్యుని పాపం గురువుకు పాలవుతుంది. నీ మాటలు నమ్మి సూర్యవీర్యం సంజీవనీయుక్తంచేసి యిస్తే చంచల చిత్తలైన ధూర్తురాండ్ర మాటలు విని పారవైశావు నీ కడుపులో పెరిగేవాడు పెంటలో పెరగాల్సివచ్చింది నీవు పారవేసిన పెంట యేదో చూపమన్నాడు మళ్చీంద్రుదు. బ్రాహ్మణి పెంట కడకు తీసికాని పోయి చూపింది. మళశ్చీంద్రుడు పెంట దగ్గరకు వెళ్లి ఓ ! హరినారాయణా! ప్రతాపవంతా! మిత్రవర్యా! సూర్యసుతా! యీ పెంటలో నుండి శీఘ్రంగా బయటికిరా! అని గొంతెత్తి పిలిచాడు వున్నాను నిజమే కని నాపై పేడ చాలావుంది యిందు కూరుకొనిపోయ్యాను దీన్ని తొలగించి నన్ను బయటకు తీయమని జవాబిచ్చాడు. పరికారాలు తెప్పించి వెంటనే పైనున్న కసవును త్రవ్వించి బాలున్ని బయటకు తీశారు. సూర్య సమతేజస్సుతో దేదిష్యమానంగా (ప్రకాశిస్తున్నాడు. మిగుల సుందరకారుడు మన్మథునిల ఉన్నాడు. పాదాలు యొబ్దని తామర రేకుల వలె మృదువుగా ఉన్నాయి. గోళ్లు చుక్కల వలెమెరుస్తున్నాయి. మహాపురుష సాముద్రిక లక్షణాలన్ని ఆ బాలునిలో నిర్‌డి ఉన్నాయి. ఇంతటి మహానుభావుడు తనగర్భమున జనించేవాడు దుష్టురాలను, దురదృష్టవంతురాలను, నేనంతటి మహాధ్యాగ్యమును బోనాడితిని అయ్యయ్యో! ఎంత వని చేసితినని బ్రాహ్మణి బోరున విలపించనారంభించింది. మూర్చులారా! ఇంకా ఎందుకేడుస్తావు నీ బాలుడు కానివాడు నీకెలా లభిస్తాడు. ప్రాప్తంలేదు. ప్రాప్తం లేదుకనుకనే నీకీదుర్భుద్ధీ పుట్టింది. ఇక్కన్నించి వెళ్లు. వెళ్లుకుంటివో శపిస్తాను శ్రీ దత్తుడును, నవనాధులును కరుణింప 8వ ఆధ్యాయం ముగిసినది ఓం తత్సతి ఓం శాంతిః! ఓం శాంతిః! ఓం శాంతిః! త్త౦

10. దశమాధ్యాయము శ్రీ దత్తుడును, నవనాధసిద్ధులను కరుణించ వ్రాయించిన విధంగా వ్రాయు చుంటిని 11చదివి తరింపుడు॥

మళశ్చీంద్రుడు, గోరక్షుడు దేశపర్యటన చేస్తూ కనగిరి గ్రామంచేరుకున్నారు.

అక్కడ మళశ్చీంద్రుడు గోరక్షుని విద్యలో సంపన్నుని చేయదలంచి (బ్రవ్మాజ్ఞానాన్నిి వేద, శాస్త ఉపనిషత్సారాలను, అవి ఇవియననేల చతుర్ధశ విద్యలూ బోధించాడు. ద్వైతాద్వేత వివేకం కల్గించాడు అయుర్వేద రహస్యాలూ వివర్‌చాడు. రసయోగ సిద్దులనూ తెల్పినాడు. సంస్కృత మహాకావ్యాలూ చదివించాడు. ధనుర్విధ్య, అస్త విద్య, శస్త్ర విద్య వివిధాస్ర ప్రయోగ ఉపసంహారాదులనూ, నేర్చించినాడు.

శాంబరీ విద్యా ప్రభావం తెల్పాడు దానివల్ల వివిధ దేవతల దర్శనం చేయించి వరాలనిప్పించాడు. అష్టసిద్ధుల మహిమ వాటిని ప్రదర్శించుట అదిగాగల రహన్యాలనూ విశదీకరించాడు. దేవతలంతా మళశ్చీంద్రునితో మహారాజా! గోరక్షుని తపోధనునిగాను చేయి దాని శక్తి ద్విగుణీకృతమౌతుందని చెప్పి దీవించి అంతర్థానమైనారు.

గోరక్షుడొకనాడు వాదకట్టు పిల్లలంతా తనవద్దకు చేరి ఆడుకొందామనిరి. అసమయంలో మళశ్చీంద్రుడు లేడు పిల్లలంతా మట్టి ముద్దలతో ఆటలాడుచు గోరక్‌!క్‌ నీవు మాకు యీ మట్టితో ఒక బండిని చేసియిమ్మని కోరిరి. నాకు చేయరాదన్నాడు కోరక్‌, మీలో ఎవరికైనా రతము చేయవస్తే చేయించుకొమ్మన్నాడు. మట్టితో అదరూ రథం సిద్ధంచేసినారు. సారథిని చేయ 'ప్రయత్నించిరి కాని వారికి చేయరాలేదు. పిల్లలంతా మాకందరికంటే నీవు పెద్దవాడవు సారధిని చేసియిమ్మని కోరినారు. ఆ సమయంలో గురూపదిష్టమైన 'సంజీవని” మంత్రాన్ని వల్నె చేస్తున్నాడు దాన్ని చదువుతూనే కొంత మట్టిని తెమ్మన్నాడు కోరక్‌ పిల్లలు మట్టి తెచ్చారు. “బుద్ధి: కర్మానుసారిణి అనే విధ్‌గా ముందు జరుగబోవు విషయం ఎవరికీ తెలియను అందరూ లోకానుభవశూన్యులు గోరక్‌ మట్టితో సారధి బొమ్మను సిద్ధం చేస్తూన్నాడు మనస్సు మత్రం సంజీవనీ మంత్రజపం చేస్తూనే వుంది.

నాడు దృపుడు తల్లికి జరిగిన అవమానం తనకు జిరిగన అవమానం దృష్టిలో

చుకొని తప నుం: తపమాచరించగా దైవదర్శితుడై శాశ్వత కీర్త పొందాడు. అర్జునుకు గాంధారి త్తే

సుతుల జంపుటకు గాబోలు అంజనేయనితో పోటి ఐడి అందాతని జయించి తన విజయకేతనంపై నుంచుకొని విజయం సాధించాడు సీత రావణాసుర సంవారర్థం శూర్చణఖ ేతువుగా కాగల కార్య జరుగుటకు అపహరింపబడి రాక్షసాంత జరిగింది. విభీషణుడు రామునివల్ల రాజ్యాఖిషిక్తుడై విరాజిల్లినాడు. నవనారాయణుల్లో కరభాజనుడను సతడు జిన్మించుతరుణం అసన్నమైనది. గోరక్షుడు బొమ్మను సర్వవిధాలా తీర్చిదిద్ధాడు అంతటనొక గోప్పగేజం బొమ్మలకు ్రవేశమైంది గోరక్టుని నంజీవనీ మంథత్ర (వ్రభావంతో అమట్టి బొమ్మయే శిశువుగా మారి ఏడ్వనారంభించాడు. పిల్లలంతా ఈ సంఘటనను చూచి పిల్లవాన్ని దయ్యంగా భావించి భయకంపితులై అందరూ పారిపోయారు, గోరక్షుడూ భీతిల్లి తానూ పారిపోయాడు. పారిపోయ్యే పిల్లల్ని ఆపి ఎందుకిలా భయకంపితులై పారిపోతున్నారని అడుగగా జరిగిన విషయం వివరంగా చెప్పారు పిల్లలు. గోరక్షుడు వెనుక వన్తున్నాడు ఆ దయ్యం ఆయన్ని ఇదివరకే తినియుండనచ్చునని తెల్పారు. అదెక్కడో చూపండి నాతోరండని పిల్లల్ని పిలిచాడు మళ్చీంధ్రుడు. భీతావహులైన ఆ పిల్లలు మేం రాము అదయ్యం మమ్మల్ని తింటుదేమో అని పలికారు. మోకేం పరవాలేదు మిరు దూరంగా నిలబడి ఆస్థానాన్ని చూపమన్నాడు పిల్లలతో అయ్యా! మేమేకాదు మిరు కూడా పోవద్దన్నారు పిల్లలు. పిల్లల్ని ఒప్పించి ఆపిల్లవాన్ని దూరంనుండి చూపినారు. మళ్చీం(ద్రుడా పిల్లవానికడ కేగి దివ్యదృష్టిని పరికించాడు ఆ బాలుడు నవనారాయణుల్లో కరభాజనుడను నాతడీ మృణ్మయ మూర్తిలో (ప్రవేశించాడు ఇది దైవసంకల్పమని భావించి ఆ పిల్లవాన్ని ఎత్తుకొని ముద్దాడి తీసికొని వచ్చే మళ్చీంద్రుని చూచి దయ్యాన్ని తెస్తున్నాడని పిల్లల్‌తా ఏడుస్తూ పారిపోతున్నారు. గోరక్షుడెచ్చోటనో దాగి ఉన్నాడు వాని జాడక్రై పిల్లవాన్ని ఎత్తుకొని ప్రతి యింటింటికి తిరుగుతూ వుంటే ప్రతీచోట పిల్లలంతా భయపడి ఏడుస్తూవుంటే యీ విపరీతాన్ని గమనించి పిల్లవాన్న్సిక దుప్పటిలో చుట్టి ఒకచోట పరుండబెట్టి గోరక్షుని వెతకనారంభించాడు. ఒకచోట నిలిచాడు గోరక్షా! అని బిగ్గరగా అరచాడు గురువుగారి కంఠధ్వని విని బయటికి వచ్చి జరిగిన విషయమంతా చెప్పి ఇంకాభయపడుతూనే వున్నాడు గోరక్షుడు. గోరక్షా! ఆ బొమ్మను చేసే సమయంలోనూ నీవు సంజీవనీ మంత్రోచ్చారణ చేస్తూనేవున్నావా ? అవునన్నాడు గోరక్షుడు నాయనా ! త్త

నీవేమి భయపడవద్దు. ఆపిల్లవాడి కడకువెళ్లి ఈ పిల్లవాడు నవనోరాయణుల్లో కరభాజనుదనే వాడు దైవేచ్చవల్ల ఇలా జన్నించాడు బాలున్ని తీసికొన్ని శిబిరం కడకు వెళ్లారు. ఆవుపాలు తెప్పించి ద్రాగించి గుడ్డతో తొట్లెగా కట్టి అందుపరుండబెట్టాడు మశ్చీంద్రుడు.

ఆ పిల్లవాడు దివ్యతేజస్సుతో ప్రకాశిస్తున్నాడు గ్రామస్థులంతా ఈ వింతను చూచుటకు అచటి చేరారు. విషయమంతా విన్నారు. ఆశ్చర్యపోయారు. నాడు శుక్రాచార్యుడి కంటే గొప్పవాడుగా తోస్తున్నాడీ గోరక్షుడు శుక్రాచార్యుడు శవాలను మాత్రమే జీవితుల్ని చేసేవాడు. గోరక్షుడు మట్టి ముద్దనే రక్తమాంసయుతమైన దివ్యమైన దేహంతో జీవింపజేశాడు. ఇతడు రెండో (బ్రవ్మాంగా తోస్తున్నాడు. శిశ్యుడే యింతటి శక్తి వంతుడై తే మళ్చీంద్రుదెంతటివాడోనని ప్రజలు విస్యయం చెందారు. అమాటా ఈ మాటా మాట్లాడుతూ ఈ పిల్లన్ని పెంచడం చాలాకష్టం కదా! ఇది మీకుసాధ్యమా! మిరేమే ఒకచోటనుండేవారు కారు. మాగ్రామంలో బ్రాహ్మణ గృహస్థుడు మదు అనువాడు కలడు అతని భార్య చాలా లావణ్యవతి పతివ్రత సత్యవంతురాలు సర్వజ్ఞాని వుంది. ఆమే పేరు గంగాదేవి వారికి నంతానం లేదు. నంతానార్థం వరితవిన్తున్నారు. ఇతరుల విల్లల్ని చూచి చింతాక్రాంతులవుతున్నారు.

వెంటనే వారంతా ఈ పిల్లన్ని పెంచుటకు వేరే తగినవారు అని చెప్పగా మళ్చీంద్రుడా దంపతులను పిలువండని ఆజ్ఞాపించాడు. దంపతులరుదెంచి పేదలకు పెన్నిధి దొరికినట్లు సంతసించారు. అందునా మహాపురుషుడై మళ్చీంద్రనాధ దత్తమైన యీ బాలుని పెంచుకొన సమ్మతించిరి. వారితో మళశ్చీంద్రుడిలా అన్నాడు. అమ్మా ఈ బాలుడు అసామాన్యుడు అయోనిజుడు ఈయన భవిష్యత్తు చాలా లోతైనది అందువల్ల ఈతనికి గహనీ నాథుడనే నామకరణం చేస్తున్నాను. ఈ పిల్లవాని వల్ల ఎందరో భవిష్యత్తులో తరిస్తారు. గొప్ప కీర్తి వంతుడౌవుతాడు. శివుడే ఈతని మంచితానానికి కైలాసం నుండి దిగివస్తాడు. నివృత్తి మార్గం బోధిస్తాడు దానికి ఈతడు నివృత్తి నామంతోనూ పిలవబడతాడు.

మేమిపుడు తీర్థయాత్రలకు వెళుతున్నాం 12 సం॥ల పిదప ఈ గోరక్షుడు వచ్చి ఈ బాలునకు బ్రహ్మాజ్ఞానం బోధించి, అక్షయునిగా, సనాతనునిగా చేసి అనుగ్రహిస్తాడు మిరు ఈతనిని మిగుల (క్రేమానురాగాలతో పెంచండి అనగానే ఆతల్లి యిలా అంది స్వామి! మిరు 12 సం ।ల తర్వాత వచ్చి మళ్లీ యిపిల్లవాన్ని కొనిపోతారా? నాకష్టమంతా వ్యర్ధమేనా? నన్నీలోకం పిల్లవాని తల్లిగా భావిస్తారా! ఈ పిల్లవానీపై మాకు ఆశవుందా? అని తన సంశయాన్ని బయటపెట్టింది.

త్ర

అమ్మా! మేము వైరాగ్యంలో నున్నవారం మాకు ఎవరి మాద మమకారం. ఆశావుండదు. ఈ బాలుడు నీకుమారుడే 12 సం॥ల తర్వాత వచ్చి గోరక్షుడు బ్రహ్మోపదేశం చేసి అనుగ్రహిస్తాడు. ఆ తర్వాత ఈ బాలుడు నీకుమారుడేగానే లోకకల్యాణార్ధం తీర్థయాత్రలకు వెళతాడని తెలిపి ఆ పిల్లవాన్ని ఆమె చేతుల్లో పెట్టగానే దైవేచ్చవల్ల ఆమె స్పనములు పాలతో పొంగినాయి పాలిచ్చింది. అందరినీ తన యింటికి తోడ్కొని వెళ్లి అసాయం(త్రం ముతైదువులందరి సమక్షంలోను మళ్చీంద్రుని సమక్షంలోనూ “గహనీనాథుని'గా నామకరణ్‌ చేశారు. కొన్ని దినములపవసించి ఇక తీర్ధ యాఐత్రలకు వలతామని సెలవు తీసుకొని విభూతిని జపింతచి బాలుని నొసటనుంచి దీవించి బదరికాశ్రమ మార్గము వట్టి పయనమై సాగినాడు. త్రోవలో గోరక్షుని బదరికాశ్రమంలో కేదారునకప్పగించి తపమాచిరింపజేయ

సంకల్సిస్తూ బదరికాశ్రమమునకు చేరనడుస్తున్నాడు మళశ్చీంద్రుడు.

శ్రీ దత్తుడును, నవనాధులును కరుణింప 10వ అధ్యాయము ముగిసినది ఓతత్స్పతి ఓం శాంతి;!ఓం శాంతి:!! ఓం శాంతి:!!! వం! డీకే

11. వకాదశాధ్యాయము శ్రీ దత్తుడును, నవనాధసిద్ధులను కరుణించి వ్రాయించిన విధంగా వ్రాయు చుంటిని చదివి తరింపుదు॥

గోరక్షుడు, మళశ్చీంద్రుడు తీర్థయాత్రలు చేస్తూ హమాలయ పర్వతమందు బదరికాత్రమం చేరుకున్నారు. ఇరువురూ ఒక ఆశ్రమంలోని శివాలయంలో ప్రవేశించి ఆ శివుని గూర్చి ఓ త్రిపురారీ! శూలపాణి! అపర్జాపతే! చితాభస్మధారణా! కామాంతకా! సులభంగా కరుణించువాడా! కైలాసపతీ! మహాదేవా! సదాశివా! అఆదిమూర్తీ! దిగంబరా! గంగాధరా! నీలకంఠా! త్రినేత్రా! వృషభారుధా! స్మశానవాసే! వైరాగ్యశీలా! నిరంతరంతారక మంత్రం జపించువాడా! పాహిమాం పాహిమాం అని ్రార్ధించిరి. శివుడు సంప్రీతుడై దర్శనమిచ్చి మళశ్చీంద్రుని కౌగిలించుకొనెను. గోరక్షుని దీవించి కూర్చుండ నియోగించి యోగక్షేమములడిగి మళ్చీంద్రా! ఈ బాలుడు సామాన్యుడు కాడు బ్రహ్మాందమునే తరింపజేయగల సమర్థుడౌతాడు. కనిగిరితో సకల విద్యాసారంగతు నొసర్చితివి నేనును ఆ సమయంలో వేంచేసి యిబ్బాలు నవలోకించాను. కాని తపమాచరించకుండా శోభించదు ఎట్లనగా అవసరంలేని శత్రుత్వం వలె ఫలపుష్పరహిత వృక్షం వలె, వృక్షాలు లేని గ్రామంవలె అధ్వాన్నంగా వుంటుంది. తదమైన ముఖానాముక్కులేనట్లు నీరులేని వాగువలె చుక్కలు లేని రాత్రివలె, చంద్రుడులేని ఆకాశంవలె శోభించదు. తపములేని విద్యయు ప్రకాశించదు. వీనిని తపము చేయుటకు గాను నాసన్నిధియందుంచుమని కోరినాడు మళ్చీంద్రుని స్వామి! చాలా చిన్న వయస్సు తపమా? ఘోరమైనది సాధ్యమా? అని శంకించాడు మళశ్చీంద్రుడు నాయనా! మళ్చీంద్రా! దైవతత్పర కార్యానికి చిన్న పెద్ద పయోభేదం చూడరాదు. వీనికీ తపంవల్ల వాని దివ్యా'స్తాలు ప్రభావితమౌతాయి అండగా నేనుండ అపుడపుడు నీవును వచ్చుచు చూచి పోవచ్చునుగదా! సనంశయింవవలదని శివుడు అన్నాడు. స్వామో! తమ కోరికయే మా కోరిక మీ యీసీస్సులుండ మాకేలఖీతి ?

ఒక సుముహూర్తమున గోరక్షుని తపమున గూర్చుండ బెట్టెను శివుడు. గోరక్షుడు ఫలముల పత్రముల భజిస్తూ క్రమానుసారం క్షుధాహరణం చేసికొని భఖేచరీ దృష్టిని తపమాచరింటగని మశ్చీంద్రడానందం చెందాడు. హే సాంబశివా! నేనిక తీర్ధటనకై వెళ్తాను తిరిగి 12 సం॥ల తర్వాత వచ్చెదనని నమస్కరించి సెలవు గైకొని వెళ్లివస్తానని గోరక్షునితోనూ చెప్పి బయలుదేరినాడు మశ్చీంద్రుడు.

తర్‌

మళ్చీంద్రుడు గయ, ప్రయాగ, కాశి, అవంతిక, మధుర కొళ్ళీరం, అయోధ్య ద్వారక, మహాకాళేశ్వరం, సోమనాథ్‌, మొదలగు వాటిని దర్శించి బ్రహ్మగిరి, త్రయంబకేశ్వరం సేవించారు. తదుపరి భీమాశంకర్‌, బైద్యనాథం, నాగనాథ్‌ పందరి, కత్రీయంబకేశ్వరం సేవించారు. తదుపరి భీమాశంకర్‌, బైద్యనాథం, నాగనాథ్‌ పండరి చేరినాడు భగవతీదేవి చతుర్ధశ పీఠములను దర్శించాడు శ్రీశైలమల్లికార్టుననుని సేవించి పలు తీర్థాలందు స్నానం చేస్తూ క్షేత్రాలను దర్శిస్తూ 12 సం॥లు గడిపినాడు. రామేశ్వరం వెళ్లాడు సేతుబంధన ప్రాంతం దర్శించాడు రామేశ్వరున్ని కొలిచాడు. వాయునందునుని దర్శించాడు. మారుతి (ప్రేమతో అలింగనం చేసికొన్నాడు 28 సం॥ల తర్వాత నీదర్శినం యిపుడైంది నాకోరికను మరిచావా? ్రీరాజ్యానికి వెళ్లి నా కోరిక తీర్చమని కోరాడు. సంతోషంతో మూడు రాక్రులచ్చోటవసించి యిరువురూ కలసి స్తీ రాజ్యానికి బయలుదేరారు. మార్గ మధ్యంలో అనేక దేశాలు, తీర్థలు దర్శిస్తూ గౌడ బంగాళ దేశాలుదాటి ప్రీ రాజ్యంలో ప్రవేశించారు.

అచట స్రీయైన తపస్విని మైనాకినియున్నది. గొప్ప పుణ్యంతో వెలుగొందుతోంది. సకల బలాలతో వివిధ నిపుణలైనవారలతో స్త్రీ రాజ్యం పాలిస్తున్నది.

ఆ రాజ్యంలో యంత్ర నిర్మాణులు, మంట్రవేత్తలుస సాస్త్ర కోవిదులు, కార్యధీరులు లేఖకులు అమె సభలో ఆసీనులైయున్నారు గుప్తచారులు, వార్తా ప్రచారకులు, న్యాయాథీశులు, సైన్యంలోని వివిధ దకాధినేతలు పంతెనలు,టానకట్టలు చేసేవారు, జ్యోతిష్యులు, మంత్రులు, నట, విట, గాయకులు, విధూషకులు, వివిధ వాద్య వైదుష్యులు వివిధ కళాకారులు అందరూ స్తీ జనములోనివారే బారులు తీరి కూర్చున్నారు

మారుతి మాళ్చీంద్రులు గ్గఆమంలో (ప్రవేశించారు. ద్వార పాలకులను, రాజును దర్శించారు. అంజనేయుని చూచినంతనే ప్రీలందరూ అనిత సంతోషస్వాంతులైరి. ఇరువురిని కనక సంహాసనాసీనుల నొనర్చి షోడశోపచార పూజలొనర్చిరి చేతులు జోడించుకొని నిలువంబడిరి.

ఓ స్వామి! తమవెంట వచ్చిన యీపుణ్య పురుషుడెవరో సెలవీయుడని కోరగానే ఓ శుభాంగీ! నేనింతకుముందు మోకు తెలిపిన మహాపరాక్రమవంతుడు, తేజశ్చాలి మళ్చీంద్రుడు అనునాతడు ఈతడే నిన్ను రతి సుఖాన తేల్చగల సమర్థుడు ఈయన గూడి

46

రత్యానంధమందుమని పలికి-మారుతి అట మూడు, రోజులుండి తన నివానమునకేగెను మళ్లీ రామేశ్వరంలో మారుతి యధారీతిని రామచింతనజో మగ్గిజైనాడు.

మళశ్చీంద్రుడు మైనాకినితో రత్యానందలోలుకై కాలంగడుపుతున్నాదు. ఆయన ప్రతినిత్యం స్వర్ణ సింహాసనంపై కూర్చుండి యుండగా సభాకర్యాక్రమ్యూల్తు నిర్వర్తిపత్తేసినాడు.

ఆయన మెడలో ముత్యాల హారాలు, చేతివ్రేళ్లకు ఉంగరాలు కర్ణములకు కుండలాలు పితాంబరదారిడై. యుండగా ఆయన 'సీవార్థర అధికలావణ్య కారులైన -స్రీ జనం నిలబిడివున్నారు. వంది మాగధులు జయ జయధ్వానములు సలుపునోద్భశ్యమునుదిల కింప మళ్చీంద్రుడు చుక్కల్లో చంద్రునివలె వెలుగోందుతున్నాడు ఓకే సింహాసనరపై 'మైనాకినీ మళ్చీంద్రులు ఆసీనులై మిగుల అనందాతిరేకంతో నవ్వుతూ పరహాసొలాడుతూ వున్నారు రాజ్యాంగాన్ని స్వాధీనం చేసికొని నమర్థరగా పాలిస్తున్నాడు. సభలో కవులు, వైధికులు, శాస్త్రపారంగతులు, దైవజ్ఞులు వ్యాకరణవేత్తలు, ధనుర్భారులు “'ప్రళయకోల' రుద్రులవలె నిలబడియున్నారు. సంగీతవిధ్వాంసుల్లు, వైద్యులు అశ్వార్గోహకులు, వివిధ గ్రంగాల్లో ప్రావీణ్యలెల్లరు కాలానుసారం. తమ తమ ప్రతిభాపాటవాల ప్రదర్శిస్తున్నారు. మైనాకినీ మళశ్చీంద్రులు ఆనందసాగరంలో తేలుత్తున్నారు.

ఈ విధంగా కొంతకాలం గడిచేసరికి మైనాకినీ గర్భవత్‌యైనద్‌ సకల గుణభద్రుడు అమె గర్భంలో ప్రవేశించాడు. దేహాన్ని ధరించాడు నవమాసాలు నిండగానే సూర్యతేజసముడైన యొక బాలుడుదృవించాడునాడు.

ద్వాదశ దినానంతరం దోలారోహనం చేసి మినాథుడేను ను నామకరణం చేశారు. తదనంతరం యాచకులకు అర్జులైన వారెల్లరకు దాన ధర్మాలు చేశారు. గౌరవించారు. యీ విధంగా 8 సం॥లు గడిచిఫోయినాయి.

హస్తినాపురంలో _-కురువంశీయుడైన. జనమేజయ వంశమందు. బృహద్రపుడు జన్నించాడు. అతడు జనమేజయుని తర్వాత 7వ వాడు కలియుగంలో అప్పటికి 2700. సం॥లు గిడిచినవి. హస్తినాపురంలో ఆరాజు సోమయాగం చేయతల పెట్టాడు. ఇ ఒక సం॥వరకు కొనసాగించాడు. యజ్ఞ పుుషుఢు సంతోషించినారు.

హవిరోభృక్త అయిన శివుడు అంతకుముందు మదనుని తన త్రినేత్రోద్భవాగ్నిచే దగ్ధమొనర్చి యుండెను. అందువల్ల శివునిలో ఇంతవరకు నిలిచియుడెను. (ప్రస్తుతము

క్షణ

బృహద్రధుని దేవుని యాగ సమయంలో అగ్ని గతుడైన మదనుడు కామ వికారము కలిగించు సమయమున అంతరిక్షనారాయణుడు అందు ప్రవేశించెను అగ్ని అత్యంత తేజోవంతమైన గర్భాన్ని యాగకుండంలో విడిచిపెట్టింది. పూర్ణాహుతి యైన పిమ్మట యజ్ఞ కుండము నుండి బృహద్రధువుడు బూడిదనూ తీసినాడు. బ్రహ్మణుడు తీయబోగా ఆయన చేతికి బాలుడు తగిలినాడు ఏడ్పుకుడా విన్చించగా ఆ బాలుని పైకితీసి రాజు! యీ యజ్ఞకుండంనుండి యీ బాలుడు జన్మించాడని రాజుకు చూపాడు. రాజు ఆ బాలుని గని మిక్కిలి సంతోషించాడు పాలసంద్‌లో మర్థనవేళ రత్నాలు, అమృతం లభించునట్లు, కచుడు సంజీవినినీ సాధించినపుడు, బృహస్పతి ఆనందినట్లు రాముడు జన్మించినపుడు కౌసల్యా దశరథులు సంతసించినట్లు అత్యానందభరితుడైన ఆ రాజు ఆ బాలుని పౌరోహితుని చేతులనుండి తీసికొని ముద్దాడినాడు. బాలుడు అత్యంత తేజోవంతంగా ప్రకాశిస్తూ మన్మథునివలె మిక్కిలి అందంగా కనిపిస్తున్నాడు. బృహ(ద్రధుడు ఆంత;పురంలోకి వెళ్లి దివినుండి భువికి దిగి వచ్చిన దేవకన్యగా, క్షరసముద్రజయెన లక్ష్మిగా, గంగాజలమునకన్న నిర్మలముగా గోచరించు పాదములు గలదిగా, సుకుమారిగా, సుందరిగా నున్న సులోచనయమ ధర్మపత్సికి ఆ బాలుని చూపగా ఆమెయు మిక్కిలిముదమంది. యీ బాలెడెవరని? ప్రశ్నించగా ఓ శుభాంగీ! ఈ బాలుడు యజ్ఞమున అగ్నిదేవదత్తమైనవాడు. అగన్పిదేవుడే మనకు ్రసాదించడు మనవంసోద్ధారకుడు, వీనిని మిగుల (ప్రేమతో చూడుమని యామె చేతులలో పెట్టెను. ఆమె ఆ బాలుని స్పర్ణానుభూతికి పరవశయై మాతృత్వగుణ సంవర్థయై స్తనములు ప్పొంగి పాలు చేపుకురాగా పాలుద్రవించినవి. పిదప స్నానము చేయించి శుభచరితలైన ప్రీలబిళ్చి తొట్లెలో వేసి జలందరుడు అని నామకరణమొనర్చిను. అగ్ని జ్వాలనుండి ఆయోనిజుదైన యాబాలునకు తగిన పేరేయని అందరును సంతోషమొందిరి. సంతోషముగా శుక్ల చంద్రునివలె దిన దిన ప్రవర్థమానుడై దినములు, మాసములు గడువగా ఏడు సంవత్సరములవాడయెజయను. ఎనిమిదవ యేట బృహద్రధువుడాతనికి ఉపనయన సంస్మారమొనర్చాడు. మరికొన్నాళ్లకు పిల్లవాడు వివాహ యోగ్య వయస్కుడైనాడు. శుభ లక్షణ సంసోభికయైన, కన్యకాన్వేషనార్థ మంత్రిని పురోహితుని పంపినాడు తండ్రి. వ

నగరంలో మన్మథసదృశుడైన యా యువకునిగని పురాంగనలు మోవాతిరేకమున్క చూడసాగిరి. వెదకబోయిన మంత్రి కన్యక లభించలేదని సులోచనతో తెలపినాడు.

జాలంధరుడీ తతంగమునువిని అమ్మా! స్త్రీ యంటే ఏమి ? అని 'ప్రస్నించాడు నాయనా? ప్రీ యనగా “భార్య అని తెల్పెను. అదివిని అమ్మా! భార్య ఎట్లుండును ? అని అడుగగా నాయనా! నీకు కాబోవు బార్య నావలె స్రీమూర్తియే నీకు కూడా భార్య వస్తుంది అని చెప్పింది తల్లి.

తల్లి చెప్పిన మాటలువిసాడుకోనే మిత్రులలో మిత్రులారా! నాయమ్మ నాకు భార్యను తెస్తానంటున్నది భార్యనెందుకు చేసుకోవాలని (ప్రశ్నించాను. ఈ మాట విన్న మిత్రులు మిగుల విస్మయం చెంది నవ్వుతూ యీతడు పాషండుడు, మూర్చునిలా వున్నాడు. బార్య అంటే తెలియదా! భార్యతో సంసారం సుఖాన్ని పొందడాని చేసికొంటారని తెలిపారు. అంతేగాక లింగాన్ని దీనిని సమాధాన పరుచుటకని వెకిలిగా నవ్వి వివరించినారు.

ఓవో! అది యంత విచిత్రంగా వుందే మాయమ్మ ప్రీ నావలె యుండునన్నది. భార్యయు నాకు మాతృ తుల్యమేగదా యీ తుచ్చమైన సంసార భోగాలు దు:;ఖబూయిష్టమైనది. అని చింతిస్తూ నేనుమాత్రం అలాచేయనని భావిస్తూ ఇది అధర్మంగా గోచరిస్తుంది ఇట్టి అధర్మ కార్యం నావల్ల కాదని ఇల్లు ఊరు వదిలి అదవికి వెళ్లిపోయినాడు.

(గ్రామరక్షకుడు రాకుమారుడు అడవికి పోగా చూశాడు గాని ఆపలేదు అడుగలేదు. రాజుకీవార్త తెలియజేశారు. రాజు అందోళనచెంది వెంటనే అనేక మంది భటులనంపి వెదకి తెండని ఆదేశించారు. బాలుడు తనకొరకు ఎవరైనా వస్తారని భావించి రాచబాట వదలి కీకారణ్యమార్గంలో పయనిస్తూ పర్వత పానువుల ద్వారా ఉత్తరదేశంవాపు నడక సాగించాడు. భటులెంతవెదకినా లభ్యం కాకపోవుటతో తిరిగి వచ్చి రాజా! రాకుమారుని జాడ తెలియలేదని తెల్పగా సులోచన, బృహ(ద్రవులు పిల్లవాని ఆకారమును మాటలను, ఆటలను, పాటలను, చేష్టలను తలచుకోంటూ బోరున నేద్వసాగిరి.

రాజదంపతల దు:ఖాన్ని చూచి నగరమంతా శోకత్తస్తమైనది. పౌరోహిత్యాదులంతా రాజుగారితో రాజా! అయోనిజుదైన నీకుమారుడు సామాన్యుడుకాడు ఆయన కేమియు

49

కాడు నిర్విభారముగానుందుడు. థైర్యము ౧వహింపుడు: .దైలేళ్ళున్లు; ఎవరెరుంగదురు. దైవేచ్చయెట్లో అట్లే జరుగుకుంది: మనం కేవలం :నిమిత్తమ్యాత్రులిం బాధపడవద్దని యూరడించిరి. జాలంధరుఢు పయనిస్తూ పయనిస్తూ-దట్టమైన అడవిలోని ఒక నల్లని రాయపై కూర్చుండి తదనంతరం మెత్తని: 'గడ్జిపై మేనువాల్భాడు -ఆయడవిలో అగ్ని తగులఐడింది కాలుతూ పిల్లవాడు పదకున్న గడ్డి కడకు రాగానే వైశ్యానరుడైన అగ్ని దేవుడ్రీ జాలునిగని యీ బాలుడు నావల్ల జనించినవాడు ఇచటికి ఎట్లు వచ్చెనో యని ఆలోవించి నిద్రలేపి తన తొడపై కూర్చుండబెట్టుకొని నాయనా? సేవిచటికెలా వాచ్చావు? ఎందుకు వచ్చావు నేనే నీతండ్రిని, తల్లిని భయపడవలదని ఫలుకగా నీవే నాకు తండ్రివి, తల్లివి ఎట్లో తెలుపుమనని జాలంధరుడు ప్రశ్నించాడు. వైశ్యానరుడు అరిగిన వృత్తాంత మెల్ల.జెలిపినాడు.. శ్రీ: దత్తుడును; నవనాధులును, కరుణింప 11వ అధ్యాయము .ముగిసినది. ఓంతత్సత్‌ ఓం శాంత: ఓం శాంతి! ఓం శాంతి!!! 50:

12. ద్వాదశాధ్యాయము శ్రీ దత్తుడును, నవనాధసిద్ధులను కరుణించి వ్రాయించిన విధంగా వ్రాయు చుంటిని చదివి తరింపుదు! అగ్ని జాలందర జన్మ వృత్తాంతం పూర్తిగా తెలిపి ఇక నీకు గల కోరిక యేమని (పళ్ళించాడు. దానికి అయ్యా! నామనోగతము నీవెరుంగదువు అయినా వివరిస్తాను. నా నాయజన్మ వ్యర్థము కాకూడదు. (త్రిభువనాల్లో క్రీర్సనొందునట్లు అళీర్వదించుము. అనగానే నాయనా? నీకు వయుస్కఉ మించిన జ్ఞానమున్నది ధన్యుడవు అని తన భుజంపై కూర్చుండబెట్టుకొని దత్తాత్రేయుని కడకు తీసికొనిపోయాడు. దత్తాక్రేయుడగ్ని దేవుని గని ఆలింగనం చేసికొని క్షేమసమాచారాలు పరస్పరం మాట్లాడుకొన్నారు. తదనంతరం అగ్ని దేవునకడనున్న బాలుని జూచి యీ బాలకుడెవరని ప్రశ్నించాడు దత్తాత్రేయుడు స్వామా! శివుని మూడోనేత్రంనుండి వెలువడిన నాచే మన్మథుని దహించి తిరిగి శివుని యందే అగ్ని రూపమున రక్షించితిని. బృహద్రధుపుడు సోమాయాగం చేసే సమయంలో నాచేరక్షింపబడిన యీతనిని యాగకుండమున విడితిని. అతదే యీతడు వీనిని మి కరుణాకటాక్షణంతో సకల విద్యా పారంగతు నొనర్పుమని ప్రాధేయపడినాడు. (శివునిలో మన్మధాగ్ని ప్రకోపింపగా అసమయంలోనే అతరిక్ష నారాయణుడు ్రవేశింపు యాగమండపమున జాలందరుదా పునరుత్థానుడైన వీడు నాకుమారుడుగదా! వీని జన్మ వ్యర్థము కాని విధంగా తీర్చిదిద్దుమన్నారు అగ్నిదేవుడు) ఈతనిపై నీవరద హస్తమునుంచుము జాలందరుడు తమ ప్రభావమున సూర్యకేజ సముడై లోకమున విరాజిల్లగలడు. అని వేడుకోగానే దత్తాత్రేయుడు అగ్నిదేవా! నీకోరిక తీరుస్తాను. కాని యీ బాలుని నాకడ 12 సం॥ల వరకు ఉంచుము, అని అన్నాడు దత్తాత్రేయుడు. మోరు కోరినట్లుగానే ఉంచెదనని ఆ బాలుని దత్తాశ్రేయునికి అప్పగించెను. దత్తాత్రేయుడు బాలుని తన యంకము కూర్చుండబెట్టుకొని మాయావృత్తిని దూరం చేసి (బ్రహ్మజ్ఞాన సందర్భనం చేయించాడు వెంటనే బాలునకావేళ చరా చర ప్రపంచమంతయు ఏకముగా తోచినది. దతనంతరం అగ్ని అతర్థానమైనాడు దత్తాత్రేయుడు జూలందరునొక కొందగుహలోకి తీసికొనివెళ్లి దృశ్యా దృశ్యముల సభ్యసింపజేసినాదు. అచటినుండి ప్రతిరోజు పొంచాలేశ్వరి కోలాపూరునందు బిక్షాటనంచేసే వారు మహోర్‌గడి యందు నిద్రించేవారు. జూలంధరుని భక్తి వ్రపత్తులకానందించి. సకల విద్యలతోపాటు వాతాస్త్రం, జలదాస్త్రం, ప్రతి అస్ట్రమునకు ఉపసంహార సహితంగా ఉపదేశించి అభ్యసింపజేసినాడు. దానవ-దేవ కాల, యమ, స్తవనాస్తాలనూ బోర్సించాడు. కార్తికేయ శడరయ్య లగ ధాలర్య మై 51 భంగ ఇవ. స[40. మ య ను

(బ్రవ్మాస్తంతోపాటు నిగ్రహను[గ్రహా సమర్శ్భనొనర్చినాడు 12 సం॥లలో అన్ని శాస్త్రాలలో 'ప్రవీణుని గావించాడు. నాటక, సంగీత, గాంధర్య, జ్యోతిష్య సాంఖ్య శాస్త్రాలు చెప్పాడు. చతుష్టష్టి కళలందును. చతుర్ధశ విద్యాలందును పూర్చునొనర్చి పరీక్షార్థము జగత్తునకు బంప సిద్దపడి సకల దేవతల దర్శనం చేయించి వైశ్యానరుని బిలిచి జాలందరుని ప్రజ్ఞను ప్రకట్‌పజేసి సకలదేవతల దర్శనం చేయించి వైశ్యానరుని బిలిచి జులందరుని ప్రజ్ఞను ప్రకటింపజేసి సకలదేవతల పరములనిప్పించాడు. అగ్ని సంతసించాడు. అగ్నిదేవా! సర్వవిద్య లందారి తేరిన యిబ్బాలుడిక దేవతల అఖభిష్టానుసారం తపమున కుద్యుక్తునానర్పుమని పలికినాడు దత్తాశ్రేయుడు. దత్తుని యాజ్ఞ మేరకు చిత్తమని నమస్కరించాడు. తన భుజంపై జాలందరుని కూర్చుండబెట్టుకొని భువనత్రయాలు త్రిప్పుతూ ఆయాదేవతల పరిచయంచేశాడు పూర్వం మశ్చీంద్రుడేయే స్థానములకేగి ఏయే స్థల దేవతల దర్శినం చేశాడో ఆయా స్థలాలు త్రిప్పి సర్వదేవతా దర్భనంతోభాటు సాగాశ్వత్ధ వృక్ష సందర్శనం కూడా చేయించాడు. ఆయా దేవకలెల్లా జాలందరుడిక సర్వసిద్ధిని పొందాడని పలికారు. తదుపరి అగ్ని జాలందరుని ద్వాదశ వర్షములు తపము చేయుటకుగాను బదరికాశ్రమానికి గొనిపోయి తపమున కూర్చుండ బెట్టెను. జాలందరుడు ఖెచరీ దృష్టిని ఘోరమైన తపము కావించెను. దేవతలంతా యీ తపోధనుని గాంచుటకు ఆకసమున విమానములపైనుండి తిలకించిరి. త్రిమూర్వాది దేవతలు తపః శాంతి గావించి తమ తమ స్థానములకేగినారు. బదరి కాశ్రమంలో శివుడు జాలందరుని తనవద్ద మూడురాత్రులుంచుకొని సత్యలోకమదొక విపరీతం జరిగిందని వివరించాడు శంకరుడు. 12 సం॥లు సరస్వతి అపార శృంగారం గావించుకొన్నది. ఆమె వదనం పూర్ణ చంద్రునివలె ఉంది. సువర్ణచ్భాయతో ప్రకాశిస్తోంది. నకల విధ అభరణ ధారిణియైన శ్వేత వర్ణ సరస్వతి కంచుకిని ధరించినది. కుచఖారములతో సూర్యుచంద్రులవలె నొప్పినది. సన్నని నడుము, అరటి స్తంబమువంటి తొడలు, సరళమైన ఉదరం కలి గజగామిని యై తేజరిల్లింది. స్వసృష్టిలో నింతటి సౌందర్యరాళికి అచ్చెరువంది బ్రహ్మాచపల చిత్తుడై ఆమె వెంట పరువెత్తినాడు. ఆమె వెంట పరుగిరుచుండగా (బ్రహ్మకు వీర్యం స్కలించి అటనట వీర్య క్రిందపడింది. పరుగిడుతూ పరుగుడుతూ ఉండగా ఆయన వీర్యం సుడుగాలిలో పడి హిమాచల సానువులందు ఒక ఏనుగు నిద్రిస్తోంది. వాతగతమైన ఆ వీర్య బిందువు ఆయేనుగు యొక్క చెవిలో పడింది. ఆ వీర్యంలో (ప్రబుద్ధ నారాయణుడు ప్రవేశించి భద్రంగా ఉన్నాడు. జాలందర శిశ్యుడగుటకు అన్నట్లు ఆవీర్యగతుడైన (ప్రబుద్ధ నారాయణుడు శిశువుగా 52

పరిణామం చెందాడు. శివుడీ వివరమంతా జాలందరునితో తెలుపుతూ ఏనుగు చెవినుండి పుట్టినవాడగుటచే అతడు 'కానీవునిగా ప్రసిద్ధినొందుత్తాడన్నాడు అయేనుగు మిక్కిలి భయంకరమైనది అని చెప్ప్తుచుండ శివభటులాయేను గెచట కలదో చూపుడని కోరగా మంచిదని సివుడు అగ్ని జాలందరులతో అచటికి చేరుకున్నాడు. పర్వతాకారంగా పడుకొన్న ఏనుగును చూసాడు. యిది స్థిరమైంది కాదు నాతోనే తలపడేటంతటి భీకరమైనది. దాన్ని శాంతపరచడమెలాగో తోచటంలేదన్నాడు. స్వామి! నాపై దత్తాత్రేయుని వరద హస్త ప్రభావం వుంది. ఆశక్తి బ్రవ్మాండాన్నే కంపింపజేయగలను యీ యేనుగెంత? యని జాలందరుడు వక్కాణిరించాడు. కొంత భస్మాన్ని గ్రహించి మోహనాస్త్రంతో పాటు స్పర్షాస్తం సంపుటంచేసి జపించి ప్రయేగించాడు దాని ప్రభావంచేత ఆ యేనుగు యొక్క నాలుగు కాళ్లు భూమికి అతుక్కుపోయాయి. అగ్ని దేవునితోనూ శివునితోనూ తామిచటనే ఉండండి నేవెళ్లి ఆ కానీవుని కొనినస్తానని గజం వద్దకు చేరి. ఓ గజరాజమా! నీ యంతటి ధీర ప్రవ్రూత్తిగల వారెవరూ యీ వృధ్వి యందులేరు. నీ చెవిలో దివ్యతేజోవ్‌తుడైన ప్రబుద్ధనారాయణుడు ప్రభవించియున్నాడు అని ఓ ప్రబుద్ధ నారాయణా! గజకర్ణాంతరము నుండి బయటికి వచ్చి అపారదీక్షను పృందుము రమ్ము! అని ఎలుగెత్తి పిలువగా ప్రబుద్ధ నారాయణుడు విని స్థిర చిత్తులు కందు ఇప్పుడే వచ్చెదనని విధినందనుడు బయటికి వచ్చినాడు. _

ఆ్రహ్మచారి వీరిని గని నమస్కరించాడు. అతని తేజస్సు నలువైపుల ప్రకాళిస్తోంది. జాలందరుడా బాలుని తన భుజస్మందాలపై నెత్తుకొని శివుని కడకు వచ్చాడు. క్రింద దించాడు కానీఫా! వీరికి నమస్మరింపుమన్నాడు. శివునకు అగ్గికి నమస్మరించాడు కానీపుడు. శివుడాబాలుని గారాబమున నెత్తుకొని తన యంకమున గూర్చుండ బెట్టుకొని ముద్దాడి నాయనా! జాలందరా! యీబాలునను గ్రించుమని కోరాడు. వెంటనే జాలందరుడు కానీపుని దగ్గరకు తీసికొని గురువునకు నమస్మరించుకొని శిశువు చెవిలో బ్రహ్మోపదేశం చేశాడు. కానీపున కావేళ మాయా వృత్తితొలగి వ్యక్తాన్యక్త దర్శనమైంది. పిదప అగ్ని శివుడు కానీపుడు జాలందరుడు అంతా కలిసి బఐదరికాశ్రమం చేరుకున్నారు. దత్తవచనం కానీవునికి సమర్చించుమని తెల్పి యంతర్జామైనాడు అగ్నిదేవుడు.

ఆరుమాసాలవరకు శివుడు వారిని తన వద్ద ఉంచుకొన్నాడు. ఈ ఆరుమాసాల్లో దత్తాత్రేయ దత్తమైన విద్వనంతా జాలందరుడు కానీపునకు నమస్మరించి ధీరుని గావించాడు. శస్తాస్తాలని తెల్పి సంజీవనిని, వాతాకర్షణను మాత్రం దాచాడు కారణమేమో తెలియదు. శివుడు జాలందరునితో సకల దేవతా దర్శనం చేయించమన్నాడు. జాలందరుడు స్తవనాస్తాన్ని జపించి దేవతలందరిన్నీ ఆహ్వానించినాడు.

53

ఇంద్ర వరుణ, అశ్విని, ఆదిగాగల దేవతలంతా భూమికి చేరుకున్నారు. దానవులు (ప్రతాపులైన మానవులు, ఆతల, వితల, తలాతల, రసాతల నాగలోకులు చేరారు. సూర్య, చంద్ర, యక్ష్మ కిన్నర కింపురుష గందర్వాదులూ' వేంచేశారు. టత్రిమూర్తులూ వచ్చారు. గరుఢనితో సహా శ్రీరాముడు దశావతార మూర్తులూ ప్రభవించారు 52 గురు వీరులు, శాకినీ, ధాకినీ, అష్టబైరవులూ తమ తమ గణాలతో చేరుకున్నారు. వారువీరని నేల విఘ్నేశ్వరునితో సహా ముక్కోటి దేవతలు ్రత్యక్షమైనారు. వివిద దేవతాగణాలన్నింటికీ జాలందరుడు నమస్కరించాడు. కానీపునకు సకల కార్య సాకల్యార్థం సహకరించవలసిందిగా (ప్రార్థించాడు. నాయనా? జాలందరా! ఇదివరకే మేమంతా మీ వశమై మీకు అండగానున్నాము. మా యందరి అంశ సంభూత రేజోవంతుడైన దత్తాశ్రేయుడే మోకు విద్యాధినాధుడైనాడు. దత్తాత్రేయుడు, అగ్ని వీరిద్దరి కృపమీయందుండగా మేనూశీర్వదించితిమి. కాని యితరులకు వరాలనివ్వమన్నారు దేవతలు. ల్‌క్కలేనంతమంది శిష్యులుంటారు. ప్రతివారికి వరుసతో వర ప్రదానం చేస్తే ముందు ముందు ఉపద్రవం కలుగవచ్చు. అని తమ తమ విమానాలపై “ శూర్చున్నోదు, దేవతలు జాలందరుడు, బాధపడు నాకోరికను తిరస్మరిస్తారా? అని కోపంతో వాతాస్తాన్ని ప్రయగించాడు. దేవతల విమానాలు ఇక ఆకాశంలో గిర గిర తిరుగ సాగాయి. ఆదిగని గంధర్వనాధుడు గాండీవం సిద్ధం చేసి దేవతలతో సహా యుద్దానికి సన్నద్ధం చేసినాడు. నాగాస్తాని ప్రయోగించారు నాధునిపై, పర్వతాస్తాన్ని ఒకరు, వజ్రాస్తాన్ని ఇంద్రుడు. అగ్నేయాన్ని యక్షులు, జలదాస్తైన్ని వరుణుడు, ధూ్రాస్తాన్ని అశ్వనీ దేవతలు ఒకేసారి ప్రయోగించారు. కాని శివుడు, విష్ణువు మాత్రం ఈ చమత్కారం చూస్తూ మిన్నకున్నారు. జాలందరుడీ విజ్బృంభణాన్ని గమనించి వెంటనే మోహనాస్త్రం వదలినాడు దానిచే దేవతా (ప్రయోగాలైన వివిధాస్తాలు జాలందరునికి నమస్మరించాయి. దేవతలు సమ్మోహితులైనారు. పర్వతాస్తం మాత్రం వాతాస్తమును ఆపింది దేవతలంతా వెనుదిరిగి దివికేగినారు. దివికేగిన దేవదతలంతా సమావేశమై తిరిగి తీవ్ర శస్తాస్త్రములగొని పోదామని దిగివచ్చి తీవ్రమైన అగ్నిని అస్త్రాలచే జయించి ప్రాణం తీసుకుపోదామనుకున్నారు. ఉజ్బలాస్త్రం, పరుషాస్తం, అంకుశం మొదలగు దివ్యాస్తాలతో జాలందరునిపై పడ్డారు దేవతలు. ఇంకా త్రిశూలం, ఖద్గం, తోమరం, గధచక్ర, అసి, గుప్తం, లతాది అనేక శస్తాలూ గుప్పించారు. జాలందరుడుది చూచి కామినీ అస్త్రాన్ని కామాస్త సంపుటం చేసి ప్రయోగించాడు దానితో అగణిత సంఖ్యలో త్రిలోక సౌందర్యవతులైన. (సుందరులు) స్రీలు తేజోవ్‌తంగా పుట్టారు దేవతల్ని కామావలోకనం చేశారు. కామాస్థ ప్రభావ్‌చే దేవతలంతా కామ యుద్ధ రడ

సన్నద్ధులయ్యారు. సౌందర్యాంగనలు పరువెత్తసాగారు. ఒక్కొక్కరు ఒక్కో స్త్రీ వెంట పరుగిడుతున్నారు. యుద్దాన్ని మరిచారు. స్త్రీలు బదరికాశమ వనమంతా వారిని (తిప్పుతున్నారు. బదరీవృక్షాలనెక్కిన ప్రీలనుగాని బదరీ వృక్షారోహలైరి, కొందరు వృక్షాలపై కాగలించుకుంటున్నారు. ఇది చూచిన జులందరుడు స్పర్షాస్తాన్ని ప్రయోగించాడు. దేవతలు చెట్లకే ఎక్కడివారక్కడ అతుక్కుపోయారు. కామినీ కాంతలు వృక్షాలు దిగారు. దేవతలు (క్రిందికిదిగ యత్తోప వారి వివిధా భరణాలు, మకుటాలు నేలరాలినాయి చెట్లపై గబ్చిలాలవలె ్రేలాడసాగారు. హరి హరులీ దృశ్యం చూసి నవ్వుకొంటున్నారు. వీరికి తగిన శాస్తి లబించిందని సంతోషించారు. ఇంతకు ముందెన్నడూ యిట్టి లోకోత్తర సాధుమూర్తిని కానలేదన్నారు. కొంతమంది స్రీలు కామ్రీడాలోలురైరి పురుషుల వస్త్రములు నేలజారగా నగ్నముగా నైరి. ఆస్రీలు ఆపురుషుల వస్తాలన్నింటిని తెచ్చి జాలందరుని ముందు కుప్పగానిడిరి.

జాలందరుడు కానీుని వీలిచి దేవతాలంతా వివ(న్తుల్తెరి వారిక! వ(స్రములొసగుమన్నాడు. ఎవరికీర్త (బ్రహ్మాండమున వ్యాపించిందో వారంతా చెట్లకు (వేలాడుతున్నారు. కానీపుడు వస్త్రాలను దేవతలకు కట్టబెడుతూ యిది మాగురువు గారికి తెలియకుండా తెచ్చినాను. ఈ విషయం వారికి చెప్పవద్దన్నాడు కానీపునకు దేవతల యందు భక్తికలదని భావించారు. జాలందరుడీతని వరమివ్వనిదే వదలదని అదరూ అశీర్వదించి ప్రసన్నబిత్తులై చెల్లా చెదరైన తమ ఆభరణాలను వస్త్రాలను సవరించుకుని జాలందరుని కడకు వచ్చారు. అందరూ నమస్మరించారు. నీ అభిమతం ప్రకారం నడచుకొంటాం సీచే గావింపబోవు సొంబరీ విద్యా కవిత్వానికి సహకరిస్తామని చెప్పి తమ తమ స్థానాలకు వెళ్లినారు దేవతలు.

హరిహరుల కడకు జాలందర కానీపులరుదెంచి వారిని తమ కడ మూడు రాత్రులుంచుకొన్నారు.

శ్రీ దత్తుడును, నవనాధులును కరుణింప 12 వ అధ్యాయము ముగిసినది.

ఓంతత్సతి ఓం శాంతిః! ఓం శాంతి:!! ఓం శాంతి;!!! 5్‌5్‌

18. త్రయోదశాధ్యాయము శ్రీ దత్తుడును, నవనాధసిద్భలను కరుణించి (వాయించిన విధంగా (వ్రాయుచుంటిని. చదవి తరింపుడు॥ పార్వతీ పరమేశ్వరులు కానీవుని, జాలందరుని తమవద్ద మంచుకొని ఏమి చేయాలని ఆలోచించారు. గతాన్ని ఒకసారి సింహానలోకనం చేసికొంటూ దేవతలు ఎంత బుద్ధి హీనులు వారికి దగిన పరాభవం జరిగిందని నవ్వుకొన్నారు. జాలందరుడు- కానీవుని వంటివారు పూర్వం దానవులతో యిలా అన్నారు. జాలందరా! నీవు నాగాశ్వత్థ వృక్ష సమీపంలో యాగం చేసి పూర్ణాహుతి నొసంగి తదుపరి కావ్యాన్ని వ్రాసి పరం సాధించు వేద విద్య ప్రతాపవంతుడైన శస్తాస్త విద్యలు కలియుగంలో పనికికావు. మాసవులకిది అసాధ్యం కానీవునకు నీ విద్యా దానంచేయి. ఆయన ఉదారుడు ఇకనివల్ల వేరనరో శిశ్యులు సిద్ధమౌతారు. ప్రజలలో క్తీర్త ప్రతిష్టలు వ్యాపిస్తాయి. శాంబరీ విద్యా పోరగులు కొలర్గి మందియే చాలరు. అందువల్ల శాంబరీ శతకోటీ ఘనులను పృథ్విప్టై తకూకు చేయవలెను. సకల శాస్త పాఠాలను భుమిపై ప్రచారం చేయాలి. నవనాథులకు యీ కవిత్వం ఏవిధంగా పంచవలెనో ఎవరిగతి ఏవిధంగా ఉండునో, చెబుతాను, పూర్వం మళ్ళ్చీంద్రుడు కావ్యం రచించి 38 గోట్ల 55 లక్షల మంత్ర శక్తులను సాధించినాడు. తర్వాత గోరక్షుని నోటితో 12 కోట్ల 9 లక్షలు రచించాడు మోననాథుడు 5 కోట్ల ఒక లక్ష చేయగలడు, 9 కోట్ల 7 లక్షల శక్తుల్ని చరపట నాధుడు సాధిస్తాడు 7 కోట్ల నాలుగు లక్షల శక్తుల్ని భర్తిరీ నాధుడు సాధించును. 2 కోట్ల ౩ లక్షల శక్తుల్ని రేవణనాథుడు సాధించును. 1 కోటి 1 లక్ష వటసిద్ధనాథుడు సిద్ధ మొనర్చును. నీవు (జాలందరుడు) 34 కోట్ల 12 లక్షల శక్తుల్ని సాధించాలి. ఇంకా మిగిలినది 100 కోట్ల శక్తుల్ని గోరక్షనితో చేయించాలి ఎందుకనగా ముడీ కార్యాలు సామాన్య ప్రజలతో కాజాలవు. ఆలోచించి అందరినీ శాంబరీ శక్తి సంపన్నుల్ని తయారుచేయాలి. అట్లు చేయని యెడల లోకంలో దుష్టశక్తులు ప్రజల్ని అనేక రోగాల పాల్టేసి కష్టపెడకాయి. మానవులకు ఉపకారం చేయాలి. ఈ శక్తుల్ని మానవులను పీడించకుండా కట్టుదిట్టం చేయాలి. మానవుల్లో అందరూ సర్వజ్ఞులుందరు కదా! 56

కలియుగంలో నవనాథులుగా అవతారమెత్తి యీవిద్యను 'ప్రచారంచేయాలి, మేమన్నిది మీకు రుచుంచకపోవచ్చు కాని భవిష్యత్తునందిట్లే జరుగవలసి ఉంది. అలస్యం చేయక శాంబరీ విద్యా కవిత్వాన్ని అరంభించుము. కానీపుని తపస్సునకు సక్రమింపజేయుమని చెప్పగా జాలందరుడు సరేనన్నాడు. దతనంతరం ఉమారమణుడాశీస్సులాసంగినాడు.

జాలందరుడు కానీపుడు 12 సం॥లు అటనుండి 40 కోట్ల 20 లక్షల చరిత్రలను రచించారు. శివుడా రచనను చూసి సంతోషపడినాడు. తదుపరి నాగాశ్వద్ధక వృక్షం కడకు చేరి యాగంచేసి అందరి దేవతల సంతోషపెట్టిరి. సూర్యకుండలనొసర్చి పరాలనందిరి. పిదపబదరి కాశ్రమానికి చేరిరి. కానిపునీ యినుప ముండ్లపై తపోనిష్టలతో కూర్చోపెట్టాడు. శివునకా కానీపుని గనుమని అజ్జగైకొని తీర్థయాత్రార్థం వెళ్లాడు.

శివుండొకదిక్కు కానీవుడొక దిక్కు ఒకరి తెలియకుండి మరొకరు తపమారంభించారు. జాలందరుడు నానా తీర్థ క్షేత్ర సందర్శనం చేస్తున్నాడు. జాలందరుడు తీర్ధ క్షేత్రాలకు వెళ్లే ముందు గడ్డి మోపును తలయందుకొని పోయేవాడు కానీ గడ్డి మోవును మాత్రం తలకంటకుండా తాతయైన వాయుదేవుని సహాయంతో నదిచి క్షేత్రాల్లో నున్న ఆవులకు అగడ్జిని వేసేవాడు. _ .

ఈ విధంగా పర్యటిస్తూగౌడ బంగాళా దేశమందలి హేలా పట్టణం చేరినాడు. గడ్డి మోపు తలనంటక పైపైకే వుంచూపుండం అయనే వెంటే అదీ కదలడం ప్రజలు చూచి ఆశ్చర్యపోయారు. ఈయన అసామాన్యుడైన సిద్ధపురుషుడని (గ్రహించారు. రాచవీధులందీతని చూచుటకు జనులు తండోవతండములుగా అరుదెంచుతున్నారు. జాలందరునకిది యిష్టములేదు. వారిని లక్ష్యపెట్టకయే పిచ్చివాని వలె రాళ్లు విసురుతూ నడుస్తూ గడ్డిని సమకూర్చుకొంటూ ఆవులకు వేస్తూ దుర్గంధ భూయిష్టమైన స్థలంతో నవసిస్తూ బిక్షాటనం చేసేవాడు.

ఇతని విషయం ఆ పట్టణ రాజుకు సైతం తెలిసింది. ఆరాజు సాక్షాత్తు మన్మథాకారుడు మిక్కిలి అందగాడుశాయన పేరు గోపిచందుడు. కుబేరుడు కంటే గొప్ప శ్రీమంతుడు సకల సంపదలూ ఉనానయి. 12 లక్షల అపూర్వమైన శక్తిగల గుజ్ట్రాలున్నాయి. అవి వాయువేగంతో సమంగా పురగెత్తగలవి. దగదగ మెరిసే వజ్ర వైడూర్యమణులతో పాదగబజడిన అంగవస్తం దరించారు. సువర్ణచ్భాయతో ప్రకాశిస్తున్నాడు. వివిధా భరణ సంశోభితుదైయున్నాడు. ఆయన వెంట గుజ్జిపుదండు. వివిధ అభరణా లంకృతములైన

ర్‌

ఏనుగులున్నాయి. అంబారీలనుంచిన యేనుగొలున్నవి. అవి పర్వత శిఖారలపై చెట్లవలె శోభిస్తున్నవి. పదాతిదళం, దాసులు, సేనానులు రాజుకు నలువైపులానున్నారు. ఆరాజు అన్నిటికన్న సకల సాముద్రిక సలక్షణుడై, సద్దణుడై యున్నాడు. అతని పరాక్రమానికి జంకి సామంతులడుగక ముందే పన్నులు చిల్లిస్తున్నారు. అయన కడ వంద మంది జట్టిలున్నారు. ఇన్ని సంపదలు ఇన్ని గుణములు ఉండియు కామాపేక్షా రహితుదైయున్నాడు. అతని ధర్మపత్ని మింగుల సౌందర్యవతి గుణవతి, చుక్కల్లో చంద్రునివలె ప్రకాశిస్తోంది ఈమెయేగాక ఆయన వద్ద ఇంకను 16 వేల మంది కామినులున్నారు. వారంతా రతీదేవిని మిన్న యందగకైలు, అతని తల్లి మైనావతి సద్దుణవతి. ఆమె మేడ పైనుండి ఒకనాడు గడ్డిమోవును మోన్లూ ఉన్నాగడ్డి మోపు తలనంటకుండా నడుస్తున్నాడు. గేజోవంతంగా ప్రకాశిస్తున్నాడు మిగుల అందంగా ఉన్నాడు. (ప్రజలంతా చూస్తున్నా నిస్పృషుడై నివృత్తుడైన యోగీంద్రునిగా నున్న జాలందరుని చూచింది. చేతులు క్రిందికే వున్నాయి. గడ్జిమోపు మాత్రం తలపై భాగంలో అంతరిక్షంలో ఆయనే వెంటే వెళ్లే ఈ దృశ్యం చూచి ఆ మానవుడు సామాన్యుడు కాడని సిద్ధ పురుషుడని గ్రహించింది. ఆ మాహానుభావుని సేవించి మోక్ష సామ్రాజ్యం పొందాలని తలంచి పరిచారికలను పిలిచి మేడపై నుండి క్రింది. దృశ్యం చూపింది. ఆ దృశ్యం చూసి వారంతా అశ్చర్యపోయి అమ్మా! ఆయన అసొమోన్యుకులొ వున్నాడు. దేవలోకమునుండి వచ్చినవాడిలా ఉన్నాడు. ఏమి చేయాలని ప్రశ్నించారు పరిచారికలు, మైనావతిమిలా అన్నిది. ఆయన ఎక్కడ వుంటాడో విషయం తెలుసుకొని రండని ఆజ్ఞాపించింది. జాలందరుడు ఆవుల మందల వద్దకు వెళ్లి మోపును వాటికి వేని వేరే మార్గంలో వెలుతున్నాడు. ఆయన వెంటే వరిచారికలు వెళ్లి పరికించగా జాలందరుడు దుర్గుంధంతో కూడిన న్థలంలో వనించిన నంగతి తెలిసికొన్నారు. కొంత సేవుండి ఆయన ధ్యానమగ్నుడగుటతో తిరగి మైనావతి కడకు వెళ్నినారు. అమ్మా! ఆయన మిక్కిలి దుర్దంధ భూయిస్టమ్తైనచోట పందులు, కుక్కలు, పొర్గాడుచోట ఏదో పదురుతూ వున్నాడని వివరించారు. అమాటలు విన్న మైనావతి సరే మీరాంతా రాత్రి జనం సద్దుమణిగిన తర్వాత నాతోరండి అక్కడి వెళదామని తెలిపింది. సరేనని పరిచారికలు షడ్రసోషేత భోజనాదుల సిద్దపరచి పళ్లెమందిడికొని నల్లని గొంగుళ్లు కప్పుకొని రాత్రి సద్దమణిగింతర్వాత జాలందరుని వద్దకు చేరుకున్నారు. ఆ సమయంలో 58

ఆ సిద్ధపురుషుడు పరమ హంసల నాహ్వానించి వాటిపై కూర్చుని ధ్యానమగ్సుడై యున్నాడు. రాణి ఇద్దరు దాసీలు వెళ్లి దండ (ప్రణామాలాచరించిరి. పుష్పాలతో పాదాలను పూజించిరి చేతులు జోడించుకొని యిలా అన్నారు.

ఓ మహారాజా! సర్వజ్ఞా! మిరు ఈ దేహము యొక్క త్రివిధతాపముల దహించి మోక్షాన్ని పొందినారు. ఇదే విధంగా మాకుకూడా పరమ పద ్రాప్యానంద బిక్ష నిడుమని ప్రార్ధించిరి.

ఈ మాటలు విన్ని జాలందరుని హృదయం అనందభరితమైనదజి. లోకంలో కామితార్ధములే కోరువారున్నారు గాని పారమార్థిక సంపత్తిని కోరువారు అరుదు. అని బావించి తీవ్రదృక్కులతో మైనావతిని ఆమె అంతరంగాన్ని పరీక్షించదలచి పిశాచంవలె రాళ్లను ప్రోగుచేసి అశుభ వాక్కులంటూ రాళ్లను విసరడం మొదలు పెట్టాడు. ఐనప్పటికీ రాణి ధార్య వహించే యీతనివల్ల మరణీంచినా మోక్షమేనని ధృఢ సంకల్పంతో ఆలాగే నిలబడిందగి. ఎన్ని రాళ్లు తాకినా ఓర్చుకొంటున్నది. పర్వతంపై వర్షం కురిసినట్లు కదలకుందా నిలబడ్డ మైనావతిపై రాళ్లవర్షం గుప్పిస్తున్నాగ్లు జాలందరుడు.

కదలకుండా బాధవడకుండా నిశ్చలంగా నిలబడ్డ మైనావతిపై చేతులతో మట్టినిదుమ్మును పోయడం మొదలు పెట్టాడు. ఇంకా ఇలా అంటున్నాడు ఓ వగలమారీ! మిరెవరు? మారు నావెంట ఏల పడ్డారు ? నేను దుర్గంధంలో పిశాచంవలె వున్నాను. నీమనస్సున గల కోరికయేమి? నీవెవరి భార్యవు? లెపుమన్నాడు జాలందరుడు.

స్వామి! నేను ట్రిలోచనుడను విజుడుధ్వజుని భార్యను కాలుడు నాపతిని (మింగినాడు నన్ను విధవ నొనర్పినాడు. ఆయనతోపాటే నాకును మరణం కలిగినా బాగుండేది నశటవవరమైన యీ ప్రపంచంలో ఏమని జీవించను నాకే జీవితంపా విరక్తి పుట్టింది. నేనెలా జీవించను ? అనగానే జూలందరుడు అమ్మా! నీభ్తు మరణించాడు. నీవు ఏ ఆశ్రమంలో వుంటూ (బ్రతుకుతున్నావని ప్రశ్నించాడు.

అయ్యా! నాకొక కుమారుడున్నాడు ఆయన పంచనే ఉన్నాను. ఆయన గౌడ బంగాళ దేశానికి రాజు పేరు గోపించందుడు నీదాసుడు కాలుని యొక్క భారాన్ని నీయొక్క కరుణతో దూరం చేయిమన్నది.

అమ్మా! కాలుని దృడ బంధనాన్ని ద్రంప యీ పిశాచివలెనున్న నాకు సాధ్యమా? మోరేమని భావించారు. యిక్కడ ఒక్కక్షణం కూడా నిలబడవద్దు. తొందరగా మో సదనానికి

ర్‌9ి

వెళ్లండి యీ విషయం నీకు మారునకు తెలిస్తే అనర్ధం జరుగుత్‌ది. భీకరంగా పలికే

వాక్కులకు భీతల్లి ఉదయమౌతుందని తిరిగి యింటికి వెళ్లింది కాని ధ్యాసంతా ఆవైపే ఉండిరపోయింది. తెల్లవారింది తిరిగి రాత్రి అయింది చంద్రోదయమైంది. జనం సద్దుమణుగగానే పరిచారికలను వెంకటబెట్టుకొని జాలందరుని దగ్గరకు వెళ్లి కాళ్లపై హబడింది షాదాలు వొత్తటం ప్రారంభించింది జాలందరుడు ఉలుకలేదు. సూర్యోదయం కావస్తోందని తిరిగి సదనం చేరుకుంది మైనావతి.

ఈ విధంగా ఆరు మాసాలు సేవించింది. ఒకరోజు దట్టమైన చీకటిలో సేవచేయుటకై ఎప్పటివలె వెళ్లింది. జాలందరుడారాత్రి ఆమె తొడపై శిరముంచి పరుండెను. ఇంకా ఆమె ధృడ ప్రజ్ఞను పరికింపదలంచి భ్రమరాన్ని సృష్టించి ఆమె తొడను కొరికే విధంగా చేశాడు. ఆమెకు బాధ అపరిమితంగా అవుతోంది కాని స్వామికి నిద్రాభంగమని భాపించి ఓర్చుకొంది. రక్తం కారుతూ జాలందరుని శరీరానికి తాకింది. వెంటవే లేచి విషయం తెలియనివానివలె' తెలిసికొని ఆమె ధైర్యాన్ని మొచ్చుకాని తారక మంత్రోపదేశం చేశాడు. మైనావతికి ఆ రహస్యాన్ని ఎఅిగిన మైనావతికి మాయావృత్తి తొలగి అంతట్రహ్మమయంగా తోచింది. బ్రవ్మాజ్ఞానం కలిగింది. సంజీవనీ విద్యతో ఆమెను అమరం చేశాడు. రాక్షసులలో విభీషణుని రాముడు కటాక్షించినట్లు మైనావతిని జాలందరుడు కటొక్షించిను.

తొడను భ్రమరం గాయచేయగా జాలందరుని హస్త స్పర్భతో యధారీతిగా మారింది. నన్ను అమరురాలినొసర్పినారు. నాకుమారుని సైతం (బ్రహ్మాజ్ఞానం నానర్చి యమరునొనర్చిన ఎంత బాగుండునో గదా యని ఆలోచిస్తోంది మైనావతి.

శ్రీ దత్తుడును, నవనాధులును కరుణింప 13వ అధ్యాయము ముగిసినది. ఓంతత్సతి ఓం శాంతి:! ఓం శాంతి:!! ఓం శాంతిః!!! జ్త్‌ోజ్తూ 60

14 చతుద్దశాధ్యాయము శ్రీ దత్తుడును, నవనాధసిద్ధులను కరుణించి వ్రాయించిన విధంగా బ్రాయుచుండిని చదివి తరింపుడు॥ మైనావతి పుత్రుని రూప లావణ్య గుణ సొందర్యాదులదలంచుకొనుచు ఇట్టివాడు నాభర్త వలె కాలుని పాలుకాకూడదు అని పరివరి విధముల తలపోయుచు పుత్ర వ్యామోహంతో కొట్టుమిట్టాడుచున్నది. భవంతిని చక్కగా నిర్మించు కోవచ్చు అగ్ని తగిలించా సర్వమూ బూడిద చేస్తుంది. ఫల పుష్పాలతో పచ్చగా విరాజిల్లు వృక్షం వేరు పురుగు చేరందంటే మైదుగా మారుతుంది. అమృతం కోసం కద్రవెంత కష్టపడిందో, కచుడు అపారకష్టంతో సంజీవనినేర్చుకున్నప్పటికి దేవయాని సాపాన వ్యర్ధమైనట్లు, అందమైన భార్యయున్నా భర్త వ్యాభిచారియైనట్లూ అందరినీ కాలుడు భక్షించేస్తున్యాడు. సుగంధభరిత విరిపాన్చున వరుండిననూ పామున్నదన్న భయం నిద్రరానీయదు. అపరిమిత సంపదలున్నా కాలచక్రంలో సమసిపోకమానవు. అట్లే తనకుమారుని గురించి చింతిస్తూ వుంది. " ఒకరోజున మాఘమాసంలో (చలికాలంలో) మేడపై తన సభీజనంతో మైనావతి కూర్చుని వుంది. అదే సమయంలో క్రింద స్నానం చేయడానికి తనకుమారుడు రాగా పీఠపై కూర్చుండబెట్టి ప్రీ బృందం చట్టూ నిలబడి స్నానం చేయిస్తున్నారు. ఆ పీఠం చందనంతో చేయబడ్డది దానికి బంగారపు రేకు అమర్చారు. రత్నాలూ తాపారు, అది దగదగా మెరుస్తోంది. రాజసేవకులు సైతం ఆటనట నిలబడి వున్నారు. స్వర్ణ వర్ద దేహంపై నీటి బిందువులు పడి ' శరీర కాంతిని ఇనుమడింపజేస్తున్నాయి. నక్షత్రాల్లో చంద్రునివలే భానిస్తున్నాడు. ఈ అలికిడివిని మైనావతి క్రిందికి తొంగిచూసింది. పుత్రవ్యామోహం మాయా ఉప్పొంగింది. అదివరకే పుత్రుని తలచుకొనుచున్న మైనావతికి దుఖం కమ్ముకు వచ్చింది. అమె కను కొలుకుల నుండి నీరు కారసొగింది. ఆ నీరు కొడుకు శరీరంపై బడింది, వేడిగానున్న ఆ ఆ(క్రుబిందువు లాయన శరీరాన్ని తపింపజేసింది. అవి అతని సంసార వ్యామోహ కుబుసాన్ని తొలగించింది. వేసవి తాపంలో వర్షపు చినుకులు పడి ప్రజల సంతుష్టులజేసినట్రైంది. క్షుధాగ్ని పూర్చునకు అహారం లభించినటైైంది. పేదకు పెన్నిధి లభించినట్లయింది. దానితో 61

రాజు ద్ధూప్టిని పైకి సారించాడు అకాల వర్షం కురిసినట్లీ నీటి చుక్కలు ఎక్కడివని శకించాడు తల్లియైన మైనావతి ఏడ్చుచూ కనిపించింది. స్నానం ముగించి వెంటనే మేడపైకి వెళ్లినాడు. తల్లిపాదలపై శిరస్సు నుంచి నమస్కరించి యీ విధంగా శోకతప్తమగుటకు కారణమేమని (ప్రశ్నించాడు. రాజాధిరాదైన కుమారుడే నీవాడుకాగా నీకు కలిగిన బాధ ఏమని అడిగినాడు, తల్లడిల్లినాడు నీకు దుఖం కలగించిన వారెవరో వాని నంతమొందింతునని పక్నాణించాడు స్రీ జనంలో ఎవరైనా ఏమైనా అన్నారా? వారిని తక్షణం శిక్షిస్తాను, నీ దుఖాన్ని బాపుటకు నాశరీరాన్నైనా త్యజిస్తాను, నావల్ల ఏదేని లోపం జరిగితే పుత్రధర్మం విడిచిన .వాడినౌతాను కారణం వివరించమన్నాడు గోపీచందుడు. కొడుకు మంచి స్థితిలో నుండగా తలిదండ్రులు దీనావస్థలో నుండరాదు. భార్యను ఒక రీతిగాను, మాతృమూర్తి నొ రీతిగాను ఏకుమారుడూ చూడరాదు. నావల్ల యీ విధమైన దోషం సంభవిస్తే శిక్షించమన్నాడు. కొడుకు సంతషాన్ని గమనించి నాయనా! సకల గుణశోభితుడవు, అరివీర భయంకరుండవై నీవుండగా నాకెవరు హానిచేస్తారు, నీవంటి వాడైన నీతండ్రి జ్ఞాపకం వచ్చి రోధిస్తున్నానే కాని మరేమి లేదు కాలస్వరూపుడైన (బ్రహ్మకు ఎదుకురెవ్వరు ? పతి మరణం నన్ను భీతురాలనొనర్చినది. పుట్టిన ప్రతి జీవినీ మింగడానికి మృత్యువెల్లపుడూ నిరీక్షిస్తూ వుంటుంది. సృష్టిలో పరస్పర విరోధ జంతువులు ఒక దానినొకటి కబళింప జూచుచున్నట్లు కాలాంతకురుడెప్పుడూ చూస్తూ వుంటాడు. సత్యం సన్నిహితోమృత్యు కర్తవ్యో ధర్మ సంగ్రహమన్నట్లు, నరజన్మం దర్హుభం, దాన్ని వ్యర్థం చేసికోరాదు. విఖీషణు రాముని శరిణాగతుడై చిరంజీవియైనాడు. నారదుడు నిత్యం నారాయణా మంత్రం జపిస్తూ దేవర్షి అయ్యాడు. వ్యాస, శుక, కౌశికాది మహర్షులు భధన్యులైనారు. నీవును ఈ లోకంలో జన్మను ధన్యం చేసికాని అజరామరమైన యశస్సునందవరెనని మైనావతి కుమారునకు బోధించినది. రామానుజుని వాటినుండి సాంప్రదాయ మారంభమైంది. అందరు సంతులైనారు. ఆసంతుల నుండి ముకుందరాజు జైపాలుడు, ధర్మానుజుడు, ధర్మానుజుమని నుండి మరో సంప్రదాయం ప్రారంభమైంది. పార్వతి శివునారాధించి చైతన్య సంప్రదాయం ఆరంభించింది. 62

ఆమె వల్ల కపిలునకు, కపిలుని నుండి రాఘవచైతన్య స్వామి, ఆతని నుండి బ్రహ్మచైతన్యుదు. కేశ చైతన్యుడు, బాబాచేతనుడు, తుకారం మొదలగుపారంతా సంతుగణంలో ప్రముఖులు ధన్యులు, మూడవ చైతన్యం శ్రేష్టమైంది. "

• కమలోద్భవుడు అతని హంసరూపమున విష్ణువు బోధించెను. ఆ విధానము అత్రి మహర్షి నడిపినాడు. అతని నూఉండి దత్తాత్రేయుడు అందరు సిద్ధనాధులు.' నాలుగవ సిద్ధనాథుడు భూమి యందున్నాడు. సూర్యునితే యాజ్ఞ వల్క్యుడు బ్రవ్మావేత్తయెనాడు. సహజనందుడు ప్రసిద్ద కూర్మావతారం, బ్రహ్మానందుడు, యోగానందుడు, చిదానందుడు వీరంతా జగత్తు నందు ప్రసిద్దులైనారు.

ఓ గోపిచందా! నీహితము నీవు చేసికో దానివల్ల అమరత్యాన్నీ పొంది. ఈ జగత్తునందు ప్రాజ్జునిగా కీర్తపొంందుము. ఈ కారణం చేతనే నాయ(శు బింందువులు జారినాయి అని అనగానే

అమ్మా! నాబ్రతుకు ధన్యంచేసే మవాత్ముడెచట నున్నాడో గదా! నాకు దొరకుతాడా? అని అడిగినాడు మాతృమూర్తిని. నాయనా! మన గ్రామంలోనే జాలందరుడనే మహాపురుషుడు మన పూర్వ పుణ్యం వల్ల వేంచేసియున్నాడు. త్రికరణ శుద్ధిగా నాతని శరణాగతుండవగుము. ఈ రొజ్యం ఈ సంపదలు నశ్వరాలు. శాశ్వతమైన అమరత్వం ప్పందు అన్న తల్లి మాట విని గోపీచందుడు. రాజ్యం. సంపదలు, ధారా, మతాలను, బంధువుల్ని ఎలా వదలాలి ఈ రాజ్యభోగాలింకా 12 సంవత్సరాలు అనుభవించనిమ్ము. ఆతర్వాత సర్వం త్వజించి అమరత్వ సిద్ధికియత్స్ని న్థానని వాక్రుచ్చాడు మైనావతితో.

నాయనా! ఈ శరీరం మట్టి కుండవంటిది. క్షణ భంగురమైనది ఎప్పుడు ఏమౌతుందో చెప్పలేము. తదుపరి ఘడియ స్వరూపమే ఎరుగని 12 సం॥ల తర్వాత కాలం గురించి మాట్లాడటం విడ్డూరంగా వుంది. నీటిబుగ్గ చందంగా ఎపుడు లుప్తమౌ తుందో తెలీదు. లోకం అశాశిత్వమైంది. దినా స్వప్న నదృశం దీని నమ్ము కొనుట మృగతృష్ణతో దప్పి తీర్చుకొనుటవంటి దౌతుంది. ఈ సకల చారచర ప్రపంచం అభాసంపై నిలబడివుంది. మాయావృతమైన యీ చీకటిలోనుండి శుక, దత్తాత్రేయ, కపిల, వ్యాస, వశిష్ట, ప్రహ్లాదాది భాగవతులు బయట పది అజారామత్వ సిద్ధినందినారు. కనుక రేపు అనుమాట వీడి నేటిని వదలుకోరాదు. తర్వాతి ఘడియంలో మనముంటామో లేదో ఎవరెరుంగరు. అనే యీ సద్గోష్టిని విన్న రాజు భార్య వామావతి.

68

అకటకటా! ఈమెతల్లియా? కొడుకు పాలిటి శత్రువు రాజ్యభోగాలు వీడి సన్నాస్యంపుట్టుకో మంటుంది. రాజ్యానికి చెడుకాలం దాపురించింది. నాడు కైకేయి రాముని అడవికి ఐంపినట్లున్నది. మామీద దేవునికి కోపం వచ్చినట్లుంది. శాత్రిదుస్వప్పుం దర్శిస్తే ఉదయం పౌరోహిత్యాదిజనోక్తిప్రకారంశాంతి చేసికొంటారు. సాక్షాత్తు కన్నతల్లియే వైరాగ్యం నూరిపోస్తోంది.. ధనాన్ని దాచిన చోట తిరిగి వేదక దొరకకపోతే దేవునికేవ మొచ్చిందనుకోవాలి. ధనాన్ని అడిగినవానికి పంచియిస్తే దారిద్యదేవత కరుణించిందను కోవాలి. రాజు తంత్రాంగం శత్రువు చెవిలో పడితే దురదృష్టంగా భావించాలి. అకారణంగా శిక్షకు గురికావడం దైవం క్రుద్ధుడైనాడనుకోవాలి. శత్రువుతన కన్న బలహీనుడైనప్పటికి తేజోహీనుడై శరణు పొందడం దేవుని కోపమే కారణమని భావించాలి. (ప్రజల్ని తన సంతానం వలె చూస్తూ రాజ్యపాలనం చేసినప్పటికి రాజుపై ద్వేషం కల్టివుండటం చౌర్భాగ్యంగా భావించాలి. ఆకారణంగా తన కార్యాలకు విఘ్నం సంఘటిల్లడం దురదృష్టంగా తలంచాలి. తన యింట తనవారే తనకు శత్రువులగుట దేవునికి కోపమొచ్చినందని తలంచాలి. యిదేనీతిని తల్లి కుమారునకు ఉపదేశిస్తోంది. అని బావించి బాధపడుతూ అంతపురానికి వెళ్లిపోయింది. గోపీచం[ద్రుడు మాతృమూర్తి తెల్పెడి మోక్ష మార్గ సూచనలను విని అమ్మా! అభైన ఆమహానుభావుడెచ్చోట నున్నాడో చూపమన్నాడు. వైరాగ్యం కలిగిన పురుషునకు భగవదాజ్ఞ మేరకు పురాకృత పుణ్యం వల్ల పుణ్య పురుష సందర్భనం అవశ్యం కలుగుతుంది. సమర్శదైన యామవానుభావుని శరజణాగతుడనగుటకై తన తనువు, మనస్సు, రాజ్య సంపదలన్ని అర్పించుకుంటానని రాజు స్వకార్యార్థం నిషమించినాడు. వామపతియైన రాజపత్ని ఐదారుగురు నమ్మకమైన వారిని తీసికొని రాజుకు చెపితే వినే వారిని కూడా పిలిపించి గోష్టి ఆరంభించి ఈ క్రింది విధంగా మాట్లాడుతోంది. మన రాజు గారికి తల్లిగారు వైరాగ్యం బోధిస్తోంది. ఎవరో ఒక యోగి గొట్టెపోతువలె యీ పట్టణానికి వేంచాశాడట! అతనిని జాలంధరుడంటారు. ఆయనచే రాజుగారికి ఉపదేశమిప్పింస్తుందట విరాగియైన రాజు రాజ్యం త్యజిస్తాడు, ఈ అనర్థం రాకముందే మన మేదైన ఉపాయం ఆలోచించాలి. యింటి మొగం కూలితే యిల్లంతా కూలినట్లు రాజు విరాగియై2తే రాజ్యం పరాక్రాంతమౌతుంది. పరాక్రాంతమైన రాజ్య ప్రజల దుస్థితి వర్జించనలవి కాదు. లెండు, మేల్కోండు ఏమి చేయవలెనో ఆలోచించుడు. అగ్ని 64

చిన్నదని భావించవద్దు, అది పెరిగి సర్వం భస్మం చేస్తుంది. ఆదిలోనే చల్లార్చాలి. సెజ్ట క్రింద సర్బముంటే నిద్రవస్తుందా? ఉదరగాతమైన విషం చంపక ఊరుకుంటుందా ? అని తర్మ వితర్మం చేయ నారంభించింది.

ఈ మాటలన్నీ విన్న సభాజనం ఆలోచించి మహారిజి గారి ఆలోచన సమంజసంగా వుంది అని జాలందరుని ఏవిధంగానైనా సంహరించాలని తలంచారు. కాని రాజుగారికి కోపం కల్షిస్తుంది. అలాకాకుండా వామావతి యిలా చేస్తే బాగుంటుందని చెప్పనారంభించింది

రాజుగారి కడకేగి మహారాజు! మో తల్లిగారు పతి వినియోగానంతరం కామ సంతప్తయై జాలందరునితో పొత్తు చేసి నీకు సన్యాస మిప్పించి నిన్ను అడవుల కంపి జాలందరుగొని తెచ్చుకొని రతి సుఖాలదేలు ఆలోచనలో నున్నదని తల్లి గారిపై కోపం వచ్చేట్టు సంఘటనా రచనం వివరించాలని చెప్పింది. దీన కార్య సాఫల్యం చేరు ఇరు పక్షాలకూ సుఖకరంగా వుంటుందని మాయోపాయం సన్నాద్ధం చేసి తన స్థానానికి వెళ్లింది వామావతి. మిగిలిన వారందరూ తమ తమ చోట్ల కేగినారు.

వామావతి రాజుని చేరి సభా వార్తలు అవి ఇవి మాటాడద్తూ మనోరంజనం చేసింది. రాత్రి సమయంలో ఒక జాము గడిచిన యనంతరం వామావతి నదనానికి చేరాడు గోపీచందుడు. రాజునావ్వానించి సింహాసనాసేనునొనర్చి సకాల విధ ఫలాహరాదులొ నంగి పాదములు పూజించి రతి సుఖమున దేల్పెను. తదనంతరామె చేతులు జేడించుకొని మహారాజా! నాకొక విషయం తెలియ వచ్చింది. ఆది మితో ఎలా సెలవీయువలెనో తోచుటలేదు. చెప్పుటకు భయమనిపిస్తోంది, చెప్పకుండా ఊరుకుంటే అనర్థం జరిగేట్లున్నది. ఈ ఆలోచనలతో నామనస్సునకు వికలత్వ సంభవించింది. యీ విషయం చాలా అగాధమైంది, ఈ మాటలు విన్న రాజు ఎట్టి భయసందేహములు లేకుందా విన్నది విన్నట్టు వివరించుమన్నాడు. నీకభయమొసంగుచున్నాడ ఎట్టి దిగులు లేకుండా తెలుపుమన్నాడు.

స్వామి! ఒక కపట విషయం మో తల్లిగారు మోకు ఉద్భోధించారు. జూలందరుడనే యోగి విషయ లంపటంలో చిక్కుకుంది. మోకాయోగి ద్వారా ఉపదేశమిప్పించి జోగి గార్చి మిమ్మాటవికి బంపి. తదనంతరమా జాలందరుని సింహాసనాసీనొనర్చి రాజభోగాలు దేల కపటో పాయం పన్నిందని మాకు తెలిసింది. నాయదృష్టము బాగుండి అది పొక్కి పైకి వచ్చి నాచెవినిఐడుట అది మన పురాకృత సుకృతమని తెలిసింది. ఈ మాటలు విన్న వెంటనే క్రోధాగ్ని పూరిత వృాదయుదై చివ్వున లేచి వెంటనే బయటికి వచ్చి జాలందరుని

65

దర్శింప వెళ్ళుటకు సిద్ధము చేయండని సేవకులకు ఆజ్ఞాపించెను. మంత్రిని బిలిచి సర్వమూ జాలందరుని కడకేగి పట్టుకొని వచ్చి ఎవరికీ తెలియకుండా గోతిత్రవ్వి గోతిలో వేసి గుజ్జపు లద్దెతో నింపివేసినారు. ఈ విషయం బయటికి పాక్కినచో తలలుండవని అందరినీ హెచ్చరించాడు రాజు. హఠాత్తుగా చేసిన యీ పనికి అందరూ విస్మయం చెంది. గుసగుసలాడసాగిరి. తెల్లపారి జాలంధరయోగి జాడగానక అందరూ తలకోరకంగా చెప్పికొంటూ వెళ్లిపుండవచ్చునని భావించి యూరకున్నారు. మైనావతికీ విషయం పరిచారికలు అందజేసిరి. పర్యట నార్థమెచటి కేగెనో యని సమర్థించుకొన్నారు. కాని మైనావతికి చాలా దుఖం కల్ళించింది. నాకుమారునకు దైవానుగ్రహం కరువైనవి అందుకే వెళ్లిపోయాడని ఏద్చింది. జాలంధరుడు గొప్పశక్తిమంతుడు స్థిత 'పజ్ఞుడగుటచే అన్ని విషయాలూ (గ్రహించి గోతిలో నుండే ఆకొశాస్తాన్ని వజ్రాస్రింతో ప్రేరేపించి గుజ్జపు లద్దె తన నంటకుండా పై పైనే వుండేట్లు చేశాడు. లోపల స్థిర చిత్తంతో ధాన్యంలో లీనమైనాడు, యీ పనిచేసిన వారు నిశ్చింతంగా నిద్రించినారు. తీ దత్తుడను, నవనాధులును కరుణింప 14వ అధ్యాయము ముగిసినది ఓంతత్సక్‌ ఓం శాంతి:! ఓం వొంతి;!! శం శాంతి;[1] క్ష్యోద్దా 66

15. పంచదశాధ్యాయము శ్రీ దత్తుడును, నవనాధసిద్ధులను కరుణించి వ్రాయించిన విధంగా [వ్రాయుచుండిని చదివి తదింపుడు!

కానీపుడు ఉత్తరదెసకు గోరక్షుడు ఈశాన్యంవైపు వెళ్లారు ప్రయాగ కాళీ దర్శించి గురువు కొజకు వెదకడం (ప్రారంభించాడు జలంలేని చేపవలె, తల్లిలేని బాలునివలె, గురువులేని శిశ్యులు గురువునకై వెదకసెగిరి. బాధాతప్రహృదయులై గురువుంగానక అన్నపొనాదులు త్యజించిరి. వివిధ స్థలాలూ పర్యటిస్తూ హే నాధా! హేనాధా! అనే అర్తనాదం చేస్తూ తిరుగసాగిరి. తల్నిని వీడిన దూడ ఎలా అంబా! అంటూ అరుస్తూ అంగలార్చునో అదే రకంగా గురుదేవా! తామెటనున్నారు? మాకు మోదర్భన మీయరా ? యనుచు బాధపడుచున్నారు ? మాకు మోదర్శన మీయరా ? యనుచు బాధపడుచున్నారు.

తిరగని చోట్లు తిరుగచూ అ్తడగరాని వారినడుగుతూ అన్ని తీర్ధక్షేవ్రాల్లో వెదికారు. గౌడ దేశం వైపు పోవుచు హేలా పట్టణానికి వెళ్లారు. అన్నప్రాన విసర్జన వల్లనూ, అంతకుముందు తపమాచరించడం వలనూ శరీరం దుర్భలమైపోయింది. ఎముకల పోగువలె తయారయ్యారు ఎటగూర్చున నట కన్నీరు కారుస్తున్నారు.

హేలాపట్టణం (ప్రవేశించి ఒకచోట కూర్చునపుడు అటకొంత మంది నగర ద్వారపాలకులు కూర్చుండి యున్నారు. వారు గోరక్షుని చూచి నమస్కరించారు. గోరక్షుడా ద్వారపాలకులతో అయ్యలారా! మీచోట మళశ్చీంద్రుడున్నాడా? యని 'ప్రశ్చించాడు అంతవారు, వారి నమాచారమేమో తెలీదు కని ఇట కొన్ని రోజుల ముందు జాలందరుడును యోగినచ్చియుండెను. ఆయన గడ్డి మోపు తలకంట కుండా మోస్తూ తిరిగుతూ వుంటే చూశామని అన్నారు సేవకులు. గడ్డిమోపు మోయడమెందుకని తిరిగి ప్రశ్నంచాడు గోరక్షుడు. అయ్యా! ఆయన ఆ గడ్డి మోపును ఆవులకు మేపేవాడు ఎవరి ఆవులైనా సరే అడవికి వెళ్లి గడ్డి తెస్తూ ఆవులకు మేపేవాడు. కాని కొన్ని రోజుల నుండి మాత్రం కనిపించుటలేదు. ఎటువెళ్లాడో తెలియదని ద్వారపాలకులు నివేదించారు. ఆయన మాయమై ఎన్ని రోజులైందని అడిగాడు గోరక్షుడు. ఈనాటికి దాదాపు 10 సం॥లు గడిచినవని అన్నారు, రాజభటులు.

నాగురువే పేరుమార్చుకొని తిరిగుచున్నాడేమోనని ఆలోచిస్తూ అంటనీరుపెడుతూ దట్టమైన అడవిలో దూడనువదలినట్లు నన్ను వదలి పోతివి నేనే పాపం చేశాను గురుదేవా! నన్నెందుకిలా ఒంటరివాడిని చేసితివి. స్వామి! తాము సర్వత్రా వ్యాపించియుంటారు నీవు

67

అందరికి తల్లివీ తండ్రి లాంటివాడివి నీకీముల్లోకాల్లోనూ తాము దప్ప అన్యము గోచరించుట లేదు. నీవే నాకాశళయము అంటూ రోదిస్తూ వో! నాథా![యని బిగ్గరగాననెను. ద్వారపాలకులాతని బాధను చూచి స్వామి! యెందుకిలా బాభపడుతున్నావని ప్రశ్నించారు. విషయం తెలిసికొని దైవమే మిమ్మల్ని కలుపుతాడు భయపడకు బాధపడకు (గ్రామంలోకి వెళ్లి బిక్ష గైకొమ్మని పంప్‌చినారు ద్వారపాలకులు. ఊరిలోకి ప్రవేశించి వెదకుతూ వెదకుతూ బిక్షాటన చేస్తూ చేస్తూ ప్రతిచోటా అలక్‌ అంటున్నాడు. జాలందరుడున్ని పాతిన చోటికి చేరుకుని అచట గూడా అలక్‌ అన్నాడు. గోతిలో నున్న జాలందరుడీ శబ్దం విని. 'అదేశొ అని బిగ్గరగా అన్నాడు. ఆమాట విన్న గోరక్షుడు తనలోనే నమస్కరించి ఓ మహాయోగీంద్రాయ! మిరెక్కడనున్నారు. నాయనా! నేను భూమిలో పాతిపెట్టబడియున్నాను. అది విని స్వామి! తమరి పేరేమని ప్రశ్నించాడు. నన్ను జాలందరుడంటారని విన్నవించాడు జాలందరుడు. ఇంకా ఇలా అన్నాడు నిన్ను ఏమని పిలుస్తారు? వరద హస్తమొసంగిన నీగురువెవరో తెలియ జేయమన్నాడు. అంత గోరక్షుడిలా అన్నాడు. స్వామి! నన్ను గోరక్షుడంటారు. నాగురుదేవుడు మశ్చీంద్రనాథుడు, కాని మిమ్ముల నిలా భూస్థాపన చేసిందెవరిని ప్రశ్నించాడు. (ప్రజల్లో పాపం పెరిగిందని జరిగిన వృత్తాంతమంతా వివరించాడు. ఈ విషయం తెలిసికొన్న గోరక్షునిలో కోపం పెల్లుబికింది. క్షణంలో భస్మం చేస్తాను. సర్వదేవతల, దానవాదుల దివ్యవరాలందిన మహోన్నత్రుని యిలా చేసిన వీని వదలనని (ఘ్రహోదగ్రుడైనాదు స్వామి! అజ్ఞయిమ్ము అని కోరినాడు గోరక్షుడు గోరక్షా! ఇది సమయంకాదు ఇంకా ముందు కార్యం జరుగనుంది. యోగదృష్టిని భవిష్యత్తున వలోకించి ఆలోచించు లేని యెడల నాథ పంథా ప్రజలకు దూరమౌతుంది. పరమార్థకార్యం చెడుతుంది. జరిగిందానికి క్షమించి ముందుకు నడుపు యీ విషయం ఎవరికీ చెప్పకు నీ పర్యటనలో కానీపుడు కనబడితే యీ వృత్తాంతం ఆయనకు వివర్‌చు. అతడు రాజునకు కల్యాణం ప్రసాదించే యుక్తితో నన్నీ అగడ్తనుండి పైకి తీయగలడు అని 'ఆదేశొ అనుమాటతో గోరక్షుని వీడ్మోల్పినాడు. జాలందరుని ఆదేశ్‌ అను మాటకు ఆదేశ్‌ అని పల్కి శాంతపడి అటనుంది నిషమించినాడు. ఆపూటకు వబీక్షగొని జగన్నాథుని దర్శింప పూరీ చేరుకున్నాడు. ఇటు కానీపుడు గ్రామ (గ్రామం తిరిగుతూ స్వాధ్యాయం చేస్తూ ప్రజలకు సద్భోధలు చేస్తూ వున్నాడు. 68

ప్రజలు కానీపుని దివ్యోపదేశములను వింటూ పరమానందభరిత హృదయులై ఆశ్రువులు రాలుస్తున్నారు. ఆయన అనుగ్రహం సంపాదించి దీక్షగొంటూ ఎంతోమంది శిశ్యులౌతున్నారు. ప్రతి గ్రామంలో నుండి ఒకరిద్దరు పూర్ణవైరాగ్య చిత్తులై కానీపుని వెంట నడుస్తున్నారు. ఇలా క్రమ క్రమంగా 700 మంది శిష్యులైనారు.

తూర్పు దిశ పయనమై సాగినాడు అనేక దోషభూయిష్టమైన స్త్రీ రాజ్య సీమ పర్యంతం చేరి దివ్యదృష్టిని సారించాడు. స్త్రీ రాజ్యంలో పురుషులెవరూ ప్రవేశించరాదు ఎవరైనా ప్రవేశిస్తే మరణశిక్ష నేస్తారన్న మాట జనుల వాడుకను విన్నారు కొంత మంది శిష్యులు. చూస్తూ చూస్తూ చావునెందుకు కోరి తెచ్చుకోవాలని వెనుకంజవేశారు కొంతమంది. కొందరు త్రికరణశుద్ద హృదయులై గురుపాదములందు ధృఢ భక్తి విశ్వాసాలతో స్త్రీ రాజ్య ప్రవేశానికి సిద్ధమైనారు. వీరినిగని కొంతమంది శష్యులు వీరికి పిచ్చి పట్టినది. ప్రాణం పోయిన తర్వాత వీరు సాధించే దేమని అనుకొంటున్నారు. ఈ విధంగా పరిపరి విధాల ఆలోచిస్తూ కూర్చున శిశ్యులందరిని హీనుబుద్ధిగల దుర్భలులు భయపడినట్లున్నారు. కాని నా ప్రతాపం నిజంగా తెల్పిన నమ్మరని భావించి చేతిలోకి భస్మం తీసికొని స్పరాస్తాన్ని ప్రయోగించి మూడు దిక్కుల చల్లి బంధనం చేసి గ్రామమార్ధం సుగమం చేశాడు. ఆదిగ్భంధనం చేధించుకొని దేవదానవులు కూడా రాలేరు. మారుతి బుభుత్వరవం కూడా లోనికి పోకుండా చేసి నిశ్చలంగా కూర్చుండి శత్యులను పిలిచి మనం తప్పకుండా స్తీ రాజ్య ప్రవేశం చెయ్యాలి. అదేశం చాలా కఠినమైనది మారుతి బు-బు-కారధ్వని వల్ల అటగల పురుషులకు వాని సంభవిస్తుంది. ఎంత భయంకరమైనదైనా సరే అచట తీర్థ స్నానాలు చేసి రావాలి నాకు గురుచరజాలపై దృఢ విస్వాసం వుంది. మాయాన్ఫత భవదవ్రవాహమున్నా ఆదేశాన్ని (ప్రవేశిస్తాను తిరిగి వస్తాను. ప్రాణంపోయినా సిద్ధంగా వున్నాను మోవిచార మేమిటో తెల్పుడని అడిగాడు శిష్యుల్ని

నాపై దృథ విశ్వాసం కలవారైతే నాతో రండి లేనివారు వెళ్లండని అనగానే 700 మంది శిశ్యుల నుండి 7 గురు మాత్రమే గురువుగారి వెంట వచ్చుటకు సిద్ధమైరి. మిగిలినవారు స్వస్థానగతులగు పయనం సొగించి గ్రామ పాభిమేరచేరే సరికి అందరూ భూమికి అంటుకు పైయినారు. కానిపుడు చేసిన స్వర్షాస్త దిగ్భంధననే దీనికి కారణం ఎటూ కదలకుందా నిలబడిపోయారు. కానీపుడు మిగిలిన ?గురు శిశ్యులతో జరిగిన వృత్తాంతం తెల్పాడు. మోరు 7గురు వెళ్లి ఒక్కాక్కరీపై ఒకరాయి వుంచి రందని విభక్తాస్ర జపంచేసి విభూతి పూసి పంపినాడు.

69

7గురు శిష్యులు వెళ్లి చూచేసరికి ఎక్కడ వారక్కడ ఊబిలో దిగబడిన పశువుల్లా నిలబడిపోయినారు. ఈ ఏడుగురు శిష్యులంగని వారంతా తలలు వంచుకున్నారు. సోదరులారా! గురువు మానవ రూపంలోనున్న సాక్షాత్తు పరమాత్మునితో సమానుడు గురుభక్తి శూన్యులై గురుమహిమను యిప్పుడు అనుభూత మోఉనర్చుకున్నారు కదా! అని ఒకాక్కరిపై ఒక్కొారాయి వుంచారు. స్పర్నాస్త ప్రభావం వల్ల పెట్టిన రాళ్లు క్రింద ఐడటంలేదు. వాకీ బాధకు ఏడ్వనారంభించారు. మాది తప్పయినది మమ్ము విడిపింపుడని (ప్రాధేయపడ్డారు. గురువుని సామాన్యునిగా భావించి నందులకీ కర్మ యవశ్యం అనుభవించాల్సిందే మేము ప్రీ రాజ్యప్రవేశం చేసి తిరిగి బతికివస్తే మిమ్ము విడిపించెదము. అంతవరకూ యిలాగే వుండండని పలికారు 7గురు శిశ్యులు. కానీవుని కడకు పోయ్యేయీ ?గురు శిష్యుల్ని చూస్తూ బెంబేలెత్తి బోరుమని ఏడుస్తూ గురు శక్తి తెలిసింది మా తప్పు తెలిసింది యింక యెప్పుడూ యిలా ప్రవర్తించము క్షమించి విముక్తులను చేయండని ఏడుస్తున్నారు. కానీపుని వద్దకు వెళ్లి జరిగిన వృత్తాంతం తెలిపి వారి పశ్చాత్తాపం పరివర్తనా వివరించినారు 7గురు శిష్యులు. కానీపుడు విషయం విని విభక్తాస్త జపం చేసి కాంత భస్మాన్నిచ్చి ఒకనికిచ్చి నీవు వెళ్లి వారికీ విభూతిని పూసి విముక్తుల చేయమని తోలించాడు. వెళ్లిన ఆ శిష్యుడందరికీ విభూతిని పూసి విముక్తుల జేయమని తోలించాడు. వెళ్లిన ఆ శిష్యుడందరికీ విభూతిని పూసి విముక్తుల నొనర్చి వెంటదోడ్మొని తెచ్చి గురు చరణాలపై వుంచెను కానీపుడందర క్షమాదృష్టిని ఆశీర్వదించి ఆరాత్రికి స్తీ రాజ్య హద్దున నిలచి యుండి విశ్రమించి ఆరాత్రి ఒక వింత జరిగింది సేతు బంధనం నుండి హన్మంతుడు బ-బుత్వ రవంతో వస్తూ స్పరాస్ర దిగ్భంధనంలో చిక్కుకున్నాడు. ప్రతాపవంతుడెవరో యీపనిచేసి యున్నారని (గ్రహించి తన బలంతో దానినుండి దాటు స్రీ రాజ్యం యొక్క సీమలో వేంచేసిన శిష్యగణంతో నున్న కానీపుని చూచాడు. అయ్యో! వీరు కనుక' స్రీరాజ్యప్రవేశం చేసేఏత మళ్చీంద్రుడు తిరిగి పంథలో చేరతాడు. మైనాకిని దుఖిస్తుంది వీరిని అటుపోనీయకుండా చేయాలి. లేదో నే కష్టపడి పంపిన మళ్చీంద్రుడు తిరిగి వెళ్లిపోతాడని ఆలోచించాడు అంజనేయుడు. తన దేహన్ని పెంచి. తోకను జలపిస్తూ భయంకరంగా భు-భు కారం చేయగానే శిష్యులంతా భయపడి కానీపుని చాటుకు చేరినారు. ఓ మహాయోగీంద్రా! ప్రళభయకాలం దాపురించ్‌ది మిమ్మల్ని భక్తిస్తుంది ఉపాయం ఆలోచింపుడన్నాడు మారుతి. కానీపుడీ మాట విని మీరేమి బితిల్లకుడు ధైర్యంగా ఉండండి 70

అని విభూతిని జపించి వజ్రాస్త్రం ప్రయోగించాడు. అంజేయునుడిది చూచి తన పిడికిలితో గుద్దాడు అది (క్రిందపడింది.

కానీపుడదిగాంచి కాళికాస్త్రం జపించి భస్మంవిసిరాడు దానిపై ఆగ్నేయాస్తాన్ని సంధించి ఇంద్రాస్తాన్ని వాయువ్యాస్తాన్ని వదలినాడు. వాటి ప్రభావం వల్ల అగ్ని ప్రజ్వర్తింది దట్టంగా వ్యావ్‌చింది. గొప్ప గొప్ప పర్వతాలు ధ్వంసంమైనాయి. అంజనీ సుతునితో సహా వికలంచేసింది. కాలానలం వలె రూపుదాల్చింది. ఆగ్నేయాస్త్రం వేడికి సహాయంగా వాతాస్త్రం తోడై మారుతి శరీరం కంపించి ఏమి కనబడకుండా పోయింది. వానవ, కాళికాస్త విజ్బృంభణాన్ని మారుతి చపలుడై తన చేతుల్లో అన జాడగా రెండు చేతులొక చోటికి రావాయెను, మారుతి వాయవ్యాస్తాన్ని ప్రార్ధించాడు అది అగ్నేయాస్త ప్రభావాన్ని అణచివేసింది. కానీపుడిది చూచి మోహనాస్తాన్ని ప్రయోగించాడు. ఆది గుస్తంగా శరీరంలో (ప్రవేశించింది. వజశరీరుదైన అంజనేయుడుదానిని లెక్కించ లేదు కాని భ్రాంతి కలిగింది. అభ్రాంతితో ఆగ్నేయాస్త్రాన్ని తన తోకతో సముద్రంలోకి విసిరాడు. సముద్రం జలం యింకనారంభించింది. జల చరాలక్షుప్రళయం దాపురించింది. సమీద్రం కంపించసాగింది కానీవునకు అంజనేయునకు భీకర యుద్ధం ప్రారంభమైంది. ప్రళయంగా మారింది అగ్నేయాస్త్రం శిథిలం చేయుటకు జలదాస్త్రాన్ని వదిలినాడు అగ్ని శాంతించింది కాని మారుతి (భ్రమలో నుండుటం వల్ల తోకతో పర్వతాన్ని లేపినాడు. ఆ నమయంలో ఇరువైపులనుండి యొత్తిడి కాగా (అటుకామాస్తం ఇటుపర్వతం౧ వాసవ కాలికాస్తాలు పరస్పరం భేదనం పొందటవల్ల మారుతి మూర్భవోయినాడు. అప్పుడు వాయుదేవునకు మిగుల బాధగలిగి కుమారుడైన మారుతి కడకు వెళ్లి తేకను సవరించాడు. మారుతి లేచి మళ్లీ యుద్దానికి స్థిమ్రైనాడు వాయుదేవుడాతనిని ఆపి నామాట విను నాథ పంథా వర్గీయుడి కానీపుడు నాడు మశ్చీంద్రునితో సఖ్యమొనర్చుకొన్నట్లే యీతనితో సైతం సఖ్య భావం కలిగి యుండుట మంచిది. సముద్రుడు కూడా యిదే మాటను అంగీకరించమన్నాడు.

ఇరువురు మారుతిని వెంటబెట్టుకొని కానీపుని జేరిరి, కానిపుడు వాయుదేవుని, మారుతిని, సముద్రుని గాంచి నమస్కరించాడు. వాయునందనుని చూచి యుద్ధమెందు కాపితివి ? అని ప్రశ్నించాడు కానీపుడు యుద్ధమెందుకు? దాని ప్రయోజనమేమన్నారు? వారు. మరి మొదట యుద్ధమెందుకు చేసితివి? అని అన్నాడు కానీపుడు. స్త్రీ రాజ్యానికి నా అభిమతాన్ని తీర్చుటకు మశ్చీంద్రుని పంపియుంటిని మిరు అచటికి వెళ్లి తిరిగి తోడ్మొని వస్తారిని కార్యవిఘ్నం కలుగుతుందని చేసానని అంజనేయుడు పలికాడు. మిరు కనుక స్రీ

(71

రాజ్యప్రవేశం చేస్తే మళ్చీంద్రునకేదియు బోధించవద్దు అలా చేస్తానని వాగ్ధానం చేసి వళ్ళమన్నాడు మారుతి ఇట జరిగిన విషయం కూడా చెప్పవద్దన్నాడు వారికోరికనుమన్నించి అట్లే చేస్తానని వాగ్థానమొసంగినాడు కానీపుడు మువ్వురు తిరిగి తమ తమ స్థానాలు చేరుకున్నారు. సూర్యోదయం కాగానే శిశ్యగణంతో బయళల్లేరాడు కానీపుడు స్రీ రాజ్యంలో ప్రవేశించి తీర్థ క్షేత్రాలు దర్శిస్తూ శృంగమురడి అను గ్రామంలోకి వెళ్లారు. ఆ సమయంలో స్త్రీ రాజ్య సభలో మశ్చీంద్రుడు తిలోత్తమవంటి మైనాకినితో సహా కూర్చుని యున్నారు. కొనీపుడు రాజద్వారం ముందుకు చేరాడు. ద్వారపాలకులు వీరిని సోదాచేయగా కానీపుడని గ్రహించారు. ఈ సమాచారం మోసికొని సభలోకి వెళ్లి గ్రామద్వార మందు 700 మంది శిష్య గణంతో కానీపుడు తమ దర్శనార్థం వేంఛేశారని తెలిపారు ద్వారపాలకులు. ఇది విన్న మళశ్చీంద్రుడు ఏవంథావారు ? వారి రూపం ఎలావుందని వ్రశ్నించాడు. నాథపంథావారటో నామం కానీవుడు అని తెలుపగానే మళ్చీంద్రుని హృదయం దడిల్లుమంది గోరక్షుడే పేరుమార్చుకొని 'వచ్చినాడా? యని సంకోచించెను. ఇపుడేమిసేయవలె నన్నిట నుండనీయడు. సౌందర్యవతిలైన తిలోత్తమ పొత్తు బాయనగును అని లోలోన మదనపడుతూ ఇంకా ఇలా భావిస్తున్నాడు. ఏవిధంగా నైన వాని సభకు రాకముందే గ్రామమందే కలువలయునని అనుకున్నాడు. గుట్టాలను సిద్ధంచేసి వెళ్లినాడు. గ్రామద్వారం వద్ద పరస్పరం కలుసుకున్నారు: కానీపుని వృత్తాంతం విని మన స్థిరుడైనాడు. మశ్చీంద్రుడు. మళ్చీంద్రుడు వారి వారి అనుభవాలను పరస్పరం తెలుపుకొన్నారు. జాలందరుని జన్మకథనం యావత్తూ వివరించాడు కానీపుడు. మనమంకా ఒకే పంథా వారమన్నాడు మశ్చీంద్రుడు ఏనుగుపై కూర్చుండబెట్టకొని తన రాజ్యమునకు గొంపోయి ఒక నెల రోజులు తన యొద్ద యుంచుకొన్నాడు. . శ్రీ దత్తుడును నవనాధులును కరుణింప 15వ అధ్యాయము ముగిసినది. ఓంతత్సత్‌ ఓం శాంతి:! ఓం శాంతి:!! ఓం శాంతి;!! జ్తూత్తూ 72

16. షోడశాధ్యాయము శ్రీ దత్తుడును, నవనాధసిద్ధులను కరుణించి వ్రాయించిన విధంగా బ్రాయుచుంటిని చదివి తరింపుడు!

మళశ్చీంద్రుని మనస్సునందు కానీపుని గురుంచిన ఆలోచనా పరంవరలు యీవిధ్‌గా సాగుతున్నాయి. కానీపుడు స్వదేశాగమనం చేసిన తరువాత గోరక్షుని కలుస్తాడు. ఆయన వచ్చి నన్ను తీసికొని పోవచ్చు. గోరక్షునికీ వూత్తాంతం తెలియకుండా ఉండాలంచే కానీపుని ఇచ్చోటనే అపివుంచాలని తలపోస్తూ నానావిధ ఉపాయాలు గురించి తర్మవితర్కం చేస్తున్నాడు.

యుక్తితో కానీపుని విషయభోగాసక్తుని చేయాలని అందరినీ పిలిచి కానీవుని సంసార వ్యామోహాంధకారమగ్స్నుని చేయండని ఆజ్ఞాపించాడు. ఒక ఒకసారి విషలంపటంలో చిక్కుకుంటే కదలడని భావించాడు. చంద్రాననను, మ్రూగనయనిని వంటి సుందరాంగులను నవర్యార్థం కానీపుని చెంత నిలిపినాడు. అయినా కానీపుడు జితేంద్రియుడగుటంజేసి చలించడయ్యె (ప్రత్యక్ష రతీ దేవిని పాటు అందగత్తె లెందరో ఎన్నో విధాలుగా కానీవుని కామాతురునొనర్చ ప్రయత్నింఛిరి కానీ చలింపడయ్యె. అతని యింద్రియ ధృధత్వమెట్టిదో బోధపడదు ఆ అతిలోకసుందర నారిమణులను గాంచిన మానులేమి దేవతలైనా కామపీడితులు కావలసిందే. ఆస్త్రీల యధరములు యొబ్దని పగడాలై మెరుస్తున్నాయి. దానిమ్మపిత్తులను బోలు దంతాలు నక్షత్రాల వలె మెరుస్తున్నాయి. కెల్లని రంగు బంగారు రంగు కలబోసిన వారి శరీరవర్జం (ప్రకాశమానంగా వుంది. త్‌గాంగములు సుందరోగములే ప్రత్యంగం కామోద్రిక్తునొనర్చే రీతిగా నున్నది. ఇట్టి ప్రీ రత్నాలెందరో కానిపుని కదల్‌చలేకపోయి విసిగి వేసారినారు. కాని కానీపుడులొంగలేదు.

ఒక మాసం గడిచింది ఒక రోజు కానీపుడు మళ్చీంద్రుని పిలిచి ఓ మహారాజా! ('ప్రయాజార్థం అనుజ్ఞనిమ్మని కోరినాడు.

చేయునది లేక మళశ్చీంద్రుడు సరేనని నానారకాల సంపత్తి ఏనుగులు, ఒంటెలు, గుర్రాలు అనేకంగా యిచ్చి సంభౌచెను. అలంకృతమైన మేనలు, డేరాలు, రత్నభరిత మంజాషాలు ఇచ్చి ఒక క్రోసు దూరము సాగనంప విచ్చేసినాడు. సమస్త సంభారాలు పంపి మళ్చీంద్రుడు కానిపుడు పరస్పరం నమస్కరించుకొన్నారు. మళ్చీంద్రుడు తిరిగి స్వన్థానం చేరుకున్నాడు.

78

కానీపుడు అచటచట ఆగుతూ తత్ర్రదేశాన్ని వీడి గౌడ బంగాళదేశ మందు తీర్ధక్షేత్రాలు దర్శిస్తున్నాడు. గ్రామానికి వెళ్ళినా (గ్రామస్సులు శిశ్యగణ సమేతంగా కానీపునకు ఉపచారాలు సత్మారాలచేస్తున్నారు. గురుశిశ్యులెల్ల సంతృప్తులౌతున్నారు. ఒక (గ్రామంలో ఉన్నారన్న వార్త వినగానే ప్రక్క గ్రామాలవారు వీరిని తోడ్కొనిపోయి సేవించు కొంటు పుణ్యధనం సంపాదించుకుంటున్నారు. సాధూనాం దర్శనం పుణ్యం స్పర్శనం పాపనాశనం అన్నట్లు భక్తి ప్రపత్తులతో సేవిస్తున్నారు జనం హేలా పట్టణంలో కూడా వీరి కీర్తి చంద్రికలు ప్రసరించి వేనోళ్ల చెప్పుకొంటున్నారు. జనగణం రాజు ఈ విషయం తెలిసికొని రాజ పరివారాన్ని పంపి స్వాగతం పలికి పిలిపించుకొన్నాడు. త్రోవలో నాథగణం ముందు శిష్యగణం వెనుక పయనించి చేరుకున్నారు. గోరక్షుడు కానీపుని, కానీపుని గోరక్షుడు పరస్పరం దర్శించుకొని అదేశం అని వినములై నమస్మరించుకొన్నారు. కానీపుడు సిబిరాన్ని దించి జరీతో నేయబడిన చదర్హుపరచి, గోరక్షుని అసీనుని చేశాడు. తాను సైతం దగ్గర కూర్చుండి మీలో నాథ పంథ విధానం గోచరిస్తుంది మిగురుగారు ఎవరు అని ప్రశ్నించాడు కానీపుడు, గోరక్షుడు మశ్చీంద్రుదుని జనన వృత్తాంతం మొదలుకొని జరిగిన కథనంతా సవిస్తరంగా వివరించాడు. కానీపుడు విని ప్రసన్నుడైనాడు గోరక్షుడు ఇలా అన్నాడు. మళ్చీంద్రుని దాసాను దాసున్ని నన్ను గోరక్షుడంటారు. కాని తమరి గురుదేవులెవరో సెలవీయండని ప్రశ్నించాడు. అది విన్న కానీపుడు జాలందర జన్మ వృత్తాంతం జరిగిన విషయమంతా నివేదించాడు. మనందరి గురుమూర్తి శ్రీగురు దత్తాశ్రేయుడగుట దైవేచ్చయని పరస్పరం సంబరం పడ్డారు. మన యిరువుని కలయిక దైవానుగ్రహం ధన్యమైనది అని కానీపుడు. గోరక్షునకు భూతకాలంలో దత్తార్రేయాను హ్రాం లభించిన తీరుపై దివ్యదృష్టిని ఐరపినాడు. అతని దృష్టిలో అమ వృక్షవనం గోచరించీది. ప్రతి శాఖయందు పూలు ఫలాలు కనబడ్డాయి. ఈ ఆమ వన శోభ మిగుల శోభాయమానంగా వుంది. వాటి ఫలాలు భక్షించాలని తలంచాడు వెంటనే వలదనుకొన్నాడు. గోరక్షునితో ఫలాలు తెప్పిస్తానన్నాడు శిష్యులతో అంత ప్రయాస ఎందుకు గురుప్రతాపంతో ఫలాలు తెప్పించి తృప్తి చేయాలన్నాడు గోరక్షుడు. వెంటనే మహాప్రసాదం అని పలికి గురువుని ధ్యానించి విభూతిని మంటత్రంచి చల్లగా పక్యమైన మధురమైన ఫలాలు వచ్చిచేరాయి. అందరూ తృప్తిగా తిన్నారు. కానీపుడు తన ప్రతాపం చూపాడు. తానూ ఒక ప్రతాపం చూపాలని తలంచాడు గోరక్షుడు. తలంచినదే 7డ్త

తడవుగా మధురఫలాలు దర్శనిమిచ్చాయి. శిష్యగణంతో కానీఫ గోరక్షులిరువురూ భక్షించి సంతృప్తలయ్యారు. ఇంకా కొన్ని ఫలాలు మిగిలిపోయాయి. విభక్తాస్తం జపిస్తూవుండగా లవంగవన ఫలాలూ రాలినాయి, వాటినీ రుచి చూచారు. ఇందూ కొన్ని ఫలాలు మిగిలాయి. మిగిలిన ఫలాల్ని గోరక్షుడు తిరిగి వృక్షాలకు అతుక్కుపోయేలా చేసి అందరినీ విస్మయపరచాడు. కానీపుడిదిగాంచి తెగిన పండ్లు అతుక్కోవటమా? అని ఆశ్చర్యపొయాడు.

ఎవరైతే నిశ్చలమైన గురుభక్తి కలిగియుంటారో వారికి అసాధ్యమంటూ ఏడీ లేదు. రెండో బ్రహ్మను గూడా సృష్టింప సమర్థులు దీనిదేమి లెక్క అని పలికినాడు గోరక్షడు.

పృథ్విని తన మస్తకంపై ఎవరు ధరిస్తారో పర్వత మాతనికి బరువుకాదు కదా! సూర్యతేజాన్ని ఎవరు నివారిస్తారో వారికి అగ్నిపడం సాధ్యంకాదా? సప్రసముద్ర జలాన్ని ఎవరు మ్రింగగలరో సామాన్య జలం అడ్డమా? బుద్ధిని బృహస్పతిని జయించునాతనికి గొల్లవాని విజ్బృంభణకు మౌనం వహిస్తాడా? ఎవరు గురుకృపాకటాక్షంతో రాయిని స్పర్శవేదిగా మార్చగలడోవాడు ధనం కొలకు దేబరించాలా? సకల దేవతల్నీ ప్రత్యక్షం చేసికొనే వానికీ ప్రత్యేకంగా మోక్షార్ధం (శ్రమించాలా? ఎవరు భక్తి శ్రద్ధలతో గురువుగారి మూటను నెత్తిన మోస్తారో అతనికీ దీనత్వంగాని, దైన్యంగాని చేకూరుతుందా? ఈ మాటలన్నీ విన కానీపుడు చిత్తక్షోభకు గురిఅయ్యాడు. గోరక్షునితో ఇలా అన్నాడు. ఓహో! మోగురువును నిన్ను బాగుగా యెటిగితిని. నీ గురువు నాకు బాగా తెలుసు అనేక సాధనలతో ప్రతాప్‌ పొందినారు. ప్రస్తుతం నరకంలో మునుగుతున్నాడు చెప్పడానికి మాత్రమే యోగి ప్రత్యక్షంగా సకల భోగి స్త్రీ రాజ్యంలోనే తిస్టవేశాడు. అనేక ఐహిక భోగాల్లో మునిగి యున్నాడు. మేనకానాథుడై స్తీ రాజ్య సంరక్షణ చేస్తున్నాడు. మాహా ప్రజ్ఞావంతునిగా రెందవ బను సైతం సృష్టిస్తానంటివే (బ్రవ్మతేజాన్ని హీనంగాచేసి మాట్లాడకు, నీగురువు నీచ కృత్యం వదలీ ముందు (త్రోవనాలోచించుకో అని హెచ్చరించినాడు.

తీక్షాతి తీక్షమైన మాటల్ని గోరక్షుడు విని ఎక్కువగా మాట్లాడుతున్నావు? ఓరి (భ్రష్టా నీగురువు జాలందరుడు ప్రతాపహీనుడై 10 సం॥ల నుండి నరకంలో పడ్డాడు. సామర్ధ్యరహితుడయ్యాదు. రాజదర్చ సర్ప దుష్టుడై శక్తిహీనుడైనాడు. హేలాపట్టణంలో గౌడ దేశ రాజు గోపిచందుడు మంచి శిక్షకుడు దొరికాడు. గుర్రపు లద్దిలో పాతిపెట్టాడు. నాగురువు అలాంటివాడు కాడు మొత్తం (బ్రహ్మాండాన్నే కంపింప జేయ సమర్భుడు. శివుని అస్త్రం ఎల్లవేలలా ధరించివుంటాడు. మహాధారుణ అష్టభైరవాదుల్ని శరణాగతుల్ని చేసికొన్నాడు. శ్రీరామునే జయించిన మహాభక్తుడు, బలవంతుడైన అంజనేయుని జయించాడు. వీరభద్రునిపై

75

విజయం సాధించి శరణాగతుని చేసికొన్నాడు 12 తలల అదిత్యుజ్జి పల్టీకొట్టించి దేవతలందరు శరణు వేడగా వదలినాడు.

అట్టి ప్రతాపవంతుడు భక్తులకష్టాలను దూరంచేస్తాడు. అతని కృపావరదాన (ప్రభావం చూపిస్తాను చూడమని మిగిలిన ఇంకా కొన్ని ఫలాలను తిరిగి వృక్ష శాఖల కతుక్కానేలా సంజీవనిని జపించి చేసాడు. సంజీవనీ విద్యను గన్నంత కానీపుడు గోరక్షుని గౌగిలించుకొని మనిద్ధరి మధ్య వాగ్వాదమే కానిచో జులందరుని వృత్తాంతంగాని తమరి గురించి గానీ తెలిసేది కాదు అనుకొని పరస్పరం నమస్కరించుకొని జాలందరుని కడకు వెళ్తానని కానీపుడు, మళ్చీంద్రుని కడకు వెళ్తానని గోరక్షుడు బయలుదేరినారు.

*. గోరక్షుడ స్త్రీ రాజ్యానికి వెళ్లాడు. కానీపుడి గౌడ బంగాళా దేశానికి వెళ్ళాడు. హేలా పట్టణం చూచి అటనటనాగుతూ పయనిస్తున్నాడు. గుర్రపు లద్దెలో పాతియంచినా జాలందర గురుమూర్తిని బాధకు గురిచేసిన ఆ గోపీచందుని భస్మం చేస్తానని తలుస్తూ కోధాగ్నీ రూపుడై నడుస్తునాడు కానీపుడు.

శిష్యగణంతో హేలాపట్టణ్‌చేరాడు. గోపీచందునకీ వార్త తెలిసింది స్వాగతం పలకడానికి బయల్దేరాడు నావలె యీగురువుగారు యోగ్యుడుగా తోస్తున్నాడు మాయమ్మ చెప్పిన మోక్షార్దతకీతని కడ దీక్షగైకోవాలని తలుచుకొంటూ నడుస్తున్నాడు, 700 మ్‌ది శిష్యగణంతో పూర్ణయోగి బ్రహ్మచారి ఏనుగులు, రథాలు, ఒంటెలు మొదలగు వాటితో సంచరిస్తున్నాడు కానీపుడు, రాజు కూడా రథ గద, తురగ, వదాతి దళ సమేతుడై అరుదెంచి వస్తున్నాడు. వస్తూ ఇలా ఆలోచిస్తున్నాడు. మహానుభావుడైన యీతడెచట ఉన్నత్త పిశాచరం వలె నున్న యా జాలందరుడెచట వానికీ వీరికి హస్తిమ శకాంతరభేదం గోచరిస్తోంది. మాతల్లి వానికి సిశ్యుని చేయపూనింది. నాభాగ్యవశాన సద్గురువును చేరబోవుచున్నానని సంతోషిస్తున్నాడు గోపీచందుడు, చివరకు కానీపుని దర్శించాడు తోపించందుడు. గోపీచందుని చూడగానే అగ్ని స్వరూపంగా వెల్లుతున్న కానీపుడు క్రోధాన్ని అణిచిపెట్టుకున్నాడు. ముందు గురువుగారి జాడ కన్లాని దర్శించి ఆతర్వాత గోపీచందుని శిక్షించాలని భావించినాడు కానీపుడు.

గోపీచందుడు కానీపుని చరణాలపై వ్రాలాడు. లేచి చేతులు జోడించుకొని నమత్రతో నిఐడ్డాడు. ఓ! మహారాజా! దైవ కృపవల్ల తాము నా నగర దర్శనం చేసినారు. నేనునా నగరం ధన్యమైంది. మాయాంధకార నివృత్తి చేసి మోక్ష మార్గం చూపమని వేడుకొన్నాడు.

నాయనా! నీవు భాగ్యవంతుడవు ఇట గూర్చుండుము. నేడు నీ భాగ్యవశం వల్ల

76

(బ్రతికితివి లేకున్న గొప్ప అనర్థం సంభవించేది. మొదలు పట్టణం వెళదాము తరువాత వషయం తెలుపుతానని మౌనముద్రలో ఉండిపోయాడు కానీపుడు. రాజు 700 శిష్యగణాన్ని కానీపుని ఉచితరీలని నగరానికి గొంపోయి శిష్యులకు విడిది చేయించి కానీపునకు తన సదనంలోకి తీసికొని వెళ్ళి కనక సింహాసనంపై కూర్చోబెట్టి భక్తితో షోడశోపచార పూజలానర్బాడు. రత్న ఖచిత సువరాఅనభరణాలను ధరింవజేసినాడు న(మ్రుడై మాటాడుతున్నాడు.

యోగీంద్రా! నామనస్సులో చాలా రోజులు నుండి నాథ పంథాలో చేరి ప్రజ్ఞా ప్రాభవాలతో యసోవి రాజితుడను కావాలని వుంది. నా అబిమతాన్ని మన్నించి నన్నుమి శిశ్యునిగా స్వీకరింపుడని అభ్యర్థించాడు. కానీపుడీ మాట విన్నంతనే లోపల మండుతున్నా అగ్ని పర్వతం విజృంభించింది. క్రోదాగ్ని రూపుడై ఓరీ! నా అనుగ్రహాన్ని పొందాలని చూస్తున్నావు కాని ఎవడు వాకు అనుగ్రహామిచ్చెనో ఆ స్వామిని నీవు గుజ్జపు లద్దెలో పాతిపెట్టితివి పాలు తీయగా పవిత్రంగా వున్నా లవణ లవణ సర్షంచే విరిగినట్లు నామనస్సును విరిచేశావు, కాని నీ ఆయుష్షు పూర్వపుణ్యము బలమైనదగుటచే, నా క్రోధానలం చల్లారింది లేనిచో జాలందరుడు ప్రళయకాల వైశ్యానరుడు, నీ సకల వైభవాన్ని క్షణంలో భస్మం చేయగల 'ప్రతాపవంతుడాయన ఆయనతో తులదూగువారులేరు. దేవతల్నే చెట్లకు పైకి కాళ్లు క్రిందికి కాళ్ళూ వుంచి వ్రేలాడదీశాడు అని మొదటి నుండి ప్రస్తుతం వరకు అని వివరాలు చక్కగా వివరించినాడు.

. అది విన్న గోపీచందునకు అనేక భయం కల్గింది శరీరం గడగద వణకసాగింది. కానీపుని పాదాలపై వ్రాలి ఓ మహాత్మా! తపోధనా! నావల్ల ఘోరమైన అపచారం జరిగింది. ఈలోకంలో నాయంత అధముడు పాపి మరొకడుండడు. నన్ను క్షమించి ప్రసున్నులుకండి. తాము తలిదండ్రి సములు, అజ్ఞానంతో చేసిన దోషాన్ని సైపలేరా? ప్రభూ! మోరేదిక్కు మోరు అలిగిన దైవం కూడా క్షమించదు మిరు దయాస్వరూపులు ద్వంద్వములను సమద్భష్టిని వీక్షింతురు. అమృత సదృశ్యమైన మిచితాన్ని నన్ను పునరుజ్జీవింప మరల్చండి. చెట్టునకు. ఒకడు నీరుపోసి పెంచును ఒకడు నరకును, వారిరువురికీ సమమైన నీడనే యిచ్చిని గదా! దీపం దొంగకి, గృహస్తులకు సహకరిస్తుంది. స్థిత ప్రజ్ణులైన తాము నన్ను క్షమించి కాపాడండి అని పశ్చాత్తా తప్త హృదయుడై దుభించనారంభించినాడు.

గోపీచందుని చందం (గ్రహించి భయపడకు! అని రాజును వెంటదీసికొని తన శిబిరానికి చేరినాడు కానీపుడు, యీవ్యూత్తాంతం పరిచారికలు విని రాజు భార్యకు 77

నివేదించారు. మైనావతీకి తెలిపినారు. కానీపుడు మైనావతితో ఓ అమ్మా! నీకుమారుడు నీవు కోరినదొకటి ఆయన చేసినదొకటి నీవు వగురువునైతే గురువుగా భావించి పూజించి తరించి నుంచితివో ఆ గురువు నాగురుదేవుడే. అతనిని నీకుమారుడు గుజ్జవులద్దిలో పాతియుంచి ఇప్పటికి 10 సం॥లు గడచినది ఈ విషయం విని అమహాయిల్లాలు హృదయం క్షోభించింది రోదించింది. సుతుని యెడ మాయ కలదగుటచే ఆమె చిత్తం డోలాయమానమైంది. క్షమాబిక్ష కోరింది. గోపీచందుడు దుర్వాసునకు కౌరవులు భయభక్తులతోనుపచారాలు చేసినట్టు దేనికి లోటు రాకుండా సేవించుకొంటున్నారు కానీపుని, కానీపుని శిశ్యగణాన్ని అనాడు రాత్రి అయింది రాజుకు ఆజ్ఞ యిచ్చి వెళ్లమన్నాడు. గోపీచందుడు తన తల్లియైన మైనావతి చెంతజేరి నమస్కరించాడు జరిగిన విషయమంతా వివరించాడు. అమ్మా! నీవు వెళ్లి నావల్ల జరిగిన దోషాన్ని క్షమించేట్లు అనుగ్రహం సంపాదించుమని ప్రాదేయపడ్డాడు. మైనావతి పు్రుని కోరిక మేరకు కానీపుని జేరి నమస్కరించి కూర్చున్నది. ఒ గురుదేవా! మీరు ఎందునీమిత్తం నాథ పంథాలో చేరితిరే నేను కూడా తమ గురుదేవులైన జాలందరుని పరదహస్తం వల్ల అను గ్రహం సంపాదించి నాథపంథాలో చేరితిని. అది విని కానీపుడిలా అన్నాడు. గురుదేవని వల్ల దీక్షగొనియు నీరీతిగా గుజ్జపు లద్దిలో నేల పాతించితివి? స్వామి! నేనట్టిద్రోహమున కొడిగట్టలేదు. ఆవిషయం ఈ రోజే విన్నాను చెప్పరానంత బాధచెందాను దైవ స్వరూపులైన తాము నాసుతని దోషాన్ని సైచి క్షమించాలని ప్రార్థించింది... గురుపుత్రినైన నేను మికు చెల్లివంటిదానను మియల్లుని సంస్కరించి కాపడవలసిందని కోరి జాలందర గురుమూర్తిలోక సందర్శనం చేయించుమని వేడుకుంది. అక్కగారూ! మారిక అనుమానం వదలిపెట్టు నీకుమారిని కల్యాణం కోరుతున్నాను. ఏమి భయంలేదు. నిర్భీతిగా నుండుమని నమ్మబలికి పంపినాడు. మైనావతి వెంటనే కుమారుని తన వద్దకు పిలిపించుకుని జరిగిన విషయం చెప్పి ఆయన భయాన్ని దూరం చేసింది. శ్రీ దత్తుడును, నవనాధులను కరుణింప 16వ అధ్యాయము ముగిసినది. ఓంతత్సత్‌ ఓం శాంతిః! ఓం శాంతి:!! ఓం శాంతి!!! 78

17. సప్రదశాధ్యాయము శ్రీ దత్తుడును, నవనాధసిద్ధులను కరుణించి వ్రాయించిన విధంగా వ్రాయుచుంటిని 1చదివి తరింపుడు॥!

రెండవ దినం గోపీచందుడు నాథుని శిబిరానికి చేరుకొని కానీవుడు పాదముపై వ్రాలినాడు. కానీపుడు గోపీచందుని లేవనెత్తి జాలందరుని ఎచ్చోట పాతిపెట్టితివి ? తెలుపుమని ప్రశ్నించాడు. స్వామి! అస్థానమును చూపెందరండని పిలువ గోపీచందుని వెంట శిశ్యునొకని బంపినాడు. గోపీచందుడాతని తోలుకొనిపోయి ఆ స్థలాన్ని చూపి తిరిగి సిబిరం చేరుకున్నారు. స్వామి! ఆస్థలాన్ని చూచివచ్చితినని శిశ్యుడు కానీవునితో సెలవిచినాడు.

కానీపుడు రాజును గని రాజా! ఆ జాలంధరుని ఎలా తీయాలో తెల్పమన్నాడు గోపీచందుడీ మాట. విని భయవిహ్పలుడై స్వామి మిరు నిగ్రమాగ్రహా సమర్థులు, తలిదంద్రితో సములు బాలుర దోషాలను తలిదండ్రి సైచి రక్షించినట్లే తామును నన్ను కాపాడుడు. అపచారము చేయగలిగితినే గాని ఉపచారము నాచేతనగునా? సర్వసమర్భులైన తమరే ఏదోవిధముగా జాలందరస్వామిని పైకి తీయ నమర్భులు అని వినమ్రుడై వశ్చా త్తప్తహృదయంతో పలికాడు. రాజా! నీజీవితం రక్షించుటకు నీతో సమానమైన బంగారం, వెండి, రాగి, ఇత్తడి, ఇనుము అనే పంచలోహాలతో 5 బొమ్మలను చేయించి తెమ్ము అని ఆదేశించినాడు కానీఫనాథుడు. వెంటనే దూతలనంపి కంసాలిని, కంచరిని, కమ్మరిని, పిలిపించాడు. కానీపుడు తెలిపిన విధంగా విశ్వకర్మలచే విగ్రహాలను చేయాలని ఆదేశించి తయారు చేయించినాడు.

కానీపుడు విగ్రహాలు సిద్ధముకాగానే వాటిని తీసికొని రాజుని తోడ్బొని జాలందరుని సాతిన చోటికి చేరి పాతర పై మొదట స్వర్హ విగ్రవాన్ని నిలిపి రాజుచే పలుగుతో త్రవ్వుమని ఆజ్ఞ యిచ్చాడు. పలుగు పాతరపై పడుటతోనే సీపేరమని? ప్రశ్నించాడు జాలందరుడు కానీపుడు వెంటనే విభూతిని మంత్రించి రాజునొసట పూసి సంజీవినీని జపించాడు రాజు మళ్లీ పలుగువేయగానే నీపేరేమో వెంటనే తెలపుమన్నాడు జాలందరుడు. రాజు నేను గోపీచండుడనని పేరు చెప్పగానే పాతరనుండి చాపం వెల్వడి పాతరపై గల సువర్ణ విగ్రహాన్ని క్షణంలో భన్మంచేసింది. తర్వాత రజిత విగ్రవాన్ని ఉంచి మళ్లీ పలుగువేశాడు రాజు. మళ్లీ (ప్రశ్నించాడు జాలందరుడు రాజూ మళ్లీ తన పేరు చెప్పాడు, జాలందర శాపం పైకివచ్చి రజిత విగ్రహాన్ని భస్మం చేసింది. ఈ విధంగా రాగి, యినుము విగ్రహాన్నుంచటం రాజు

79

పలుగు వేయటం జాలంధరుడు పేరు అడగటం వి[గ్రహాలు భస్మం కావటం జరగినాయి. రాజు మళ్లీ పలుగువేశాడు ఈ సారి మళ్లీ ప్రశ్నించాడు జాలంధరుడు రాజు తన పేరు చెప్పగానే జాలందరుడు ఆశ్చర్యమగ్బుడై నా కోపం బడ బాసలం వంటిది. బ్రహ్మాండాన్ని 'సైతం కాలుస్తుంది. గోపీచంద్రుడు బ్రతికి వుండట విచిత్రంగా వుందే కాలుని నీడలో పడి " బ్రదుకవచ్చు. ఒక సివుడు. అగ్ని మాత్రమే మృతులు కాజులరు. గోపీచందుడు ఎలా బ్రతికాడని ఆశ్చర్యపోయాడు. నాగదపష్టుడు చచ్చుట సత్యం. పిల్లినోట పడిన ఎలుక పడగానే చచ్చుట తప్పదు. గోపీచందుడెట్లు బ్రతికెను. దైవమే ఆయనను కాపాడియుండవచ్చును. ఒకవేళ (బ్రతికి యుండిన శాశ్వతంగా అమరున్ని చేస్తానని విచారంలో ఉద్దాడు జాలందరుడు. కానీపుడ గొప్ప శబ్ధంతో హూంకరించి రాజా! త్రవ్వుమన్నాడు. మళ్లీ జాలంధరుడు యిపుడు క్రవ్వేదెరని ప్రశ్నించాడు. నేను కానీపుడను త్రవ్వువాడు గోపీచందుడు ఆయన పశ్చాత్తాపతప్త పృదయుడై ఎంత తొందరగా తమ చరణాలపై పడుడాలనే మిగుల అతురతతో నున్నాడు. గుర్రపు లద్దియంతయు చాలా సంవత్సరముల గుటతో మన్నుగా మారింది. కూలివారిని పిలిచి త్రవ్వించాడు. త్రవ్యగా జాలందరునిపై గప్పియుంచిన వజ్రాస్త్రం తగిలింది. అనాదాన్ని విని వజ్రాన్త్ర విమోచన జవంచేసి జాలందరుని పైకి దీయ కానీవుడ జాలందరులిరువురు ఆత్యామిత (ప్రేమతో కౌగింలిచుకొన్నారు. కానీఫా! నీవల్ల గోపీచందుడు (బతికి బయటపడ్డాడు అని పలుక రాజు జులందరుని చరజాలపై బడి పొరలనారంభించాడు జాలందరుడాతని లేవనెత్తి ఆయన శిరముపై హస్తముంచినాడు. రాజా! నీవు నాఫ్రళయానలంనుండి బ్రతికి బయట వడితివి. ఆచంద్ర కారార్మం చిరంబీవివై వెలుగొందుమని దీవించాడు. గోపీచందుని తల్లియైన మైనావతి జాలందరు పాదాలపై బడి మైొక్కినది. ఆమె నేత్రములను 'ప్రేమాశ్రువులు (ఆనంద బాష్పాలు) రాలినాయి. స్వామా! నీటిని బాసిన కమలంవోలె, సూర్యుడులేని అకసంవలె, చాతకపక్షి స్వాతి చినుకుకై నిరీక్షించినట్లు నేను నానావిధాలుగా పరితపించి తినని అడలుచూ పిలికింది. అమాతృమూర్తి మైనావతి. జులందరుడామె హృదయవేదనను గని కన్నీటిని తుడిచాడు. రాజున గని నాయనా! నీమనస్సున గల కోరిక ఏమి ? శాశ్వతమై పరమపద ప్రాప్తి గోరుధువా? రాజభోగాలను గోరుదువా? నీవేది గోరుదువో అది సిద్ధించును నీకేది యిష్టమో సెలవిమ్మానాడు జాలందరుడు ఇంకా ఇలా అన్నాడు. నీవు అమరుడవైతివి ఐహిక సుఖాలు అశాశ్వతాలు, మాయాంధకార బంధురమైనది. మృగతృమౌతాయి. కనబదేదంతా నశించేదే అదృశ్యమైనదే సత్యమైనది పూర్వం రాజులు రాజభోగాలు వదిలి యోగం 80

అవలంబించారు కాని తిరిగి రాజభోగాల వదిలి యోగం అవలంభించారు. కాని తిరిగి రాజభోగా వైపు మరల లేదు. రాజైన విశ్వామిత్రుడు రాజ్యంత్యజించి గొప్ప యోగియెనాడు. ఉత్తానపాదువ కేమి తుక్కువ సుతుని మాయలోపడి తిరిగి శాశ్వతాల నరసి సనాతనుడైనాడు ఇప్పుడు చెప్పు నీమనస్సు ఏమంటుందో అని అడిగాడు జాలందరుడు గోపీచందుని.

రాజు ఇంకా డోలాయమాననుడై ఇలా అన్నాడు స్వామి! మాయావృత్తమైన నామనోమాయను తొలగించి నాకు శాశ్వితానంద ప్రాప్తి గూర్చుము. తుమ్మెద ఆకుదేలును దెచ్చి తుమ్మెదగా మార్చినట్లు నన్ను ధన్యుని జేయుమని ్రార్ధింపగా ధన్యుడవు నాయనా! అని దగ్గరకు పిలిచి వీపుపై చరచి చెవిలో మం్రేపదేశం చేసి నాథ పంథాలో కలుపుకొన్నాడు.

జాలంధరుని స్వర్శవల్లనే గోపీచందునకు ఆవేళ ప్రపంచం అశాశ్వితంగా తోచింది ఒక మర్రిపాలతో గోపీచందుని సిరోకేశాలను జడలుగా మార్చినాడు. గృహస్థ వస్తములదీసి వెచి కౌపీన ధారుని చేసివనాడు. చెవులకు కర్టముద్రికల నలంకరించాడు. శూలం కంఘయిచ్చి కొమ్ము ధ్వనిని విన్పించి కుబడి, కావడి చేతులకు కట్టి గోపీచంద్రుని పూర్తిగా నాథపంథా రూప ధారినొనర్చి మానసికంగా సైతం విరాగిగా నొనర్బాడు ఈతడిప్పుడు నాథుడని అందరికీ తెలిపినాడు.

జరిగిన వృత్తాంతం అంత:పురం అంతా వ్యాపించి అంతపుర వాసులందరినీ శోకసముద్రంలో ముంచింది. స్త్రీలంతా రోదిస్తూ భూమిపై పడి పారలుతూ మట్టిని చల్లుకొంటున్నారు. మైనావతిని తూలనాడుతున్నారు. ఈమెమనకు ద్రోహంచేసింది రాజు యిక మనకు కనబడతాడా? పూర్వవైభవం సాధ్యమా? కోరగానే ఈప్సితముల దీర్చెడివాడే ఎంతపని జేసినది. మానోట మట్టి గొట్టినది అని పలు విధాల రోదింపసాగారు ఒకతె ఇలా అంటున్నది ఓ చెలీ! నాముఖంలో బాధను చూచి నాముఖాన్ని ముద్దాడి కోర్మెదీర్చి (పేమతో ఓదార్చేవాడు అంటూ వెంట్రుకల్నీ పీక్కొంటూ ఏడుస్తూవుంది. కడుపులోతుగా పోతే అన్నం వడ్డించేవాడు ఇంత దయా సముద్రుడయిన గోపీచందుడు మమ్మానాదలజేసితివా ? యని నేలగూలినది.

గోపీచందుడు మిక్కిలి యందగాడు మన్మథుడే సిగ్గుపడాల్సినంతటి సుందరుడు. ఆసొందర్యం యిపుడెలా కన్పిస్తుంది. ఒకతె ఇలా అనుకుంటోంది అతడు కేవలం భర్త కాడు నాతల్లి వలె వుండే వాడు ఇలాంటి కరుణామూర్తి మమ్మెట్లు వదిలెనని రోదించింది ఇలా ఒకరా ఇద్దరా అనేక మంది స్రీ జనం గోపీచందుని సౌందర్యం గుణగణాలు తలుచుకొంటూ దుఖ సాగరంలో మునిగినారు.

81

గోపీచందునితో జాలంధరుడిలా అన్నాడు తపానికి వెళతావు గదా నీభార్యలు 18 వందలు వారి వద్ద మొదట బిక్షాటన చేయుము. అంత:పురంలోకి వెళ్లి 'అలక్‌నిరంజన్‌” అని పలికి బిక్షనడగమని ఆదేశించాడు. మొదట కొమ్మును పూరించి ఓ అంబా బిక్ష యిమమ్మని అడుగుము ఇట్లు యువతులందరి కలిసీ బిక్షగొని తపానికి వెళ్లుమని అజ్ఞాపించినాడు. జాలంధరుడు చెప్పినట్లు అంతపుర (ప్రవేశం చేసి అలక్‌నిరంజన్‌ అని అమ్మా! బిక్ష పెట్టండి అని అన్నాడు ఇది చూచిన యువతులు గొప్ప శోకాబ్దిలో పడి గొప్ప కోలాహలం చేయసాగారు. నానా రకాల దుఖంతో కూడిన అల్లరి వెల్లువ ఆరంభమైంది. దాతగా నిళ్చినవాడు ఇపుడు దీనుడై బిక్ష అడుగుతున్నాడు అని తలచుకొంటూ అనేక విధాల ఏడుస్తున్నారు. స్తీ జనం మళ్లీ గోపీచందుడు “అలక్‌ నిరంజనొ అన్నాడు ముఖ్య నాయిక మాయావతి రాజువద్దకు వచ్చి రాణులందరిని తన చుట్టూ కూర్చుండబెట్టుకొన్నది. ఇది దైవేచ్చ వల్ల జరిగింది కాని తాము ఇకడే వుండి యోగ సాధన చేయండని రాజు గారిని కోరుకొంది, మోకు దర్శనమైన బాట మిరూపం. కనపడకుండా మాత్రం దూరంగా వెళ్లకండి. మీము దర్శించకుండా మేము జీవించలేము. మోరు యోగసాధన యిచ్చ్పోటనే చేయండని కోరినారు. మోమనోవైకల్య కారక కార్యములెప్పుడు చేయము. మి దర్శనభాగ్యంతోనే శాంతినందెదము. మమ్ము వీడి పొకుడని బ్రతిమాలినారు. మి కిష్టమైన చోట ఇట నెచ్చటనైన గుడిసెలోీనుంటానన్న దానిని మాకనుకూలయోగ్య మొనర్చి. యెట్టి యాటంకము రాకుండా చూతుమన్నారు. అత్యాధరంతో మేము మీకు సేవ చేస్తామన్నారు. కొమ్మునకు బంగారు రేకు వేయుస్తాము అసింగిణి రతాలతో పొదిగి కంఠాన్ని బంగారంతో చేయిస్తాము. ఇచటనే యోగ వైబోగాన్ని సాగించు గుడిసెలో నుంటానంటే అగుడిసే నలంకరించి మహారాజ భోగొయోగ్యం చేస్తాం. మృగచర్మాన్ని వదిలివేయుము. స్వర్ణవర్డ దుశ్శాలువను ధరించుము. కటికనేలపై కూర్చుండనేల ? పరుండనేల ? మెత్తని తివాచీలు. గద్దెలు ఉవయోగించుము. విభూతిని ధరించి యోగసాధన చేయుము బిక్షాన్నమునీకేల షడ్రసోపేశమైన అహారమును భుజింపుము. అడవులకు పోవేల? ఇచ్చోటనే ఏకాంతవాసం చేయి సేవకులతో వివిధ సేవలనందు కొనుము. ఇచట రథ గజతురగాది వాహనములుండ ఒంటరిగా నేలపై సంచరింపనేల? మృగనయని, కమలనయని, పద్మిని, కోమలాంగములైన చేతులతో నీపాదసేవ చేయుదురు. చంద్రానన, గజగామిసుల సరసవాక్సల్లా పాల తృప్తినందుము. ఈమాటలన్నీ విని గోపీచందుడు మిగుల కోపావేశంతో ఓసీ! మూర్థవంతులారా! దూరంగా వెళ్లండి! 82

అని ధిక్కరించాడు. రాజా! అలా కోపావేశమునకు గురికాకుము. అడవిలో ఒంటరిగా నుంటావు గదా! అటవీలో నెవరు సంభషెంతురు అనగా మాయవృత చిత్తులైన పారమార్ధికము మీకేమి బోధపడును. నేనట సింగాసారంగాలలో అడవిలో మాటాడెదను. రాజా! అచట మోరెచ్పోట కూర్చుందురు ? భూమిపై, ఆకాశమే ఇల్లుగా కూర్చుందును. మీ వెంట నెవరు శయనిస్తారు?' అనగా కుబడి, భావడి, అను వారు శయనిస్తారు. అని పరస్పర సంభాషించుకొన్నారు. ఇంకా ఈక్రింది విధంగా. చిత్రంగా సాగింది వారి నంవాదం. స్త్రీలు: అచలధుని వంచాగన్టల (వ్రజ్వలంవజేని చలిని దూరంచేసికొని యోగం సాధిస్తాను. స్రీలు : వ్యాఘాంబరా సనంపై కూర్చుని వజంవలె నుండగా, అలౌకిక శక్తులే నాయవసరాలుతీరుస్తారు. స్తీ: ప్రేమతో అనురాగొలనూ పంచియిచ్చే బంధుజనం వుండరు గదా! అపుడెలా ఊరడిల్లుదువు ? రా : “ఉదారచరితానాం తు వసుభైవ కుటుంబకం”, అన్నట్లు ప్రపంచ (ప్రజలంతా నాచుట్టాలు, అప్పలు, సర్వమూను. స్రీ: షద్రసొపేత పదార్థాల కలవాటు పడిన తమరికి ఆహారమేది ? రా: కందమూలాలు, ఫలాలే నా అహారం, స్త్రీ: కౌపీనం చినిగితే తెచ్చేవారెవరు ? ఇచ్చెవారెవరు ? రా: ఇంద్రియేచ్చల బాసిన నాకు కాపీనముతో పనేలేదు. ప్రే: సింగి సారంగులు పగిలితే నాదానందం ఎలా అనుభవిస్తారు ? రా: నాలోనే మగు నాదబ్రహ్మమే నాకానందమునిస్తుంది. ప్రీ: కుబడి పాపడి జీర్ణమై వెళితే నీకు సుఖశయనం ఎలా ? రా: భేచరి, భూచరి ముద్రాగత యోగ నిష్టానిద్రలో తన్మయత్వం చెందుతాను. ట్రీ: శ్రైల్యం శిథలమైతే ఎలా లేస్తావు ? రా; మోక్షోపాయంతో శైల్య శైథిల్యమే భూషణంగా వరిస్తాను. స్త్రీ: కర్ణ ముద్రికలు పోతే నాథ పంథా చిహ్పాని కేమి చేస్తావు రా : కరుణాపారావారంబైన గురుమూర్తినే ధరింపజేస్తాడు. ఇలా సంభాషణ సాగిన తదనంతరం గోపీచందుని కౌగిలించుకానుటకై మీదబడ రాసాగు ప్రీలనందర తనచేతి కుఐడి పావడీల నహాయంతో దూరంగాత్రోశాడు. దూరముండుమన్నాడు. ఇదియంతయు వింటూ చూస్తూ వున్న గోపీచందుని మాతృమూర్తి 88

. బిక్షగోని తల్లి పాదాలపై వ్రాలి అజ్ఞ మైనావతి పక్నాన్నం సిద్ధంచేసి తెచ్చి బిక్ష గొనుమంది. బిక్ష దరు గొనీ జాలందరుని చేరినాడు. జరిగిన వృత్తాంత మంతా వివరించాడు. జాలం; వివరాలన్నీ ఏని తృప్తి చెంది తన వద్ద మూడు రాత్రులుంచుకని దివ్యోపదేశం చేశాడు. వామావతి కడుపున జన్మించిన గోపీచందుని కుమాబరుడు మూక్తాచందుని రాజ్య

సింహాసనారూఢునొనర్చి జాలందరుడు స్వయంగా పట్టాభిషేకం జరపినాడు. మంత్రులను, ప్రజలను, సేవకులను, అందరినీ అతని కప్పగించి గోపీచందునితో నాయనా! నీవిక బదరికాశ్రమానికి వెళ్లి కేదారేశ్వేరుసకు నమస్కరించి ఇనుపముంద్లపై 12 సం॥ల పర్యంతం తపంచేయిమని అదేశించాడు. గోపీచండుడు పయనమై పోగా ప్రజలంతా సాగనంపవచ్చారు. కానీఫ జాలందరులూ వీడ్మొల్సినారు. అలనాడు శ్రీరాముడు అరణ్య వాసార్ధం వెళ్లేటప్పుడు ప్రజలెలా దుఃఖించారో వీరు కూడా రాజు గుణ గణాలు తలచుకొని రోదిస్తూ పయనమై సాగిపోయే గోపీచందుని చూడ ఎత్తు ప్రదేశాలకెక్కి చూస్తూండిపోయినారు. నిరాశా నిస్ఫృహలళో ప్రజలంతా వెనుదిరిగారు రాజసదనంలోని వారు 'ప్రాణరహిత శరీరాల్లో ఎక్కడ వారక్కడ చింతక్రాంత పదనులైయున్నారు. జులందరుడు ముక్తాచందుని రాజుసనంపై కూర్చుండబెట్టి రాజుచే అర్హులైన వారెల్లరకు ధనందానం చేయించాడు అంతప్పరంలోకి స్రీలందరిని సమాధానపరచినాదు. మైనావతికి అప్పజెప్పాడు ముక్తాచందుని మైనావతి చేతబెట్టి, ఈతడే గోపీచంద్రునిగా భావ్‌పుడ్డుని వకెనే ఈతడు మీ మనేరథాలు నెరవేరుస్తాడని దీఏించినాడు. రాజ్య సభలో ముక్తాచందుని కూర్చుండ నియమించి యాచకులకు దాన ధర్మాలు చేయించాడు కానీఫ జాలందరులు శిశ్యగణంతో 6 మాషాల వరకు అచటనే వుండి క్షేమ సమాచారాలు సమాయత్తం చేసినారు. బయలుదేరిన గోపీచందుడు ఒక ప్రక్కగ్రామానికి చేరుకున్నాడు. తదుపరి కథాంశం తర్వాతి అధ్యాంలో చదివితరించండి. శ్రీ దత్తుడును, నవనాధులును కరుణింప 17వ అధ్యాయము ముగిసినది. ఓంతత్సత్‌ ఓం శాంతి:! ఓం శాంతి:!! ఓం శాంతి 84

18. అప్పాదశాధ్యాయము. శ్రీ దత్తుడును, నవనాధసిద్ధులను కరుణించి వ్రాయించిన విధంగా వ్రాయుచుంటిని చదివి తరింపుడు॥ గోపీచందుడు వైరాగ్య యుక్త చిత్తంతో పలుగ్రామాలు దాటుతూ వెళుతున్నాడు. మధ్య మధ్య బిక్ష చేస్తూ శరీరం నిలువుకొంటున్నాడు. ఉత్తమమైన బంగాళ దేశ సమాచారం అనేక గ్రామాల్లో తెలిసిపోయింది..గోపీచంద నరోత్తముడు యోగియైనాడు అన్నమాట విన్న ప్రతి వారి వృాదయం వివ్వోలమైంది తల్లియే ఇట్లా నర్చెనని తలకొక రకంగా మాట్లాడుతూ రాజు యొక్క మంచితనాన్ని తలచుకొని దుఃభిస్తున్నారు.

ఏ వూరికి వెళ్లినా స్వాగతం పలుకుతూ ఇచటనేవుండి యోగసాధన చేయండని (ప్రార్థిస్తున్నారు. వలసిన పదార్థాలు తెచ్చియిస్తున్నారు. తనకు పరిపడునంత మాత్రమే గ్రహించి మౌనంగా ఏమి పట్టించుకోకుండా గ్రామాలు దాటుతూ నడుస్తున్నాడు. గొప్ప ధనవంతులు మార్గ మధ్యంలో కలిసి యోగం వద్దు వైరాగ్యం వద్దు తిరిగి రాజ్యానికి వెళ్లమంటున్నారు. మిరు మిప్రయళ్నం కొనసాగిస్తే తదనంతరం ప్రజలకు దర్శనమివ్వండి ప్రజలు శాంతి స్తారని వక్కాణించారు. మంచిదని తలయూపి సాగుతున్నాడు గోపీచందుడు.

ఇలా చాలా ప్రయాణం సాగిస్తూ రాజ్య సీమను దాటాడు కౌళ బంగాళదేశంలో ప్రవేశించాడు. అదేశంలోని ప్రజలు కూడా ఇదివిని ఆశ్చర్యమగ్నుబయ్యారు. కౌళ బంగాళా దేశరాజు భార్యగోప్రీచందుని సోదరి చంపావతి వుంది. ఆమె మానుతిలకు చందు అతి (పతాపవంతుడు. గోపీచందుని సంపత్తివలె అఆయనయు అట్టి సంపత్తు కలవాడె. గోపీచందుని విషయం వారికి తెలిసింది. కాని అతనిని అపార్ధం చేసికొని నపుంసకా! రాజ్యాన్ని వదిలి బిక్షాటనం చేస్తున్నావా? క్షత్రియుదైనవాడు ఖిక్షాపొత, మృత్యవాసన్నమైనా చేతబట్టరాదు. క్షతియధర్మం వదలి క్షత్రియ వంశానికే మచ్చ తెచ్చితివి ఈ జన్మమెత్తి దుష్టుడవైతివి, నీవు, నా బందువువు అని చెప్పి కోకుండా చేసితివి. నీ ముఖం మాకు చూపకు ఈ వృత్తి కన్నా చావే నయంగదా! నీవల్ల ప్రజలు మమ్మల్ని నిందిస్తారు ? మొతల్లి విట్టిది? తన కొడుకును సన్వాసీని చేస్తుందా! పుత్రుని భిక్షాటనం చేయిస్తూ తాను రాజియై కూర్చున్నది. జులందరుని గూడి రాజ్యాన్ని బ్రష్టం చేసింది రత్నంగిన్నె విడిచి మంటి చిప్ప చేతపట్టినావు బంగారం త్యజించి, గుడ్డ పీలికల్ని నెత్తిని దాల్బావు. జాబంధరుడెంత మంచివాడు ? అట్టీవాని 85

ధ్యాసలో తనయింటికే మాయమ్మ నిప్పువెట్టుకొన్నది. వివేక శూన్యుడవైన నీవు గంగిరెడద్దులా తిరుగుళున్నావు. మోళతల్లి. తల్లి కాదు. ప్రత్యక్ష రాక్షసి తన కొడుకుని గోసాయిని చేసినది. ఇప్పుడా రాజ్యాన్ని ఎవరేని దండెత్తి వచ్చి ఆక్రమించిన నీకుమారుడు అపగలడా? యీ కఠినపు మాటలు విని మిక్కిలి వగచిందె అన్నగారి పరిస్టితినిగని దుఖించ దొడగింది. మరదంధ్సు మరదులు, అల్లుండ్లు సూటిపోటి మాటలజే చంపావతి హృదయంగాయపరిచారు. గోపీచందుడు ఇవేవీ లెక్కించకుండా అనేక (గ్రామలు చూస్తూ పొల పట్టణం చేరాడు ఆ పట్టణంలో ఒక చెరువు గట్టుపై కూర్చున్నాడు సింగి కీసి నాదం చేసి హరిగోవిందా! అన్నాడు. సూర్యతేజంతో వెలుగొందుగున్నాడు. కొంచెం సేపు సూర్యుని కాంతిని మేఘం అడ్దుకొన్నంత మాత్రాన సూర్యుడు శాశ్వతంగా కాంతి హీనుడైతాడా? మృగమదాన్ని వస్త్రంలో చుట్టినప్పటికి, పరిమళం దాగుతుందా? రాజు సరోవర తీరంపై కూర్చునప్పుడు అచ్చోటికి చంపావతి పరిచారికలు వచ్చారు. వారిని చూచి గ్రహించాడు వారు అట నట తిరిగి రాజసదనం చేరారు రాజుతో సహా ఈ విషయం అందరికీ తెలిపినారు. ఇది విన్న రాజు క్షోభచిత్తుడై యీ వేషంతో మన పూరికి ఎందుకువచ్చాడు? ఇంటింటికి తిరిగి బిక్ష అడగమేమిటి? ఇది మాకు అవమానం కాదా! అని అంటూ వుండగా తిలకుదటకు వచ్చి అయన్ని ప్‌లచి అశ్వశాలలో ఉంచి భోజనం పెట్టండని పరిచారుల కాజ్ఞ యిచ్చాడు. వారే వెళ్లి అయ్యా మిమ్ముల్ని మా మహారాజుగారు రమ్మనారు చంపొవతిని మాటాడించనూ వచ్చు అని వివచించినారు. మేము గోసాయిలం మాకు ఐహిక బంధాలు లేవు. అక్కచెల్లెంద్రుకాని, అృదమ్ములుగాని లేరు ప్రతి మానవుడు నాకు బంధువే ప్రతిస్తీయు నామాతృమూర్తియే విశ్వమే కుటుంబం చంపావతితో రెండు మాటలైనా మాటాడుదామని వారివెంట, వెళ్లినాడు గోపీచందుడు.

ఆ పరిచారికలు పశ్చిమ ద్వారం గండా తీసికొని వెళ్లి అశ్చశాలలో గోపిచందుని కూర్చుండ నియమించిరి చంపావతిని అందరినీ ఇటకే పంపుతామని వెళ్లారు. అందరికీ ఈ వృత్తాంతం తెలిపారు. రాజిగారు అన్నపాత్రను మొదలగు వాటిని ఫరిచారికలతో పంపినది. వారా భోజనాన్ని గోపిచందుని ముందు పెట్టి విస్తరి వేసి ముందు తమరు భోజనం చేయండి తర్వాత చంపావతి గారు వేంచేస్తారిని తెలిపిరి గోపిచందుడు ఆహా! లోకంలో ధనానికి గల గౌరవం ఆదరణ మనిషికి లేదుగదా! అని సుఖ దుఖాలు, మానావమానాలు సన్యాసినైన నాకుండ కూడదు. దేనితో నాకేమి పని అని భుజింపసాగాడు. అంత్యపుర స్రీలు కిటికీలనుండి ఈ దృశ్యాన్ని తిలకిస్తున్నారు.

86

ఎంత సిగ్గులేనివాడీ గుజ్జపు శాలలో చేస్తున్నాడు. ఆదీ చుట్టాలయింటా అదీ చెల్లెలియింట ఇదే మంచి సమయమని చంపావతిని తొందరగా పిలుచుకొని విచ్చ గవాక్షం నుండి అన్న గారు భోజనం చేసే దృశ్యం చూపించారు వెక్కిరించారు. నవ్వినారు, మానసిక బాధ కల్పించినారు చంపావతికి.

సర్వస్వం (భ్రష్టమైంది మానావ మానాలు లేవు దొంగవలె కూర్చునాడు. ఈతని (బ్రతుకుపాడుగానీ, కాలిపోని వైభవాన్ని వదిలి యింటింటికి తిరిగి బిక్ష గొంటున్నాడు. కుక్కవలె తిరుగుతున్నాడు. రాజుగా పిలువబడే యీతని కిందేమి దొరికిందో! దరిద్రునివలె గోచరిస్తునాడు ఎలాగైనా ఉండనీ గాక చుట్టాలింటికి ఎందుకువచ్చాడో! వచ్చి సిగ్గు లేకుండ కుక్కనలె గుజ్జపుశాలలో కూడు గుడుచుటయా? సిగ్గు, సిగ్గు, అని అనేక రకాల చెడు మాటలు తిడుతున్నాడు. చంపావతి వారి మాటలు వింటూ ద్యుఖిస్తోంది. అన్నను చూచి గుండె తరుక్కుపోయింది. యికనట ఉండలేక తన సదానానికి వెళ్లిపోయింది. జీవితంపా విరక్తి కలిగి ఒక కత్తిచే పొట్టపై పొడుచుకొంది వెంటనే రక్తం చిమ్మింది సదనమంతా రక్తమయమయింది.

గోపీచందుడు భోజనం ముగించి మాచెల్లి చంపావతిని చూపించండి లేదా సన్నామెవద్దకి గొనిపొండని అడిగాడు. అయ్యా! చంపావతి మహారాణి అమె అశ్వశాలకెలా వస్తుంది. రాత్రిదాకా ఆగండి మారువేషంలో తెస్తామన్నారు. ఆ రాత్రి యిచటే వుంటాను కాని యీ విషయం వెంటనే ఆమెకు తెలపండి అన్నాడు. అలాగేనని పరిచారికలు చంపావతీ నదనానికి బయలుదేరారు. ఆచట నదనమంతా రక్తమయమ్యుంది చంపావతి మరణించి వుంది. అది చూచిన స్త్రీలంతా ఏడుపు లంగించుకున్నారు. అంతపురమంతా కోలావోలం వ్యాపించింది.

అయ్యయ్యో! ఎంతపని జరిగిందే యీనష్టజాతకుడు ఇచటికి ఎందుకువచ్చాడో వాడిల్లే కాల్చుకుని నా యింటిని కూల్చ వచ్చాడు దుష్టుడు, భ్రష్టుడు అంటూ వదిన మరదండ్లూ అత్తమామలు అందరూ తిడుతూ ఏడ్వడం మొదలుపెట్టినారు. వాన్ని ఆవలకు నెట్టండి వాని ముఖం చూడరాదు. లేదు లేదు వీన్ని కూడా చంపాలి వీని వల్లనే చంపావతి ఆత్మహత్య చేసికొంది. ఆమెతో పాటు యీ సన్వాాసిని గూడాయమ పురి పంపాలని అనేకులు అనేక రకాల పలక సాగినారు.

కొందరు తలబాదుకుంటున్నారు కొందరు వక్షస్థలాలను కొట్టుకొంటూ

87

ఏడుస్తున్నారు. కొందరు మూర్భపోయారు. అన్నస్థితిని గాంచి ప్రాయోపవేశం చేసికొంది చాలా ఉత్తమురాలు అని కొందరు పలుకుతున్నారు. చక్కనిది, అందగత్తె, గుణవంతురాలు, నిరంతర దరహాసవదన, కోకిల స్వర, గృప్పకజేజోవతి, అత్తయింటి దీపం పవిత్రత, భర్తను ధైవంగా భావించేది అని ఎంతో మంది ఎన్నో రకాలుగా ముచ్చటల్లో పడి దుఃఖిస్తున్నారు. ఈ అల్లరివిని గోపిచందుడు అశ్వ సేవకులనడిగారు వారు అయ్యా! తన అన్నగారైన గోపీచందుడు అశ్వ సేవకులనడిగారు వారు అయ్యా! తన అన్నగారైన గోపీచందుడు రాజ్యంవదిలి సన్వ్వాసివలె తిరగటం చూసి చంపావతి ప్రాణాత్యాగం చేసిందట. తన కంటి వెంట నీరుకార్చారు. ఆమె గుణ సౌందర్యాలను తలచుకొని . రోదించారు. నేనిటకు వచ్చి ఆకారణంగా నా చెల్లి మరణానికి కారకుడనైతినని విలపించాడు. ఆటీ ప్రేత సంస్మారార్థం శృశానానికి బయలు దేరారు కాను శృశానం చేరుకున్నాడు ఆపక్తీర్తి అవమానం, దుర్మరణం కారకత్వం పర్వం ఆయన్ని విభాంతం చేసినాయి. థైర్యం తెచ్చుకొని వీరంతా తృణప్రాయంగా భావించి నానామాటలని నాచెల్లి మరణానికి హేశ్రువులయ్యారు. నాచెల్లిని బ్రతికించి నాథ పంథా ప్రభావమేమిట చూపించాలని శలంచాడు దక్ష యాజ్జలో దాక్షయని మరణించినపుడు శివుడు చూపిన (ప్రతాపంవలె బలిని వామునుడు పాతాళానికి త్రొక్కినట్లు, ఆగస్తుడు సముద్రాన్ని అపోశనం చేసినట్లు అంజనేయుడు లంకను దహించినట్లు మానసన్మాన రహితులైన వీరికి నాథపంథా ప్రభావంతో కళ్ళు తెరిపించాలని భావించినాడు. స్మశానంలో చంపావతి కడ నిలువంబడి వినండి! యీమెను దహనం చేయకండి! నాగురుమూర్తి జాలందరునిగాని యీమెను బ్రతికిస్తాను. నా మూలంగా యీమె మరణించింది. సర్పయాగంలో ఆస్తిక మహాబుషి సర్పాలను రక్షించినట్లు నాచెల్లిని నేను ్రతికించుకుంటాను. రాలిన అకు మళ్లీ అతుక్కుంటుందా? పోయిన ప్రానం తిరిగ వస్తుందా ? ఏటి మాటలు అంటూ తలకో రకంగా సంభాషించినారు. నామాటలు నిజమే! సాక్షాత్తు విద్యాదేవిట్రైన నరన్వతికేనా గురు ప్రతాపవర్జనమసాధ్యం నామాటనమ్మండి ఎవడు కానీపునికై దేవతలందరిని వృక్షాలకు తలక్రిందులుగా (వ్రలాడదీశారో11సం॥ గుర్రపు లడ్ది పాతరలో సజీవుదై లేచెనో అతదే 88

నాగురువు నేనే ఆతనిని 11 సం॥ వరకు భూమిలో పాతిపెట్టితిని తిరిగి బ్రతికినాడు ఆయన్ను కెచ్చి (బ్రతికిస్తాను. 4 రోజులు ఆపి ప్రేత సంస్కారం చేయండి అంతవరకు నాకు సమయనివ్వండి చచ్చినవారు బ్రదుకడంకల్ల అని ఎవరూ నమ్మలేదు పిడకలు చేర్చి దహన క్రియకు సిద్ధమయ్యారు గోపిచందుడు అచితిలోనే కూర్చుని నన్ను కూడా కాల్చ్బమన్నాడు. నేను చచ్చిన వార్త విని మాగురువు గారు వచ్చి ఆగ్రహోదగ్రుడై మీనగరాన్నే భస్మం చేస్తాడు జాగ్రత్త!

తిలకుచందు యితని మాటలు విని ఏమి చమత్కారం! ఈగురు చమత్కారం! చెప్ప బుకాయిస్తున్నావా? యీ చమత్మారం ? చేసి చూపించు అనగా నేను ఎట్లు చెప్పానో అట్లే జరుగుతుంది. సిద్ధమౌతుంది. ఎడమచేతిని తీసియిస్తాను. రక్షించి చమత్మారం చూపించు మేము యీట్రేతాన్ని రక్షిస్తాం అన్నాడు. పుత్రుని పిలిచి ఎడమచేతిని తీసి ఇవ్వమన్నాడు. గోపీచందుని చితినుండి లేపినాడు. ఎడమచేయిని తీసికొని మందుమార్గం నడవాలి.

ఒక క్రోసుదూరం వేళ్లారో లేదో ప్రేతాన్ని చేతిలో పెట్టి దహనం చేసి యింటికి వెళ్లారు. హేలా పట్టణం చేరుకున్నారు. 7 క్రోసులు నడిచారు. డ్రికాలదృష్టయైన జాలందరుడీ విషయం తెలిసికొని వెంటనే విభూతిని జపించి గగనమార్గంలో వాయువేగమనో వేగాన గోపీచందుని యెదుట ్రతక్షమయ్యాడు. ఓ వత్యా! ఇంకా విషయమంతా వివిరించాడు. నీమనోరథం సిద్ధిస్తుంది ముందుకు నడుపు ఆలస్యం కూడదు పదమన్నాడు శీఘ్రంగా రాజ్యాంగణంలో చేరుకున్నాడు. ఆట ఆత్మీయులంతా కలిసి విచారగ్రస్తులై మాట్లాడుకొనుచున్నారు.

ఆకస్మాత్తుగా దర్శనమైన వీరిరువురిని గని తిలకుచందు పరుగెత్తుకొని వచ్చి నమస్మరించాడు. కనకాసనం తెప్పించి కూర్చుండబెట్టాడు. ప్రక్కకు నిలబడ్డాడు. ఆ సయమంలో శకుని శృంగారంవలె పట్టణం పాడుబడినదిగాను వేశ్యా ముఖవదనం వోలె కనిపిస్తోంది తత్తరపాటు భయకంపన హేతువూ (గగ్రహించినాడు జాలందరుడు.

చంపావతి మిగుల గుణవంతురాలు ఆమె నీయింట శోభించుట శివగుణాలు నురగణజాలలో కలియనట్లు నీ యింట చంపావతి ఉండ తగదు గాడిదకు చందనలేపంవలె, కోతికి సంస్కృతంవలె, కాకికి స్వర్ణపంజరం అనవసరం. ఆమె నీయింట శోభించదు, ఇన్ని మాటలెందుకు ఆచేయి యివ్వమన్నాడు ఆ చేయి గురువు చేతిలో నుంచినాడు జాలంధరుడద్దానిని శవంగా భావించి విభూతి మంత్రించి చేతికి

89

పూసినాడు పేరుతో చంపావతీ! అని పిలిచాడు ఆ పిలుపుతోనే ఆమె సజీవురాలై లేచి వచ్చి గురుమూర్తి చరణాలపై వ్రాలింది. ఆహా! ఏమి యీ విచిత్రం ఏమి యీ సంజీవినీ విద్య ఏమి యీ చమత్కారం! అని ఆశ్చర్యంగా చూస్తూ అందరూ విస్మయం చెందినారు. శుక్రాచార్యుడు కచుని రెండు పర్యాయాలు సజీవుని చేసినట్లు జరిగింది. జాలందరుడు పూర్ణ బ్రహ్మవేత్త యని అన్నారు. రాజు మంచివాడు పశ్చాత్తాపంతో శృశాన వైరాగ్యంపాందాడు వనుగను ఎంత కడిగినా తిరిగి బురదలో పొరలినట్లున్నది యీ తిలకుచందు వర్తనమని ప్రజలన్నారు. ప్రజలు ఎటు తోస్తే అటు మాటాడుతారు. (ప్రజలు మాటలు పట్టించుకొన్నవాడు యోగమార్గంలో ముందుకేళ్ళజాలడు. తిలకుచందు ప్రారబ్దకర్మ నరక పప్రాప్తినే కల్గింస్తుంది అని అంటున్నారు ప్రజలు. జాలంధరుదు లేచి హేలా పట్టణానికి వెళ్లుటకు సిద్ధమైనాడు. తిలకుచందుడు అభిమానం విడిచి వినయంతో జాలందరుని పాదాలపై బడి యిలా అన్నాడు. స్వామి! తలిదండ్రితోసములు, కరుణా సముద్రులు, గోపిచందుని అపార్థం చేసికొని అనేక విధాల దూషించాను నా తప్పిదాన్ని మన్నించి రక్షింపుడని ప్రార్థించాడు. ఈ రాత్రిమాకడ ఆతిధ్యం తీసికోండి. నన్ను ధన్యుణ్ణి చేయండని ప్రాధేయపడ్డాడు ఈ మాటులు విని చంపావతితో వంటచేయించండి అన్నాడు. కిలకుచందు చంపావతితో వంట చేయించాడు. చంపావతి ఆమెభర్తను తన పంక్తిలో కూర్చుండబెట్టి నాథపంథాలో కలిపినాడు. తను తినే ఆహారాన్ని సంజీవని జపయుక్తంచేసి చంపావతికి ప్రసాదంగా ఇచ్చి మైనావతిని పునీతను అమరత్వతను చేకూర్చినట్లు ఈమెకు సైతం అట్టి దివ్యత్వాన్నే ప్రసాదించినాడు. భోజనానంతరం తాంబులాచర్వజంచేసి తిలకుచందుతో రాజా! గోపీచందుడు సర్వజ్ఞుడు తపస్సుకు వెళతాడు. యీతని కుమారుడు బాలుడు ఆజ్ఞాని అతని రాజ్యం మిరు కాపాడాలి. నా ప్రతాపంవల్ల రాజ్యం రక్షింప బడుతుంది. నేనచ్చట అంకా 6 మాసాలుండి సర్వార్ధాన్ని పూర్తి చేస్తాను. ఆరుమాసాల తర్వాత నేను కూడా తీర్థాటనం చేయబోతాను. ముక్తాచందున కేదేని సంకటం వస్తే రక్షించాలి అని చెప్పగానే తిలకచందు సరేనన్నాడు. ఒక రాత్రి 90

అచ్చోట నుండి తిరిగి ఇర్వురూ నిష్క్రమించారు. గోపీచందుడు జాలంధరునకు నమస్కరించి తపస్సునకు వెళ్లాడు జాలందరు హేలా పట్టణం చేరుకున్నాడు. గోపీచందుడు తిరుగుచూ తిరుగుచూ బదరికాశ్రమానికి చేరాడు కేదారేశ్వరునకు నమస్కరించి తపస్సులో కూర్చుండిపోయ్యాడు. లోహకంటకంపై పొదాంగుష్టముంచి ఘోరమైన తపమాచరించ నారంభించినాడు.

జాలంధరుడ ఆరుమాసాలు హేలా పట్టణంలో వుండి ముక్తాచంద్రునకు ఉపదేశమిచ్చి అతని కోరికలనూ, సర్వార్థాలనూ సమకూర్చాడు.

కానీపునితో శిళ్యగణంతో జాలందరుడు తార్థ పర్యటనార్థం బయలు దేరారు. 12 సంవత్సరాలు తిరిగి తిరిగి బదరికాశ్రమం చేరి బదరీనాథుని దర్శించి గోపీచందుని చూచాడు. అతని తపం ఫలించిందో లేదో అని ఉద్యాపనార్థం స్వర్ణంలోని సర్వదేవతల్ని ఆహ్వానించాడు.

(బ్రహ్మ, విష్ణు, మహేశ్వరులు, సూర్యుడు, అశ్విని దేవతలు వరుణుడు, ఇంద్రుడు, అందరూ వేంచేసినారు. అందర నాసీసులనొలనొనర్చి సనాథుని చేసి గోపీచందుని నాథ పంథాలో కలిపినాడు అన్ని విధ్యలసభ్యసింప జేసాడు దేవతలచే వరముల నిప్పించినాడు.

దతనంతరం గోరక్షుడు మశ్చీంద్రుని కడకు చేరు వృత్తాంతం మరో అధాక్ట్‌లో తెలుసుకోండి.

శ్రీ దత్తుడును, నవనాధులును కరుణింప 18వ అధ్యాయము ముగిసినద్‌..-

ఓంతత్స్ఫత్‌ ఓం శాంతి:! ఓం శాంతి:!! ఓం శాంతి:!! జస ప్ర

19. వకోనవింశతి అధ్యాయము శ్రీ దత్తుడును, నవనాధసిద్దులను కరుణించి వ్రాయించిన విధంగా వ్రాయుచుంటిని చదివి తరింపుడుః!

గోరక్షుడు కానీపుని ద్వారా మశ్చీంద్రుని సమాచారం తెలిసికొని ప్రీ రాజ్యంలోకి ప్రవేశింప ప్రయాణం సాగిస్తాడు మార్గ మధ్యంలో అనేక గ్రామాల్లో బిక్ష గొంటూ ముందుకు సాగుతున్నాడు. గౌడ బంగాళ దేశం దాటి కౌళ బంగాళం చేరి కౌళ బంగాళం దాటి స్రీ రాజ్య సీమ ప్రాంతం సమీపిస్తాడు. నడుస్తూనే నాగురువుగారు అధిక భోగలాలసుడై యున్నాడు నన్ను గుర్తు పట్టగలడో లేదో నని అలోచిస్తున్నాడు శ్రీమంతుల వద్ద దీనుని వలె మేరుపర్వతం ముందు దోమవలె బృహస్పతి ముందు మందుని వలె, వజ్రాయుధుని ముందు రౌతువలె, నన్ను గుర్తించునా? ఒకవేళ గుర్తించిన యెడల హృదయంలో రాయిపడినట్టై ఆయన సుఖమునకు విఘ్నమగునేమో, షద్రసోపేతం భుజించేవానికి చేదు రుచించునా? మశ్చీంద్రుడు భోగాలను త్యజించి బైరగియోతాడు లేదా నన్నే ఇబ్బంధుల పాలు చేయునేమో? నని శంకిస్తున్నాడు. అతని తోపోరు నాకు తగునా? ఏగురుమూర్తి చరణారవిందముల మొక్కుదునో ఆయనతో తలపడుటయా? అని ఆలోచిస్తూండగానే స్రీ రాజ్యంలోనికి వేశ్యలగుంపు వెళ్లగా చూసినాడు.

వారిలో ముఖ్యనాయిక అనేక గుణాలలో నిండినది సౌందర్యవతి. ఆమె ముఖం చంద్రునే తలదన్నును మన్మథుడే వర్ణింపనసాధ్యుడు. ఆమె చూపులు యోగులను సైతం భోగుల్ని చేస్తుంది. ఇక సాధారణ మనుష్యులు సంగతి వేరే చెప్పవలయునా?

ఆమె గానం గంధర్వులను సిగ్గుపడజేయును. అప్పరసలు లజ్జితులౌతారు ఆమె కడకేగి పేరు నడిగాడు గోరక్షుడు *కళింగు యన్నది.

గో: మీరిచటికి యేల వచ్చితిరి ? అని ప్రశ్నించినాడు.

మేము స్రీ రాజ్యంలోకి వెళ్లాలి మైనావతి పద్మినీ రాణి ఆమె స్రీ రాజ్యాధినేత. ఆమెకు నాకళను చూపించి వశం చేసికోవాలి. ఆమెవశమైతే అపారధనం లభిస్తుంది. వారి మాటలు విని వీరి వెంట సులభంగా స్రీ రాజ్య ప్రవేశం చేయవచ్చునని తలంచి అమ్మా! నేను కూడా మీవెంట వస్తాను దయతో మిరు నను తీసుకవెళతారా ? అని అడిగినాడు గోరక్షుడు.

రం

అయ్యా! నావెంట వస్తే నీకు కళా కౌశల్యం అవసరం నీలో అకళ వుందా నాలో కళా కౌశల్యంకేం కొదువలేదు బ్రహ్మాండంగా మృదంగం వాయిస్తాను అన్నాడు. అయితే గాయనం, మృదంగం వస్తే కొద్దిగా ప్రదర్శించుమన్నారా స్రీలు ఆలస్యందేనికి ముంజేతికి కంకణమండగా అద్దమేల ? నా విద్య పరీక్షించుడు అనగానే కళింగ నవరసాలలో ఏ రసం అనందదాయకమో అది చూపించమన్నారు.

వెంటనే జోలెనుండి భస్మం తీసి గంధర్య ప్రయోగం చేసి తననాసట ధరించాడు. ఇంకా నలుదెసలా ప్రయోగించాడు నాలుగు వాద్యాలను స్పర్శించాడు ముంకారంచేసి గానం చేస్తూ వాయించడని ఆజ్ఞాపించాడు. అడవిలో వృక్షాలూ, పాషాణాలూ గంధర్వుల వలె గానమారంభించా. ఇది చూచి వారంతా విస్మయం చెందారు. ఈయన అసామాన్యులు ఈశ్వరతుల్యుడు ప్రకృతియే ఈయన వశమైయున్నట్లున్నది. శీలలూ వృక్షాలూ గానం చేయడమేమిటని రెండోసారి ఆశ్యర్యపోయినారు.

మహారాజా! మీరు ధన్యులు! మా కోరిక సిద్ధించినది మేము సామాన్యులమే మమ్ము దయచూడుడు తమరెవరో ఎచటివారో తెలియగోరెదమని ప్రశ్నించారు. పేరు చెప్పుటకు సంశయించాడు గుప్తంగా వెళ్లాలి గదా! అని నాపేరు పూర్వాషాఢ అన్నాడు తమ అభిమతమేమో 'సెలవీయమన్నారు నాకే కోరికలూ లేవు ఐహిక విషయాల్లో నేను ఆజ్ఞానిని ఒక పూట భోజనముంటే చాలు ఇది తప్ప వేరేయే కోరికాలేదు. అయ్యా! మీకొరిక తీరుస్తాము కాని స్త్రీ రాజ్య ప్రవేశం స్రీలకేగాని పురుషులకు లేదు అనగా విని అదేల ? అని ప్రశ్నించాడు గోరక్షుడు మారుతి ఇచట భు-భు- కారం చేస్తాడు ఊర్థ్వ రేతంవల్ల స్రీలంతా గర్భం ధరిస్తారు ఎవరి గర్భంలో పురుష భీజం వుంటుందో అది పతనమౌతుంది. అందువల్ల అచట పురుషులు మరణిస్తారు నీవు వెళితే నీకేమి విని కలుగుతుందోనని భయంగా వుంది అన్నారు స్రీలు.

ఓ యువతీ! మారుతి నన్నేం చేస్తాడు. ప్రళభయకాళాగ్నినే మరించి బొగ్గుగా చేసి పారేస్తాను. ప్రీవ తపో బలంతో సూర్యునే నాపోట్టంలో దాచితిని భూమిని మోసే వానికి పర్వతమొక లెక్కయా? మీరేమి సంశయించకండి మిరు రథాల్లో కూర్చోండి నేను సారథ్యం చేస్తానని కూర్చున్నాడు. వజ్రాస్తం జపించి అపారశక్తిని సృష్టించాడు. స్పర్షాస్తాన్ని నాగాస్రాన్ని, జపించాడు సీమయందు ప్రేరేపించాడు. రథాన్ని సాగించాడు ఎనిమిది మైళ్ళు దాకా స్రీ రాజ్యంలోకి చొచ్చుకుపోయింది రథం.

98

చీనా పట్టజమనే గ్రామంలో ఆగారు. రాత్రి అయింది కాని చంద్రోదయంతో చీకటి పగలుగా మారింది అందరూ భోజనాలు ముగించారు ఎవరి తావున వారు నిద్రించారు. రాత్రి 8 గంటలైంది. చంద్రాస్తుయమయింది చీకటి వ్యాపించింది. వెంటనే దివ్య తేజస్సు వెల్వడింది. పగలో రాత్రియో తెలియని అయోమయ స్థితిలో పడ్డారు ్రీలందరు. భూమిపై అంతా బంగారు చాయ పరుచుకున్నది. భద్రకాళి శృంగారం కారకు నక్షత్రహారాన్ని వేసుకుని చంద్రుని తన మాలలో విరాజింపజేసి క్రీడిస్తున్నది. మారుతి రామేశ్వరం నుండి వస్తూ సీమవరకు వచ్చాడు. వజ్రాస్త్రం హృదయాన్ని కదిలించింది. వజ్ర శరీరుడైన మారుతి మూర్చిల్లినాడు స్పరాస్త్ర ప్రభావం వల్ల భూమికే అతుక్కుపోయాడు. మోహనాస్తం హృదయ సంచలనం కల్గించింది. నాగాస్తంకాళ్లు చేతుల్ని చుట్టి బంధించింది. లేవబోతున్నాడు లేన నీయటంలేదు స్పర్షాస్తం కాళ్లు చేతులు కదలటం లేదు నాగాస్త్రంవల్ల మోహనాస్తం వల్ల తానెవరు ఎచటికి వచ్చానని ట్రమలో పడిపోయినాడు. చతురస్త్ర' ప్రభావం చుట్టి ముట్టి ప్రాణం మీదికి తెచ్చాయి మారుతికి. కనులు తెల్లబడ్డాయి ముఖం స్వేదమయమైంది ఏమి తోచక రామ నామస్మరణం మొదలు పెట్టాదు శ్రీరాముడాతని ఆర్తనాదంవిని ప్రత్యక్షమయ్యాడు. అంజనేయుని స్థితిని వికలంచెందాడు. వజ్రాస్త్ర ఉపసంహారార్థం బాణం సంధించాడు. అంజనేయుని స్థితిని వికలంచెందాదు. వడ్రాస్త్ర ఉపసంహారార్థం బాణం సంధించాడు ఇంద్రుడు ప్రత్యక్షమై వజ్రాస్త కాని పోయారు విభక్తాస్రాన్ని ప్రయోగించి విముక్తుని చేశాడు గారుఢాస్త్రాన్ని ప్రయోగించి నాగాస్త దమనం చేశాడు. నాగాస్త్రం నిజరూప దర్శనం చూపి నమస్కరించింది. శ్రీరాముడు మారుతి వదలుమన్నారు. రామునికి మోహం కల్గింది. ప్రత్యక్ష విష్ణుమూర్తి నాగాస్తం గైకొన్నాడు. మారుతి సావధానుడై కూర్చున్నాడు. రాముని సంస్తుతించి స్వస్థతనొందాడు స్వామో తాము రాకుంటే నాప్రాజమే హరించెడివీ అ'స్రాలు. అవి అస్త్రాలు కావు కాలాంతకాలు. అంజనేయా! నీకు శత్రువులెవరో తెలుపుము. స్వామి! నాకిట శత్రులెవరూ లేరు కాని ఇలాంటి అస్త్ర ఫలాలు పొందినవారు నాథపంథాలోని బైరాగులున్నారు. వారునవనాథలు అందులో ఎవరో ఇటకు విచ్చేసి యుందురు. అతని ప్రతాపానికి సూర్యుడుకూడా తట్టుకోలేడు. ఆమాటలు విన్న రాముడు నాయనా! వారు నాప్రియభక్తులు వారితో నెప్పుడూ కలహం పెట్టుకోవద్దు. ఆయన ఎవరో కాదు అని దివ్యదృష్టిని వీక్షింప గోరక్షుడు గోచరించాడు. అంజనేయా! ఇచటికి వచ్చింది. గోరంక్షుడు అతనిది హరినారాయణావతారం స్వామి! ఆయన 8 మైళ్ల వరకు ఈ అస్థం పంజరం సృష్టించాడు ఆయన ప్రయాణంలో పరమార్థమున్నది. కృపతో మిరు రండి ఆయనను దర్శిద్ధామని ఆంజనేయుడు రామున్ని ప్రార్థించినాడు. న!

ఆంజనేయా! ఆయన ఏగుదెంచుటకు కారణమేమి? అనగా స్వామి! మళ్చీంద్రుని ప్రీ రాజ్యానికి పంపియుటిని గోరక్షుడు వెళ్లినచో మశ్చీంద్రుని కార్యాన్ని విఘ్నంచేసి తోలుకొని వస్తాడు ఆయనను మెప్పించి ఆయన సంకల్పాన్ని ఆపుదాము మోరూ రండి అని బ్రతిమాలాడు సరేనని ఇరువురూ అచటికి వెల్లారు. మధ్యరాత్రి వరకు చీనాపట్టణం చేరుకున్నారు. (గ్రామంలో శయనించారు. తెల్లవారి పయనమై యాచక బ్రహ్మణ వేషాల్లో గోరక్షుని జేరి నమస్కరించిరి. ఆసమయంలో గురుమూర్తిని ధ్యానిస్తూ ఆనందంలో నున్నాడు. '“అదేళొ అని బిగ్గరగా పలికి మళ్లీ నమస్కరించి ఆయన దగ్గర కూర్చుండిరి,

మేము షట్‌శాస్త పండితులం బ్రాహ్మణులం మిరు పరిపూర్ణ సిద్భలు జితేంద్రియులు, సిద్ధ శిరోమణులు, కరుజాపయోనిధులు, శత్రుమిత్రులు మికు నదీ తీరాల్లాంటివారు పరిపూర్ణ ప్రశాంత సహన సముద్రులు,. ప్రపంచమే మోరు కుటుంబంగా భావిస్తారు అందరి క్షేమమే ఈశ్వర సందర్శనం చేస్తారు అమేయ తపోధనులు మేము యే కోరికతో వేంచేసితిమో మా కోరిక తీర్చుము స్వామి! యీ మాటలన్నీ విని ఓ విప్రోత్తమూలారా! మికోరికయే మో సెలవీయుడు ఓ యోగశీలా! మిరు మాకోరిక తీర్చెదనని వాగ్గానమిండు అన్యధా భావింపకుడు. అని రామాంజనేయుల పలుకగా అంత గోష్యమైన విషయం యేమిటి? నాకడ నున్నదేమి నేను మికే మిచ్చుకోగలను నావద్ద సింగి, సారంగి, (కుబడి-పావడి) పాదరక్షలు, బొంత, ముద్ర, శైలి, కమండలం తప్ప నావద్ద ఏమున్నదయ్యా! అని మనస్సున ఇపుడు మధ్య రాత్రి దాటినది వీరు సామాన్యులుగా తోచుటలేదు. స్వర్గ సుఖ పాత్రులేమో శుక్రుడా? బృహస్పతియా? (బ్రహ్మయా? గంధర్వ, యక్ష రాక్షస, కిన్నర కింపురుషులా? మానవులైతే రావీలుగాదు నిశ్చంగా వీరు దేవతలైయుందురు వీరి కోరిక యేమో దివ్యద్భూష్టిని వీక్షించినగాని తెలియదు. మోరే కార్యార్థం వెళుతున్నారో? స్పష్టం చేయండి అడిగింది తప్పక ఆదరిస్తాను, మిరు బ్రాహ్మణులు కారు స్త్రీ రాజ్యంతో మికు పనిలేదు ఈ సీమలో (బ్మండమైన బలాన్ని అవగల నాలుగు దివ్యాస్తాలతో దిగ్బందనం చేయబడి వుంది. హాలాహల భక్షణ్‌చేసి బ్రతుకుట దుర్లభం, అకాశంపై జ్వాలలు లేచినపుడు ఇసుళ్లు పురుగులు మనజాలవు దోమ మేరుపర్వతం తాకటం దుర్లభం, తామిచటికి రావటం ఆశ్చర్యం, మానవులకు అసొధ్యం మహాప్రభువులైన మరెవరు అని వారి పాదములకు సిరస్సు వంచి నమస్మర్‌చాడు గోరక్షుడు అప్పుడు మారు రోపాల్లో వున్న మారుతీ రామచండద్రులు పరస్పరం చూసుకొని నవ్వుకొన్నారు. ఈ సమయంలో ఇంకా ఇలాగే వుండటం మంచిది కాదని మారుతికి సైగచేసి యధారూపాలు ధరించారు. శ్రీరామచంద్రుని, ఆంజనేయుని చూచి గోరక్షుడు శ్రీరాములవారిని ఆలింగనం చేసికొన్నాడు.

95

అప్పుడు రాముడిలా అన్నాడు నాయనా! గోరక్షా అంజనేయుని మనన్సు బాధపడుతోంది నీవు మళ్చీంద్రుని ప్రీ రాజ్యంనుండి తిరిగి తీసికొనిపోరాదు మైనాకిని ఈయనను గూర్చి 12 సం॥ల పర్యంతం యాగం తపం చేసి మారుతి వరం పొందింది అభిష్టం ఎమేరకు మళశ్చీంద్రుని అంజనేయుడే స్త్రీ రాజ్యగతుని చేసినాడు. మేము కోరు కోరిక ఇదియే ఓ మహారాజతిఆ! తాము పలికినది సత్యమే కాని మేము యోగులము నాథ పంధీయులము అనుతకర్మాన్ని వదలిపెట్టాలి ప్రపంచమున నట్టివి మరచిపోవలయును యీ పనితప్పు ఇది గాక మిరు నా ప్రాణమడిగినా ఇవ్వ సంసిద్ధుడను మన్ను మిన్ను ఏకమైనా నాగురుదేవుని ఇటనుంచనని దృఢంగా పలికినాడు గోరక్షుడు.

మారుతి ఈ మాటలు విని క్రద్దుడైనాడు కాని యుద్దం కూడదని రాముడు శాంతపరిచినాడు నీమాట నేరవేర్చాడు కదా! మళ్చీంద్రుడు తదుపరి జరుగవలసినది జరుగును అని మారుతిని స్థిర చిత్తునొనర్చినాడు రాముడు.

రామచంద్రా! నాఅస్తములు మిమ్ము బాధపెట్టి యుండవచ్చును నాదోషమును సైపుడని చరణములపై బడి మైక్కినాడు గోరక్షుడు రాముడు అవినన్నే మా బాధించలేదని లోక కల్యాణార్థం నీవు చేసిన పని అయుక్తమా అని దీవించి వెనుదిరిగినాడు రామచంద్రుడు.

శ్రీ దత్తుడును, నవనాధులును కరుణింప 19వ అధ్యాయము ముగిసినది.

ఓంతత్సత్‌ ఓం శాంతి:! ఓం శాంతి!!! ఓం శాంతి:!!! 906

20. వింశనధ్యాయము శ్రీ దత్తుడను, నవనాధసిద్ధులను కరుణించి వ్రాయించిన విధంగా వ్రాయుచుంటిని చదివి తరింపుడు!!

గత అధాయమున గోరక్షుడు అంజనీ సుతుడు దర్శన మిచ్చి అదృశ్యుడగును అయోధ్యానాథుడు స్వస్థానమున కరిగెను. అంజనీ సుతుడు శృంగ మృథా స్టానానికి వెళ్లి సూక్ష్మ రూపం ధరించి రాజసదనం ప్రవేశించి గమనిస్తున్నాడు. అక్కడ ఏకాంతముగా మైనాకిని మంచముపై పడుకొని యున్నది. నిద్రాగతయైన రాజింజూచి వరిచారిక వెడలపోయినది. ఇదే మంచి సమయమని మారుతి శయ్యాగ్భృహమందు ప్రవేశించాడు మైనాకిని మంచం దగ్గరికి వెళ్లి ఆమె చేతుల్ని పట్టుకున్నాడు వెంటనే మైనాకిని తెలివొంది అంజనేయుంగని చరణాలపై బడినది. (ఆమెను తిలోత్తమ, మైనాకిని, పద్మిని, అను పేర్లతో పిలుస్తారు).

పర్వతాలలో మంద్రాచలం దాని మొదటి మెట్టు జంబూద్వీపం రెండవది సింహళం, మేరు, మందర, సింహళ ద్వీప భువనంలో ఎందరు స్త్రీలు కలరో వారందరు పద్మినులు అందులో ముఖ్యమైనది మైనాకిని అందగత్తె ఒక రోజు అభ్యంగ స్నానంచేసి మారుతి వద్దకు వెళ్లి నిలబడింది నలుదిక్కులగాంచి ఆకాశంవైపు చూస్తున్నది. ఆమె చేతులు నడుముపై నున్నాయి. పైన ఉపరిచర వసువు విమానంలో కూర్చుండి వెలుతున్నాడు అతని అంగవస్తము ఒకవైపు జరుగగా ఆసమయాన మైనాకిని అతని లింగము కంటబడినది విమానములోని గవాక్షం నుండి మొత్తం అవయవాలు కనబడుతున్నాయు.

ఆమె వాటిని చూచి నవ్వింనది దానివిని ఉపరిచవరవసువు ఓసి! పాపాత్మురాలా! పురుషుని జూచి నవ్వితివా? నాలో కామో్రేరణ కలిగిందని భావించితివి గదా! నేనట్టి చపలుడనుగాను వసువులందరిలో (స్రేష్టుడను ఇంద్రియ దమనుడను పూర్త తఫ:ఫల సిద్ధుడను నాపై కోరికను పొందినవ్వితిగదా! మూర్చురాలా! పురుష వినోద రహిత స్రీ రాజ్యమున జన్మింతువు అట పురుష స్పర్భయే యుండదు ఎట్లు భోగింతువో అని శపింప ఆమె మివుల లజ్జితురాలై క్షమించ స్తుతిచేయ మొదఖిడినది. సన్ని

ఓ వసునాథా! నా వలన అపరాధము జరిగింది దాని వివరణ చేయజాలను ఇది నాప్రారబ్ధయోగం ఈ కర్మ అనుభవింపక తప్పదు శాపోపశమన మార్గం తెలిపి వళ్లుడని ప్రార్ధించుచున్నాను అని పలికింది.

97

ఉపరిచర వసువు ఉపశాంతి స్త్రీ రాజ్యమందు తిలోత్తల రాజుకలడు అతని అయుష్షునిండిని పిదప అపదివిలో నీవుందువు బావంతో నీచిత్తాన్ని నాకర్పించితివి. నాసుతుడు భూమిలో అవతరిస్తాడు అతడు నిన్ను స్వీకరించి రతి సుఖాన దేల్చగలడు. అతడి పేరు మళ్చీంద్రుడుగా వుంటుంది. ఆయన వల్ల నీకు సంతానం కలుగుతుంది. కొడుక్తు జన్మిస్తాడు వాడు మనాథునిగా జగత్ర్రసిద్దుడగును పుత్రుడు జన్మించిన తదనంతరం మళ్చీంద్రుడు నిన్ను విడిపోతాడు నీవు నీస్వపదానికి వచ్చి స్వర్గ భోగాలనుభవిస్తావు ఈ మాటలన్నీ విని ప్రీ రాజ్యమందు పురుషులెందుకుండరు అందరూ స్త్రీలే ఎంతుకుందురు " పురుషుడు లేకుండా సంతానమెలా కలుగుతుందని ప్రశ్నల వర్షం కురిపించింది.

వసువు ఇలా చెప్పాడు మారుతి వచ్చి భు-భు కార ధ్వని చేస్తాడు ఆ భు-భు కార ధ్వనివల్లనే అచటి స్రీలు సంతనవతులౌతారు. పురుషులచట మరణిస్తారంటివి గదా! మరి నాతో ప్రత్యక్ష పురుష సంయోగం ఎలా సంభవమని అడిగింది మైనాకిని (పద్మిని) నీవు తిలోత్తల పర్వతంపై మారుతి కొజుకు తపస్సుచేయి అతడు ప్రసన్నం కాగానే అభయంతో ముక్తిని ప్రసాదిస్తాడు అంజనేయుడు నీ కోర్కెనిని సంకటంలో పడి నాకుమారుని పంపుతాడు యీ నీద్ధూఢధమైన ఉపాయంతో మారుతి భయంగా వుంటాడు. . ఆతని ద్వారా కార్య సాపల్యం చేసికో. మళశ్చీంద్రుని పంపుతాడు. ఈ రహస్యము జాగ్రత్తగా దాచియుంచుము అని పలికినాడు.

అయ్యా! బ్రహ్మచారి నిరంతర రామచరణ రతుడు నాతో నాతడెట్టు కార్యము

సేయునని అడిగింది ఇట్టి మాటలే ఆయనకు విషప్రాయము కాగా నీ సుతుని పంపుట సాధ్యమా? అనగా మారుతి విషయ రహితుడు ఎట్లు వచ్చునను సంశయము వదలుము. అంజనేయుని బలాత్కారము మళ్చీంద్రుడు నీన్థానము చేరును నిన్ను సుఖపెట్టును అని పలికి ఉపరిచరవసువు పయనమైనాడు. మైనాకిని స్రీ రాజ్యంలో వచ్చింది. శృంగ మృథధారాజు పట్టణంలో పద్మినీ తిరిగుచూ దోరవారి యింటిలోనికి వెళ్లినది.

ఆ యింటి యందు కూర్చున్నపుడు అందొక ఫ్రీ శుభాననా! నీవు యెక్కడ వుంటావు. దాని కామె అమ్మా! నేను సింహళ ద్వీపమందుంటాను అంతరిక్షవసువు సాపం వల్ల యిచటికి చేరవలసివచ్చింది. ఇచట నాబ్రతుకెలా సాగుతుందో ఏమో అను ఆ పిల్లమాట విన్న అయింటి యిల్లాలు ఎందుకమ్మా! బెంగ నీవుకూడా మాతో పాటు మాయింట్లో ఉండి సర్వసుఖాలతో -- జీవించుము. నీచేతులతోనే నీవు వంట చేసికొని ఆకలిని తీర్చుకో నీవు నాకూతురుతో. సమానపు నిన్నునా కన్నవీడ్డలా చూచుకొంటానని ఆ దొడయిల్లాలు పలికింది.

98

ఆమాటలు విని పద్మిని సంతసించింది అచటనే వుంటూ అన్ని పనులూ చేసెడిది. తాను వంట చేసి దంపతులిరువురకు పెట్టితానూ భుజించేది. చాలా దినములు జరిగిన యనంతరం తెలోత్తం రాణి'ముసలితనం వచ్చి ఆయుష్ను పూర్తి అయినది నొాతదనంతరం రాజ్యానికి ఎవరిని అభిషిక్తను చేయవలెనను సంకటంలో పడింది. మంత్రిణి ఇలా అంది. ఏనుగు తొండమున పూలహారముంచి ఈ ఊరి స్రీలందరిని పిలిచి ఆ ఏనుగు ఏవరి మెడలో హరం వేస్తుందో వారే తదుపరి రాణిగా భావించాలని సూచన చేస్‌ది.

ఒక మంచి ముహూర్తం చూచి ఊరి స్రీలందరినీ పిలిచారు. వనుగునలంకరించి తొండమునకు పూల హారమునీయగా నాయేనుగు మైనాకిని చూచి ఆమె మెడలో వేసినది.

తర్వాత మునుపు వసువు తెలిపిన చందము తపమాచరించి మారుతిని వంశం చేసుకొంది. మారుతి ఆమె వాంఛ తనవల్లకాదని మళ్చీంద్రుని బంపినాడు.

సింహళ ద్వీపంలో ఆమె మాథాపితలు ఆమెకు మైనాకిని అని పేరు పెట్టినారు. సింహళ ద్వీప ప్రీయగుటచే పద్మిని యని పిలిచెడివారు. తిలోత్తల యొక్క సింహాసనం పొందటంచే పద్మినీ యని పిలిచెడివారు. తిలోత్తల యొక్కసింహాసనం పొందంటచే తిలోత్తల అను పేరు పెట్టి పిలిచినారు.

మారుతి సూక్ష్మ రూపంలో వెళ్లి యామెను నిదురనుండి లేపి ఈ విధంగా అంటున్నాడు. మైనాకినీ నీవు కోరిన ప్రకారము మళశ్చీంద్రుని వల్ల ప్రత్యక్ష రతి సుఖం ఇంతవరకు పొందినావు ఇప్పుడు మళశ్చీంద్రుని శిశ్యుడు గోరక్షుడు వస్తున్నాడు మశ్చీంద్రుని అతడు తోడ్కొని పోతాడు అతడు మళ్చీంద్రుని కన్నా గొప్ప ప్రతాపవంతుడు అజేయుడు. అతని సామర్థ్యం వర్ణించ సాధ్యంకాదు. శ్రీరాముని సహాయముగొని గోరక్షని అప ఎంతయు ప్రయత్నించినను అతడు వినలేదు. అతడిచటితకి రాగానే సర్వ సుఖాలూ సమకూర్చి (సేమతో వశపర్చుకౌండి, ప్రతి సపర్య చర్య యందు ఏ లోటు కనబడకుండా మసలుకోండి.

అతనిని మెప్పించుట వశపరచుకానుట మివుల కష్టమైనది కనుక జాగ్రత్తగా వుండండని మారుతి నిష్రమించ గోర మైనాకిని కనకాసనా సీనుంజేసి షోడశోపచార పూజలోనర్చి పంపినది.

గోరక్షుడు వేశ్యాగణంతో అటనట విశ్రాంతి గొంటూ వస్తున్నాడు పక్షులు ఒకీ చెట్టునుండి మరో చెట్టును జేరినట్లు శృంగ మృఢాదేశం చేరుకొన్నాడు. ఊరవతల ధర్మశాలలో వేశ్యాగణాలతో సహా అగి శిభిర మేర్చాటు చేసికొని ముఖ్యనాయిక వేస్య అన్ని వాద్య

99

సాధనాలను గొని రాజసదనానికి వెళ్లెను. వెంట 5-7 గురు రూపగుణవంతులైన ప్తీలను తీసికొని రాజ్యాంగణ్‌లో కాలిడినది. రాజ ద్వారంచిర సమాచారం పంపినది వారు వెళ్లి మహ్మో దాస్ట్రందడ మో రుర్యవార్థ కళావజి యసునామె తన కళా సంపద ప్రదర్శించ గమ యనుమళతికై వచ్చిందని తెలుపగా మైనాకిని రమని యాళ్చాపంచినపి. ద్వారహలకులు వారిని సభలోసికి దోడ్మాని వచ్చిరి సభలో మైనాకినికో సషా మశ్చీంర్రురును పరాజమాసడె యున్నారు. నక్షతాలలో చంద్రునితో సహా మళ్ళీంద్రుడును విరాజమానుడై యున్నొడో' కూర్చుండియున్నాడు. కళింగ వేశ్య సభలో ఓ మహారాజ్డీ! మిపేరు విని మాకీర్తి వినీ యిచ్చోటికి వచ్చితిని మ్రూకళను ప్రదర్శింప వచ్చితిని, అని పలుకగా వారికి తగు చేళపోనే భోజనాదికముల్సు సమకూర్చి భుజించిన తదుపరి విశ్రాంతినందిరి. రాత్రి అయినది మైనాకిని నభయేర్పాటు చేసినది ఆ నభామందపొలి దీపమాలికలతో అలంకరింప జేసినది. సుగంధ దూప దీపాదులతో సభయంలేరో శోభాయామానంగా వెలుగొందుతోంది. పళ్లెమునుండి తమలపాకులు పూలు మొదలగు యుంచి కళింగ ని వేశ్యకంపినది ఆమె మొతం సకల వా, ది కళీగో రాజసదాన త్త ద్యములతో సిద్దమయిన వెళ్ళేప్పుడు వెంట గోరక్షుడు కూడా జ స మొల సభను రంజింప చే సంగ రహస్యంగా పిలిలి లో న ల్‌ ప చెయాలని నాట్యం చేయాలని చెప్పింది ఖలింగతో చూదు! యి సభ . అల్బ అన్యులకు ప్రవేశం ల్రేద్రన్సి తెల్పితిని గదా! చున్నది కనుక నే ఫ్‌ ! మరి యిచటయునట్లే తోచు ప్తి రూపందరించి మీ వెంటను వ చేని ఉళ్టూతలూగిద్తా్సని ౦డి సభనంతయు వరవశం యి ఖల వే దకింగ పలుకగానే గోరక్షృడ్తు ప్రీ వేషధారణకై వ ల హారాలు ధరించాడు. కుంకుమ సమద వేసికొని కనులకు కాటుకపెట్టకొని ండి తలనుండి తీసి సద్దు్సుక్స చ్వట్ట్య. టక్‌ పేశికున్నారు కొంగును పక్ష స్ధలం జో! వ శైను. కర్ణముద్రికల్పు ప్రకాశవంతమైన కమ్మలు ధరించి” లకు బంగారు గి ౪ు ముక్కుపుల్ల వేసుకొని శోభితుకేనోళ్య మెడ్రల్రో బంగార్సు దు ముం ప్ర నైవరోసన గళ ప షట రు వారములు దరిందా భో 'ప్రకాశిస్తున్నార్చ కొళ్ళక్సు ఆంద్ర భూషణాద్యలంకారాలచే మరింత శభిస్తూరర న లకు (ప్రవేశించిరి. వేశ్యాష్ట్ర్స ఒకరి న్లాక్టృ చూచుక్రా దసర ని గోరక్ష్యని గని రత్రీడేవి వలె నుసి! 100

ఊర్వశి ఈమెముందు దాసియే తళ తళ మెరుస్తున్నాడు. అని వాద్యాల నొదిలి గోరక్షుని వాద్య చమత్సారానికి అచ్చెరుపు నొందుచున్నారు. గోరక్షుని మృధంగా వాద్యంతో సభ ప్రతిధ్వనిస్తోంది. వేస్యా గణంలోని ముఖ్యనాయిక గోరక్షుని కళముందు ఎందుకూ కొరగాదు.

సంగీత స్వరంతో గానమారంభమైనది తదరును అహా! యని మైమరచిచున్నారు. కళింగ ధన్యురాలని అన్నారు. మశ్చీంద్రుడు సభలో దీపమౌళికల మద్య కూర్చుండ ఆయనపై గల రత్నమణి, మాణిక్యాద్యుల (ప్రతికాంతులతో తలాతలా మెరిసిపోతున్నాడు. మళ్చీంద్రుని గన్న గోరక్షుడు తన మనస్సునందె నమస్సులర్చించాడు నేడు కృతార్థుడనైతినని సంతోషించినాదు.

ఇప్పుడు గురుచరణాలగాంచినది యిప్పుడు నాచింత దూరమైంది వాద్య స్ఫురణ కలిగింది. నృత్యం గీతం చూస్తూ వింటూ ఉంటే సరస్వతి కూడిలజ్జితురాలు కావలసిందే అప్ప్సరలు, గంధర్వులు సైతం వీరిముందు దిగదుడుపే యున్నట్లున్నది. నాట్య వాద్యాదుల విజ్బంభణ సభా జనమంతా పరవశులై ఆనందాబ్టి మునిగి తేలుతున్నారు.

వారి నృత్య భంగిమలు, పాదాలచలనం లయ తాళాల కనుగుణమై సాగుతున్నాయి. గోరక్షుడు మృదంగ ధ్వనిలో మశ్చీంద్రుని పేరును ధ్వనింపచేసే అక్షరాలను వెదజల్లుతున్నారు. నాట్యం చేయిస్తున్నాడు. మ్యాదంగంతో అక్షర గుణాలను తను గురువుకు చూపుతున్నాడు. అ అక్షరాలలో “చలో మళ్చీంద్రా గోరఖ్‌ అయా" అనే శబ్బాలను లికిస్తు వాయిస్తునాడు. అటు తాళ బద్ధంచేస్తున్నాడు. మళ్చీంద్రుడిది చూచి భవంతి చుట్టూ చూచి గోరక్షుడిచ్చటికి ఎలా వచ్చాడని చూస్తున్నాడు మళ్లీ నాటటం చూస్తే సహజంగా సాగుతోంది ఆనందం పొందుతున్నాడు. మళ్లీ “చలో మళశ్చీందర్‌ గోరఖ్‌ ఆయా” అనే శబ్దం వాయిచెను. ఆ శబ్దం వినగానే మశ్చీంద్రుని హృదయంలో దడ పుట్టింది సభయంతా కలయజూస్తున్నాడు ఎచటా కన్పించడు ఏమిటీ శబ్దం ఆశ్చర్యపోతున్నాడు.

తిలోత్తల మనస్సు చింతాక్రాంతమౌతోంది. రోమాంచం అవుతోది మళ్చీంద్రుని గమనించి మదురగానంవినే వేళ సీవదనం వ్లూనమౌతోందేమిటి ? అని ప్రశ్నించింది మెనాకినీ! నా కంతా విపరీతం కనబడుతోది. గోరక్షుడే తెంచి యుండవచ్చును అతను మివుల పవిత్రుడు, ఇంద్రియ దమనుడు. మహా తపోధనుడు అతని వల్ల నీసుఖ రాత్రులు పరిసమాస్త మౌతాయి అన్నాడు మళ్చీంద్రుడు.

మారుతి తెలిపిన సమాచార యదార్ధ మటయ్యేలా వుంది లను సంశయం

ర 101 వం ఖు వ ఖ( గ్రే 0. [ ఇ) ఇ గో

మనస్సంతా వ్యాపించింది. నాటటంగాని, గానంగాని ఆమెకు సంతోషం కలిగించటంలోదు. పాలలో అమ్లం పడ్డట్టు ఇరువురి మనస్సులూ ఆందోళనతో నిండినాయి. చతురురాలైన మైనాకిని ఈ సారి (శద్దగా విన్నది ఆశబ్దం మృదంగం నుండి వెల్వడుతోంది చలో గుప్త గోరఖాయి అక్షర నాదం విన్నది. ఆకళావంతులను పిలిచి అడిగింది. మిరా వాద్యాలతో గాక మావాద్యాలతో వాయించడని వాయింపచేసింది అందుడియు పున: పున: అవే శబ్దాలు వెల్వడుతున్నాయి తన సేవికలను వెనుకా ముందు నిలబెట్టినది. ఇదివరకు వెడలిన వాక్యాలు మిరు వాయించి పలికించండి అని వారిచే వాయింపగా శబ్దం రావడం ఆగిపోయింది. మృదంగ వాద్యకారుని చేయిపట్టి ఏకాంతమునకు గొనిపోయి చరణములందు శిరముంచింది. అమ్మా! మొరెవరో అనుమానం విడచి చెప్పు యీమాట గుప్తంగా వుంచితే నీపైన గురు ఆన దయచేసి నీవెవరవు? ఎవరిదానవు! అని ప్రస్నించగా గోరక్షుడు మనస్సున విచారించి ప్రకటిత మగుటకిదే మంచి సమయమని ఓ అమ్మా! సరస యమ స్త్రీని కాను. మళ్చీంద్రుని ప్రియవందనుడను నన్ను గోరక్షుడంటారు స్త్రీ వేషం ధరించి మో రాజ్యం ప్రవేశం చేశాను. ఆమాటలు వినగానే మైనకిని ఆయన పాదములపై శిరముంచి లేచి పురుష వస్త్రాలు తెప్పించి ఆయనకు కట్టించినది నీవు నాకొడకువే దైవేచ్చవల్ల కలిసితివి ముందే నాధుడు నీ నోమరూపములు తెలిపినాడు. ఆమాట విన్నప్పటినుండి నిన్నెప్పుడు కలుతునా? అతురతతో నున్నాను జలమును వీడిన మత్స్యమువలె అవును వదలిన వత్సమువలె తపించితిని. అని జరీపట్టు వస్త్రముల సమర్చించినది. అభరణాలోసంగినది మకుటం ధరింప జేసింది చేయపట్టుకొని సభాస్థలికి గొనివచ్చినది గోరక్షుని. మళ్చీంద్రుడు తన కళ్ళతో చూచాడు. ఈతడెవరిని సంజ్ఞ చేసినాడు తిలోత్తల గోరక్షడని అన్నది నిన్ను కలిసికొనుటకు వచ్చినాడు నాదైవం కరుణించాడు నా ప్రాణసుతుడు లభించెను ఇప్పుడు అన్ని కోరికలు నెరవేరినవి మొత్తం రాజవైభవం ఈతడు చూచుకోగలడు. నీ కుమారుడు మోనానాథునకు సోదరుడు. మిననాథుడు చిన్నవాడు గోరక్షుడాతనికి సకలవిద్యలూ నేర్చుతాడు. మైనాకిని ఈ విధంగా పలికిన పలుకువిని గోరక్షడు నవ్వినాడు తన మనస్సున సూర్యాస్తమయంతో చీకటి అలుముకుంటుంది. విరక్తుడనాన నాకీ వైభవాలెందుకు విధవలకు కుంకుమ భరిణ అనవసరము విరక్తులకు ఈ భోగభాగ్యాలు అనవసరము ఈ వైభవం కాలదన్నుకాను. అని భావించినాడు గోరక్షుడు. మళ్చీంద్రుడు అసనం నుండి లేచి గోరక్షని గాఢంగా కౌగిలించుకున్నాడు. మైనాకిని 102

కళింఘాళి కళావంతులకు దన సంపత్తులాసంగి తోలించినది. సభలో గోరక్షుని సింహాసనంపై కూర్చుండబెట్టుకొని కుశల సమాచారములు మాట్లాడుకొనుచుండిరి. బదరికాశ్రమంలో తపమాచరించినది- మొదలు జరిగిన వృత్తాంతమంతా వివరించి తమను గానక నానా బాధలనుభవించి చీవరకు నీపాదజ్ఞముల చెంత కరుదెంచితిని. మశ్చీంద్రుడు మళ్లీ కౌగిలించుకొని వత్సా ఇక నిన్ను వొంటరిని చేయును ఇకనానుండి నిన్నైవరూ వేరు చేయలేదని థైర్యోక్తులు పలికినాడు. ఏది జరుగకూడదో అదే జరిగింది శ్రీమారుతి నన్ను వీరికిచ్చిన వరదానం వల్ల వారి కోర్మెమేరకు నన్ని భోగాలముంచినాడు షద్రపోపేతాన్నం తినేటప్పుడు నిన్ను జ్ఞాపకం చేసేవాడిని బాల్యావస్టలో నిన్ను వన మద్యంలో వదలితినని అడలెడివాడను. నామనస్సెల్లిప్పుడు నిన్నే స్మరించేది. నిన్ను విడిచి తీర్ధ భ్రమణం చేయునపుడు మనస్సు ఉద్విగ్నమయ్యెడిదీ స్వామి! మికు అనేక సుతులు కలరు ఏ దేశానికి వెళ్లినా తయారుచేస్తారు. మో మోహావరణం పంచుతూ వెళతారు. కాని నాకు నీవోకడవే తండ్రివి, నాగతి జలంలేని చేవగతియైంది. నూర్యుడు అనేక కమలాలను వికసింవచేస్తారు. నీటిలో అనేక జీవరాశులుంటాయి కాని వాటి అన్నింటినో అజలమే ఆధారముగదా! నేను నాతండ్రి మళ్చీంద్రుడని త్రికరణశుద్ధిగా నమ్మియుంటిని అరాధించితిని. శ్లాఘ్య పురుషునకు అనేక యువతులుందురు. ప్రతి యువతికి తానొకడే భర్త. చాతకపక్తికి అనేక మేఘాలతో పనిలేదు వర్ష బిందువు నిచ్చు ఆ ఒక్క మేఘమే ఆధారం అని అడల నారంభించాడు. అది గాంచి అంతరిక్ష వసువు (ఉపరిచరవసువు) యొక్క హృదయం ద్రవించింది. కలవరపడింది నాయనా! గోరక్షా! నేను దప్పనీకెవరున్నారు నేనేగదా దిక్కు బెంగపడకుము అని సభాస్థలిని వదలి పాకశాలకు వెళ్లి మశ్చీంద్రునకు గోరక్షుడూ యిరువురూ కలిసి భోజనం చేసినారు. తదనంతరం ఒకే సెజ్జపై నిద్రించిరి. సూర్యోదయానంతరం ఒకే అసనంపై కూర్చుని సభలో నొకతొడపై మిననాథుని మరో తొడపై గోరక్షుని కూర్చుండ బెట్టుకున్నాడు మళ్చీంద్రుడు. సివపార్వతులకడ కుమారస్వామి గజానుని వలె యశోదకడ బలరామకృష్ణుల వలె కూర్చుండిరి. శ్రీ దత్తుడను నవనాధులును కరుణింప 20వ అధ్యాయము ముగిసినది. ఓంతత్సతి ఓం శాంతి:! ఓం శాంతి;:!! ఓం శాంతి! జప్టోచ్తూ 103

21. .ఏక వింశాధ్యాయము "శ్రీ దత్తుడను, నవనాధసిద్ధులను కరుణించి వ్రాయించిన విధంగా వ్రాయుచుంటిని చదివి తదింపుడు।

గత అధ్యాయంలో గోరక్ష మళ్చీంద్రులు స్రీ రాజ్యంలో కలిసి బోగోపచారాదులను భవిస్తున్నారు. ప్రీరాజ్య ముఖ్య నాయిక తిలోత్తల గోరక్షుని తన సొంత తనయుని కన్నా గారబంగా చూస్తోంది: అసనం, వసనం, భూషణం, భోజనాదికములు తన ఇచ్చ్భానుసారం అమరుస్తోంది. మిన నాథుని వేరుచేసి సొంగో పాంగము గోరక్షునితో చోయుచున్నాది. ఆవు తన దూడ నెంత (ప్రేమతో చూస్తుందే ఆవిధంగా చూస్తోంది గోరక్షుని స్వయంగా వడ్డించి కలిపి తినిపిస్తోంది. రోజు రోజుకు ప్రేమను పెంచుతోంది. తల్లిలా.

విరక్తుడైన గోరక్షునికివి నచ్చడంలోదు నానావిధ సుఖములమరిగి, ఆసలు విషయం మరచుట కల్లయని తన మనస్సును హెచ్చరిస్తున్నాడు. మాయకులోను గాకుండా నిలద్రొక్కు కుంటున్నాడు. ఏకాంతమున మళ్చీంద్రుడు గోరక్షుడు మాట్లాడు కొనుచున్నారు. మళ్చీంద్రునితో ఓ! మహారాజా! ఈ దేశమున నుండుట మంచిది కాదు. నాథ పంథ కిది తగినది కాదు, ఇత్తడి, ధాతు ఉంగరం ఎప్పటికీ శోభించదు రాజు బిక్షా పాత్రమున భుజించుట కూడదు. సన్నాసికి నీవంటి నావంటి వాడికి దగును. రాజభోగములు, వైరాగ్య విరుద్దములు, యోగంలో మిరు నిసృములైయున్నారు. మోకీర్తి ధ్యజం దేశమంతా వ్యాపించింది. దేశమంతా కాదు బ్రహ్మండమంతా వ్యాపించింది. సకల జాతులవారు నీచరణాజ్ఞ దర్శనం కోరుతున్నారు. మోలాంటి తపోధనులీ నైచ్యమైన ఐహికలంపటంలో నిల్చి వుండటం శోభాయమానం కాదు ఇది మికు తెలియందీ కాదు చింతనుహరించే చింతామణి మేక మెడలో సోభించదు మిరు పూర్వం ఎవరు? ఏ పనికోసం ఈ భూమిని అవతరించితిరి ఒక్కసారి మననం చేసికోండి పరమార్ధం సాధించండి సంసార కూపంలో కూరుకుని పోవుట తగదు లెండు, మిరు పూర్వం కవి నారయణుడివి బ్రహ్మస్థితిలో నుండేవారు లోకకల్యాణార్ధం ఇచట అవతరించారు. లోకులను సన్మార్గ వర్తునుల్ని చేయవచ్చితిరి. యిపుడేమి చేయుచుంటిరి. మార్గదర్శకుడే మార్గం తప్పితే దర్శకులెవరు? రాజే దొంగగా మారితే సిక్షించేవారెవరు? సూర్యుణ్ణి అంధకారం కప్పింతే కాంతి ఎలా వస్తుంది.? మీరెలా ప్రవర్తిస్తే లోకమలా ప్రవర్తిస్తుంది. అవతార మూర్తులకు దోషం తలపై వుంటుంది. కలయుగాన ధర్మస్థాపన చేసి తరించవలె, తరొిపచేయవలె. ఇపిక బంధాలకు అతీతులం, విరక్తులం, ఇది మరువకూడదు.

104

దుఖానికి మూలం రజోగుణ వజృ్బృంభణం దీనవల్ల క్రోధం పుడుతుంది. క్రోధం నుండి గర్వం పుడుతుంది, గర్వమే వినాశహేతువు. యమ యాతనా గతి సంభవిస్తుంది. ఇది హాలా హలంకన్న గొప్పది వివేకంతో శాశ్వితా శాశ్వితముల నెజటియుక్తా యుక్తమేదో తామే నిశ్చయ్‌పుడని పలుక మళశ్చీంద్రుడు సంతసించాడు. వైరాగ్యముదయించింది, యిలా అన్నాడు గోరక్షా! ఇచటినుండి వెళ్లడమెట్లు? అని ప్రశ్నింప నిర్మల గంగాజలం మురికినీటిని సెతం కలుపుకొని సముద్రగతమౌతుంది. ముందు నదువుమని పాకశాలకు చేరుకున్నారు. భోజనం చేసి నిద్రించిరి. తిలోత్తలను మరచి గోరక్షుడు నిద్రించెను.

మళ్చీం[ద్రుడు మైనాకినితో ఇలా అంటున్నాడు మైనాకినీ! గోరక్షుడు ననుగొంపోవ విచ్చోసినాడు, కాని నిను బాసి పోవ నామనసు అంగీకరింపకున్నది ఏమిచేయవలెను. తోచుటలేదు. మీరు రానంటే అతడెలా తీసుకువెళకాడు. నన్ను మాటల్లో చిక్కించినాడు. వారాగ్య ప్రబోధం చేశాడు. అతని మాటలకు సంతసించి వచ్చెదనని మాట యిచ్చితిని, అన్నాదు.

మైనాకిని యిలా అన్నది నేను కూడా అనేక విధాల వుత్ర డ్రేమచూపి మాయావ్యూతుని చేయ యత్నించితిని. కాని ఆయన వజ సంకల్పం ముందు నా మాయ చెలదాయెనని పరస్పర సంభాషనలలో ఉదయమైనది మళ్చీం!ద్రుడు మోహచింతలో నున్నాడు. గోరక్షుడు తిలోత్తల చేరి అమ్మా! నామశిఆట విను నాకు తీర్ధటన చేయవలెనని కోరిక యున్నది. మళశ్చీంద్రుని నావెంట తీసికొని వెళతాను. |

ఓనాయనా! నీవు నాకు పెద్ద బిడ్డవు. నాకోరిక ఒకటి కలదు యీ స్రీ రాజ్యమందు నీవు రాజుగా సోఖిల్లుదువు. నీ తమ్ముడు శత్రువులని నిరోధిస్తాడు. మేము నిశ్చింతగా నీముందే నీ యింటనే యుందుమని పలికినది. మళ్చీంద్రునకు వ్యూద్ధాప్యం పెరుగుతుంది. నాశరీరం దినదినం క్షీణిస్తోంది. యీ వృద్ధాప్యంలో మోరు దృప మాకు దిక్కెవరు నాయనా! నీవు వెడలిన పిదప మాచింతల నెవరు దీరుస్తారు. నీవు వెళితే మాకు బిక్షయే గతి యౌతుంది. ఇట్టి కష్టాన్ని మాకు కలిగించవద్దు. దృఢంగా వెళ్లదలచుకుంటే మమ్ము ఎందులోనైనా పారవేసి వెళ్లుమని రోధించింది.

ఎన్ని చెప్పినను మాయయెడల వజకఠిన చిత్తుడైన గోరక్షుని మనస్సు చలించలేదు. పర్వతంపై వానపడినట్లు అయింది. నీవన్నది. నిజము కాని నా వైభవం నీతో ఏమి చెప్పాలి నాకు పరిమితి లేదు లోకమే నాకు ఇల్లు లోకులంతా నావారే అందరీ మేలూ చూడాలి మా జీవితాలకు ఈ సంపద సరిపోత్‌ది. మాకు ఏసంపదతో వనిలేదు. యిట్లు చెప్పి ఓ! అమ్మా!

105

మాకు అజ్ఞయిమ్ము అన్నాడు. నాయనా! నాకోణకై అగి ఒక సంవత్సరం వరకు ఇచట వుండి వెళ్లండి! అమ్మా! యిప్పటికే ఆరుమాసాలు గడచిపోయాయి. కల్పాంతవరకు నేను వుండను తీర్ధటనకై వెళ్లి తీరాలి. మశ్చీంద్రుడు సమాధానపరచి 6 మాసాల వరకైనా ఆగుదాము తదనంతరం నిశ్చయంగా వెళ్టామాని తెల్పాడు. 6 మాసాలనంతరం ఒక దినమైనా ఆగము నీవు ఎన్ని రకాల ప్రయత్నాలు చేసినా వమ్ముచేసిపోతాము అని అగినారు. నాయనా ఉగాది ప్రతిపద దినం మిమ్ము పంపుతాను స్థిరచిత్తుడవు కమ్మని సమాధానపరచింతి తిలోత్తల. తిలోత్తల ఒక రోజు నాయనా! చాలా రోజుల నుండి నిన్నాక విషయం అడగాలని వుంది. ఒక చక్కని అమ్మాయిని వివాహం చేసికో నాయనా! మిరు తీర్థాటనకు వెళ్లినా ఆమె నాకు తోడుగా వుంటుంది అన్నది కేమను ఒలకబోస్తూ, అమ్మా! నాకిదివరకే నాతండ్రి నాకిద్దరు భార్యలంజేసినాడు వారు కర్ణ ముద్రికలనువారలు. వారికి ద్రోహం చేయలేను వ్యభిచరించలేను నాకిది అయోగ్యం గురుభక్తియే యోగ్యమైనది అని అన్నాడు. ఎన్నితీరులా యల్నించినా గోరక్షుడు తప్పించుకుంటున్నాదని శాశ్వితంగా సంసార వ్యామోహంలో ముంచాలని తిలోత్తల లతుస్తోంది. ఒకనాడు ఒక అందాలరాళియైన నొక ప్రీని గోరక్షుని మందిరమున కంపినది ఆ స్రీ గోరక్షుని జేరి ఒక ఆట యాడుదమని యడుగ సరేనని ఆటకుపక్రమించిరి. ఆట ఆరంభించిందేకాని గోరక్షని చూపుల్ని తనవైపు మరల్చ ప్రయత్నం చేస్తోందామే మెల్లగా కొంగు జారవిడచింది. చూపుల్ని గోరక్షునిపై క్రీగంట అనించింది అయినా చలనంలేదు మెల్లగా చీరను పైకి లాగుకొంటూ తన తొడల్ని కనబరచేలా చేసింది అర్ధనగ్నయై వికార చేష్టలు చూపింది. గోరక్షుడు గమనిస్తూనే ఆమె మనోగతాన్ని ఏలుగని వానివలె పసివానివలెనే యాట సాగిస్తున్నాడు ఎంతసేపైనా గోరక్షునిలో చలనంలేదు విసుగుపట్టి ఆటచాలించి తిలోత్తలవద్దకువచ్చి తాను చేసిన విధమంతా తెలిపి నిస్ప్బృవాకు గురుచేసింది. తిలోత్తల తన ధనాన్ని రత్నమాణిక్య వైడుర్యాది సంపదలను చూపుతూ ఇదియంతయు నీదు జీవితాంతము మిరే అనుభవించవచ్చునని నానా విధాలుగా వశవర్తునొనర్చ జూచినది. పసివాడి ముందు రాళ్ళయినా, మాణిక్యాలయినా, (తాళ్లయినా, బంగారు పేర్లయినా సమా సమానమేయను రీతి గోరక్షుని ఏమాత్రం నిచలితుని చేయలేదు. మళ్చీంద్రుని ద్దగరకు తీసికొని వలవలా ఏద్చినది పరిస్టితి వివరించింది. మళ్చీంద్రుని వియోగాన్ని భరింపజాలని యామెనుగాంచి ్రీలంతా ఇలా అన్నారు. అమ్మా! ఏవిధంగా 106

నైనా గోరక్షుని వశవర్తుని చేస్తాము బెంగవలదని యూరడించిరి. ఇట్లు దినాలు నెలలూ నడిచి అనుకొన్న ప్రతిపద రానే వచ్చింది ఆరోజు ఆనందంతో నగరం సదనం సకల శోభాయమానంగా అలంకరించారు. ఇంటింటా వర్వమాలన్నట్లు నకల స్రీజనం ఆనందాబ్చిలోయునిగారు. మళశ్చీంద్రుడు శృంగార ప్రవాహంలో మునిగియున్నాదు.

మళశ్చీంద్రుడు కల్లో చిత్తుడైనాడు. నగరంలో స్త్రీలంతా మళ్చీంద్రుని ఉదారత్వాన్ని, దయాగుజాన్ని ప్రతాపాన్ని వేనోళ్ల పొగడుతున్నారు. మధ్యలో ఈ గోరక్షుడు కాలుని వలె దావురించినాడు. మాకొంవముంచినాడు అని అనుకొంటున్నారు. రాజభోగాలను భవింపుమనగా బిక్ష గొంటామని యంటారు. 'ప్రేమాతిరేకంతో కొందరు స్రీలు మళ్చీంద్రా! మళ్చీంద్రా! అని అడల సాగినారు.

గోరక్షుడు దండకమండలాలు, కర్ణముద్రికలు ధరించి కనక భూషణాలు ధరించి సింగి సారంగి చేతపట్టుకొని మళ్చీంద్రుని జేరి చరణాలసై పడిమొక్కినాదు. ఓ స్వామి! సమయమాసన్నమైంది తొందరగా లెండు పయనం చేయసిద్దంకండని వేగిరపరచాడు. తిలోత్తల భోజనం చేసి వెళ్లందని (ప్రార్ధించ్‌ది సరేనని యిరువురూ బోజనం చేయసాగారు తినేటప్పుడు తిలోత్తలయిలా అంది మిరు వెల్తున్నారు గదా! మననాథుని తీసికొనివెళతారా? అని ప్రశ్నించింది మశ్చీంద్రుడు ఇలా అన్నాడు మైనాకినీ నీకేమనితోస్తే అది చేస్తాము చెప్పుమన్నాదడు. అది విని స్వామి! ప్రీ రాజ్యంలో మారుతి భు-భు-కార రవం మగపిల్లలను నశింపజేస్తుంది. తాము లేకుండా మోననాథుని రక్షించువారెవరు? మా వెంట నుంటే క్షేమంగా వుంటేచాలు. మరో విషయం నాకు ఉపరిచర వసువు శాపం కలదు నీతండ్రి వీర్య సంఘను అరాధించినవాడు అతని శాప బలం వల్ల నేను సింహళంలో పడ్డాను. ఆ శాపం పూర్తి కావచ్చింది మిరు వెళ్లగానే అది ఫలానికి వస్తుంది. మీ నాయన ఉపరిచర వసువు నన్ను గొనిపోవస్తాడు ఆసమయంలో నేను లేకుండా మిననాథుడు ఎలా మనగలడు కనుక వానిని మావెంట గొనిపోవుటయే శ్రేయస్కరమని తెలిపింది, సరేనని భోజనం చేసి లేచినారు. నగర ్రీలంతా గోరక్షుని చుట్టూ చేరి స్వామి! తిన్నంత సంపదలున్నాయి, భవనాలున్నాయి అందమైన స్త్రీ రత్నాలున్నారు మిముమ అనవరతం రతి సుఖంలో ముంచెత్తుతాం అడవికి వెళ్లకండి యీ రాజ్యాన్ని ఇంద్రునిలా ఏలుకొండి! మేమంతా మీస్వాధీనమై మీ సేవచేస్తాం శతృభీతిలేని యీ రాజ్యాన్ని వదలకు కొదువలేని యీ రాజ్యాన్ని హీనంచేయకు రథ గజ తురగాది సైన్యమున్నది మణిమాణిక్య వైడూర్య సంపదలున్నాయి. వీటిని త్యజించి అడవిని బడి ఏంసుఖం పొందుతావు నీవూ సుఖపడు మమ్మల్నీ సుఖపెట్టు రాజ్యం వీరభోజ్యం ప్రతాపవంతుడవైన నీకీ వైరాగ్యమెందుకు? షద్రసోపేత భోజనాదులు

107

వదిలి అడవిలో రకందమూలాది ఆహారములేల? సభాన్థానం మనోరంజనం, వివిధ కళాభరిత వాద్యగాన బృందాలలో అమర భోగాలనుభవించుము. అడవుల దారిమరుపుము. మమ్ము కరుణింపుము మమ్ము దిక్కులేని పక్షుల జేయకుము ఇన్ని సంపదలుండియు దీనులమే తాములేని యీ రాజ్యం ఆకాశంలో చంద్రుడులేని రాత్రివంటిది సూర్యడులేని పగలువంటిది. గొప్ప అందము, ధనముండియు భర్తలేని విధవరాండ్రవలే మేమనేకులము వ్యాకులములో పడిపోదుము. దయచేసి ఇచటనే ఉండి రాజ్యపాలనం చేస్తూ ఆనంద సాగరంలో మునిగి తేలండి. సుఖభోగ యోగ్యమైన యీదేహ దారుధ్యం (జన్మం) మళ్లీ రాదు ఆలోబ్‌పుడు మ్మందర వీడుట పాడియా? మీరైనా మమ్ము వీడి సుఖపడుదురా? యన్న అదియును లేదే ఏమిటి? ఖాఠిన్యం దయేచేసి ఆగండి! ఉండండి మ్మందరనేలండి సుఖములదేలండి, తేల్చండి అని నానారకాలుగా తెల్పుతూ 'ప్రాధేయపడుతూ ప్రార్థిస్తూ సోకిస్తూ వాపోయినారు. ఎన్ని చెప్పినా? ఎంత చెప్పినా మాయాతీతుడైనా గోరక్షుని చిత్తం కించిత్తయినా కరగలేదు. ఇలా అన్నాడు అబిలలారా! మానవ జన్మ దుళ్లభమైనది ఈ సుఖ భోగాలు నస్వరాలు క్షణ భంగురాలు మృగతృష్ణనంటివి మానవ జన్మ పరమార్థం యిదిగాదు పరమార్థం మరచి మిరు యిహభోగాల మరిగి జీవితాల్ని వ్యర్థం చేసికొంటున్నారు. దీపముండగానే ఇల్లు చక్కదిద్దుకోవాలి. ఈ సంపదలు, ఈ భవనాలు, ఈ దేహాలు ఏవీ మన వెంటరావు. మాయనువదిలి వివేకంతే యోచించడండి. అని తిలోత్తలకు నమస్కరించి మోననాథుని తన భుజాలపై నెత్తుకొని నగరం నగందాకా నడిచారు గోరక్షునికి తెలియకుండా ఒక బంగారపు యిటుకను మళ్చీంద్రుని జోలెలో వేసింది. సకల స్రీ జన సహజ హృదయకరుణ రసార్టలై రోధిస్తూ సాగనంపుతున్నారు. నగరం దాటినారు తిలోత్తల మశ్చీంద్రుని పాదములంటి నమస్మ్కరించినది. గోరక్షని ఆలింగనం చేసికొంది. మిననాథుని ఆకలి దప్పి ఎరిగి. వర్తించంది అని బోరున ఏడుస్తూ చెప్పింది. నేలపై పడింది. మళ్చీంద్రుడు వెనుకంజవేయ చెయిపట్టుకొని ముందుకు లాక్కొని ప్రయాణం సాగించాడు గోరక్షుడు అడుగడుగూ దూరమవుతుండగా ఏడుపు ఎక్కువ కాసాగింది వీరి దర్శనం మళ్లీ నాకు కలుగుతుందా? అని తలచుకొంటూ దుఖీస్తోంది. కాన రాకుండా పొయ్యేదాక చూచి వెనుదిరిగింది తిలోత్తల నెత్తి వక్షస్థలం బాదుకొంటూ ఏడుస్తూ సదనం చేరింది. ఓ చెలులారా! యీ గోరక్షుడెచటి నుండి వచ్చెనో యముని వలె వచ్చి కఠినాత్ముడై గొంపోయగదే! అయ్యో! నానాథుడిక కనిపించునా? అంతటి ఉదారుడు, గుణవంతుడు 108

దయాకుడు, ప్రతాపవంతుడు గోచరిస్తాడా? ఎంతపని చేశాడే గోరక్షుడు అని వివిధ గుణ శ్లాఘ్య వర్జనా రతులై దుఖీతులైరి. ఈ రాజభవనం పాడుబడినట్టయినది. యావత్సంపదలూ నిరర్ధకం నగరమంతా జీవచ్చమై పోయింది అకట కటా! ఇట్టి స్థితి బ్రతికి యుండగా లోక మందెవ్వరికా జరుగదు; నాకిట్టి శోకం సంప్రాప్తమైనది. ఇది నా (ప్రారబ్దం అనుభవింపక తీరునా? యని సమాధాన పడసాగింది. అదే సమయంలో విమానగతుడై ఉపరిచరవసువు విచ్చేసినాడు దయతో ఆమె వద్దకుచేరి పిచ్చిదానా! శాపవిముక్తి లభించిందని సంతసింపక దుఖిస్తావా! స్వర్గ సుఖాలను భవించవచ్చుగదా! భూమిలోని మాయా ప్రభావం ఎంత గొప్పదో చూచితివి గదా! యని ఆమె లోనికి గొనిపోయినానా యుక్తులు బోధించినాడు. శ్రీ దత్తుడను, నవనాధులును కరుణింప 21వ అధ్యాయము ముగినినది. ఓం తత్సతి ఓం శాంతి:! ఓం శాంతి;:!! ఓం శాంతి:!!! జసోజ్తా 109

22. ద్వావింశాధ్యాయము

శ్రీ దత్తుడును, నవనాధసిద్ధులను కరుణించి వ్రాయించిన విధంగా వ్రాయుచుంటిని

చదివి తరింపుడుః।

గత అధ్యాయంలో గోరక్షుడు మళశ్ళ్చీంద్రుని తోడ్కొని వెళ్లెను. మళశ్చీంద్రుడు వెడలిన పిదప తిలోత్తమ శోకాబ్దిలో మునిగినది. సూర్య సమకేజుడైన ఉపరిచర వసువు తిలోత్తల శోకమును మానుప వీకెంచెను ఆస్థిర ప్రాపంచిక దుఖాబ్దిన మునిగిన యామెను అదై వత్‌ బోధయనెడి నౌక ద్వారా సంసారాంబుధి నుండి ధరిజేర్చ నేతెంచెను.

ఓ అమ్మా! శోకమను వీడుము యీ ప్రపంచము ఆశాశ్వితమైనది, ఏదీ శాశ్వతం కాదు ఏది దృశ్యమానమగుచున్నదో అది నశ్వరమైనది. ఇదొక దివా స్వప్న సదృశము. ఇటు తనవారంటూ ఎవరూలేరు నీవెవరూ? మళశ్చీంద్రుడెవరూ? ప్రారబ్దము తీరినది. ఇచట జన్మించి అతని స్మరించితివి. ప్రారబ్బవశాన మళ్చీంద్రుడు తటస్థపడ్డాడు. తన హితమునుగోరి అతడు నినువీడిపోయినాడు, నీ హితాన్ని గోరి నీవు కూడా ప్రస్తుతము వెళ్లవలసినదే, నీవు న్వర్గవాసివి. నాశాపవశాన ఇదియంతయు జరిగింది. నీ స్వస్థానమున కరుగవలెను. నీ శుద్ధ సంకల్పం పూర్ణమౌతుంది మళశ్చీంద్రనందనుడైన, మిననాథుని నీతో కలుపుతాను అచట గోరక్షనాథాది మిననాధారులను, తపోధనులను, దర్శింతువు మళశ్చీంద్రాదులు, స్వర్గమునకు వచ్చుట యొట్టందువని సందేహించుచుంటివేమో స్వర్గంలో ఇంద్రుడే మహాయజ్ఞాన్ని చేయగలడు అపుడు బ్రహ్మవిష్ణు రుద్రులు, భద్రులు సమయానికి వెంచేస్తారు. సూర్యచంద్రాదులు, దేవతలు, అచట ఒకేచోట కలుస్తారు వారు నవనాథాది ప్రతాపవంతులను ఇంద్రుడు ఒకటిగా చేస్తాడు.

గహనీనాథుడు, గోపీచందుడు, భర్తరీనాథుడు మొదలగువారు అచట కలుస్తారు దుఖీంచకుము మనస్సును ప్రసాంత పరచుకొనుము మహారాజా! 12 సంవత్సరముల తర్వాత మళ్చీంద్రునితో సహా నానందునుడైన మోననాథుని దర్శింపజేతునని అభయమిమ్ము ఇంద్రుడు యాగము చేసినా చేయకపోయినావారి దర్శన బాగ్యము కల్టింతునని మాట యిచ్చితివేని నామనస్సు కుదుటపడును అనగానే సంశయమును వదలి నిశ్చింతగానుండుము తప్పకుండా దర్శింప జేయుదునని వాగ్భానముసంగినాడు.

సామి! తాము స్వర్గమునకు గొంపోయిననిట ప్రీరాజ్య అధినేత ఎట్లుఎ ఎవరిని చేయవలెనని ప్రస్నించెను. అమ్మా! స్రీ రాజ్యమున ధైర్బామయను సుత్తమురాలిని పట్టాఖిషఖిక్త

110

నొనర్చవలెనని యామెను యాథైర్చామను సింహానాసీన నొనర్చి విమానముకడకు నడచిరాగా (స్త్రీ రాజ్యలలామ లెల్ల శోకతప్తలైరి వారినందరను సమాధానపరచి తిలోత్తల శ్వశురు విమానమందెక్కి అందరిని వీడ్మొలిపి స్వర్ణమునకరిగినది. శాపవిమోనమై తిలోత్తలకు పూర్వ సంస్కృతి కలిగినది. స్వస్థానమును జేరినది. మళ్చీంద్రుడు గౌడ బంగాళా దేశము చేరినాడు. మోననాథుని భుజస్మంథములపై నెత్తకొని నడుస్తూ మధ్య మధ్య గ్రామాలలో గోరక్షుడు బిక్ష చేస్తూ వున్నారు మార్గంలో నడుచుచుండు పూర్వం కానీ పుని కలిపిన చోటు కనిపించినది గోరక్షునికి జరిగిన విషయమంతా జ్ఞప్తికి వచ్చింది. అటనొక అశ్వస్థ వృక్షం క్రింద కానీపుని కలిసి యుండెను. ఇది చాలా పుణ్యప్రదేశ్‌ గురువు గారి జాడ తెలిపిన "చోటు, కానీపుడు కిలిపన చోటు భావించి తన భుజాలపై గల మిననాధుని దించి మళశ్చీంద్రుని కరణాబ్దములపై బడి రోధింపసాగెను. నాయానా! గోరక్షా! ఏల దుఃఖించుచుంటివి ? కారణమేమని ప్రశ్నించెను. గోరక్షుడు మనస్సును దిటవు చేసికొని బదరికాశ్రమం మొదలు కానీపుడు కలిపిన విధమంతా వెల్లడించాడు. ఆవును వీడిన దూడవలెఎ, తల్లిని వీడి బిడ్డవలె తను జాడగనక పరితపించు "గాకు యిచ్చోట కానీఫ నాథుడుత మరిజుడ తెలిపి తమరి దర్శన భాగ్యం కలిగించినదిచ్చోటనే ఇది పవిత్రమైన స్థలం విషయమంతావిని మళ్చీంద్రుడు గోరక్షుని అపార(ప్రేమాన్విత హృదయంతో ఆనంద బాష్పాలురాల ఆలింగనం చేసికొన్నాడు. ఆయన కన్పీళ్లను తుడిచాడు. తిరిగి మిననాథుని ఎత్తుకొని నడువ నారంభించారు మార్గ మద్యంలో జాలందరుని వృత్తాంతం కూడా వివరించాడు. గోపీచందునిపై మళ్చీంచంద్రుడు ఆగ్రహోదగ్రుడై ఆ మహారాజు ఇంతనీచుడా? వానిని సర్వనాశనం చేస్తానని పలుకుతూ హేలా పట్టణం చేరుకున్నాడు. పట్టణవాసులను జాలదరుని గురించి అడుగగా వనారు అయ్యా! కానీపుడువచ్చి జాలందరుని విముక్తిని చేసినాడు. గోరపీచందునకు అనుగ్రహమిచ్చి జగత్తున నాతని సమరుని చేసినాడు. గోపీచందుడు గురుదీక్ష గైకొని తపోవనానికి తపము చేయుటకై రాజ్యం వదిలి వెళ్లి పోయినాడు అతని సుతుని ముక్తాచందుని రాడును చేసినారు. జాలందర కానీపులు వెళ్లి ఇప్పటికి ఆరు మాసములైనది జరిగిన వృత్తాంతమంతా వివరంగా [గ్రామస్థులు జెవరించారు. విషయమంతా వినగానే మళ్చీంద్రుని క్రోధానలం చల్లారిపోయింది. రాజ్యాన్ని నిపుణతతో పాలించునదెవరు? అని మళ్చీంద్రుడు గ్రామస్థుల నడుగగా అయ్యా! గోపీచందుని మాతృమూర్తి దీక్షాపరురాలు, భక్తురాలు, రాజనీతిజ్ఞరాలు కలదు ఆమెయే కొడుకునకు ఆ క్ష1ై

రాజ్య సంవదలు అశాశ్వతములని బోధించి వైరాగ్యచిత్తు నొనర్చి గోపీచందుని దీక్షగొనునట్లోనర్చి పోవునట్లు చేసినది మిగుల ధున్యరాలు, పుణ్యురాలు. ఆహా! ఎంతటి ్రాజ్ఞరాలు ఈకాలమునందును ్రీల యందిట్టి అమరత్వ ప్రాప్తి కాముకత కలిగియుండుట విశేషమని మనమున సంతోషమునందెను. ఆమెను దర్శించాలని సంకల్పించి ద్వారపాలకులతో జాలందర సహోదరులు మళ్చీంద్రులు వేంచేసియున్నారు తమరి దర్శనం కోరుచున్నారను వార్త తెలపపంపిరి. వారు దవుదవ్వున నేగి మైనావతికీ వర్తాను దెలిపిరి. ఆమె ఈ వృత్తాంతం విని వారి వేషాదులను, విధానమును అడిగినది దానికా ద్వారపాలకులిలా చెప్పస్తాగిరి అమ్మా! మహారాజ్ణీ! సూర్యసమతేజులు, బాలార్మ కిరణవిజయ ధ్వజులు,మహా వైరాగ్య సంశోభితులు అయోనిజులు, సామాన్యులు కారు, అవతారమూర్తులవలె నున్నారని వేనోళ్ల లౌగడుచు ఇంకా వారి భూషణాదుల గురించి గూడా వివరించి వారి వెంట నొక శిశువ్యడు, నొక బాలుడు గలడని తెలిపినారు. ఏతద్విషయమంతా సావధానచిత్తురాలై విని కొలది పరివారమును వెంటదీసికొని అసనాద్యర్థ్య పూజ్య వస్తుచయములతో పయనమై స్వాగతముపలుక బయలుదేరినది మైనావతి. వరికడకు నమస్కరించి అసనాద్యర్హ్య పూజాదులొనర్చి రాజ్యములోనికి తోడి తెచ్చి తెచ్చికనది రాజమందిరమున తగు నత్కారములొనర్చి స్వామి! తమరెవరు? ఎచటి నుండి వేంచేసియున్నారు మాపై మికు కరుణాకటాక్షము కలుగుట మాపూర్వ సుకృత ఫలము మోరాక యెండిన చేలపై నాన కురిసినట్ట్లు, దరిద్రుడికి నిధి, దొరికినట్లు వికల చిత్తునకు (ప్రశాంతత చేకూరినట్లు కాలాంతమున అమృతం లభించినటు దప్పిగొన్న వానికి గంగోదకం లభించినట్లు, ఆకలితోనున్న వానికి భోజనం దొరికినట్లు మాకానందము కలిగించినదని పలికినది. అమ్మా! ఉపరిచర వసుపు మజ్ఞనకుడ, నేను మత్స్యగర్భము నుండి పుట్టితిని పైన దత్తాత్రేయుడు జ్ఞాన దృష్టితో మమ్ము రక్షించి వరములిచ్చినాడు నాతర్వాత జాలందరునను (గ్రహించెను వైరాగ్య భూషణాదుల నలంకగరించెను. యీ చిన్నవాడు తమ్ముడు గురుభక్తుడు జాలందరుని యిచ్చోట పాతిపెట్టినాడను వార్త విని కోపమున వచ్చితిని కాని పురజనులు విషయమంతా దెలుప శాంతించితిని నీవు మిక్కిలి పుణ్యంచేసి కొన్నావు. జాలందరునిచే దీక్షగొన్నావు. కుమారునకు మోక్షమార్గమున జూపిన నిర్మలాత్మురాలివి తల్లి తరంవైపు 21 తరాలవారిని అత్తగారి వైపు 40 తరాలవారిని ఉద్దరింపజేసితివి. 112

భగీరథడు 60 వేల మంది పితృదేవతల నుద్ధరింప ఆకాశ గంగను భూమికి గొని తెచ్చినాడు. వినతదాస్వాన్ని అమృతం తెచ్చి గురుఢుడు తొలగించి చిలకీర్తినందినాడు, నీవు మిోకులమున నెల్లరరు తరింపజేసితివి. ఆ మాటలు విని వినమురాలై స్వామా! మోపరుసవేధి లాంటివారు ఇనుమునుసోకి బంగారమైనట్లు మో దయా సస్పర్న నన్ను దైవము దెసకు మరల్చి ధన్యురాలకు జెసినది మారేగదా! సాధు సంగంబ సకలార్ధ సాధనంబు. మేము కోరుకన్నను లోక కల్యాణ కారకులైన తామే కావాలని లోకులకు మేలు జేయగడంగుదురు. మిక్సప అమేయము అని మైనావతి ్రస్తుతించి వారిని తన చోట మూడు రాత్రులుంచుకొనెను. తిరిగి వెళ్లేటవ్ప్చుడు అందరిని అశ్వీరదించి గోరక్ష మిననాథులతో బయలుదేరెను. ముక్తాచంద మైనావతులు సపరివార సమేతముగా ఒక (కోసు దూరంవరకు సాగనంపవచ్చిరి.

గోరక్ష మిననాథ మళ్చీంద్రులు ప్రయాణం చేస్తూ (గగ్రామగ్రామాలు సంచరిస్తూ పూరీ జగన్నాథంలో ప్రవేశించారు ఆచట సముద్ర స్నానమారించి దేవుని దర్శించి 8 మూడు రాత్రులుండి అచటినుండి ప్రయాణం చేస్తూ సౌరాష్ట్ర ప్రదేశమందు ప్రవేశించి వసించిరి. రాత్రి ఆచట గడిపి ప్రాతఃకాలమున గోరక్షుడు జేలె తీసికొని బిక్షార్తం వెళ్లి స్వస్థానం చేరుకున్నాడు.

ఆ శిబిరంలో మిననాథుడు నిద్రించుచుండెను. మళ్చీంద్రుడు అతన్ని లేపి శౌచానికి కూర్చుండబెటెట్నడి అప్పుడే గోరక్షుడు వచ్చినాడు తిరిగి అలిసిపోయిన గోరక్షునకు మళ్చీంధ్రుడు మిననాథుని శౌచమునకు కూర్చుండబెట్టితిని వానికి ప్రక్షాళన మొనర్చుమని ఆజ్ఞాపించను. గోరక్షుడా బాలుని గాంచగా మలాన్ని కాళ్లు చేతులకు పూసికొన్నాడు మివుల ఆలస్యంగా వున్నాడు మళశ్చీంద్రుడు విషయలంపటంలో చొచ్చివీనింగని నాసేన పాబ్టేసినాడని తలంచి గురువుగారికి ఆ బాలుని మలసహితునిగా చూపెను.

మళ్చీంద్రుడ సమయంలో నిష్టయందున్నాడు ఆదిగాంచి గోరక్షా వీనిని వాగులోనికి తీసికొని పోయి కొనిరమ్ము అని తెలిపెను గోరక్షుడు తనమనన్సున ఈ విధముగా తంలచుచున్నాడు. విషయ వాసనలేని నాకు అంధుడు భూమిని చెవులలతో చూసినట్లున్నది. అని భావించి వాగులోనికి గొనిపోయి ఒక బండను చూచి ఏకాంతమునుగని మాననాథుని కాళ్లుపట్టి బండపై కొట్టి అంతర్మాలిన్యాన్ని బాహ్య మాలిన్యాన్ని గురువుగారికి చూపెదనని సైకత్తి బండపై గొట్టెను అంతనాతదని ప్రాణములు గాలిలో గలిసెను మోననాథని రక్తం మాంసవు ముక్కలు నీట బడినవి జలచరములు వాటిని ప్రియముగా తినసాగినవి.

118

నిరువయోగమైన ఈ మాంసముచే అనేక జీవులకి ఆహారమగునని ఆలోచించి తోలుమాత్రముచి మాంసమంతయు తీసి నీట వైచెను మిగిలిన ఎముకలు సీటవేయగా నవి మాయమైనవి తోలును కడిగికొని గురువు కడకు వెళ్లెను.

ఆసమయాన మళ్చీంద్రుడు ఆచటలేడు. చర్మమును బయట ఆరవేసి యుంచెను. మళ్చీంద్రుడు శాంభరీ విద్యతో కనుగొని ఏమి ఏలుగనట్లు అననాసీనుడై బాబు మోననాదుకెక్కడ? అని ప్రశ్చంచెను స్వచ్చముగా కడిగి తెచ్చితినని గోరక్షుడు జవాబిచ్చెను. మరి కనబడుట లేదు గదా వాడెక్కడా? యని మరలా 'ప్రశ్నించినాడు మళ్చీంద్రుడు.

బాలునీ ఎండబెడుతున్నానని చెప్పినాడు గోరక్షుడు ఏమి? బాలుని ఎండబెట్టుచున్నావా? చిత్రముగా నున్నవి నీ మాటలు అని అన్నాడి మళశ్చీంద్రుడు నా మాటలు ఆసత్యములుకాని విచిత్రములుకాని కావు నిజమే చెప్పు చుంటిని బయటకు చూడుమని చెప్పగా మళ్చీంద్రుడు బయటకు వెళ్లి చూడగా కేవలం చర్మం మాత్రమే ఆరవేయ విడియుండుట చూచి ఓ నాయనా! నీ ప్రాణం పోయిందా? ఎంత పని చేసితివిరా? యని రోదిస్తూ నేలపై గూలినాడు పక్షస్థలం బాదుకొంటూ సామాన్యుని (పామరుని) వలె ఏద్వనారంభించాడు. చర్మాని తన చేతులకు దీసికొని ఎంతపని జరిగినదిరా? నీ ముద్దు రూపము, నీ ముద్దు గొలుపు ముచ్చటలు విను బ్లాయము లేకుండా జేసితినా? నేను నీ తండ్రినయ్యు శత్రువు నయితిని తల్లి వద్దనున్నా క్షేమంగా నుందే వాడివి గదా! అనవసరముగా నిన్ను వెంట దెచ్చి ప్రాణములే గొంటిని గదరా నాయానా! నీకు యింత తొందరగా ఆయుష్మాలమునిండి నదా! నన్నొంటిరి వాడిని చేసితిని. ప్రీ రాజ్యంలో వుంటే భు-భు కార రవము నిన్ను చంపునని తెచ్చి చిత్రముగా జంపినవాడ నయితిని గదరా! మూడేంట్ల బాలుడయ్యు[ముచ్చటలాడ నానందింపజేసితివి గదా! యిప్పుడిక మాటాడవా? ఎటుపోతివి ఏమైతివి కాలుడిటొ గోరక్షుడు నీ ప్రాణములను బలిగోనేను ఆకట కటా ఎంత యనర్థము జరిగినది. ఉష్కకాలంలో లేచి నాపాదాలకు నమస్మరించెడివాడవుగదా, మర్యాదపూర్వకంగా మసలేవాడివి నా ప్రాణజముషీదకి దెచ్చుకొనుట మలమూ[మ్రుల నొంట బూసికొంటివా? వండుకు పుట్సినదిఠా నీకీ దుద్చుద్ధి.

తిలోత్తల నాపాలన లాలన చూడలేదు నన్నెడదబాయకుండా నాచెంతనే శయనించడివాడివి అయ్యో! ఒకసారి కనిపించి నీ ముఖాన్ని చూపురా! నాయనా! అంటూ మళ్ళీం ద్రుడనేకవిధముల తలచుకొంటూ విలపింపసాగినాడు ఇదంతయు చూస్తున్న గోరక్షుడు ఓహో నా శ్రీ గురుమూర్తికి భ్రాంతి పోలేదు మా యాంధకారబంధుదై యున్నాడు సామాన్యుని

కశ

వలె మారినాడు అనికాని ఏ గురుదేవా! నీవింత యజ్ఞానమునేల యావరింపజేసి కొంటివి నీవు ఎవరి పుత్రుడవు? ఎందుకు యీరోదన ఎవరు చనిపోయిరి అశాశ్విత భారం తొలగింది. మోననాథుని ఈ భూమిలో జనించి కేవలం మాత్రమే ధరించాడు ఆత్మకు చావులేదు ఆయన చావలేదు చంపుటకెవరి సాధ్యమగును చుపుదామన్ననది చచ్చెడిదా? అగ్ని కాల్చలేదు ఎండ ఎండింపలేదు నీరుతడుపజాలదు. శస్తము చేధింపజాలదు ప్రపంచంలో ఆత్మేనెవరూ 'ఏమి చేయలేదు. అది శాశ్వతము సనాతనము అని విభూతిని జపించి చర్మంపై చల్లగా మిననాథుడు సశీరుడై లేచినాడు లేచి మశ్చీంద్రుని కౌగిలించుకొన్నాడు ముద్దాడినాడు నాయనా! యింతక సేపు ఎచటి కేగితివిరా! నన్ను విడిచి యొంటరి నుంటివా? అని యిట్లు మోదముతో నుండగా సూర్యాస్తమయయినది. రెండవరోజు ముగ్గురు పయనం సాగించారు. మార్గమధ్యంలో గోరక్షుడిలా అన్నాదు. ఓ గురువరా! పామరుని వలె విలిపించితివి. నీ ప్రతాపం అసాధ్యమైనది నిర్టీవునకు జీవం పోసేంతటి ప్రజ్ఞాశాలివి. నుతుని కొరకు 'ఏల దుుఖించితివి? కారణం చెప్తుమనగా మళశ్చీంద్రుడు నీవు మిననాథుని ఏ కోరికతో చంపితివి? అని అడిగాడు. స్వామి! మీరు పూర్తి మాయలో మునిగితిరి. మికు వైరాగ్యము తెప్పించుటకు, వివేకము మేల్కోల్పుటకు మాయా, మవతల బాపుటకు, యిదంతా చేయాల్సి వచ్చింది. నేను మాకు చెప్పునంతడివాడిని కాను కాని బరీక్షింపదలచితిని ప్రతి ఉత్తర మిచ్చినాడు గోరక్షుడు నాయానా! గోరక్షా! నేను నిన్ను నీవు నను వరస్పరం పరీక్షించుకొనుటలో నీలో రాగద్వేషములు, మమతానురాగాలు, మాయావృత్తి పూర్తిగా తొలిగినదో లేదో తెలియగోరి యింతనటన చేసితిని నేను ఆజ్ఞానిని కాను నీవు నాకొకే శిశ్యుడవు. నిన్ను సర్వవిధాలా తీర్చి దిద్దికొనుటయే గురువు యొక్క పని. నీవు పరమ యోగివి పూర్ణవిరాగివి నీకు నా అశీస్సులు సర్వాదా ఫలించగలవు అని పరస్పరం సంభాషించుకొనుచూ పయనిస్తున్నారు. శ్రీ దత్తుడను, నవనాథులును కరుణింప 22వ ఆధ్యాయము ముగిసినది. ఓం తత్యమి ఓం శాంతిః ! ఓం శాంతిః !! ఓం శాంతి 11 115

23 డపత్రయోవింశదధ్యాయము శ్రీ దత్తుడును, నవనాథసిద్ధులను కరుణింప వ్రాయించిన విధంగా వ్రాయు చుంటిని, ॥చదివి తరింవుము॥।

గోరక్ష మళ్చీంద్రులు మిననాథునితో ప్రయాణం చేస్తూ త్రిలింగ దేశమున గోదావరి సంగమ సముద్ర ప్రదేశము చేరిరి. అచట కృతస్నాతులై ఆత్మలింగమును పూజించి గోదావరీ తీరము వెంట పశ్చిమ దిశగా వెళ్లినారు. సమర్థమైన లింగం బెండీ నాగనాథం, పరలి, వైద్యనాథ్‌లను దర్శించి గోదావరీ తీరవాల్నీకి స్థానం, గర్భగిరిని చేరిరి కరీంనగర్‌ జిల్లా మెటుపల్లి తాలూకా వాల్టోండ గ్రామాన్నే వాల్మీకి స్థానమని ఇప్పటికి చెప్పుకుంటారు. ఇప్పడచ్చోట క్రొత్త కుస్తాపుర మేర్చాటుచేసిన స్థలమని జనశ్చతి) ఆ అడవి దట్టమైనది అందలి వృక్షాలు గగరాన్ని చుంబించుచున్నావా యన్నట్లు ఎత్తుగానుండును. నడుచుటకు త్రోవకనబడదు అందు పెద్ద పులులు. ఎలుగుబంట్లు, సింహములు, అడవిపందులు విరివిగా తిరుతుతాయి. వీరి కాలమున కొన్ని చోట్ల అడవి అరటి చెట్లు సూర్యుడు కన్పించనంచ దట్టంగా పెరిగి యుండెను రెగు, తుమ్మ , మోదుగు, శమి వృక్ష జాతులనేకం వెలసియుండెను. ఆ వృక్షముల నానుకుని గొప్ప పాదల్లాగా ముండ్ల చెట్టు అల్లిబిల్లిగా గుహలు గుహలుగా వ్యాపించియుందెను.

తృణంతోను చిన్న పెద్ద అనేక వృక్షాలతో భూమియంతయు భూదేవి వస్త్రంలా మొలిచియుండెను. ఆకాశమును పురుషునకు భూదేవి (ప్రకృతిమాతా) తనను తాను కనబడకుండ వివిధ పుష్పలతాదికములైన వస్త్రముచే దాచుకొన్నట్లున్నది.అటనట నీటి సెలయేరులలో మాత్రమే భూమి దృశ్యమానమగుచున్నది.

ఇట్టి భయంకరమైన యడవిన మళ్చీంద్రుడు భయపడినాడు కారణమేమనగా ఆయనలో జోలెలో విభూతికి బదులుగా మైనాకిని గోరక్షునకు తెలియకుండా ఒక బంగారపు యిటుక దాచియుంచినది అది మళశ్చీంద్రునకే తెలియును. దాంగలెవకైనా వచ్చి దోచుకొందురేయోనని లోభగుణం ప్రభలింది. ఇదియును గోరక్షుని బరీక్షింపయే నటన సేయు చుండెను. తాను ఆజ్ఞానుని వలె నటిస్తున్నాడు కాని మళ్చీంద్రునకు దొంగల భయమా? దేవ దానవ భూతగణాలనే గడగడ లాడించిన వానికిదొక లెక్కయా! అంధాకార ప్రతాపానికి సూర్యుడు భీతిల్లునా? సముద్రదకాచమనార్థం అగస్త్యుడు భయమెందనా?

16

గోరక్షుని దగ్గరకు బిలిచి నాయానా! ఈయడవి చాలా భయంకరముగానున్నది నాకు దొంగలెవరైనా కలరేమోనని భయమగుచున్నదని పలికెను. ఈ మాటలు విన్న గోరక్షుడు ఏమిటీ నా గురువు గారికి దొంగల భయమా? ఈయన వద్ద నేమైనా ధనముండవచ్చును. అది లేనిచో నీతనిఖీ భయ మేలకలిగినది? అని విచ్చేసినాడు. మనస్సునందాలోచిస్తూ మౌనంగా నడుస్తున్నాడు విజ్ఞులు పూలనుగని చెట్లను కన్గాందురు శబ్ద సరణిని విని అర్ధమును (గ్రహించగలరు అట్టివాదే గోరక్షుడు. మళ్లీ మళశ్చీద్రుడు భయంగా ఉందని అన్నాడు దొంగలుంటారేమో చెప్పవా? గోరక్షా మౌనమేల ఠ అని అంటున్నాడు. అయినా గోరక్షుడు బదులు పలుకలేదు నాడు యాగరక్షార్థం విశ్వామిత్రుడు దశరథుని అభ్యర్థించినపుడాతదెట్లు మౌనం వహించడో అట్లే గోరక్షుడు మౌనియైనాడు. నడుస్తూనే వున్నాడు. మార్గమధ్యంలో నాకచోట జలాశయం కనబడింది. అది చూచి మశ్చీంద్రుడు గోరక్షా! నాజొలెను కొంచెం సేపు పట్లుకొని నడువు నేను ఐహిర్ధశకేగి వస్తానని చెప్పి జోలెనిచ్చినాడు.

గోరక్షుడు జోలెను తీసికొని చంకకు వేసికోగానే ముద్దగా. తోచింది. జోలెలో చేయిపెట్టి తడుమగా బంగారం ముద్ద కనబడింది. కొంతదూరం వెళ్లి ఆ బంగారం ముద్దను గడ్డిలో పొరవైచి దానికి సమభారమైన నొక రాయిని జోలెలో వేసికొని నడువడం సాగించాడు, మళశ్చీంద్రుడు వెనుక బడిపోయినాడు ఎంత వేగంగా నడుస్తున్నాడు. మళశ్చీంధ్రునకు చాలా దూరముననున్నాడు.

గోరక్షుడొక వృక్ష సమోపమున జలమును చూచి ఆగి మోననాథునికి స్నానం చేయించి తాను స్నానం చేసి నిత్య కర్మానుష్టానం తూర్పుకున్నాడు. మళ్చీంద్రుడును వచ్చి స్నాన సంధ్యాదులు పూర్తి చేసికొన్నాడు. విభూత్యాదులు అలందుకొన్నారు దట్టమైన ఆఅదవి ఇకముందేమి గలుగునో దొంగల భయమే నన్ను పీడిస్తోందని వాక్రుచ్చానాడు.

ఓ గురువరా! భయంలేదు భయం వెనుకనే పోయింది (హసోఢర్‌ వీఛేగయా) భయమునకు కారణంలేదు స్థిరచిత్తులై ధైర్యంగా వుండండని చెప్పాడు గోరక్షుడు మళ్చీంద్రనిక తని మాటలు వింతగా దోచి బంగారపు ముద్ధనీతడు పారవేయ లేదు గదా! యని జోలెలో తడిమి చూడగా ధనముకు ఐదులు ఒకరాయి వుండుట గని మిగుల బాధపడి ఎంతపని చేసితివిరా? అధనాన్ని ఎట పారవేసితివి మనకది ఉపయోగపడకపోయెడిదా ఎందుకిట్లు చేసితివని ఖిన్నుడాయెను. గడ్డి యంతయు వెదకనారంభించెను. క్రిందబడి రోధింప దొడగెను.

ఓరా గోరక్షా! నాధనం నాకీయవా? నాధనాన్ని పారవేయడానికి నీవెడవురా?

కేకే?

సీకేమిదుర్చుద్ది? అని నానావిధాలూ పిశాచంవలె వదురుతూ రోధిస్తూ నలుదెసలూ పరికిస్తున్నాడు. గోరక్షుడిదియండము చూచి నాగుర్పువు గారు పూర్తిగా మయాంధకారమగ్గుడై లోభంతో కొట్టుమిట్టాడుతున్నాడని గ్రహించి మళశ్చీంద్రుడు చూస్తూ వుండగా ఒక పెద్ద బండ పైడి ఎగబ్రాకి సిద్ధయోగమంత్ర జపం చేస్తూ దానిపై స్వర్షచ్భాయతో మూత్రం విసర్జించి ఆబండ అంతయూ బంగారంగా మారిపోయింది. అప్పుడు గోరక్షుడిలా ఇన్నాడు గురుదేవా! ధనం ధనమని విలపిస్తూ కనవరిస్తూన్నావే నీకెంత కావలెనో తీసికో మన్నాడు మళశ్చీంద్రుడు నాయానా! గోరక్షా! నీవు నాకు స్పర్శవేదిలా లభించావు నీవు నాధన్య సుతుడవు సకల సిద్ధులకు సిద్దుడవై అజరామర క్తీర్తినందగలవు వరుసవేదీని లభింపగా నాకీధనంతో పని లేదు. నేనీధనాన్ని ఏమి చేసికోవాలి ? రాజహంస వదిలి బకమునేల ధరించాలి? కామధేనువు చెంగనుండగా బిక్షమెత్తుటలో అర్ధమేమున్నది? ఈవే నా నిజమైన ధనానివి అన్నాడు. స్వామి! తామింతవరకు ధనం ధనమని విలిపించి చింతించుచుంటిరిగదా! అట్లేల చేసితిరి? కారణమేమో తెలుపుడని ప్రశ్నించాడు గోరక్షుడు. వత్సా! నా హృదయంలో నొక యోచన కలిగియుండెను. అనేక సాధువులును పూజించాలని భావించాను. అందుకే బంగారమును మోసితిని అని చెప్పాడు మళ్చీంద్రుడు అది విని అది నేను తీరుస్తానుఇ అని రాయిపై నుండి క్రిందికి దిగాడు. మళశ్చీంద్రుని సర్వతం పై కూర్చుండ జేసి మిననాథుని గూడా మళ్చీంద్రుని దగ్గర కూర్చోబెట్టాడు. గంధర్వాస్తం జపించి విభూతిని వెదజల్లాడు. దాని ప్రభావంతో గంధర్వ రాజు భూమిపైకి వచ్చాడు. గోరక్షునకు నమస్కరించి ఏమి అజ్జ్ఞయని చేతులు జోచించుకొని అభ్యర్థించాడు. ఓ గంధర్వరాజా! మొ గంధర్వులనందరిని పిలిపించి అన్నదానం చేయాలి దేవదానవ కిన్నర కింపురుషాదులెల్లకు ఆనందదోత్సవం చేయాలి.అన్నాడు గోరక్షుడు. మాటలు విన్న చిత్ర సేనుడు గంధర్వలను పిలువగా అందరూ చేరుకున్నారు. అందు కొందరని యోగులను, జ్ఞానులను, బైరాగులను, పిలువబంపాడు వారు వెళ్లి అందరినీ తోడితెచ్చిరి. అందు సవనాధాది బుషి పుంగవుబును చేరుకున్నారు. శుకుడు, దత్తాత్రేయుడు, యాజ్ఞవల్యుడు, వశిష్టుడు వామదేవుడు, కపిలుడు, వ్యాసుడు, పరాశరుడు, నారదాది బుషులు వాలీకాది బుషులు గంధర్వులు తోడ్కొని వచ్చారు. వేల బుషి సమూహం, స్వర్గము నుండి దేవతలు వేంచేశారు. ఉపరిచరులు సైతం విమానాలు దిగి వచ్చారు. రాగానే మళ్చీంద్రునికి తిలోత్తల సమాచారం వివరించారు. ఆమె ప్రీ భూమిని వీడి సింహళ ద్వీవం చేరింది. మోవియోగంవల్ల శుష్కించింది మీ మువ్వురి క్షేమాన్ని అడిగింది. ఓ నాయానా! మీ కృపా దీప్తి తర్వాత క్షేమంగానే వుంటాము అని పలికాడు ఇంద్రుడు కూడా ్రిమూర్తులు సైతం 118

వచ్చరు. తమలో తాము అందరూ తగు స్థలముల గూర్చుండి వివిధలోక వర్ణనలు చేయుచుండిరి గోరక్షుడు మళశ్చీంద్రుని బిలిచి స్వామి! మిరుకున్న వారంతా వేంచేశారా! నీ బంగారు యిటుక తెచ్చియిస్తా ఆధనంతో వారిని తృప్తి పరచండి అని కోరాడు.

నాయనా! ఇప్పుడు దీన్ని తీసికొని ఏం చేయాలి? నీ లాంటి శిష్యరత్నం ఉండగా దేనితో నాకేంపని అని మళ్చీంద్రుడు పలుకగానే గోరక్షుడు నవ్వి స్వామో! అన్ని రూపాలలోనూ తమరే ప్రకటితమైతిరి అని గురుచరణాలపై బడి నమస్కరించి అందరికీ నమస్కరించి అని అణిమాద్యష్ట సిద్ధ అధిదేవతలనావ్వానించెను. వారంతా (ప్రత్యక్షమై నమస్కరించి ఆజ్జయిండు మికోరిక నెరవేర్చగలమని పవికారు. మళ్చీంద్రుడు వారితో ఇచచట నున్న మొత్తం గణాలను ఉచిత రీతిని షదడ్రసోపేతాహారం సమకూర్చండి అని అజ్ఞాపించెను. అనగానే మంచిదని అసిధ్దలు తమ తమ బుద్ధిని ప్రయోగించి న్యాయం చేసిరి అన్నాన్ని పర్వతం వలె నింపిరి షడ్రసోపేత పక్వాన్నముల గల్పించి తర్వాత వాయువు ఊడ్పుట మేఘము చల్లుట చేసి స్థల శుద్ధి గావించిరి.

(ఎడుగురు బ్రహ్మదేవుడు ఏయే పనులు విధించెనో జన్నోత్సత్తి స్థానానికి వెళ్లి బాలుని చూచి బాలునినొసట (బ్రహ్మ ఏ అక్షరాలను వ్రాసెనో చదివి చూస్తారు (ఎడుగురు సతులు ఒక్క మానవునకు శోభ ఇవ్వరు)

ఒకటి దేవత రెండో సాధ్వి ఇది సమర ప్రదేశంలో వుంటుంది. మూదోది రాణీ సాధ్వీ ఈమె వనచరులను చూస్తు వెలుతుంది. నాలుగోది గోడసాధ్వి ఈమె గుజ్బాలు పశువులు మొదలగు వాటిని చూస్తుంది. ఐదవది వాసతసాధ్వి ఈమె భేచరపక్షి గణాలను చూస్తుంది. ఏడవది సభుద సాధ్వి ఈమె సమగ్రదీవులను చూస్తుంది. ఊ యేదుగురుని గురుదాసీలు అంటారు. ఇంకా 28 మంది వారు సానుపు జల్లి శుభ్రం చేశారు. జలదేవతను వడ్డించుటకు ఆరాధించెను. కుమారి. ధనద, నంద, విమల, లక్ష్మి, ప్రభ,అష్ట వసువులు సమాచార సేకరణ, అష్టభైరవులు పీటలు వేయడం ఉపరిచర వసువు దక్షిణ తాంబూలాదు లోసగడం చేశారు. మళ్చీండ్రుడందరకు ప్రదక్షిణ మాచరించెను. "

భాగీరథి నీళ్లనిచ్చింది శివుడు తనపంక్తితోని వారనందరను సమాదరించాడు. అప్సర, కిన్నెర, నారద తంబురులు గానం చేశారు. అందరినీ ఆనందాబ్ధిలో ముంచి తేల్చినారు.

ఇట్టి ఆనంద సమయంలో గోరక్షుడు గహనీనాథుని స్మరించాడు. ఈ విషయం మళశ్చీంద్రునికి తెలిపి గహనీ నాథుని పిలువాలనిపిస్తోందని తెలిపాడు. ఈ మాటవిని గంధర్వుని కేం

స తెమ్మని ఉత్తరంగా బ్రాసియిచ్చి బిలిచి, మధుబ్రహ్మణుమి యింటికి వెళ్లి సపరివారంగా తోడ్బాని క ఏడు సంవతరాల పంపాడు. మధు బ్రహ్మణుదీ వార్తనువిని సుకుటుంబసమేతంగా వేంచేశాడు ఏడు లేసి డు

ల. నాయం, గవానీ నాథునితో మళ్చీంద్రుని పాదాలబ్బములసు సపునరించ కరభాజనుడే మళ్చీంద్రుడాశీర్వదించి తన తొడపై కూర్చుండబెట్టుకొని ముద్దాడినా, ద్రుని గని గహనీనాథునిగా జన్మించెను అని అటనున్న వారందరికీ తెలియజేశాడు. మళశ్చీం(్ర ళో శంకరుడు నేను కూడా అవతారం ఎత్తి రావలసి వుంది ఆ ఆవతారంలో నివృత్తి నామ 'ప్రసిద్ధిపొందెదను. గహసీనాథుడు ఆ తర్వాత నాకు అను గ్రహమునిచ్చును జరిగింది.

ఈ అనుగ్రహోత్సవం తర్వాత ఆ మండలిలో ఒక మాసం ఈఅనందంతో జరిగినది. అపుడు గోరక్షుడు కుబేరుని పిలిచి యకనకరిగిని (గోరక్షుడు బంగారుగా మార్చిన పర్వతాన్ని తీసికొని వెళ్లి అపార భూషణాలను మార్చి మొత్తం మండలిని గౌరవించి స్వస్థానముకు వెళ్ళుమని ఆదేశించాడు. కుటేరుదానూట విని స్వామి! ఇది ఇచటనే ఉండనిమ్ము. నాకు తోలిన రీతి భూషణాల కొకు కనకగిరిని తీసికొంటాను అపారమైన కేతనాలు, వస్త్రాలు తెచ్చి మహోన్నతంగా అందరీకి పంచినాడు. యాచకులక్తు (ద్రవ్యం దానం చేసి సంతోషపెట్టాడు అందరూ అనందం హెంది తమ తమ స్థానాలకు వెళ్లారు. మళ్చీంద్రుడు గహనీనాథునకు

అభ్యాస వైరాగ్యాడులను, యోగమునందును ిక్షమిచ్చాడు. మళ్ళ్చీంద్రుని తండ్రి స్వస్థానముకు వెళ్లేటప్పుడు అతని వెంట మిననాథ్గుని సింహళ డ్విపమునకు పంపినాదు. ఉపరిచరవసువు మిననాథుడు గొని ఫ్రొం్బు తిలోత్తల చేతికిచ్చి మళ్చీంద్రుని యావద్చృత్హ్తాంతం తెలిపాడ్రు తిలక్తోల యిదివిని ఆనంద బాష్బాలు రాల్చింది మశ్చీంద్రుని దర్శన భాగ్యం చేకూరేడెట్లో తెలపమంది అమ్మా! ఏమి చింతించకు సమయం వచ్చినపుడు సీవే నీ కళ్ళలో మళ్ళీంద్రుని చూడగలవు తెలిపాడు ఉపరిచరవసువు. తిలోత్తల మిననాథుని కౌగిలించుకొని ముద్దాడి పుక్రొవాత్సల్యంలో మ్వనిగింద్ది. దర్చాద్రి పై గహనీనాథుని విద్యాభ్యాసం చేస్తున్నాడు. ఆ సమయంలో అక్కడ ఎవరెవరు నాథులు గలరో విచారించి శంకరుడు దర్భాద్రియంతే ఉన్నాడు. కుఖీ ప్ర మామాల్లీ నా అద్భృశ్యాస్త్రం క్రయోగించి గోరక్ష సృష్టిడ్చైక్త క్రనక గం లేనట్లు ఆయింది. పర్వతంలా అది య్బిప్పట్టిక్ర వున్నది. అచ్చోటిని న్సృసల మహాదేవుడంటారు యసు నామకరణం చేశాడు కాన. రన్నాడు ఆ గ్రామమునకు 'మ తూర్పు దశలో పే పద్దు. దానికి దక్ష గ్ర్యబ్రం మళశ్చీంధ్రుడు వుంటాడు దాని 6ద్ర పర్వతం ప్లై ఉజాలందరుడు కలక్రు, బ్రష్ష నికి కోత దూరంలో నౌగనాథుడుంటాడు. ఆ భూవమ్మిలవ్షః విటే అనే పర్వతా గ అన గ్రామంలో రేవణ సిద్ధుడు ఉండే వాడు రుడాద్రి పర్వతం వాయతీర్థంల్రో గోరక్షడ్రు వసిస్తోర్ర స గవానీనాథునితి విద్య చెప్పినాడ్ర (ఆవ గేస్టలను సేనకారకు యుంలి ఒక నంవత్సరం వరక్సు గవావీనాథుడు 120

విద్యనభ్యగోరక్షుడాతనికి సమస్త విద్యా సామర్థ్యం చేేకూర్చినాడు.

కాని కుంతి మధు (బ్రహ్మణులు గహనీనాథుని వుంచి వెళ్లియుండిరి. అతడు జాలందరుని వద్దనే యుండిపోయినాడు. మొత్తం అధ్యయనం పూర్తియెన పిదప (బ్రవ్మణుని కడకు పంపినాడు. ఆ తర్వాత ఆ యూరనే జాలందరుడు చాలా కాలయుడెను శక సం. 100లో సమాధిని పొందినాడు మానవధర్శ్మం ఆ ఆశ్రమమందు వ్యాపించింది. కాలక్రమంలో బెరంగజేబు అస్థానం సందర్శించి యీ సమాధి ఎవరిదని అడిగినాదు ప్రజలు యిది పూర్వజులైన జాలందనాథునిదని తెలపిరి ఆ మఠంలో కానుభా పర్వతం మళ్చీంద్రునికి కావలసిన స్థలం దానికి పూర్వభాగంలో జాలందరుని సమాధికలదు. దానికి క్రిందిభాగ మందు గహనీ బాగంలో జాలందరుని నమాధికలదు. దానికి క్రింది. భాగ మందు గహనీనాథుడుంటాదు. అది విన్న బెరంగజేబు జాలందరునికి జూన్‌పీటరని, గహానీకి భాగంలో జాలందరుని సమాధికలదు. దానికి క్రింది. భాగ మందు గహనీనాథుడుంటాడు అది విన్న జెరంగజేబు జాలందరునికి జాన్‌పీరని, గహనీకి గైబీపీల్‌ అని పేర్లు మళిఆర్చినాడు మజీదులు కట్టి వాటికి పూజారులనుంచెను. మశళ్చీంధ్రని పేరు మాయాబాగాను, కానీపుని కన్దోబాగొ మార్చినాడు.

కల్యాణ, కలబుద్ధి బాబాజైతన్య, రాజబార్‌, శషర్‌ అని పేర్లు పెట్టాడు యవనుని కారణమున యిటి విపరీతం జరిగింది ఆ సమాధులను చూచినపుడు ఇస్లాం సమాధులవలె గోచరిస్తాయి. ఇవి తురకల సమాధులుగొ భావించి జనం అచటికి ప్రవేశిస్తారు. నాథులు శుభమాచిరిస్తే యీ విపరీతం యీ వివరీతం ఏమిటి? అన్నప్పుడు భవిష్యత్తులో తురకాల రాజ్యం రానున్నది. హిందూదేవతల్ని తిరస్కరిస్తారు అందుకే యిలా జరిగిందని భావించాలి.

ఈ ఖథ ఇలా ఉండనీయండి మధ్యలో దేదీష్యమానమైన కథవుంది. నాథులు రక్షణ కొటుకు వుంచి తీర్ధాటనకై వెళ్లను. ఆ సట్విల యాస్పటి అచట వుందా అన్ఫెన్నాన్ని రక్షింస్తూవున్నారు. గోరక్షుడు భర్తరీ నాథుని దగ్గరకు వెళ్లి కలుస్తాడు ఆ కథ రసభరితమైంది తర్వాత్రి అధ్యాంలో చదివి ఆనందించండి.

త్రీ దత్తుడును, నవనాధులును కరుజింప 28వ ఆధ్యాయము ముగిసినది.

ఓంతత్సత్‌ ఓం శాంతి! ఓం శాంతి:!! ఓం శాంతిః!!! 121

24. చతుర్వింశదధ్యాయము శ్రీ దత్తుడును, నవనాధసిద్భలను కరుణించి వ్రాయించిన విధంగా వ్రాయుచుంటిని చదివి తరింవుము!। సూర్యుడుఖాకాశామార్థాన తన రథముపై ప్రయాణం చేస్తున్నాడు. ఆస్తాచలం వెళుతున్నాడు అదే సమయంలో ఊర్వశి విమానంలో కూర్చుంది భూమిపైకి వచ్చుచున్నది ఆ అందాలరాశిని సూర్చుడు చూశాడు. అతనిలో మన్మథ వికారం వీర్యం క్రిందికి జారతూ గాలికి రెండి భాగాలై ఒక బాగం భర్తరీ బుషి అశ్రమాంగణ్‌లో గల బిక్షా పాత్రయందుపడినది ఆబుషి బిక్షాటనార్థం బయటకి వచ్చి పాత్ర చూడగానే పాత్రలో వీర్యబిందువును చూచాడు ఇదెక్కడిదోయని దివ్యదృష్టిని వీక్షింప సూర్యరేతస్సుగా తలంచి గిన్నెతో గూడా రేతస్సును పారయేక ఇలా తలంచాడు. ఇప్పకి కలియుగం 1008 సం॥లు గడిచియుండెను. ప్రస్తుతం ధృమిలుడే యవళారం ధరించునున్నాడని ఎటింగి దాచివుంచాదు. అనేకరోజులు గడిచినవి ద్వారాకాధీశుని య శమైన ధృమినారాణుడు భరర్రీ నామథేయునిగా రూపుదాల్నెను. జైన ధృ ణుదు భరి నధ శిశువుగా మారినాడు ఆ గిన్నెపై తెనెట్రగల్స తెట్టెపెట్టినవి దానలోపల ర్తునా, 0 పెరగుతున్నాడ్రు కొంతకాలాని పౌత్రవిన్భిన్నమై కెటెయు విచ్చిన్నమై రవ్వ భరాశంతో భర్తీరినాథుడు 'ఫ్రకాశించాడు. పాశ్ర విచ్చిన్నమౌనప్పుడు వచ్చు శబ్గానికి లో గాలుడు వడపడం ప్రారంభించాడు. జింకలు గడ్దిని తింటూ అచ్చటి యి ఆ జింకలోనొక జింక గర్భమును చాల్చియుండిను జింకయున టనే ప్రసవించెను.ఆ జఉింకకు తెండు పిల్లలు పుట్టనవి. మర్రి చూచిన యా జింకకు చ్‌ తో సహా మూడు జింకపుల్లవతె కన్పించాయి. ఈ మూడు త్రన సంతుగానే వ నది అమద్దింటిని తన నాలుకతో నాకసాగింద్రి శ్రెంద్ర జింకపిల్లక్ష శ్ర సమ్‌ , పెట్ట దబ్రాగ యత్నిస్తున్నాయి కాని బలునికిద్ద తెలియదు. ప ల కడ మూతి మూతికడ తనస్థనముల నాన్సుటక్తుప్త * ఆ జింక ఆ బాలుని స్పుటకుపరుండ్షినద్రి పిల్లవాడు వ్ర్చా అరణ్యంలో పిల్లువాడు పాలు 'ధావుచు ఆంబాడ నేర్చినాడు 'దాగసాగెను. ఇలా ఆ ఈ విధముగా రోజణ అదవికి మేతకై వెళ్లి మధ్య వస్త పోయెడిది. ఈ విధంగా రెండు సంవత్సరాలూ నడిచా “రౌ పిల్లవానికి పాలిస్తూ | యు బాల్పుడ్చ జంక పిల్లలతో వెళుతూ లగి

చెట్ల ఆకులను తినేవాడు వనలరాలలో తిరుగుచూ వాటి భాషలో మాటాడనేర్చినాడు. ఈ విధంగా అడవిలోగల వివిధ జంతువుల భాషలనవగతం చేసికొని వాటి బాషలోనే సమాధాన మిచ్చేవాడు. ఇలా 5 సం॥లు గడిచాయి ఒక రోజు జింక జనసంచార మార్గం వరకు చేరింది దానివెంట బాలుడు కూడా వున్నాడు. రాజ గాయకులు, స్త్రీలు పురుషులు ఆ ్రోవవెంట వస్తున్నారు. అతని పేరు జియాసింగ్‌ భార్యపేరు రేణుక, ఇరువురు ఒకే మాట పై వుండేవారు.

శత్రుమికత్రులు ఒకే విధంగా చూచుకొన్నట్లు, ధనార్జన పరులకు మోహమున్నట్లు ఆ యిరువుర భార్య భర్తలు, ఒకే విధం వుంటూ జింక వద్ద చేరారు. దివ్యతేజంతో వెలిగే ఆ బాలుని గని ఇంత చక్కని బాలుని ఎవరు వదిలారు. లేక త్రోవలో నడుస్తూ తప్పపోయడా? అని సంశయిస్తూ బాలుని ఎవరు సమిపమునకు బోవగా వీల్లవాడు జ్‌కబాషలో రవంచేస్తూ పరుగెత్తసాగాడు జయసింహుడు వాన్ని పరుగెత్తి పట్టుకొన్నాడు. పటుకొని ఇలా అన్నాడు ఓ బాలాకా! నీ వెవరవు? నీవిట కెలవచ్చితివి, భయము వలదు నేను మో తల్లి కడకు చేర్చెదనని వాక్రుచెచను.

భాషరాని యాబాలుడు ఏడువసాగెను. జంకదూరమున మనుజుల భయం వల్ల నిలబడి తల్లడిల్తుతోంది ఆరవసాగింది. ఓ బాబూ! ఎందుకేడుస్తావు ?నీ తల్లిదండ్రుకడకంపుతాను అని జయసింహుడు అంటున్నాడు. బాలుడు మాత్రం పసరం వలె బే బేయని ఆరవడం దప్ప మాటలాడటం లేదు ఏడ్వటం మానటం లేదు చివరకి జయసింహుడు ఆ బాలునకు మాటలు వచ్చినట్లు లేదు అని సైగలద్వారా తన అర్థమును తెలియయత్నించాడు అదియును గగ్రహింపలేదు బాలుడు. మూగియనుకొని పిల్లవానినెట్రైనొ తన వెంట గొంపొయి తల్లికి అప్పగించాలని ఎత్తుకొని పయనించసొగాడు. జింక బాలుడు పరస్పరం రొాదసేయసాగెను నడస్తూ వున్న జయసింగుని వెంట జింక అరుస్తో నడవసొగింది. ఇది చూచిన జయసింగు దీని పిల్ల తప్పిపోయినదేమోనని భావించి తన నదకు హెచ్చించాదు. జింక నిస్పృహ జెంది ఆటనే నిలబడి పోయింది. పిలవానిని తన యింటికి గొనిపోయి కన భార్యకా పిల్లవానిని అప్పగించాడు. పిల్లవాడు మల మెల్లగొ వీరి అదరణ వల్లి జింకకు మరిచాడు. జింకయు కాలక్రమేణా బాలుని మరిచింది.

అన్నప్రానాదులు తినటం చిన్నచిన్నగొ మాటాదం నేర్చుకున్నాడు. జయసింగుడు గ్రామగ్రామం తిరుగుతూ కాశీక్షేతం చు స్నానం చేశారు. విశ్వేశుని ధర్భించాడు. విశ్వేశ్వరుడు లింగం నుంది రండీ వాడు భర్తరీ అంశంలో కనబడే ధృమినారాయణునిగా నురిగి కండి అని పిలిచాడు. ఈశట్టి జయసింహుడు విన్నాడీ నమస్మ్కరించినాడు.

128

ఈ వింతకు ఆశ్చర్యపడి ఈ బాలుడు దైవాంశనంభూతుదై యుందవచ్చును నాకు లభ్యమగుట నాజన్మ పురూసుకృతఫలమని తలంచాడు జయసింగ్‌. లింగమునకు మొక్కగా భర్తరీ అని శివుడు బిగగ్రా పలికాడు జయసింగుడును ఈ బాలునికిదే నామము సరియైనదని అదే నామంతో పిలువసాగెను.

జయసింహుడు జరిగిన వృత్తాంతమంతా రేణుకమైన తన బార్య వినివంచి సంతోషంగా ఆ బాలుని సాకసాగారు. వారుకు సంతానం లేనందున అతి గారాబంతో చూస్తూ పోషిస్తున్నారు. ఇలా బుడి బుడినడకలతో చిరు చిరు పలుకులతో మాళ్ళదేవిని ఆనందముగ్గురాల నొనర్చిడివాడు బాలుడు. సొక్షాదవతారమూర్తిగా భగవంతుడే లభించినా తలిదంద్రులీతని కొరకు వెదకుచూవచ్చి తీసుకుసోతారేమోనని చింతించేవారు.

ఈ బాలుడు ఆ లౌకిక లక్షణ సంపన్నుడు ఈ క్షేత్రం విడి వేరే చోటికి వెళితే తలిదండ్రులూ వెదకవచ్చి నిరాశపాలౌతారని అదే క్షేత్రంలో బిక్షాటన చేస్తూ కాలం గడుపుతున్నారు.

ఆ బాలుడు వీధిలోని పిల్లలలో తాను రాజుగా, ఒకిరిని మంత్రి ఒకరిని చీనాధివతిగా, గుప్తచారులుగా ఆటలడుకొనేవాడు భవివ్యత్తులో జరుగుటకీ (క్రీడ నాందియౌనేమి ఎవరికెరుక, కర్రనొకదాన్ని తీసికొని గుర్రంగా బావించి తాను రాజును చూడు నే గుబ్టుం సై పయనిస్తున్నానని వివిధ రకాలుగా ఆడుకొనేవాడు ఇలా ఆడుతూ పరుగిడుకూ అడవిలోకి చేరాడు. కాళ్ల మధ్య క్షర్ర కాళ్ల దగిలి పడి మూర్చిల్లి నాడు వెంబడించిన పిల్లలిది చూచి భర్తరీ మరణించెనేమోనని భీతిల్లి దయ్యమోతాడేమోనని మన వెంటబడి భక్తిస్తాడేమోనని పరుగెత్తి పోయినారు.

అచట భగీరథి నదీ డీరంబో కూర్చుండి ఈనాటి నుండి మనం

బయట ఆడుకోవద్దు భర్తరీ దయ్యమై మనల్ని తినవచ్చు ఇంటిలోన

ఆదుకోవాలి అని ఆలోచిస్తున్నారు పిల్లలంతా భర్తరీ గాఢమైన

మూర్చాగకుడైనాడు శరీరంలో అటనట దెబ్బలు తగిలి రక్క స్రావం ఆవుతోంది. ఈ న్ఫీతిలోనున్న బాలుని సూర్యభగవానుడు చూచాడు. చూచి దగ్గరికి వచ్చి పుత్రవ్యామోహముష్పాంగగా ఎత్తుకొని ముద్దాడి భగీరథి జలం శ్రావించి సావధానుని చేశాడు.

గాయాలు లేకుండా చేశాడు (బ్రహ్మణ వేషం ధరించి ఆ బాలుని యింటివద్ద దించుటకు ఆ త్రోవ వెంట వచ్చుమప్పుడు పిల్లలాతనింజూచి భర్తరీ దయ్యమై వస్తున్నాడని భయపడి ఆరుస్తూ 124

పరగెత్తి పారిపోతున్నాడు. బ్రవ్మణవేషవోలో నున్న సూర్యుడు రేణుకాదేవి అప్పగించి అమ్మా! నీ కుమారుని జాగ్రత్తగా కాపడుకొమ్ము అని వలుకగా రేణుక మిగుల నంతసించి ఆయనకు పాదాభివందనం చేసి అర్హ్య పాద్యాడులనర్చించి తమరెవరు ? మీ పేరేమి? నొకుమారిని యింటికి దెచ్చి శ్రేమతో నీవద్దకు తెచ్చితిని అని పలుకగా రేణుక ఆశ్చర్యపడి ఏమి? మారే బాలుసి తండ్రిగారా? ఎట్లు సెలపిండసి కోరింది. అమ్మా! నేను నీకు బ్రాహ్మణునిగా కనబడుతున్నానుగదా! కాని నేను సూర్యదేపన్ని (మిత్రవారుణిని) అని ఇంతవరకు ఆ బాలుని జననవృత్తాంతం అచవిలో జింకల మధ్య పెరిగిన సైన్యం వివరంగా వివరించాడు. పురాసుకృత ఫలంగా యీ బాలుడు మాకు లభ్యమైనాడు మిరీనాటి నుండి యీ పిల్లవానిని (త్రికరణ శుద్దిగా తమ పొంత బిడ్డగా పెంచండి.నిశ్చంసంయంగా నుండండి అని తెలుపగా పూర్తి శంకా భయాదులు దూరమై అపారనంతోషంతో మునిగిపోయింది రేణుక ఇక సెలవు తీసికొంటాను ఆమెకడ అనుమతినంది (మిత్రవారుణి) సూర్యుడు అదృశ్యమైనాడు. తదనంతరం భర్త జయసింహునకీ వృత్తాంతమంతా పూసగుచ్చినచటు తెలిపిరి అమితానందబడ్డారు దంపతులు. చలన రహిత జలం అడుగును చూపినట్లు ప్రీ గర్భవతియై ప్రసూత్యానంతరం సంబరపడినట్లు ఈతరానికి వానికి వానికి వాగుదాట భయం కలిగి దాటింతర్వాత అభయం తొలిగినట్లు హఠాత్తుగా దొంగల బారిన పడితల్లిడిల్లి విముక్తులైన తదనంతరం సుఖపడినట్లు నూర్యుడు భర్తకి జననవృత్తాంతం విని భయం సంకోచములు దూరమై మిక్కిలి ఆనంద పారవశ్యం చెందినారు. సొంత బిడ్డగా మమతానురాగాలను పెంచుకొని కాళీక్షేత్రొంలో కొంత కొలం గడిపిరి. బాలుడు 16 సం॥ల ప్రాయంలో పడ్డాడు వివాహం చేయాలని యోచించారు. మనజేషం వెళ్ళి మన జాతి పిల్లిని వెదకి పేడ్లి చేయుదజామని కాశీ క్షేతం విడిచి పయనమైనారు. మాళవదేశ మార్గం పట్టి నడుస్తున్నారు. మధ్య మధ్య అనేక గ్రామాల్లో భిక్షచేస్తు ముందుకు సాగుతున్నారు. భీకరారణ్యం మధ్య దొంగలు తారసపడి జయసింగుని చంపి వారి వద్దనున్న విత్తమున సహకరించుకుని వెళ్ళినారు. రేణుక రోధిస్తూ భర్త శవంమీద పడింది. ప్రాణాలు కూడా వదలింది. భర్తినాథుడు ఇరువురికి కర్రలు సమకూర్చి దహనతకాండ జరిపి శోకముద్రుడై కూర్చుంది 125.

పోయాడు. విలపిలస్తూ మనస్సులో అమ్మా! నన్ను అమిత (ప్రేమత పెంచి పెద్ద చేసి కంటికి రెప్పలా కాపాడి అరణ్య మధ్యంలో ఒంటరివాడిని చేసితివా? ఇక నాకు తిపించువారెవరు నాబాగోగులు 'చూచువారెనరు తండ్రీ! నీవు నన్ను పొట్టలో దాచుకొని పెంచావే చివరికీ ఘోర ఆర్హ్యం మధ్య వదిలి ఒంటరిని చేసి ఎలా వెళ్లితివయ్యా! నేనెవరిని వెంట వెళ్లాలి ? ఎటు వెళ్లాలి ఎచట ఉండాలి నేను బ్రతికి లాభమేమి ? నేనును చచ్చుటయే మంచిదని నానా విధాలుగా తలచుకొంటూ ఏడూస్తూ చాతిని కొట్టుకొంటూ మిక్కిలి రోధిస్తూ చింతించుచున్నాడు.

ఆదే సమయంలో బండ్లపై కొందరు వ్యాపారులు వస్తూ పిల్లవాని శోకాన్ని విని దుఃఖించి విషయం తెలిసికొని నాయనా! చాపుపుట్టుకలు మన చేతిలో లేవు అంతా భగవల్లీల ఆయన ఆజ్జలేనిదీ ఏదీకాదు. కనిపించేదంతా అశాశ్వతం కల వంటిది. జీవితం మూన్నాళ్ళ ముచ్చట. ఉన్నంతవరకే ఐంధాలు ఆ తర్వాత ఎవరిత్రోవారిది పోయిన వారు తిరిగిరారు వారికై ఏడ్చుటలో అర్ధములేదు మాతోరమ్ము పోదామని తాము ఆగేచోటికి తీసికోనివచ్చిరి. అక్కడక్కడ. మజిలీలు చేస్తూ వారితో పాటు తింటూ నిద్రిస్తూ పయనాస్తూ అరు, ఏడు రోజులు గడిచాయి. కాలక్రమేన మరుపువచ్చి శోకవిముకుయ్యాడు భర్తరీ. ఆ ప్యాపారులు వెంట ఉంటూనారు చెప్పిన పనులు చేస్తున్నాడు పిల్లవాని సత్ర్రవర్తనకు వ్యాపారులు సంతృప్తి పడి వప్ర భూషజణాదుల నొసంగి గారవించేవారు. ఇలా కొంతకాలం గడిచింది.

ఒకసారి ధాన్వపు బస్తాలు ఎడ్ల బండ్లపై వేసికొని ఉజ్ఞయినీ గ్రామందిక్కు పయనమై అవంతికా పట్టణం చేరుకున్నారు.

శ్రీ దత్తుడను, నవనాథులును కరుణింప 24వ ఆధ్యాయము ముగిసినది. ఓం తత్సతి ఓం శాంతిః ఓం శాంతిః! ఓం శాంతిః!!! 126

25 పంచవింశధ్యాయము

శ్రీ దత్తుడను, నవనాథసిద్దులను కరుణింప వ్రాయించిన విధంగా వ్రాయు

చుంటిని. చదివి చరింవుము॥।

గత ఆధ్యాయంలో భర్తరీ నాధుడు వ్యాపారులలో గూడి అవంతికా పట్టణం చేరాడు. వ్యాపారులు తవు సామా(గిని బండ్ల నుండి దించుకొన్నారు. అవృటికి సూర్యుడస్తమించాడు. వ్యవసాయదారులు కలిశారు శీతాకాలమగుటతో మంటజేసి చుట్టూ కూర్చుండి చలికాచుకొంటున్నారు. నక్క ఒకటి కూత పెట్టింది. అది తనదైన భాషలో ఓ!వ్యవసాయదారులారా! వ్యాపారులారా! నిర్లక్ష్యంగా కూర్చుండకండి కొదిది సేపట్లో దొంగలు వచ్చి మీ మీద దాడిచేసి ద్రవ్యం అపహరిస్తారు అని అంది.

ఈ జంతు భాష భర్తరీ ఎటింగినవాడు గాన తనలో ఈ ప్యాపారులు ఇన్నాళ్ళు పెట్టి పోషించారు. వారికి ఆపకారం జరుగకుండా ఈ విషయం వారికి జాగరూకులను చేయాలని ఓ! వ్యాపారులారా! జాగ్రత్త వహించండి దొంగలు వస్తున్నారు. మన ద్రవ్యం అపహరిస్తారు అని చెప్పాడు. ఇది విని వారు ఈ విషయం ముందుగా నీకెట్లు తలియుననగా 'నేను అనక్క కూసిన భాషను అవగతం చేసుకున్నాను.నాకాభాష తెలియును ఇంతవరకు మో అన్నం తిన్నాఉ. మాకు అపకారం జరిగేటప్పుడు ఊరుకొనడం ద్రోహమవుతుంది. కనుక చెప్పితిని పలికాడు భర్రరీ. వారీ మాటలు విని విశ్వాసుంకుదిరి శస్త్రములు ధరించి దొంగలనెదుర్కొనుటకు సిద్దమై గాయవరున ద్రవ్యం మాట విడిచి ప్రాణాలు కాపాడుకొనవెలనని అందరూ పారిపోయిరి. పరిస్థితి కోలాహలం నుండి ప్రశాంతమైంది.

భర్తరీని తమ వడ్ద కూర్చుండబెట్టుకొని అందరూ కూర్చుండిరి మళ్లీ నక్క వచ్చి కూత పెట్టడం మెదలు పెట్టింది.

అది వ్యవసాయికులు విన్నారు మళ్లీ భర్తరీని అడిగారు. అడుగగానే భర్తరీనాథుడు ఇప్పుడు ఉత్తరదిశ నుండి ఒక బాటసారి దక్షిణం వైపు వెళుతాడు. అతడు శిశుని వరం పొందిన సమర్థ రాక్షసుడు అతని న్స నాలుగు తోజోవంతమైన రత్నాలున్నాయి. అతని చంపిన వాడు పూర్ణ లాభం పొందగలడు.

శ్ష27

అతని రక్తాన్ని తిలకంగా పెట్టకొంటే అవంతికి సార్వభౌముడౌతాడు. 'గ్రామద్వారానికి రక్తతిలకం పెట్టాలి అని అన్నప్పుడువిక్రమాధిత్యుడచట నుండెను. అదివిని వెంటనే శస్త్రం ధరించి వెళ్లెను. శివవరమునందిన ఆ రాక్షసుని పూర్వ జన్మ వృత్తాంతంమెట్లనగా అడొగ గంధుర్వుడు అతని పేరు చిత్రవర్మ విశేష ప్రతాపవంతుడు సహజంగా ఆయన కైలాసం వెళ్లాడు. ఆ సయమంలో ఉమాదేవితో శివుడు జూదమాడుతూ కూర్చున్నాడు. అప్పుడకస్మాత్తుగా చేరిన గంధర్వుడు ఉమాహేశ్వరులకు నమస్కరించెను అది గాంచిన శివుడు తన సమీపాన అసనమిచ్చి కూర్చుండని యోగించి సంతృప్తునిచేశాడు.

తర్వాత ఇరువురు జూదమాదుతూవుండగా అందులో అంబ నెగ్గింది పాచికలు వేస్తున్నప్పుడు పాచిక సగంలో అగగా ద్వవిధ భావం కల్లింది రెండా? మూడా? అన్నట్లు ఇర్లురిలో వాద ప్రతిదాలు మొదలైంది 18 అని శివుడు 12 అని అంబ తర్వాత యిరువురు గంధర్వుని అడిగిరి గంధర్వుడు శివపక్షం వహించి 18 అన్నాడు. మృథాన్ని కోపానికి వచ్చి 12ను 18 అన్నావు నీ దేహమందెల్లప్పుడూ అసత్యమే వుంటుందీ దృఢ పాపమతి కలవాడవై ముక్తిలోకానికి వెళ్లి రాక్షసుడవవుదువు గాక యని శపించినది, దక్షనందని , గంధర్వుడు భయంతో వణకసాగాడు వెంటనే లేచి గంధర్వుడు శివుని చరణాలనంటి ఓ చం[ద్రమౌళీ! నీ పక్షం వహిస్తే ఈ సమయమందు శాపం కలిగింది. నేనేమి చేయుదునని రోధిస్తూ అన్నాడు. పశుపతి గంధర్వుని దీనావస్థనుగన& ఓ చిత్రవర్మా! ఈ శాపానికి చింతిల్లకు సులోచన గంధర్వుడు ఇంద్రశాపంవల్ల భూమిలో పర్వతం పై ఉన్నాడు అతని (వ్రతావవంతుడను కుమారుడు జన్మిస్తాడు అతని చేతిలో నీకు శావవిమోనం కల్గుతుంది.అప్పుడు గంధర్వుడు నన్ను చంపినందున్ననికి గల లాభమేమి? అని అనగా శివుడు నిన్ను శాపవియుక్తునానర్చి నీ రక్తమును నొసటికి పెట్టుకుంటే అతడు భూమికి సార్వభౌముడౌతాడు అనగా చిర్తవర్మ ఈ సంగతి అతనికెట్లు తెలియును ? శివుడు ్రుమి నారాయణావతారము భర్రరీ నాథుని ముఖంతో సులోచనుడీ విషయన్ని వింటాడు. అని అనగానే అతని మనస్సు స్థిరమైనది.

అప్పుడు గంధర్వుడు తన దివ్య శరీరాన్ని ఆశ్రమంలో ఉంచి రాక్షసుడు శరీరం ధరిస్తాడు కాని బలహీనుడు త్రోవవెంట నడుస్తున్నాడు ఆసమయంలో విక్రమరాజు శస్తాప్రధరుడై అడవికి వెళ్ళినాడు.

128

సులోచన గంధర్వుని శాప్త- వృత్తాంతము

ఒకనాడు అమరపురిలో ఇంద్రుడు గంధర్వుల సహా సభాసీనుడైయున్నాడు అప్సర వారిముందు నాట్యం చేస్తోంది హావభావ విలాసాలతో సభికులకు రంజింప జేయుచున్నది. తిలోత్తమ, మేనకలు అత్యంత సౌందర్యంతో సభలో జేగీయ మానంగా వెలిగిపోతున్నారు. వారి రూపలావణ్యములను గన్నంత మన్మంధుడు సైతం మూర్చిల్లవలసిందే మెరుపు తీగలవలె నాట్యం చేస్తున్నారు. గుణ దివ్యజ్ఞాన స్వరూపస్థితిలో లావణ్యలతికా చంద్రికాకాంతిలో నున్న అయువతులు నాట్యం చేస్తుండగా అందరి మనస్సున కామం పుట్టింది. అప్పుడు సులోచన గంధర్వుడు పంచబాణుని చూపులకు తట్టుకోలేక అమె కొరకు ఎవరినీ లెక్కచేయక మేనక చేయి పట్టినాడు ఆమె కొంగు తొలగించగా ఆమె కుచములు బిహిర్ణతమయినవి. ఇంద్రుడు బాధపడ్డాడు ఈ సభలో కామంతో మేనకను ఆలింగనం చేసికొంటాడా? ఇట్టి నీచునకు పదచ్యుతి కావలెను అని తభించి ఈ హీన బుద్ధిగలవాడు ఈ స్వర్గం నుండి పతనుడ్రె గాడిద రూపం ధరించమని శపించాడు వెంటనే యింద్రుని సంతోషపెట్టిదలచి ఓ! అమరేంద్రా! నాకు ఉపశాపం ప్రసాదించండి. ఈ కర్మ నాకు సంప్రాప్తమైనపుడు మీరు దయచేయాలి నా అపరాధమును కడుపున దాచుకొని కాపాడుము నా అపరాధమును మన్నించుమని స్తుతించెను. పాకశాసనుడు సంతోషించి 12 సంలు గడిచిన యనంతరం నీదివ్య స్థానం చేరగలవు. ఆకర్మ మిధిలా ధీశుడైన సత్యవర్మ ఆ భూమిపై ఉంటాడు అతని కూతురు లావణ్య రాశి, సద్వివేకి, పుణ్యరాశి అయిన కృత్రిమ నువరించి విక్రముని సంతోషపెట్టవలెను అతడు విష్ణువు త్రిపిక్రముని వంటివాడు మున్ముందు భూమపై అతని శకం ఆరంభంకాగలదు. అతడు నీకడుపు రాగానే నీకు శాపవిమోచనం ఆవుతుంది. విక్రముని ముఖం చూడగానే శాప దుఖాలు హరించును. భూలోక విముక్తడవై స్వర్గ వాసి నవుతావు అని అనగానే సంతోషపడ్డాడు.

ఆ గ్రామంలో 'కుళ్ళాల్‌ (కుమ్మరి) సుభట్‌ అను పేరు గలాతడు తనకు పనిబడి గాడిదల కొటుకు వెదకనారంభించెను. ఒక చోట గార్థభగణం చూశాడు. ఆగార్ధ భగణంలో శాపగ్రస్త గార్థభం కూడా చేరియుంది. వాటిని యింటికి తీసికొని వచెచ్చ్నఉి. అన్నింటిని కట్టివేసినాడు అందొక గాడిద క్రొత్తగా దోపగా దానిని ఒంటరి గట్టివెచెను. గార్జ్థభ రూపంలోనున్న సులోచనుడు చాలా బాధపడి రెండు రూములు రాథ్రి గడువగానే ఓ

” కుమ్మరీ! నీవు రాజైన సత్యవంతుని కూతురను నాకు భార్యగా జేయుమని పలికెను. అలా కొన్ని రోజులు అన్నాడా గార్ధ్థభరూప సులోచనుడు ఇలా రోజూ గార్థభం రాజకన్యను 1209

వివాహం చేయి అనే మాట ఎవరంటున్నదీ తోచక ఒక నాడు ఆ సమయానికే వచ్చి అదెవరంటున్నదీ విని భయంకపితుడైనాడు ఏమిటి ? యీగాడిద రాజు బిడ్డను భార్యగా జేయుమని కోరుట చిత్రముగా నున్నది. ఈ విషయం రాజుగారికి తెలిసినచో నాకు మరణశిక్ష తటస్థించగలదని యి విషయం భార్యతో చెప్పి మన మీ గ్రామమందుండరాదు. ఈ విషయం రాజుగారి దెలిసినచో మనను బ్రతకనీయడు అని ఒకనాటి రాత్రివేళ సామాగ్రియంతయు గార్థభములనుంచుకొని పయనమై [గ్రామము దాటసాగ నచట (గ్రామ ద్వారాపాలకులు వారిని ఆపి మీకేల యీదుస్థితి ?మిరేలా యీ గ్రామంవదలి పోవుచున్నారు. మిమ్ము బాధించిన వారెవరైన ఉంటే తెలుపండి.

అపుడా దంపతులేనియు మాటాడకుండ సంశయంలో పడ్డారు చెపితే ఒక బాధ చెప్పకపోతే మరో బాధను వెనుక నుయ్యి ముందు గోయ్యి అన్నట్లున్నదీ పరిస్థితి. వీర మౌనాన్ని చూచి చూడు కుమ్మరీ నీవు యించ మంచి పట్టణం వదిలి ఎందుకు వెలుతున్నాను మేము రాజుకీవార్త తెలియజేతుము వారి యాజ్ఞయైన పిదప నే వెళ్ళుదురుగానియని ఆపియుంచి రాజునకీ వార్త యెటుక జేయ రాజు సభకు పిలపించెను. కుమ్మరివాని కష్టమును తెలిసికొన నీవిధముగా ప్రశ్నించెను.

ఓ కుమ్మరీ! నేను సత్యవర్మ నామధేయుడనైన రాజును. నాపరిపాలనలో నీకు ఎట్టి కష్టము సంభవించెను వివరింపుము దూరము చేయుదును సంకోచము లేకుందా తెలుపుమన్నాడు. అది విని కుమ్మరివాడు అయ్యా! తాము ప్రజల పాలిటి కప్పవ్రూక్షము నీతో సమముగా ఎవరునులేరు ఏ దు:ఖం నన్ను బాధ పెట్టుచుమన్నదో అద్దానిని మాతో చెప్పలేను చెప్పిన నాకు మరణం సంప్రాప్తమౌతుంది. నోటితో చెప్పలేకుండా భయకంపితుడనై యీ గ్రామం వదలి వెళ్లుచున్నాను అని పలకగా రాజు నాయనా! నీవు భయపడకు ఆ మాట ఏమిటో విివరింఅచు నీ ప్రాణమునకు నా వల్ల ప్రాణహాని కనుక ఉంటే నిన్ను రక్షించెదనని, వాగ్ధానమిచ్చుచుంటిని. నిర్భీతిగా నిశ్చంసయముగా తెలపమన్నాడు. అంత నా కుమ్మరి మిగుల సంతసించి ఓ రాజా! ఆ చెప్పవలసిన విషయం కూడా వకాంతంగా తమరితో మాత్రమే విన్నవిస్తాను అని అనగానే రాజు సరేనని ఏకాంతమునకు వెళ్లిరి వీరిద్దరు ఎక ఆశ్రమంలో కూర్చుండిరి కూర్చున్న పిదప కుమ్మరి రాజా! మీరు సర్వజ్ఞులు ప్రజలను కన్న బిడ్డలవలె చూచుకొనుచున్నారు. మీ గారాబు వట్టి సత్యవతి ప్రఖ్యాతి గాంచినది. ఈ వైపరిత్యమెట్లు చెప్పాలి నాయింట ఒక గాడిద కలదు అది నన్ను పేరున పిలిచి నాకు రాజు కూతురు స్తయవతిని భార్యగా పెండ్లి చేయుమని కోరినది. విపరీతమైన మాటవిని భయపడి

180

రాజుగారు యీ మాట వింటే కాల్చి చంపుతాడని భీతిల్లి యా గ్రామం ఎంత తొందరగా వదలితే అంతమంచిదని తలంచి పోవుచుంటిని ఈ మాటలు విన్న రాజు తనమనస్సున ఆశ్చర్యపడి గాడిద మానవ భాషలో మాటాడుట చిత్రముగానున్నది. దీనిని పశువుగా భావించరాదు. శాప(గ్రస్థుదైన ఏదైనా దేవుడయ్యుండనోపును, పరీక్షించినగాని తెలియదు. లేదా దేవతయే పశురూపంలో నటించుచున్నాడేమో తెలియదు అని తలంచి ఓ కుమ్మరీ! నీవు భయం వదలి పెట్టు ఎప్పటివలె నుండుము దాన్ని పరీక్షించి సత్య వతినిస్తాను నీవు యింటికి వెళ్లి మనస్థిరంతో నుండుము. అది మాట్లాడినపుడు దానికి సత్యవతిని బార్యగా దెమ్మన్నపుడు నీవు రాజుగారు మొత్తం రాజ్యాన్ని సౌధాలతో సహా తామ్రం చేసినచో నీకు ఆయన కూతురునిస్తానన్నాడని చెప్పుమని కుమ్మరి వానిని యింటికి బంపెను.

మళ్లీ గాడిద యింటికి వెళ్లిన దినమున ఓ కుమ్మరీ! రాజు బిడ్డను నాకు భార్యగా దెమ్ము అని అడిగెను. అపుడు కుమ్మరీ! అయ్యా! నేను రాజుకు నీవిషయం నీవు అడిగిన విషయం చెప్పాను. కాని రాజు గారు ఒక పరీక్ష పెట్టినాడు. నీవు అడిగిన విషయం చెప్పాను. కాని రాజు గారు ఒక పరీక్షపెట్టినాడు. నీవు ఆయన మిథిలా నగరాన్ని మొత్తం చాగిగామార్చాలట నగరంలోని యిండ్లనీ రాగివైపోవాలని అన్నాడు, అలానీవు చేసిన పక్షంలో రాజుగారు తన కూతురును తమరికిచ్చి వివాహం చేయ నిశ్చయించాడు ఈపని నీవల్ల అయితే విష్ణువు దానవులకు సురను, దేవతలకు అమృతమును ఇచ్చాడు. కచుడు అనేక కష్టములకోర్చి సంజీవనిని సాధించాడు, నీవును రాజుగారి కోరిక నెరవేర్చి సత్యవతిని చేపట్టుమని నుడివాడు.

గంధర్వుడీ విషయం విని నవ్వి రాజుగారు రాజ్యాన్ని బంగారంగా రత్నఖచిత వజ్రవైడూర్య సహితంగా చేయి యిమ్మన్నా ఇచ్చేవాడిని, మీరాజుగారు అల్బ సంతోషి సరే ఆతని భాగ్యానుసారం జరుగుతుంది అని అన్నాడు. కుమ్మరి ఈ విషయం తీసికొని రాజుగారి కడకేగి అయ్యా! మహారాజా! రాజ్యం సమస్తం తామఘమయం చేస్తాడట తమ అమ్మాయిని తయారుచేసి నాతో పంపందడని అన్నాడు కుమ్మరివాడు. ఈ రోజు రాత్రికి తామవర్ణం చూడగలరు రాజు మంచిదని కుమ్మరిని యింటికి బంపెను గంధర్వవతి రాజు సమ్మతిని విని విశ్వకర్మను పిలిపించాడు విశ్వకర్మ (ప్రత్యక్షమై ఓ గంధర్వోత్తమా! నీ మనస్సులో నున్న కోరిక ఏమో చెప్పుమన్నాడు. ఓ! విరాట్‌ స్వరూవా! ఈ నగర సౌధము లెల్లను తామ్రం చేయాలి. తమ పేరు విశ్వకర్మ విశ్వం నడిచేందుకు సహకరించేవాడవు లోకుల అన్ని పనులకు అవసరములగు కర్మోపకరణలు సిద్ధము చేయువాదవు నీకిది యసాధ్యము గాదు

131

నాకోరిక తీర్చుటకు పిలిచితిని. నీవు జగద్దురువువు, కర్మను హరించువాడవు నారాయణ స్వరూపుడవు, నా సంకటాన్ని బావుటకు యీనగరం తామ్ర వర్ణం చేయుమని కోరిక తెలియజేసినాడు. విశ్వకర్మ రాజసౌధం మొదలు సామాన్స్నుని గృహాల వరకు సర్వమూ తామమయం చేశాడు వెళ్లాడు. తెల్లవారి నగరవాసులంతా (గగ్రామవర్ధాన్ని చూచి ఆశ్చర్యపోయారు. వాకిళ్ళూ యిళ్ళూ తామ్రశోభతో మెరుస్తున్నాయి. రాజు ఇది నేను పెట్టిన పరీక్షలో నెగ్దినాడు కాని గార్థభ రూపంలో నున్న యీతని నాకూతురునిచ్చి వివాహవెలనర్చ్పిన సాటి రాజుల ముందెగాక లోకుల ముందర నిందితుడనగుదునని యోచించి రాత్రిపూట కుమ్మరిని పిలిచి విషయం వివరించి మూరు యీ (గ్రామాన్ని వదలి దూరంగా వెళ్ళండి నీ యొక్క సర్వసామగ(గ్రి సిద్ధంచేసికొని రమ్ము నీవెంట నా అమ్మాయిని పంపెదనని చెప్పి పంపెను అంతనాకుమ్మరి మొత్తము సాౌమాగ్రి ముల్లెలుగా చేసి గొడిదలపై వేసికొని రాజుగారి కడకు వచ్చినాడు. కూతురునకు గార్ధభ రూపంలో నున్న గంధర్వుని వివరమంతఠా తెలిపి నీ అదృష్టం మంచిదగుటచే యిట్టి పలు లభించే నీవాతని స్వాకరింపుమని క్రికరణ శుద్దిగా సేవించు కుల కీర్తిని నెలుపుము. గాడద రూపంలో నున్న దేవతయితడు ఏహ్యభావంకూడదు శాప[గ్రస్తులమగుదుము. నీవు తదుపరి యుక్తితో నాతని గాడిద రూపమును బూపునట్లు చేయుము అని చెప్పగానే మంచిదని కుమ్మరి వెంట వెళ్లినది. రాజుకూడా వచ్చినాడు వారికి గంధర్వుడైన వానిని చూపాడు కుమ్మరి. రాజు గాడిద కాళ్లకు నమస్మరించాడు. ఓ! అల్లుడా! నా కూతురును నీకు సమర్పిస్తున్నాను స్వీకరించి సరిగా చూచుకొనమని ప్రార్ధించినాడు. గార్థభరూప గందర్వుడిలా అన్నాడు ఓ రాజా! నీభాగ్య మనల్పమైనదగుటచే నేను నీకు అల్లుదనైతిని. ఇంద్రుని సాపం వల్ల ఈ రూపంలో విహరిస్తున్న గంధర్వుడను అని మొత్తం తన వృత్తాంతమంతా వివరించినాడు. కుమ్మరి ఆ సత్యవతిని వెంట బెట్టుకొని ఒకనాటి రాత్రిపూట నగరాన్ని వదలి ప్రయాణమైనాడు. " శ్రీ దత్తుడను, నవనాధులను కరుణింప 25వ అధ్యాయము ముగిసినది. ఓంతత్సత్‌ ఓం శాంతి:! ఓం శాంతి:!! ఓం శాంతి:!!! 132

26 షడ్వింశాధ్యాయము

శ్రీ దత్తుడను, నవనాథసిద్దులను కరుణింప వ్రాయించిన విధంగా వ్రాయు

చుంటిని. 1చదివి తరింవుముః।॥

'ప్రయాణమైన కుమ్మరి అటవీ మార్గం గుండా గార్థభ రూపంగంధర్వునితోను, స్తయవతితోను లటనట మంజిలీ చేస్తూ అవంతికాపురం చేరుకున్నారు. అచట ఒక కుమ్మరి వాని యింటకడ అగినారు. సత్యవతిని అయ్యా! నాపతిని చూపుమని వేడుకొనెను. అమ్మా! నీ కోరిక నెరవేరు కాలం సమీపించినది. ఈ రోజు రాత్రిప్రయత్నింతునని గార్థభరూప గంధర్నుఇ సమీపించి విషయం వివర్‌చి కన్యతో మోరీ రూపమున నెట్లు ఆమెను వివాహమాడుదురనియు, కోరిక తీర్పుడెట్లనియు ప్రశ్నించెను. అన విని ఆగంధర్వుడు కుమ్మరీ! నీవు నిశ్చింతగా నుండుము. ఆకన్యకు నానిజ స్వరూపమును చూపించే పరిణయమయ్యెదను కొని గాంధర్యవిధిని గాని అనురీవిధినిగాని పెండ్రియాడి సుఖ పెట్టుదును నేటికి నాలుగవ రోజున ఆ కన్యను గాంధర్వవిదిని పెండ్రియాడి ్రీడింతునని కుమ్మరి వాని సందేహము దూరము చేసెను. |

ఈ విషయం సత్యవతికి దెలిపి శాంతపరచెను. నాలుగురోజులు గడిచినవి. అనాదే సీకోరిక తీరునని తెలిపి గంధర్వుని సిద్ధము గమ్మనినాడు. ఆరాత్రి గంధర్వుడు గార్థభరూపం వీడి దేదీవ్యమానమైన ఆకారముతో వివిధ భూషణాద్యలంకారములతో తన నిజ రూపమున నిలచెను ఆస్వరూపాన్ని చూచి కుమ్మరి తన యదృష్టమునకు పొంగిపోయెను. అసత్యవతి ధన్యురాలని భావించినాడు. తాను ఇంతవరకు గాడిదగా భావించి అనేక విధాలుగా హింసించి, బరువులు మోయించి పాపం చేసితిని నన్ను క్షమించుమని నమస్మరించినాడు.

సులోచన గంధర్వుని కరుణను పొందినాడు కుమ్మరి గంధర్వుని యింటిలోనికి గొంపోయి సత్యవతిని జూపి సత్యవతికి ఈతడే నీపతియని పరిచయ మొనర్చినాడు. అంతనామె షోడ పచార పూజలు సల్పి ఆయనతో ఆరాత్రి కామరతిని సుఖించెను అంతనామె కర్భము దాల్చెను. సులోచనుడిలా అన్నాడు. ఓ సత్యవతీ! నీ గర్భమున నున్న వాని మొగము చూచుటచే నాశాపము తీరి నాకు స్వర్గము ప్రాప్తిస్తుంది అని ఇంద్రుని వల్ల శాపం లభించిన విషయమంతా వివరించెను. నీ గర్భమున నున్న వాని మొగము చూచుటచే నాశాపము తీరి నాకు స్వర్గము ప్రాప్తిస్తుంది అని ఇంద్రుని వల్ల శాపం లభించిన విషయమంతా

1383

వివరించెను నీ గర్భమున గలవాడు మహా పరాక్రమవంతుడు విక్రముడను పేరున కీర్తినందును. ఈతని పేర శకము ఆరంభమగును నావియోగ బాధతో కృశించవలదు విచారపడవలదు. ఈ కుమారుని చక్కగా పోషింపుము అని పలికి యధావిధిని గార్థభ రూపం ధరించెను. దిన దిన ప్రవర్ధమానమగు గర్భముతో నున్న యీ పడతిని గని లోకులీమె ఎవరని కుమ్మరిని ప్రశ్నించారు. ఈమె నాకూతురు ప్రవమునకై తెచ్చితినని వారికి తెలిపినాడు కుమ్మరి. తొమ్మిది మాసాలు నిండగా శుభనక్షత్ర శుభలగ్నంలో చక్కని సమయాన పుత్రుని ప్రసవించింది స్తయవతి పుట్టిన బాలుడు తేజంతో నున్నాడు. సత్సాముద్రికలలక్షనయుక్తుడై యున్నాడు. 12వ రోజున డోలారోహణం చేసి “విక్రముడిను నామకరణం చేసినారు. సూర్యాస్తమయం కాగానే గార్థభ రూప సులోచన గంధర్వుడు తన రూపమును బాసి యింటిలోకి వెళ్ళి పిల్లవానిని చూపుమని కోరగా సత్యవతి అతనికి వస్తాసనం వేసి జాలునిదెచ్చి యిచ్చెను. ఆబాలుని తన తొడపై పరుండబెట్టుకొని పుత్రముఖ దర్శనం చేయగానే శాపవిముక్తి కలిగ్‌ది. ఈ విషయం అమరాధిపతికి తెలిసింది వెంటనే మాతలినిచ్చి విమానాన్ని పంపాడు మాతలి కుమ్మరి యింటికడనాగి లోనికి వెళ్లి రపాజా! ఇంద్రుడు తమరిని యమరావతికి కొనిరమ్మని పంపినాడు త్వరగా పోవాలి రండని పలికెను ఈ మాటలు విన్న సులోచనుడు పిల్ల వానిని స్తయవతికిచ్చి నాకొరకు ఇంద్రుడు విమానాన్ని పంపాడు ఇక నేను వెళ్ళాలి నీవు బాధపడకు శాంతచిత్తురాలవై ధైర్యముగా నుండుము అని పలికెను. స్వామి! పసిబాలుని నీపైనే యాధార పడిన నన్ను ఏకాకులను చేసి వెళ్లెిదవా? యీమాట ఎంత సులభంగా పలుకుచున్నావయ్యా? అని నిఘ్టురంగా పలుకుచు కాళ్లపై బడి రోధిస్తూ ద్రవ్యమును, రాజ్యమును, తలిదండ్రిని వదిలి తమరిని గూడితిని గదా! యిలా మధ్యలోనన్ను వదలి వెళ్లుటపాడియా? యని యనెను. సులోచనుడామె కంటినీరును తుడిచి సత్యవతీ! నీవేమా బెంగచెందకు నీవెప్పుడు స్మరిస్తే తక్షణం నీముందు వాల్తాను అని శాంతపరచెను. కుమ్మరిని పిలిచి అయ్యా! నాకుమారుని భారమని భావించక పోషింపుము న్‌ కీర్తి శాశ్వితమౌతుంది అని చెప్పి విమానంలో కూర్చుని యింద్రపురం వెళ్లినాడు. బాలుడు శుక్ల వక్ష చంద్రుని వలె దిన దిన (ప్రవర్ధమానుడై విడు సంవత్సరములవాడాయెను. అడుచుపాడుచూ పిల్లలతో గడుపుతూ వుండ ఇంకా 5 సం।లు గడిచి 12 సం ల వాడాయెను. విద్యాబ్యాసంవైపు బుద్దిమరలగా సకలశా(స్తాలూ, 184

అశ్వారోహణం, గజారోహణం మొదలగు విద్యలనభ్యనించాడు విద్యా ప్రావీణ్యాది పరాక్రమాలను పరిశాలించిన జనంలోని అతని కీర్తి రాజ్యాంగం దాకా ముట్టింది. విక్రముడప్పటికి 16 సంవత్సరములవాడయ్యెను. అతనికొక చక్కని మిత్రుడును దొరికెను. రాజు అతనికి ద్వారపాలకుని యుద్యోగమున నియుక్తునొనర్చెను. ఒకనాడు రాజద్వార సమీపమునకు వ్యాపారులు, వ్యవసాయధారులు విచ్చేసినారు. ఆచట అవ్యాపారులందున్న భర్తరీనాథుడు నక్కకూసిన వివరం ఈవిధంగా జెపుతున్నాడు వ్యాపారులకు వ్యవసాయధారులకు దుర్భలుడైన ఒక రాక్షసుడు ఉత్తరం నుండి దక్షిణము వైపు బాటసారిగా వెళ్లనున్నాడు. అతనిని చంపి అతని రక్తాన్ని గ్రామ ద్వారానికి బెట్టి వెంటనే అదే రక్తాన్ని తను తిలకంగా ఎవరు ధరిస్తారో వారీ పట్టణానికి సార్వభౌముడు కాగలడని వివరిస్తుండగా ఈ మాటలు ద్వారపాలకునిగా నున్న విక్రముడు విని వెంటనే కరవాలం చేతగొని వేగంగా బయల్దేరాడు (ఈ వృత్తాంతం గత అధ్యాయంలో తెలుపబడింది) చిత్రవర్మయును గంధర్వుడు శాపవిమోచనార్ధం అటూ ఇటూ తిరిగుతున్నాడు. ఆ ఘడియ సమీపించింది. చిత్రవర్శ్మకు పార్వతి శాపం ఇచ్చినపుడు శాప విమోచనం శివుడెటిగించాడు దాని కొరకే నిరీక్షిస్తున్నాడు రాక్షస రూపంలోనున్న చిత్రవర్మ. విక్రమునకు భర్తరీనాథడు చెప్పిన రాక్షసుడెదురైనాడు అతడా సమయంలో మానవాకారంలోనున్నాడు అతని పిడికిలిలో 4ఉ అమూల్య రత్నాలున్నాయి. విక్రముడిది చూచి తఈన కరవాలంతో వాని శిరస్సును ఖండించెను. చిత్రవర్మ నేలగూలి కొట్టుకొనుచుండగా విక్రముడు ఒక గుడ్డను రక్తంతో తడిపి కొంత రృతం తీసికొని నాసట తిలకంగా ధరించాడు గంధర్వపతియైన చిత్రవర్మ సాపం తొలగి నిజ స్వరూపం ధరించి వక్రమునకు నమస్కరించి తనకై విచ్చేసిన రథాన్ని అధిరోహించి స్వర్ణలోకంవైపు పయనించాడు అలాపోవుచున్న రాక్షసునిగని రాక్షసుడవైన నీకు స్వర్గ ప్రాప్రియోలా సాధ్యమని పలుకుచున్నాడు. అదే సమయంలో పార్వతీ పరమేశ్వరులు చిత్రవర్మ శాపవృత్తాంతం వివరించారు. నిష్మమించారు. విక్రముని సందేహనివ్యూత్తి కాగానే విక్రముడు (పేతం చేతిలో నున్న నాలుగు మణులు (గ్రపొంచాడు. అందు 8 చింతామణివైడూర్యములు అవి కోరిన కోర్కెలు దీర్చునవి. 4వ మణి అత్యద్భుతమైనది అవి అన్ని పనులూ నెరవేరుస్తాయి వాటినిగని విక్రముడమితానందం పొందినాడు. భర్తరీ మిగుల ధన్యుడు అతడు సామాన్యుడు కాడని అవతారపురుషుడని వృక్షాలలో కల్పవృక్షం వంటివాడు నరశ్రేష్టుడు కామదేనువు వంటివాడు అనియు మనమున పొగడుకొన్నాడు. ఇలా భావిస్తూనే (గ్రామద్వారం దైకా వచ్చి దానికి రక్తతిలకం దిద్ది వ్యాపారుల 135

_వద్దకు వెళ్లెను ఆ సమయంలో వ్యాపారులు భర్తరీ నాథుని చుట్టు కూచునియున్నారు. వారి మధ్య చుక్కల్లో చంద్రునిలా శోభాయమానంగా ప్రకాశిస్తున్నాడు భర్తరీ వారంతా విక్రమునిగని మోరెవరని ్రళ్నించిరి ధానికి విక్రముడు అయ్యలారా! నేను సేవకుడను గ్రామరక్షకునిగా ఈ దేశమందున్నానని బలికెను. మిలో మిరు రహస్యంగా మాటాడుకొను మాటలు. వింటిని సంతోషించారు నక్క యొక్క కూతవిని ఆర్ధము చేసికొన్న దెవరు? ఆయన పేరేమి? అని అడిగి అతని పేరు భర్తిరీ నాథుడనియు మేమందరం వ్యాపారలమనియు విన్నవించిరి వారినందరిని పరిచయం చేసికొని విక్రముడు నగరిలోకి బయలుదేరినాడు కుమ్మరి దగ్గరికి విక్రముడు వెళ్లి కరణం దగ్గరుకు వెళ్లి చెప్పాల్సిన విషయాలు చెప్పి పంపినాడు కుమ్మరి కరణం దగ్గరికి వెళ్లి వ్యాపారులు మన నగరికి వచ్చినారు వారి వద్ద నుంరడి రావలిసిన పన్ను లెక్కతో వసూలు చేసికొము &మ వ్యాపారుల వద్ద భర్తరీ అనే ప్రముఖ వ్యక్తి వున్నాడు. ఆయనను మన ద్దగర ఉంచుకొంటే భవిష్యత్తులో ధర్మం పెరుగుతుంది. పుణ్య సంగమం వల్ల పరలోక ఇహలోక కీర్తి లభిస్తుంది. అని కరణం భార్యతోను వివరించాడు. దు:ఖితురాలైన ఆమె యీ విషయం విని ఆమె సంతోషించింది. భర్తరీ నాధుడు ఖైతిక సంపదకంటే ఎన్నోరెట్లు

అధికుడు ఆయనవల్ల భౌతిక సంపదలేగాక పరలోక సంపదలు కూడా సం'ప్రాప్తించును అని కుమ్మరి చెప్పుచుండ కరణం వచ్చాడు ఈ విషయాలన్ని విన్న కరణం కుమ్మరితో మి కోరిక తీర్చెదనని అభయమిచ్చాడు. ఇదంతయు రహస్య సమాలోచనగా కుమ్మరికి కరణమునకు మధ్య జరిగింది.

తదనంతరం కరణం వ్యాపారులను పిలుచుకొని రమ్మని తన భటులను పంపి పిలిపించెను. వ్యవసాయదారులు, వ్యాపారులు తాము చెల్లించవలసిన సొమ్ము కరణమునకు చెల్లించిరి తర్వాత కరణం వ్యాపారులతో మోలో భర్తరీ ఎవరు? అని అడుగగా వారు ఈతడేనని భర్తరీని చూపారు కరణం ఆయనను చూచి ఈయన సామాన్యునిలా లేడు సాక్షాదవతార పురుషునిగా అగుపిస్తున్నాడనుకొని ఈతనిని విక్రముడన్నట్లు మన నగరిలో ఉంచుకొనిన క్షేమమని వ్యాపారులలో నాక ప్రముఖుని ఏకాంతమునకు తీసికొనిపోయి ఇలా అన్నాడు. మిపన్ను మిక్సు యిచ్చివేసి పన్ను మాఫీ చిట్టిని వ్రాసియిస్తాను మిరు మరల సొమ్ము తీసికొని రండి అంతవరకు ఈ భర్తరీ మావద్దనే ఉంటాడు అని చెప్పగా వ్యాపారులు భర్తరీతో నాయనా! నిను నిరాశ్రయుని చేసి వెళ్లుటలేదు నీవు మేమువచ్చువరకు కరణంగారి యొద్దనుండుము ఇచట మనకు కొంత బాకి రావలసియున్నది అది వసూలు చేసికొని ద్దగర పెట్టుకొని సమ్మతితో నుండుమని చెప్పి కరణమునకు అప్పగించి మిగిలిన సొమ్ము అమ్మి వెళ్లిపొయిరి.

136

కరణం విక్రముని పిలిచి ఏకాంతమందు మోరు చెప్పిన విషయం పూర్తి చేశాను పూర్తి లెక్కచేసి ద్రవ్యమిమ్మనగా ఒక రత్నం యిచ్చి యిది మా విస్వాసార్థం ఇస్తున్నాను దీని కంటే ఇంకా రెట్టింపు సొమ్ము యిస్తాను అని చెప్పి భర్తరీని తన వెంట తీసికొని భోజనం చేయించి తిరగి కరణం యింటికి పంపినాడు. ఈ విధంగా రోజూ భోజనభాజనాదుల మధ్య విక్రమ భర్తరీల మధ్య సఖ్యత గాధము కాజొచ్చినది. అపుడపుడు వీరిద్దరు సంకేత స్థలములో కలిసికొని రహస్య మ్‌తనాలు కనసాగిస్తూ ఉన్నారు కొన్ని దినాలుగడువగా సత్యవతియైన తల్లితో విక్రముడు భర్తరీ చరిత్ర సాంగోపాంగముగా వివరించి భవిష్యత్తులో ఈతని వల్ల మనకు అత్యంత లాభము కీర్తి కలుగును కనుక నాకన్న ఈతడే మిక్కిలి ప్రీతిపాత్రుని యెంచి కంటికి రెప్పలా (ప్రేమానురాగములతో చూచుకొమ్మని నివేదించాడు ఈ విషయం విన్న సత్యవతి అత్యంతి ఆనందంపొంది విక్రముని కన్న మిన్నగా చూచుకొనసాగింది. ఒకనాడు ఇర్వురు బోజనాలు చేసిన పిదప దుర్గాలయంవైపు వెళ్లిరి 4 ఘడియల రాత్రి గడిచిన తర్వాత కరణం భార్య భర్రరీని చూచి నాయనా! నీవు యిచ్చోటనే వుండుము పని బడినపుడు నిన్ను తీసికొని వెళ్లుదునని చెప్పగా భర్తరీ సరేనన్నాడు. భర్తరీ విక్రమార్ముల మధ్య అనన్యమైన (ప్రేమానురాగాలు ముడివడినవి కాలంగడుస్తున్నది. తదుపరి కథ ముందు అధ్యాయమున వివరింపనగును. శ్రీ దత్తుడను, నవనాధులును కరుణింప 26వ అధ్యాయము మగగిసినది. ఓంతత్సత్‌ ఓం శాంతి:! ఓం శాంతి; ఓం శాంతి: 187

27. నసప్పవింశాధ్యాయము

విక్రమార్భుడు భర్తరీల కలయిక రెండు నదుల సంగమంవలె అయింది వారిద్దరూ (గ్రామరక్షక్షులుగా సేవచేస్తూ వున్నారు.

ఒకరోజు శుభఘడియ సంప్రా్తమైనది సప్త మోక్షప్రురాల్లో ఉజ్జయినీ నగరం ఒకటి అక్కడి రాజు 'శుభవిక్రముడు” అతనికి ఒక కూతురు కలదు ఆమె అందాల భరిణ ఆమె సౌందర్యం వర్ణనాతీతం. ఆమె పేరు సుమేదావతి మివుల సూక్ష్మబుద్దిగలది ఒకరోజు రాజు కూతురును తన యంకమున గూర్చుండబెట్టుకొని చుబుకమును ముద్దిడెను తగువరునికై మనమున కోరిక పొడమినది మంత్రిని పిలిచి తదుపరి రాజ్యపైలనార్చుడైన కన్యకకు త్వరలోనే పూర్తిచేయుదుననెను. దైవోపదిష్టమై యీ కార్యమునకు మొదట నొక యేనుగు తొండమునకు మాలవేసిన తగిన వరుని ఆ కరియే యొన్నుకొని పూర్తిచేయగలదు ఆమాల యేవరుని కంఠమున వేసిన యావరునికి రాజు కన్యనిచ్చియు ద్యాహమొనర్పుటయు చింతంబని జ్ఞానులు కొందరా సమయమున చక్మని ఉపాయమును జెప్పిరి అద్దానికి రాజు సరేనని యంగీకరించెను.

ఒక రోజు సులగ్న యుక్త సుముహూర్తమున రాజ్యము నలంకరించిరి. వివాహమండపం శోభాయమానంగా తీర్చిదిద్ధిరి ఏనుగును వివిధాభరణ వస్త్రముతో నలంకరించి తొండమున మాలనొసంగి తిరుగ నాదిలిరి దానివెనుక రాజు, మంత్రి, పౌరోహిళ్యాది పరివారం బయలుదేరింది ముందుగా సభలోని వారని పరిశీలించి నగరంలోకి వెడలినది పుర వాసులీ యద్భుత వరాన్వేషణావైచిత్రిని చూడ నటనట నిలువంబడి వీక్షించసాగిరి. ఏనుగు దుర్గద్వారం సమీపించింది. దుర్గద్వారం వద్ద విక్రమునితో సహా 8 మంది సేవకులను ద్వారాగ్రబురుజునుండి క్రిందికి దిగమన్నాడు. 8 మంది సేవకులున్నారు గజ మచ్చోట నిలబడియు శుభ విక్రమరాజు ఆ యేనిమిది మంది సేవకులను ద్వారాగ్రబురుజునుండి క్రిందికి దిగమన్నాడు. 8 మంది క్రమంగా ఒకరి వెంట నొకరుదిగి వచ్చిరి. చివరగాదిగిన విక్రముని మెడలో గజం మాలవేన్‌ది వెంటనే భాజా భజత్రీలు (మేగాయి. అతనిని ఏనుగుపై నెక్కించి అలంకృత వివాహమండపం వద్దకు తోడ్మొని వెళ్లిరి. ఏనుగు నుండి క్రిందికి దింపి అతనిని బంగారు అసనం పై కూర్చుండబెట్టిరి.

మంత్రియు, రాజు దగ్గర కూర్చుండి అతని జాతివర్ణములనడిగిరి. కుమ్మరియని తెలియ రాజు శంకితుడై మంత్రిని ఏకాంతమునకు గొనిపోయి మనమనుకొన్నరితికి వ్యతిరేకముగా నీ కుమ్మరి దొరికేనేమి? యని యనగా మంత్రికి అనుమానం కలిగింది కాని రాజు శోధనలో అరితేరినవాడు వెంటనే మండపం నుండి 8 మంది. సేవకులను

138

గ్రామం బయటకు గొనిపోయి జాతిని గూర్చి అడిగెను. వారు మాకు తెలియదని తెలిపిరి వక్రముని జనన వ్యూత్తాంతం సవిస్తరంగా తెలిపాడు. సత్యవతి క్షత్రీయకులజ, గంధర్వుని వల్ల జనినించిన విక్రముడు అదృత్చవంతుడగుటం జేనివాన్తి వాన్తవముగానే పరమాలనలంకరించనదని మిగుల సంతసించిరి ఆ కుమ్మరి సభాస్థలకిగొంపోయి (ప్రజల ముందు విక్రముని జనన వృత్తాంతం చెప్పించినాడు.

నత్యవర్మను పిలుచుటకై మంత్రిని, కుమ్మరిని పంపి పిలివ్‌చెను. వారిని సగౌరవముగా నావ్వానించి సమాదరించెను అచట కుమ్మరి, మంత్రి, సత్యవర్శ ఏకాంతమున గూర్చుండి విక్రముని జననందాకా జరిగిన విషయమంతా సత్యవర్శకెరిగించినాడు కుమ్మరి.

తదనంతరం జయ జయధ్వానముల మధ్య సుభముహూర్తమున రజ్యాఖభిషిక్తుని చేసిరి. విక్రముడు యాచకులకు, బ్రాహ్మణులకు అర్జులైల్లరకు దాసధర్మాలు చేశాడు. సుమేధతో వివాహం చేసి విక్రమున కర్పించి సంతసించెను. జన్మ ధన్యమైనదని ముదమందెను. విక్రముడు తన తాత రాజ్యమునకు, ఉజ్జయినికి సౌర్వభౌముడయ్యెను. ఉత్సవానంతరం సత్యవర్శ్మ తిరిగి తన రాజ్యానికి వెళ్లెను. విక్రముడు భర్తరీని యువరాజుగా నియుక్తునొనర్చెను. ఉభయులు అవంతికా రాజ్యం పాలించిరి.

ఒకరోజు మంత్రిగారికి భర్తతీ నాథునికి తన కూతురునిచ్చిన బాగుండునని తలంచెను విక్రముని విచారించి లగ్నతిథిని ఏర్పాటు చేసిరి. కాని జాతి విషయాన్ని విచారించ సంశయం పొడమింది. సత్యవతినడుగ తనకు తెలియదనెను, విక్రముండును కెలియదనెను. స్వయముగా భర్తరీని అడుగగా మిత్రవారుణి రేతం నుండి జనించినప్పటినుండి వనములందు మృగముల మద్య పెరుగుచుండ వ్యాపారుల పాలబడిన దనుక జరిగిన కధనెల్ల వివరముగా దెలిపెను. మంత్రికి యిందంతయు నమ్మశక్యంగాక నీతండ్రిని పిలువుమనెను.

భర్తరీ బయటకు వచ్చి ఆకసంవైపు దృష్టి సారించి సూర్చుని జన్మధాతవు యీ సంకట సమయంలో. తాముదయచేయువలెనని సూర్యదేవుని ప్రార్థించెను. ఈతని ప్రార్ధన మాలకించిన సూర్యుడు వెంటనే ప్రత్యమై ఈతడు నాకుమారుడే నిస్సంశయముగా కాన్యాదానమొనర్చుడని ఆదేళించెను. ఇంకను సంశయమున్న యెడల దేవతల పుష్పవృష్టిని, గంధర్వరాజు విశక్రముని తండ్రిని సైతం పిలిచి వివాహంజరి పిస్తానని చెప్పాడు సూర్యుడు. నేనిపుడు వాయు రూపంలో నుండి మతో భాషించుచుంటిని స్వయంగా నేనే యీ భూమికి వస్తే జనం భరించక మాడిపోతారని నుండివినాడు అంత అందరి అనుమానాలు దూరమైనాయి గందర్వపతి సులోచనడు వచ్చి సత్యవతిని విక్రముని అలిసి అందరిముందు

139

పరియమైనారు.

సులోచనుని దివ్య తేజసున్నఉగని అందరును విస్మయమందిరి. భర్తరీనాధుడు సూర్యపుత్రుడని తెలిపెను. మంత్రి రాజదంపతులు అందరు దేవతలే మాకు బందువులు కావటం మా అదృష్టమని పూర్వసుక్టూతమని అనందమున నుప్పాంగి వారికి నమస్మరించిరి. సులోచనుడు మానవ రూపధారయై వివాహ మండపమున కేగి వివాహం గావించెను. అందరును ఆశీస్తులొసంగిరి దేవతలవ్వేళ పూల వర్షం కురిపించి దీవించిరి. మంగళ ధ్వానాలమధ్య వివాహం మహావైభవోపేతంగా జరిగింది. ఐదు రోజుల వివాహ సంరంభాలు కొనసాగించారు. అర్హులకు దాసధర్మాలు చేయించిరి.

సులోచన గంధర్వుడు మంత్రి యింట ఒక నెల రోజులుండెను ఆ నెలరోజులు సత్వవతిని సుఖపెట్టెను శుభవిక్రముని విచారించి స్వస్థానముకేగెను.

అనేక రోజులు భర్తరీ రాజ్యబోగాలనుభవిస్తూ 1200 మంది కామినులను పరించెను అంతమంది కామినుల మధ్య పింగళ (మంత్రి కూతురు) నక్షత్రముల మధ్య చంద్రునివలె ప్రకాశించెను. పింగళాభర్తరీలు ఇరువురు నీరూపాలవలె సమైక్య భావనులై ఆనంద సాగరాన తేలియాడిరి. ఈ విధముగా చాలా సంవత్సరాలు గడువగా భర్త రీపింగళలకు నడివయస్సు సంప్రాప్తించెను.

_. భర్తరీ ఒకనాడు వేట కొరకు ఘోరమైన అటవీమధ్య కేగెను పైనుండి సూర్యుడీతనింగని యింతవరకు నావల్ల అగస్త్యుడు భర్తరీ ఇద్దరు సుతులుద్భవించిరని సంతసించెను. అగస్త్యుడు చతురమతియై తన హితమును కోరుకున్నాడు. భర్తరీ మాత్రం ఇహబంధాలలో చిక్కుపడ్డాడు. ఐహిక బోగాలు విషపు పాత్రవంటివి. భర్తరీ తన స్థితిని మరచినాడు. అచల వథం వీడి చపలుడైనాడు నవనాథులలో (ధ్రుమినారాయణుని యవతారమైన భర్తరీ ఆత్మజ్ఞాన సంపన్నుడగుట యెప్పుడో గదా! అని తలంచి, పుత్ర వాత్సల్యంతో సూర్యుడు దిగివచ్చినాడు దత్తాత్రేయ సహితుడై అటవీ మధ్య భర్తరీనాథుని వాస్తవ కథను తెలిపెను. సూర్యుడు దత్తాశ్రేయునితో స్వామో! మళ్చీంద్రాది దివ్య సిద్ధులవలె భర్తరీని కూడా సిద్ధునిచేయుడని కోరెను. తదాస్తు అట్లె జరుగును నీవు ఇక దయచేయి నేను వీనిని నాథపంథాలో కలిపెదను వీని క్తీర్తి అజరామరమౌతుంది. చింతిల్లవలదని తెలిపెను.

140

అడవిలో సకల గజ, తురగ, చతురంగ ఐలాలతో సపరివారుడై వేంచేసిన భర్రరీ వేటాడి అలసిరి సూర్యుడస్తమించెను తెల్లవారెను ఆందరికిని నీటియవసరం యేర్పడినది దప్పికతో బాధపడుచూ అందరును తల ఒకవైపు నీటికై వెదకసాగిరి. కొంతమంది నడువలేక మూర్చిల్లిరి కందరుచెట్ల నీడను విశ్రమించిరి, అందరకును నీరు లేక ప్రాణశ్రీఉల మీదికి వచ్చింది. ముఖాలు వాడినాయి నాలుక పిదుచ కట్టుకుపోతున్నది. ఈ స్థితిలో దత్తాశ్రేయుడు సూక్ష్మ రూపంలో భర్తరీ వెనుక తిరుగుచుండెను. దత్తాత్రేయుడీ దశను గాంచి మాయా సరోవరం సృష్టించాడు తిరుగుచుండెను. దత్తాశ్రేయుడీ దశను గాంచి మాయా సరోవరం సృష్టించాడు. ఇది నిర్మలజలంతో కల కలలాడుతోంది. కమలాలు వికసించినాయి నానావిధ వృక్షములు ఫల భారములతో గోఛరించినవి దత్తాత్రేయుడా సరోవతీరంలో కుటీరంలో నున్నాదు. భర్తరీనాథుడీ సరోవరాన్ని చూచి సంతోషపడి నీటిని తాక బోగాదత్తుడు పిడికిలి బిగించి ఆగు! నానీటిని తాకటానికి వీలులేదు నీవెవడవు? అనగానే భర్తరీ నాధుడు భయంతో నిశ్చేష్పడైనాడు మళ్లీ ఏమిరా? ఏమిటా మౌనం మాటాడవేమి? అని గద్ధించెను. నీతల్లీ, తండ్రీ, తాతా, పితామహుల వృత్తాంతం చెప్పి నీటిని త్రాగు లేదో చస్తావని బెదరించినాడు.

భర్తరీనాథుడు దత్తాత్రేయుని పాదాలపై ఐడి వాస్తవ చరిత్ర వినిపించెను. నీగురువెవరు? అని ప్రశ్నించాడాదత్తుడు. నాకింతవగకు ఏగురువూలేదని తెల్పాడు భర్తరీ ఓరీ బ్రష్టా! గురువు యింత వరకూ లభ్యం కాలేదా! సుఖాలుమరిగావు నిన్ను నీవు మరిచావు, నీవంటివాడు ఈ నీటిని ముడితే యింకిపోతాయి. నీరింకినచో నాకోపాగ్శికి నీవు భస్మం అవుతావు జాగ్రత్త! అని హెచ్చరించాడు దత్తుడు.

అయ్యా! దాహంతో నాష్రాణాలు పోతున్నవి దయచేసి నీటినిచ్చి మొదట నాప్రాణం నిలపండి అని ప్రాధేయపడ్డాడు భర్రరీ నీపై దయ కలుగుటలేదు. నా అనుగ్రహార్థం క్రిమూర్తులే ప్రార్థిస్తారు. సీకు నా అనుగ్రహం దొరికేట్లు లేదు నీకా అదృష్టం లేదన్నాడు దత్తుడు నీవంటి గొప్ప నాయకులు వెళ్లిరి కాని వారికి అనుగ్రహం లభించలేదు వారిలో నీవు దోమవంటివాడివి నీకు నా అనుగ్రహం దుర్లభం అన్నాడు దత్తాత్రేయుడు.

స్వామి! అది నిజమే కాని దాహం నాప్రాణం హరించేలావుంది మిరు కృపావంళులు, దయా, క్షమ గలవారు జగత్తును రక్షించ సమర్థులు ముందు నాప్రాణం కాపాడి ధర్మం బోధించండి అని భర్తరి వేడగా నీకు అనుగ్రహం ప్రసాదిస్తాను కాని 12 సం॥ వరకు యిచటనే తపమాచరించాలి. తత్పుణ్యవశాన నీవు అనుగ్రహ పాత్రుడవయ్యెదవు అన్నాడు దత్తుడు. ఇప్పుడు దాహంతో ప్రాణంపోగా తపమెక్కడ? అని భర్తరీ అన్నాడు.

క్షైత్తకే

దత్తుడు 12 సం1।లు తపమాచరిస్తానని (త్రికరణశుద్దిగా వాగ్ధానం చేయి వెంటనే నీకు నీరమొసగి రక్షింస్తాను, బాధలు తొలగిస్తానని పలికినాడు.

స్వామో! మిరు కోరినట్లు నడుచుకొంటాను కాని నాప్రాణం కాపాడండని ప్రార్థించాడు భర్తరి. అలాకాదు జీవితాంతం భోగాల వైపు చూడరాదు భోగాలను వాంతి చేసిన పదార్థంలా చూడాలి నిత్య యోగ దీక్షకు బద్దుడవై యుండవలెను అని దత్తుడనగానే భర్తరీ సంకటవంలో పడి మహారాజు! ఉపుడేమి సేయవలె పితృశ్రాద్దంతో పిత్సాణం తీరుతుంది కాశిలో పిండంపెడితీ మాతృబుణం తీరుతుంది. పుత్ర సంతానం కానిదికాంతా బుణం తీరుదు. పుత్ర వివాహం చేయాలి. అప్పుడుగాని సంసార కర్మబంధనం తీరదు. దయచేసి ఇంకా 12 సం।లు అనుమతించండి తదుపరి తమరుకోరినట్లు పూర్ణయోగం సాధిస్తాను అని పలుకగానే మంచిదని దత్తుడు కముండలమున నీరు తెచ్చి నీరుపోశాడు 12 సం॥లు అనుమతించండి తదుపరి తమరుకోరినట్లు పూర్ణయోగం సాధిస్తాను అని పలుకగానే మంచిదని దత్తుడు కమండలము నీరు తెచ్చి నీరుపోశాడు 12 సం ।;ల అనంతరం మోరన్నట్లు యోగయుక్తుడనగుదునని నీటిద్వారా సంకల్పం చేయమన్నాడు. భర్తరీ త్రికరణశుద్ధిగా అట్లే చేతునని సంకల్పం చేశాడు. దత్తుడవుడు అనుగ్రహించి శిరముపై నీళ్లు చల్లినాడు. వరద హస్తముంచినాడు చెవిలో బీజాక్షర యుక్త మంత్రం చెప్పి తన శరణాగతుని చేసి తన పేరు చెప్పినాడు.

ఓ బాలకా! నన్ను గుర్తు పెట్టుకో! నేను అత్రిసుతుడను దత్తాత్రేయుడను నీవు అదృష్టవంతుడవు నాచేయి నీ శిరముపై విరాజమానమైనది. అనుగ్రహం ప్రాప్తంగాగానే సరోవరంతో సహా మాయమైంది. ఇంతవరకు జరిగినందంతయు వ్యర్థమైన్నట్లు తోచింది ఓ గురుదేవా! నాప్రాణం పోవ సమిపించింది అనగానే దత్తుడు విని బోగావతిని పిలిచాడు. వెంటనే అనది పరువెత్తుచూ వస్తుంది. కామధేనువును చింతింప మెత్తం భూమి అంతా దేదీప్యమానంగా వెలిగింది. సహజ నియమంతో అన్ని పర్వతాలు వెలసినవి అప్పుడు ససైస్య సమేతంగా స్నానం చేసి అందరూ బోజనాలు ముగించారు. ఆ తర్వాత రాజు వెడలగానే దత్తుడు బోగావతిని, కామధేనువును పంపి అదృశ్యుడయ్యెను.

శ్రీ దత్తుడను, నవనాధులును కరుణింప 27వ అధ్యాయము ముగిసినది.

ఓంతత్సత్‌ ఓం శాంతి;!ఓం శాంతి:!! ఓం శాంతిః!!! 142

28. అమ్రావింశాధ్యాయము శ్రీ దత్తుడను, నవనాధసిద్ధులను కరుణించి వ్రాయించిన విధంగా వ్రాయుచుంటిని చదివి తరింవుము॥

భర్తరి వేట యనంతరం అవంతికానగరం చేరాడు.దత్తాశ్రేయుని అనుగ్రహమువల్ల పింగళ సంగమం లభించింది. కొంతసేపు సభా మంటపంలో కూర్చుండి పాకశాలకు వెళ్లి బోజనం చేసి పింగళ (భర్తరీ భార్య) ఆవాసమున కేగినాడా. పింగళ భర్తను సాదరముగా హ్వానించి షోడ శోపచార పూజలనొనర్చి సెజ్ఞపై వీరుల జల్లినది. భర్తరీ పింగళని తన వామాకంమున కూర్చుండబెట్టుకొని నీవంటి యుత్తము రాలిలలో లేరు. సూర్యతేజో పుంజములిరువురియందు సమంగా వ్యాపించినవి నీ సఖ్యత నామనంబుకెనంతయెఐ యానందమమూ గూర్చినదని వివిధరీతుల పొగడి వింగళనాందవరచెను. తాంబూలనిడియమందిచ్చుచు * మిమ్మువీడి యొక క్షణమైన నుండలేను నీకన్నముందు నాకు మృత్యువు వచ్చిన మంచిదని కోరుచున్నానని పింగళ యనగ నఖీ! ఆయుః విషయంఅగోబెచరం “ జాసత్య మరణం ధృవం” పుట్టిన (ప్రతి జీవికి మరణము తధ్యం. సీవిలా యసశబ్దముల నాడుట నాకేమాత్రము రుచించదు ఇట్లనుచితరీతిని బలుకవలదు. ఒక వేళ నాకే నీకంటే ముందు మృత్యువు వచ్చిన నీవేమి చేయుదువని పింగళను భర్రరి ప్రశ్నించెను. అంతనామె స్వామో! మోరన్నట్లే జిరిగన నేనీ దేహమును దహింపజేసి నిన్నే జేరెదను. భవిష్యత్తున జరుగుదాని నెట్లూ హింపనగును. ఈ వేళరీతిని పలుకుట యేమిటి

• ఆ మంగళము ప్రతిహతం బగుగాకొ యని మంగళాశాసనమొనర్చినది పింగళ,

ప్రాణమందరికిని ప్రీతికరమైనది నామీది (ప్రేమతో నీ వివుడట్లాడిన నను అసమయం సంఘటిల్లినపుడు ప్రాణరక్షణార్థం అనేకోపాయాలు సహజంగా తోచుట ప్రాణభీతి హేతువున జరుగును నీ మాటలు సహజంగా తోస్తున్నాయి. అనగానే పింగళ కలత చెంది. మంగళ సూత్రమును చేతుగొని కనులకద్దుకొని మనసా వాచాకర్మణా శపథం చేస్తున్నాను అని చెప్పి అట్టా వైధవ్యం లభించకూడదు. నాముకైదువతనం కలకాలం నిలవాలని కోరుకోనుచున్నాను. యద్భావం తద్భవిష్యతి యని పెద్దలు చెప్పుదురు యికొక పర్యాయమిట్టి ఆ మంగళ కర వాక్కువలు రానీయకుడు అని ప్రాధేయపడినది.

భర్తరీ ఇదియంతయు విని భవిష్యత్తున జరుగు చమత్కార మెట్లుండునో వేచిచూతమని అనుకొన్నాడు. కొన్ని దినములకు ఒక నాడు వేటకేగి అడవిని ఒక జింకను వేటాడునపుడు పింగళ మాటలు స్పురణకు వచ్చి అది యిపుడు నిజం చేసి తెలిసికొందామని

148

అలోచించి జింకను వేటాడ తిరగ నొక హరిణం కంట బడింది దానిని తురుమూతు వెంటబడినాడు సజీవంగా పట్టుకొని దాని కంఠమును (దంచి రక్తముతో తన వస్త్రములను ఆ భరణాలను తడిపి సేవకులకొసంగి వీటిని గొంపోయి పులిని వేటాడబోయి భర్తరీ మరణించాడి తెలుపుమని చెప్పి తానొక చోట వేరే దుస్తులు ధరించి కూర్చుండెను. భర్తకీ చెప్పిన రీతిగా రక్తములో తడిసిన వస్త్రాద్యభరణాలను నగరికి గొనిపోయి పింగళ చేతుల యందుంచి జిరిగన వృత్తాంతము చెప్పగా నామె భోరున విలపిస్తూ నేల గూలి చాతిని గొట్టుకొనుచు అతి దినముగా థోరంగా వెంట్రుకలు పీక్కొంటూ భూషణద్యలంకారాలు దెగ ద్రోసి నేల పొరలుచు అదలసాగెను. అమ్మా! మిగిలిన సేవకబ్బందం దహనక్రియలు చేసివస్తారనియు చెప్పగా మరింతగా నెడ్వసాగింది. భర్తరి సద్దుణాలను, మాటలను, చేష్టలను తలచుకొంటూ రోధింపసాగారు. ఈ వార్త అంతపురమున దెలియగా 1200 మంది రాజు భార్యలు ఏడుస్తువచ్చారు. హృదయంబాదుకుంటూ వొకరు పరుగెత్తివచ్చిపడి ఏద్బేదొకరు. మూర్చపడి యొకరు అందరును నానారకాలుగా రోధింపసాగిరి. ఒకరిపై బడి యెంతపని చేసి పోయెనే మన ప్రభువని అడలజొచ్చిరి. _ పింగళ “ రాజు! నీవు సభలో నున్నప్పుడే నేను జ్ఞాపకంరాగా వచ్చిపోయేడివాడవే , రాచకార్యార్థం వేళ్లేస్పుడు నన్నుదర్శించి వెళ్లెడివాడనే నన్నేల? శాశ్వతంగా విడిపోయి నావయ్యా! అనుచు తెపతేపకు నేలంబడి రోధింప దొడగెను. ఇక ఆవేదానవేశం భరింపలేక వియోగ బాధను భరింపలేక సహగమనార్థం చితిని సిద్ధం చేయుమని చీరను ధరించి శృశాన వాటికి సిద్ధము కాజొచ్చినది చితి మంటలు రేగినవి అందరికడ ఆజ్ఞను గొని సతిని దలచుకొంటూ మంటలో దూకినది. మంటలు క్రమ్మినవి. (్రేక్షక పరివారం సవ్రం జయజయధ్వానాలు చూస్తూ ధన్యురాలని వేనేళ్ల పొగడి రోధించిరి. అచటి వారంతా పింగళ యొక్క గుణగుజాలను స్మరిస్తూ రోధిస్తూ యింటకి చేరిరి రాజసదనమంతా శోక సముద్రమున మునిగినది. ఆ ఘోరసమయాన విక్రముడట లేడు. అయనములేరు దెస వేటకై ఏడలియుండెను. భర్తరీకి భటుని పంపిన విషయం జ్ఞాపకం వచ్చింది. నా మనస్సునందేదో అందోళన ఐటలు దేరినది వేటలో పడి విషయం మరచితిని ఏమి జరిగినోయని భావిస్తున్నాడు సూర్యుడస్తమించాడు మిధిలకు సత్వవర్మ సమాచారం తెలిసికొన్నాడ్రు. ఆరాజు వెంట సుమతి, సైన్య పారీణులు విక్రముని వెంట వెళ్లి యుండిరి. కేడ్తీడ్తీ

ఇటనగరిలో జరిగిన దుర్దటను తలచుకొనుచు గ్రామరక్షక్షులు, బుద్ధి, శక్తి హీనులయ్యారు. అనేక విఘ్నాలు, అపశకునాలు జరిగినవి పింగళ దేహంత్యజించింది.

రాజు సపరివారంగా గ్రామం ప్రవేశించాడు వచ్చుటతోడనే నమస్కరించి జరిగిన కథను వివరించారు. ఒక ఆగలేక చితికడ కేగి తాను అందేదూకి ఆత్మ త్యాగం చేయాలనుకున్నాఉ. రాజు చుట్టూరా వున్న భృత్యజనం రాజును గట్టిగా పట్టుకున్నారు. అతి దీనంగా ఏదవసాగినాడు ఏడుస్తూ మూర్చాగతుడయ్యెను.

మూర్చునుండి తేరుకుని అగ్నిలోబడ యత్నించెను జనులాపుట వల్ల ఆగెను ఆమె సద్గుణాలను తలచుకొంటూ ఏడువ సాగినాడు. భూమికి తలబాదుకొన్నాడు హే పింగళా! నీ పాలిటి పతిని కాను ప్రత్యక్ష శత్రువునాతిని నిన్ను పరీక్షింపనోయి చంపుకొంటివి, దుష్టుడను వూర్శుడను, అని నానా విధాలుగా తన్ను తాను నిందించుకొంటూ స్వయంకృతాపరాధాగ్నితప్తుడై విలపించును భూమిని బడిపారలసాగిను. నా కోనమై పరలోకమేగితిని నేనిటనే యుంటిని గదా! ఊరకనిను మోసపుచ్చితిని నాయట్టివానికి ప్రాయశ్చిత్చంలేదు నీవు లేకుండా ప్రపంచం శూన్యంగా తోస్తున్నది నాయాకలిదాహము లెజింగీ బ్రోచెడిదానవు. నీయందమున సేద దీరెడివాడను మీమృదమృధుర భాషణమున తృప్తినందువాడిని ఈ సమాచారం విని సుఖులు వచ్చి ధృతి వాక్కులనాడిరి.

ఈ పరిస్థితి పరికింప వైరాగ్యం ప్రతి ఒక్కరిలోనూ ఉద్భవిన్తుంది కాని లోలంలో యిది సహజంగా అంతటా జరిగేదే, గుజరాతు దేశమున డబ్బునిచ్చి ఏడువజేతురట. గృహస్తులు మైనంగా (్రేత సంస్కారం చేస్తారు. ఎవరమైన ఒకనాడు పోవలసిన వారేగదా! ఒకరుముందు ఒకరు వెనుక అంజేగాని పోయినవారితో మనం పోలేం గదా! ధైర్యం వహించి యుండవలెనని ప్రజలు స్నేహితులు పలికిరి. కొందరు మిరు (ప్రజ్ఞావంతులు మావంటి వారికి చెప్పవలసిన బేలవలె అడలటం తగదు, అని వాక్రుచ్చిరి.

కుండనిండుతుంది ఖాళీ అవుతుంది. తాతపోతాడు మనమడూపోతాడు యీ ప్రపంచంలో ఉన్న మనషులందరూ ఎవరికి ఆయువు తీరగా వారు వెళ్లవెలసిందే అందరికీ జరిగేదే, దీనిగురించి జ్ఞానులు వివేకవంతులు ద్యుఖింతరు జీవానికి (ఆత్మకు) నాశం లేదు కేవలం దేహం మాత్రమే రాలిపోతుంది జీర్ణవస్త్రం త్యజించి నూతన వస్త్రం సహజంగా జరుగుతుంది. దీని గురించి పామరుని వలె దుఃఖింప తగదు.

14ర5్‌

తెల్లవారి పింగళ అస్థికలను దీయ సమకట్టగా వారిని వారింటి దు;ఖిస్తూ అహోరాత్రులు శృశాన వాటిక యందే యుందడసాగేను. ఈ వార్త విక్రముడు మొదలుగు వారు విని భర్తరి కడకువచ్చి భర్తరి స్థితిని గని పింగళను తలచుకొని దు;ఖించారు. యముడు నాగ్భహరత్నాన్ని అపహరించాడు. ఆమె మెట్టిన వారింటికి, పుట్టిన వారింటికీ కీర్తిని దెచ్చినది ధన్యురాలు అని పొగడిరి. ఎన్నో విధాలుగా దుఃఖభోపశమన విషయాలు నివేదించి భర్తరి మామూలు వ్యక్తిని వయయత్నించారు గాని ఆయన పింగళ స్మరణ వీడడయ్యెను. ఇలా 10 రోజులు గడిచాయి ఉత్తర క్రియ చేసి విక్రముడు శుచిర్భూతడయ్యెను 13వ రోజు జాతి పంక్తి భోజనమిచ్చి దాన ధర్మాలు రాజాసనంపై కూర్చుండెను.

మిత్రుడైన భర్తరీ మాత్రం శృశానం విడువిక అచలుడై కూర్చున్నాడు. విక్రముడు ప్రతిరోజూ ధృతివాక్యములు జెప్పుచున్నాడు. ఈ విధంగా అకులు తింటూ నీళ్లు త్రాగుతూ 12 సం॥లు గడచినవి నాకాంతను తీసుపొవడం భాష్యమా? ఘడియా ఘడియకు స్మరిస్తూ వున్నాడు శరీరం చిక్కినది ప్రాణం కంఠముదున్నది హరినామంజపిస్తున్నాడు.

కుమారుని పరిస్థితిని గమనించిన సూర్యునకు మనస్తాపం కల్గింది. బాధ చూడలేక దత్తాశ్రేయుని. వద్దకు వెళ్లాడు ఆ(వ్రిసుతుడు సాదరముగా నాహ్వానించి ఎందులకై యిటువచ్చితివని ప్రశ్నించెను. ఓ ద్విజోత్తమా! అన్నియు తెలిసియుండి మరల నన్నడునేల శ్లాభర్తరీ నాథుని స్థితి విషయంగా వుంది. అతనికి హితమొనర్పుము అనగా దత్తుడు దివ్యదృష్టిని సమస్త మూగ్రహించెనో మనస్సు మెత్తబడినది. సూర్యదేవా! తాము నిశ్చింతగా వుండండి త్వరలోనే స్వస్థుని చేయుదును నాశిశ్యులైన మళ్చీంద్రుడు ఆతని శిష్యుడు గోరక్షుడు (ప్రజ్ఞాశాలురు. తీర్థాటనంలో యిటకు వస్తారు. వారినట పంపి, శుద్ధ మర్షానుసారి నాసరింపజేసెద తాము వెళ్లిరండని పలుకగా సూర్యుడు స్వస్థానమునకు వెలెను.

శ్రీ దత్తుడను, నవనాథులను కరుణింప 28వ ఆధ్యాయము ముగిసినది. ఓం తత్సత్‌ ఓం శాంతిః! ఓం శాంతిః! ఓం శాంతి!!! 146

29. వకోనత్రింశదధ్యాయము

గోరక్షుడు మశ్చీంద్రుని గర్భాద్రిని యుంచి తీర్జాటనకేగెను తిరుగుచు తిరుగుచు “ గిరినార' పర్వతానికి వెళ్లినాడు. అక్కడ దత్తాత్రేయుని కలిసి నమస్మరించాడు. దత్తాత్రేయుడు గోరక్షుని లేవనెత్తి కౌగిలించుకొనియెను గోరక్షుని తన వద్ద కూర్చుండ బెట్టుకొని మళశ్చీంద్రుదెటనున్నాడని ప్రశ్నించెను. నీవు నిరపేక్షడవై అతని వదిలి భూమిపై తిరుగుచున్నావా? యని ప్రశ్నింప స్వామి! మశ్చీంద్రుడు గర్భాద్రిని జపతపాలలోనున్నాడని తెలిపెను అది విని వత్సా! నాకొక పని గలదు. ఆకార్యం నెరవేర్చుమనెను. అదేమని అడిగాడు గోరక్షుడు, * భర్తరీ నాథుడు భార్యావియోగ దుఃఖంతో 12 సం ।లుగా విలపిస్తూ చింతిస్తున్నాడు. వాని వద్దకు అనగా నదివిని గోరక్షుడు తలయూచి ఓ మహారాజా! ఈ కార్యం తప్పక నేరవేర్చగలను మీ అనుగ్రహముండ ఇనుము వంటి వానిని సువర్డని చేతును అని పలికి అనుమతి వడసి బయళ్టేరెను.

వాయు అస్త్రం జపించి ఆకాశమార్గమున అవంతికి చేరెను శృశానమందున్న భర్తరీని గని చింతిల్లినాడు. భర్తరీ ఆస్తిగత ప్రాణుద్రైయున్నాడు నోటినుండి ధ్వని మెల్లగా వెల్తోంది. హే రామా! పింగళను వేరుచేసి నన్ను అభాగ్యునొనర్చితివా? యను మాటలు విని ఆకలితో నున్నపుడు రుచిపై దృష్టియుండదు అని భావించి కుమ్మరి యింటికి వెళ్లి ఒక కుండను తెచ్చి బాతలీ యను పేరు పెట్టెను చిత్ర విచిత్రపు రంగులు పూసి మెరిసేటట్లు చేసాడు లోపలి పచ్చిగానె ఉంది పైన తళతళ లోపల శూన్యం భర్తరీ యొక్క పరిస్థితియు నట్లే యున్నది కుండను తీసికొని భత్తరీ దగ్గరకు పోయెను ద బాలుర కుండతో సహా ఏదో తగిలి పడ్డట్లు క్రిందపడెను కుండ పగిలెను ఆకుండ యొక్క పెంకులను చూస్తూ మూర్చపోయి తిరిగి లేచినట్లు నటించి. ఆహా! నాతల్లీ! ఎలా పగిలిపోతివి అని దుఃఖిస్తూ పెంకులనొక చోటికి దెచ్చి చూస్తూ రోదింపసాగెను. అదేపుడు నిన్నెట్లు పగులగొటెను అయ్యో! నన్నాంటరిని చేసీతివా! నీవు పగిలినంత నేనెందుకుండాలి. నా బ్రతుకు ఎడారి చేసి వెళ్లితివి గదా! నేనూ చస్తాను నాచావును నేను కల్యాణంగా భావిస్తాను ఈ మాటలు విన్న రాజు పకా పకానవ్వాడు వీడు మరణిస్తే కుండకేం లాభం వీడికేం లాభం? అంటూనవ్వాడు భూమిపై బడి గోరక్షుడు హృదయానిదారకంగా ఏడుస్తున్నాడు నా ధనాన్ని పోగొట్టుకొంటని అయ్యా! పరమేశ్వరా! నా పరిస్థితి నెలా చేశావయ్యా! అంటూ వడుస్తున్న భర్తరి పింగళను మరచి నవ్య సాగినాడు.

భర్తరి తన మనంబున * వోక దమ్మిడీ ఖర్చులో వస్తుందీ కుండ' దాని కోసమింత

కేశ?

చింతిల్లుట ఆశ్యర్యంగా వుంది అని అలోచిస్తూ ' ఓ యోగీంద్రా' నీవేలా దుఃఖించుచున్నానని (ప్రశ్నించెను. ఒక గవ్వకు ఒక కుండ వస్తుంది. దాని కొణకై ఇంతగా రోధించడం చిత్రంగా వుంది. ఆనగానే గోరక్షుడు అయ్యా! తమ రెండు కేడుస్తున్నారో తెలుసుకోవచ్చా అనగానే పింగళ యను నాభార్య మరజించినది ఆమెను మరచి పోలేకపోతున్నాను. అనవిని గోరక్షుడిలా అన్నాడు. పింగళ వంటి కన్యల్ని క్షణంలో తెచ్చి యిస్తాను కాని యిట్టి కుండ దొరుకుతుందా? భర్తరి యిదివిని నాకు పింగళి వంటి కన్నెలనేకం తెస్తానంటివి. 100 కుండల్ని నీకిస్తాను పింగళంబోలుకన్యను తెచ్చి యివ్వగలవా? అని అడిగాడు. గోరక్షుడు మనస్సు కరిగింది. నాటు అటువంటి కుండలు వండ ఇవ్వగలవా? నీరులేని మేఘాలు గర్జిస్తాయి కాని ఒక చినుకు రాల్బవు మృగతృష్ణ దప్పిని మాన్సదు, కాటుక నల్లగా వుంటుంది కాని చీకటిని తొలగించదు రాజా! లక్షలాది పింగళలను చూపిన నాకేమిచ్చెదవు? అనవిని నారాజ భోగాలు సమస్తం నీకివ్వగలను అని అన్నాడు భర్తరి. మనకు సాక్షియెవరు ? అని అన్నాడు గోరక్షుడు రాజామాట విని పంచభూతములే సాక్షి పశుపక్షాదులు సాక్షి * సూర్యచంద్ర నక్షత్రాలు”. సాక్షి అన్నాడు భర్తరి. గోరక్షుడు పింగళనామంతో కామినీ అ'స్తాన్నీ జపించి ఊర్ధ్వం వైపు చూస్తూ భస్మం చల్లాడు పింగళలను బోలు స్త్రీలు అనేకంగా దిగారు రాజువారినందరిని తన చుట్టు కూర్చుండ బెట్టుకొని తన పూర్వ స్మృతుల్ని వారితో జ్ఞాపకం చేస్తున్నాడు పింగళ యొకర్తె ఏమి దాచకుండా వివరించింది ఓ! ప్రాణేశ్వరా! నావిరహ శరీరం నీఅంతః కరణమందున్నది. మృణ్యయదేహనికై ఎందుకీ ఆరాటం దైవ చింతనచేస్తూ మోక్షగ్రామివి కమ్ము. ఈ గోరక్షుడు నన్ను పుట్టించి అనంత రూపాలుగా చేసినాడు ఇహ సౌఖ్యాలు అనర్ధాలు, అశాశ్వితాలు, శాశ్వితానంద ప్రాప్తికై చరించు అని ముందు కూర్చుండెను మి జన్ముధన్యం చేసికోండి అని అని పలుకుచుండ గోరక్షుడు భర్తరిని చేతులతో లేపి ఓ మహీపాలా! నాగురువు మశ్చీంద్రుడు మహామహిమాన్వితుడు దత్తుని శిష్యుడు ఇంతకుముందు నీకు దత్తకృప లభించింది. మళ్చీంద్రుడు నీకు సోదరుడు నేను కూడా శిష్యగణములోని వాదనే నీవు నాకు నమస్మరించడం తగదు. రాజా! నీకు బహికానందం పట్ల మక్కువ యున్నదా? లేక మోక్షార్థం పయనిస్తావా? (వైరాగ్యంతో జీవిస్తావా?) నీమనస్సు నందలి కోరిక యేమో సెలవిమ్మనెను గోరక్షుడు స్వామో! నీకి ఐహిక సుఖాలపట్ల విరక్తి కలిగింది దత్తుని దర్శనం చేయించు ఈసిరి సంపదలు (ఈషణత్రయాలు అశౌశ్వితాలు పూర్ణయోగ సాధనలోమునగ గోరుచుంటివి. అని పలుక 148

గోరక్షుడు రాజా! పింగళతో సుఖించు, నీచిత్తమును తృప్తిపరుపుము అన విని రాజు ఒకరికొరకు యింత బాధనను భవించితిని ఇక పింగళల జోలికిపోను కాలమును వ్యర్థం చేయను ఒక తేలు కుట్టిన ఎంతో బాధగలుగుతుంది వేల తేల్లుకుట్టినచో ఇంకెంత బాధయో తోచదు. తలచుకొంటేనే భయంగా వుంది వీరందరికి ఆదృశ్యం చేయి రాజవైభవం మిరు సంబాలించుడు. నాస్వామో తరణాబ్దముల జూపి కీర్తినందుడు మంచిదని పింగళులందర్నీ మాయం చేశాడు గోరక్షుడు. భర్తరి తోడ్కొని రాజ్యమునకు వెళ్లెను. అచటి ప్రజలంతా భర్తరినిగని ఆనందమొందారు. విక్రముడు గోరక్షుని పాదాలకు నమస్కరించి కనక సింహసనంపై కూర్చుండబెట్టి షోడశోపచార పూజలొనర్చినాడు. చేతులు జోడించుకొని స్వామి! భర్తరి పింగళ విరహంలో మునిగినాడు వారినెట్లు సావధాన వరిచితిరో యొజీగింపుడనెను. గోరక్షుడు మొత్తం వివరంగా చెప్పి తదుపరి వైరాగ్యసంకేతం చూపి ముందటి కార్యం వివరించెను విక్రముడత్యంత సూక్ష్మ బుద్ధిగలవాడు గోరక్షుని సంకేతార్థాలు అర్థంచేసుకొన్నాడు.

స్వామి! మిరు చాలా మంచి పనిచేశారు. కాము మాయందు దయయుంచి 6 మాసాల వరకు యిచ్చటనే వుండండి చాలా రోజులు నుండి ఆహారం తీసికోలేదు బలహీనంగా వున్నాడు అన్నంతినేలా చేసి బలవంతుని చేయవలె అనగానే గోరక్షుడిలా అన్నాడు భర్తరి యిచట వుండటం క్షేమంకాదు. అని పలికి 1200 రాణులకు యూ వృత్తాంతం చెప్పినాడు. వారు మనస్సు చిన్నబుచ్చుకున్నారు. మాభాగ్యాన్ని దోచుకొనుటకు విచ్చేసినాడు అని విలపించారు 3 రోజులు అచటనే వుండి భర్తరీతో కూడి పయనమాయెను సాగవంపుతూ విక్రముడు నమస్మరించాడు. స్రీలెల్లరు దుఃఖితులైరి. గోరక్షుడు భర్తరీ విక్రములు గ్రామం బయటకు వచ్చిరి. భర్తరీతో గోరక్షుడు ఓ భర్తరీ! గొప్ప రాజయోగం కలదు దానిపై నీ మనస్సున ఆ కోరిక యున్న నాకు చెప్పుమన్నాడు. భర్తరీ యిలా అన్నాడు స్వామి! ఈ వైభవాలను నాకు నక్కువలేదు. యోగాచరణద్వారా! ముక్తి నందాలని వుంది యోగానంద పొందాలని వుంది.

గోరక్షడు తన శైలి శింగి, కంఠములను యిచ్చి బిక్షజేలె, కుబడి, పావడి యిచ్చినాడు. ఈ వైభవం పయనంతో సమం అంతః పూరానికి వెళ్ళి కామినులందరి వద్ద బిక్షగొని తెమ్మని పంపాడు భర్తరీని వారికి తుచ్చంగా భావించుమన్నాడు గోరక్షుడు. అంతఃపురంలోకి భర్తరీ వెళ్లి 'అలక్‌నిరంజన్‌' ఈ మాట విని భర్తరిని స్రీలందరు చూచారు నాధ పంథా వేషమందున్న నాతనిస్థితిని తమ వియోగ స్థితిని గమనించి పెద్దగా వేడువ దొడంగిరి. కొందరు భూమింగూలిరి, కొందరు మూర్చిల్లిర, మరికొందరు తలబాదుకొనుచు

1త9

నేడ్పులంఘించిరి, దాసీజనం రాణుల దుఃఖము నాపయత్నించిరి. ఓ విధాతాః మానొసట నెట్టి వ్రాత వ్రాసితివయ్యా ఇంత చక్కని గుణవంతుడైన రాజును 20 జన్మలలోనైన చూడలేము అందరిని అప్యాయతతో సంతసింపజేయువాడు దూడను వదిలి ఆవువెడలినట్లయ్యెను. మమ్ముచూడక నుండువాడు గాదు. ఇప్పుడు ఇంత కాఠిన్యమునెట్లు పూనెనో తోచదాయె అనుచు అందరును అతని చుట్టుచేరి మమ్ము వదిలి దూరముగా వెడల వలదని బ్రతిమాలిరి. మాప్రాణములు దీసిపొమ్ము నీవు లేకుండ మేము బ్రతుకజులము ప్రభూ! ఎందుకింత కాఠిన్యము వారి మాటలు విని క్రోధంతో వెనుదిగిగాడు భర్తరీ ఇదియంతయు గుప్తుంగా గమనిస్తునే ఉన్నాడు. 12సం! లుగా శృశానంలో నుంటిరి ఇప్పుడేమో శాశ్వతంగా వెళ్లిపోవుచున్నారు మమ్ము గ్రామం బయటికి విచ్చేసినాడు. భర్తరి. విక్రమరాజు ఉజ్ఞయినిలో స్రీలు తమ తమ స్థానముల జేరిరి. భర్తరి అడుగులలో అడుగు వేస్తూ ఆయన వెంటే గోరక్షుడు కొంతదూరం వెళ్లాడు. విక్రముడిక అంతపురంలోని కోలాహలాన్ని వివేకంతో అణచి ఊరడించాడు. భర్తరి గోరక్షులు నడుస్తు పోతున్నారు. కృశించిన శరీరుడైన భర్తరికి నడవటం చేతగాకుండనైనది గోరక్షుడు భస్మం జపించి దానిని నొసటికి పెట్టగా అవలీలగా క్షణంలో గిరినార్‌ పర్వతం చేరినాడు. అక్కడ దత్తాత్రేయుని గని ఇద్దరును సాగిలబడి నమస్కరించిరి దత్తాశ్రేయుడు వీరిద్ధరను కన్న సుతులగా నతి (పేమతో నాలింగనం చేసికొని వరద హస్తమిచ్చి వారి ప్రయాసను మాన్సెను. నాయానా! గోరక్షా! భర్రరీ కొజకు నిన్ను కష్టపెట్టితిని అనుచు వారిని ఊరడిల్లా చేసెను. మోరిరువురు అనేక ప్రయాసనందితిరి. మిరు సదా ఒకరి కొకరు అండగానుండి లోకకల్యాణం తమ కల్యాణం కొజకు పాటుపడండి అని దత్తుడాశ్వీదించను. శ్రీ దత్తుడను, నవనాధులును కరుజింప 29న ఆధ్యాయము ముగిసినది. ఓం తత్సత్‌ ఓం శాంతిః! ఓం శాంతిః! ఓం శాంతిః!!! 150

80 (త్రింశదధ్యాయము

శ్రీ దత్తుడను, నవనాధసిద్ధులను కరుణజింప వ్రాయించిన విధంగా వ్రాయు

చుంటిని. చదివి తరింవుముః॥

ఇరువురు స్నేహంతో దత్తుని కడ మూడు రోజులుండిరి. 4వ రోజున దత్తాత్రేయుని అజ్ఞానుసారము మళ్చీంద్రుని కొజకు గోరక్షుడు బయలుదేరెను.

రాజుకొరకు దత్తుడు నాథదీక్ష నొసంగి వరదహస్తము శిరముపై నుంచి చిరంజీవ పదమునిచ్చెను ఎంత కాలంభూమి వుంటుందో అంతకాలం చిరంజీవిగా నుండగలవని చిరంజీవిని చేసినా ప్రసాదం యిచ్చి అభ్యాసారంభం చేసెను.

(బ్రహ్మజ్ఞాన రసాయనం అన్ని పాపాలనూ దూరం చేస్తుంది. కవిత్వం, జోతిష్యం, వ్యాకరణం, ధనుర్విద్య, జలతరుణం సంగీతం వైద్యము మొదలగు విద్యలెల్లానేర్చాడు. అశ్వారోహణం అంతకు ముందే నేర్పియుందేను మోమాంస పాతంజలయోగశాస్త్రంలో 'ప్రావీణ్యనానర్చెను.

వాతాస్తం, జలదాస్త్రం, ఆగ్నేయాస్త్రం, కామాస్త్రం, వాతాకర్షణ, వజ్ర, పర్వత, వాసన, వారుణ, ఇంద్ర, నాగ, ఖగ, సంజీవని, (బ్రహ్మస్తాదులెల్ల అభ్యసించెను దేవ, కాళమోహన, రుద్ర విరక్తాస్త్రములందు నిపుణనొనర్చెను నిర్వాణ దానవ, స్తవన, కార్తిక, స్వర్శ, విభక్త, మానవ, విహంగ, ప్లవంగ కామ్య, అన్నిటిని ఉపదేశించెను. శస్త్ర విద్యలో అతడింతకు ముందే నిపుణుడు త్రిశూల, పరుశు అంకుశ, ధనస్సు, కోమర, అసీలత, పరజ, ముద్దుర, మండూక, చక్ర, గధా, దారుణ యంత్రము కుఠారాది విద్యలలో నేర్పరి. గురుముఖంగా మాత్రం ఆస్త్ర విద్యలభ్యసించాడు. శాస్తాస్త విద్యల్లో నేర్చరినొనర్చి శాంబరీ విద్యను ప్రసాదించి దత్తాశ్రేయుడు ఇంటికి బంపెను.

ఎచటనాగ, పున్నాగ, ఉభయముల కడనే దేవతలు వసింతురోయాచోటికి పంపెను. అచటికి జేరీ వీరత్వము సాధించెను. భర్తరి పూర్వం మళ్చీంద్రుడు జలకుందాల వద్ద చేసిన తూరున భర్తరియు చేసి సకల దేవతా వశీకరణము సాధించెను తిరిగి వచ్చి గిరినార్‌ పర్వతమునుండి దత్తాత్రేయుడు ఐదరికాశ్రమం తీసికొని వెళ్లాడు. అచట పూర్ణ తపం కొకు కూర్చుండబెట్టి గిరినార్‌కు స్వయంగా మళ్చీంద్రువి రాకపై ఎదిరి చూడసాగాడు. దత్తుడు గోరక్షుడు గర్భ గిరికి వెళ్లి మళ్చీంద్రునికి నమస్కరించి ఓ గురునాథా! మిమ్ముల కలవడానికి

151

దత్తాత్రేయుడు నిరీక్షిస్తున్నాడు అతనిని కలిసి ఆనందించండి మళ్చీంద్రుడీ వార్త విని తాను సైతం దత్తుని గలువ నిశ్చయుడయ్యెను కొన్ని దినములటవసించి “విదర్భ! దేశముఖంగా ఇద్దరూ పయనమైరి. అచట కౌండిన్య గ్రామంంలో బిక్షాటనకై యిరువురు బయలదేరిరి. అచట శశాంగన రాజు తనసుతునిపై కోపంతో నున్నాడు. తన దూతలతో కాళ్లు చేతులు నరికించి నాలుగు త్రోవలంబవైచెను కొడుకునకిట్టి ఘోర శిక్ష విధించుటకు కారణం బేమిటనగా! శశాంకుడు ప్రజ్ఞా ధార్మికత గలవాడు. ధౌర్య, బెదార్య బలసంపత్తులెల్ల నుండియు సంతాన రహితుడై యుండెను దానివల్ల ఉద్విగ్సుడై రాజవైభవ రాజభోగముల యందిష్ట పడకుండెను. సదావకాంతమున చింతాకులచిత్తుడై యుండేవాడు. ఒక రోజు ఆయన భార్య మందాకిని ఓ నరేశా! సంతానం లేకుండుట వల్ల చింతిల్లుట ఆజ్ఞానము లలాట లిఖితం ఎలావుందో? అలా జరుగుతుంది. సహజస్టితిని పొలన సొగింపుడు చింతాగ్నిలో దగ్గుడవు కావద్దు. అని పలికిన పలుకులాయన చిత్తమును మార్చదయ్యెను చాలా రోజులీ విధంగా చింతొక్రాంత చిత్తంతో గడిపాడు ఒక రోజు అతి కఠిన ధీక్షను శివుని ఆరాధింప దొడగెను రాజ్యపాలనా భారం మంత్రి సత్తమునికి కప్పగించేను. కొందరు సేవకులతో దక్షిణదిశగా పయనమయ్యెను రామేశ్వరం దర్శించి శివసాక్షాక్కారం పొందాలని వెళ్లి తుంగభద్ర, కృష్ణా సంగమన్థానంలో శివపార్వతుల మూర్తుల నర్చించి ఆరాధించుము కోరికతో పూజించుము దాని ప్రభావంతో నీకు సంతాన ప్రాప్తి కలుగుతుంది. నీ కోరిక తీరుటకు మరో ఉపాయం లేదు అని నుడివెను. రాజు స్వప్న వృత్తాంతం విని సంగమస్థలంలో పరికింపగా పూజరహిత శివలింగం గోచరించింది. దాన్ని శాస్రోక్త విధిని పునః ప్రతిష్టించి ఆరాధించెను. ఈ పూజాకార్యక్రమం జరుగు విషయం నలదెసలా వ్యాపించి అనేక జనం రాసాగిరి అందరూ జయ జయ ధ్వానాలు చేస్తూ శివుని భజింప సాగిరి అచటికి సమీపంలో భద్రసంగమ మన గగ్రామమొకటి కలదు. ఆగ్రామంలో పమనిష్టా గరిష్టుడైన మిత్రాచార్యుడను బ్రాహ్మణుడుందేవాడు ఆయన భార్య సరయూ పవివ్రత, వారికి కూడా సంతానం లేనందున వారు కూడా శివన్నే పూజిస్తున్నాడు. ఇలా కొన్ని రోజులు గడిచిన యనంతరం స్వర్గమున శివుని చుట్టూ ఒక దినం సకల గణాలు కూర్చుని గడిచిన యనంతరం స్వర్గమున శివుని చుట్టూ ఒక దినం సకల గణాలు కూర్చుని యున్నారు. అది రత్న వైడూర్య మణీయుత భవనం అసభలోకి శివుడు సులోచన యను యవ్పరసను పిలిచినాడు ఆమె అందరకు నమస్కరించి 152

నాట్యమారంభించినది అనాట్యం మనోజ్ఞంగావుంది. నాట్యంచేస్తూ ఆయప్పరస శివునితో రతి సుఖం పాందాలనే కోరిక దీర్చనెంచి ఓ! సులోచనా! నీకోరిక తెలిసినది ఏతత్మారణంగా నీవు మర్యలోకాన తుంగభద్రా క్టూష్టా సంగమస్థానంలో బ్రాహ్మణ ప్రీవై జన్మిస్తావు. అచట నీతండ్రి మిత్రాచార్యుడు తల్లి సరయులగర్భమున జన్మించుమని శపించెను.

సులోచన భఖీతురాలై దురదృష్టవశమున స్వర్గలోకచ్చుతి కలిగినది మనము వేరే కోరికయుండ శివరతి మనమునదగిలి లాభహీనురాలనైతినని దుఃఖించినది. మాణిక్యాలు ధరించ గాజు పూసలైనట్లు దురవస్థ పాలైతినని చింతించినది. సామి అల్పురాలను మారలు లోకసితలు, దయామూర్తులు నాకు కలిగిన చిత్తభ్రమ కిట్టి ధరుణమైన శిక్షయా? ప్రభూ! శాపోపహతిని (ప్రసాదించుమని ప్రార్థించెను అన విన శివుడు తృప్తినంది సులోచనా! నన్నే కోరితివి నీకు భూలోక ప్రాప్తి తధ్యము అటనా స్పర్శ సోకుటతో నీకు తిరిగి స్వర్గ ప్రాప్తి తధ్యము అటనా స్పర్శ సోకుటతో నీకు తిరిగి స్వర్గ ప్రాప్తి జరుగుతుందని తెలుపగానే సంతుష్టయై వెళ్లిపోయినది.

శివునారాధించు మిత్రాచార్య సరయూ దంపతులకు సంతానయోగ్యత సిద్ధించినది నవమాసములు గడువగా సులోచన వారి గర్భమున పెరుగసాగింది. ఒక శుభవేళ ఊర్వశివంటి సౌందర్యంతో పుత్రికారత్నం జన్మించింది సకల శుభసాముద్రిక లక్షణ యుక్తమై కాలముగడువగా 12 సంవత్సరముల ప్రాయమునవడెను. బాల్యాదస్థనుండి శివునే ఆరాధిస్తూ అతనినే పతిగా తలంచుచుండెడిది.

ఒకనాడు తలిదంధ్రులను విడిచి శివలయమున ప్రవేశించినది అది ఏకాంతం జయ జయ మవహాదేవశంభో! యంచుతల భూమిపై నుంచింది శంకరుడు గుప్తంగా నామె చర్యలగమనించ సాగినాడు ఆమె మిక్కిలి తేజోవంతంగా వెలిగిపోతుంది కామపీడితుడై రతి సలుప చింతించెను. తేజోరూపంతో నున్న శివుడామెను సమీపింపపోవ బాలిక భయపడి పరుగిడసాగెను. శివుడు కామాతురుడై ఆమె వెంటబడ్డాడు ముందు కదంబ (బాలికపేరు) వెనుక శివుడు పరువెత్తసాగిరి. శివుడామె ధరిచేరి ముట్టుకొనెను సివ స్పర్శ కలుగుటతో శాపంతొలగి సులోచన యధా స్వరూపమున స్వర్గమునకేగినది. కామోటేకియైన శివుని వీర్యం స్మలించినది. అది భూమిపై ఐడి అది నదియుందు పడి ప్రవహిస్తూ కృళ్ణి జలమున చేరినది చేపలు గుమిగూడినవి అదే సమయాన రాజు స్నానార్ధం కృష్ణకు వచ్చెను. స్నానం చేసి తీరంపై కూర్చున్నాడు శశాంకుడు అర్హమిచ్చుటకు సంధ్యా నంతరం నీటదిగి దోసిలి నిండా నీరు తీసికోగా ఆదో సిట శివరేతంవల్ల ఆయనకు మానవాక్ళృతిని బోలిన చిత్రం

153

కనబడింది మొత్తం అవయవాలూ ఉన్నాయి. అది గాంచి సంతోషంతో దైవ దత్తమైన ఈతడే మహానుభావుడో కానో వునోయని బాలుని హృదయానికి హత్తుకొని తన ఆశ్రమం చేరాడు. మందాకిని యను తన భార్య చేతికి ఆబాలుని నిచ్చెను. ఆమె మిక్కిలి సంతోషపడింది. దొరికిన విధం వినిపించాడు. శశాంకుడు పుత్రవాత్సల్య ముపష్పాంగ నామె స్తనములు చేపుకు రాగా పాలిచ్చి పెంసాగిరి 12 రోజులు గడిచినవి. 12 రోజున “కృష్ణాగురుడవే' నామకరణం చేసినారు. రాజు శివాలయం వదిలి కౌండిన్య గ్రామం బచేరాడు. కాలం గడుస్తూ వుండగా బాలుడు 10 సం ల వాడాయెను. తదుపరి బాలునకు పరిజయము సేయు సంకల్పించిరి. కర్థముడనే పౌరోహితులను పిలిచి సులక్షశోక్తయైన కన్య కొణకు వెదకనాదేశించెను. మంత్రి పౌరోహితులు రాజాజ్ఞ మేరకు కన్యాన్వేషణ సేయమొదలడిరి. ఎంత తిరిగినా గుజముకలిగిన దానికి సౌందర్యం లేదు. సౌందర్యం కలిగిన దానికి గుణం లేని వారు కనబడగా తిరిగి తిరిగి అలసిసొలసి తిరిగి నగరికి చేరినారు. రాజూ! రెండు సం। లుగా తిరిగి వేసారితమి కాని వరునకు తగిన కన్య లభ్యము కాదయ్యెనన్ని రాజానుమతిని ఇంటికి వెళ్లిరి. ఇలా కొన్ని సంవత్సరాలే గడిచాయి. చివరకు కాలమాసన్న మందాకిని దేహం విడిచింది. రాజు భార్యావిమోగ చింతతో కుముల సాగెను. దినములు గడువగా దుఃఖం మరుపుకురాగా భృత్యకోటి హితకోటి, వివేక వైరాగ్య వచనాలవల్ల తేరుకొని రాజ్యపాలన మారంభించెను. ఒక సంవత్సరము గడువగా భార్య శ్రాద్ధ వచ్చింది. పూర్తి చేయించాడు కామానలం పీడింప మరోమార్గం క్రొక్కకుండ జీవిస్తున్నాడు శశాంకుడు. ఒక రోజు మంత్రి పొరోహితులం బిలిచి కన్యాన్వేషణమేమయ్యెనని ప్రశ్నించెను. అంతవారు రాజా! ఎంతవెదకినా సుగుణరాశిని కానమైతిమని పలికిరి. మంత్రివర్యా! నాకు మారున కుదొరకకున్నను నాకొరకై వెదకుడని అజ్ఞనాసగెను. మంట్రి పురోహితులు ప్రయత్నించి చిత్రకూట రాజు కూతురు నచ్చినదని వివరించిరి. ఆరాజు పేరు భుజధ్వజుడు ఆయన కూతురు పేరు భుజావతి. మిక్కిలి యంగత్తె గుణవంతురాలని వివరించిరి. మంత్రిని పిలిచి అచటికి పంపినాడు. మంత్రివెళ్లి విషయం తెలిపి లగ్న పత్రికను తీసికొని రాజువద్దకు తెచ్చి చూపిరి. రాజు సపరివార సేతడై ఏగి లగ్నమాడి తిరిగి స్వస్థానం చేరుకున్నాడు. అప్పటి కాకన్యవయస్సు 18 సం।లు కొడుకు వయస్సు 17సం [లు భుజావతి ఏకాంతంగా భవనం నిర్మింప చేసికొంది. రాజులకు 154

కావలసినవి సమకూర్చుకొన్నది. వఏకాంతమందు సవతి కొడుకు కృష్ణాసాగరుడు స్వరూప లావణ్య శోభలకు, మాటలను పరికించి వినసాగినది.

ఒక రోజు సుముహూర్తమున రాజు వేటకై బయలుదేరెను. భుజావతి యిదే మంచినవుయవుని అట వన్తువులను తీనికొని కృష్ణాసాగరుని వడ్చకు చేరినది.పరిచారికలంబిలిచి యీతనిని తన ఇంటికి గొనిరండిని ఆజ్ఞాపించినది. పరిచారికలు వెళ్లి కృష్ణాసాగరునితో మిపిన్ని నిన్ను పిలిచినది పొందని తెలిపిరి. రాజు లగ్నం చేసికొాన్నయప్పుడే మాత్రమే చూచియుడెను. చాలా రోజుల గడచినది మంచి సుదినం అనుకున్నాడు. దూడ ఆవు ఎదిరిచూచినట్లును. ఆవు కొరకు దూడ ఎదిరిచూచినట్లు భుజావతి చేరినాడు.

భుజావతిపై అంతస్తునుండి కృష్ణాగరుని చూచి క్రింధికిదిగి శయన మందిరానికి వెళ్లాలని నిశ్చయించినది. ఆ గది ద్వారం పట్లుకొని నిలబడగా కృష్ణాసాగరుని పరిచారికలు తీసికొని వెళ్లిరి. భుజావతి పరిచారికలను సంకేతంతో పంపివేసింది. కృష్ణాగరుడు కల్లి కడకేగి నమస్కరించెను. ఆ సమయంలో ఆయమ కామానలదగ్గయై ఉన్మత్తయైయున్నది. మతుడు నమస్మరించినా అమె ఏమి అనలేదు. అదా గాంచి ఆశ్చర్యపోయాడు. కృష్ణాగరుడు దగ్గరకు వెళ్లగానే అతని చేతిని పట్టి నాకామానలంచల్లార్చుమని కోరింది. &! రాజు! నీ స్వరూపం సూర్యతేజం వలె వుంది. నేను కామంతో ద్రవించితిని చితి చేకుండా నా శరీరం మండిపోతుంది. కావున శాంతింవజేయుమని కోరింది. ఇది విన్న కృష్ణాసాగరడు అ(గ్రహోదగ్రుడై మూర్చురాలా! నాసవతి తల్లిని నీకిట్టి దుర్చుద్దియేల ? అడవిలో నుండ దంలచావా? స్తీ జాతికే తలవంపులు తెచ్చితివి చీ! యని స్వగృహం చేరాడు కృష్ణాసాగరుడు

భుజావతి కృష్ణాసాగరుని మాటలువిని చల్లబడి స్కృతిలోకి వచ్చి నేనెంత తప్పు చేసితిని, పరిచారికలారా! రాజుగారికీ వార్తను తెలిపిన రాజు నన్ను చంపగలడు నాకీలో కాన అపకీర్తి వస్తుంది. యీ అపనిందతో బ్రతికే కన్నా మరణమే శరన్యం నేను చచ్చెదనని విలిపింపదొడగెను,.

శ్రీ దత్తుడను, నవనాథులును కరుణింప 30వ ఆధ్యాయము ముగిసినది. ఓం తత్సత్‌ ఓం శాంధథిః! ఓం శాంతిః!!! ఓం శాంతిః!!! 155

31. ఏక (త్రింశదధ్యాయము శ్రీ దత్తుడను, నవనాధసిద్దులను కరుణింప వ్రాయించిన విధంగా వ్రాయు చుంటిని. ॥చదివి తరింపవుదడుః గత ఆధ్యాయమున సవతి తల్లి కృష్ణాసాగరుని కామాతురతయై కోరిక దీర్పుమని వేడ, నాతడు తిరస్మరింప, ఈ విషయం రాజునకు చెప్పినతనకు మరణము కలుగుననియు, అపకీర్తిపాలగుననియు తలంచి ఆత్మహత్యా ప్రయత్నము సేయుతలంచెను. అంతనొక చెలికత్తె అట్లు చావరాదనియు కృష్ణాసాగరుడే మిరు లేని సమయము చూచి నాదకతరదెంచి బల్మాతరించెనని చెప్పుము అంతట రాజా సుతుని చంపివేంయుమని దరూపాయమును , నూరిపోసి, కోపగృహమున విషయమున విరింఎపుమని తెలిపెను. శశాంకుడు మృగయావినోద్ధామేగీ తిరిగి రాజ్యమునకు చేరెను. రాణి కనపడకపోవుట వలన నడుగ నందొక చెలియ మహారాజా! ఎందుకోగాని కోపీగ్సృహమున కేగినదని తెలిపెను. రాజు కోపగ్భృహముకేగు కారణముడుగ ఏమియు సుత్తరమీయక నలగి కూర్చుండి యుండెను ఏడువసాగింది. ఆమె కంటనీరు దుడిచి నీదుఃఖమునకు కారణమేమని యడిగెను. నీకు దుఃఖమును గల్లించిన యాదూర్తుడెవ్చడో దెల్పుము తక్షణమే వాని యమపుతి కంపెదనని పలికెను. అంతనా ధూర్తురాలీ గతిని తక్షణమే పలుకజొచ్చెను స్వామో! ఏమని చెప్పుటకు సైతము నోరు రాకున్నది. నీకుమారుడు నన్ను ఏకాంతముగా నుండటగని యనుభవింపవచ్చెను. బలవంతంబున నాతని నాగదినుండి బయటికి (్రోసి తలుపు వేసికొంటిని మిరు రాకముందే యిక నాప్రాణత్యాగం చేద్దామనుకున్నాను కాని మిమ్ములను కడసారిగా దర్శించుకొని చావవలెనని నిశ్చయించి బ్రతికి యుంటినని పగలుపలికెను. రాజు ఆ మాటలు విని బడబానమేయ్రైనాడు వెంటనే ఒక దూత పిలిచి నాకుమాంరుడు వధింపుడని పలికెను వారు వెంటనే వెళ్లి కృష్ణాసాగరుని బంధించి వధ్యశాలకు గొనిపోయి రాజుకుమారుడు ఆగుగంటజేసి తిరిగి వచ్చి రాజా! నూ సుతుని వధ్యస్థలిని జేర్చితమని తెలుప రాజు వాని కాళ్ళు చేతులు నరికివేయుడని ఆజ్ఞాపించెను. దూతలకిది సాధ్యము ఆగుట లేదు కారణమెమో తెలియదు ఇంతలో కోపము తగ్గినదేమో మరొకసారి తెలిసికొందామని మరలా వెళ్లి యడిగిరి అప్పుడును రాజు అదే శిక్ష విధించుడవి తెలిపెను. 156

తిరిగి కాంతసేపపాగి మరల నడిగిరి అయినను అప్పుడిక ఇలా అన్నాడు వానిని (తోవల కాళ్లు చేతులునరికండియని ఆజ్ఞాపించెను.

దూతలు (భటులు) నిష్టూరమున నేగి మేనలో కూర్చుందడబెట్టుకొని నాలుగు తోవల వద్ద దింపి కాళ్లు చేతులు కట్టివేసి కూర్చుండబెట్టిరి. యీవార్త రాజ్యమున గావానలంలా వ్యాపించి గుంపులు గుంపులుగా 'ప్రజలీ దృశ్యమును చూడ వేంచేసిరి. ఎందరో ప్రాజ్ఞులున్నారు వివేకమతులున్నారు, కాని రాజు యొక్క కోప్రోదేకమున కెదురాడలేక బొమ్మల వలె నిలువబడిరి.

ఇక దూతలు మనలస్సులు రాయిగా చేసికొని కాళ్లు చేతులు నరికిరి, కృష్ణాగరుడు నేలకారిగెను. గ్రామమంతా భయాందోళనకు గురియైనది యీ సంఘటనను విపరీతముగా చెప్పుకొనసాగిరి. అందరును భయంకపితులైరి. కృష్ణాసాగరుని నుండి రక్తం ప్రవహించి నలుమార్తాలు రక్త సిక్తమైనవి. ముఖమున చెమటలు (గ్రమ్మినవి. శరీరము చల్లబడసాగెను. కనులు జేలవేయుచుండెను ్రజలీ ఘోరమును జూచి ఏడ్వసాగిరి రాజును మనమున దిట్టి పోయసాగిరి రాజునకు వృధ్యాప్యం రావడం వలన మతిచలించి పిచ్చి పిచ్చిగా ఇలాంటి శిక్షలు వేయడం ఏమిటి ? కాబోవు రాజును నిర్ధాక్షిణ్యముగా చంపించేను ప్రేమ, మాయ, అనురాగము లేని రాక్షసుడాయెనని నల్వురు నానారకాలుగా నిందించిరి. కుమారునే క్షమించని యీధూర్తుడు ప్రజలనెట్లు రక్షింపగలదని తలపోసిరి. సవతి తల్లి యెడల అనుచితంగా నర్తించిన నీతనికిది తగిన శిక్షయేయని కొందరు మట్లాడిరి.

అదే సమయాన గోరక్షుడు ఆ నాలుగు త్రోవల వద్ద జన సముహమును చూచి గర్భాదిని వీడి మళ్చీంద్రని అనుజ్జతో యిరువురు ఆచటకి చేరిరి గ్రామంలో తిరుగుచుండగా చిక్షకై అచటికి చేరిరి గుంపులోనికి గోరక్షుడు చోచ్చుకొనిపోయియేను. కృష్ణాసాగరుడు వికలమై బంగారపు చౌరంగిలో పడియున్నాడు. మళ్చీంద్రుని పిలిచి యీదృశ్యమును చూపించెను. మళశ్చీంద్రుడాతని స్థితిని కని మనసు ద్రవింప వాస్తవం తెలిసికొన ప్రజల వైపు దిరిగెను. ప్రజల నుండి కొంత విని సవతి తల్లి కుతంత్రమే కారణమని తెలిసికొని కృష్ణాసాగరుని పరికింప ఆతడు అవతారపురుషుని వలె గోచరించెను. మూర్చుడైన రాజును క్షమింపరాదు స్త్రీ వాక్యమును విని నిజమారయక నింతటి ఘోర కర్యామాచరించిన వాడికి భూమిపై విందరాదని మందిలో నుండి బయటపడి గోరక్షునితో నిజము దెలిపెను. బంగారపు “వౌరంగీ” పీటముననున్నందున నాతనిని వారు “ చౌరంగీ” యని పిలిచిరి. కృష్ణాసాగరుని బాగుచేసి రాజసదనానికి వెళ్లుదుము. ముందు చౌరంగిని రక్షించి నాథ పంథాలో చెర్చురకొనదలంచిరి.

157

గోరక్షుడు మళశ్చీంద్రునితో గురుదేవా! మన పంధాలో చేర్చుకొని చారంగివల్లనే రాజునకు బుద్ది జెపింపవలెనని తెలిపెను. ఆ రండను ముండను చౌరంగికి యప్పగించాలి. చౌరంగీని అడిగియే వాస్త్రవమరిసి ముందు జరుగు కార్యం స్థింరగా చేద్దామని పలికినాడు. ఉభయులు రాజు సదనమున ప్రదేశము చేసిరి. ముందు తమ పేర్లు చెప్పుడని యొక ద్వారపాలకునితో కబురంపిరి. అ భటుడు వెంటనే వెళ్లి యీ విషయం దెలిపినాడు రాజు మిగుల భక్తిని వడివడిగా నరుదెంచి మశ్చీంద్ర గోరక్షుల పాదముంటెను. సభలోనకి గొనిపోయి ఉచితాసనాలపై అసీనులనొనర్చెను. తాను చేతులు జోడించుకొని నిలవంబడి యుండెను. స్వామి! తమరేపనిపై వచ్చితిరో సెలవిండని ప్రార్ధించెను. చైతనైనంత మో శృవ్షచేసెదనని వేడుకొనును. రాజు! నీవల్ల శిక్షకు గురియైన కాళ్లు చేతుల్లేని యీ బాలుని మాకప్పగింపుడని కోరిరి. అంతనవ్వి స్వాములారా! ఆ బాలుని మోరేమి చేయుదురు అతడు శీవచేస్తాడందామా కాళ్లు చేతులు లేవాయే. మీకివ్టమైన తీనికొని పాండు అభ్యంతరమేమియునులేదు అని చౌరంగి యున్న చోటికి వచ్చిరి. అతనిని గొనిపోయి తమ శిబిరమున వాని కాళ్లు చేతులు కడిగిరి. చల్లబడిన కాళ్లు చేతులు వెచ్చజెసి భుజములపై

నెత్తుకొని బదరికాశ్రమం చేరినాము. అచట శివాలయమున ప్రవేశించి ఉమాశంకరులకు నమస్కరించి చౌరంగిన అచట వుంచి అడవనిలోకి వెళ్లిరి. అందు తిరగగా నొకచోట నాక గువాను చూచి దానిలో మరొక గుహ అందముగా నుండుటగని విస్మయంచెందిరి. దానిని పరికించాలని మళ్చీంద్ర గోరక్షులు అందు ప్రవేశించి చూచినారు, గోరక్షుడు ఒక పలుచని బడంను దెచ్చి అందువేసి చౌరంగిని అటనుంచ దలంచిరి. ఆ బండను ద్వారం వద్ద నుంచి శస్తాస్తాలు జపించి అటవుంచిన అ

శక్తి రాకుండ కట్టుదిటఓంటచేశాడు. చౌరంగిని దెచ్చి అందుంచిరి.

గుహ ద్వారం వద్ద విశాలమైన వృక్షం, క్రింద కూర్చుండిరి. మళశ్చీంద్రుడు గోరక్షుని గని నాయానా! ఇచటనే చౌరంగిని అనుగ్రహించి ప్రసాదమునాసంగుయని అదేశ్‌చెను స్వామి! మారన్నట్లే చేయుదునని వాక్రుచ్చెను. చౌరంగిని చూచి మళశ్చీంద్రుడు నాయానా! నీవిచటనే వుండి తపమాచరిస్తావా? యని ప్రశ్నింపతమ యాజ్ఞ యెట్లో అల్లే నడచుకొంటానని తెలిపి అయ్యలారా! నన్నిట వదిలినను తాబోలు తన (గ్రుడ్లను రక్షించు చందముగా నను మరవకుండా కాపాడవలెనని (ప్రార్ధించుచున్నానని వలికెను. చౌరంగి మాటలు విని

సంతోషపడ్డారు గోరక్ష మళ్ళ్చీంద్రులు. నాయానా! నీ దృష్టి యా బండపై చూచి యుండుయు. ఎప్పుడైనా జారిపడవచ్చు

158

మేము నీకు పరమొసంగుదుము. బండపై నుండి దృష్టి మరల్చకుము దృష్టి మరల్చినచో అది నీపై పడగలదు. కావున జాగ్రత్తగానట్లే దృష్టిని నిల్చి సాధనచేయుము అని పలికిరి.

గోరక్షుడు పోయి మంచి ఫలాలు తెచ్చి అతని ముందు వుంచి వీటిని తింటూ తనం కొనసాగించుమన్నారు. మేము తీర్థాటనకు వెళ్తాము అని బండకు ద్వారమునకు బంధముగా వేసి మరలవస్తామని చెప్పి వెళ్లిరి తపమారించటానికి చాముండను స్మరింపగానే దర్శనమిచ్చేను. ఓ యోగీంద్రా! కోరిక యేమో తెల్పుము చేయుదునని అడుగగా ఓ శుభాననా! నా ప్రాణం యిచట వుంది. అతనికి (వౌరంగికి) తపమాచరించటానికి రోజూ ఫలాలు తెచ్చి యిమ్ము నీవు వాటిని గుప్తముగా నివ్వవలెను. అతనికి నీ యునికి ఆయనకు తెలియరాదు అని తెలిపి తీర్థాటనకై వెళ్లిరి. త్రోవను నడుస్తు గిరినార పర్వతం మీదికి వెళ్లిరి. చాముండా వారు తెలిపినట్లు రహస్యంగా ఫలాలు తెస్తూ సేవిస్తోంది. కాని చౌరంగి బండపై దృష్టి మరల్చిన ప్రాణం పోతుందని తెలిపి పోవుటతో అదే భయంతో ఫలాలను సైతం తినకుండా గాలియే భోజనంగా కదలకుండా కూర్చుండెను. నామజపం చేస్తూ దృష్టిభ్రష్టం కాకుండా వున్నాడు చౌరంగి.

దృష్టినేకాగ్రం చేసి నరంతరం నామజపంచేస్తూ వుండగా మనోనాశం సంభవించి యోగం సంభవించినది శరీరం కృశింప సాగింది. కాలం గడిచిన కొద్ది శరీరం అస్థిపంజరంగా మారింది. కేవలం చర్మం ఎముకలపై బట్ట కప్పియుంచినట్లుయినది. ఎంత వరకు శరీరంలో ప్రాణం వుంటుందో అంతవరకు అస్తి, త్వచ వుంటుంది. అతనిపై పుట్ట పెరిగింది. మంత్రమొక్కటి మాత్రం వినబడుతోంది. తపం కొనసాగుతూ వుంది ప్రాణశక్తి నిలిచియుంది దైవానుగ్రహం ఎట్లున్నదో ?

శ్రీ దత్తుడను, నవనాధులను కరుణింప 81వ ఆధ్యాయము ముగిసినది. ఓం తత్సత్‌ ఓం శాంతి! ఓం శాంతిః!!! ఓం శాంతిః! 159

3౩2 ద్వాత్రింతదధ్యాయము

త్రీ దత్తుడను, మననాధసిద్ధులను కరుణించి వ్రాయించిన విధంగా వ్రాయు

చుంటిని 1 చదివి తరింవుడు॥

గత అఆదధ్యాయమున మళశ్చీంద్ర గోరక్షులు చౌరంగిని తవవబను కూర్చుండనియమించి వెళ్లియుండిరి. గిరినార పర్వతం చేరి దత్తాత్రేయుని దర్శించి నమస్మరించిరి. ఈనాడు నా మాతృమూర్తి వచ్చినది. నీ కొణికు ఎదిరిచూచాను. ఓవత్సా! చంద్రున్ని ఆగమనం వైపు సముద్రముష్పాంగినట్లు నీకై ఎదిరి చూచితిని నూదూడ (నాశిశ్యుడు) నాకు దొరికినాడు. ఇప్పుడు నన్నొదిలి వెళ్లకు అని పరస్పరం యోగక్షేమాలరసికొని జలంజలంఏకమైనట్లు కలిసిరి. భోజన, శయన, ఆసన వసనములు ఒకే చోట జరిగెడిది. ఈ విధముగా 6 మాసములు గడిచినవి.

ఒక దినము గోరక్షుడు తీర్ధ స్పానార్ధం వెళ్లాలని తలంచాడు. ఓ మహారాజా! తీర్ధ సాధు దర్శనార్థం నాకనుజ్ఞ ఇమ్మని కొరేను భూభ్రమణం చేస్తానని కోరెను. తదర్ధమై నేను జన్మ నెత్తితిని. జగత్తులోని అజ్ఞానము వాపుటయే గదా మన కర్తన్యమనినుడివెను. సరేనని యోచించి యిరువురి లోకకల్యాణార్ధం దేశపర్యాటనార్థం అనుజ్ఞనిచ్చి పంపాడు. వారుగురువు గారికి నమస్మరించి ఆశీస్సులంది చేరిరి అచట బెదార్యుడు ్రతాపవంకుడు, త్రివిక్రముడనే రాజు ధర్మంతో రాజ్యపాలనం చేసేవాడు అతడు వివిధ రకాల సైన్యబలంతో అమితఘమ సంపదలోను విరాజిల్లేవాడు, కాని సంతానం మాత్రం లేకుండెను వృద్దాప్యం వచ్చింది. దాన ధర్మాలకు, సాధుజన సన్నానికి లోటులేకుండా చూచేవాడు. విద్యలో గణపతివంటివాడు దీనులకు తం్రిలాంటివాడు. శృతువులకు యముని వంటివాడు ఆనగరికి సకల కుటుంబాలు ఆనందంగా ఉన్నాయి. ప్రతివారు ఆయనను కీర్తించేవారే. అదేయ సమయమున గోరక్ష మశ్చీంద్రునిలు వెళ్లే సరికి గారికి జయ జయధ్వానాలు జేయుచుందుట జరిగుచున్నది.

ఆయన భార్య జ్ఞానవంతురాలు పతివ్రత సంతాన రహిత స్థితిలో వృద్ధాప్యం సమిపించే సరికి చింతాక్రాంతులై యున్నారు,

రాజుగారికి అవపాన కాలం సమీపించింది. ప్రాణం వదిలాడు రాజ్యమున దుఃఖానలం వ్యాపించింది. ఆయన భార్య అతి ఘోరంగా హృదయ విదారకంగా రోధిస్తుంది.

160

అతని గుణగణాలు తలంచుకొంటూ విలిపిస్తోంది. అదే సమయాన నాథలు ఆ నగరిని ప్రవేశించిరి. ఏ యింట చూచిన దుఃఖమే గోచరించింది. విషయం విని మశ్చీంద్ర గోరక్షులు బాధపడ్డారు. ప్రజాలు రాజు ధర్మమును తలచుకొని దుఃఖించుట వినిధన్యుడని భావించారు. మళశ్చీంద్రుడు అట్టి రాజును తిరిగి బ్రతికించాలని అనుకొన్నాడు కాని ఆయువు తీరినది. కృశించినది లాభం లేదని గోరక్షునికి అనిపించి ఊరి బయట శివాలయానవసింగఇ.

అచటికి కౌలది దూరంలో (క్రేత సంస్మారార్థం నల్వురు ప్రేతమును శివాలయం కడకు దెచ్చిరి. వంట అనేక జనం శోకసముద్రలై వస్తున్నారు. కొందరు కృత్రిమంగా విలపిస్తూ పేతాన్ని కౌగలించుకొంటున్నారు. గోరక్షుడిది చూచి మళశ్చీంద్రునితో స్వామి! వీనికి పునర్టీవితుని చేయవలెనని తెలిపెను. వద్దు కూర్చోమన్నాడు కొలదిసేపు ఓపి మళ్లీ అదే మాట అని తాము ఈ పని చేయనితో నేనే చేయుదునని పలుకగ నీకది సాధ్యమా యని మళశ్చీంద్రుడన్నాడు. నా (ప్రాణం త్యజించియైనా జన కల్యాణం చేస్తానని గట్టిగా ననెను. నావల్ల రాజు పునర్దీవుడడుకాకున్న సంవత్సరం కుంభీనీ పాకం భోగిస్తాను పలుక మశ్చీంద్రుడు ఏమి శోదించగా వ్యర్థంగా పలికితిని నిజంగా జీవితంపై ఉదారంగా ప్రమాణం చేసితిని. రాజు అత్మ బ్రహ్మ ఐక్యమయింది అని అన్నాడు అనగానే తన హృదయంలో శోజించగా అదే కనబడింది. మాన ముఖంతో అగ్ని ప్రవేశం చేస్తానని

"అన్నదే తడవుగా కట్టెలను ప్రోగు సేయసాగెను. అది జూచి మశ్చీంద్రుడు భయమందినాడు

ఇతడు అన్నంత పనిచేస్తాడని అందోళన పడ్డాడు.

నాయనా! గోరక్షా! నీకో ఉపాయం చెబుతాను విను నేను యీతని శరీరంలో ప్రవేశిస్తాను కాని నా శరీరము 12సం।ల వరకు సంరక్షించవలె నేనాతనిలో (ప్రవేశించి జన కల్యాణం చేస్తాను. అనగానే గోరక్షుడు మంచిదని పలికినాడు.

మళ్చీంద్రుడు అతి (శ్రీఘంగా తన శరీరం వదిలి (ప్రేత శరీరం ప్రవేశించాడు కాని అది శృశానం రాజు లేచి కూర్చున్నాడు. ప్రజలు ఆనందపడ్డారు ఆనందానికి అంతులేదు. ఒక చెట్టునుండి మర్చక చెట్టుపై కూర్చున్నట్లు మళ్చీంద్రుడు రాజు శరీరమనెడి వృక్షంపైకి వెళ్లాడు. పజాక్షేమార్ధం హరిహారాదులే రాజును పునర్జీవితుని జేసిరని సంతోషించారు. అయువుందగా యముడు పొరబడి యుండవచ్చునని రకరకాలుగా చెప్పుకొనిరి.

రాజువలె ఏ బంగారంతో విగ్రహం చేయించి అంత్యక్రియలు నిర్వహించి యింటికి చేరారు. గోరక్షుడు మళ్చీంద్రునిన శరీరాన్ని చూస్తూ శివాలయంలో విచారంతో కూర్చున్నాడు. అదే సమయంలో శివాలయ పూజారి స్రీ వచ్చింది. ఆమెకు గోరక్షడు మొత్తం విషయమంతా

161

వివరించాడు. ఇప్పుడీ శరీరాన్ని ఎచట దాచాలో వివరించుమని వేడికొన్నాడు. ఆమె పరిస్థితి ఆంతా అర్ధం చేసికొని శివాలయంలో ఎవరికీ తెలియని గుహ ఒకటి కలదు అందు 12 సం ల వరకు భద్రంగా దాచవచ్చునని దానిని అందు దాచిరి మనిద్దరి మధ్యనే వుండాలి ఈ రహస్యం నల్వురికి తెలిస్తే అనర్థం ఆవుతుందని తెలిపాడు రహస్యంగా ఈ రహస్యంగా ఈ విషయం ఎవరీకి చెప్పవద్దన్నాడు. 12 సం;లకు నాగురువు మళ్లీ రాజు శరీరం వదిలి యిందు ప్రవేశిస్తాడని ఆమెకు గట్టిగా చెప్పిరి. ఆమెకో సంశయం కలిగింది. అయ్యా! ఒకరోజుకాదు రెండు సం।లు కాదు 12 సం।లు ఈ (ప్రేత శరీరం చెడకుండా ఎలా వుంటుందో నాకు ఆశ్చర్యంగా వుంది సుమా! ఓ శుభాననీ! మాగురువు యీ శరీరానికి సంజీవని యుక్తం చేశాడు ఇది నాశరహితం ('ప్రళయంవరకైనా చెడకుండా వుంది. యీ సంగతి ఎవరికి తెలియవద్దు తదనంతరం యిరువురు శాంత చిత్తులైరి. రాజు అంతఃపురానికి వెళ్లెను అతడు త్రికాలజ్ఞాని కావున నిస్సంకోచంగా అతడు మసలినట్లే ఈతడూ మెదిలాడు. అతడు అంతఃపురానికి వెళ్లగానే రాణి రేవతి శయ్య కడకు గొంపోయి అత్యున్నత (ప్రేమానురాగాల నాదరించినది.స్నాన భోజనాధుల పిదప రాజిని తన యంకమున కూర్చుండనియమించి (పేమహూరిత వాక్కుల సరసల్లాపాదుల సలిపెను. ఆసమయాన ఆకాంత ఏది అడిగివనను సమయసుూర్తిని జవాబునొసంగి సంతృప్తనొనల్చెను. రెండో రోజు సభామధ్యాంతర్ణతుడయ్యు రాచకార్యమున నెట్లి లోపమును గనుబరుపక కార్యక్రమము నిర్వర్తించెను, మంక్రులతోను, ఇతర జనులకునూ ఏమియూ తెలియనీయలేదు న్యాయమందు ్రావీజ్యమును సమయస్పూర్తిని ఉపయోగించి సమస్వల కడతేర్చెను స్నేహమందును ఉదారత్వమందను, శూరతమందను రాహవలెనే మనల ప్రతిరోజు శివాలయ సందర్శన మొనర్చి నమస్కరించి గోరక్ష్యని గని 'ప్రేమళో ఓ నాథా! తామిచటకు వేంచేసి ఎన్ని దినములైనది తమరెచట నుందురు? మి పేరేమి? అనుమానం రాకుండా అడిగాడు గోరక్షుడిది గమనించి సమయస్పర్తిని తగ్గు స్వమ్రా "నములొసంగి శివాలయమున ప్రవర్తిల్ల సాగెను. రాజు రూపములో నున్నమ శ్చీ దు భా స గోరక్షుడు తీసికొని వెళ్లెను... చేసంజ్ఞతో శరీరమ్స రక్షించే స గవాలయములోనికి గోరక్షువడుగెను. ను మళ్చీంద్రుడు గోరక్షుడు బర్బర భాషలో తమ వెంట శివా చూపెను. ఆచట క్షణకాలం కూర్చండి ఆాజవడలను ద్ర గా లోనికి యా. 162

చేస్తూ తన పూర్వ శరీర స్థితిని గమానిస్తూ శివునకు నమస్కరిస్తూ వెళ్తున్నాడు రాజ రూప మళ్చీంద్రుడు. కాలాను గమనంలో 8 సం లు గడిచాయి . ఒకరోజు నేనిక తీర్థాటనం చేయవెళతాను తమరు దేహరక్షణ చేసికొందని పలికాఖు గోరక్షుడు సేరయని అజ్ఞనిచ్చిపామ్మని తాను తన స్వస్థానానికి కేగినాడు. గోరక్షుడు తీర్థాటనం వెళ్లి 6 మాసాలు గడిచి ఒకరోజు శుభసమయాన తేజోరూప విరాజితుదైన పుత్రునకరు జన్మనిచ్చెను 12 దినములు గడువగా నామకరణోత్సవంలో అ బాలునకు 'ధర్మనాథుడు గా పేరు పెట్టిరి.

ఐదు సం లు గడిచిన పిమ్మట నొకదినమున ఒ కరోజు రాజురాణి పూజా సామాను తీసికొని శివాలయానికి వచ్చిరి. ఆయన వెంట ఐదువందల పరిచారికలు, లావణ్యవతులు, చతురులు, రాజకార్యానిపుణులు శేవతి వెంటనుండిరి.

రాణి దాసీజన సహితయై ఉమాకాంతుని స్వచ్భముగా నర్చించెను. శివుని * ఓ మహాదేవా” త్రిపురాకీ! నాపై కృపతో త్రివిక్రముని ముందు నాకు మరణ మొసంగి సువాసిని గా పంపుము. అనగానే శైవ రాణి పూజారాణి పకపక నవ్వినది అది చూచి నీనవ్వునకు కారణంబేమని అడిగెను. అంతనాయువతి నవ్వునకు కారణం: నీతో అధికార యుతులు మేమేమి చెప్పినా ముప్పు వాటిల్లగలదు. దీపమునంటిన శలభం మాడిచచ్చును గదా! పూజారాణి విన్నవించెను.

ఓ అక్కా నిర్భయంగా ఆ రహస్యము చెప్పుము రాజుచేగాని నీచేగాని ఏ అపాయంవాటిల్లదని మాట యిస్తున్నాను చెప్పుమని ఒత్తిడి చసేను. 'అమ్మా మన మిరువురమే వుండవలెను నీ చుట్టూ వున్న చెలికత్తెలను దూరము చేయుము అని అనగానే అమె అట్లే చేసినది ఏకాంతము చూచి 'అమ్మా నీవు సువాసినిగాలేవు రాజు త్రివిక్రముడు మృతి చెందినది నిక్కము. నీభర్త దేహమునందున్నది మళ్చీంద్ర మహానుభావుడు ఆయన శరీరం ఈశివాలయ గుహలో 12 సం ల వరకు భద్రము చేయుమని ఈ రహస్యమెవరికి చెప్పవద్దని ఆయన శిశ్యుడు గోరక్షుడు నాతో కట్టడి చేసినారు. 12 సం। ల తర్వాత మళ్ళ్చీంద్రుడు తన శరీరమున ప్రవేశించును నీవు గౌరీమాతాతో మొక్కగా నాకు నవ్వువచ్చినది కారణమియ్యేదే యిందేమియు సంశయము లేదు అని తెలిపినది.

అంతనా రేవతి మశీంద్రుని కళేబరమును నాకు చూపుమని అడిగినది అంతనా పూజారిని మళశ్చీంధ్రుని శరీరమును చూపినది. అమ్మా! దైవఘటన యెట్లున్నదో తెలియదు రాజ్యమునకు వారసుడునులేడు పూర్వం రాజ్య వంశ వృక్షం కొరకు వ్యాసుని వీర్యాన్ని సత్యవతి తన కోడండ్రలో ప్రవేశ పెట్టి భరతవంశాన్ని కాపాడింది కుంతి కూడా అదేనీతిని

168

ఆచరించినది. యీ ఆచారం. పాతక రహితమైనది అను విషయమంతా వివరంగావిని ఒకనాటి రాత్రి పరిచారికలతో పోయి మశ్చీంద్రుని దేహం నాశనం చేయాలని సంకల్పించింది మహారాణి రాత్రి దొంగతనంగా గుహద్వారం వైపు సారంగంత్రవించి మళ్చీంద్రుని దేహం పరిశీలింపనది తేజోవంతంగా వెలిగిపోతుంది దాన్ని చిన్న చిన్న ముక్కలుగా చేసి అవల పారవేసిరి ఆ దేహం ముక్కల్ని అడవి ఆయా చోట్లలో పారవేసిరి. ఒక భాగం మరో భాగం అంటకుండా పారవేసారు. గుహద్వారం మూసివేసి ఎప్పటిలా చేరినారు. ఇది గమనించిన పార్వతి శివుని కీవిషయం తెలిపి కర్తవ్య బోధించెను. వెంటనే కైలాసవతి లేచి దివ్య దృష్టిని వీక్షింపగా మళ్చీంద్రుని శరీరం ధ్వసం యథ&ఇన విషయం తెలిసికొని యక్షిణీ దేవతలనుపిలిచి మశ్చీంధ్రుని శరీర మాంసముక్కలను ఒక చోట ఏర్పాటు చేయండని ఆదేశించాడు. వారు మళ్ళ్చీంద్రుని దేహ ఖండాలను వీరభద్రుని కద నుండి భద్రము చేయుమని పలికినాడు సివుడు. శివగణాలు శివునితో ఓ మహాదేవ ఆ! మన పూర్ణ శత్రువు ఈ భూమిపై గల పళ్టీండ్రుడు వి నగ్నము గావించిన యవమానపరచై గదా! సకల దేవతలను కంపితుల ద ఇ వనం ఏ ములందెను. అంజనేయుని సైతం అవస్థపాలు జేసినాడు అని ప పై నాధాపంధాపై విరోధం నూరిపోస్తినార్తు, అపుడు శివుడు ఇలా అన్నాడు. వాస్తవమే క్రాన్సి ననే రా ఆయన లోకకల్యాణార్థం జనించిన నవనారాయణాంశులు నటన న ్రశోయూలావించివలదు. ఆయన శిశ్యుడు సచ్చీలుడైన గోరక్షుడు ౦త్తుఖ- హా ర తవ్పడు నవా “మాన్వికుడు కావున మళ్చీంద్రుని లోకరక్షణార్థం రక్షించక సహకరించుడు అని పలికాడు కథం నందంతయు అపశసంకల్పం అన్యా సోహాకారాలు చేరు భద్రుడు సంతోషించాడు. ఖైరవాది భూత గణాలు

• మళ్ళీంద్రుని శరీరరక్షణాలు సర్వ భూతగణాలు కావలిగా నుండీ పోయాయి ఈ విధంగా 12 సంలు గడిచినవి ఎప్పటివలే రాజ శరీరాంతర్గత్న దైన మళ్ళ్చీంద్రుడు సురించి వచ్చేవాడు. తీరాటన చ ౧౬)దు శివాలయమునకేగి నమస్మరిం బ ఛెటన చేసి గోరక్షుడు సావధాన చిత్తుడయ్యోను, శ్రీదత్తుడును. నవనాధులను కరుణింప 32వ అధ్యాయము ముగిసినది. ఓం తత్సత్‌ ఓం శాంతి! ఓం శాంతి] ఓం శాంతి 64

తితి త్రయ(స్రింశదధ్యాయము

శ్రీ దత్తుడును, మననాధసిద్ధులను కరుణించి వ్రాయించిన విధంగా వ్రాయు

చుంటిని ॥ చదివి తరింవుడు;।॥

గత అధ్యాయమున మళ్చీంద్రుడు రాజు త్రివిక్రమ శరీరమున ప్రవేశించి గోరక్షుని తీర్థాటన నిమిత్తం పంపాడు. =

తదుపరి గోరక్షుడు నానా తీర్ధక్షేత్ర సందర్శనం చేస్తే గోదావరి సదీరమున చేరెను. ఆ నదీతీరంలోని అటవి మధ్య “భామా” నగరం ఉంది అది నదీ తీరానికి నాలుగు క్రోసుల దూరముంది గోరక్షుడు నడుస్తూ అలసి సాలసి ఆయా నపడసాగినాడు. ఆకలి మంధుతోంది. అంతలో నీరు ఎచటా కనిపించలేదు. హరాత్తుగా నటనొక పాలం గోచరించింది ఆ పాలం వద్ద నాక దయగల మనిషి కాపు ఒకడు అతనిని చూచి అచటకు వెళ్లెను అతని పేరు మానిక్‌ గోరక్షుడా తనికడకు ఇరిగి అలక్‌ అన్నాడు అతదు మధ్యాహ్నము భోజనార్థము విస్తరి ముందిడుకొని కబళమొకటి తినబోగా గౌరనందనుడు (గోరక్‌) ఆదేశ్‌ అని పలికెను. అప్పుడు కాపు శబ్దం వినగానే నోటిబుక్కను క్రిందపెట్టి (ప్రేమతో నమస్మరించెను

ఓ మహారాజా! మీరెవరు అడవిలో అడ్డంగా ఎందుకు తిరుగుతున్నారు అనగానే గోరక్షుడు ఆయ్యా! నేను తవస్విని ఆకలితో వున్నాను కడుపు మండుతోంది. చాలా ఆకలితోనున్నాను. కొద్దిగా అన్నము పెట్టిన పుణ్యముందును. అనగానే మానిక్‌ యోగీంద్రా! నావద్ద కొద్దిగా అన్నమున్నది తినుమని విస్తరవేసి అన్నము వడ్డించి తినుమన్నాడు. ఉన్న అన్నము మొత్తము నాతని ముందుంచెను గోరక్షుడు కాళ్లు చేతులు కడిగికొని భుజించెను. తృప్తి పడి మనమున ఎండిన మొక్కకు నీరు వేస్తే వికసిస్తుంది దరిద్రుని ధనమిచ్చినచో సంతోషపడతాడు. ఆకలితో నున్న నాకు అన్నమునాసంగితిరి. తృప్తి పరచితిరి అని వరద హస్తమొసగి.

ఓ కృషీవలా! నీ కోరిక ఏమో తెలుపుము అని అనగామానిక్‌ ఇలా అన్నాడు అయ్యా! నీకడుపునిండినది గదా! నాకిక పనియున్నది. తమరు వెళ్ళండి అనవసరముగా నా పనినెందుకు అపేదరు అనగా! గోరక్షుడు నీ మాటలు నిజమే కాని నీవు నాకు అన్నం పెట్టావు నాకెంతో సంతోషమయింది నీకేమైన కావలిస్తే దాచకచేప్పు నీ కోరిక నెరవేరుస్తాను అని అనెను అంత మానిక్‌ ఓ మహారాజు! మారే భూమిపై బిక్షాటన చేస్తారు మిరు

165

నాకేమిచ్చెదరు? దరిద్రుడు మరో దరిద్రునికి చేయులాభమేది? బండపై నీరే గోచరించదు మోరే అన్నం కొరకు తిరిగెదరు? నాకేమీయగలరు అని పలుక గోరక్షుడు నీ కోరిక యిప్పుడే తీర్చగలను అని పలుక మానిక్‌ మో స్వాధీనంలో యేమికలదు మోకేమైనా కావలిస్తే అడగండి ర్చ న ఆ మాటలువిన్న గోరక్షుడు మోరొకటి దానమిచ్చితిరి ప్రసన్నుడనైతిని దానికి ఐదులుగా అడగండి అనగానే మావద్ద యేమి లేదు నాకేమి యివ్వలేరు దయచేసి వెళ్లండి అని అన్నాడు మానిక్‌ ఈ మాటల విని తనమనమున విచారించి యితడు కృష్ణీలుడు అజ్ఞాని అడవియందుండు వాడు వీనికి ఏదైనా నిశ్చయంగా మేలు చేయాలని తలంచి ఇటుచూడు నీవు ఏమి చేయాలనుకొంటున్నావో అది చేయకు నాకింత మాటయిమ్మని పలుక సరే నన్నాడు మానిక్‌. మానిక్‌ చేనులో నాగలిని విడచినాడు నాగలిన కట్టి ఎత్తుకొని తెచ్చి ఎద్లకుకట్టి ఇక ఇంటికి వెళ్లి ఆకలిని తీర్చుకోవాలని అనుకొన్నాడు వెంటనే గోరక్షుని మాట జ్ఞాపకం వచ్చి ఇక ఇంటికి వెళ్లిక యిటనే వుండాలని అచటనే నిలబడి గాఢ నిద్రను తీర్చుకొనుచున్నాడు. కండ్లు మూసుకుని హరినామం జపిస్తున్నాడు. కదలకుంరదా నిలబడ్డాడు గోరక్షుడు చెప్పిన మాట మనస్సున నీకు ఏమి చేయవలెనని కోరుదువో అద్ది చేయవద్దన్నాడు గదా అమాటనే నిజం చేయ సంకల్పించాడు చెట్ల ఆకులు రాలి వస్తే ఆ ఆకులనే తింటున్నాడు. వర గాలి అలలుగా వస్తున్నది ద్రాన్సినే భూజిస్తూ కాలం వెళ్ల దీస్తున్నాడు దానివల్ల క గ యింకిపోయింది. మాంసం ఎండసాగింది. ఎముకల గూడులా | చెప్పి బదరీకి వెళ్లి ప వెళ్లు. ఛ్చ ల్లినాడు. కేదారేశుని దర్శించి చౌరంగిని దర్శింప చౌరంగిపై గుహలో పృట్రపై వలదక్‌ సై లో ఏుట్టపెరిగింది కేవలం ఆపుట్ట నుండి శబ్దం మాత్రమే ల్వడుతొంది ముఖం మాత్రం కన్చింస్తోంది నే చె ఢి మి ఒ౦ది సత్రాలు జాతిపై నిల్చియున్నాయి. ఖేచ న్నాడు. ద్వారబంధాన్ని తొలగించిలోనిక్షగ అతనిపై పెరిగిన పుట్టను తొలగించాడు తపోద్గీక్షలో నున్న నాతని సార్వంగములు నెప్ప ల్‌ న స్టృతిలోకి దెదటకు లు నెప్పటి వలెనే ఉన్నాయి. అతనిని స్ట కి చ్చుటకు యత్నించి నేను గోగక్షడ్తనన్స వాదను అని అతని శరీరంపై కృపాదృష్టిని ఫర్భించెను చౌరంగి దేహమ్సన స్మృతి కలిగినది ఆ సమ్యుతుడై గోర గో క్షుడాతనిని లేవనెత్తి కౌగిలించుకొని నాయనా! జరిగిన వృజంత్ర టి గోరకుదె గోరక్షుడా భిన్తాంతమేమని ప్రశ్నించెను. అంతనా చౌరంగి సామి! విచారించుమన్సి వ వూ! నాకేమి తెలియదు మతాచాముందాదేవిని 'చారించుమని పలికాడు గోరక్షుడు చాముండా దేవిని ప్రశ్నించగా నాయనా! తమరి 166

అజ్ఞానుసారం రోజూ ఫలాలు సమర్చించాను కాని చౌరంగి వాచటిని భక్తించలేదు జాయిపై లక్ష్యముంచి దీర్థమైన ఏకాగ్రచిత్తుడై తపోమగ్నుడయ్యెను సమర్పించిన ఫలరాళిని చూపెను. అదిగాంచి గోరక్షుడు విస్మయమంది. వీని జన్మంధన్యమైనది. అనన్య సామాన్యంగా మెదిలాడు అని తలపై వరదహస్తముంచి బ్రహ్మ సనాతను నొనర్చెను.

తదువరి చౌరంగిని వెంటనిడుకొని ఐదరికాశ్రమానికి తోలుకొనివచ్చి ఉమారమణుని ప్రత్యక్షం చేసికొని శివునితో కలిపాడు అచటూరునెలలుండి అన్ని విద్యలు నేర్పినాడు శస్తాస్త కోవిదునొనర్చినాడు. సకల దేవతల నాహ్వానించి నరాలిప్పించెను. తదనంతరం దేవతల సాగనంపినాదు.

గోరక్షుడు బదరీ కేదారునకు నమస్కరించి చౌరంగీతో సహా వెళ్లెను అటనుండి' విదర్భ దేశానికి వచ్చి కౌండిన్య పురం దర్శింపజేసి యిచట నీమాతాపితలను కలుపుమని అనగా చౌరంగి సరేనన్నాడు నాయనా! చౌరంగీ నీ నవతి తల్లి మాటలు విని నీ కాళ్లూ చేతులూ ఖండించిన దానికి బదులు తీర్చుకోవాలని నా మనస్సులో వుంది. నీ ప్రతాపాన్ని ఆ రాజునకు చూపించుమని ఆదేశించెను.

జౌరంగి మంచిదని విభూతిని (గ్రహించి వతాస్తం అభిమంత్రించి రాజు యొక్క ఉద్యాన వనం లక్ష్యంగా వదిలెను. దాని ప్రబావమున ఆ సమయంలో నున్న 1700 మంది కావలివారు వాయు చక్రమున చిక్కి (సుడిగాలి) ఆకాశమున గిర గిర తేలి తిరుగసాగిరి. వాతాస్తమును తిరిగి గ్రహింప అనేకులు మూర్చిల్లి నేలగూలిరి కొందరు స్మృతి గలవారు పురములోనికి పరుగెత్తి రాజు గారికి యాసంఘటనా వైచిత్రిని వివరించిరి. ఇది ఎవరి కార్యమో కాని వారు కనబడుట లేదు చాలా ఆశ్చర్యకరముగా నున్నదని మనవి చేసిరి వెంటనే రాజు కొంతమంది సేవకులను పిలచి మనపురమున కెవరు ఎలా వచ్చిరో కనుగొనుడని యాజ్ఞాపించెను.

'సీవకులు పురము బయట వెదకబోయిరి ఒకచోట నీట యొడద్దున చౌరంగీ గోరక్షలు కూర్చుని యుండిరి వారిని చూచి వెంటనే రాజువద్గకు వెళ్లి మహారాజా! ఎవరో తపోపురుషులవలె నిరువురు నదీ తటంలో కూర్చుండియున్నారు. చెవులు తెగియున్నవి. వారు మివుల తేజోవ్‌తులును. విద్యా సముద్రులుగా గోచరిస్తున్నారు. అని పలుకగా రాజు తన మనమున ఓహో! వనారు గోరక్ష మళశ్చీంద్రులైయుండవచ్చును. పుత్ర దుఖంతో వారిని శరణువేడవలయును లేనిచో వారు నారాజ్యం సమస్తం భన్మీపటలం చేయగల సమర్భులని తలంచి వేంటనే సపరివారముతో చతురంగ బలాలతో వారి కడకు ప్రయాణమయ్యెను.

167

(గ్రామమును దాటివచ్చున సైన్యంతో విచ్చేయురాజును గోరక్షుడు చూచి నాయనా! చౌరంగీ నీతండ్రిగారు సైన్యంతో సహా వేంచేస్తున్నాడు. ఇప్పుడు నీ ప్రతాపం చూపించుమని ఆజ్ఞాపించెను. ఆ మాట విన్న చైరంగి అట్లేనని విభూతిని మంత్రించి వాతాస్తాన్ని సైన్యంపై “ప్రయోగింప వాతాస్త్ర విజ్బంభణం వల్ల రాజుతో సహా చతురంగ బలయుత సైన్యమంతా ఒక్కుమ్మడి అకసముకెగిరిరి. సైన్యమున కోలాహలం ప్రభవించింది కొందరు అయ్యా! మేము నీశరణాగతులం మము&ిమ రక్షించుడి అని ఏడుస్తూ 'ప్రార్ధింపదొగిరి. గోరక్షుడి విన్నపాలను విని చౌరంగీ వతాస్త్రం ఉపసంహరించుమన్నాడు చౌరంగి వెంటనే వారు సరాసరి నేలమీద కూలకుండ పర్వతాస్త్రం జవ్‌చి ఆకసాన అడ్డంగా నిలిపి వారినందరిని పర్వతంపై పడునట్లు చేసి ఇక మీరంతా క్రిందికి దిగండని పలికెను. అంతవరంతా పర్వతముపై నుండి నేలకుదిగి చౌరంగీ గోరక్షుల సమిపమునకు వచ్చిరి. ఊశశాంకుడు రాగానే గోరక్షుడు ఈయన నీతండ్రి గదా! నమస్మరింపుమనెను. వెంటనే చౌరంగి తండ్రి చరణాలపై బడి నమస్కరించెను. ఓ మహారాజా! నేను నీక్షుమారుడను చూడుమని పలుక శశాంకుడు పుత్రవాత్సల్య ముట్టిపడ కౌగిలించుక్తానెను. చౌరంగి గోరక్షుని చూపి అతని వృత్తాంతము వివరించెను వెంటనే రాజు గోరక్షుని పాదములంటి నమస్మరింప రాజును లేవనెత్తి కౌగలించుకొని? అని పలికి విన(ముడై నిలబడెను చౌరంగి పర్వతమును వజ్రస న గతము టస్తంతో చూర్ణంచేసి అదృశ్య మొనర్చెను శశాంకుడు గోరక్షాదులలో అయ్యా! తమరు యీ పల్లకిని గూర్చుండి మదీయ సదానికి రండని ప్రార్ధించెను ఆ మాట విన్న చౌరంగి మేము నీయింటికి రాము నాసవతి తల్లి మాటలు విని నిజానిజూలు తెలిస క ఘోరాతి గోరముగా నాకాళ్లు చేతులు నరికించితివి నాస్తమంతయు తండ్రికి న చెను రాజడు నిజమును గ్రహించి కోపోద్రిక్తుడై కన్నులెర్రజేసి సేవకులను పిలిచి రాడని కొట్టుకొంటూ యిక్కడకు యీడ్చుకుకెండని దెలుప ఆ మాటుల్లు విన్న చౌరంగీ నొకడు అయ్యా! మిరు కోపమున విచక్షణకు గోల్పోయితిరి ఇట్టి కోపావేశమున మోరానాడు సిన అనువిత కార్యమును నేను దుఖపదతిని సావధానమస్సుడవై ఏమి శిక విదింతువో ఆ +క్ష ని రాజసదనమందే విదించును అదే మంచిదని యుద్భోధించి కోపము చ పకొముని అదేశించెను. లక్‌ ల తదనంతరం శాంతించి చౌరంగీ నాథులను సగౌరవముగా తన సమదనముమకు స్థించి రాడిపై కోపంతో వీరి ముందే పాదరక్షతో గొట్టి నీవు నారాజ్యమునుండి వెళ్లిపో 12 స్ప ములు తపస్త, పస్సు చేసింది. కుమారుని రాజ్య 168

(భష్టత్వామునకా? యని బలుక గోరక్షుడు రాజునాపి ఓ రాజా! శాంతింవుము పశ్చాత్తాపమునునొందెదేని యదియే గొప్ప శిక్ష యని వివరించిశాంతు నొనర్చెను. శశాంకుడు గోరక్షాదులను తన యింట కొన్ని దినములుండుడని . ప్రార్ధించెను. ఆయన కోరిక మేరకు చౌరంగీతో సవో గోరక్షుడు ఒక మాసం రోజులండదలచి వసించిరి.తిరిగి బయలు దేరునపుడు సంతానవరప్రసాదము నొసంగి రెండవ భార్యను చేసికొనుము పంశాఖభివృద్ధి నిలుపుమని ఆశీర్వదించి వెడలిరి.

ప్రయాణం చేస్తూ మార్గ మధ్యంలో మజిలీ చేస్తూ ప్రయాగ చేరారు. గంగానదికి స్నానమాచరించి శివాలయంలోకి (ప్రవేశించారు. అర్బనానంతరం పూజారితో తన గురువు మళశ్చీంద్రుని కళేబరమును గురించి అడిగినారు. ఈ మాట వినుటతోనే భీతితో వణకుతూ కాళ్లపై బడినది. ఓ గురునాథా! రాజు భార్య నాచిత్తమును (భ్రష్టమొనర్చి మొత్తం రహస్యాన్ని అడిగి తెలిసికొంది. అని చెప్పి మిగిలిన విషయం మాత్రం వివరించదాయెను. భయంతో వణుకుతూ మిరే చూడండి అని ల్లోలపడెను ఏకాంతంగా గుహ తెరచి చూచెను అచట కళేబరం లేదు, వెంటనే కళ్లనుండి అనురాగం నీరు వెడలింది. ఓ గురుదేవా! నన్ను విడిచి వెల్లితివా? నిన్నెట వెదకవలయును అని ఏడుస్తూ భూమిపై గూలెను. పూజారిణి బాధపడి అయ్యా! మారు బాధపడకండి నేను రాజ సదనానికి వెళ్లి మశ్చీంద్రున్ని శరీరము నేమి చేసెనో తెలిసికొనివత్తునని అంతపురమునకు వెళ్లి రాజీ రేవతికి నమస్కరించెను. అప్పుడారాణి ఓ అమ్మా! ఎందునిమిత్తం వేంచేసితిరని అడిగి 12 సం లు గడిబినవి నీకోక మాట చెప్పియుంటిని రాజు విచారించుమని పలికి అమెను ఏకాంతమునకు గొంపోయి నీవు లేనపుడు మళ్చీంద్రుని శరీరరమును శస్తముతో ముక్కలు ముక్కలుగా ఖండించి అడవిలో విసరితిమి అది జరిగి చాలా దినములైనది అస్థి మాంసాదులు చెడిపోయినవి జంతుజాలం తినివేసినవి మట్టిలో గలిసిపోయినది. మన్నుగా మారినది ఆ సమస్యను బీజముతో మహ తొలగించితిమి చింతించవలసిన అవసరం యికనను లేదు.

ఆ మాటలు విన్న పూజారిజి శరీరమున ముచ్చమటలు బుట్టినవి ఈ విషయం గోరకునితో ఎలా తెలపాలని చింతాక్రాంతురాలైంది జరుగునది జరుగమానదని ధైర్యం వహించి శివాలయానికి చేరింది. రాణి చెప్పిన విషయమంతా గోరక్షునకు వివరించింది. పూజారిజి ఆ మాట విన్నంతనే గోరక్షుడు మిగుల క్రోధంలో రాజపత్నికి శిక్ష తప్పదని భావించి స్వామి శరీరం నాశంకానేరదు ఎక్కడనో వొకచోట యుండవచ్చును అని అనుకొని చౌరంగీని పిలిచి ఓ! నాయనా! నీవు నా శరీరాన్ని రక్షించు నేను యీ శరీరం వదిలి

169

సూక్ష్మదోహంతో ముల్లోకాలూ తిరిగి గురువుగారి శరీరమును వెదకెదను. గురువు దేహం వలె రాణి నా దేహంవలె రాణి నా దేహంకూడా నాశనం చేయవచ్చు కావున నీవు జాగ్రత్తగా కాపాడుమని గుహా గృహంలో ప్రవేశించి శరీరం వదిలి సూక్ష్మ దేహంతో పది దిక్కూలూ వెదకాడు జంబూ ద్వీపం నదులు, సముద్రాలు అడవులు, సప్త ద్వీపాలు అనువణువు శోధించాడు ఇంకా ఎక్కడైనా కలదేమోనని అతల సుతల తలాతల రసాతల పాతాళము అండ, పిండ బ్రహ్మాడమంతా గాలించి, భూవి నుండి స్వర్ధానికి వెళ్లినాడు. గంధర్వ, స్వర్గ, భువర్లోక, తపోలోక, ఆర్యమాయక్ష సత్యలోక, కుబేర, తారాగణాది. సమస్త లోకాలూ శధించాడు సురవరుల శరీరాంతరములో ప్రవేశించి వెదకాడు. వైకుంఠం కైలాసం వెళ్లి శివగణాలలో ప్రవేశించి వెదికాడు శివగణాల్లో చాముండా సముదాయంలో ఆస్తి త్వచ మాంసం చూచాడు. అంలోనే వీరభద్రుడు మొత్తము గణాలలో 12నం1ల నియమం జరిగింది. మళ్చీంద్రుని శవాన్ని రక్షించండి. అతని శిశ్యుడు గోరక్షుడు ఏ రూపంలో వస్తాడో తెలియదు. ఆ మాటలు సూక్ష్మరూపమందున్న గోరక్షుడు విన్నాడు. అటనుండి వెళ్లినాడు. ఇట చౌరంగి గోరక్షుని శరీరం వద్ద కూర్చుండి ఆస్తశస్త్రముల వ్యాపింపజేసి (బ్రహ్మాది దేవతలను కూడా తెలియకుందా దిగ్భంధనం చేయగా! అంతలోనే గుప రూపమున గోరక్షుడు వచ్చి తన శరీరమున ప్రవేశించి లేచి కూర్చునాడు. ఇక ఇరువురు కలిసి గృ మార్గం ద్వారా బయటికి వల్చిరి, జోలె, భస్మ సిద్ధం చేసి నిల్చి, సూర్యునిపై నుండి,అంటే సూర్యుడు భూమి నుంఅడి 12500 యోజనాలపై నున్నాడు. దానికి రెండింతల దూరం ఎసకాస్తంజనించి గోరక్షుడు ప్రయోగించాడు. ఆకాశంలో పర్వతం సూర్యగమన మార్గమునకు అద్ద ది సూర్యని రధ చక్రాలు కదలుటకు మార్గం లేదు క్రోవక్రనిపించదాయెను సూర్యుడిది ంచ గొండీవాస్తాన్నీ పర్వత్రాస్త్రమ్షున్స చూర్ణం చేసింది. వకవ ను లి ని ఎవరి ప్రతాపం వల్ల యాలా జరిగిందని దివ్యదృష్టిని సూర్యుడు చంద్రాస్తాన్ని ప్రేకే టే రథంతో సహా భూమిపైకి దిగాడు గోరక్షుడు (గ్ర స్రాన్ని (పేరేపించి వదిలాడు దౌని ప్రభావాన కోట్ల చంద్రుల శీతలత పించి సూర్య తాపం గోచరింపకుండా చేశాడు. సూరు డు (ల రలత వ్యా వ శ్రీలు చౌరంగ్‌ గోరక్ష్యల కడకేగేను. అంత నొ మొరివిర సూర్యనకు పాదాభివందనం చేశాడు సూర్యుడు వారిరువురు లేవనెతి మాకు గల సంకట సక త్తి సం ఎ పసయే గలే బ్రవరంచుదని యడిగినారు. గోగ్షక్షడ్తు సూర్యదేవా! మాకు అవశ్యమైన లు ఈ మళ్చీంద్రుల శరీగ్రమ్సున్సు శవగత్లాలు అపవహారించారు 170

తాము అచటికి వెళ్లి హితవాక్యములబలుకు మళ్చీంద్ర శరీరమును పంపమనండి వినకున్నచో వారిని భూమిపైకి యుద్ధమునకే పిసుస్తాను. తామీ కార్యం నెరవేలేలా చూడండి మళ్చీంద్ర గురుదేవల శరీరమునకు ఎట్టి హానియు కలుగకుండా సహాయ పడండి ఈ మాటలు వినుటతోనే మంచిదని సరాసరి కైలాసముకేగేను.

శివగజాలు సూర్యుని ఆగమనం చూసి వారి పాదాలపై ఐడి నమస్కరించిరి. స్వామి! తామేమిపనిపై ఇట కేతంచితారని ్రశ్నించిరి నేను మళ్చీంద్రుని శరీరం కొరకు వచ్చితిని మారు నామాటలు విని మేలుకోరుకొనండి. మళ్చీంద్రు దేహం భూమిపైకి పంపి మళశ్చీంద్రున్ని సంతోషపెట్టండి మోరిలా చేస్తే నాథ పంథాపై (పేమ పెరుగుతుంది. అనగానే ఓ రాజా! మశ్చీంద్రుడు ఇంతకు ముందు మాకు అపారమైన కష్టం కలిగించారు. ఇప్పుడు మాషప్రాణములు పోయినా మళ్చీంద్రుని శరీరమును భూమిపైకి పంపము ఒక వేళ యుద్ధమే చేయవలసివస్తే యుద్ధము కూడా చేసి మాప్రతాపమును ప్రకటింతుము. అపుడు ఆ మాటలు విన్న సూర్యుడు మళ్చీంద్రుడు మీకు అఫకారం చేసినపుడు మీ ప్రతాపములేమైనవి ఇప్పుడిలా అతని దేహముచిక్కినదిని అహంకరించి యుంటిరా? గోరక్షుడు చౌరంగి ఇద్దరూ మహాప్రతాపవంతులు, మళ్చీంద్రని వంటి వారే, యముడు సైతం వారి ముందుగడ గడగడగా మోరెంత ? అని పలుకగా ఏమైనా అన్నింటికి సిద్ధపడి యున్నాము. మళ్చీంద్రుని కళేబరం మాత్రయమని చెప్పిరి.

నేను చెప్పివలసినదంతా చెప్పితిని కాని మిరు చేయవలసినదంతా భూమిపై మాత్రమే చేయండి గోరక్ష చౌరంగీలు తలుచుకుంటే కైలాసాన్ని కూడా తలక్రిందులు చేయగలరు. శివుడవ్వేళ విషయం తెలిసికొని మిమ్ము శిక్షిస్తాను మళ్చీంద్రుడు శివపార్వతుల కిష్టుడు కావున భూమికి దిగిరండి ఏది చేసినా శివునకు తెలియకుండా చేయుందని చెప్పగా సరెసనని అందరూ అంగీకారం తలలూపినారు.

వీరభద్రుడు గణాలతో మిరు యుద్ధనికి వెళ్లండని ఆదేశించేను. మోకు ఆసాధ్యమైన వేళ మీవెనుకనుందును, అని పలుకగా అష్టభైరవులు, అస్త్ర శాస్తాలతో భూమిపైకి వెళ్లిరి 72 కోట్లు 84 లక్షల సైన్యం బయలు దేరారు. వారిని గోరక్షుడు చూచి ప్రత్యక్ష యుద్ధమునకు సావధాన చిత్తమున సిద్ధము కమ్మని హెచ్చరించెను.

శివగణాలు వస్తూనే అస్రశస్త్రాలూ ప్రయోగించారు. గోరక్షుడిది గమనించి తమ చుట్టు వజ పంజరం నిర్మాణం చేసికొన్నారు. వేలాది బాణాలు వర్షంవలె వస్తున్నాయి కాని గోరక్ష చౌరంగీలకు మాత్రం తాకడం లేదు అది చాచి శివగజాలు అనేక శస్త్రములు

71

ప్రయోగించిరి ఆగ్నేయ, ధూమ, వాత, ఉరగ, వజస్పర్శ, దానవ (ప్రళయంలా ప్రయోగించినారు. అదిగాంఛచి మేఘాస్తం, ప్రయోగించెను దాని వెంట పర్వత ఖగేంద్ర, సంజీవని, ఇంద్రాశ్త్రములు (వ్రయోగింవగా (క్రమంగా శివగణాలు వయోగా(న్తములు నిర్విర్యములనొనర్చిని దేవతలకు కఠినమైన విభక్తాస్తముపోయి భిన్నులునొనర్చెను. చౌంరిగిని మోహనాస్త్రం ప్రయోగించెను దాని ప్రభావాన శివగజాలు పిశాచ చేష్టలు చేయాసాగిరి. గజణాలన్నింటికి దేహభ్రాంతి లేక తమపని మరచి6. అడవులలో సంచరింపసాగిరి మరల వాతాస్త్రం ప్రయోగించెను. దాని వల్ల మొత్తం శివగణాలు ఆకసానెగిరి గిరగిర తిరుగసాగిరి. వీరభద్రుడు వెంటనే చాముండలతో యుద్దానికి వచ్చెను. శివగణాలు అస్తవ్యస్తంగా (భమించటం చూచి బాధపడ్డాడు. వెంటనే గాండీవం ధరించి అనేక బాణాలను వర్షించాడు ఇంకా కామ, (బ్రహ్మ కార్తికేయాది, అస్త్రములు వగిలెను. అవి బడబానలం వలె శీతలం కాజాలినది. చౌరంగి రత్యాస్తం ప్రయోగించాడు. ఈ ఆస్త్రం కామాస్త్రమును నిర్వీర్యం చేసింది. అనంతరం దశానురాస్త్రం ప్రయోగించాడు అది బ్రహ్మలోకం చేరగా అతడు పారిపోయాడు. (బ్రహ్మయిలా భావించాడు ఇంకా మంచిదైనది శంకాసురుడు వేదాలను ఎత్తుకొని పోయినట్లు ఎత్తుకపోలేదు. శంకాసురుడే జన్నించెనా? యని ్రమపదాడు. బ్రవ్మస్తం గుప్తంగా వుంది శర్వాత చారంగి పాంచజన్యాస్తం ప్రయోగింప వీరభద్రుడు మత్సాస్తం ప్రయోగించాడు దానివల్ల శంకాస్తం శాంతించింది. తపోభాల్లు కోపంతో దానవాస్తంతో సంజీవని అప్రం సంపుటం వసి (ప్రయోగించి విగత జీవులైన దానవులు సజీవ దానవులు ఉవ్వేత్తున లేచిరి. ॥్‌ ఘం స త్మాలీమాం, మృదుమాన్య మహిషాసుర, జాలంధరులు, కాలయనను ఇంద్ర జత్తు కంకర నో హిరణ్య కళ్యపులు, ముచుకుంద బల వక్రదంత రావణ, గని సురవరులెలిలరు వంట వివిధ యుద్ధ ఘోష చేస్తూ ఆకసాన నిల్చిరి. వీరిని మనలందరిని బంధీకృతులు అ... రోట్ల దేవతలు చింతతో నిండిరి. రావణుడు వైకుంరముకేగి శ్రీరంగనిత్రో నివదించ టు సర్ప బాధలను స్మృతికి దెచ్చితో శివుని పిలిపించి విషయం వివరించనాడ్తు. . హావిష్టువు దేవతల మాటలు గోరక్షుడు చాలా త; నజతుటకన, ఒక్కాక్య్యర వస్తే మన మొత్తము రాక్షసులందరిని లేపినాడు. వారి 'శలసి వచ్చినది. ప్రళయకాలం వరకూ యుద్ధం 172

చేశాను ఈ రాక్షసులు భూమిని రాసతలం తీసుకు వెళతారు. ఇప్పుడేమి చేయవలె కైలాసం లేకుండా చేస్తారు. కైలాసమంతా నిండిపోతారు. వీరభద్రుడు మూర్చడై వారితో వైరం పెట్టుకున్నాడు అని హరిహరులిరువురు గోరక్షుని సమిపించి నాయనా! గోరక్షా! ఈ భూమిపై విపరీతం సృష్టించితివి, నేను ఆయా రాక్షసదమనార్థం చాలా కష్టపడ్డాను ఎన్నో అవతారాలు తాల్చాను దయతో వారందరినీ ఆద్భశ్యం చేయి అని కోరాడు విష్ణువు.

గోరక్షుడు వారి మాటలు విని సరియే కొని మా గురువు గారి కళేబరమును తెప్పించండి. శివుడు వెంటనే చాముండలను చెప్పి మళ్చీంద్రుని కళేబరమును దెప్పించి యొసగి నాయనా! ఇప్పుడైనా ఆ రాక్షసులను ఆదృశ్యం చేయుము. అనగానే గోరక్షుడు వారు దానువులు కారు సంజీవనీ ప్రయోగంతో ఆ అస్త్రములు దానవ రూపంతో ఉదయించినవి మళ్లీ మిరు అవతారమెత్తండి లేనిచో వీరభద్రుని కోల్పోవలసి వస్తుంది అని వలుకగా శివుడు నాయనా! వారు ఆజ్ఞానులు వారిని క్షమించినదిలి వేయుము అని చెప్పుతచుండగానే దానవులు ధనుర్భాణాల (గ్రహించి వీరభద్రునితో యుద్ధమునకు తలపడ్డారు. ప్రతాపవంతుడైన వీరభద్రుడు ప్రతివారిని అస్త్ర శస్తాలతో నివారించెను పరస్పరమిట్లు యుద్ధము చేస్తూనే ఉన్నారు.

హరిహరులు గోరక్షుని స్తుతించి శాంతపరచారు. అంత గోరక్షుడు భస్మం గ్రహించి వాతాకర్షణం జపించి ప్రయోగింప వీరభద్రునితో సహ దానువులు సైతం నిశ్చేష్టులై భూమి పై పడిరి శ్వాస ఆగి అందరు ప్రాణ రహితులైరి బలమైన వాతొకర్షణాస్ర్తం దేవదాలకు తెలియదు. తదనంతరం నిర్జీవులైనవారి ఆగ్నేయాస్త్రం ప్రయోగింప, భస్మం చేశాడు.

శ్రీ దత్తుడును, నవనాధులును కరుణింప 88వ ఆధ్యాయము ముగిసినది ఓం తత్సత్‌ ఓం శాంతిః! ఓం శాంతిః! ఓం శాంతిః!!! 173

తశ చతుస్రింశదధ్వాయము ధ్యా శ్రీ దత్తుడును, నవనాథసిద్ధులను కరుజింప వ్రాయించిన విధంగా వాయుచుంటిని చదివి తరించుము॥ గోరక్షుడు వీరభద్రుని భస్మము చేయగా శివుడాతనిని తలచుకొనుచూ గుణగణవర్జన చేస్తూ, పరాక్రమాన్ని తలచుకొంటూ ఆడలసాగినారు. వీరభద్రుడు లేని కైలాసం చంద్రుడు లేని ఆకసంలా అయ్యెననియు, నెమలి పింఛమే ఎట్లందమో కైలాసమున కాతడట్లని తలపోసి విలిపించెను. శివుని దుఃఖమును గని గోరక్షుడు శివుడు తనకు చేసిన యుపకారముల దలచుకొని బాధపడి ఉపకారము చేసిన వారికి అపకారము చేయుటమంచిది కాదని తలచాడు. తన మనన్సు కరుగగా బోళాశంకరుని ఉదారత్వమునకు లొంగి అతని పాదములపై ఐడి స్వామి! మిరిక చింతిల్లకుడు నీకుమారుడు వీరభద్రుని సజీవుని చేయుదునని పలికి అతని అస్థికలు ఏరి తెమ్మని పలుకగా శివుడు వీరభద్రుడు అంతః కరణము శివనామంతో నిండింది. అణువు అణువు నా శివ శబ్ధం వినిపించును అని అస్థికలను చేతదీసిక్రాన్సుచ్చు చెవిదగ్గర పెట్టుకొన శివ, శివయను నామం వినబడసాగింది. శివుడట్టి అన్తులన్నింటిని ఒక చోట క్రుష్పగా చేసెను అంత గోరక్షుడు సంజీవని మంత్రోచ్చారణతో విభూతిని మంత్రించి చల్లగా వీరభద్రుడు, సజీవుడై ఎప్పటియట్ల లేచి నిలువబడి. నొాధనుర్భాణములేవి? రాక్షనులంరిని నంవారించి గోరక్తుని యమపురికంపుదునని క్రోధమ్సున్స హుంకరించెన్న, వృత్తంతవ నరు వీరేళద్రుడు చేయివట్టి ఆలింగనం చేనికొని జరిగిన సేత్సాంతమంతా వివరించి గోర్రక్ష చ్రార్రగ మళ్చీంద్రాదులు సామాన్యులు కొరు నారా, స సవమ వారితో వైరమ్స క్రూడ్లద్సు సఖ్యత యవసరము నీవు వారితో ౦దుమిని, వారందరిని క్ష్చిష్పి, సఖ్యత గూర్చెన్సు 7284 కోట్ల శివగణాలను వాయు చశ్రమునుండి క్రిందికి దింపినాడు గోరక్షుడు ప మొత్తము గణసముదా, రాజవైభవ గన యం సమస్కరించ్రి వల్లిప్ర్చార్రి ఇటు ్రివిర్శముడు రక్షించు ద లలా లినుడై యున్నాడు. గోరక్షుడు శవపేటిని శివాలయమున చున్నాడు ఆకస్మాళ్తుగా త్రివిక్రమ్సుదు దర్శనార్థం వచ్చి యుండెను. గోరక్షుడు చూదగొనే పళత్ష

(ప్రేమతో ఆలింగనం చేసికొన్నాడు. దగ్గర కూర్చుండ బెట్టుకొని మొత్తం వృత్తంతమంతా విచారించెను శవము వృత్తాంతం వినగానే చిత్తమున వ్యాకులం చెందాడు. దర్శనాథుడిని కూర్చుండ బెట్టి వస్తాను కొన్ని రోజుల ధైర్యముగా నుండుమని యింటికి వచ్చి మంత్రుల పిలిపించి విచారించి మంచి దినం చూచి భూలోకంలోని భూపతులందరిని పిలిచి తన స్వహస్తంతో ధర్మనాధునికి రాజ్యాభిషేకం చేశాడు. రాజ్య భారం అప్పగించాడు అర్హులైనవారికి దాన ధర్మాలు చేయించాడు పట్టాభిషేకమునకు విచేచసిన రాజును ఉచిత రీతిని సన్మానించినాడు. బందీ కృతులను విముక్తుల నొనర్చినాడు. నెనరోజులు గడిచినవి. రాజు ఒక రోజు తన అంతఃపుర మందిరానికి వెళ్లి దేహాన్ని వదిలి శివాలయంలోకి వెళ్లి తన పూర్వ శరీరరమున ప్రవేశించినాడు. ఇటు రేవతీదేవీ ఎప్పటి వలె రాజమందిరానికి వెళ్లి యింతవరకు రాజు యెందుకు లేవలేదని పిలిచింది. పలకలేదు. తన చేతులతో కదిలించి చూచింది. కాని రాజు మృతినంది యుండెను. అంతనామె దుఃఖమున బోరున విలపింపసాగెను. ధర్మనాధుడీ యేడ్పువిని పరుగెత్తినాడు మంత్రి, ప్రజా సేవకులు అందరూ శోకసముద్రమున మునిగిరి అకోలాహలం గోరక్షునిదాకా వినవచ్చింది వెంటనే సంజీవని జపించిన విభూతిని చల్లగానే మళ్చీంద్రుని దేహము యథారపహీతిని లేచి కూర్చుందెను. ఇటు రాజు కళేబరమును స్మశాన వాటికకు గొంపోవు చుండిరి అచటికి గోరక్షుడు మశ్చీంద్రుడు చౌరంగి చూచుటకై వెళ్లిరి. రేవతి తన దృష్టితో చూచి శోధన చేసినది. రాజు శవాన్ని దహనం చేసి అందరూ వెళ్ళారు కాని ధర్మనాథుడు తండ్రి మృతిని తలచుకొంటూ (జీవులకు) సామాన్యమేనని ఐంధువులెంత వైర్యాగం బోధించినా దుఃఖం అపులేకుండా యేదుస్తున్నాడు. ఉత్తరక్రియ తర్వాత సైతం ఏడుపుమానడాయెను. అన్న పొనాలుత్యజించాడు తల్లి కుమారుని దుఃఖమును గని ఏకాంతమునకు తీసికొనిపోయి నాయనా! మానాయన కొటుకు ఎందుకు దుఃఖితువు, నీతంద్రి చిరంజీవియైయున్నాడు మా తండ్రియెపుడో దేహం త్యజించి మరణించియుండెను. మళ్చీంద్రుడాయన దేహమున ప్రవేశించి ఇంతవరకు గడపి నిన్ను కని ఇపుడు తన నిజ శరీరమును ప్రవేశించుటతో మొ నాయన దేహం దహించివలసి వచ్చింది. మి నాయన మళ్చీంధ్రుడు చిరంజీవి. అతడే నీ తండ్రియని జరిగిన వృుత్తాంతమంతా పూసగుచ్చినట్లు వివరించి మళ్చీంద్రుని దర్శింప సపరివారంతో శివాలయానికి వెళ్లారు. వెళ్లి మశ్చీంద్రుని దర్శింప నమస్కరించెను. సగౌరముగా నాతనిని పల్లకీలో కూర్చుందబెట్టుకొని 175

రాజసదమునకు గొనిపోయిరి. మళ్చీంద్రుడా సదనమున ఒక సంవత్సరము వరకు ఉంది తీరయాత్రలకై వెళ్ల నిశ్చయించగా ధర్మనాథుడు వ్యాకుల చిత్తుడాయెను. నాయనా! ను కూడా నీవెంట వచ్చెదనని పలుక మళ్చీంద్రుడు బిద్దా! 12 సంవత్సరముల తర్వాత నః స్వయంగా వచ్చి గోరక్షునితో నీకు దీక్ష నిప్పించి నీ మాతృమూర్తియైన రేవతిని సేవిస్తూ రాజ్యపాలనం చేస్తూ వుండుమని ఉరడించి చౌరంగి, గోరక్షునితో మువ్వురు తీర్థాటనార్థం బయలుదేరిరి.

తీర్భాటన చేస్తూ గోదావరినదీ తీరాన దట్టమైన అడవి మధ్యగల భామానగరం చేరుకున్నారు. భామానగరం పేరు వినగానే గోరక్షుని అంతకరణమందు కృషీవలుడు మానికీ అనువాతడు జ్ఞప్తికి వచ్చాడు. మానిక్‌ జరిగిన సంఘటనావివరాలు మళ్చీంధ్రునికి చెప్పి అదభంగ అనే వ్యక్తి యింతకు వరాలివ్వదలంచ నిరాకరించెను. నాటినుండి మొత్తం విషయాలు వివరించాడు. ఆది విన్న మళ్చీంద్రుడు ఆసక్తితో ఆయనను కలిసికోవాలని అతని వద్దకు చేరారు. అప్పుడామానికుడు ఎండిన కట్టెవలె చిక్కియున్నాడు తలపై నాగలిని ధరించి యున్నాడు చిందర వందరమైన వెంట్రుకలతో చర్మం అంతాముడుతలు పడివుంది. ఎముకల గూడులా మారాడు దృష్టి కేంద్రీకరించి (ఏకాగ్రం చేసి) మంత్రజపం చేస్తున్నాడు. అట్టీ తపం చూచి ధన్యుడని భావించి ఈతడే అడభంగి అని పరిచయం చేసినాడు.

చౌరంగి, గోరక్ష మళ్ళీంద్రులాతని దగ్గరగా వెళ్లి నీ తపమును చాలించుమని నుడివిరి. ఆ మాట విన్నయాతడు మీదేంపోతుంది. మాత్రోవలో మిరు వెళ్లండి నాతో మోకేంపని యని పలికాడు మళ్ళీంద్రుని మాటల కాతడు వక్రంగా మాట్లాడసాగొడు. గోరక్షుడిక మళ్ళ్చీంద్రుని యూరుకొమ్మని ఈతడు అడభంగి ఈతని ఉపాయంతో హిత్‌ చేకూరస్తానని చౌరంగ్కి మళ్చీంద్రులను ఒక చెట్టు క్రింద కూర్చుండమన్నాడు.

గోరేక్షుడు అడభంగి వద్దకు వెళ్లి ఆర నేను యిటువంటి స్వామిని యేక్కడా భూమిపై చూడలేదు. గొప్ప తపస్విర్షై యున్నాడు ఈతని అనుగ్రహము తప్పక పొందవలెను. ఈతడు ఎవరికి గురువైనా దేవుడు తప్పక లభిస్తాడ్సు, త్మ తనిని గురువుగా గ్రహించవలెనని ఓ ప్రజ్ఞావంతా! మహారాజా! ఓ స్వామినాపై అనుగ్రహముంచి నీవు గురువవై నన్ను అనుగ్రహించు అని అడుగగానే అడభంగి ఓ కొడుకా! యింత పె ద్దవాడివి నీకింకొ ముఖమును పెట్టి బ్రవో్పద్తళ చేయ గటేదు అదభంగ చెవుల జంతు జీవకాలం అవమయల గోబ రక్షని సృర్మమాత్రముననే ప్రపంచ సర్వా

రించ బ్రహ్మజ్ఞానం క్షణంలో ్రదీప్తమైంది. కే76

గోరక్షులెవనెత్తి శక్రిప్రయోగమొనర్చి విభూతిని నాసటికి పూయగానే సర్వాంగములు స్వస్థమై శక్తిమంతుడైన అతని చేయివట్టికొని చెట్టుక్రిందికి కొనిపోయెను. చౌరంగీ మళశ్చీంద్రుల కీతని జూపి ఈతడే అడభంగియని పరిచయం చేశాడు. మళ్చీంద్రుడిలా అన్నాడు. వక్రభాష్యం చేసిన వీనిని అడభంగియనియే ఈనాటి నుండి పిలవవలయును. ఈతనికీ పేరేతగినది. గోరక్షుడంత నాథ దీక్షనొసంగి తమ వెంట తీసికొని తీర్ధయాత్రలకై వెళ్లెను. మార్గ మధ్యంలో సకల విద్యలూ చెప్పుచు తమతో సమానునిగా చేసెను. నలుగురు 12 సం లు తీర్థాటనం చేస్తూ మళ్లీ ప్రయాగకు నూర్యతేజులు చేరిరి ఇటు ధర్మనాథునికి తేజోవంతుడైన పుత్రుడు జన్మించెను అతనికి త్రివిక్రముడని నామకరణం చేసెను. నలుగురు జ్ఞానులు రాగానే ధర్మనాథునికి తెలిసినది. వెంటనే సైన్యంతో వెళ్లి పల్లకిలో కూర్చుందడబెట్టికొని తన సదనానికి గొనిపోయెను. భక్తి ప్రవత్తులతో మళశ్చీంద్రుని మనన్సును నంతోవపెట్టెను తదనంతరం (శ్రివిక్రముని రాజ్యవట్టాభిషేకం చేని యోగదీక్షైకొనెను. ధర్మనాథుడు మాఘమాసం-విదియను ధర్మబీజం అని ఇప్పటికీ అంటారు ఆరోజు గోరక్షుడు అతనికి అనుగ్రహమిచ్చెను. తర్వాత స్వర్గం నుండి దేవతలపిలచి గ్రామజనుల గలిసి పెద్ద సంభారమేళ ఆపారముగా చేసెను. అనుగ్రహ ్రాప్యసంతరం అందరిని ఒకో పంక్తి యందు కూర్చుండనియమించి ప్రతి ఒక్క ముద్ద అన్నం అందరినోళ్లలో పెట్టెను. ఆ దృశ్యం చూచి దేవతలు కూడా పంక్రియందు కూర్చుండి (ప్రసాదమును గ్రహించి ఆనందించిరి. ఇట్టి ప్రసాదం ప్రతి సంవత్సరం మాకు కావాలని దేవతలు కోరుకున్నారు. ఆ మాటలు విన్న తపోబాలుడు నాపేరుతో ప్రతి సంవత్సరము ప్రసాదము పంచందని ప్రజలకు తెలిపినాడు. ధర్మరాజు యొక్క బీజమని ప్రతి సంవత్సరం పెద్ద ఉత్సవం చేయండి. దేవతలు జనమూ సంతసించినారు. గోరక్షుడు కోరిన రీతిగా ప్రతి సంవత్సరం ఉత్సవం ఆనందోత్సాహాలతో జరుపుతూ వచ్చారు. ఈ యుత్సవ నిర్వహణంవల్ల గోరక్షుడు సంతుష్టుడగును. తాను వ్రాసిన కిన్యాగార (గ్రంధమున ఎవరు ఈ ఉత్సవం జరుపునో అతడు నాసమానుడగును అతని యింట రోగాలు విఘ్నాలు స్పష్నమందునూ గోచర్‌పవు. సకల సుఖాలు సమకూరుతాయి. లక్ష్మీదేవి వారియింట నివసినుంది. దోషములు, దారిద్రము దరిజేరవు. దీనిని ఆశ్రయించిన వారు జ్ఞాన గుణ, సుఖ సంపన్నులగుదురు. కామితార్ధములు నెరవేరుతాయని గోరక్షుడు చెప్పియుండెను విశ్వసించి ఆచరించవలెను. ఇట్లు ఇత్సవం జరిపి ధర్మనాథునికి దీక్షనిచ్చి అట నుండు ఐదుగురు బయలుదేరిరి. 177

నానాతీర్థాలు తిరుగుతూ ధర్మనాథుని సద్విద్యాప్రానీణ్యునొనర్చిరి. ఆ అడవిలో శౌతకారి కృషీవలుడు (రైతు) అతని పేరు సహన సారుక్‌ కుండతో నీరు గొంపోవుటకు రేవతీ నదీ దీరమునకు వేంచేసియుంను. అట బాలుని ఏడ్పువినిపింపసాగెను. ఆయేజ్బు వినపడు దెస నడచిరి ఒక బాలుడు అమిత తేజోవంతుడు పరమ సుకుమారుడు కలడు ఆతడు తన చేతనున్న కుండని పారవేసి హాలుని ఎత్తుకొని ముద్దాడెను. దయలగలవాడు సహనశీలుడు సార్థకనామదేయుజైన ఆకృషీవలుడు నీరు నింపుకొని బాలునెత్తుకొని యింటికి వచ్చి ప్రేమతో భార్యతో ప్రియా! నేను నదీ తీరమునకేగు సరికి యీబాలుడుచట దైవ దత్తమన్నట్లు యొంటరిగా ఆనాథయై లభించెను ఈతడు మన వంశాంకురము అని పలుకగా అతని భార్య వది చూతమని చేతులలోనికి దీసికొనెను ఆమెపేరు ఉత్తమ ధార్మికురాలు, సంసార నిర్వహణా చాతుర్య మిక్కిలి ఆనందమంది ముద్దాడెను. దరిద్రునకు ధనము దొరికినట్లు, పూర్ణ చంద్రుని గని సముద్రుడుపొర్రగినట్లు ఆనందసొగరాన తేలియాడినది. పిల్లవానికి నూనె రాసి స్నానం చేయించి ఊయాలలో వేసెను.

ఆ దంపతులకు చిన్ని బాలుడు అంతకుముందే యుండెను. ఆ బాలుడు సైతం స్తనపానంచేసి నిద్రించెను. ఇట్లు అతిగారాబమున పెంచసాగిరి రేవణుడని పేరుపెట్టి పెంచసాగిరి రేవాతీరమున ఇసుకలో లభించడం వల్ల ఆ పేరీతనికి తగునని ఆ పేరున బిలువసాగిరి. ఇలా 12సం 1లు గడచినవి తండ్రి యొక్క వ్యావసాయిక కార్యకలాపములలో నాబాలుడు పాల్గొనుచుండెను. వ్యవసాయ కర్మలో ఆరితేరినాడు.

ఒకరోజు ఇంకా కొలది రాత్రి యుండగనే ఎడ్లిను తీసికొని మేపుటకై వెళ్లెను వెన్నెల పిండి యారబోసినట్లున్నది. త్రోవ చక్కగా కన్చడుతోంది అత్రినందనుడు దత్తాత్రేయుడు +ఇ్ననం చే,ఇ వేగంగా గిరినార్‌ పర్వతం వెళుతున్నాడు.

కాళ్లలో కడయాలు, అంగమందొక వస్త్రం, శుద్ధ కౌపీనంధరించాడు. కంరమందు మాల శిరమందు జడలు నిండియున్నవి. గడ్డము, మీసములుగలిగి వసువు వన్నె (హంగారువన్న్రతో వెలుగొంతున్నాడు. జ్ఞాన తేజమున (వ్రకాశించుచున్నాడు. అవతారపురుషుడు అవసర కార్యార్థం వేగంగా పయనమైపోతున్నాడు. ఆ మార్గమున ఎడ్లు కనబడినవి కాని వాటి చాటుననున్న రేవణుడు అగుపించలేదు ఎడ్ల వెనుక అత్రినందనుడు మానవగమనం చేస్తున్నాడు బక్క చిక్కి శల్యమైన బాలుని గన్నాడు ఎడ్లు ముందుకు నడువగా ఇద్దరు కలిసిరి. వీరిద్దరి స్పర్ష కాగానే అంతంఃకరణంలో జ్ఞాన జ్యోతి (ప్రకాశించింది. కర్షక (ప్రవృత్తి గల యాబాలునకు పూర్వ జన్మ స్మృతి కలిగినది. గతమున నేను ఈ స్థితికి వచ్చితిని.

| 178

పూర్వజన్మంలో చమన నారాయణుడును జ్ఞానిని కాని ప్రన్తుతమీ గతిని జీవించుటలో నాసామార్థాదులు లోకమున ఎట్లు గుర్తకువచ్చును. పూర్వ జ్ఞాన స్టృతికలుగగా స్తబ్బుడై మౌనం వహించెను కాని దత్సాంశ్రేయుడా బాలునిగని నీవెవరవు? అని ప్రళ్చింప దత్తుని పాదాలపై ఐడి నమస్కరించెను. అయ్యా! ఈ నాదేహమున తమ అంశయున్నది. తమ దేహము (త్రిమూర్వ్యాత్మికమైనది. సత్వసంపన్నులైన తామీగతి సంచరించుట చిత్రము మారు నన్ను అనుగ్రహించి మీ పంథాలో చేర్చుకొని ధన్యుని చేయడు అంత వరకు మో పాదములు 'విడువనని ఆయన కడువున శిరముంచి వినముడయ్యెను బాలుని ధృఢ విశ్వాసమును, నిర్ణయమునుగని కమండలమును క్రింద బెట్టి ఆతని శిరమున విశ్వాసమును, నిర్ణయముగని కమండలమును క్రింద బెట్టి ఆతని శిరమున వరద హస్తముంచెను తదనాంతరం లేవనెత్తి తన మునమున వీడు మొదట సనాతనుడే నవనాథులతో నీతడొకడని (గ్రహించి భూమిని ప్రసిద్ధడగుననియు ఈతనిని నాథ పంథీయునొనర్చిన మంచిదని ఆతని శిరమున వరదహస్తమునిడి శిరమున వరద హస్తముంచెనే గాని అనుగ్రహమొసగలేదు ఎందుకో తెలియదు దత్తుడు తనమనమున విచారించి భక్తి సంబంధిత శ్రమ యీతని వల్ల కానేరదు యీ శరీరానికి కొంత ప్రాయళ్చిత్తం కావాలి అప్పుడుగాని బ్రహ్మీ స్థితి నందజాలడు అని భావించి కేవలం ఆశీస్సులు మాత్ర మొసగ హస్తముంచెను.

భక్తి భీజము నాతనిలో నాటి ఆతనిని కటాక్షించెను. తండ్రి తన కుమారునకు దనవెునంగి వ్యవసాయానికి లేదా వ్యాపారానికి ఎట్లు వంమునో అట్లు అను([గ్రహించెను.*పాలను పరీక్షించునట్లు కొలది ధనమిచ్చి యితడు మంచి వ్యాపారియా? కాడా? అని చూచినట్లు సహ(స్రాంశం శక్తి నిచ్చి ఆతని మనమును సంతోషపెట్టెను. ఇక పంపినాడు కాని చిత్తమున విరహం పెరిగి అడవిని సంచరింపదొడగెను. నిజ పథమునకు దూరమైతినని (గ్రహించినాడు.

తలుపులు బిగించిన యింట గాలియాదక తటపటాయించువానికికించిత్తుగాలి సోక సంతోషమైనట్లు అల్పసిద్ధికే రేవణుదానందమగ్నుడయ్యెను పరమ సిద్ధి కలిగిందే కాని తానే దూరం చేసికొన్నాదు రేవణుడు. మట్టి పెంక కొజకు చింతామణిని వదలినచ్లయినది ఆతని పని నిర్మల శిలను గని స్పర్శ వేదిని వదలినట్లయినది. నిస్పృహతో చేనులో నుండి పోయెను.

శ్రీ దత్తుడును, నవనాధులును కరుణింప 834వ అధ్యాయము ముగిసినది. ఓంతత్సత్‌ ఓం శాంతి;:! ఓం శాంతి:!! ఓం శాంతి: 179

85. వంచ(త్రింశదధ్యాయము శ్రీ దత్తుడును, నవనాథసిద్దులను కరుణింప వ్రాయించిన విధంగా (వ్రాయు చుంటిని. చదివి తరింవుముః! గత అధ్యాయమున రేవణనాథుని జననం జరిగింది కృషీవలునింట పెరిగెను. అడవిలో పశువుల మేప వోవ అత్రినందనుని దర్శనం అయింది. అఆయస్కాంతం ఇనుము నాకర్షిస్తుంది. హంసముత్యాలు తప్ప అన్యం తినదట హంస పంజరంలో నున్నా ముత్య భక్షణమే చేస్తుంది. శ్రోవలోనే దేవణుని, దత్తాత్రేయుడు కలిసెను. బ్రహ్మానందమును కొద్దిగొ రుచి చూరి రేవణుని వదలినాడు. శేవణుడు ఎడ్లను నాగసిని సిద్ధిం చేశాడు. మొత్తం చేనుదున్నాడు. తదుపరి నాగలి పగ్గమును.చేతబట్టుకొని గానము చేయసాగెను దత్తాను[గ్రహ ఫలితం యిదీ అంటూ వృషభాలతో చెప్పుతున్నాడు. ఆ మాటల మహిమవల్ల దాని సిద్ధి ప్రత్యక్షనుయినది ఆ సిద్ధి నాగలి వద్దకు వచ్చి నీ కోరిక యేమని యడిగెను. రేవణుడు నీ పేరేమని (ప్రశ్చించాజు నేను పూర్ణ స్టిజ్ధనని మహిమ కొరకు దేహాన్ని ధరిస్తానని అనగానే దత్తాత్రేయుని మాటలు జ్ఞాపకం వచ్చినవి. ఎప్పుడు దత్తాత్రేయుడు సిద్ధిని యిచ్యెనో దాని కళ రేవణునికి చెప్పి వెళ్లియుండెను ఈ మంత్ర ప్రయోగం చేయగానే నీ కోరిక తీర్చుటకు ప్రత్యక్షమవుతుందని తెలివియుండెను. (శామితార్థం తీర్చి వెళుతుందని బోధించి యుండెను. ) అడవిలోని వృక్షాలన్నింటిని కల్పతరువు చేయగలదు. సమస్తమూ సిద్ధింప జేయునని వివరించియుండెను. కానిఅది వినుటతోడనే గర్వం కలిగిన వాడయ్యెను. నిన్ఫృహలో నాగబచే దున్నుతూ పాటనోలె పొడగా 'ప్రత్యక్షమయినది (ప్రత్యక్షమైనంత దత్తుడు స్మృతికి వచ్చెను. చేతిలోని నాగలి విడిచిపెట్టి ఆవల వృక్షంకలదు దాని నిడలోని కణములనెల్ల బంగారం చేయమని కోరాడు. అది బంగారంగా మారితే నిన్ను సిద్ధిగా నమ్ముతానని పలికాడు రేవణుడు నాగమజి ప్రభావమున మణికిదారంకట్టీ అగ్నిలో నుంచినను దారం కాలదు. త్‌ రాకి చూస్తారు నామనస్సంశయ నివృత్యర్థం బంగారం చేయగలను అని నీడలోని ఇజాలము ను సం వలె బంగారంగా మార్చివేసింది అది చూచి రేవణుడు తృప్పినంది. ఇప్పటినుండి నీవు నావద్దనే యుండి నాకోరికలు తీర్చుమనెను సరే! నీవద్దనే ఉందును 180

కాని గుప్తంగా నుందును. నాదర్శనంకోరవద్దు. బంగారం మాయం చేసింది.

రేవణుడు ఎడ్లను తెచ్చి కొట్టమున కట్టి నేసెను. సూర్యోదయం కొగానే యీలా తలపోశాడు వ్యర్థంగా ఎందుకు కష్ట పడాలి. సర్వ సంపరదనిచ్చు సిద్ధి తన యొద్దనుండగా నింక నీశ్రమయేల? కామధేనువునింట పెట్టుకృని చల్లకై ఇంచించికి తిరుగనేల? అని చేనుకు వెళ్లటం మానుకున్నాడు. కొంత కాలంగడునగానే తండ్రియైన సహనసారుక్‌ నాయనా! వ్యవసాయంమాని ఏల ఇంట గూర్చుందువు? అనగానే రేవవణుడు అహార్నిశలు కష్టపడతే లభించినదేమి? అనహానే సారుక్‌ నాయనా ! తినటానికి తిండి కావలయుగదా! అనగా రేవణుడు మన యింట ఏం తక్కువయని కష్టపడాలి? కాదు నాయనా! మనం ధాన్యం దంచి వండుకొని తింటున్నాం కదా? ధాన్యార్ధం శ్రమించాలి గదా! అని సారుక్‌ అన్నాడు రేవణుడు నీవు అబద్ద మాడుచుంటివి మన యిల్లు మొత్తం బంగారంతో నిండి వుంది చూడు నిజమో కాదో తెలుస్తుందని పలికాడు సారుక్‌ నవ్వి ఏమిటి? మన యింట ధనరాసుల ఆశ్యరంగా వుందే, అని పలికాడు సారుక్‌ నవ్వి ఏమిటి? మన యింట ధనరాసులా? ఆశ్చర్యంగా వుందే, అని ఇంటిలోనికి వెల్లిమూడగా అపారమైన బంగారం కనిపించింది ఈతడు పలికిన మాట నిజమయింది ఈతడు సిద్ధ పురుషుడై యుండవలెను. కానిచో సామాన్యుల కిదెలా సాధ్యమవుతుందని భావించినాడు సారుక్‌.

అనాటి నుండి రేవణునకు పని చెప్పటం మానుకున్నాడు. రేవణుడు ఐంధుల అనే గ్రామం త్రోవలో ఉండేవాడు ప్రతీరోజు వచ్చేవారిని, పోయేవారిని తన యింటికి బిలిచి ఆహారమునొసంగేవాడు, ఇలా కొలదీరోజులలోనే మొత్తం ప్రాంతమంతా ్రచామైంది. గుంపులు గుంపులుగా బాటసారులు భోజనార్థం రాసాగినాలరు వారి వారి కోరికలు తీర్చేవాడు రేవణుని కీర్తిని కీర్తిస్తూ పాయ్యేవాడు.

ఆయన జగత్తున ్రసిద్దుడైనాడు అందరును ఆతనిని ధన్యుజని కొనియాడిరి, దేశదేశాల ప్రజల రేవణుడు సిద్ధపురుషుడని వేనోళ్ల చాటిరి. ఒకరోజు మళ్ళ్చీంద్రుడు నానా తీర్థయాత్రలు చేస్తూ బంధుల గ్రామం చేరాడు. ఆ గ్రామంలోని ధర్మశాలలో శ్రీగురు స్మరణతో కూర్చున్నాడు కొందరు ప్రజలు అతని వద్దకు వచ్చి అయ్యా! తమరికి భోజనం కావాలిగదా! రేవణుని కడకు వెళ్లండి మీకు భోజనం లభిస్తుందని సెలవియ్యగా రేవణుజెవరు? అని ప్రశ్నింప ప్రజలు జరిగిన విషయమంతా వివరించిరి. అది గుప్తంగా అచటికి వెళ్లి విరికిపంతనాత్రడ్రు అవతార పురుషుడు తమన నారాయణుడుతడు, సంపూర్ణంగా మావాడు కాని యీతనికి ఎవరు ప్రసన్నులైరో ఎరుంగదలటి. యీతని గురువెవరు? ఆతని పేరేమి 'పజల కులాలను పిలచి భోజనం పెట్టి పంపేవాడు పక్షులతి (ప్రేమతో తిన్న తదుపరి

181

మళ్చీంద్రునిపై కూర్చుండెడివి పొమ్మనగానే పోయెడివి. తర్వాత కొంత కాలం వరకు వనచరాదులకు పెట్టి పంపేవాడు అందు కృర మృగాలు సైతం ఉండెడివు. భయంకరమైన మృగాలకు తన చేత ఆహారం తినిపించేవాడు పంపేవాడు. ఈ విచిత్రం ప్రజలు చూచి ఆశ్చర్యపడి ఈయన గొప్ప సిద్ధపురుషుడని ప్రచారం చేశారు, ఈ విషయం రేవణనాధుని దాకా ప్రాకినది ఈ చోద్యమును స్వయంగా చూడనెంచి రేవణుడు మళ్చీంద్రుడున్న చోటికి వెళ్లెను. ఈతడు వెళ్లే వేళకు ఆయనై చెట్టుపై కూర్చున్నట్లు పక్షులు కూర్చున్నవి. క్యూరమృగాలు ఆహారం తింటున్నవి. ఈసంశయం దూరం చేసికోవాలి ఈయనెవరో మహానుభావుడై యుండవచ్చునని, భావించి,యింటికి వచ్చి సిద్ధిని ప్రత్యక్షం చేసికొన్నాడు. ఆయనెవరో వనచరాదులకు భోజమిడినట్లు నాకును సిద్ధిని గూర్చుమనియె అది విన్న సిద్ధి అయ్యా! పక్షులు, వనచరులు, అద్వైత (బ్రహ్మవేత్త తప్ప ఇతరులకది అసాధ్యము. అద్వైత సిద్ధి నందిన బ్రవ్మావేత్తయే దీనికి సమర్భుడు చరాచరములందును (బ్రహ్మమును గాంచి సర్వము తానే యైనవాడెవడు, గలడో వానికే సాధ్యము. అద్వైత సిద్ధిని గన్న మహానుభావుడు, సర్వభూతములను తన ఆప్తులుగా తన్నుగా భావించును వాటికి ఆయన పూర్ణ విశ్వాసమేర్ప్చడుతుంది. కావున నీవు ముంది (బ్రహ్మ జ్ఞానము సంపాదించుమని సిద్ధి పలికింది రేవణుడది విని నన్ను (బ్రహ్మనేత్త నొనర్చుమనెను సిద్ధి యిలా అంది నీ స్వామి! అత్రినందనుని ప్రార్థించి ప్రసన్నుని జేసికొనుము. ఆతడు ప్రత్యక్షమైనంతనే పిపీలికాది గణము నీచరణ సేవగోరుదురు స్వర్ణవాసులకన్న మానవుడే యుత్తమజీవి ఆతనికే సాయుజ్యావకాశమున్నది అని పలుకగా రేవణుడు సరయని యడవిని ప్రవేశించి మొదట దత్తాశ్రేయుడెచ్చోట దర్శన అచ్చోటనే గూర్చుండెను. చిత్తమును దత్తుని యందు ప్రతిష్టించెను అన్న పానములు మానినాడు ఘోరముగా తపోదీక్షా పరతంత్రతలోని నిమగ్నుడై ఆకులు దొరికిన ఏదో యొక పదార్థమును భక్షిస్తూ శరీరం కృళింప చేసికొన్నాడు దత్త వియోగ బాధ. అధికంకాగా త్రికరణ శుద్ధిగా ప్రార్తిస్తున్నాడు. అది గాంచిన మళశ్చీంద్రునకు ఆతని గురువెవరో ఎట్టివాడోనని ఆలోచిస్తూ రేవణుని కీర్తి జనంద్వారా విన్నాడు అదేమనగా అతడు పరోపకారియనియు విన్నాడు, విన తనమనమున నీతదెవరో యొక మహాత్ముని కృపకో సిద్ధిని సాధించెను. సిద్ధిని సాధించెను. ఏసిద్ధి యాతని స్వాధీననులదున్నదో దానిని పలిచి మొత్తము గ్రహించాలని తలంచి అణిన, గరిమ, కఘిమ, మహిమ, ఈళిత్వ, వళశిత్వ, ప్రాప్తి, ప్రకామ్యాది, అష్ట సిద్ధులను అహ్వానించెను అని వెంటనే ప్రత్యక్షమై మళశ్చీంద్రునకు నమస్మరించినవి. వాటినిగని రేవణ సిద్ధుడు కలడు కదా! అతనికి ఏసిద్ధునిద్వారా ఏసిద్ధి లభించినదో 182

తెలుపండి. అనగా మహిమ యిలా అన్నది స్వామి! శ్రీదత్తాశ్రేయుని అనుగ్రహమున నేనాతని పరమైతిని దత్తుని పేరు వినుట తోనే ఇతడు: నిజంగా నాబంధువేనని, ఆతనిని తన సాంగత్యమునగా గొప్పవానిని చేయవలెనని సంకల్పించి గిరివార్‌ పర్వతం చేరుకుని దత్తాత్రేయుని హే అనాధనాధా!సర్వజ్ఞా!: దయామయా! సాధక జన సంరక్షకా!పూర్చావతారుదు తమలునాణుడు అవతరించాడు మో వియోగ బాధతో తపమున కృంగిశిస్తున్నాడు, అన్న పానాదులు తేయజించాడు. మోరు సత్వరముగానేగి అనుగ్రహించండి! ఒక సిద్ధి నిచ్చితిరి దాననాతడనేక చిక్కులనెదుర్కొన్నాడు. తాము ఆపారకృరాసముద్రులు, ఆయననింక ఉపేక్షించిన బాధగానుండును. పరుసవేది ఇనుమును బంగారము చేయునట్లు తమరి కృపావీక్షణమున తరింపజేయుడు. అనుమాటల విని యల్లము తల్లడిల్ల నాలసింపక వెంటనే మళ్చీంద్రుని వెంటనిడుకొని వ్యానాస్తం జపించి రేవణుని కడకు చేరిరి వారిద్దరు సూర్యులవలె 'ప్రకాశించిరి ఇంద్ర బృహస్పతులు చేరారు. హరిహరులు గగనమార్గామున నేతెంచిరి వారంతా రేవణుని చూచారు, ఆతడు ఎండిన కర్రవలెనున్నాడు అస్థిగత ప్రాణుడై దత్తునికై నిరీక్షిస్తున్నాడు గోవు దూడను జేరినట్లు, అమిత (ప్రేమానురాగాలు మొలకలెత్త రేవణుని కౌగిలించుకొనెను రేణుడు దత్తుడాతడిని వలయున్నది యొసంగెను.

తండ్రి తనయునకు హితం చేసినట్లు అతని చెవిలో దివ్యమంటత్రోపదేశం చేశాడు దత్తాశ్రేయుడు అంత అజ్ఞానావృత ద్వైత భావంతొలగి అద్వైత భావం నెలకొని జ్ఞానజ్యోతి ప్రకాశించింది.

వ(జశక్తి నారాధించి దివ్యవిభూతి నొనటనుంచెను దాని వలన శరీరం శక్తివంతమయ్యెను రేవణుని వెంట దీసికొని దత్తుడు గిరినార పర్వతం చేరుకున్నాడు అచట చాలరోజులుంచుకొని సకల విద్యలూ నేర్పాడు బ్రహ్మరసాయనాన్ని ద్యోతకమైంది.

అతనికి నేనే గురువునన్నట్లు తొచినది తాను చరాచరవ్యాప్తమై యున్నట్లు తిరుగుచున్నాడు. పక్షి వననచరాదులు దేవణునకు నమస్కరింప వచ్చేవారు.

ఇట్లు అద్వైత దృష్టి కాగానే రసాయనాది, శ్రీఘ్రకవిత వేదము, జ్యోతిష్యము, వేదము, కళలు, వ్యాకరణం, ఛందస్సు, ధనుర్‌, జలతరంగము, నాటక చతురగానం, కోకశాస్తం, అశ్వారోహణం, చతుర్ధశ విద్యలు, అభ్యసించెను, అనేక అస్త్రాలతో మళ్చీంద్ర నాథుని సమానునొనర్చెను. వజ వాతాకర్షణ, సంజీవనీ, వాత, ధూమ్ర అగ్నేయ, నాగ కామ పర్వత జలద, (బ్రహ్మా ఖగేంద్రా, స్తాద్యాదులన్నింటిని అభ్యసింప జేసెను ఇంకా నిర్వాణ రుద్ర, వాసవ, దేవ మోహన దానవ. అపార అస్తముల నొసగెను. నాథ పంధాదీక్షనిచ్చి ఉన్నణీ ముద్రతో చెవులను చింపి తత్వమందు దివ్యజ్ఞాన కంటెను (మాలను) మెడలో

188

వేసెను, శుద్ద, సారంగి నాదాన్ని వాయించే మురళి, కుబడి, పావడి, శరీరమునకిచ్చి దేహం విదేహంలోకలిపెను. ఇట్లు పూర్ణ స్థితి నందిన రేవణుని మళశ్చీంద్రుడు వెంటదీసికొని మార్తాండ పర్వతం వైపు వెళ్లి నాగేశునికి నమస్కరించి, దైవదర్శనం చేసికొని, పరము పొంజెను. శాంబరీ విద్య కవిత్వరచన (్రచలితమైంది. తదనంతరం చాలా అడంబరంగా సంతర్పణమొనర్చెను హరిహరాదులు సహాయము చేసిరి, గిరినార్‌ పర్వతం పైనను సంతర్ప్చణతలో భూలోక భువర్గోక నువర్గోక, జనలోక, తపోలోకములనుండి పుణ్య స్వరూపులు, స్వర్గ వాసులు, గంధర్వగజాలు, (బ్రహ్మేంద్రాదులు, కుబేరుడు అశ్వినీ దేవతలు, నూర్యచం(ద సముదాయమంతా వేంచేసిరి, నాలుగు రోజుల వరకు అపరిమితానందంగా సంతర్చణం కొనసాగింది. దేవతలందరు సంతృప్తలై వివిధ పరములొసగిరి. తదనంతరం తమ తమ స్వస్థానమున కరిగి6. రేవణుని కూడా అత్రి సందనుడు తీర్థాటనార్థం పంపాడు తీర్థాటనం చేస్తూ “విరా” (గ్రామం చేరాడు. ఆగ్రామంలో సరస్వతి యనే బ్రాహ్మణ యిల్లాలు బ్రాహ్మణుడు అను దంపతులుండిరి.

ఆ స్రీ జాహ్నవిక (గంగా) స్వరూపురాలు ఆమె ముఖం చూచి చంద్రుడు లజ్జితుడౌతాడు ఆ దంపతులు ఆయస్మ్కాంతం ఇనుమువలఠలె పరస్పరం ఏకమైయుండిరి కాని వారికి సంతానం లేదు.-ఏదుగురు పుత్రులైనా ఆరు, ఏడు దినములలోనే మరణించిరి. కొందరు 10 దినములు జీవించి చనిపోయిరి. ఇట్లు ఆరుగురు పుత్రులు పోయిరి. తర్వాత 7వ వాడు జన్మించెను అతడు 12 రోజులు బ్రతకటం వలన సంతోషపడిరి. ఓ ప్రియా! ఆరుగురుని కాలుడు భక్షించెను. యీతడు మాత్రం బ్రతికెను 12 దినముల కాలం గడిచెను. ఇంక ఒక రోజు గడిస్తే 10 సం; అయువుంటుంది. ఆ తర్వాత యీబాలునకే భయముండదు అని (బ్రాహ్మణాదులకు భోజన సంతర్పరణ మొనర్చెను. ఆరోజు రేవణుడు వారింటికి భోజనమునకై వచ్చెను. ద్వారము వద్ద నిలవంబడి '“అలక్‌ నిరంజన్‌ అని ధ్వని చేసి లోపలికి అడుగుపెట్టెను. ఆ బ్రాహ్మణుడు దూరమునుండి చూచి వడ్డించే పాత్రను క్రిందపెట్టి నాథుని దగ్గరకు వచ్చెను.

మిక్కిలి తేజోవంతంగా (ప్రకాశించే యాతనింజూచి ఈయన తపోపురుషుడు,

అవతారపురుషుడు యీ భూమికి వచ్చినట్లున్నాడు నాథుని చరణాలపై శిరముంచి ఓ మహారాజు! మాయింటిలో భోజనం వుండగా తాము మమ్ము మాదీనావస్థను గమనింపకయే ఆరుగుట యుక్తమా? మమ్ములను అనాథులను సనాథనులునుగా చేయాలి. నేను హీనదీన

184

(బ్రాహ్మణుడను అని అతని చరణాలపై బడెను.

రేవణుడంత అయ్యా! మీరు విప్రులు మేము శూద్రలం నాకు నమస్మరించుట అర్థంలేదు అతని మాటలు విని శుద్దజాతి బ్రాహ్మణుడు కూడా మాదిగవానికి దండము పెట్టవచ్చును వేరే కులాల మాట ఏమి? చేయి భక్షణ చేయగా మారదు నేను జ్ఞానిని, పండితుడను అని ఎవరందు అది ధిక్కారం వంటిది కాని యింత నైపుణ్యం నాకు లభించటం కష్టం కాని శ్రేష్ట వచనాలు వినాలని నావినతి. అనగానే రేవణుడు తనలో ఈతడు ప్రజ్ఞావంతుడు అని మనస్సులో అనుకని లోనికేగెను విష్ఫడు తన యింటిలో అసనంపై కూర్చుండ బెట్టి విస్తరి వేసి అన్న పదార్థాలు వడ్డించెను. వేరే విష్ఫలకు సాంగోపాంగము చేసెను. నాథునివద్ద కూర్చుండి తాను లేవకుండ భక్తితో కూర్చుండెను శర్మరనుండి చీమలను తొాలగించబోగా నవిచక్కెరదను వదలవు అట్లే భక్తితో అతనిని వదలకుండా బ్రాహ్మాణుడు రేవణనాధుని వదలడాయెను నాథుడు తృప్తిగా భుజించెను.

ఇటు విప్రలందరు భోజనములు ముగించి వెడలిరి భోజనానంతరం నాథునితో మాటాడదొడగెను. ఓ మవిోరాజా! మాయింట విశ్రాంతి గొనుడు ప్రాతకాలం తమ యిచ్చానుసారం వెళ్ళవచ్చును ఆంతనారేవణుడే మాట విని సరేనన్నాడు ఏకాంతమున శయనించెను నాధుడు నిద్రించగనే తాను భోజనం చేసి యిల్లు శుభ్రపరచి నాథుని కడకు విచ్చేసెను సూర్యుడస్తా చలమునకు వెళ్ళగానే నాథుడు లేచి కూర్చుండెను.

(బాహ్మణడు నాథుని వద్దకు వచ్చి నమనస్మరించి, అయా! ఫలాహారం చేయండి అని కోరగా యిప్పుడే గదా భోజనం పిమ్మట వివరీతమొకటి జరిగెను తల్లి బాలుని వద్ద నున్నపుడు శష్టి వచ్చి చరువగా అతడు గాబరాపడి వికలం పొందాడు దుఖితురాలై భర్తను పిలచెను. బాలుడు చాలా బాధ పదుచున్నాడు. ఎట్లు జరుగునో జరుగని, కాని నాథుని నిద్రాభంగము కారాదు. ముందే మన అదృష్టం బాగాలేదు. యిప్పుడు మంచి ఎలా జరుగుతుంది. నేను ముందు పాపం చేసి యుండవచ్చు. ఇప్పుడా కర్మానుభవం జరుగుతోంది నాధ నిద్రాభంగము మనకు అనర్ధదాయకమని పాదసేవ చేయుచుందెను.

అప్పుడు యమదూతులు వచ్చి బాలుని కడ నిలబడి జీవం తీసికొని యముని కడకేగారు. బాలుని దేహం శవమైంది మాయా మోహం ధారుణమై హృదయ విదారకంగా బాధకలుగుతోంది బ్రాహ్మణి రోధిస్తోంది. ప్రాతఃకాలం నాథుడు లేచాడు మందరోధన స్వరం ఆయన చెవిని సోకింది. ఎవరేడుస్తున్నారని విష్ఫృనడిగెను అంత బబ్రాహ్మాణుడు అయ్యా! నాకుమారుని ఆరోగ్యం సరిగా లేక దుఃఖిస్తోందని తెలిపినాడు.

185

ఆ మాట విన్న నాథుడు ఆ బాలునిటు తెమ్మని ఆదేశించెను. స్వామి! నేను మీకడనుండగా యముని దూతలు సుతుని ప్రాణములు హరించిరి అని విలపిస్తూ బాలుని శవాన్ని నాథుని యెదుటికి తెచ్చిరి నాథుడు దివ్వదృష్టిని చూచి నాయనా! నీకెందరు సంతానము అని అడుగగా స్వామి 7వవాడు ఆరుగురును $,6 దినములుండి మృతినందిరి అని ఏడువసాగెను.

రేవణుడు విషయం (గ్రహించి 3 రోజుల వరకు బాలుని శరీరం జాగ్రత్త పరచండి నేను స్వయంగా యమపురికి వెళ్లి నీ ఏడుగురు సుతులను గొనితెస్తానని వెంటనే అమర మంత్రం జపించి విభూతినా బాలుని దేహమునకు అలందెను దీనివలన బాలుని శరీరం చెడదు అని అటనుండి వెడలెను.

వ్యానాస్తం జపించి వేగంగా వెళ్లెను వేరే అస్త్రములను యమపురికి భ్రమణం చేసెను దానివలన హిమనీటి కణాలు చల్లబడి యదాసన్టితినుండెను దాని శరీరం యధాస్థితినుందును తదనంతరం హిమగిరిని దాటినాడు. యమపురిని (ప్రవేశించినాడు యమధర్మరాజు చూచి తన అననం వీడి కనాకాసనంపై నాథుని ఆవీనునొనర్చి షోడశోపచారపూజలు చేసి వినముదడూ నిలబడి ఓ! యోగీంద్ర! తామే కారణమున వేంచేసితిరో సెలవిండని ప్రశ్నించెను.

నేను భూలోకమున బ్రాహ్మణ దంపతులనింట యుండగా నాతని నుతని (ప్రాణములు దెచ్చితిరి ఇంకను 6 గురు కుమారుల నెచటనుంచితివే వారిని సైతం తెచ్చియిముటను లేదేని నీయములోకంలో ప్రళయ విజృంభణం సృష్టిస్తానని గద్ధించెను అంతనా ధర్మరాజు విచారములోమునిగి ఈతనిని మంచి మాటలతో శివుని కదకంపవలెనని తలంచి ఓ యోగీంద్రా! యీ కర్శంతా వారిదే నేను నిమిత్తమాతృడను యీ సర్వమునకు కారకులు హరి హరులే సృష్టిస్థితిలయకారులు వారే కదా! నేను వారి యజ్ఞానువర్తిని మాత్రమే సృష్టింకి లయమును సర్వమును వారి యధీనమే మిరు కైలాసం వెళ్లండి శివునారాధించి సప్తపుక్రుల గొనిపొండి వారంతా అచటనేయున్నారు. మిరు మమ్ము కోపించిన మాచే నేమియు కాజాలదు క్షయకారుడు శివుడు. అది అందరెరింగినదే శా(స్తాలును అట్లే పక్కాణించుచున్నవి గదా! మిరు సర్వజ్ఞులు మిరెరుంగనిదేమి? యని యని పలికెను.

రేవణుడు సరేనని శివునికడ కేగుదును అని వ్యానాస్రశక్తిని కైలాసమేగెను.

శ్రీ దత్తుడును, నవనాధులును కరుజింప 35వ అధ్యాయము ముగిసినది.

ఓం తత్సత్‌ ఓం శాంతి:! ఓం శాంతి:!! ఓం శాంతి!!! 186

86. షట్‌(త్రింశదధ్యాయము

శ్రీ దత్తుడును, నవనాథసిద్ధులను కరుణింప వ్రాయించిన విధంగా వ్రాయు

చుంటిని. ఃచదివి తరింవుముః।

రేవణుడు కైలాసమున జేరగానచట యతడు భాస్మరునివలె (ప్రకాశించుచున్నాడు వీరిని గనిన శివగణాలు, రక్షక గణాలు ద్వారము వద్ద అపి ఎవరు మిరు? ఎక్కడికి వెళ్ళుచున్నారు? క్రొత్తగా నున్నారు? అనీ ప్రళ్నించిరి. రేవణుడు ఈ దేహమును రేవణుడు. అందురు విజయం కాకు శివుని కడకు వచ్చితిని అనగా భటులు ఏమిపని? యనిరి శివుడు బ్రహ్మణబాలుని దొంగిలించెను. అతని సిక్షించి ఆ బాలుని గొనిపోతాను, అని సూటిగా చెప్పగా శివగజాలు బిత్తరపోయినవి.

మిరు బాబా యని దలంచితిమి కాని మో గురువు గంధర్వునిగా దెలయుచున్నది. అతని సంస్కారం చూడ వచ్చితిరా? అని మనమున యీతనికి తగిన సత్మారం చేసి పంపాలని శివ గణాలు నిర్ణయించుకొన్నవి అనగా నాథునకు కోపం వచ్చినది. 'నాగురువు గంధర్వుడన్నారు గదా! యిపుడు చూడుడు గంధర్వులవలె మిరు అడవుల్లో తిరుగండి, యని కొలది విభూదిని స్పర్షాస్తం జపించి చల్లెను. అంత ద్వారపాలకులంతా భూమికి అంటుకొని పోయిరి. 1800 గణాలు అంటు కొనిపోయినవి. కదలుటకు ప్రయత్నిస్తే భూమి వదలటములేదు.

ఎవరు గంధర్వులో చెప్పండి? అన్నాడు రేవణుడు, ఈ సంగతి శంకరుని సదనమందు అందరికి తెలిసినది ఈ వార్తను శివునకు నివేదించిరి. ఓ నీలకంఠా? ఒక మానవ మాత్రుడు కైలాస పర్వతం ద్వారం చేరి 1800 ద్వారపాలకులందరిని భూమికి అతుక్కుపోయినట్లు చేసినాడు, రోధిస్తున్నారు ప్రభూ! అని తెలిపిరి శిక్షించి రమ్ము అని ఆదేశించెను.

శివాజ్ఞ యైనంతనే అష్ట బైరవులు ప్రళయాగ్నులు 100 గోటిగణాలను తీసుకొని ద్వారం వద్దకు వచ్చిరి. వారు 1800 గణాలు భూమికి అతుక్కుపోయియున్నారు. కోపంతో పినాకుడు శరభుణ్జి సృష్టించి వదిలెను. నాథుడిది గని మళ్లీ శస్తాస్తములను ప్రయోగింప శతకోటి గణాలు భూమికి అతుక్కుపోయాయి యుద్ధమునకు సిద్ధపడెను. ప్రతాపదర్పులు వాటిని లెక్క చేయక ధనుష్టంకారం చేసి అనేక శస్తాలను సంధించినాడు.

187

ఒకడు వాతాస్తం ఒకడు నాగాస్తం ప్రయోగంచేయగా నాగాస్త్రం విషం (గ్రక్క నారంభించెను ఒకడు ధూ[మ్రాస్త్రం ఒకడు వాసవాస్త్రం, ఒకడు బ్రహ్మాస్త్రం ఒక శాప వచనం. ఒకడు వజ్రాస్త్రం అతుల బలవంతుడు ఖైరవుడు విభక్తాస్తం అనేక బాణ సముదాయాన్ని వదిలెను కాని నాథుడు 8 అస్త్రాలను గూడా తన ప్రతాపంతో అకసంవైపు పంపెను. అష్టభైరవులు అనేకాస్తములు అంబరంపై వదిలిరి ఆదిగన్న రేవణుఖు కొంత విభూదిని (గ్రహించి మొత్తం అస్ర్రాలన్నింటిని ఎదుర్కొనుటకు ముఖంతో జపించెను. వాతాస్తంపై పర్వతాస్త్రం అగ్నేయం పై జలదాస్త్రం, నాగాస్త్రంపై ఖగేంద్రాస్తం, ధూమ్రాస్తంపై అదిత్యం వాసవిపై కాళిక, శాపంసై బ్రహ్మాస్తం పై విభకాస్తం, వజ్రాస్తంపై ఐంద్రాస్తం, విభక్తాస్తం వొకటిమాటపై వదిలేను రేవణునిచే ప్రయోగింపబడిన అస్తముల ప్రభాములవల్ల ఖైరవులెల్ల దెబ్బతినిరి.

గత్యంతరం లేక శివుని కడకేగి ఓ విశ్వేశ్వరా! ఖైరవులు క్షీణులైరి అదివిన్న శివుడు తన మనమున నందిని సిద్ధం చేసెను. చంద్రుని పిలిచి త్రిశూలం ధరించాడు చక్ర, ఖడ్గ శర, సాయక, అంకుశు డమరు, శంఖ నరకపాలములను హస్తములను ధరించెను. బయలు దేరెను రేవజుడిది చూచి యుద్ధమెందుకు? ఒకే అస్త్రంతో శివునితో యుద్ధం చేయాలి వాకాకరటి,ణం జపించి భన్మం చల్లినాడు శివుని జేరి అతని శ్వాసనాకర్షించింది శంకరుడు నందిపై వికలుడై ధైర్యవిలోలుడై క్రింద గూలెను. గాత్రం వికలమైంది శస్రములన్ని చేజారిపోయినవి ముఖము నుండి రక్తం ప్రవహింపదొడగెను అష్టభైరవులు నేలంబడిరి శంకరుడు మూర్భవోయెను అస్త్ర శస్త్రాలు మాయమైనవి గంధర్వులకీ వృత్తాంతం తెలిసింది. వారు వెంటనే యీ విషయం విష్ణువుతో నివేదించిరి. శివుని అవస్థనువిని విష్ణువు అచటకు చేరెను. వేగంగా నాథుని కడకేగి ప్రేమతో గాధాలింగనం చేసికొనెను. రేవణనాథా! నీకెందుకీ కోపం వచ్చింది? కారణం ఏమిటి? అని ప్రశ్నించెను. ,

ఓ శ్రీమన్నారాయణా! నేను బ్రాహ్మణ దంపతులయింట ఉండగా శివుడాతని గణాలను పంపి వారిపుక్రుని ప్రాణం హరించాడు ఇప్పుడు శివుని ప్రాణం తీస్తాను. తర్వాత బాలుని సంజీవని వలన బ్రతికింతును శివుని రక్షింపదలచిన ఆబ్రాహ్మణ దంపతుల ఏడుగురు సుతులను తిరిగి పంపమనండి ఓ నాథా! వారంతా నావద్దనున్నారు వారని నీహస్తగతం చేస్తాను జీవదశ అర్చించిన పిమ్మట వారి శరీరాలు తాము నిర్మించాలి అనగా నాథుడు సరేనన్నాడు,

188

వాత[్రేఠకాస్త్రం జపించి శూలపాణిని లేపినాడు విభకాస్తం జపించి సకల గణాలను విడిపించెను స్థితిని జపించి అందరిని సావధానపరచెను. అష్టభైరవులకు భస్మ పూయగానే వారు పూర్ణ సుఖరూపలై అస్త ప్రహారాల నుండి విముక్తులైరి. అపుడందరు సావధానులైరి సప్త జీవదశలను రేవణుని చేతికిచ్చి పంపెను. వ్యానాస్తం ప్రభావంతో విష్ఫని గృహమును జేరెను.

దంపతులకు జరిగిన విషయం వివరించి నీపుత్రుని శరీరమును మైనంవలె రోకళ్ళతో దంచండి దంపతులిరువురు దుఃఖిస్తూ కొడుకు శరీరమును రోట మెత్తగా దంచి ముద్ధ చేసి నాథుని కొసగిరి అప్పుడు నాథుడు వారి చేతనే 7 గురు మనుష్యుల బొమ్మలను చేయించెను. తదనంతరం సంజీవనిని జపించి ప్రయోగించెను అవి సంజీవరూపం దాల్చి బాలురుగా నిలబడిరి వారు అట్టహాసంగా నవ్వి రోదించిరి.

దంపతులకు అయేడుగురు బాలుర నొసంగి 'పెంచుకొమ్మన్నాడు 12 దినముల తర్వాత ఊయెలలో వేసి నామకరణం చేశారు. 1. సారంగీనాథ్‌ 2. జోగీబాబా. 8. నిజానందదీన బాబా 4. నయననాధ్‌ 5. యదునాధ్‌ 6. నిరంజన్‌దాస్‌ 7. గహనీనాథ్‌ ఇవి వారిపేర్లు.

ఇట్లు ఏడుగురు జగద్విఖ్యాతులైనారు 12 సం॥ల పిమ్మట రేవణుడు వారందరికి అను[గ్రహమితచ్చినాడు.

7గురు శిశ్యులకు విద్యనాసంగి సిడ్దమొనర్చెను వారు 84 సిద్దులలో చేరిరి. అక్కడనే రేవణుడుండి సేవ జేయించుకొనెను.

ఇట్లు రేవణుడు విలేప్రాంతంలో ఇప్పటి వరకు వుంటున్నారు. ఈ కథను ఎవరు రోజూ పఠిస్తారో బాలమృత దోషం పోయి పుత్రవంతులౌతారు ఎవరికైతే పిల్లలై మరణిస్తారో వారు సుస్నాతులై యీ కథ చదువుట, వినుట చేస్తారో వారు నసించరు ఇది గోరక్షుని మాటలు మిరు తెలుసుకొండి.

ఎవరికి కోరిక వుంటుందో వారు యీ దోష నివారణ కథ వినాలి. తర్వాత (శ్రోతలు, పట సిద్ధనాథుని కథ స్వీకరించండి.

పూర్వం సరస్వతీ ఉద్ధేశ్యంతో బ్రహ్మవీర్య యింటిలో పడియుండెను అది అకస్మాత్తుగా సర్వపం యొక్కసిరస్తుపై పడింది తనమనమున ఏదో భక్తించే పదార్థం పడియుండవచ్చునని

189

భావించి నాలుక ద్వారా దానిని తన గర్భమున విడెను. బ్రహ్మ వీర్యం సర్ప గర్భంలో 'పెరుగసాగింది అస్థిక బుషి ఈ విషయం (గ్రహించి తక్తజాత్మజ కడకరిగి ఓ సర్పమా! నీకడుపును (బ్రహ్మ వీర్యమున నారాయణాంశంతో గొప్ప తపోధనుడుదృవించనున్నాడు. దానికన్న ముందు జనమేజయ. తండ్రి మరణం సర్ప వల్ల అవడం చేత సర్పయాగ్‌ చేయబోతున్నాడు ఆ సమయంలో అహుతి మంత్రాలతో పర్పాలన్ని హోమగుండమున బడగలవు కావున నీవు నీ గర్భాన్ని రక్షించుకొనవలెనని వచ్చితివి నీవు ఎచట నైన దాగియుండాలని భోదింప నంద యా సర్పము అయ్యా! మరి ఆ స్థలమెటయని యడుగ దగ్గరగా గోచరించు ఒక వృక్షంకడకేగి భూమిపై మొదట తొజ్జ గలదు ఇందు చారబడది సీప్రాణం రక్షించుకొమ్మని తక్షకనందినికి తెలిపెను. అప్పుడా సర్పం అతోజ్జలో దాగినది అస్తికుడు అచలమైన వజ ప్రయోగం చేసి నీటి భాగంలో చల్లెను. అవృ్ఫక్షాన్ని అచలం చేసి హస్తినాపురం చేరినాడు.

ఒక మండపంలోకి వెళ్లి అందరు బుషులతో రహస్యంగా తక్షకనందిని గర్భస్థ విషయం వివరించెను (బ్రహ్మ వీర్యం ననాతనమైంది ఆమె కడుపునున్నది అతుడ వట సిద్ధనాథునిగా పుట్టును అతడు నవనాథ సిద్దులందొకడు కాగలడు జనమేజయ కృత నర్పయాగమందా పర్పము నాహ్వనించవలదని బుషులను ప్రార్ధించెను బుషులు సమ్మతించిరి.

ఆ సర్వయాగ సమయాన పద్మిని యన తక్షక జను ఆహ్వానించలేదు యిటు పద్మినీ గర్భము నవమాసములు నిండెను, అటు సర్బయాగం పూర్తియైంది ఆ సర్పము దినములు నిండగా అండమును విడుడల చేసెను. ఆ అండము వట వృక్షము యొక్క తొజ్జలో చాలాకాలం ఉంది. అచట అవిర్డోకనారాయణుడు ఈశ్వర నత్తాతో సంచరించెను. దిన దినం అ అండంలో జీవం పెరుగ సాగింది. సామర్థ్ధ్యవంతమైన దేహమైనంతనే అండం పగిలింది అండం నుండి బయల్పడిన బాలుడు ఏడుపదొడగెను. కాని ఆ సమయాన ఆ బాలుని రక్షకులేరు ఒకనాడు ఆదెస ఒక బ్రాహ్మణుడు గౌడ బ్రాహ్మణుడు అతని పేరు కోశధర్ముడు ఆచార శీలి, షట్‌ శాస్త్ర నిపుణుడు పరమ నిష్టా గరిష్టుడు, కాని ప్రారబ్ధవశము గర్భదరిద్రునిగా మనుచున్నాడు సంసారవిముక్తుడను కావాలనే భావముననున్నాడు విస్తరి యాకుల నిమిత్తం వట వ్యూక్షం కడ కేగగా నీ బాలునిగనెను. అంత ఆకాశవాణి రూపంలో దైవం యిలా అన్నదిఖో కోశధర్మా! సుశీలా! ఈ వట వృక్షపు తొజ్జలో బాలుడున్నాడు వాని తీసికొని యింటికి వెళ్లి పెంచుకో, ఆ పిల్లవాడు నీ ప్రవేశింఇనది మొదలు నీ దారిద్ర్యము,

190

ఆశాంతి సర్వ అనర్ధములు దూరమౌతాయి.

ఈ బాలుడు అవిరోత్ర నారాయణుడు వెంటనే సురలు పుష్పవర్షం కురిపించారు బాలుని పొద పద్మములకు నమస్కరించెను ! యీ భూమండలంలో నీవొక్కడికే యీ వట _సీద్దనాథుడు లభించెను. యీతడు పద్మినీ యనే నాగిని కజుపున వటవృక్షప్రు తొజ్జలో రక్షింపబడును.

మోరు కూడా యిదే పేరుతో పిలవండి కోశధర్మ ఆ మాటలు విని ప్రేమతో ఎత్తుకొనెను. ఆనందంతో సాధ్వి సుశీల. ప్రజలందు ధైర్య జెదార్య సత్వ పదం చూపించినది. సత్యవతి బాలుని చూడగానే ఇటు యివ్వండి అని తీసికొనగానే సూర్యతేజోవంతుడైన కనబడసాగెను. సత్యవతి బాలుని చూడగానే ఇటు ఇవ్వండి అని తీసికొనెను. సత్యవతి బాలుని చూడగానే ఇటు ఇవ్వండి అని తీసికానెను. నవ్వి ఓకోనబడసాగెను. సత్యవతి బాలుని చూడగానె ఇటు ఇవ్వండి అని తీసికొనెను. నవ్వి ఓ కోశధర్మా యీబాలుడెవరివాదు? ఎటనుండి తెచ్చితివి యీతడు బాలుడు కాడు సూర్యుడే ఈశ్వరుడే రెండవ చంద్రుని స్టూష్టించెనా! అని పిల్లవాని అందచందాలకు మురిసిపోతూ హృదయానికి హత్తుకుంది,

కోశధర్ముడు తన భార్యకు యీ పిల్లవానికి సంబందించిన విషయమెల్ల వివరించెను. ఆమె మిక్కిలి ఆనందంతో ఊయలవేసి జోలపాడినది. మమతానురాగాలు పెల్లుబుక క్షీరోదృవమయ్యెను. అంతనామె పిల్లనికి పాలుద్రావించినది. ఈ విధముగా గారాబము గానాతనిని పెంచసాగెను. క్రమంగా పెరుగుతూ కాలము గడువగా ఏడు సంవత్సరముల వాడాయెను. ఒకనాడైనా యాబాలకుని పరుషముగా బిలుచుటగాని, మందలించుటగాని చేయలేదు. ఉపనయనం చేయించినారు.

ఒక దినం కాశీవిశ్వేశ్వరుని ఆలయంలో ఆడుకోవడానికి వెళ్లెను అదే సమయాన దత్తాశ్రేయుడా గుడిలోనకి వచ్చి ఆ బాలుని చూచెను. ఆ సమయాన ఊరికేనే అటగా స్నేహితులతో అన్నం పంచే అడుతూ అందరికీ అన్నం వడ్డిస్తున్నాడు కడుపు నిండినది యిక చాలని అన్నపిల్లను సమంగా మందలిస్తూ వినతి చేస్తున్నాడు దత్తాత్రేయుడిది చూచి నవ్వుకొని ఉత్తుత్తికాదు నేను బాలునిగా వారిలో గలసి నిజమైన అన్నమునే సృజించుకొని యాడదలంచి బాలుడై వారి చెంత నిలబడి అయ్యా! అన్నార్భుడనై అతిథిగా విచ్చేసితిని నాకును కొంత అన్నంపెట్టుమని అడిగాడు, మిగిలిన పిల్లలంతా ఎవరో క్రొత్తగా వచ్చినాడు తరుమండని రాయితో రప్పలతో కొడుతూ తరుమజూచిరి అంత అత్రిసుతుడు.

191

ఓ బాలకులారా! అన్నం కొస అతిథి వస్తే కొట్టవద్దు అన్నం పెట్టి పంపాలి అది మర్యాద ఇట్లు చేయరాదు. అని పలుకగా వటసిద్ధుడు అతనిని సాదరముగా కూర్చుండబెట్టి నీరు దెచ్చి పాదములు కడినట్లు చేసి తన వస్త్రముతో నాతని పాదములతుడుచున్నట్లు, చేసి పుష్పములతో పూజించునట్టునూ, చేసి పూలమాలనాతని మెడలోవేసినట్లునూ చేసి, హారతి యిచ్చెను ముందు విస్తరివేసి చేతులు జోడించి ప్రార్ధన చేసినాడు తదుపరి అయ్యా! తామిక

భోజనం చేయండని కోరి, మాటి మాటికి ఇంకా అన్నం వడ్డింతునా? యమని పలికెను. బాలుని తీరు గమనించిన అత్రినందనుడు ఈతడు పూర్వజన్మమున సుత్తముదై యుండవచ్చును. లేనిచో నిట్టి కార్యకలాపములు స్పురింపవు ఉదారుడు కరుణామయునిగా తోచుచున్నాడు. వీడు పూర్వ జన్మమున యోగమున (భ్రష్టుడై యుండవచ్చును. అనార్హులను, అనాధలను (పేమించెడి యూ యనతత్త్వ్వము అతిథుల వూజించు వానము పరికింపనీతడుపూర్వజన్మమున యోగియే తలంచెను. అని తన దివ్య దృష్టిని భూతకాలమున నిలువనాతడు ఆ విర్షోశనారాయణునిగా గోచరించెను. వెంటనే కృపతో కృషాసిద్ధినాకటి యెనంగినాడు నిద్దమౌతుందని అశీర్వదించినాడు. అతనిని తన చెంతకు పిలుచుకొని ఒక రహస్యమును చెప్పెను నీవు యిప్పుడు పిల్లలకు భోజనం వడ్డించు కాని సిద్దాన్నం నీవు మాత్రం తినకూడదు. అత్రినందును డానతిచ్చినట్లు విస్తరి యన్నంతనే సిద్ధమైంది ఏది చెప్పిన అది సిద్దమై విస్తర్లలో ప్రత్యక్షంగా పదార్థాలు దర్శనమిస్తున్నాయి. ఆ బాలురు ఆజ్ఞానమున భూజించిరి. ఇట్లు ప్రతీరోజు ఆటలాడుతున్నారు. ఆత్రినందనుడు తన పేరు చెప్పి పిల్లవాని పేరు తెలిసికొని వెళ్లినాడు. ఒకనాడా బాలురెప్పటి యట్ల శివాలయమున భుజించి యింటికి వెళ్లిరి వారింట భోజనార్ధము వారి తల్లులు భోజనము పెట్టగా పారవేయసాగిరి కారణమేమనగా (బ్రహ్మరూప రసపానం చేసిన వారికిది రుచించునా? బంగారు నగలు ధరించిన వారికి కలచు కాచుమణులిను ధరింతురా? సుగంధ మాఘ్రాణించిన వారు దుర్గంధ వీధిని జోత్తురా? ఈ వింతకు పిల్లల తలిదండ్రు, లేల భుజించరని 'ప్రశ్నింప యీ బాలకులు అన్నములను ఆటను గురించి చిత్రముగా చెప్పచు మురిసిసోయిరి. దానిని నమ్మక యొక దినము పిల్లల యాటను రహస్యముగా దిలకించిరి వెంటనే యీ విషయం వట సిద్ధుని తండ్రియైన కోశధర్మున కెజిగించిరి పిల్లలందరిని కూర్చుండగా విస్తరియన విస్తరి ఏ పదార్ధము పేరు జెప్ప నా పదార్ధములు, సిద్ధమవుచుండ పిల్లథ భుజించుట మేము ప్రత్యక్షముగా జాచితిమని దెలిపిరి. కోశధర్మునకు 192

దేవతల (ఆకాశవాణి) వాక్కు జ్ఞప్రికి వచ్చినది. సిద్ధకర్మలు మొదట చేయుటతో సిద్ధునిగా పేరందునని తెలిపిరి. అదిప్పుడిప్పుడే నిజమగుచున్నదని మురిసిపోయేను. కాని పిల్లవానిని (ప్రత్యక్షముగా పరీక్షింపనెంచి.

ఒకనాడు తన తొడపై గూర్చుండ బెట్టుకొని నాయానా! నీవు పిల్లలకు అన్నం వడ్డిసున్నావటగా ఏది నాకును వడ్డింతువా? యని ్రశ్చ్నింప మంచిదని వెంటనే లేచి పల్లెము దర్భ్శనమైనది. అన్నము కూరలు షడ్రసరములు అనినయు పిల్లడు పలకినటుల్ల సిద్ధము కాగ భుజించి నీకు కనుపడిన మహానుభావుడెవరు? ఆయన పేరేమని? యడిగెను అంతనాబాలుడీగతినుత్త మిచ్చెను. అయ్యా! నేనోక దిన పల్లిలతో ఆడుచుండగాక్రాత్తగా బాలుని వలెవచ్చి యన్నమడుగ నా మిక్రులాతని తిట్టికోట్టటోవ నివారించి,గౌరముగా పూజించి, సత్మరించితిని అంతనాతడు నన్ను దగ్గరకు పిలుచుకొని చెవిలో నేదియో పలకి తలపై చేయునిడి అత్రి సుతుడనని చెప్పి వెళ్లెనని వివరించెను.

ఈ వింత ఆ (ప్రాంతమంతయు ప్రాచరమై గొప్ప కీర్తిని కలిగించెను. అతనింటికి అనేకులు వచ్చి తుష్టిగా భోజనంచేస్తూ వెళ్లేవారు ధన, కనక, వస్తువాహనములందెడినారు. అన్ని దెసల పేరు మారుమోగునది. యుక్త వయస్సు లెల్ల ప్రత్యక్షమగుచున్నవి. యీ ప్రపంచ వాస్తవ రూపమేమి? దత్తాత్రేయుడు బాలుని రూపమున నన్ను జేరి శక్తి నాసంగెను ఆ పురుషుడెవరో మహాప్రతాపవంతుదని పలుకగా నాయనా! నీ పూర్వ పుణ్యం వల్ల నీకాతదు దర్శనమిచ్చెను. ఆయన త్రిమూర్తుల యవతారం బ్రహ్మ విష్ణు మహేశ్వరుల కలుయికయే దత్తజ్రేయ స్వరూపం అని కోశదర్భుడు తెలిపెను. మరల నాతని దర్శింప వలెనన్న నివాసమేదో అనెను,

అంతకోశధర్ముడు నాయనా! ఆయన ఒక చోట నుండు కాడు నానా రూపముల నానా బోట్ల తిరుగుతుంటాడు. ప్రారబ్ధ వశమున కనిపించునేగాని ప్రయత్నమున గోచరింపడు. అతడు కోళాపూర్‌, పాంచాళేశ్వర్‌, కాశీ, మాతాపూర్‌, మెదలగు అనేక చోట్లు తిరుగుతుంటాడు. కల్పతరువు, చింతామణి, వరుసవేది ప్రయత్నం వల్ల లభించవు సహజంగా అపుడపుడు దొరుకుతాయి అట్లే ప్రయత్నం వల్ల దత్తుడు లభించడని కోశధర్ముడు పలికెను.

వటసిద్భడు తనమనమున ఆ మహాత్ముని ఎట్లయిన దర్శింపవలెనని తల్లి వద్ద అనుమతినంది వెదక బోటెను మొదట మాతాపూర్‌, పాంచాళేశ్వరములకు వెళ్లెను. అటనుండి కొల్పాపూర్‌కు చేరి అచట (ప్రజల నడిగినాడు నాయనా! నీకేమైన ఉన్మాదమా? ఆయన నిజ

193

స్వరూపమున నేనాడూ గోచరింపడు ఏదో రూపమున వచ్చి బిక్ష గొని వెళళాడు ఎట నుండి వచ్చునో ఎటవెళ్లునో తెలియదనిరి. అంత నాతడు కొల్పాపురిలోనే బిక్షసేయునా? ఇంకో చోట సేయడా? యని ్రశ్నింపవారు ఈ గ్రామంలో అన్నం తప్ప వేరొకచోటి భోజనం తినడని జవావిచ్చిరి. అన్నం దౌరకని యెడల ఉపవాసయుంటాడు కాని భోజనం చేయడని తెలిపారు. ఏక పత్నీ వ్రతుడు కురూపియ్రైన భార్యతోనే భోగించును గాని వ్యభిచరించడు అల్లే యీ గ్రామంలో అన్నం తప్ప అన్యత్రా భుజింపడని మరొక్కమారు నుడివిరి. వారి మాటలు విన్న సిద్ధుడు విచారమున మునిగెను దత్తాత్రేయుడు నాకు దొరక వలెనన్న ఈ గ్రామమున వంచచేయడం మాన్సించాలి అప్పుడు స్వామి నాకు పట్టువడునని తలంచి ఆ (గ్రామ దేవాలయమున కేగి పూజారికి నమస్కరించి అయ్యా! ఆ గ్రామమునకు అతిథిని నాకు కొన్ని దినములు నివాసార్థము ఈ గుడిలో ఒక గది నాసంగుమనికోరగా ఆ పూజారి మిగుల భక్తి ప్రవత్తుడు అతిథి అభాగ్యగతులనాదరించు తత్త్వముగల వాడగుటం జేసి యుండుమని యాతని కొక గదిని చూపించి ప్రతి నిత్యం తనతో పాటుగా భోజనం సైతము చేయునట్లు ఏర్పాటు చేసెను. ఒక దినము పూజరితో అయ్యా! నాకు ఈ గ్రామ ప్రజలందరకు సంతర్పణ చేయాలని వుంది దానికి మి సహాయము కావలయునని కోరగా నాపూజారి మీ ఆలోచన చాలా బాగున్నది. కాని గ్రామము కంతటికి భోజనము పెట్టుటకు నీకడ అన్నమేదియుని ప్రళ్ళించెను అంత నా నాగనాధుడు మొత్తము సామగ్రి సిద్ధముగనే యున్నది మంచిదని (గ్రామములోనికి పూజారి వెళ్లెను. ఇటు సిద్ధుడు బియ్యము షడ్రసోపేతమైన కూరలు మున్నగు వంటకములెల్ల దత్తుని కృపవల్ల సిద్ధము చేసెను అన్నము రాశులుగా తయారు చేసెను. పూజారి యింటికి వచ్చి అతని తోడ్కొని తన గదిని చూపించెను అందనేక విధ కూరగాయలతో బియ్యము సురాశిగా జూచెను. శ్రీ దత్తుడును, నవనాధులును కరుణింప 86వ అధ్యాయము ముగిసినది. ఓం తత్సత్‌ ఓం శాంతి:! ఓం శాంతి:!! ఓం శాంతి:!.! 194

37 నపష్తత్రింశదధ్యాయము

శ్రీ దత్తుడును, నవనాథసిద్ధులను కరుజింప వ్రాయించిన విధంగా వ్రాయు

చుంటిని. ౫చదివి తరింవుముఃః

పూజారితో ఈ (గగ్రామమునంగల సకల మతస్థులకు, సకల కులస్థులను భేదభావము లేకుండా ఎవరును వంటచేసి కోకుండా ఎన్ని పూటలు భోజనం అవసరమైతే అన్ని పూట భోజనం వడ్డించి తృప్తిగా చేయించాలి అని చెప్పగా యిక పూజారి గ్రామమునకేగి ఈ వార్త అందరికీ తెలిపి పని వాండ్రను పిలిపించి పోయ్యిలు సిద్ధము చేయించి, పంటలు ఆరంభం చేశారు. (గ్రామ ద్వారానికి బొట్టు భోజనం కోసం దండోరా వేయించారు. మొత్తం సామాగ్రి సిద్ధం చేసి పని మొదలు పెట్టిరి బ్రాహ్మణులకు, జైనులకు వైశ్యులకు వివరంగా వంటలు ప్రత్యేకంగా చేయించేను.

(ద్రవిడ, ముల్తాని, మార్వాడి, గూర్జర, హిందుస్తానీ, వాుసేని, పౌంద్ర, అన్ని దేవదూతుల వారిని కలిసెను అందరికి వేర్వేరుగా 5 భాగాలుగా వంటలు చేయించారు భార్య కరంజ కచుర, మాలతీ, శిర బుందీ మొదలగు పదార్థములు కాక వూరీలు పూర్ణాలు,బూరెలు, పరమాన్నం, తీపి పదార్థాలు సకాల విధాల రుచికరమైన కూరగాయలు, పప్పు, పులుసు, నెయ్యి పెరుగు, మున్నగు పదార్థములెల్ల సిద్ధము చేసెను.

ఇక పంక్తిలో అందరిని కూర్చుండ బెట్టి అన్నం వడ్డించసాగిరి ఒకసారి తిన్నవారు ఆకలయైతే మళ్లీ మళ్లీ వచ్చి తిన్నారు. కొందరు వడ్డన చేసి తమ యిండ్లకు కావలసినంత తీసికొనపోయిరి. కొందరు కొరడాన్నం ఎత్తుకొనిపోయిరి. తమ యిండ్లలో నింపిరి నలువైపులా సిద్ధాన్నం వ్యాపించింది.

ఒకనాడు కాదు రెండు రోజులుకాదు ఒక నెలరోజులు సంతర్పణం సాగింది ఒక అత్రినందనుని గతి యెట్లయినదో తెలిసికొందము. మొదటి రోజు వికృత రూపము ధరించి భక్ష అడిగినాడు. గ్రామంలో సంతర్ప్చణం జరుగుతొంది నీవు కూడా వెళ్లి భోజనం చేయి అనవసరంగా ఎందుకు బాధపడతావు అన్నారు సిద్ధాన్నం భుజించక ఎందుకు వ్యధ, ఇంట కామధేనువుండ బిచ్చయెత్తనేల? అనిరి స్పర్శవేది చేతనుండ బంగారం కొరకు ఎందుకు చాకిరి చేయాలి? అనిరి ప్రత్యేకంగా నీకు వంటచేసి ఎందుకు చాకిరీ చేయాలి? అనిరి ప్రత్యేకంగా నీకు వంటచేసి ఎందుకు పెట్టాలి ప్రతి యింట యిదే మాటవిని తనమనమున ఆసత్రమేదో తప్పకుండా చూడాలని అక్కడికి చేకినాడు దత్వాశ్రీయుడు.

195

పాఠశాలలో నిలబడి పాకం ఎట్లున్నదో గమనించాడు అది యోగ సిద్దాన్నమని తెలిసి కొన్నాడు ఎంత అన్నం తీస్తే తిరిగి అంత అన్నం సిద్ధం అవతోంది. ఎన్ని బూరెలు తీస్తే అన్ని బూరేలు మళ్లీ సిద్ధమౌతున్నాయి. ఇదంతా చూచి ఈ సంతర్పణం చేసేదెనరని 'ప్రజలనడిగాడు. వారు మహాసమర్భ్శడు వటసిద్ధుడు చేయుచున్నాడని వివరించిరి. ఈ మాటలు విని కాశీ క్షేత్రమున 20 సం॥లనాడ్డువ పేరు గన వానికిట్టి సిద్ధి నాసంగియుంటిని. ఇప్పుడిట యీ సంతర్పణ హేతువేమిటి? యని వితర్శించెను. ఈ వటసిద్భడు నాదర్శనార్థమై ఊళ్లో వంటనే మాన్చించామని (గ్రహించాడు. సరే ఈ రోజు ఉపవాసముందామని ఆటనుండి వెళ్లెను అలా మరలి పోయ్యే యాతని నాపి భుజించక యూకర నేల వెళ్లుచుంటిరని ప్రశ్చించిరి. వారి మాటలు వినకుండా గ్రామంలోనికి చేరాడు. బిక్షా రహితాన్నం నేను తినను అని ప్రజలచే ననెను. బియ్యం అడుక్కోని వంట చేయసాగినాడు సిద్ధము కాగానే భుడించినాడు. ఇలా ఒక నెసరోజులు జరిగింది. అప్పుడు నానాథుడు. నెల రోజులు కావచ్చింది నాస్వామిఎందుకు కలువడాయెనని (గ్రామస్థుల నడిగెను. వారు ఒక అతిధి వచ్చాడు ఆయన అతీతుడు. కాని మా అన్నం సేవించదు, కేవలం బియ్యం అడుకొని వంటచేసికొని తింటాడు. అడిగేతే నానియమం ఇదేనంటాడు, మళ్లీ ఆ మహానుభావుడు మివద్దకు వచ్చినపుడు ఏమి ఇవ్వకుండా సరాసరి ఆసంగతి నాతో చెప్పిందని తెలిపినాడు సిద్ధుడు ఇట్లు ఒక 50 మందికి తెలిపాడు. హరాత్తుగా దత్తాత్రేయుడు భక్షకై విచ్చేసెను. వెంటనే సిద్దాన్న తీసికృని ఆయన ముందుకేగి ఓ మహారాజా! మేము దీనులం హీనులం మాయింటా పదార్ధములెక్కడవి? నాగనాధుడు దయచేసి యీ పదార్థం మాకొసంగినాడు అనగానే దత్తుజు మరలిపోబోయెను వెంటనే తమ యింటిలోని అపక్య పదార్ధములుగొని వచ్చి అయ్యా! ఆయన పదార్ధం మి చిత్తమునకు నచ్చకుంటే మాస్వగ్భృహములోని పదార్ధములు గొనుమని వేడిరి అని భిక్ష వేసిరి. వెంటనే యీవార్తను సిద్ధుని కెరిగింప నాతడమిత వేగమున వచ్చి చూడగా నీతడేనని సంకేతమిన జూపిరి వెంటనే ఆతని పాదములపై వ్రాలెను ఓ మహారాజా! ఈ భూమిని నీవే నాకు తల్లివి, తండ్రివి ఈ విధంగా గురిగా తిరిగుతున్నారే? నేనే పాపముచేసితిని తమ దర్శనార్థం తపస్తున్నాను గదా! చాతక పక్షి స్వాతి చినుకుకై వేచినట్లు 20 సం లు గడిపితిని నన్ను నిర్దయగా ఒంటరినిచేసి ఇన్ని సంవత్సము లెట్లుంటిరి? అని విలపింప సాగినాడు. దత్తుడాతని హృదయ సరతాపమును గమనించి లేనెత్తి ప్రేమతో ఆలింగనం చేసికొన్నాడు. గదవను నిమిరి కన్నీచిని దుడుచి ఏకాంతమునకు గొంపోయెను. కృపతో శిరస్సున చేయి వుంచి చెవిలో మంత్రోరదేశం చేశాడు ఆత్మానుభూతిని చూపించాడు 196

బ్రహ్మపరాయణునిగా చేసెను దానితో మాయావృతం తొలగి సర్వం (బహ్మమయంగా తోచింది. ఆనందం భరించలేక తిరిగి దత్తుని పాదములపైబడి నమస్మరించాడు దత్తుడాతనిని కూర్చుండబెట్టుకొని గతమును దెలుప దొడగినాడు.

& నాయనా! ఈ భూమిపై అవిర్దోత నారాఉడవు. నీవీ రూపమున అవతరించితివి. (బ్రహ్మవీర్యం వల్ల సర్పము యొక్క గర్భంలో పెరిగావు నేను శోధించనపుడు యిట్జి నీ వృత్తాంతమర్ధమైనది. నిన్ను కలవాలని దర్శన మివ్వాలని నీరుక్షారం నాకు మనమున కోరిక యుందెను. కాని ప్రారబ్ద యోగం వల్ల నేడిట్లు కలిసితిని. నీరుక్షారం సముద్రముననెట్లు గలిసి యుండునో, అభరణములు బంగారం ఎట్లు ఏకమో అట్లే మన మిపుదేకమైతిమి. అని మరలా నాథుని ఆలింగనం చేసికొన్నాడు. ఏకాంతం నుండి ఆప్రతాపవంతులు గ్రామం బయటికి వెళ్లి కాశీ క్షేత్రం చేరినారు. వ్యానాప్త సంపుటంతో పయనిస్తున్నారు వాయువేగంతో అచటికి చేరిరి. అటనొక క్షణం ఆగి తమ నిత్య అనుష్పాలు పూర్తి చేసికొని ఐదరీ కేదారం వెళ్లదలంచి ప్రయాణమైనారు. ఉత్తర క్షణంలో బదరి కాశ్రమం చేరినారు.

అక్కడ శివాలయములోకి వెళ్లగానేశివుడు ప్రత్యక్షమై ఆలింగనం తేసికొన్నారు. దత్తాశ్రేయునితో ఈతదెవరు? నతో కలుపుకొన్నావని యడిగెను. అంతనాతను స్వామి ఈయన అవిర్హోత నారాయణుజు సిధ్దునిగా జన్మించినాడు అనగానే విద్యాభాస్యం చేయించి, నాథపంథాలో చేర్చుకొమ్మని పలికెను. తప్పకుండా చేయుదునని అచట ఆరునెలలుండిరి . మొత్తం అస్త్ర, శస్త్రాలు, చతుర్ధశ విద్యలూ 64 కళలూ అభ్యసింప జేసినాడు. నాగపుక్రుని అశ్వద్ధము కొకు గొనిపోయి సిద్ధార్ధ సాధనాలు తిన్ని అర్ధం చేయించి తపమున కూర్చుండ వెట్టెను. వెంటనే నాధ దీక్ష నిచ్చి ఉన్మణీ ముద్రనాసంగినాడు శింగి, శైలి, సిద్ధం చేసి నాథునికి ఒసగెను. ఇట్లు దీక్షా బద్ధుడై 12సం॥లు తపమాచరించెను. స్వర్గ దేవతల నాహ్వనించి వపాలిప్పించెను. సకల దేవతల ఉచిత రీతిని భోజనాలు పెచ్చి తృప్తులు దేసి తిరిగి సాగనంపినారు.

తర్షావత అత్రినందనుడు నాగభవుని (సెద్దుని) పిలిచి భూమిరై నున్న తీర్ధముసు, -ఏత్రములు నానావిధ జనసమ్మేళన సంచార్వాల్ల మలిమవుతాయి సంతులు యోగులు సజ్జనులు, పుణ్యపురుషుల సంసర్గముని, సంచారము తిరిగి పునీతమౌతాయి అందుచచేత సర్వతీర్థ క్షేత్రాలు తనయందే యున్నప్పటికి మహానుభావులు తీర్థాటనం చేయడంలోని పరమార్ధమిదే కనుక నీవును తీర్థాటనార్థం బయలుదేరుమని ఆదేశించగా గురుదేవుని పాదములను నమస్కరించి తీరయాత్రలకు బయలుదేరినాడు.

అత్రిసుతుడు గిరినార్‌కు వెళ్లాడు వటసిద్ధుడు అనేక తీర్థాలు సేవిస్తూ బాలా ఘాట్‌

197

పర్వతం చేరుక్టున్నాడు. అచట శుద్ధమైన అడవిని అచట నసించాలని స్థిరపడ్డాడు. ఆయన జాడ దగ్గరి ప్రాంత (గ్రామాలకు తెలిసిపోయింది. ఆయన దర్శనార్థం అనేక జనులు రాసాగిరి. మహిమలు దిన దినం అభివృద్ధి సందినాయి. ప్రజలాతనిని ఇచ్చోటనే వుండవలసినదని కోరినారు. వచ్చిపోయే మనమంతా ఆప్రాంతం ఒక చిన్న [గ్రామంగా మారింది. దానినోపడవాలొ” అను పేర పిలువసాగిరి ఒకనాడు మళశ్చీంద్రుడచ్చోటికి చేరాడు అచట వుండిపోయాడు. సిద్ధుని గురించి విని అతని మరం చేరి ద్వారం వద్ద నిలబడ్డాడు. శిశ్యులాతనిని అడ్డగించిరి. ఓ యోగీ బాబా! స్వామి వారి అనుమతి తెచ్చి మిమ్ములోనికి బంపుదుము అంతవరకు ఆగుమని చెప్పగా మశ్చాంద్రునిలో కోపానలం రాజుకుంది, ఇచ్చట శ్రీమంతుల పెత్తనం వలె నడుస్తోంది దేవాలయంలోగాని మరంలోగాని ఆటంకముందడరాదని మనమున చింతించి శిశ్యులను కొట్టినాడు ఈ సంఘటనకు స్పందించిన 700 మంది శిశ్యగణం మళ్చీంధ్రునిపైకి దాడిచేయ వచ్చిరి. అంత మళశ్చీంద్రుడు స్పరాస్త్రం ప్రయోగించెను. వారంతా తక్షణం ఎక్కడివారక్కడి భూమికి అతుక్కుపోయారు. ఆసమయాన వారిని మళ్చీంద్రుడిక కోపం ఆపుకోలేక కపట వృత్తిని వర్తించు మిమ్ము వదలరాదని కొట్టసాగెను అందులోనుండి ఒకడు లేచినాడు.

ఆ సమయంలో నాగనాథుడు ధ్యానమగ్నుడైయున్నాడు ఈ కోలాహలం ఏడుపులు పెడబొబ్బలు విని ధ్యానం వదలి నాగనాథుడు బయటికి వచ్చెను. మేడపైకి వెళ్లి ఈ కోలాహలమునకు గల హేతువేమని కోపమున పరికించెను 700 మంది శిశ్యులు భూమికి అతుక్కుపోయారు ఒక్కొక్కరి ముఖంలో మళశ్చీంద్రుడు కనపడుచున్నాడు గాని ప్రవర్తన కడు హేయంగా వుంది ఇట్టివానికి శాంతి సహాసాలు భూషణాలుగా గలిగి యుండాలగాని, యిట్లు క్రోధమున ప్రవర్తించుటయనుచితము వీనికి తగు శాస్తి చేయాలని తలంచి గరుఢ బంధన విద్యజపించి చలనం లేకుండా గరుడున్ని చేశాడు. విభక్తాస్రం ప్రయోగించి శిశ్యులను విముక్తుల నొనర్చెను నాథుని వీపుపై ఒకవైేటు వేసెను.

అదిగాంచి మళ్చీంద్రుడు వీరందరినీ చూర్ణం చేయాలని పర్వతాస్త్రం ప్రయోగించి గుట్టను నిర్మించెను. అపర్వతం ఆకాశంనుండి వస్తున్నది. నాగనాథుడిది చూచి ఇంద్ర వజ్రాస్త ప్రయోగం చేసెను దాని ప్రభావమున పర్వతం చూర్ణమైనది మళ్చీంద్రుడీ చర్యకుమరీ క్రోధంతో వాతప్రేరకంతో వాతాకర్షణంపై వేసినాడు ఇంద్రుడు భయంతో పరుగెత్తెిను ఇచట ఇద్దరూ ప్రతాపవంతులే ఇచట నాపని లేదని తిరిగి తన స్థానమునకు చేరినాడు. మళ్చీంద్రుడు వాసవ శక్త్యాస్తం జపించి ప్రయోగింపగా సహస్త్ర సూర్య తేజంజో ప్రళయానంలా నగనాథుని

198

పైకి వస్తున్నది పెద్ద శబ్దంతో పెయనిస్తోంది. భూమి కంపింపజోచ్చినది పశువులు అటునిటు పరువెత్తినవి ఆదిశేషుడు వణకిపోయాడు భిఊమిపై గల చరాచరములు భయకంపితమైనవి భద్రస్థలాన్యేషనార్ధం (భ్రమిస్తున్నది.

నాగనాథుడీ విపరీతమును గని దేవతా బంధనాస్తం జపించాడు దాని ప్రభావమున దేవతలందరూ బంధింపబడిరి దారుణ హేమాద్రిని వ్రయోగింపగా వాసవశక్తిని అది పడవేసింది. వెంటనే మళశ్చీంద్రుడు వజ్రాస్తం ప్రయోగించాడు సర్వదేవతలూ అప్పటికే బంధీకృతులగుటతో ఆ అన్రం నిర్వీర్యమైంది వెంరటనే నానాశస్రాన్రముల జపించి ప్రయోగించినా స్వర్థమైంది. మళశ్చీంద్రుడు స్తబ్బుడై ఒక్కసారి జగత్తును పరిశీలించెను నాగనాథుడు నాగాస్తం జిపించి ప్రయోగింపగానది అనేక సర్వాకృతులై మశ్చీంద్రుని కరుప బయలుదేరినవి మశ్చీంద్రుడు గరుఢా'స్తం ప్రయోగించాడు నిష్పలమైంది అవి వెళ్లి మళ్చీంద్రుని కరువనే కరచాయి. మళశ్చీంద్రుడు గాయపడి ప్రాణములు వదల చూడసాగెను వెంటనే దత్తాత్రేయుని త్రికరణ శుద్దిగా స్తుతించాడు తండ్రీ! అర్భకుడను నీకు ప్రియమైనవాడిని నన్ను రక్షింపవా? నేను అవసాన స్థితిని (మ్రగ్గితిని ఎటనుంటివో శీఘ్రముగా రమ్మని ప్రార్ధించాడు కాని అత్రినందనుడు రాడాయెను.

మళశ్చీంద్రుడు పిలిచె పిలుపు అర్తనాదంలో తన గురుదేవుని తలంచుట చిత్రంగా వుంది ఈతడెవరి శిశ్యుడు విచారించాలి అని మళశ్చీంద్రుని ద్దగరకు వచ్చి శేమతో అడిగాడు ఆదేశ్‌ నాపేరు మళశ్చీంద్రుడు నాగురువు దత్తాత్రేయుడు ఆయనకు మొదటి సిశ్యుడను నాతదనంతరం జాలందరుడు భర్తరీ దత్తుని శిశ్యుడు జగద్విఖ్యాతులు భూమి యున్నంతవరకాతడు చిరంజావి అతని తర్వాత రేవణుడు దత్తానుగ్రహంవడసి దేవతలను గెలచి బ్రాహ్మణ బాలుని (బ్రతికించెను. ఓ మహరాజా! నాథపంథాలో నేను జ్వ్యేష్టుడను అనవిని మనమున బాధపడి వెంటనే సర్వదేవతా విముక్తి మొనర్చి గురుఢాస్త్రం జపించగా నాగకులం మొత్తం భయమున మళశ్చీంద్రుని శరీరమందలి విషాన్ని పీల్చి అదృశ్యం అయినవి ఇరువురుస్వర్భలైనంత గరుఢడు ఇరువురకు నమస్కరించి వెళ్లినాడు.

నాగనాథుడు పరితాపంతో మిమ్ము బాధించితినని, అఆడలితన వద్ద నె రోజులు మిగుల భక్తి ప్రవత్తులతో చూచుకొనుచు పుంచుకొన్నాడు నాయ నీద్వారం వద్ద శిశ్యుల నేలయుంచితిని వారివల్లనే నీకూ నాకు యింత యుద్ధం సంఘటిల్లినది అనేకులు తమ దర్శనార్థం వస్తారు. ఇట్టి చోటున కట్టుదిట్టములు పనికిరావు అనగా స్వామి! జీవం తండోపతండాలుగా వస్తూ నాధ్యానమునకు విఘృమేర్పరుప నిట్టి రక్షయేర్పాటు చేసితినని వటసిద్ధుడు బదులాదెను.

199

స్వార్ధం మనకు దగదు లోక కల్యాణార్థమే మన జన్మ సామాన్యులు అనేక విపత్తుల బాపుకొనుటకును పవిత్రులగుటకు వేంచేయుదురు ఇప్పటినుండి ఇట్టి రక్ష తొలంగింపుము అని తీర్థాటనకు బయలుదేరాడు. అనేక జనం సాధూనాం దర్శనం పుణ్యం, స్పర్శనం పాపనాశనం అనే భాదనతో వచ్చి వెళుతు వున్నారు ఇట్టుండగా మరొకరోజు అతని దగ్గరికి దాంగ్నా అనే పేరుగల పంథ శిశ్యుడుండెవాడు అతని ప్రీ అమఠమందు మరణించినది అది గాంచి వటసిద్దనాధుడు అతని భార్యను పునర్జీవింపజేసినాడు అవార్హా వడనాల్‌ (గ్రామంలోని అన్ని ఇండ్లలో తెలిసినది.

ఏ యింటిలో ఎవరు మరణించినాలోనికి తెచ్చి వుంచేవారు నాగనాధుడు వారిని వునర్జీవింపజేసి వంపెవాడు ఇట్లనేక రోజులు గడచినవి యమధర్మరాజునకు సంకటమనిపించినది. అప్పుడాతడు సత్యలోకమునకు వెల్లి బ్రహ్మతో యీ విషయమును తెలిపెను. బ్రా త్వరగా '“వడవాలొ గ్రామమునకు విచ్చేసి వట సిద్ధనాధుని మెప్పించి. ఆయన చేయు మర్ష్యులను తిరిగి బ్రతికించు కార్యమునకు స్వస్తి చెప్పించెను.

ఇట్లు ఆరుగురు శిశ్యులుండేవారు. అందులో సిద్ధ కళా 9 మందిలో సిద్ధకళ లభ్యమైనది. వారు జగత్తున సిద్దులని ప్రసిద్ధినందిరి 1. చాంగళాసిద్ధ 2.ధర్మ సిద్ధ ౩. దేవసిద్ద ఓ బీరుసిద్ధ 5. దేవణ సిద్ధ 6 భోమన సిద్ధ 7. కోకిల సిద్ధ 8. సుందరసిద్ధ. 9. చక్షుసిద్దులు, అనేవారు శాంబరీ విద్యా ప్రధానం పొందారు.

దేవతల గెలచి విద్యపై వరాన్ని పొందారు. 52 వీరుల బంధించి శాంబరీ విద్యను, స్వాదీన పరచుకొనెను. అకవిత్వ రత్నం తొమ్మండుగురిలో ప్రచారం పొందినది ఒక కోటి ఒక లక్ష నాగనాథుని ప్రత్యక్ష విద్య పరోపకారి సౌమ్యుడు ఎవరికి గూడా వోని చేయనిది.

1 ధాంవరే 2. భాండూక 3. ఉసణ 4. టికే 5. కిరళ 6. అహిర 7. నైమ &. వృశ్చిక 9. సర్పవిషాంతక పరోపకార విద్యలు తొమ్మండుగురికి నేర్పినాడు ఇట్లు చాలారోజులు (బ్రాహ్మణుని కథ జరిగినది. చివరికి సమాధి యోగం జరిగింది. దానివలన బహిరంగ భట్‌ ఉదరించెను (ఊతడే శ్రీ శంకరాచార్యునితో కలసినాడు) మరియు రామాజి భట్‌ హేనుకారకముద్ధరించినాడు (నరహరీ సోనార్‌)

శ్రీ దత్తుడును, నవనాధులును కరుణింప 37వ అధ్యాయము ముగిసినది.

ఓం తత్సత్‌ ఓం శాంతి! ఓం శాంతి:!! ఓం శాంతి:!!! 200

38. అప్పతింశదధ్యాయము శ్రీ దత్తుడును, నవనాధసిద్ధులను కరుణింప (వ్రాయించిన విధంగా వ్రాయు చుంటిని. 11చదివి తరింవుముః।। దక్ష ప్రజాపతి యింటిలో ఒక వార్త మంగళ కార్యం వివాహం జరుగుతున్నదని తెలిసింది. అప్పుడు హిమలయ కన్య మంగళకార్యం ఆలోచిచించి దేవ దానవ మానవుల పిలిపించెను. దేవతలు వివావార్థం భాండాగారం నింపి వెళ్లినారు.

దక్ష సభలో హరిహరులు మానవ, దేవతలు కూర్చునిడియున్నారు. అందు పార్వతియు కలదు. వధువునకు అలంకారం చేసి మండపంలో కూర్చుండబెట్టిరి. ఆమె అందమున నిధి. నక్షత్రాలలో చంద్రునివలె చీకటిలో తటిల్లతవలె వచ్చి కూర్చున్నది. వేల విధ్యుల్లతా సముదాయం ఐక్యమైనట్లు సురవర మమండలంలో మెరుస్తూ బాలసూర్యుడు వచ్చినట్లును, సూర్యుడు జలంలో '్రతిఫలించినట్లు మెరుస్తున్న కన్యను (బ్రహ్మచూచి కామానలం ్రజ్వలిం విరహం చంచలత్వం సమయోచితం విచారించదు. తనస్థానం వదలి వీర్యం లింమందు ప్రవేశించినది. ఆ విధి విరహకామం ద్రవించినది. భూమిపై పడగా మనమున సంకోచించి అరేతమును భూమికి రాసివేసినాడు.

ఆ వీర్యం 60వేల భాగాలైనవి అందులో జీవదశ వచ్చిందు ఆపొర జీవాలు ప్రవేశంచినవి 60 వేల బుషుల వేషంలో వాల ఖిల్యులుగా నొప్పిరి. ఒక భాగం మాత్రం వేరుగా నుండెను.-అది అచటనే పడియుండెను. సేవకగులు పూడ్చినపుడు ఒక కణం వలె భూమిపైనే వున్నది.

మంగళ కార్యం మార్తికాగానే లాజవోమానంతరం అకణాన్ని లాజాహోమభస్మమును సరితానదిని సేవకులు పారవేసిరి. ఆనదిలో పడగానే మలినం వదలి నిర్మలమైనది అది ప్రవాహంలో కొట్టుకొని పోయినది. ఒక చోట (కుశ) గడ్డి పోచలలో చిక్కినది జలం యొక్క అలలతో, తుంగలో వుండినది చాలారోజుల అచట గడచిన పిమ్మచ ఈశ్వరాజ్ఞానుసారం అవతారక్రమంలో పిష్పలాయన నారాయణుడు అందు ప్రవేశించెను.

_ ఎట్లననగా ఆ యడవిలో జింకల మంద అచట వుంది అవి గడ్డిపోచపై వీర్య కణం వద్దకు నీళ్ళు త్రాగుటకు వచ్చెను అందు రోహిణి జింక రక్త మూత్ర విసర్జన గానించినది గ్‌ వ్వ 201 జ ప. ఖా య్‌ = త ( తం, ౫ంకొమీక1) ఫీ “గ్గ

అది వీర్యంతో సమ్మేళనమై పెరుగ నారంభించినది కుశం చాలవేడిగా నుండెను. స్వేదజం వలె కీటకంగా పెరిగినది(అండ జ, జాడజ, స్వేదజ, ఉది) స్థానాలు ఉత్పత్తిని అచట తొమ్మిది మాసాలు గడచినవి. దేహం బలం పెరుగుతూ వుంజజం వలన ఆకుశమూలం తెగి బాలుడు కనబడినాడు అనుకోకుండా అచటికి సత్యస్రవుడనే బ్రాహ్మణుడు భగీరధి తీరమున కుశము ్రెంచుటకు వచ్చునపుడు బాలుని చూచెను. అతడు సశీలుడు ఆతని (గ్రామం “పునీత అచట బాలుని చూడగా దేదీష్యమాన సూర్యతేజంవలె చంద్రకళను గెలిచి అచటికి వచ్చెనా? వాసుకి మస్తకం వదలి మజి క్రింద పడినదా? అనుకొని ఈ బాలుడెవరి వాడో ఏమోయని వివిధ రీతుల తలపోసేను. ఊర్వశీ పారవేసినదా? రాజ బింబం జల దేవత చూచి తల్లి చంక నుండి తెచ్చినదా? యీతని తల్లి ఎప్పుడు కలుస్తుంది ప్రేమ రహితురాలేయుండవచ్చు అని ఆలోచించి బాలుని ముచ్చక ఎట్లు తీసికొనిపోవాలని ఆలోచించెను. కాని వదల బుద్ధి కానచం లేదు. ఎట్లు మరలవలె కరినారణ్యం, భాగీరథీ తీర్ధం, యిచటికి నీళ్ళు త్రాగటానికి కృరమృగాలు వస్తాయి అవి చూస్తే భక్షిస్తాయి అనుకొని భయంతో బాలుని ముట్టక ముందు ఈశ్వర విలాసమెట్టున్నదో తెలియదు. అను దోలాయస్థితిలో ఆబాలుని వద్ద నిలుంబడెను. ఆసమయాన స్వర్గ దేవతలాబాలునిగని నమస్మరించ ఈతడు పిప్పల నారాయణుడు. నేడే యీతనింగాంచితిమి సుదినమని భావించి సంతోషంబున పుష్పవృష్టిని గురిపించిరి దరథిజలలో నున్నయా బాలుని చుట్టూ పైనా పుష్పాలు విరివిగా కురిసినాయి. విష్పడా పుష్పముల ్రక్శకు తొలగించి చూచిన యీతని మనమున మెరుపునలె భయంగలిగింది. ఈ బాలుడు బాలుడా? పిశాచమా? అకస్మాత్తుగా యీ పుశ్చములెక్కడి నుండి వచ్చినవి మివుల ఖితిల్లి గ్రామంవైపు పరుగిడ జొచ్చెను. విషృని భీతిని పరుగిడుటను గని దేవతలు నవ్విరి. ఆ సత్య శ్రవ బ్రాహ్మణునకింకా భయం కలిగి నన్ను మింగ వస్తోందని బోర్లపడి లేస్తూ పరువెత్త సాగినాడు దేవతలు ఆగు ఆగు అంటున్నారు ఇది నిజంగా పిశాచమేనని భావించి మానక యింకా వేగంగా పరువెత్త సాగెను. దేవతలిక ఆలోచించి నారదునితో నారాదా! ఆబ్రాహ్మణుడు భీతిల్ల పరుగిడుచున్నాడు. నీవు వెళ్లి యాబాపనికి అనుమానము, భయము దూరం చేసి ఆబలునినొసంగి పెంచునట్లు ఆనతియిచ్చరమ్మని తెలిపిపంపినారు. తదుత్తరక్షణమే నారదుడు (బ్రాహ్మణ వేషమును ధరించి సత్యశ్రవుని జేరి ఓ! హ్రాహ్మణా! ఎందుకు బయపడుచున్నావు? దానివిని జరిగిన వింతను వివరించెను. అది విన్న వారదుడు ఆతని చేయిపట్టుకొని చెట్టుక్రిందికి గొనిపోయి అచట కూర్చుండ నియమించి 202

ఆయన నిజ వృత్తాంతం వివరించాడు. దేవతలతో పాటూ నేనూ నిన్నూ కుశసముదాయంచోట కన్నాను, నీసంశయం దూరం చేసి రమ్మని పంపవిత్తేసితిని.

నాయనా! ఆబోలుడెవరో కాదు, సాక్షాత్తు నారాయజాం శసంభూతుడైన పిప్పల నారాయణు ఆయన కారణజన్ముడు ఆయనను నీవు పెంచుకొనుము నీకు సర్వసిద్దులూ చేకూరుతాయి. నీవు అదృష్టవంతుడవు, కనుకనే నీకు ఆబాలుడు కంట బడినాడు. ఆ సమయాన దేవతలు నీపేరుతో బిలువ ఖీతిల్లి పారజొచ్చితివి వారియాజ్ఞ మేరకు నేనీతనిని నీకు ఆర్చింపవచ్చితినని తెలుప సత్యష్రవుడాకాశము దెస పరికింప దేవతలంతా గోచరించారు. అప్పుడు సత్యశ్రవుడిలా అన్నాడు అయ్యా! నీమాటలు నిజం. మీకృపవల్సవ్రదేవతలు నాకు కనుపడునారు. అని పలికి సమ్మతింపునకు రాగానే నాదుడాబాలుని దెచ్చి సత్యశ్రవుని చేతనుంచెను.

ఆ బాలుని న్పర్శ కలుగగానే, అమితానందమున, ఆబాలుని ముద్దాడి కౌగలించుకొనెను నారదుడు ఓ సత్యశ్రవా! బాలుని పేరు చరపటుడు. అని పెట్టుము ఇది దైవాజ్ఞ అని విన్నవించాడు తన చోటికి బయలుదేరాడు నారదుడు సత్యశ్రవుడు గ్రామ సమీపమునకు చేరెను. నారదుడు దేవతలకు విషయం వివరింప వారయంతా తమ తమ చోట్ల కరిగిరి. సత్యశ్రవుడు బాలునితో యింటికిచేరి ఆతని భార్య చంద్ర అనునామె అతి నాణ్య వతి, ధార్మికురాలుస పతివ్రత నియమ నవష్టా గరిష్ట తానువెళ్లిన దగ్గర నుండి బాలుడు లభ్యమైన విషయమంతా పూసగ్రుచ్చినట్లు వివరించి ఊయాలలో వేసి ఈతని “చరపటుడు” అను నామం చేయుమని తెలిపెను. రాయితీబోగా స్పర్ష వేది లభించినట్లు కోతిని పట్టబోతే హనుమంతుడు దొరికినట్లు దర్భలనిమిత్తం వెళితే యీ మహానుభావుడైననీయర్భకుడు లభించెనని వాక్రుచ్చెను.

ఆమె ఈ బాలుని గని, ఈ వృత్తాంతమని తన భాగ్యముగొప్పదని భావించి యానందమున నాబాలుని ముద్దాడి, స్పానంచేయించి, తొట్లెలో వేసి చరపటుడు” అను నామం పెట్టింది నాటినుండి యాబాలుని భక్తితో కూడిన (ప్రేమానురాములతో పోషించసాగింది ఇలా చేయగా కాలం గడువగా ఏడు సంవత్సరములవాడాయెను ఉపనయనం చేయింది వైదాధ్యయనం ్రారంభింప జేసిరి. వ్యాకరణ తర్క మిమాంస, న్యాయాది శాస్తములెల్ల జదివించి నిపుణునొనర్చిరి.

ఒకపరి నారదుడా దేస పయనిస్తూ పునీత (గ్రామం జ్ఞప్తికి వచ్చిబాటసారి వేషం ధరించి సత్యశ్రవుని ఇంటికి వెళ్లెను ఆ వేళ సబ్బాలుడు 12సం లవాడై మిగుల బ్రహ్మితేజుస్సున

208

వెలుగొందుతున్నాడు ఆయనను దివ్య దృష్టిని పరిశీలించ సకల విద్యాపారంగతునిగా గోచరించినాడు. (బ్రహ్మవీర్య సంజనితుడగుట వలన నాచరపటుడు నాదునకు వరుసకు తమ్ముడౌకతాడు ఆ ప్రేమతో మొత్తం కళలను చరపటుడు నాదునకు వరుసకు తమ్ముడౌతాడు ఆ (ప్రేమతో మొత్తం కళలను చరపటునియందుగున్నాడు, ఆనందపడి యిక అటనుండి బదరికాశ్రమం చేరిదత్తాత్రేయ మళశ్చీంద్రుల గలిసెను దత్తాత్రేయుడు క్రిమూర్తాత్మికుడు, మస్బీంద్రుడా పంధాలోనివాడే తానును అట్టివాడే వారికి చెందినవాడే యగును

నిధి, పారమమణి చింతామణి, కౌస్తుభ, వైడ్యూర్యముల భంగి ఒకే యాసనమున వారంతా ఆసీసులైరి, వివిధ విషయ చర్చానంతరం, నారదుడు చరపటుని సంగతి వివరించాడు ఈ వార్త విన్నంతనే ఆదినాధుడు దత్తునితో మోరు నవనారాయణులను సనాధులుగా చేయగోరతిని పిప్పలనాయణునేడని తెపగా అత్రినందునుడు ఓ మహారాడా! పశ్చాత్తారం పొందినా! హితం దొరకదు చరసటుడు పిళ్ళసేవా నితుడైన తదనంతరం గాని అనుగ్రహం లభింపదని వివరించెను.

ఓ అవధూతా! చరపటునికి అంతఃకరుణ మందు నేనా విమలత్వం చేకూరుస్తాను. కాని తాము దయతో మో సమానునిగా భావించి కాపాడవలెనని నారదు వక్కాణించెను. అని వెంటనే నారదుడు పునీత గ్రామం చేరినాడు.

(బ్రాహ్మణ విద్యార్థిగా సతయ(శ్రవుని చేరి ఓ గురునర్యా! నేను విదార్ధినై వచ్చితిని. నాపై దయ యుంచి విద్యారత్నమునాసంగుడని వేడికొనగా సత్య(శ్రవుడు మంచిదని విద్యాభాసార్థం అంగికరించాడు సత్యశ్రవుడు అంతనారదుడు తన పేరు 'కులంబి అని తెలిపినాడు. చరపటుని, కులంబయను నామాంతరమననున్న నారదుని ఒకే వరుసను గూర్చుండజేసి వ్యినృసగ నారంభించెను. ఆ గ్రామ పౌరోహితుడొకనాడు వీరింటికి వచ్చి “ఓడినింపేష కార్యక్రమార్థం ఆహ్వానించగా చరపటుడు నారదుడు వెళ్లారు అక్కజ కర్యాక్రమానంతరం దక్షిణ నొసంగ గైకొనవలదని నారదుడు చెప్పెను. ఒక వేళ దక్షిణ తీసికొంటే నీవు ఉత్తమ విదార్థికావు. మనమా ఆజ్ఞనులం దక్షిణ నిరాకించుట ఉత్తమం అని కలహం ప్రారంభించాడు. ప్రస్తుతం మన ఊరికేనే వెళదాం. తదనంతరం దక్షిణ సత్యత్రవుదే (గ్రహిస్తాడు అన్నాడు నారదుడు అంతచరపటుడు ఉత్తవేతులతో వెళ్లుట ఎట్లు? అని ప్రశ్నించెను మనం దక్షిణ తీసికొంటె తండ్రికి అపచారం చేసిన వారమౌతాం అనగానే చరపటుడు నేను మించి దక్షిణ గొంటానని పలకాడు. దక్షిణ తాంబూలాదులు గొనిపోయి యొసంగిన

204

సంతృపితనందునేగాని యసంతృప్తికి గల కారణమెమో నాకు గోచరించుట లేదని తెలిపినాడు చరపటుడు.

అంతలో యజమాని దక్షిణను నీట దడిసి చరపటుకాసంగెను. అది అల్పంగా వుంది. దానింగని చరపటుడు ఈ కొలది దక్షిన తగునా? ఏ కార్యానికి ఎంత దక్షిణమొసంగ వెలెనో వెలెనో తెలియదు? యని కోపమున చరపటుడు పలికెను. యజమాని యిలా అన్నాడు యాచకులకు ధనం బాగా యివ్వాలి కని యజమాని లోఖియైన చేయునదేమున్నది? అన్నాడు ఆ మాచవిన్న చరపటుడు సామర్ధ్యహీనుడిట్టి కార్యము చేయనేల యాచకుల బాధింపనేల? యని కలహం పెట్టుకున్నాడు.

వీకికి తగవు పెచ్చి నారదుడు మెల్లగా సత్వశ్రవుని దగ్గరకేగి మికుమారుడు దక్షిణార్ధం కలహించుచున్నాదని తెల్పెను. ఇది యోగ్యంకాదు అసంతుష్ట ద్విజుడు నప్టుడగును అని పెద్దలంటారు యజమానిని దుఃఖపెట్టి భ్రష్టుడగుచున్నాడు. ఈ మాటలు విన్న సత్యశవుడు కోపోద్రిక్తుడై దేవతార్చన వదలి యజమాని యింటికి వెళ్లెను వారిద్దరి తర్మమును విని కోపించి చరపటుని చెంపపై దెబ్బవేసినాడు. ముందే కోపంతో నున్న చరపటుడీ చర్యకతు మండి గ్రామం వదలి బయటకు వెళ్లెను.

అచట భగవతీ దేవాలయం వద్ద గుప్తంగా కూర్చున్నాడు పశ్చాత్తాపతప్తతతో చరపటుడు తన యజ్ఞానమును తెలిసికొనెను. నారదుడంత బ్రాహ్మణ వేష ధరించి దేవాలయంలో దైవ దర్శనార్ధం వచ్చినట్టు, వచ్చి దేఇకి నమస్కరించి చరపటుని సన్నిధిని కూర్చుండెను. కూర్చుండి చరపటునితో మీరెవరు? ఎందుకు వచ్చారు? చింతకు గల కారణం బెద్ది? యని ప్రశ్నింప చరపటుడు జరిగిన వృత్తాంతమెల్ల వివరించినాడు.

నారదుడిదియంతా విని బ్రహ్మణుడు పిచ్చివాడు కోపమున నిట్లు కొట్టవచ్చునా? తన యంతటి సుతునిపై ఏ తంజ్రి చేయి చేసికోడు ముదుసలి నిశ్చయంగా మతిభ్రష్టుడే యిట్టివాని చోట వుండుట కన్న యడవిని జీవించుట యుచితము. తిరిగి యాతని ముఖము చూడకూడదు అని చెప్పగానే నారదునితో అయ్యా! మరెవరో తెయదుకాని మంచి మాట చెప్పితిరి, నాతో చదువుకొని సహచరుడాయింట కులంబ యనువాడు కలడు అతని తోలుకొనిరమ్ము ఆతనితో విదేశాలకు వెళ్తాను. మంచి సద్దురువును వెదకి సద్విద్యల నభ్యసిస్తాడు అని నుడివినాదు.

మంచిదని నారదుడు బయటకు వెళ్లి కాలది సేపు ఆగి 'కులంబ) వేషము ధరించి

205

చరపటుని జేరెను. జరిగిన విషయం చరపటు తెల్పి ఆతని నొప్పింతి గ్రామం వదలి ఐదుక్రోసుల దూరం నడుస్తూ ప్రయాణించాడు మార్గం మద్య కులంబ వేషధారియైననారదుడు మనం బదరికాశ్రమం వెళ్లుదుము అచట సద్దురువెవరో నొకరిని వెదకి విద్యనభ్యసిద్ధామని బదరీకాత్రమ మార్గానుయాయులై పయనమైరి మధ్యమధ్య భిక్షటనం చేస్తూ బదరీకాశ్రమం చేరారు. అచటకేదారేశ్వరుని దర్శించి నమస్కరించిరి అంత దత్త మశ్చీంద్రులు ఇరునురూ ప్రత్యక్షమైరి. నారదుడు వారిని గని వారికదకేగి ఇద్దరికీ నమస్మరింప చరపటుడును నమస్మరించెను. అంత కొలంబునితో వీరిద్దరెవరని? ప్రశ్నించెను అంతనారదుడు వీరితో దత్తాత్రేయుడొకరు, మళ్చీంద్రునాధుడొకరు. నేను దేర్షినైన నారదుడను, నీతో సహచరిగా నటింతి నన్ను వీరకడకు దెచ్చితిని అని దెల్సప్రగా చరపటు వినముదై నమస్కరించి స్వామి తమ నిజరూపమును జూపి దత్తాశ్రేయుని గురువుగా స్వీకరించి నీ జీవనం ధన్యచేసికొమ్మని ఆదేశించాడు.

అంత దత్తుడు ఆశీర్వదించి వరదహన్తమునుంచి చరటవటుని చెవిని మంత్రోపదేషమొనర్చెను. ఆంతనాతనికి మాయా వృత్తి తొలంగి సర్వత్రా ఈశ్వర దర్శనం కాసాగింది. అద్వైతమే గోచరించింది. శరీఠం 'బ్రాహ్మీభూతమై దివ్య తేజంబున వెలుగొందెను సంభ్రమాశ్చర్య మగ్నుడైన చరపటుడీదివ్యో దంత్ర ప్రాశ్రాత్‌ పరిజామమున ఆనంద పారవశ్యంచో నారద దత్తాత్రేయ మళ్చీంద్రులకు సాష్టాంగ దండప్రజామములోనర్చెను. తక్షణం శివుడును ప్రత్యక్ష మయ్యెను. యాత్రనిక్తని భక్తిశ్రద్ధలతో నమస్కరించి ధన్యుడయ్యెను. శంకరుదా తనిని, లేవనెత్తి కౌగిలించుకొని, దీవించెను దళ్తునిత్రో చరపటునకు సర్వవిద్యలూ ప్రసాదించుమని దత్తుని కోరినాడ్ర నవనాధులత్రో నొకనింపజేయుడని విన్నవించెను సరేయని దత్తాశ్రేయుడాతనికి విద్యాదానమునక్తు, ఉద్యుక్తుడైనాడు. సక్రల విద్యా పారంగతునొనర్చి తరమునన కూర్చుండబెట్టెను. నాగాశ్వద్ధ వృక్షయ్‌ 12 స్వ లు వీర సాధనం చేయించి తొమ్మిది కోట్ల ఏడు లక్షల రత్నమైన శాంబరీ విద్యా కవిత్వం చేసినాడు. సకల వవతల నరాలప్పించాడు. తదనంతరం దత్తాత్రేయుడు గిరినార్ర పర్వతం చేరినాడు.

చరపటుడుక అందరివలె తీరయాత్రాటనక్త బలుదేరినాడు, రామేశ్వరం గోకర్ణం

• మహాబలేశ్వరం, జగన్నాథం, బిరిహరేశ్వరం, కొశి, మణిక్షరిక, విశే ల చేశాడు. (తొమ్మండుగురు) నవనాథ సిద్ధులు ఇగద్ర్య్య్యత క విశ్వేశ్వర దర్శనం

ద్భ ద్విఖ్యాత్ర 'పసిద్దులైనారు రాఘవ, బాల, గోకాట జాబరా, నైమిత్తిక సారకేంద్ర, కురుహుక్ష్మ ద్వార ఖేర్ర్య, రణసిద్తాదులను, నవనాధులు ప్రఖ్యాతులైనారు. స 206

తొమ్మండుగురు సిద్దుల వల్ల 84గురు మంది సిద్భులైరి జోగి, సారంగి, నిజానంద, నయన నిరంజన, యదు, గైవవక్షుద్ర కాస్త, సిద్దులు రేవణనాథునితోనున్నారు ఉరేష సురేష దురేశ, కుహర, కేశమర్ధన, సుద్ధకపుర, భటెంద్ర, కటద్రవ, సాబర, వీరు భర్తరీ సిద్దుధలు, దక్షేంద్ర, అనిర్వా, అపరోక్ష్మ కాముకార్గవ, సహజసిద్ధ, దక్షలాయన, దేనసిద్ధ, తక్షేంద్ర, సాక్షులు మళ్చీంద్రుని శిష్యులు. నిర్ణ ఆరవ, మరదంతాన, భౌమాన, హాక్షే కృష్ణ పలాయన, 'హేమాక్షేత్రంలో రత్నాసాగరులు గోక్షుని శిష్యులు.

వినయభాస్కర, దత్తధాత, పవన, భార్గవ, కుక్షేర్లవ, కవిటశర్యా, వధమ, 'ప్రోతక్ష మొదలగు వారు జాలందరుని శిశ్యులు శారుక, వాళుక, శరభ సహస, ప్రోక్షిత, శైర్భ, కోకిల కాస్మిత, వాచ, సంపత్తులు కానిఫుని శిశ్యులు చారంగీ శిష్యులు ఆరుగురు లోమ, బ్రాతరక, చిరకాలవృంద, నారాయణ, కాళిక సావ్రది, ప్రిద్దులు, ఇక మిన, అడభంగి, ఆర్జురు సిద్ధులు శిష్యులు కూడానున్నారు వారు సులక్ష్మ లుక్ష మోక్షార్గవ, సమర్ధ, ద్వార, భద్రాక్షులు ఆరుగురుకలిసి మొత్తం 84 సిద్ధులు పూర్ణులు.

శ్రీ దత్తుడును, నవనాధులును కరుణింప 38వ ఆధ్యాయము ముగిసినది.

ఓంతత్సత్‌ - ఓం శాంతి! ఓం శాంతి:!! ఓం శాంతిః!!! 207

89. వకోనచత్వారింశదధ్యాయము శ్రీ దత్తుడును, నవనాథసిద్ధులను కరుజింప వ్రాయించిన విధంగా వ్రాయు చుంటిని, ॥చదివి తరింపుము॥ పదునొకందు సిద్ధలవలన 84 గురు శిష్యులు సిద్భలైనారు చరపటుడు తీరాటనార్ధం బయలుదేరియుండేను. గయా, ప్రయోగ, కాశీనుండి జగన్నాథం మల్లికార్జునం, రామేశ్వరం, తిరిగి కన్యాకుమారిని దర్శించాడు. ద్వాశ మల్దారులు హింగుళాదేవి ద్వాదశ జ్యోతిర్లింగాలు, సప్త మోక్ష పురాలు సేవించి భూప్రదక్షిణ గావించెను. భూమిలో గల తీర్థాలన్నీ రిగినాడు గుప్త నిధిని సైతం దర్శించాడు. మణికర్జుకలో స్నానమాచరించినాడు పాతాళ్త గంగక్తు నమస్కరించాడు బదరీక్షేత్రం దర్శించి శివునకు నమస్కరించి, ముందుకు సాగినాడు తదనంతరం వ్యానాస్ర ప్రయోగం చేసికొని నొసట విభూతిని ధరించి ఆకాశమార్థాన పయనిస్తున్నాడు ఆదిత్య జరం చేస్తూ సూర్యుని ప్రత్యక్షం చేసికొని మహేంద్రగిరిని దాటినాడు. స్వర్ధంచేరాడు, అంతకుముందు సత్యలోక ,ందర్భ్శనం చేసి బ్రహ్మ దేవునకు నమస్కరించాడు, వీరెవర్రన్సి? అటనున్న శ్రీమన్నారాయణ/నడుగగా చరపటుని యానజ్ఞన్మ వృత్తాంతం వివరించాడు బ్రహ్మదేవుడు మిపుల సంతసించి తన ప్‌ కూర్చుందబెట్టుకొని మాట్రిమ్రాట్రిక్ర ముద్దాడినాడు నాయనా! ఇటకెలా వచ్చావని అడుగగా నను నారదుడు దత్తాక్రేయుని చేత్రిత్ర బెట్టెను దత్తాత్రేయుని పరప్రభావమున జరిగిన విషయమంతా కెలిప్రాడ్తు. చ్రర్రపట్టడ్డు నాయనా! నీకు గల క్రోర్రిక్ర శ్ర్రీమని? ప్రశ్నించాడు (బ్రహ్మదేవుడు నాకేలాంచి కోరికలూ లే శ్రవ్య తమ దర్శనార్థ వేంచేశాను. మణికర్ణికలో స్నానం చేసినపుడు భోగావత్తిన్సి చూడాలని అనిపించిందని అన్ని చరపటుడనగానే నాయనా! ఇట నీవు ఒక సంవత్సరకాలం ఉండు నాయనా! పర్వతకాలం వచ్చినప్పుడు మనమందరం భోగాపతిలో స్నానానికి వెళ్తుదా అని చెప్పినాడ్సు బ్రహ్మదేవుడు,

ర చరపటుడు మంచిదన్నాడ్సు సత్యలోక్రంల్రో చాలారోజుల గడిచాయి చరపటుడు నారదుడు వరన్పరం (పేమతో ఆడుకోనేవ్రార్ర, అవుడవుడు అమరవ్చరికి 'ప్రయాణమైపోయేవాడ్డు.

(1 లీ మాటి ఒకనాడు స్వర్గలోకంలో ఇంద్రుడు నాాగ్రద్రన్సి కలినారదాయని వెక్కిరించాడు. ఆ నారదుడు మనస్సులో జ్ఞాపకం ఉంచుక్రాని సమయం కోస నీరీక్షిస్తున్నా డు. చరపటుడు 208

అండాగా దొరికాడు చరపటుని వల్ల బద్ధి చెప్పించాలని మనస్సున గట్టిగా తలంతాడు చరపటునితో ఒక నాడు నారదు సోదరా! నాకు మన మిరువురం కలసి స్వర్గానికి వెళ్లాలని వుంది, వచ్చెదవా! యని యడుహ ఇపుడే వెళ్ళాం పదయని చరపటుడు అన్నాదు అన్నదే తడవుగా ఇరువురు స్వర్గానికి బయలుదేరారు. చర్చటుడు మెల్లహగా నడుస్తూ వుంటే నారదుడిలా అన్నాడు స్వర్గం చాలా దూరం నీవిలా మెల్లిగా నడిస్తే ఎలా? అని అనగానే చరపటుడు మేము మానవులం మానడకయింతే శీఘ్రగమనోపాయం నీకు తెలిస్తే చెప్పమన్నాడు నావధునకు శ్రీమహావిష్ణువు క్రిలోక పంచార్జ్థాం ఎచటకు వెళ్లాలనుకున్నా తక్షణమా చోట ప్రత్యక్షమగునట్లును, సకలలోకాల్లోని వింతలూ విశేషాలు దర్భ్శనమయ్యేట్లును అనుగ్రహించాడు. ఆ కళను చరపటునకు తెలిపాడు. తానూ నారదుడు ఆకాశమార్గన పయనించడం చరపునకు మిక్కిలి ఆనందం కలిగించింది మార్గ విశేష దృశ్య సందర్శనం చేస్తూ స్వర్ణం చేరారు మొదట నొక పూలతోటలోకి ప్రవేశించారు అచట అనేక వృక్షములు మిక్కిలి ఎత్రైయున్నవి. పూల గాధపరిమళంతో రాళ్లు కూడా నుగంధితములైనవి వేయి యోజనాల వైశాల్యంగల, అవనమంతా పుష్ప,ఉపరిమళంతో నిండి పోయింది. నారద చరపటులు మిగుల ఆనందంతో శ్రీడావినోద భరిత వాక్కులతో సంచరిస్తూ అమృత ఫలాలుందే వృక్షంకడకు చేరుకున్నారు. చపరపటుడు నారదునితో నాకు యీఫలాలు తినాలనిపిస్తోందన్నాడు సరే నని యిరినురి ఫలాలు తిన్నారు. యిద్దరూ బ్రహ్మసుతులే ఆ పండ్ల తొకృల్ని గింజల్ని పొవేసి రసం మాత్రం శ్రాగారు తదనంతరం ఆచోటువదలి అనేక చోట్ల తిరిగారు పండ్లు తెంపినపుడు చెట్ల కొమ్మలు అక్కడకృడాపడినాయి. కొన్ని పూలు గంధర్వుల్లా తెంపుకొని అలంకరించుకొని కొన్ని పూలు బ్రహ్మదేవుని కొజకై గొనిపోయేవారు తోటను కాపలాగాచేవారు రోజూ ఈ తోటలో పుష్పాహారణం చేసేదెవరో తెలియటం లేదు చరపటనారదులు ఆధృశ్యరూపమున నుండేవారు ఒకరోజు వీరిని వట్టుకొనుటకై రక్షకభటులు మంచె పైనెక్కి కారలాకాయుచుండిరి ఆంత చరపటు నారదులోప్పటివలె ఉద్యాన వనప్రవేశమొనర్చి చరపటుడొక దిక్కు నారదుడొకదిక్కు వెడలిరి చరపటుడు పండ్లు తెంపబోగా భటులు వచ్చి పట్టకొని చెంపపై కొట్టెను దానిచే కోరమున చరపటుడు పండ్లు తెంపబోగా భటులు వచ్చి పటుకొని చెంపపై కొట్టెను దైనికే కోపమున చరవటుడు వాతాకర్షణ ఆ(న్రం జవించి వ్రయోగింవ ఊపిరాడక భటులెక్కడి వారక్కడపడిపోయిరి. కొంతసేపటికి ఇంకా కొంతసేపటికి ఇంకా కొంతమంది భటులేతెంచి విషయం చూచి కాకులెవరా? యని శోధించ అపార తేజోనంతంగా వెలిగే చపటుడు వారికి సిద్ధ బాలునిగా గోచరింప వారిటకు వచ్చుటకు సాహసించక వెంటనే మరలి 209

దేవేంద్రున కీవృత్తాంతం వివరించారు. ఇంద్రుడు దేవతల కాతని బంధించి తెండని ఆనతిచ్చెను.

దేవఠలు కోపోద్రేకముల చనుదెంచి రాగా వారి భీకర భావపోకడల గమనించి చరపటుడు వాతాకర్షనాస్త్రం ప్రయోగింప దేవతలంతా ఊపిరాదక నేలగూలిం ఇంద్రుడు . ఇంకా కొంతమందిని విషయం తెలిసి కొనుటకు పంపగా వచ్చినవాఠీ విషయం కళ్లారాచూచి ఉన్నది ఉన్నట్లు వివరించి చెప్పి సామి[మనలనే కాదు యమునైనా ఎదిరించగల ధీమంతుడాతడు అని తెలిపినారు.

ఆ మాటలు విని ఇంద్రుడు ధైర్యం తెచ్చుకొని ఐరావతం సిద్ధం చేయండి వివిదొస్తదుల (ప్రయోగించి వానిని చంపవలె నని పలుకగగా తదితర దేవతలంతా స్వామి! మన శస్తాస్తములాతని ముందేమియు పని చేయవు ఆయన నిరాయుధుడు ఆయుధములు లేకుండానే దేవతలందరిని హరించినాడు ఇంకానాతనితో పోరుకుదిగుట యనర్ధము. ఆయన కడమి వజ్రాస్తం నిరుయోగమౌతుంది దయాళువైన శివుని సహాయంపొందాలి దేవతలు పునర్జీవితులైతరు. ఈ మాటలు విని ఇంద్రుడు వెంటనే కైలాసం వెళ్లాడు ఆ సమయంలో శివుడు శివగణాలతో కతూర్చుండి యుండెను శివునకు పాదాభివందనంచేసి ఓ ఆదినాధా మిరు నన్ను అమరపురిలో నుంచి రాక్షసులవల్ల అపుడపుడు కలగే నష్టాలను దూరం చేసితిరి నేడు నిర్వాణ సమయమాసన్నమైనది అందరు దేవపతలు 'ప్రాణాలోదిలేస్థితి వచ్చింది తమకు విన్నపం చేయుటకు నేనొక్రడనే వచ్చితిని రక్షింపుము అని మొరలిడగా శివుడు మాకింతటి అపకారాము చేసినదేవర్వు? వ్రాన్సి విషయం తెలిసికోవాలి ఉద్యానవనం కొందరిని వకం స్రగాల సైతం హరిందాదా? ఆని కోధావేశపూరితుడై తనగణాలలో

పంచష కవీ విష్ణువున కీవార్త దెలిపి వారిని కూడా యుద్ధసన్నద్భుడై రమ్మని చెప్పి పంపెను. ఇంద్రాది దేవత్రలత్రో శ్చివ్పద్వ స్వర్గం వైపు పయనమైరి మొతం దేవతలంతా అమరపురికి విచ్చేసిరి దేవత్రలంత్రా కలిస యుద్ధసన్నద్భలైనారు. త్త

చరప అవరించినది శివగణాలు దేవగజ్లాల్స మారో పగ రనాయి. మర్వాగతస్థితి దూరం నుండి పరికించాడు, దే ఛనీనవి ఈ వచత్ర సంఘటనను నారదుడు కాటుకు వంద్రుడా సమయంలో ఉపరాడక చేతులు

బ్రగంటున్నాడు. ఆహా! చరపటుడు నా మనసున నున్న క్షా కాళ్ళూ ర్యం పూర్తి చేశాడు వీర 210

అహంకారం సర్వం నాశనం చేసినాడు.

వైకుంఠమునకు వెళ్లినవారు ఈ వృత్తాంతం విష్ణువునకు తెలిపారు. ఓ లోకబాంధవా కమక్షా! నారయణా నిజదాసులకు కైవల్యమొసంగు వాడవు స్వర్గమున కెవరో గొప్ప బలిప్పుడు వచ్చియున్నాడు దేవతలందరిని తృణపాయంగా భావించి విగతప్రాణులనొనర్చెను అమరనాథుడేమిగిలినాదు శివుని దర్శించి శివగణ సహితంగా శివుడు దేవలోకమునకేగి నాడు (వారిలో వెలుగూ) మమ్ము నీకడకు పంపియుండిరి మిరు కూడా రానలెనని యిచటికి వచ్చి తిమి అనగానే శ్రీ మహావిష్ణువు అమరపురికి చేరాడు. మహావిష్ణువు ఇంద్రుని అవస్తనుగమనించి బాధపద్దాడు విష్ణువు దూతలతో మోరును ఎగబడండి శాష్రాములతో విజ్బంభించండి అని తానైసైతం సుదర్శనాన్ని, గాండీవాన్ని సిద్ధంచేశాడు.ఇది గమనించిన చరసటుడు మహావిష్ణువు ఆయుధాలను నిర్వీరం చేశాడు.మోహనశాస్రం జనించి సుదర్శనాయుధాన్ని జడంచేసి నిర్వీరం చేశాడు. తతిమ్మా ఆయుధాలను స్తంభింపజేశాబడు వైస్తవగణాలపై వాతాకర్షణం ప్రయోగింప ఉచ్వాస నిశ్వాస లాగిపోయాయి అందరూ మూర్చిల్లి నేలంగూలిరి. ముఖ గహ్వరములనుండి రుదిరం (గ్రక్క నారంఖించినారు కళ్ళు తేవేసినారు.

మధుసూదనిడిది గమనించి సుర్భనం (డ్రేరేపించెను దానిలో వేల సూర్యల కాంతినిండి ఉన్నది. గజాలలో శ్వామకర్ణం అవులలో కామధేనువు ఆస్ర్రాలలో సుదర్శనం జాజ్బల్యంగామెరుస్తున్నదీ దాన్ని రమారమణుడు ప్రయోగించాడు అది చరపటసిద్భని కడకు వచ్చి మోవేస్టితపై నేల గూలినది విష్ణువళ సంఘటనకు అశ్చర్యపదీ వాస్తవాన్ని పరిశీలించాడు నారాయణాంశ సంభూతుడైన మహాసిద్భడీతడని గ్రహించి తిరిగి సుదర్శనాన్ని తన దక్షిణ హస్తమున ధరించి సిద్ధనికి నమస్కరించాడు సుదర్శనం ప్రయోగించినపుడు సిద్భుడద్దానిని తన చేత ధరించిన (ప్రత్యక్ష విష్ణువు వలె ఛాసిల్లెను. తదనంతరం విష్ణువు గదనుతన చేత ధరించి వచ్చాడు ఇది గమనించి చరపటుడు వాతాకర్షణం (ప్రయోగించాడు అది మహావేగంతో హరిహృదయాంతరమున ప్రవేశించెనున దానివలన విష్ణువు నేలగూలాడు అ అస్త్రం గధక్రిందపడ్డాయి. గోవిందుని నుండి పాంచజన్యం దూరమైంది ఈ స్థితిని తమనించుటకు విష్ణువుదగ్ధరగా వెళ్ళిసమీపించి చూబాడ కౌంస్తుళం అగుపడింది వాటిని తన ఆభూషణంగా (గ్రహించాలని కౌంస్తుభంతో సహా వైజయంతిని గ్రహించాడు దానిని మెడలో ధరించి ఆయన కిరీటాన్ని శిరమున ధరించెను శంఖ చక్రాదులను గ్రహపొంచి గదను చంకలో పెట్టుకొని శివుని దగ్గరకు వెళ్ళాడు అతని వద్దగల కపాల పాత్రను గ్రహించాడు దాన్ని జోలెలో వేసికొని సత్యలోకానికి బయల్టేరినాడు.

211

సత్యలోకమున బ్రహ్మయెన తన పితృసముఖమున నిలువంబడెను పాంచజన్యం సుదర్శనం, కుడి ఎడమలుగా ధరించి చంకలో గధ, సృదయమందు కౌంస్తుభం శోభించగా విష్ణు చిహ్నములు గలవానిని, అర్భతేజోరాచిని చూడగానే మనమున వికలమందెను ఈ బాలుడు పంచేసెనో తెలియుటలేదు చరపటుని చేయిపట్టి తోడపై కూర్చుండ బెట్టుకొని అనువయ వచనాలతో ఇలా అడిగాడు. నాయనా 1 చరపటా! నీకీ ఆయుధములు వసువులెక్కడివి? అనగానే నేన్సు ఇంద్రలోక్రంలో ఉద్యానవనంలో అడుకుంటూ తోటమాలి కొట్టినాడు నేను కోసమున వానిని చంపితిని ఇంద్రునితో సహావిష్ణువు శివుడు అరుదెంచి నాపైకి వచ్చిరి. వారిని యోడించీ వారి యాయుధముల (గ్రహించితననెను. ఆ మాటులు విని బ్రహ్మ మివుల భయమంది కుమారుని ఆలింగమొనర్చుకొని గౌరవించి విష్ణువుడో నాతండ్రి నీకు కొత్త శివుడు సకలలోక ఆరధ్యుడు, వారు వికలురైన లోకము నడువదు వారిన్‌ విముకుల నొనర్చి మేలు చేర్తున్సు లేని డొడల నన్ను చంపి నీ యిష్టము వచ్చినట్లు చేయుమని పలికెన్సు,

ఆ మాటలు విన్న చరపటుడు తండ్రీ! వారందరిని రక్షిస్తాను. నీవు నాతో రావలెను అనగానే సరేనని బ్రహ్మ చరపుట్టునిగాని స్వర్గమున కలిగెమను అచట దేవతల హరిహరుల స్టీతులగని భీకిల్లి తొందరగా వారిని గావుమని దుఃఖిస్తూ పలికాడు వెంటనే చపటుడు పలికాడు వెంటనే చరపటుడు వివిధ అస్త్ర విమోచనం చేస అందరిని తిరిగి స్వస్థుల జేసెను, సంజీవనీ ప్రభా్లు తిరిగి వైతన్యుల నొనర్యెన్సు,

అంత్‌ బ్రహ్మ చర్రప్పట్సన్సి చేయపట్టుక్షాన్సి విష్ణువునకు శివునకు నమస్మరింపజేసిను చరపటుని కద తన అయ్యధ సామ్య (బ్రహ్మను ప్రశ్నింప జరిగిన వృత్తాంతమంతొ వివరించాడు విష్ణు విది విని కళ 7 నాభూషణములు నన్ను విడువలేదు నా అవతారమే య చరపరటుడు అహ్మ చరపటుడు 'విహ్మ చరసట్సుని దగ్గర నుండి వివిధా భరణాదులను పని రంటిక సమర్పంి, వృళ్తొంతమెరిగిన శివదేవగ్లాలు సంతృప్తి వంది తమ తమ అమరవంం ల పౌతనుగొని నెడలినాడు ఇంద్రుడు తచన దేవతలను గడీ

బ్రహ్మ చరపటుని చేయిపట్టుకొని సత్యల్రోక్ట్ర బయళ్దేగాడు నారదుడు ఆనందంతో గానంచేస్తూ అమరానశ్రి క్రేగ ఇంద్రునికి నమస క్ల న్‌ మెనదె అప్పుడేనారదుదు వచ్చి సృజించెనో శ్వన్స బ్య, ద్రకంచి “మాకు గొప్ప విఘ్యమై

= ము దర్శనార్థం రాగనే నున్న కలి నారదుడని 212

అన్నావు ఈ రోజు యీసర్వ విఘ్నమునకు కారకులెనరో సెలవీయగలరా ? యని విచత్రముగా (ప్రశ్నించాడు.

ఇంద్రుడీ మాటలు విని సిగ్గుపడినాడు. తనమనమున ఇలా భావించినాడు. నేనలా మాటాడినందునే నారదుడీ నాటకమాడెనని తలంచాడు. పిదవ న్వామో!

(బ్రహ్మ చరపటునితో సత్యలోకమున కేగగానే నారదుడచటికి చేరుకన్నాడు ఆటలాడుకొనుచుండే తతిమ్మా బాలురు పర్వకాలంలో మణికర్ణికలో స్నానార్ధం వెళ్లారు స్వర్గ వాసులును అచటికి వచ్చిరి. బ్రవ్మా చరపటుడు నారదాదులు స్నానమాచరించి స్వస్థానం చేరారు. ఇలొక సంవత్సరం గడిచింది నారదుడు ఆకాశమార్థాన మణికర్ణికా నుండి పాతాళా గంగకు వెళ్ళాడు చరపటుడు భూమిపై తిరుగుచు త్రోవలో కనుపడిన ప్రతీ తీరమున స్నానం చేస్తూ పాతాల గంగకు బయలుదేరాడు. అచట స్నానం చేసి ఆలోకం చూచి బలి యింటికి వెళ్లి వామనుని తలించి నమస్మరించినాడు.

ఆచట బలి(ఫ్రేమతో ఆతిధ్యం చేసి పంపాడు ఇలా చరపటుడు యిభ్భానుసారం తిరుగుతూ వున్నాడు.

శ్రీ దత్తుడును, నవనాధులును కరుణింప 39వ అధ్యాయము మిగిసినది. ఓంతత్సళత్‌ ఓం శాంతి:! ఓం శాంతి:!! ఓం శాంతి: లర

40. చత్వారింశదధ్యాయము శ్రీ దత్తుడును, నవనాథసిద్ధలను కరుణించి (వ్రాయించిన విధంగా వ్రాయు చుంటిని, చదివి తరింవుము॥। ఇర్రుడు సభ చేసి కూర్చుండి యున్నాడు తాను సర్వ దేవతలు చరపటుని వర్త పొందిన పరాభవమునకు సిగ్గందినారు, ఆ సభలో బృహస్పతియు నున్నాడు బృవాస్పితి చరపటుని మహిమను గుర్‌టి మ్పచ్చటిస్తున్నా చరపటుడు వయస్సున చిన్నవాడు అయ్యును మబత్తున గొప్పవార్రు హరిహరాదులను జయించి, తన ఆదిపత్యం నిలబెట్టుకున్నాడు. వాతొకర్షణం చాలా బలమైనది దానికో దేవదానవులు నిర్భలుల్రైరి అది నాధ పంథాలో ఎట్లు సమకూరెనో తెలిర్వద్పు శష్ట్వారంతో సాధించవలెను దీని సాధనకగు ఏయుక్తీ అవసరమో తెలిసికొన్వడ్రి అతని యుంటిక్తి వెళ్లి దాస్యత్వం చేసి యైనా విద్యను (గ్రహించాలి. న దేవతలు ఎందుకూ పనికిరారు ఆ విద్యను గ్రహం సేవిస్తూ వుండటం వల్ల ఎ కు పడియైన కార్యం సాధ్‌చుకోవాలి అనంత రం అసనం పరాక్రాంత్రం న్‌ ష్‌ దయ గలిగి శ్రైలియ జేయవచ్చును. దానివల్ల ఓ చ్చున్న, అని పల్సుక్షగణ గురువైన బృహస్పతియిలా అన్నాడు. ఈ కారణంధ నో ధన్ని పయత్మమున సిచటికే పిలవాలి సోమయాగం చేయాలి. యెడ ప్రేమ కా రప్పించాలి. శ్రర్యాత్ర అపారభక్తితో కొాలచి ఆతనిలో మన ఇంద్రుడు యెంత యముడు అని బృబస్పతినుడివాడు. ఆమాటలు విని అని ప్రశ్నించాడు. ద్షాన్సిక్ర బృహస్పట్త సరి ఆతనిసిటిచటకు పిలుచుట కెవరిని పంపాలి? అతడు ళ్చీంద్రుని కలసి అయి తంది అష్టవసువులతో ఉపచరియనువాడు ముందుగా మళ్చీంగ్రన్స బిలుననంవి, య నికి చెప్పి ఇతని పిలిపంచే ఏర్పాటు చేయాలి. ఆయన సహచరుడైన చరపట్టాన్ద నారో విశేషం త్ర సంతోషింపజేసి ఆయన ద్వారొ పిలిచి విషయం వివరించి మాతని వై నటి వచ్చుననెను. ఉపరిచర వసుపును గలసి మళ్ళీంద్రాద్రి నవనాథ్రన్స ( ంధురు మాత్రలిత్రో నీవు ఉపరిచరవసువును, తోడ్కొని రమ్మని యానత్తిల్చి వంపెన్న న యజ్ఞమున్నది తమరిని యాహ్వానంచిరని, ఉపరి చరవస్సున్చ గోరక్షకుడు, ధర్మనారుడు, అమ సాయాన మశ్చీంద్రుని కాబకు వెడలిరి. అచట ః గోపిచందుకు, జాలందరుడు, అదడభంగి:

తీర్ధస్నానం చేస్తున్నారు. మశ్చీంద్రుడు తండ్రిని చూచాడు వెంటనే తండ్రి చరణములు సృషించి నమస్కరించెను వసువు నవనాథులు చుట్టును కూర్చుండియుండగా మెల్లగా దేవతల ఆహ్న్మోన విషయమున వివరించాడు మారందరు అచటికి వచ్చి యాగమున సవాయపడి ముదము గూర్చవలెను. తప్పక వచ్చెదమని అభయమొసంగినాడు మళ్చీంద్రుడు.

జాలందర కానీఫ, చౌరంగీ, మళ్చీంద్ర, గోరక్ష గోపిచందుడు యితర నాధులలో విమానమున గూర్చుండిరి. ఆ విమానము గౌడ బంగాళ దేశము హేలా పట్టణమున ప్రకాశించింది. గోపిచందునకు తల్లిని చూచి ఆమెను నమస్కరించి ఆమెను కూడా వెంట బెట్టుకుని పోవలెనని తలంచి యామెను దోడ్మోని అటనుండి పడవాళ్‌ గ్రామం చూసి అటవట సిద్ధుని విమానమున కూర్చుండబెట్టుకొని భర్తరీ నాధుని కారకు ముందుకేగిరి. బర్తరినాథుడు గౌతమీ నదీతీరంలో జన్మించి యుందెను. అనేక తీర్థాలు సేవిస్తున్నారు. మహాసిద్ధులు చరపటనాథుడు తామ్రపర్ణి వాగుతటమున నున్నాడు వారిరువురిని చమ విమానమున గూర్చుండబెట్టుకొని 'విరనామ గ్రామం దర్శించి, అచనున్న రేవణున్ని తోడ్మొని నవనాథులంతా కలిసి 84 గురు మంది తదితర సిద్ధ సమేతంగా అమరపురికి చేరినారు.

ఇంద్రుడు స్వాగతం పలికి వినమ్ర భాద సంయుక్త మనంతో తన గృహమునకు గొనిపోయి, ఉచితాసన ములనొసంగి షోడషోపచార పూజలొర్చెను. నవ విచారింప మళ్చీంద్ర వాచస్పతులిలా అన్నారు ఇంద్రా! సింహళ మందు అద్భుత స్థానం కలదు నీటికి, నీడకు కొదవలేదు అది అన్ని విధాలా ఉచితమైన స్థలమనిరి.

అనంతరం వారి మతానుసారమే ఉపరిచర వసు యుక్తులై హవన సామగ్రిని సమసకూర్చుకొని యాగమారంభించారు. ఇంద్రుడు శచా దేవి యుక్తుదై బృహస్పతి వేదమంత్రాలతకో యాగం ఆరంభింగా ఆహుతులు ్రారంభమైనవు ఆ సమయంలో మళశ్చీంద్రునకు ఆస్థలంలో నున్న తిలోత్తల మోనాధులు జ్ఞాపకం వచ్చి ఉపరి చర వసువును పిలిచి వారి తోడుకొని రమ్మని పంపెను. ఆయన తక్షనమే బయలుదేరేను. తోడ్మోని వచ్చెను. మళ్చీంధ్ర, చౌరంగ్‌ అడభంగీ ఆ నమూహంలో వున్నారు. వారు కూడా స్వాహాకారంతో ఆహుతుల నొసంగుచుండిరి మళ్చీంద్రుడు తన పుత్రని అభ్యాసం కోసం దగ్గర కూర్చుండ బెట్టినాడు అతడభ్యాసం చేస్తున్నాడు.

బృహస్పతి ఇంద్రునితో రాజా! మీతోబాటే ఉపరిచరవసువును కూడా కూర్చుందజేసి మిగతా కార్యం చూడండి. అని లనగా వెంటనే ఇంద్రుడు యాగ కంకణం వసువునకు అలంకరించెను. నేను లేనని భావించరాదని వసువుతో ప్రార్థించాడు. దతనంతరం యాగం

215

తర్వాత ఇంద్రుడు స్వన్థానం చేరినాడు. నవనాథులు తీర్ధాటనం చేస్తుండగా అనేక దినాలు గడిచాయి. శాలివాహనశకం 1710 వరకు వారుండిరి ప్రస్తుతం 1917 అనగా 207 సంవత్సరముల క్రిందట తర్వాత తమతమ స్థానముల లోచేరి గుప్త రూపంలో యుండిపోయారు. కానీపుడు మఠళమున నుండిపోయెను మళశ్చీంద్రుడు జాన్‌పేరుతోను, జాలందర జోగి గర్భగిరిలో ఉంటున్నాడు. గైనఫీర్‌ అని గహనీనాథుని పిలిచిరి. పడనాళ్‌ గ్రామ ములో నాగనాభ్‌ సమాథిపొందెను. మాళవ దేశంలో వికా గ్రామంలో రేవణుడుండిపోయెను చరపట, చౌరంగి, అడభంగీలు గుష్తరడూపంలో ఇప్పటికీ సంచరిస్తున్నారు. భర్తరీ పాతాళ భువనంలో నున్నాడు. మాన నాథుడు స్వర్గలోకం వెళ్ళాడు. గిరినార్‌ పర్వతం పై గోరక్షుడు, దత్తాత్రేయ ఆశ్రమంలో నున్నాడు. గోపీచందు, ధర్మనాథులు వైకుంఠంలో నున్నారు. ముందు 84 గురు సిద్ధలమవలన నాథ పంథా అతి సామర్థ్యంతో నడచింది వీనితో పరమేశ్వరానుగ్రహమున నవనాధ సిద్దుల చరిత్ర సంపూర్ణమైంది. శ్రీ దత్తుడును, నవనాథులును కరుణింప 40వ అధ్యాయము మిగిసినది. ఓంతత్సత్‌ ఓం-+శాంతి:! ఓం శాంతి:!! ఓం శాంతి: 216

41 ఏకచత్వారింశదధ్యాయము

శ్రీ దత్తుడును, నవనాథసిద్ధులను కరుణించి వ్రాయించిన విధంగా వ్రాయు

చుంటిని. చదివి తరింవుముః।

నవనాథ సిద్ధేశ్వర చరిత్రమున 40 అధ్యాములే కలవు విశేషముగా నవనాథులకు ఆర్భ్మురు (నవనాథపురమునకు అవినాభావ సంబంధముండుటం జేసి ఈ స్ధల పర్వత (ప్రదేశాది స్థాన చరిత్రములు, సిద్దులవలని అనుభవములు మొదలగు విషయములు వివరింపబడుటం జేసి ఈ అధ్యాయమును 41 అధ్యాముగా జేర్చనైనది.

ఆర్భురునగల నవపర్వత శ్రేణులందున నవనాథులు తపమాచారి ముముక్షువులకు మోక్ష మార్గమును జూపి అనేక మహిమలను చూపిరి ఇప్పచికిని అనేకులకు అనేక రీతుల అనుభవములు అనుభూతమగుట సిద్ధుల గుట్ట యనుపేరు ఈ పర్వతమునకు శాశ్వతమై యుండుటయే యిందుకు ప్రభల నిదర్శనము.

ఈ సిద్ధుల గుట్టలో నవనాథులర్చించిన నవనాథ సిద్ధేశ్వరాలయము, శివలింగము యిప్పటికి పూజలనందుకొనుచున్నది. ప్రతి వర్షము శివరాత్రి పర్యదినాన యిచట పెద్ద జాతరయే జరుగుట అనాదిగా నున్నది.

ఇచట నున్న ఒక పెద్ద గుట్టలో మూడు గుట్టలు గలసియున్నవి ఆ గుట్ట నానుకొనుచు చుట్టూ [గ్రామము వెలసినది ఇంకను ఇంకను ఆరు గుట్టలు అటనట (గ్రామముటుట్టు ఉన్నవి. వాటిలో నవనాథులు తపమాచరించినట్లు నిదర్శ్భనములు మహిమలు కలవు. ప్రధానమైన సిద్దుల గుట్ట పైన శివలింగమున్నగది. దాని ప్రక్క పాలకుండమను ఒక కుండమున్నది ఆ గుట్టకు ఆవల భాగమున మధ్య భాగమున కోనేరు ఆ కోనేరు ప్రక్క భాగములందు పెద్ద పెద్ద గుహలున్నవి అందు 50,60 మంది జనం కూర్చుండునంతటి స్థలమున్నది. ఇలాంటి విశాలమైన గువాలిందెన్నో గలవు. సిద్ధేశ్వరాయమునకు వెళ్ళు మార్గమున నొక పెద్ద గుహ యొకటి కలదు దాదాపు యిచ్చ్పోట వందమంది వరకు కూర్చుండి ధ్యానం చేసుకోవచ్చు అ ప్రధాన మార్గము వెంటా ఇంకా ముందుకు వెళ్ళగా లోయలానున్న యాస్థలమున నచట నుండి వెళ్ళుటకు మార్గములుండెడివి. ఆ మార్గములు పెదేద గుహలలోనికి పోవుమార్గములు వాటినిప్పుడు మూసియుంచినారు.

217

'పధాస దేవాలయ మార్గంలో పృషభలింగము, మరియొక చిన్న శివ లింగము కన్పిస్తాయి గుడియు గోచరించును. మరికొద్ది దూరము ప్రక్కన మారుతి ఆలయమున్నది వృషభలింగమున్న చోట ప్రకా సమీపమున గుహలలోనికి వెళ్ళు మార్గముంది ఆ ద్వారము

గుండా నేను నాచిన్ననాట మరికొంతమంది 'గ్రామసలము కలసి తిరిగి యుంటిమి. ఆ మార్టం గుట్టపై పశ్చిమ దిశకు ధ్యజస్తంభమున్న చోటికి వెలుతుంది. ఇప్పుడొక స్తంభము నిలుపబడియున్నది ఇట్టి స్తంభములు రెండుడేడిపని పూర్వజులు చెప్పెడివారు ఇప్పవికి నిదర్శనంగా కలవు సిద్ధుల గుట్ట నుండి హైదరాబాదు, నిజామాబాద్‌ జిల్లాకు ఒక లోయ మార్గం ఆర్భూరు నుండి గోదావరి నది కడకును గోదావరి నది క్రింది నుండి నిర్మల పట్టణ పర్వతములపైకిని ఆటనుండి ఆదిలాబాదునకు ఒక రౌతు (ప్రయాణము సేయునంతటి సొరంగ మార్గమున్నట్లు చెప్పుదురు. ఇదే మార్గం గుండా నవనాథులు గోదావరి నది కేగి స్నానమాచరించి దత్తాశ్రేయుని కృపాకటాక్షమున నాథ పంధాను అభివృద్ధి పరిచినారని ప్రతీతి. ఇప్పచికిని ఈ గుట్టరై రాఖ్రిపూట పాదము సవ్వడి, శంఖారావము భజనలు చేయు ధ్వనులు, పెద్ద పెద్ద బండలు దొర్లిన శబ్ధములు, తలుపులు వైసిన శబ్దములు పేరు పెట్టి పిలుచు పిలుపులు పాములు బుసకొట్టు చప్పుడు గోచరించును. అది ఎవరినీ ఏమి అనకుండా దర్శన మొసంగునట ఒక్కోరోజూ స్నానర్థం అచట ఉండేవారు. వెళ్ళుచుండగా గొంతెత్తి సుపరిచుతులు పిలచినట్లు వినబడుట, తిరిగి చూడగా నెవరునుకనబడకుండటా, సంభవించుట. అప్పుడప్పుడు కొందరు ఐదు శిరస్సులు గల సర్పమును సైతము చూచిరట నవనాధుల దర్శములను గలుగుట ఇప్పటికిని కొంతమంది పుణ్యుల కథనము. సిద్ధుల గుట్టపై దర్శనీయ[వదేశములు మొదటి గుట్టపై దత్తాత్రేయ మఠము, కాసారము శివలింగము నంది విగ్రహము ఇంకా మీదికి పోగా అంజనేయమందిరకముకలదు ఆలయమును దాటి కొంతముందు కేగగా చిన్నగా కన్సడు ఒక ముఖ్య ద్వారము, ఆద్వారము గుండాలోనికేగగా నొకవిశాలమైన గుహ దర్శనమిచ్చును అటనుండి ఒకే ఒక మనిషిపోవునంతటి సన్నని మార్గము ద్వార వెళ్ళగా నవనాధ సిద్ధేశ్వర లింగి దర్శనమగును, అచటి చీకటిగా నుండును జ్యోతీ వెలిగించినగాని అచటి స్థలము గోచరింపదు దాని ప్రక్కనే పాలగుండమున్నది. అందలి నీరు పాలవర్షమును బొలియొక బిందెమునుగునంతయ్యున్నది కాని యిపుడందు అట్టి జలము కనపడుట లేదు ఆ జలమును నాడు పంచమృతమనెడివారట. దాని ప్రక్క నొగద్దియ కదు 218

౨ట నుండి దక్షిణ ఉత్తర దేశాలకు గుహామార్గములున్నవి. అవి ప్రస్తుతము మూతవేయబడి యున్నవి సిద్ధ లింగచము 'ప్రక్క అస్టాప్రూర్ధాపేపి విగ్రహము సంపి, గణపతి, ప్‌చ శిర సర్బ విగ్రహములు గోచరిస్తాయి. పడమటి దెస మశ్చీంద్రనాథ లింగము, దాని ప్రక్కగది యందు దేవతా విగ్రహములున్నవి.

అచట నుండి కొంత క్రింది భాగమునకు రాగా గంగాధర మహారాజు అచట 12 సం॥లు తపమాచరించి సిద్ధ దరర్శసంపాంది అచటనే సమాధిపొందిను. ఆయన శిశ్యులు

నేటికి ఆర్మూరు గ్రామమున గలరు. ఇక ఆ మధ్య గుహమునుండి పైకి వెళ్లగా గుట్టపై భాగమున సేద్యము చేసికొనుంగటి విశాల స్థలము కలదు. అటనొక మంచినీటి కొలను కలదు.ఆకోనేటికి పదమర దెసన శ్రీరామప్రియ దొస మహారాజు అనునతడు ఇట 12 సం।లు తపమాచరించి సిద్ధిని పొంది శ్రీరామాలయ నిర్మాణము చేసియుండెను అద్దానిని మనమివుడు దర్శించవచ్చును ఆలయమును నిర్మించిన యతడిప్పుడు సారంగపూరు గ్రామ సమీప హనుమదాలయ సమోపముననొక రామాలయనిర్మాణ కార్యక్రమమున నున్నాదు.

తర్వాత ఆ దేవాలయమునకు వెనక అనగా పళ్చిమమునకు వెళ్లగా దక్షిణమువైపున గల యొక గుహలో నుండి పాదముమునుగునంతటి చల్లని తియ్యని నీరు ఎదకెరిపి లేకుందా నిరంతరం లోపలి నుండి లోపలికి మరోవైపు ఎటువెళ్లోనోకాని పారుచునే యుండును దానిని గంగ యందురు. అటనుండియింకా పదమటివైపు వెళ్లు మార్గమున విచిత్రము ధ్వనులుసేయు రాళ్లుగలవు ఆ తర్వాత గుట్టకు పశ్చిమమున చివరనొనక రాతిస్తంభముకలదు. ఆ కంబముపై గణపతి, అష్టకోణ, షట్కోణ దళ చిత్రములు, నాట్ట భంగిమలోలున్న చిత్రములు చెక్కబడియున్నవి. శిలింగములు కలవు రెండు వేర్వేరు ఆంజనేయ విగ్రహాలు ఉన్నాయి.

పూర్వం నుండి గ్రాము కంఠమునందు మహాలక్ష్మి జంబీ హనుమంతుడు, వీరభద్రుడు, మహాకాళి దేవాలయాలూ కలవు. ఈ దేవాలయాలు (గ్రామ సరిహద్దున (గ్రామరక్షణగా నున్నట్లు గోచరిస్తాయి.

(ప్రస్తుతము జంబీ హనుమాన్‌ మందిర సన్నిధిని ముందు భాగమున అయ్యప్ప స్వామి మందిరము వెనుక భాగముల ధనలక్ష్మి మందిరము దాని ప్రక్కగా వైశ్ళ జన కులదైవతాగా పిలువబడు వాసవీ కన్యకా మందిరము దాని ప్రక్కవీరభద్రుని మందిరము, వెనుక భాగాన మార్మందేయ మందిరములును ఉన్నవి.

ఈ గుట్టకు ఉత్తర భాగమున క్రొాంతదూరమున నల్లపోచమ్మ గుట్ట కలదు. నటపోచమ్మయను దేవతామందిరము ఆంధ్రదేశమున నది యొక్కటి మాత్రమే యుర్‌డుట

219

విశేశము ఆ దేవాలయాల సమిప పర్వతమందలి మహాత్యమద్భుతము. దాని గుహలలో యీ పరిసర దేవీ మాతల్లెల యిచటికే తెంచి రాత్రి వేళల్లో జనసమ్మర్ధముడిగిన పిమ్మట నల్లపోచమ్మయను దేవతను బంగారుతూగుటూయలలో కూర్చుండ బెట్టి మిగతా దేవీమాత్భకలు ఆమెనూపుచుండగా దేవతావాహన గలిగిన ్రీలు వీరమ్మ ఆమెతో ఒకవ్యక్తి గూడా ఆ వింతను గాంచినట్లు ఆనందాతిరేకమున ఆ విషయము గ్రామస్థలందర కెరింగించుటయు జరిగినటుల తెలియచున్నది. ప్రతి సం॥ ఆషాఢ మాసంలో యీదేవీ ఉత్సవాలు, గ్రామ దేవతా బలులు, పూజలు నేటికిని జరుగుచుండుట గమనింపదగిన యంశము.

అంకేగాక ఈ (ఆర్మూరు) నవనాథపురమున 11 హనుమద్ధేవాలయాలు, ఒక మానిక్‌ ప్రభు మందిరము, విఠల మందరము లక్ష్మినారాయణ మందిరము (ఖత్రీసమాజం) వారిది, కలవు. ఈ (గ్రామ (ప్రధాన పర్వతంపై మళశ్చీంద్రుడు, గోరక్షుడు, జాలందరుడు, చుట్టూగల ఆరుగుట్టలందు తూర్పు పర్వతమున చరపటుడు, ఈశాన్య పర్వతం పై ఆఢభంగుడు, ఆగ్నేయమున కానీపుడు, పశ్చిమమున చౌరంగీ, ఉత్తరము రేవణుడు, వాయవ్వమున భర్రరీనాథుడు తీర్చాటనం చేస్తూవచ్చి తపమాచరించి యెందరో భక్తులకు ఎన్నో మహిమలు చూపి వెళ్లి రనుటకు యెన్నియో నిదర్శనములు గలవు. ఈ ప్రాంతమున గోరక్షాదులు తిరిగి రను విషయం మూల [గగ్రంథమగు కిమియాగార గ్రంథమున మరాఠీ భాషలో ప్రస్తావించబడినది. దీనిని మాలు కవియను నాతడు వ్రాసియను నాతడు వ్రాసియుండెను.

నవనాథులు తపమాచరించు కాలమున కొందరు భక్తులు వారి మహిమల ఫలితములు పొంది, ఇచటనే భార్యాపిల్లతో స్థిర వాసమేర్చపరుచుకొని, యీ [గ్రామమునకు 'నవనాధ పురమను నామంబిరిడి. కాలక్రమంలో మ్లేచ్చులు యీ ప్రాంతము నాక్రమించి పాలించుచుండగా తొమ్మిది గుట్టలు యిచట కలవని వాటిని ఆరు-మూడు, అను పిలుస్తూ క్రమంగా అదే ప్రస్తుతం ఆరుమూరుగా మారిందని నేటికిని జనులు కర్షాకర్షిగా చెప్పుకొనుచుంటారు దానంజేసి నవనాధపురం నామం, కాల గర్భమున గలిసి పోయినది. దానిని పునరిద్ధరించుటకు యత్నించి విఫలులైరి. నేటికిని కొన్ని పాఠశాలలకు నవనాథపురం సం, రసో సమన గలి పోయినది. దానిని పునరుద్ధరించుటకు యత్నించి విఫలులైరి.

లకు నవనాథపుర పాఠవాలయని పేరిడియుండుట కాననగును. 220

ఇచట ్రధాన పర్వతాన్ని నవనాథుల సిద్ధుల గుట్టయనియు, అచట స్థాపితమైన లింగమును నవనాథ సిద్దేశ్వరుడనియు కొనియాడుచున్నారు.

అంతేగాక కొందరు యీగ్రామమున గల భక్తులు నవనాథ సిద్ధులలో కలిసిపోయిరని చెవ్వుదురు. కర్తని లింగూసాయను నాతడు అందోకడు సిద్ధులు అవుడవుడు దర్శనమిచ్చుచుండరని నేటికి జనం చెప్పుకొంటారు.

మరొక గాథ

ప్రధానమైన గుట్టకు పశ్చిమంలో కొంతదూరమున 'లాల్‌ ఘడి' అను పేరుగల గ్రామం 200 సం ల క్రిందట ఉండేది ఆగ్రామంలో భూమారెడ్డి రాజుబాయి, యను దంపతులుంజేవారు. వారు ఆ గ్రామంలో అనేక బాధల నందుటయేగాక అచటి ప్రజల సైతం బాధా గ్రస్తులయ్యెడివారు ఈ కష్యములకు అసలు కారణము అచటి ధన పిశాచాల స్వైర విహారము ఒక రోజు భూమారెడ్డి అను మాలీ పటేలు తొమ్మిది ఆవులను మేపుచూ ఎండకు జడిసి ఈ గుట్ట మోపమున గల ఒక పెద్ద మట్టిచెట్టు నీడ క్రింది వ్ఫిమించెను. ఆ ఆవులు మూడు ఒకచోట ఆరు ఒకచోట పండకొన్నవి భూమారెడ్డికి ఆ స్థానమున మిగుల ఆనందమును, ప్రశాంతతము చేకూరగా లాల్‌ఘడి (గ్రామంలో ఒక సమావేశం ఏర్పాటుచేసి యీ కష్టములనుండి ప్రశాంతముగా యుందామని అట్ల చేసిరి. ఆవులు మూడొక చోట ఆరు ఒక చోట ముండు కారణమును ఆ గ్రామాని ఆరు మూడు అని నామంబిడినట్లు కలదు.

“నవనాధ సిద్ధ లింగము జనులకు తెలిసిన విధానము"

ఆర్భ్బూరు నందు గిర్నీ రాజన్న యనునాతడు ఆ కాలములో నుండేవాడు అతడు గొప్ప ధనవంతుడు గొప్ప భక్తుడు ఆయన ఒక దినము సిద్దుల గుట్టను అధిరోహించి (ప్రస్తుతమున్న సిద్ధ లింగమున్న గుహలోనికి వెళ్లినాడు అచట నవనాధ సిద్ధులు ఆ సమయాన బంగారు పళ్లెములలో భోజనము చేయుచుండిరట ఈతనిని కూడా పిలిచి భోజనము పెట్టి మరల నీవు మరల నీవు యిచటకు రావద్దు మేము ఇక్కడ ఉన్న సంగతి ఎవరికీ చెప్పవద్దనీ చెప్పినచో నీ వంశం అవుతుందని భయపెట్టి పంపారట.

అయన అచటి నుండి వచ్చి నా వంశము నిర్వంశమైనను వారి విషయము ప్రకటించవలెనని భావించి అందరితో తెలిపెను. అప్పటినుండి దనం దృష్టిలో సిద్ధ లింగము, ప్రకటితమై పూజలు ఉత్సవాలు జరుపుచూ నైటిదైకా అదే విధానం నడుస్తోంది.

221

ఇచట కొందరకు కలిగిన అనుభవాలు

1. శ్రీకుబీరు నర్సింహుల యనుభవము:- ఈ విషయం ఆయన మాటల్లో (వారి మాటల్లో నే చెప్పడం మంచిది నేనొక దినం ఉదయం 10 గంటలకు వృషభ లింగము వద్దనుండి ఒకలోయలోనికి దిగితిని అట్లు దిగి ఆలోయనుండి ఎంతదూరము వెళ్లితినో నాకే తెలియదు కొంతదూరం వెళ్ళాక ఒక సాధువు కంటబడ్డాడు ఆయనకు నమస్మరించాను. ఆయన ఏమియు మాటాడక మౌనంగా ముందుకు సాగాడు. నేను ముందుకు వెళ్లి గుట్ట వెనుక భాగాన మామిడికచెట్టులోనికి చేరితిని, అపుడు చేతి గడదయారం చూడగా సాయంత్రము

5గం0:1 లు కావచ్చింది.

2. శ్రీ కటిక రాజన్న కుమారుడు గిర్ని రాజన్న అనుభవం :- నేనొక సారి నడుస్తూ వుండగా నొక విశాలమైన స్థలమునకు చేరితిని, అచట ఆ సమయంలో కొంత మంది సాధువులు బంగారు పత్లెరాల్లో భోజనం చేస్తున్నారు. నన్ను చూచి నాకును భోజనం

_శెట్టిరి...ఈ విషయం: బహయట. .ఎవరిక, ఈ చెప్పొద్దని శాసించారు. కాని నా మనసు ఆగక ఆ విషయం అందరికి చెప్పాను తర్వాత ఒక శివలింగమును గుహలో చూచి నమస్మరించితిని కొంత దబ్బు ఖర్చుచేసి లింగదర్భనానికి వీలుగా ద్వారాలు మెట్లు కట్టించితిని అని తెలిపెనని ఆర్మూరు పెద్దలు తెలిపినారు.

8. శ్రీ టోండి డా! గంగాధర్‌ గారి అనుభవం :- ఈయన దాదాపు 6సం॥లు ఈ గుట్ట మీదనే నివసించాడు మొదటిరోజు శ్రీనవనాథ సిద్దేశ్చ్వరుడు మానవుని వలెనే దర్శనమిచ్చాడని చెపుతూ తనను గూర్చి 'నేను ఆర్మీలో కొంత కాలం పనిచేసానని, కొన్ని సమస్యలు ఎదురైనందున ఆరోగ్యం నిమిత్తం నిమిత్తం తర్వాత సైనిక ఆస్పత్రిలో చేరాను కాని ఎంతకూ బాగుపడలేదు చిరాకుతో చివరకు యీగుట్టపైకి చేరి అచట స్తయనారాయణ వ్రతం చేయదలచి, అచటగల సిమెంటుతో చేసిన కుర్చీలో కూర్చుంటిని వ్యాధి కారణంగా నాశరీరం పూర్తిగా నల్లఐడింది. ఆ సమయంలో విపరీతమైన గాలి లేచంది దాని ఊపునకు కుర్చీనుండి క్రింద బడితిని నాకళ్ళకు చిమ్మ చీకట్లు క్రమ్మినవి యేమి తోచని నిస్సహాయ స్థితిలో నున్న నాకు ఒకసారి దివ్యశక్తిగా గొప్ప (ప్రకాశం కప్పించితిని ఆనాటి నుండి నారోగం మాయమైంది తన మొదటి అనుభవం తెలిపనాడు.

రండో అనుభవం

కొద్ది రోజుల తర్వాత నడిరేయి రెండుగంటల సమయాన అకస్మాత్తుగా తెలివిరాగా 8,9 మంది స్టీలు ఘల్లు ఘల్గుమని నడుస్తూ సిద్దేశ్వరుని వద్దకూ వెళ్లారు. ఏమిచేస్తారో 222

చూద్దామని వెళ్లి చూడగా, ఎవరూ కనిపించలేదు.

నాలుగో అనుభవం

ఒక రోజు తాను గుట్ట క్రిందకి దిగి బిక్షాటన చేసి పైకివెళ్లి వంటచేసికొని భుజించి నిద్రించగా, తన పెంపుడు పిల్లి రాట్రి 2 గం॥1లకు తన చాతిపై కూర్చుండి అరచినది. లేచి చూడగా ఆరగజముల పొడవుగల సర్పమొకటి మపదగ విప్పి సిద్ధేశ్వరుని ప్రార్ధించుచున్నట్లు కనబడినది. చూస్తూ వండగా అది మాయమైనది.

ఐదో అనుభవం

ఒక రోజు హోమం కొరకు కట్టెల నిమిత్తం ఒక చెట్టు వద్దకు వెళ్లితిని దానికొకతీగ చుట్టుకాని ఉన్నది. దానిని నరకగా అటేపడి కాండము నా పైబడింది నేను దైనిక్రింద బడి (వణముల పాలైతిని కాని నాకే మాత్రం బాధ అనిపించ లేదు సిద్యని కృపవల్ల వ్రణాలు శీఘ్రంగా తగ్గినాయి.

శ. శ్రీ కమలాజీ శివాస గారి యనుభవం :-

నవనాధులు సిద్ధుల గుట్టపైకి వస్తూ పోతూవుంటారు అదృష్టవంతులకు మాత్రం కన్పిస్తారు. ఒక సారి గంగాధర్‌ మహారాజు ఇచటి శిలలసై శిల్పాలు చెక్కబడియున్నవి చూడుమని చూపినపుడు కన్పించేవి తర్వాత చూడబోతే కనబడేవిగావు అని తెలిపినాడు.

5. శ్రీ పూజర్హి వెంకటరమణగారి అనుభవం :-

6. ఒకసారి నాకు నిద్రపట్టి యుండగా ఒక మహారాజు వచ్చినట్లు అనిపించి లేచి మాట్లాడితిని, కాని అతడు వెంటనే మాయమయ్యాడు అచటనే కొలది దూరంలోకి వెళ్లి చూడగా మహారాజు కన్పించాడు తాము నాకడకు వచ్చితిరా? యని ్రశ్నింప రాలేదని తెలిపినాడు.

ఒక సారి జాగృత సమయంలో రాత్రివూట 1-80 ని॥లకు శంకరుడు వ్యాఘచర్మాంబర ధారిగా కనబడి భుజంపై చెయివేసినాడు నేను చాలా భయపడ్డాను భయపడవద్దని తెలిపి మాయమైనాడు.

8. ఒకసారి శివుడు దర్శన మిచ్చాడు ఆ సమయాన నేను ఒక రాతి గుండుపై నిలబడియున్నాను. క్రింద ఒక శివుడు నాతలపై ఒక శివుడు అగుపడినారు. ఆ యిర్వురికి నమస్మరించాను. శివుని త్రినేత్రమునుండి అన్ని జ్వాల వెల్వడినది. అది కొంత దూరం

223

వరకు కన్పడి మాయమయినది.

4 ఒకసారి గుండం వద్దకు ఒక మోటారు వచ్చి చెడిపోయినది అంతలో ప్రక్కనుండి ఒక నంది వచ్చి వెళ్లినది దానికి చాలా వెంట్రుకలు చాలా పెద్దగా నుండెను అది భక్తితో గుట్టచుటచ్చు తిరిగి మాయమైనది.

6. శ్రీ జనార్ధన్‌ నారాయణ పోతన్నగారి అనుభవాలు :-

7. దాదాపు20 సం॥ల క్రిందట జరిగినది ఒకనాడు తాను నాల్గు చక్రాలబండి దారము మిల్లు దగ్గర ఆర్భ్మూరులో పెట్టుకొని చాయి అమ్మేవాడు.

ఒకరోజు కాషాయ న'స్తాలు ధరించిన ఒక ఖైరాగి రోడ్డు వెంట సోలుళూ శూల్చుత్తూ వస్తున్నాడు అతని దీనావస్థను గమనించిన నారాయణ యనునతడు దగ్గరకు పిలిచి అరట్రి పండ్లు పాలు యివ్వగా! తాగినాడు తర్వాత ఓ పిడికెడు బియ్యం తనజోలెనుండి త్రీన్స వీటిని వండుమని కోరాడు నీళ్లు గిన్నే స్టా ఇచ్చి మోరే వందకోనుడని చెప్పగా ఆ స్వామి సక్ర్వన్స వంటచేసినాడు. పెడికెడు బియ్యంతో చేసిన రెండు సేర్ల బియ్యం ఉడికే గిన్నె నింద్హా అన్నం

అయింది అదిచూచి ఆశ్చర్యపోయాను వెంటనే అతని పాదాలకు నమస్మరించాన్సు మా రు

భుజించుడని వేడితిని తాను తిని నాకూ పెట్టాజు వచ్చి పోయ్యెవారికి అన్నం పెదుకూపై్య్య్యూ

ఇంకా ఆ గిన్నెలో సగం వరకు అనం ఉంది అది చూచి కూర్చుందుమని 'పార్ధించినంత

వెంటనే మాయమైనాడు అంతకుముందే తన చేతిలో ఒక గంగరాతినిచ్చి నీక ఏమా

కొదవ ఉండదని చెప్పియుండెను. మిగిలిన అన్నాన్ని భార్యా విల్లలక్తృ "పెటి

వోయిగాని[ద్రించాము. ల రెండో అనుభవను

10 సం। క్రితం చాయిబండిని జనవరినెలో క్రైస్తవుల పండుగ సందర్భాంలో దారం గిర్ని వద్ద 12 లీటర్ల పొలు తెచ్చి చాయి చేసి అమ్మగా రెండు గంటలలో అయిపోయినాయి ఇంకా పాలు తేవాలని అనుకునేంతలో ఒక లంబాడి స్త్రీ వచ్చి ఒక్ష లీటరు పాలు 8 రూపాయలకు యిస్తాననగానే డబ్బులిచ్చి ఆపాలు తీసికొని క్ర లీటరు పొలలో 2 లీటర్ల నీరు కలిపి 3 లీటర్లు చేసి అమ్మగా యింకా పాలు అలాగే ఉండ సాగినవి ఆ మహిమతెలికొని ఆపాలు అమ్మన స్రీకై చాలా వెదికెను కాని కనిపించలేదు ఆ బ్రా నాకు 3800-00 రూ॥లు గిరాకి అయినది.

మూడో అనుభవం

22ైడ్ల

దసరా పండుగ రోజున అమ్ముటకు అరటిపండ్లు తెచ్చి నిలబడ్డాను కాని సాయంత్రం వరకు ఒక్క పందైనా అమ్మలేదు విసిగి వేసారి కొన్ని పండ్లను ఊరికే వచ్చి పోయే వారికి దానం చేసితిని అ గుంపులో పండు పండిన వత్తి అటు రాగా అచనికి పండ్లు దానంచేసి నమస్కరించాను మిగిలి పళ్లు తృందరగా అమ్ముపోయి రానలసిన వెలకన్నా నాలుగింతలు వచ్చింది సుఖంగా యింటికి వెళ్లినాను.

7. శ్రీ ధోండి గంగాధర్‌ జవహార్‌ టాకీసు వెనుకగల అతని అనుభవాలు :-

మరియు గంజిరాజారాంగారి అనుభవాలు

ఈతనికి రాజేశ్వరుడు అనుదేవుడు పైకి వస్తాడు శివరాత్రికి జనంతో వేములవాడకు వెళ్తాడు.

1. సిద్దుల గుట్టపై రాత్రి 2గం॥ల మధ్య భజనలు చేన్తున్న శబ్దములు వినబఐడతాయన్నారు. -

2, భక్తులు గుండం అనగా గుట్టపై నున్న గుండం వద్ద గంటకొట్టగానే ఒక మవిీస్ప్సరం వచ్చి దర్శనమిచ్చింది.

3. దుర్వాస భారతి యిక్కడి నుండి మహోరునకు వెళ్ళినాదని తెలిపిరి.

4. శ్రీ మిఠాయి పండరిగారి అనుభవం

5. షాత పెట్రోల్‌ పంపు వెనుక భాగానగల పర్వత గుహలో ఒక రాయిపై శక్తి చిత్రము చెక్కడి వుంది ఒక లింగం కూడా వుంది రాత్రి సమయంలో గుట్టపై నిద్రిస్తే భజనలు చేసిన శబ్దం వినబడుతుంది.

'. 2. ప్రతి మాసం పౌర్ణిమనాడు యోగీశ్వరులు తిరగటం 2 సం॥ క్రితం చూశానని

తెలిపాడు.

3. ఒక సారి గుట్టలో ఒక గుహలో ఒక లింగం కన్పడింది తిరిగి మళ్ళీ చూడపోతే కన్పించలేదు అన్నాడు.

కొక్కుల పోశెట్టి యనునాతడు 15 సం॥ల క్రితం గుట్ట పైకి వెళ్ళి అన్నము వదిలి అహర్షిషలు నవనాథ సిద్దేశ్వరుల సేవించి వారిలోనే కలిసిపోయినట్లును, ఆయనకు పిద్భలు కాన్ని సిద్దుల నిచ్చినట్లును జనం చెవ్చుకుంటారు.

225

౨. & డళ్ని చిన్పగంగారాం అనుభవాలు:- భగవద్భక్షితో ద్వాదశవత్సరాలు తపమాచరించి సిద్ధినందిన గంగారాం మహారాజు సేవార్థం వెళ్ళగా ఒక రోజు గంగారాం మహారాజు నీళ్ళు తెమ్మన్నాడు నీరు తెచ్చుటకు వెళ్ళగా నీటి గుండం వద్ద ఒక తాడి చెట్టంత మనిషి కనిపించగా భయపడి వెనుదిరిగి వచాచ్చడు. గంగారాం మహారోజుతో చెప్పగా మళ్ళీ వెళ్లమనగా వెళితే తర్వాత కనిపించలేదు. రాత్రి వేళల్లో గంగారాం మహారాజు వద్ద పడుకొని యుండగా పావుకోళ్ల చప్పుడు వినిపించేది కాసి ఎవరూ కనిపించేవారు కాదు. 10. శ్రీచిలుక ముక్కు రాజరాంగారి అబిప్రాయాలతో కూడిన అనుభవాలు ఈయనపైకి రాజేశ్వరుడు అవహించి పూనకం వస్తుంది. నాగులలొంక అనగా గుట్ట వెనుక భాగాన గల లొంకనుండి ప్రతిరోజు రాత్రికి 2గం॥ తర్వాత భజన చప్పుళ్లతో లాల్‌ఘడీ ప్రాంతం వెళ్లి తిరుగుతూ (గ్రామ ప్రదక్షణం చేసి తిరిగి 4 గం॥ లకు అచటికి చేరుతున్నట్లు శబ్దాలు వినవస్తాయని తెలిపిరి.జన శృతి నిజామాబాద్‌ జిల్లాలోని భీక్షనూర్‌ (భిక్కవోలు) నవనాథ శిష్యులు రామగిరి, సిద్ధగిరి అనువారు సిద్ధరామేశ్వర శివలింగ (ప్రతిష్టగావించి సేవించి ధన్యులైరి. మెదక్‌ జిల్లా దుబ్బాక మండలం కొలవటూరులో, చౌదర్‌ పల్లిలో దుబ్బ రాజేశ్వరస్వామి సిద్ధుల సిద్ధుల ప్రభావమున వెలసిందని ఆచటికి సమాపాన గల సిద్ధుల గుట్ట అందుకు నిదర్శనమని ఆ గుట్ట నుండే రథోత్సవం నేటికీ జరుగుతున్నదనియు, దుబ్బాక మండలం పెద్ద లచ్చపేట (గ్రామస్టుడు శ్రీరాజూరి లట్టయ్య గారు తెలిపినారు. మహాోరుక్షేతం అత్రి అనసూయలకు జన్మించిన దత్తాత్రేయుడు బాల్యమున మహారాష్ట్రలోని మాహోరు సర్వతంపై గల మఠమున పెరిగినట్లు చరిత్ర తెలుపుచున్నది అచటి దేవాలయం: సమాధులు, కట్టడములు, ధర్మశాలలు గోండు రాజుల కాలం నాటివని ఆ ప్రదేశం జనం చెబుతారు. నవనాథ సిద్ధులందరుకు (ప్రత్యక్ష గురువు శ్రీ దత్తాత్రేయస్వామి వీరివద్దకు నవనాథులు వచ్చి వెళ్లేవారని అచటి మఠవాసులు తెలిపారు దానికి నిదర్శనంగా దత్తశిఖరం క్రింది మహోరు పట్టణంలో ఒకచోట గోరక్షకుడు తపన్సు నిమిత్తం ఏర్పాటు చేసికొను 'గోరక్ష గుంఫి అను పేర ఇప్పటికి అచ్చోట గుహ ఒకటి కన్చడుతుంది. 226

దత్త శిఖరం కంటేముందొక పర్వత శిఖరంపై రేణుకా మందిరం వుంది ఇందుకేనలం రేణుకా దేవి గుడి అంత నిండుగా తల మాత్రమే పూజింపబడుతోంది దత్త మరం (శిఖరం) దక్షిణం వైపుగల పర్వత శిఖరంపై అనసూయా మాత మందిరం వుంది ఈ మూడు చోట్లకు (క్రింది నుండి వెళ్ళుటకు చక్కని బాటలు వేయబడి యున్నవి మవోరు ఒక మహాత్తరమైన మహిమ గల దివ్యక్షేత్రం. మహోరుకు రెండు మూడు కిలోమీటర్ల దూరంలో 'మళ్ళ్చీంద్ర పారుడి అనే (గ్రామం వుంది ఆ (గ్రామంలో శ్రీ మళ్చీంద్రనాథుడుమ తపస్సు చేశాడట అనాటి నుండి ఆ (గ్రామానికి 'మళ్చీంద్ర పారుడీ అనే పేరు వచ్చినట్లు అచటి జనం చెబుతారు, దత్త శిఖరం, రేణుకా మందిరం, అనసూయా మందిరాలకు 'పెన్‌గంగా' నదినుండి పైపులైను ద్వారా నిరంతరం నీటి సరఫరా చేయబడి వుంది. గోడుల నిర్మితమైన ఒక కోటయు ఇప్పటి రేణుకా మందిరానికి ఉత్తరం వైపు కొండపై వుంది. శ్రీ సాయిబని సిద్ధయ్య సాయిలుగారి అభిప్రాయం ఆర్మూరున గల నల్లపోచమ్మ వద్ద 20సం॥ల నుండి ఉంటున్నాడు ఆతనిది పూర్వం అలేరు-జనగామ దగ్గర కొలిపాక గ్రామం. అచట (నల్లపోచమ్మ) ౩ సం॥ కిందటి వరకు ముగ్గరు ముగ్గురు చొప్పున అప్పుడప్పుడు కనబడేవారని అంకాపురం గైనిలో తాను పడుకొన్నప్పుడు సిద్ధులు వచ్చి కనపడి యీ ప్రక్కన గుడి కట్టించుమనామన్నారని తెలిపాడు పెద్దమ్మ గుడి ప్రక్కన గుట్టలో ఏడు దర్వాజలు వున్నట్లు కనబడింది కాని మళ్లీ చూస్తే అవి కానరాలేదు. అచటి నుండి దేవతలు వచ్చినట్లు కనబడినారని కూడా అన్నాడు. 12 ఆలూరు శ్రీ కుమ్మరి నర్సింలు, విఠోభాగారి యనుభవం:- ఇది 1946 సం! ప్రాంతమున జరిగినది నవనాథ సిద్ధేశ్వర చరిత్రలో చౌరంగి, చరపట, అధభంగి నాథులు గుప్త రూపమున ఇప్పటికిని తిరుగుదురని వక్కాణించబడింది. శ్రీ కమ్మరి నర్సిములు అనుష్టానపరులు, నిష్టా గరిష్టులు తమ కూతురు భూదేవి యను నామెను ఆలూరు నుండి గోవిందపేట గ్రామమున గల శ్రీ కుమ్మరి చిన్న వెంక.ను నాతని కిచ్చి వివాహమొనర్చెను ఆ కాలమున ఈరోజున గలయట్లు మోటారు వాహనములు లేవు నడచియే ఆలూరునుండి గోజూరు (గోవింద్‌ పేటకు) ప్రయాణం చేయాల్సివుండేది. ఒకసారి శ్రీ నర్సిములు గోవిందపేట నుండి అలూరుకు పోవునపుడు సాయంకాలం 4 227

సం॥ల ప్రాంతమున సిద్దుల గుట్టపై ముగ్గురు సిద్ధపురుషులు దివ్యమైన ప్రకాశంతో అటిని తిరుగుచు కనిపించరని తిరిగి మాయమై పోయినారని తన భార్యమైైన శ్రీమతి వెంకుబాం. వింవరించారు అని సజీవురాలైన ఆయన కూతురు ణమతి భూదేవి గారు ఇప్పటికి చెప్టుత్రా బహుశ చౌరంగి చరపట అధభంగులే వీర్రెయుందురని భావించవచ్చును, ఈయనుభవా శ్రీమతి భూదేవి కుమారుడైన తెలుగుపండితుడు శ్రీ కుమ్మరి జనార్ధన్‌ గారు నుడివిరి.

కావున ప్రతి దినము శ్రీ నవనాథ సిద్దేశ్వర చరిత్రమును ఎవరు వినుదు ఎవరు పఠింతురో వారికి త్రీ నవనాథ సిద్ధేశ్వరుడు, యిలోకమందు సర్వవసుఖఖభగములః; పొంది అంత్యమందు త్రీ వైకుంగకైలాసముల కేగుదురు.

ఈ కథ శ్రీ రాజేశ్వర-నవనాథ-వాగ్దేవతలు మరియు నాగురుదేవుడన/ ముదిగొండ రాజమౌళి కవిశ్వరులు నాపైఅనుగ్రహమున నా నాలుక యందు నిలచి చెప్పించి విధమున, (వ్రాసితిని.

శ్రీ కాశ్యప, ఆవత్సార, వైధ్రువ, త్రయార్వేయుండను, ఆశ్వలాయన సూత్రుంద్ష్య్యు కోనసముద్రం వంశ సంణాతుండను శ్రీ మల్లయారాధ్య పౌత్రందను శ్రీ నందయారాథ

పుత్రుండనగు నేను రాజమల్లికార్డున నామధేయుండను యిద్దానిని రచించితిని. చివరి అధ్యాయము ముగిసినది. ఓం తత్సత్‌ ఓం శాంతి:! ఓం శాంతి:!! ఓం శాంతి: ట్‌. ఆఆ ధా భ్ధందర._ న్‌ ఖా గా డ్గె ఫె యా ఉట 0. ౫0! “నికు స [1 అంజ సి గ్‌ా సా యో పండా జ్‌.00 టీక చం న 226

/.. ॥ తాయారు యయా వున గ. న 1. ర గ న. ల! - ; డ్‌ తం 1 " |" ్‌ / 0 న స య. స

నే /. య స స్‌

ం న! న జా. ళా స్ట లే ల్‌ త ప. 1 | ర + 1. ల గ |. . | క్‌

పే 1 [శ , | స. | ట్‌ మయా జ్జ న |. స +. వ... ల | శ్ర కోశ సముద్రల ళాబమిల్లికాక్తునరేర్చ శ 4 | సంస్మృతాంధ్రసాహిత్యములోను, దేవతోపాసనావిధానములోను, (1 ం గ జోధనాఠరంగములోను విశేషానుభవమును గడించి, అందరి | ౪.౯ | మన్ననలను పొందిన శ్రీ కోనసముద్రం రాజమల్లికార్లునశర్మ. | * ల్‌ ఉస్మానియానిశ్యవిద్యాలయము నుండి- తెలుగు సాహిత్యంలో న. బి.ఓ.ఎల్‌.. డిబ్రని పొందారు. మూడు. దశాబ్టాలకు పైగా 1 స్ట స్ట్‌ ' నిజామాబాదు జిల్లాలోని వివిధపాఠశాలల్లో ఆంధ్రభాషాో ర్ట టి. పాథ్యాయునిగా ఎందరో విద్యార్థుల్ని తీర్చిదిద్దారు. ఆర్మూరు | న జాతీయసాహిత్యపరిషత్తు అధ్యక్షులుగా ఎందరో కవులనూ,

• ' శీ రచయితలనూ ప్రోత్సహించారు. సాహెత్యసేవచేశారు. ఆర్మూరు || ” _ ఖ్న (| లోని సిద్దులగుట్టపైన గల అతి ప్రాచీననవనాథ సిద్ధేశ్వరక్షేత్ర 5 స్ట జ ఉ. | చరిత్రను వెలుగులోకి తెచ్చారు. ఎందరో శిష్యులకు ఆధ్యాత్మిక 1||: జ్ర విద్యలను ప్రబోధించి తరింపజేశారు. శ్రీ శర్మగారు, శ్రీనవనాథ ||. _ - || సిద్దేశ్వర చరిత్రమేగాక సంస్కృతాంధ్రములలో పల్ఫు కవితలు, (ఖ్ల ఖీ ' వ్యాసాలు వ్రాశారు. రేడియోలో సాహిత్యప్రసంగాలు చేశారు. బై శే ॥ కో [ట్రా నా. ఎ ఎ శాంంంళ్షోక్న్టుంంం. 0100ల మున్తంం యగ? జీను 1. 6