Telugu Sorabu ( Padya kavyam ) - anilvaranasi/indianlanguages GitHub Wiki

న నన గో నం 1వ య లం , ా న . సర చనపే గ స్‌ (1 2 ష్‌. జటఖ (! .. టీ. నం. ల వ్‌ ఛి “కః న | న. సం స _ ల రు వ." / | ఫి (| | ల్‌ ౯ గస ల్ల పస్‌ న సహజ కవి మల్లెమాల , కష్ట గ్‌ మనసుపడి మక్కువతో సేకరించిన ! | స్‌ 4న క 4 గ సళ ల ఈ పుస్తకాన్ని సాహి త్యాణిమానుల కోసం

• స యం | సుందరయ్య విజ్ఞాన కేంద్రానికి . 4 ఆనందంతో బహూకరిస్తున్నార. ఖు _ - + _ మల్లెమాల కుటుంబం | జ్‌ ల.- లావా న శా. . న ల

“శేషం [ద సారాబు (స్వతంత పద్యకావ్యం) 194748 "హైదరాబాద్‌

సొరోబు

పద్యకావ్యం పట. ళ2ఢ

తొలిముదణ : 1954 ఫష్కు .ఫోలా

జయ వసంతం

(ప్రకాశకులు థి

శీ చెజకువాడ వెంకటరత్నంగారు

కొండెవరం, తూ. గో. జిల్హా

రెండవ మ్ముదణ : నవంబర్‌ 1995

(9 సాత్యకి

వెల :ః రూ. శిశి.00

(వతులకు న

1. విశాలాంధ బుక్‌ హౌన్‌ వారి అన్ని (వాంచీలు. "|

శి. నవోదయ బుక్‌ హౌన్‌ లాగ ఆర్యసమాజ్‌ ఎదురు సందు _ | కాచిగూడా ల్‌ హై(దాబాదు-27. తము. సమ్మె

త. నవయుగ బుక్‌ హౌన్‌్‌ శ ల్‌. సుల్తాన్‌ బజారు 1 భల | హో

|

ము[దణ :. నయా

పద్మావతీ ఆర్ట్‌ (పింటరక్స్‌

1.1-517/బి/1, న్యూ బాకారం

గాంధీనగర్‌ |

హె[దాబాద్‌ = 800 800

ఫోన్‌ ; 611418.

పీర్రిక్ర

'కేవల కరుణరసోద్వేలిత మగు నీ యసాధారణ యోద్దాగాథ విదేశీయమైనది. మహావీర శేఖరులగు పితృప్ముతుల విషాదసమాగమమే యితివృత్తముగా గల యీ చిన్ని కావ్యము హృదయాకర్షకమై పొఠకులను రనతన్మయులనుగా జేయు ననుటలో అతిశయో కక్రిలేదు, ఇక్కావ్యము మొట్టమొదట పారశీకభాషలో (పకటింపబడినది. తరు వాత గొంత కాలముసకు మాత్యూ ఆర్నాల్డు అను ఆంగ్రేయ మహా కవిచే ఇంగ్లీషమ భాషకు బరివర్తింపబడి విశ్వ వృిశుతిం గాంచినది. పరస్పరానభిజ్ఞు లగు తండ్రి కొడుకుల వీరోచిత మగు నన్యోన్య సమావేశము దుఃఖాంతముగా ముగిసినది. ఇందు తండి యగు రుస్తు మను జగదేకవీరుడు విజయమును బడయను లేదు - కుమార వీర పంచాననుడు సౌహరాబు విజితుడును గాలేదు. తుట్ట తుద క్రి యిరువురికిని సంభవించినది జీవితాంతమువణకు నిరవధిక దుసన్సహ దుఃఖభారమే. అందుచేతనే వీర కరుణ రస భరితం బగు నీయితి వృత్తము కేవల.'కరుణ రసోత్కార్షిత మనియే భావింపవలని వచ్చు చున్నదిం

పురాణ 'పురువలగు మన భారతీయ మహారథుల వీరవృ త్తము లలో గూడ నిట్టి యపురూప నంఘటనలు లేకపోలేదు. జైమినీ భారతమునందలి పితృ ప్యుతులగు అర్జున బబువాహనుల_ రణరంగ సమావేశము కొంచె మించుమించుగా నిటువంటిదే. కొని యందా శూర శేఖరుల పౌరుషమును, ఆత్మగౌరవమును (పదర్శించి, "కీవలము వీర రసమునకే [పాధాన్యత కూర్చంబడినది. జై మినీ భారతమునందలి వీరఘట్టము, రున్తుము సోరాబుల రణసన్నివేశమువలె. బఠితృహృద

ణ్తీ శేషేయద యముల నుజ్జూత లూగించు నంతటి కరుణ రస తరంగిత మైనదిగా లేదు.

ఇప్పుడీ నృుపసిద్ధ వీరచరితమును చిరంజీవి గుంటూరు శీషేంద శర్మ (బి.యే; డిప్యూటీ పంచాయతీ ఆఫీసరు) మిగుల నుత్సాహముతో మన యాం[ధ్రభాషయందు సర్వస్వతంతముగా రచించి యున్నారు. అనారోగ్య స్టితియం దున్నను మేము ఈ చిన్ని పొత్తమును మిగుల శద్దగా గొన్ని దినములు కవికుమారుని జెంత నుంచుకొని సంపూర్ణ ముగా బరిశీలనా దృష్టితో జదివి యానందించితిమి.

కావ్య గౌరవమున క ర్షముగా నిందలి కవిత నారికేళశపాకము ననుసరించినను ఖర్జూర కదలీ (దాఖఫల పుంజ మంజిమ నుజ్జగింప తేదు. ఇక్కవి కుమారుని కవితాధార ధారాళమై, ఇది (పథమ (పయత్నమైనను ఆరితేరిన కవితల్లజుని రచనవలెనే |పౌఢమై పఠన యోగ్యమై రనభావ వూరితమై యలరారుచున్నది.

దేశభాషాభిమానియై నిరంతరమును బాటుపడు నుత్సాహము గల తరుణ వయస్కు- డగు నిక్కవి చందు డింకను నిట్టి యుత్తమ (గంథములను రచించి ఆంధ భాషా యోష నలంకరించుట కనువుగా ఈ చిరంజీవికి పరమేశ్వరు. డితోధిక దిర్హాయు రారోగ్య భోగ భాగ్య ములను (ప్రసాదించు చుండు గావుత మని విశ 3టేయస్సంధాతయగు జగన్నాథుని (పార్థించచున్నాము. పీఠికాపురము కవిరాజహంస 18.5.19054 వేంకట పార్వతీశ్వర కవులు

ఉపోద్దాతము

నేనీ చిన్న కావ్యము యొక్క కథ్యాకమానికి పధానంగా ఆంగ్లకవి మాత్యూ ఆర్నాల్ల్డు మీద ఆధారపడినాను. సంభాషణా సంవిధానము, ప్య్మాతచ్మితణము స్వకపోల కల్పితములు-.

1047వ సంవత్సరం నేను గుంటూరులో బి.ఏ. పరీక్షకు చదువు చున్నప్పుడు, రచనము (పాఠరంభించి యిందలి వూర్వుభాగం పూర్తి చేళాను. తర్వాత ఒక సంవత్సరం పాటు రచన సాగలేదు. మరల (పారంభింపబడి ఉత్తర భాగం పూర్తి చేయబడింది.

దీనిని సాకల్యంగా చదివి యానందించిన వేంకట పార్వతీశ పర కవులు, కావ్యంలోని ఘట్టానికి ముందుకథ సంగహంగా చెప్పడము అవసరమని సూచించినందున, యిందలి 'యవతారిక' నిటీవల పొందు పరచాను.

రచించి ఏడు సంవత్సరా లైనా ఈనాటి కీచిన్న కావ్యం వెలుతురులోనికి రావడ మనేది, కేవలం శ్రీ వేంకట పార్వతీశ్వర కవుల యొక్క వాత్సల్యమే కారణం. వారి యానందమే దీనికి (పోత్సాహం అయింది. వారి సన్నిధి కేగి వారి సాంగత్య విభూతి ననుభవించి యానంద భరితుడనై _- వేంకట పార్వతీశ్వర కవీశ్వరులార, పినాకినీ ధుసీ పంకజ గంధ సంకలిత పాద లతాంత నితాంత భద ము (దాంకిత భారళాధ్వరికి, తావక దివ్య పదాంబురాశిలో (గుంకిన నాకునుం గలదొకో, యరవీసము వాసి యేనియున్‌,

6 శేషేయ్యద సంబర మాయె నేటికి, విశంకట భారత మాధురి ధురీ ణంబులు రమ్య కోకనద నాథ సనాథ విభావరీ వరి యంబులు, మాదు నీింహనగరాంత రురాంతర వీచికా నికా యంబులు గాంచి, మీ హరిహరామృతమూర్తుల. గాంచగల్లితిన్‌, అని చెప్పాను.

ఆమయ్యగస్తు డై నప్పటికీ చాలరోజులు ఈ కావ్యాన్ని సహృద యుడై చదివి అనర్హమైన అభ్మిపాయాలిచ్చి నాపై వాత్సల్యామృతం చిలికిన శ్రీ పార్వతీశం గారి కుసుమ పేశల స్వభావ సంపద నన్ను పులకింప జేసింది. ఆ కవులు- కమ్మని జాను తెన్లు నుడికారపు తోరపు సౌరభంబులం శిమ్ము గులాబి కబ్బములు జేసి, సరస్వతి తోట కందచం దమ్ములు గుస్తరించు కవితారస మూర్తులు, వారితోడి నె య్యమ్ములు మర్వరాని తలిరాకుల పాకలు, తేనె వాకలున్‌.

ఇటు రచయిత

కావ్యాధ్వరవను శ్రీ రాకేందు యశశ్చిరంతన తనూ రేఖా మయూఖాడ్యు లౌ 1పారజ్య న్మహదాంధ కావ్యసృజలుం (బస్సార వాజీజగ ద్ధారంధర్య గుర్ముకియాధిషణులున్‌ దైవారుతన్‌ నాదునం స్కార న్ఫూర్ణిత శబ్దిపీఠముల మ త్కావ్యాధ్వరాధ్వర్యులై .

౩ మోడ్పు కింకవి ముఖతామర నై ణాంకుండు, పావ్విత్యరాశి, నానావిధ మ చృంకాంధకార రవి యగు వేంకట సుబ్బాభిధాను వేమరు దెలతున్‌. సాహితీ సౌధంపు దేహళికడ నుండ బురికొల్పె లోనికి బొమ్మటంచు కవితా వనాన సత్కావ్యసూనము లేర్చి మూచూడు మని కేల బుణికి యిచ్చె ఆధ్యాత్మి కాలోచనానంద చం[దళకా లం (దిప్పి తలపుల సంద మిచ్చె నా యెద మోడునం దీయని భావాల చిగురు మొల్లంబును సృష్టి జేసె అతడు సారస్వతావసధాంతిక వన వాటికం (బొద్దు వుచ్చెడు తోటమాలి బహుళ రసపాన పీన సంపన్న హృదుండు మన్నమ స్సుమ విసర సంఛన్న పదుడు. అతండు ఘనశాస్త్ర శిఖర నిష్యంద సింధు గాహ కేశ చికీర్ణాపకర్ష యుక్త గంధబంధుర సింధుర ఘటల టేండు; వానికిం జోడు పండిత పటలి లేడు. ఈ రూపాన ఫలించె, నేం డఖిల సాహిత్యావనీచ[క వి స్ఫార [పాభవ వైభ వాభరణ ళోభా భాసు రాతీవదు ర్వార న్రీగురుదేవ దివ్యకరుణా (పాగ్భార మందాకినీ ధారాంభస్నులు, వారి, నా హృదయ "కేదారం బదారంబుగన్‌.

అభ్యర్థనను

యమునాంబులు గంగాతో

యమునం, గంబూర గందమం దొంబెడు తో

యమునం, జేజే నొడితో

యమునం దెల్లులను గూర్చి యల్లెద గ్లైతల్‌. రాలిన వూలవై జలము రాలుచు కన్నుల వా, రెడారులం బోలిన జీవితాల కయి మూలుగు డెందము వారలంచు మీ 'కేళులం బెట్టినాండం దలం గీల్కొాని మాలిమి నేలుకొందురే లాలితిరాశినో రసికులార, మదీయ కవిత్వ కన్యకన్‌. అనిశ(పు గానీకిం బొడము నగ్గల(పున్‌ (శమవారి ధారలం బెనిచిన నాదు కోమల కవిత్వ(పు6 దీవియ యిన్నినాళ్ళకున్‌ థ్‌నిచి వెలారిచె న్వలపు నాల్గు 'కెలంకుల, దాని బొందగా ననిలము గాని యా నహృదయాళి భవంబులు వీసరం బగున్‌. 1పనవ పథాలలోః దిరుగు భావపు(గూనలు, నించు గంటుకుం బఐసదన మీయ(జాలెడు సమాసములున్‌, మది కెంతహాయియుం గొసరిన కొద్ది జేకురుచు. గొల్లగ మాదు జిలుంగు కైతలో రసిక శిఖావతంసములు రండు కొనుండు మరంద భాండమున్‌, గుజ్దంబుంబలె యానమందున హొరంగుం దాల్చి, డెందాలకున్‌ అక్టాకల్‌ కొలుపం గటాక్షములు, మా హార్యంగి కావ్యాంగనే జుట్టి జేసి రసాసవంబు( గడిదిం జొక్కింప(గా, నూగవే యుజ్టాతల్‌ రసికాళి మానస చయం బుయ్యాల జంపాలల్లై.

10 శేషేర్యద లలితాలంకరణోజ్జ్యలంబును రన్మపాచుర్య ధుర్యంబునున్‌ జలముగ్యాన సమావహోదృట సమాసాఢ్యంబు నౌ కావ్యపుం గులుకుం 'ఘోరవిమర్శకాధమ తతుల్‌ గోరాడు దూరాడుచుం గలహంసాళియ మెచ్చ నేర్చుగద గంగా భంగ సాంగత్యమున్‌. చూడన్‌, నాయక నామధేయులు, ధనా చూడావలేప (వభా వాలోకక్షయులుం, గవీళ సుకుమారై జేయ జీవాల వే

టాడన్‌ మానస మొప్పు వ్యార నిచయం బైదం యుగీనాసురుల్‌ నేం డున్నారల నాండె కాదు దితిజానీకం బనేకంబుగన్‌.

నే నేదో విరచింపం బూని యిపుడే నీహార శోభా సము

(దానన్‌, లేఖిని6 బట్టితిన్‌, మొగిళశులారా, స్వచ్చ తారా నివే కానం జేరకు(డి. విమర్శ కర కాసారంబు నారంభ మం

దే నావై గురియింపం బూనకుడు *వందే'యందు ముండే యిటన్‌,

అవురానుబంధవు

[(పణయాపాంపతులీరు, కండలెముకల్‌ భావింప(గా మీదుమై గొనబుం దివెలలోనం గైకొని గదా [కొందీవెనుం బోలనా యునికిం గూరిచె విశ్వశిల్పి; యింక నెట్టూహించు భేదయునో జనకా నామెయి బాణి నల్లలును నంళ్లాఘించు మీ నామమున్‌. అరవిరి. గేరు లేనగవులందము.( జిందెడు మోము, తేనియల్‌ కురిసి ముదంబు గూర్చు పలుకుల్‌ పచరించుట, లంతకన్న మీ యరమర లేని పేముడియు నా కనువిందగు రూపు చందమున్‌ మరువగ నౌ నొకో మరతు మన్నను నెన్నిదినాలు చన్ననున్‌. చెరియొక నేల యంచునకు జిక్కిన, హాయన వేయి తోయధుల్‌ ఇరువుర వేరు జేసిన, ననేక దినంబులు దొర్జి పోయినం, దిరములు గాని పుట్టువులు తీరిన, దీరవనారతంబులై. ఎరుగవు కాలదూరముల నీయమర [పకృతి [పబంధముల్‌. నరన కులావతంసము, విశంకట శాంత గుణంపు(గాంతి వె ల్లురలెడు మేలిదివ్వె, పొౌడవూని చరించెడు మిన్నువాక, నా యొరిమెను కొల్లగొన్న యిత(డొప్పునటం చెద నెంచి యిచ్చితిన్‌ గరువంపు పేమ క్రి చిగురుక్లై తను చెన్నగు చిన్నెగా నిటుల్‌.

కబ్బ మిచ్చితి. గ్లై కొమ్ము, కన్నతండి

[పేమ మున్నీరు నీవు, నీ పేరు పుడమి

కొమ్మ రెమ్మల( బూవుల( గున్తరించి

ఛావి కడ లొ త్తం దిరముగా( దనరుగాశ[

అవతారిక అసిధారాలతికల్‌, మణీమయ కిరీటాలం[కియా దీధితుల్‌ లసదశ్వంబులు, దండయాతలు, దిశారంగంబులం దేలు ము న్నెసగెన్‌ రుస్తుము పారశీకమున నెంతే విద్విషత్‌ జిహ్వికా విసరాగంబుల బాహువ్మికమ రమా విస్పూర్తి నర్తింపగన్‌-= నా సురవీథి భేదించు సూయాణ ధాటితో పొంగారు హృదయంబు సంఘటించి నిజ భుజా యుగసార నీరాశి వీచితో పన్నీటి జలకంబు పాదుకొల్చి (బహ్మాండ విఖాతి పండు వెన్నెలలతో లలితాంశుకము తనూ లతకు గూర్చి నవ భిండివాలాంత నఖరాంకురంబుతో మదవైరి రుధిరంబు నుదుట దిద్ది విజయ లక్ష్మీలలామను వెన్నురంపు పువుల సెజ్జకు మోహ రజ్జువులం గట్టి తెచ్చి లాలించి పాలించి తేజ మెసగ పురుష సింహుండు రుస్తుము పరిఢవించె. తనవాలు దేశంబు జనపాలు నెమ్మోము " గీతకు గంటంబు రితి గాగ తనచూపు కెంజాయ దాయల యెదలోన ధృతి కర సంజగా నత్తిశయింష

సౌరాబు 13

తన సింహ నాదంబు తగవులో పచ్చినె

త్తురు వాన జల్దుల కురుము గాగ తన మోము వెనువెంట జను చమూ వారాశి కలరించు చంద మండలము గాగ

హయము వీపున కాపురం బనయ మెనయ

పుడమి గాలించి రుస్తుము కడిమి జూపి

జేని కరిభామినీ దహ్యమాన హృదయ

భాజనంబుల నిచ్చె నీరాజనంబు

ఖ్‌ క్షోణీచ్మకము ఘూర్జిలంగ నత డక్షుదార్భటి నైన్యుండై నానా సంగర రంగముల్‌ దిరుగు చుండ న్నాక్క-చో శారికా వాణీం, జారు కళా విలాస నళినీ పాణిన్‌, మహాబంధుర శోణిం, థావజు రాణి, బోని విలన [దోలంబ వేణిం గనెన్‌. వీణా వల్లిక బల్లవించి రవళుల్‌ వెంపారు చందానని (దాణం వైన యనుంగు కోర్కెలు మదిం దైవార నవ్వీరుని౯ రాణం జిప్పిలు చూడ్కితీవియలతో రావించి గావించె న య్యేణీలోచన యౌవనానలమునం దింధాన సంధానముకా. సుందర మూర్తు లిర్వురు పనూన శరాసన సాయకంబులం గందళితాత్ములై కరము గాసిల( బేశల భావపుష్పని ష్పంద మరందముం దెలసి సారస లోచన తండి వారికా నందము మీర! గూరిచెను నవ్యలతా సహకార శోభలన్‌. ణి

క్ష శీషేయ్యద హసన కిసాలయంబు, లధరాధర శీదు రస |పసారముల్‌ గుసగుస పిల్లగాలు, లుపగూహన వల్దులు, నుల్లసిల్లు న య్యొుసపరి ద్వంద్వ జీవిత మనోజ్జుల సీమల జందమామయు న్నెసకముగం, దినంబు, గురియింపగ దన్మిహికా వికాసముల్‌.

జ దినములు మాసరంబు లలు తీరియు తీరని తేనెసోనలై. చనగ, దదీయ వీరవరు చానకు మోమున పాండిమంబునుం జను మొనలందు సీలిమయు సంచరణంబున భూరి భారము౯ మొనయగ నెచ్చెలుల్‌ దెళిపి పోయిరి భావిశభోదయిష్యమున్‌.

ఖ్‌ దుర మొం డేర్ప్చడ నింతలోన విలసత్‌ దోః కండువుం బండువై కర ముల్పంబునం బొంగి రుస్తు మట కేగం గోరి యర్జాంగి క త్తిణగుం జెప్పగ గుప్పగూలి యధికార్తిన్‌ నాథు కంఠంబునం గరవల్టిం బెనవైచి కాంత వగచెం గన్నీరు మున్నీరుగా.

న పతియును( గాంత సూరడిల( బల్కు తలంపున బొల్పు మీరగం జతుర వచో విలాస రన సంగతి, నంగలతం గవుంగిటన్‌ జ తనమొనర్చి తేర్చి, సతినమ్మతి( గైకొని భావ వీథిలో కుతుక విషాద వేణికలు గుబ్బటిలన్‌ రణభూమికిం జనెన్‌,

ఖ్‌ కదనం బేగెడు వేళ రుస్తుము సతీ గర్భోద యోల్లాసి లై “సుదతీ! నీ కను చిన్నిపాప కొగి నచ్చుం (గుద్దు మీ ముదదికన్‌ ముదమారంగను గొందు నాద” టనుచున్‌ ముదాంగుశీయం దిడెం దుద కాచిహ్నము గాంచె నాతండు విపత్‌ దుర్వారకాలంబునన్‌,.

వ్ల

సౌరాబు 165 కతిపయ వాసరంబులకు కాంత దృశీక వశీకర (నభా తతు లొలయించు నెమ్మొగము దామరవాని యశః కృళోదరిీ సిత హసితంబు లేలు శుభ చిహ్నము లౌప్పెడు రూపువానినిన్‌ సుతుని సౌరాబునుం గనగ, శోభిలి పొంగెను బంధు సింధువున్‌. న్‌ తనకు సుతుండు బుభ్రైనని తండి యెజింగిన్ననొక్క-డైనయా తనయుని ఘోరమౌ రణ విధానము నేర్చి యనేక రంగముల్‌ తన వెనువెంట (దిప్పు నెడం దప్పక ముప్పు ఘటిల్లు నంచు. దా గనినది చిన్నకూతు రని కాంతునికిం దెలుపంగ.( బంపినన్‌. జ కొమరుని డెందమందు కడు గోరిన వీరున కీ యుదంతముం [బమదము గాక, యుల్లమును భల్లమునుం గొని యేసినట్లులె [క్రమముగ నిల్లు 'సేరక విరకక్రి జనించి యనేక వర్షముల్‌ రమణుండునుం బురంబులు దురంబులు నెల్లం జరించు చుండ(గన్‌. నే పాతిక యేండ్లు బానె. యెల్యబాయము డా నె, సౌరాబు [ప్రాతరా నీత విలాస రాగ రమణీయ రుచిం దెసలందు( జిందు ఖ ద్యోత కిళోరు సంపదల: దోచె, రణంబుల నేచె శోణిత స్నాత పరేత జాత నటనా ఘటనా పటిమంబు శోభిలన్‌. ఖ్‌ కాలము దారుమా రయి యొకానొకనాంటి _పభూత సంపదల్‌ దూలి సౌరాబు తల్లి తనతోడి జనంబులు(, గుందనంబునుం బోలిన [ప్రాయముం, దొలంగిపోయి నిరంతర శోక వారిధిం దేలుచు భర్తకై యెదురు తెన్నులు చూచుచునుండె నొంటిగన్‌, స

16 శిషంటద తనయుడు తల్టి కూరటను దార్చుచు శోక భరార్తి( దీర్చుచున్‌ జనకుని జాడలం దెలియ సర్వ మొనర్చుచునుండె భండనా వనులను (గుమ్మరిల్లుచు నవారిత బాహు బలార్భటిం దిశా ఘన వటహంబులం గరము (గందిలంజేయుచు నాస పెంపునన్‌. స కరకరి దాయయ్రై విధి జిఘాంసుండు, తార్తర పారశీక భూ వరు లరులై పరస్పరము భండన తత్పరతం జొనర్బ్చున త్తరుణమునం, దనూభవుని తార్తర పక్షమునందు. జేరిచెన్‌ ధరపయి వాసిగన్న తన తండి స్వరూపము(జూప కెన్నండున్‌. ఖ్‌ ఏకవంళ వృక్ష కాఖలం గొనితెచ్చి కాలవేణిలోన( దేల+జేసి కరుణమాలి రెండు( గదిసి డీకొనంజేసి నవ్వుకొనుచునుండె నవ్విధాత,. ఖ్‌

పూర్వభాగము 69 సితరుచి పుంజ మంజమలు, శీతల వాత లతా వితానముల్‌ శతదళ వల్టభోదయ దిళం గిసలించెను; 1“జ్రీవికా” రురం ఐతను పిామావకుంఠనము నాని రహించెను; తార్త్ర 'సైనికా యతనము మున్గియుం డె దటమందున నిద్దుర పాలవెల్లిలో. రాతీరి యంతయున్‌ నిదుర రాక సౌరాబు పరుండి యుండె శ య్యాతలమందు మాటి కిటు నట్టులు బొర్జుచు; నల్లనల్డం (బా భాతరుచుల్‌ గుడారమున (వాకగ వేకువ లేచి చయ్యనన్‌ రౌతు చొకాయిం గైకొని మొలం గరవాలము (వేలుచుండగన్‌. జలజలమంచు మించి దిగజారు తుషారమున న్మునింగి, వె న్మల సిగరాలం (గాలు నొక మాసిన చిత్తరు వట్టు లఅెంతయుం బొలుచు గుడారు బారుల సమూహమునం బడి యాత. డేగె,బె బ్బులి పొదలందు దూరిచనుపోల్కి. పెరాన్విసుండుండుచోటికిన్‌ 'కమలధవుండు (గీష్మమునం గాచెడు నెండ6 2బమీరు పీఠ భూ హిమము గరంగ( బొంగి (పవహించు నుదంచిత జీవికా తటి విమల తటోపకంఠమున వేనకు వేలు మరందపేటినా గుమురుగ దా ర్తంవైనికులు గూర్చిన నల్లగుడారు లొ ప్పెడిన్‌, 11. జీవికానది = ఆక్పసునదికిమారుపేరు. 2 పమీరు = పొమీరు పీఠభూమి. వ్‌

18 శేషేదం

కొంత దవ్వుగ నొక చిన్న కొండ గలదు;

కట్టి రెవ్వరొ పూర్వులు మట్టికోట

దానివై; గాని యీనాండు త్నార్త సైన్య

విభుని పటగేహ మచ్చట వెలసె; న్సది

మన్తక న్యస్త మకుటాయ మాన మగుచు. సర్వము దారు మారులుగ సల్పు జగత్పరిణామ నిర్ష రా ఖర్వ మహ్మోగ ధాటి నరికట్ట నసాధ్యము గాదె, నేడుత తర్వత శృంగ మెక్కినది తార్తర సైన్యపు వెన్‌ గుడార, మా పూర్వుల మట్టికోట పడిపోయెను కాలవిలీన శోభయిై. ఉదధిం బోలె నళాంతి మారుతి విఘాతోల్లోల కల్లోలమై యెద నుద్వేగము నివ్వటిల్లంగ సౌరా బేతెంచి ద్వారంబునన్‌ ఐదముం బేక్సైనా లేదొ తార్తర చమూ పాలుండు వెన్వెంటనే నిదురం బాసె విచ్శిత సంభమ భరాస్వితాంతరంగమ్మునన్‌. చివ్వున కూర్చురంబు పయి సేన విభుం డటు లేచి శయ్యయం, “దెవ్వడ వేల వచ్చితివి? యింకను నిండుగ తెలవారలే;

రా

దెవ్వియు నేని వార్తలు వచింతువె, లేక యుష్మదవం బెదేన్‌ నివ్వటిలంగ నసైన్యమున సీ వరుదెంచితె పల్కు” మం చనన్‌, ద్వారమునందు భూతల గతాఖిల వ్మికమ ధూర్వహాంసు6డై వారణ వైరివోలె నిలువంబడి. యున్న సౌరాబు, భూరి గం భీరత దోచు నెన్నడల వ్మిభమ సంభృతుండా పెరాన్విసా చేరువ కేగి యీ గతి వచించెను (పస్ఫుట నిన్వనంబునన్‌

సౌరాబు 10 “వన్సు సౌరాబు. నన్నెరుగు దీవు * వెరాన్విస, తూర్పుచాన గ ర్భాన జనింపలే దికను భానుడు; మేల్కొనలేదు వైరి "సీ నా నివహంబు; గాని శయనంబున నేం గనుమూత నొక్కుమా రేనియు లేక పుచ్చితిని రేయిని-సీయెడ కిష్టు వచ్చితిన్‌. కలనికి నైన్యముల్‌ “సమర ఖండము” వీడెడు వేళ రాజు, నన్‌ బిలిచి సుతుండు వోలె నిను వెద్దతనం బిడి గారవించి, నీ పలుకు హితోక్తుల న్విని (ఫవర్తిలు మంచు వచించె గాన, నేం దెలియంగం జేతు నిప్పుడు మదిం గల కోరిక నో పెరాన్విసా! పిన్నటనాటనే విమత భీకర తావహ శస్త్రధారినై మున్నెపు డెప్పుడో విడిచి పుట్టిన చోటును, కన్న తల్లినిన్‌ మిన్నులు వడ్డచోటం బడి మేదిని నాథుని సేవ, 1పాణమే నెన్నక సల్పినాండ నది యెల్లను నీకును దెల్లమే గదా! చ్యుత దళమున్‌ సమీరణము చొప్పున (దోలితి( వారసీకులం, జతుర చలాంచలంబుల నకాాతవచిహ్న జయధ్వజ (పచా లితముల! జేసినా నసమలీలను; గాని తదుుగ సంయుగ క్షితులను నా కనుల్‌ వెదకి చిల్లులు వోయెడి నొక్క వ్యక్రికై. ఒక్కనినే మడియ పిత నొక్కనినే దుర మందు కంటికిం జిక్కంగం జేసికో మిగుల జేసితి నే బయతంబు; నెప్పుడో యొక్క దినాన తండి శన కొక్కెడ నేనియు. దీసిపోని పే రెక్కిన పృతుం గూడు ముద మెచ్చ, గదా యని గంవె డాశతో, 4 పెంన్విసా = తార్తరుల సర్వసేనాధిపతి.

త్తి శేషేర్యద ఆసల నుంటి( గాని యడియాసలుగా నవి మారె, యత్నముల్‌ వీసర వోయె గాన, నిను వేడెద నొక్కటి దీర్పుమో, వెరా స్వీస! యరి స్వసేనలకు విశమ మీయుము నేడు, నే సవాల్‌ "సేసెద ద్వంద్వ యుద్ధమును జేయగ రండని వైరి వీరులన్‌.

అనిని నాయదె వైచేయి మైన యెడల

వినును మా తండి రుస్తుము వీనును లలరం,

గాక యొరిగిన నా వ్యధ గాంచు తుదిని

యిలను వీడిన పిమ్మట నెవరి కెవరొ?”

అని సౌరాబు పల్కా నతని చేతిని చేత

బుచ్చుకొని వచించె ముది పడాలు

కన్న కొడుకు మీది కన్న నెక్కుడు (పేమ

సానునయము లౌ వచస్సృ లొలయ. క్షీ సౌహరాబు, నీ హృదయ మూరక యెంతయళాంతి గుందున య్యా, సమరంబు నీకు పరమాదర మిచ్చెడు మమ్ము గూడుచుం జేసి ఫలంబు నందరను జేరి సమంబుగ పంచుకొంచు, మా తో సకల వ్యధం దలగ (దోయుచు( బుచ్చగ లేవె కాలమున్‌? ఒకపరి యేని నీవు గనకున్న యదృజ్యుని గోరి యీ [కియన్‌ ఒకండవె పోరు డీకొనుట యుక్త మొకింతయు గాదు, కారికా పికరవ గుంభితోప వన వీథుల మంజు నికుంజ సీమలన్‌ సుకముగనుండుమయ్య, యెద శోషిలం జేయకుమయ్య” నావుండున్‌. “ఈరీతిం బరిహాన మాడు టుచితంబే బాధిత స్వాంతునిన్‌, సీరాహారము లింపు గావు మదికిన్‌ నిదా సుఖం బింతయుం జేరం బోదు కనుంగవన్‌, నిరతముం జింతించుచున్‌ శారికా కీరా కీర్ణ వనంబుుం దెటులు నే, (గీడింతు యోచింపుమా?

సౌరాబు 21. పారావారము లీది పోయెదను, ద్యావా కుంభినీ మధ్య వి స్తారాధ్వంబు( జితం బొనర్హును, నిరాంతాకుంఠ కంఠీరవ స్సార (పోజ్టల దంష్ట్రలం జడిమెదం, జండానలాఖీల కీ లా రింఛోశులం జొత్తు( జిత్త మలరన్‌ లక్ష్యార్థ సంసిద్ధికై”

అని సౌహరా బీరీతిం

దన యెదలో (పజ్వరిల్లు దావానలముం

దన దృడతర మౌ నిశ్చయ

మును దెల్పగ నిట్టు లా చమూపతి యనియెన్‌;: “*వ్స్‌మి యనం గలాండ నెటు లేనియు రుస్తుము6 గాంచ. గల్లుటే సి మది గాఢ వాంఛ యగు నేని కుమవూరక! దాన సుంతయున్‌ 'సేమము గాదు; శస్త్రములం జేకొని యాహవభూమిలో, పితృ [పేమ కరంబులం దుదకు( బెట్టకుమా క్షతగా్యత ప్యుతునిన్‌, కాని కుమార, రుస్తుమును గన్గొనం జాలవు నీ విటన్‌, *శయి స్థానమునందు వృద్ధపిత “జాలును గూడి [పపంచ కార్యముల్‌ మాని యతండు కాలము సమస్తము నింటనె బుచ్చు చున్నవా€ ఉనన సీమయందు తొలుకాడ విషాదంపు నీడ లేలౌకో! ముసలితనం పు దాకులకు ముందటి యుక్కుతనంబు వీగెనో వెసపడి పారసీక పృథీవీపతితో కలహించి యేగెనో యని. గొని రాడు నేండు, సకలాహవభూముల వాహినీ ముఖా న్మ సుడులు గొట్టి సోరుటకు నా యెలగబాయపునాటి రీతిగాం ఆరుగగ6 బోకు మీ వచటి కాతని. గాంచగ, జంట పోరులం జొరకుము; రుస్తుముం బడయం జూడు మనాహవ మార్గమందునం, గొజ యిసుమంత లేని దగు కోరిక కోరకుమాూ కుమారకా, మరణము ఫొంచియున్నదిసుమా వినుమా ప్రాధమాటువ్యాఘమై.

లల్లి శేషేయ్యద

అటుల. జూచెద వెందుల కయ్య - సీదు

సేమముం గోరినే నిట్టు చెప్పు చుంటి;

సరియ - నీకోరు రితినే జరుగ నిమ్ము

(మింగు హరిళాబకమును వారింప దలమె? ఇక పద” మంచు సోరబు చెయిన్‌ విడి శయ్యను వాసి, యున్నికో టొకటి ధరించి యాత్మ శిశిరోత్కట విప కృతాంగపాళి, ద్వ జ్ముకుటము నుంచి శీర్షమున, భూధవ దండము. బూని, కాసన (పకటకు వెంట రమ్మని వెరాన్విస వీడెను వస్త్రగేహమున్‌.

నల తూరుపు. గౌొండ కొమ్ముపయి దోచెను భానుండు, కొండగోగు ల వ్వారిగం బూచినట్టులు నవారుణ కాంతులు చెట్టు పుట్టలన్‌ ఏరుల వాగులం గిరుల నెల్లెడ పౌతర లాడె, నేడకో వారె. దమో హిమా, లిసుక వట్టులు మిన్మిన లాడె నెండలో. హయముల నెక్కి. నాంటి యదయాన గుడారులు వీడి యందరున్‌ బయలునం దార్తరాశ్వికులు బారులు దీిరిచినారు, నిండు తే వయసు మెటుంగులం దనరువాండును, నెన్య సమస్త పాలనా (కియలం బెరాన్విసాకు కుడి కేలగువా( డగు “హ్యామ” నానతిన్‌. స్రంభోన్న తాక్ఫృతుల్‌ శుంభ తృరాకముల్‌ ఆరోహి తోత్తుంగ హారి హయులు నిజ శీర్ష భాగభా గజ చర్మ కోటీరు లసి కుంత ముఖ శస్త్ర లలిత కరులు పటు శౌర్య నిలయ *ోఖ్లైవా బొఖా'” రాగతుల్‌ మధు తురంగ క్షీర మద్య రతులు సారవ “జ్లీవికా' తీర సంవాసులు రాజ రఖుధికారాదృతులును నైన యోధాళి (ష్వవపథమాన బారు గట్టి నిల్చిరి వప సంఘట్ట నోద్య తోజ్జ్వ లోద్దండ వేదండ యూధ మట్లు రణ సముత్కంఠ మనముల బెనగొనంగ,.

• ఫైనా బొఖారాలు మధ్య ఆసియాలోని [ప్రాంతములు

౬ శేషేర్యద శంకిత యోధు లజ్ఞాత సీమా సమా గతు లైన దిమ్మరీండ తతు లంత, విగియంగ నిడ్డ టోపీలతో చిజుత గ డ్డాలతో జీజకార్స్భ కూలసీమ నుండి వచ్చిన యట్టి దండి మగలు, నంత దార్త్రియ యోధ సంతతులు నంత నుత్తర (ధువ సమీపోషర కేతీయు లౌ ఖుజుక్కులును ఖుల్మక్కు తెగలు పొట్టి గుజ్జాల దిరుగాడు నట్టి వార లైన పామీరు వారలు, నంత వచ్చి రలుగులం దుండి నీరంబు లట్లు, నాంటి తెల్లవారున వార్కి వాకిళ్ళనుండి. మును గాన్పించెను నీరముక్పటల మేమో యన్న సందేహ సం జనకంబై నిబిడాశ్వికాశి యరి పక్షం బందు; వారా *ఖౌరా సను రాష్ట్ర్రంపుటిలాయతీయు లనుచున్‌ శంకింప౧ బళ్చాత్‌ స్టలిన్‌ స్వనికాతాని రుచిచ్చటా లసిత '*రాట్‌ నైన్యంబుి చూపబ్దెడున్‌. ఎజుకే యాయక, చుక్క యూడిపడినభ్రెంతో జవోద్వేగియై యిరువాగుల్‌ కలియంగ( బోవునెడ తా నేతెంచి పేరాన్విసా వర రాడ్డండముతోడ నైనిక పరీవారంబు వారింసంగా నరి సేనాపతి కాంచి నిల్చె స్త్వబలా జ్యారంభ జోద్యోగమున్‌.

సౌరాబు 2౯5 అద్భుత వికచాంబక నీ రోదృవములతో విలోక నోత్సుకులై యా వదృట లోకము, గతపూ ర్వోద్భృట కోలాహలముగ నున్నట్టి యెడన్‌. జరఠ ధ్వజనీ పతి జల ధర రవమున “పారశీక తార్తరులారా, యరి వీర వార వారిము గురుమారుత మౌ సౌరాబు కోరిక వినుండీ! పగతుజలో నెవ రేనియు మగటిమి గలవార లైన మానక తనతో దిగు వెగయ జంట కలనికి దిగు. డని పిలిచెన్‌ సవా లిదే యని” తెలుపన్‌. తలిరుం గోళుల( (గొత్త (పొద్దు గిలిగింత ల్వెట్టం బల్వన్నె న వ్వుల నాల్కించెడు మంచుబొట్లుు కొనలం బొల్పారు లేబైరువై వలపున్మోపరి మందవీచి చను నెబ్బంగిం (బభాతాన, న ట్టలమెన్‌ సాద్భుత మోద వీచి వెన డార్జార్‌ నెన్య వారాశలో. పలుచోట్ల |గుమ్మరి విలుచువారల బారు ళా కాబూలు నగరంబు కదలి వచ్చి మించి మిన్లాంచున్న మంచు కొప్పుల వొప్పు 1పాందూ కుష చలంపు టిరుకుదార్హ శే. “హిందూ కుష్‌” పర్వతాలు, . ష్య

రగ శేషేంద నెది చేయ నేమగు నేమొ య న్వెరపున గడిది నీర్వట్టుకు గజ్జురంబు నేని యించుక నోట నిడ నొల్లకే మెల మెల్లగా. జనుతటి మీద నొక్క పృథుల హిమ సంహతిని గన్న వేళ వోలె, సాటి యేకడ లేనట్టి మేటి జోదు "పేరు విన్నంత పార్సిక వీరులందు పోయి శ్వాసానిలంబులు వుటుకు మంచు. తోడి పడాళు లంత వెజతో( జని పార్చిక వాహినీవునిం గూడిరి భావి కార్యమును గూర్చి తలంపగ; బల్కె నీగతిన్‌ గూడురు, “జా సౌరాబు కొనగోటికి జాలం డొకండు నేని పో రాడ(గ నీబలంబున గలట్టి సుయోధుల,” నంచు, వెండియున్‌. సీంగపు గుండెవాండు, 2మృగశ ఘపదుండు, సౌరాబు, వాని డా యం గలమే? యవజ్ఞ యగు నౌదల వంప, సవాలు గై కొనన్‌ శృంగ విభంగమౌ, నొకటి చేయద మీయెడ; రాజుమీద న ల్కాం గొని రుస్తు మిప్పు డెడగా వసియించుచు నుండె 'సేనకున్‌. ఇచటి కతండు నిన్నటి రెయిం జనుదెంచెను; వాని వీనులం దచటికి. బోయి వైతు రణ మాగుట గాంగల సర్వవార్తలం (బచుర పర్మాకముం డత౦డు వైరి విజ్బంభణమున్‌ సహించునే యచలిత బుద్ధి; గాన గొనినట్లు సవాల్‌ (పకటింపు డి త్తజిన్‌”, 2. పాదలాఘవముతో జంట పోరునందు మెజుపుతీగవలే, కురంగి భంగివైరి (వయోగములు తప్పించుకొనుచు పోరుట; _ విజొతీయమ్ము,

సౌరాబు కో నావుడు, “నిట్లు చశేయందగు నంచు ఫెరూదు వచించెం (బన్స్ఫుటా రావముతోడ తార్తర బలాళ మొగం బగుచుం “బెరాన్విసా! నీ వనినట్టులే రణము నిల్చి సౌరాబును శన్త్రధారునిం గా వెన జేయు. డంపెదము గాంచి యిదే తగువాని నేమునున్‌” అంత ననంత సాగర సమాతత తార్తర వాపానీ నికా యాంతర కల్పితాధ్వమున నాత్మ నివానము దిక్కుగా. జనెన్‌ శాంత మతిం బెరాన్విస; వెసం జనె గూూడుజు దూర సైకత (పాంత పటాలయంబునకు నాత్మ( గలంగుచు రుస్తుముం గనన్‌,

జ ఖ్‌ ఖ్‌

త అరుణ పటాలయంబు లవి యప్పుడ గట్టుటం (బొద్దు 'టెండలో మెరయుచు నుండె; నన్నిటిని మించిన రుస్తుము గీము చుట్టునన్‌ వరలును సేవకాశి వటు వచ్చి యెకాయెకి గూడు జున్న తాం బర నిలయంబు! జొచ్చె నసమాన పర్మాకము రుస్తుముం గనన్‌ నిద్దవు దోసపండ్దు, రుబీ నింవెడు రొష్టైలు, గొట్టె మాంసముం, [బొద్దుటి బోన మాజి యుడి వోయెను వేడిమి (పక్క బీటవై; నెద్దియు( దోచకున్కిి గర మెక్కిన శ్యేనముతోడ నాడుచుం 'బొద్దులు పుచ్చుచుండె నట రుస్తుము బోనము నుజ్జగింపుచున్‌. అచటికి వచ్చి నిల్వబడె నప్పుడు గ్యూడుజు; వాని. జూచి యా ఖచరము( [గింద జాజవిడి (గక్కూన కేకను వెట్టి లేచుచుం (బచుర ముదంబునం బొదివి ప్దైం గరద్వుయి రుస్తు మాతనిన్‌ విచికిల దంత దంతురిత పేశల హాన విభాసి తాస్యు-డై. “*ఎఏంతయు సంతసంబు నొదవించె. ద్వదీయ సమాగమంబు, నా కింతకు మించి చూడ నిక నెద్ది (పాయం బగు దృశ్య మౌను, వి న్చింతువె వార్త లెవ్వి గల వేని - సరే మును గూరుచుండి, యొ క్కింత భుజించి _తావుమని యెంతయుగారవ మొప్ప(బల్కినన్‌. వాకిటనే గుడూర్జు నిలువంబడి, “గైకొన నొల్ప కుంటి న న్కోకుమ మ్మితమా, కుడిచి కూర్చొన కాలముగాదు; వచ్చితిన్‌ నీ కడ కొక్క ముఖ్యపు బనిం గొని; యచ్చట సంగరావనిన్‌ మఘ్లూకల వీడి యొండారులు మోములు గన్గొన విస్మయంబునన్‌,

సౌరాబు ల్ల

కలనికి. దల(పడు శం

గలగుండు వడన్‌ న్వ.నైన్య గణము, విపకుల్‌

పిలిచిరి మన వీరుల వా

రల సోరబు తోడ ద్వంద్వరణ మొనరింపన్‌. ఎరిగియె యందు వీ యువకు నింతకు మున్నె; తదీయ వంశమున్‌ మరు గొనరించినా రరులు, మాన్య త్వదీయ పరాకమానికిన్‌ సరియగు పూంపునేపునస నెనంగెడు సింగపు గుండెవాండునుం గరువలి వారువంపు వడి గాశులవాండు సుమా! సారా బనన్‌ం

పారసిక భటులు సంగర

ధారుణి సోరాబు పెకి. దలపడు బెల్లం

నో ్‌ో

గోరాడం గోరి తగ రొక

స్పార్వాద్రిని డికొనంగ( జనుమాడ్కి. యగున్‌. రాయి సౌరాబు కాయ మెల[బాయము గావున వాని ధాటికిం (బాయంపుం (బొద్ధు (గుంకిన యిరాను పడాళులు చాల రౌట, సీ యాయత వ్మికమంబుపయి నాశలు నిల్చితి మోయి, గాన సి వీ యెడ వచ్చి పోరగదవే, పద, వేడెద, వేగమే” యనన్‌. చిరునగ వొప్ప రుస్తుము వచించెను, “వృద్దులిరానువారు, నేం దరుణుడ నౌదునా సమరధారుణికంపగ, షిన్నవారలౌ జిరునరదార్డ కే గలదె చేవ? యదేమొకొ రాజు వారికే గర ముపయుక్తు లంచు నతి గౌరవ మిచ్చుట చిత మయ్యెడిన్‌. [1పాయంపువాండు గాన నెల్మబాయపు జోదుల గారవించు భూ నాయకు డైన “ఖై ఖసురు"; నావలె నుండెడు పెద్దవారలం బోయి తయారు గండు కన బోయెడు చావున కన్న రీతి చూ చాయంగం జూచు; నే(గు డి(క( జాలు; (పియంబగువారిపొంత కే,

్రీ్ట శౌషేర్యద పౌొరి పొరి దాయ యాడు పొడువృుం బలుకుల్‌ పురికొల్పునప్పుడే యురవుగ పోరునందు పురులో మగ పోరగలార లెవ్వురేన్‌; జర యరుదేర(గా నుడుకు చచ్చిన నాదు యెదన్‌ జనించునే చురుకుందనం బొకించుకయు *సోరబు పిన్నతనంపు. బల్కుూలన్‌. ఆతం డెంతటి మేటి యైనను తదీయ [పాజ్య కీర్తి (వభా (వాతం బుర్విని తొప్ప దోచినను నేలా నాకు కన్లుట; నీ భీత్రైణాషిని గాక తాదృశ మహా ఖీమాజి భూమీజపా పాతోద్యాన విఖేలన [పియ సుతావాప్తీన్‌ మదిం గోరెదన్‌. సోరాబుం బలె వార్త కెక్కిన లన త్ఫూనుండు నా కున్నచో పోరాటంబుల కాతనిం బనిచి నే బోదుంగదా, రాజ్యమున్‌ 'హీరాళంబుగ దోచు దోపరులతో నీ వార్థకం బందునన్‌ మారాటంబుల గుందు నా జనకునిం [బాపిచ్చి పోషింపంగా. ఇట్టులు గాక నా కబలయే తొలిపుట్టువు పేద చెయ్వులం బుదైై సరే - ఇకం బొగుల( బోవను దానికి నా యశస్స్నుచే చుట్టును కంచె గట్టి జర (సుక్కిన తండిని గాతు నీపయిన్‌ గొట్టుక బావనిమ్ము జగకూళల నేలికలం గృతఘమ్నులం.”

ఇట్టంచు నవ్వు మొగ్గల

జిట్టింపుచు నూరకున్న(, జింతిలి యనుకొ

న్నట్టాయె నంచు “గూడురు"

జెట్లో యొప్పింప( గోరి యిట్లు వచించెన్‌:

లా యా

*చేవం దీవెకు పట్టు గొమ్మవును మాస్ట్రీలందు మేల్చంతివిన్‌ ఆవాసంబవు కీర్తికాంత కని యాహా బుట్టి కయ్యానికిన్‌ సీవే-రమ్మని పిల్వగం బగలు చన్నే నీ విటుల్‌ డాగంగా నేవం భూత భవత్ప్రవ ర్తనకు తా మేమందు లోకుల్‌ సఖా?

సౌరాబు 2్నై నీచత లోభివాండు జన నిందకు 'నైచి గడించినట్టి కా ణోచిని డాచినట్టు, యువనాథులవై మది పొర నన్న సం కోచము వైకొనన్‌ వెరచి, కోరక పోరిక, గెల్పుదొయ్యలిం డాచ గడంగె నీత6 డని డప్పులు గొట్టుచు జాటరే యరుల్‌1” ముల్కులు వోని పల్కు లివి మోమున నాడుట బిట్టు గుట్టగా నల్క దలిర్ప, *నాపు మింక నానుడు లింతకు మించి మంచివౌ పల్కులు రావొకో, పిరికి పందలతో నను బోల్చి చేయుదే చుల్కన మద్యశో గరిమ చొప్పుని కంచును రుస్తు మ్యుగుండై. పోరం దొడ్డని సడ్డ “సీయం జన, బూ6ంపుం జూడ నేపాటియుం, జేరుం గీరులం బూరికిం గొనను, విద్వేషీంధనోషర్చుధా కారం బే నని నీ వెటుంగవె - కృతమఘ్నక్ష్మాపతి పీతి కె వ్య్వారల్‌ జీవము లిత్తు రన్న దొకటే బాధించు స్వాంతంబునన్‌. చింతా కంత మదంతరంగము జయశ్రీ నష్ట శంకార్చి సం (కాంతావన్థను బొంద దోయి - యింక నేలా వ్యర్థ వాగ్లోరణుల్‌ (భాంతిం బాయుము రమ్ము చూచెదవు మద్చాహుుపకాండాతి దు ర్థాంతాకుంఠిత పాటవంబును నమిద్దాతీ తలం బందునన్‌. చేతు రణంబు; గాని యొక చేతికి. జాలని బాలు మీందని య్యాతత కీర్ధికాలి పడి యాలము సేనె నటన్న మాటకున్‌ నాతల యొగ్గంబోను మరణంబునకున్‌ మును; గాన జేతు న జాతు(డనె రణం," బని బుసల్‌ విసరెన్నురగంబు బోలికన్‌. [టు మోనా

వాకిటికి. బోయి రుస్తుము భటుల. బిలిచి

యాయుధంబుల. దెమ్మని యాజ్ఞ "సేసి

తదృటానీతములతోడ( దడయనీక

యుద్ధ వేషము దాల్చి సన్నద్ధుః డాయె.

ట్జు

విడిచెను స్వాంక ధారణము, వీడె నలంకరణ (పకర్షయుం, బొడవుగ జాజు వన్నె నెటి [పోవులు వేలు కడాని సీసకం బిడెను శిరాన, రుస్తు మని యే యరకికిన్‌ విదితంబు గానటుల్‌ వెడలె నతండు స్వాలయము వీడి బిరాన నయోమమాంగుండై.

జవము పెట్టని తొడవుగా సవదరించు

రకకీి నామ హయ మంగ రక్షకముగ

నధిక విశ్వాసవ చ్భ్వాన మట్టు లప

డా భట్మాగణి వన్వెంట నరుగుదేరె. మును సూయాణనము జేయనేంగుత టి. బొల్పుంగుల్కు గుజ్జింపుగూ నను మ్మాతంతిక సీమ (గేచ్ళురుకుచుండన్‌ నిర్షరీ కూలమం దున వీక్షించి, పతీక సొష్టవము, చిహ్నోత్క్బృష్టతాభూతియున్‌ మనముం గిల్బుకొనంగ రుస్తు మత్కిపేమం దెచ్చె నద్దానిన్‌. ఇచ్చక మాడుచుం గలనీ(. యెక్కువ మక్కువ యుంచి వెంచుచుం దెచ్చిన యశ్వశాబమును తీరిచి దిద్దెను పెద్దదానిగా, 'హెచ్చుగ న్మెరజూలు నిగుడించిన వెన్మెడ వైన (వేల, ఠీవియే వచ్చి యిటుల్‌ జనించె నన వారువ మొప్పును నేండు గొప్పదై. చెలువుగ మేన నిడ్డ పలు చిత్తరువుల్‌ బెడగారు పుట్టపుం జిలుగు బసిండి కుచ్చెళులు చిందులు (దొక్కగ (బక్క-లన్‌, నడ ల్హొలుకహొరంగు, వెక్కులుగ దూరపుంగోనల మారు[మోగు గౌ థలు గల నా హయపపభువు, తద్దయు నర్మిలి వెంట నే(గంగన్‌,

సౌరాబు 83 దవ్వుల రుస్తుముం గని ముదంబున డెందము లుబ్బి, దిక్కులన్‌ నివ్వటిలంగ మోద భర నిస్వనముల్‌ చెలరేపి రెల్లరున్‌ నవ్వుమొగాల బార్సికులు నట్టువ మాడుచు; వ్మికమంపు వెన్‌ దివ్వె వెలుంగులో బొలి'సె నిట్టలపుం బుయిలోట చీకటుల్‌. కడలి మునింగి ముత్తెముల. గట్టుకు దెచ్చెడు దాక మింటికిన్‌ బుడగ నురుంగులం దెరలి పొంగులు వాజణు కరళ్ళః జూచుచున్‌ జడుపును బొందు నాలు తన జాలరి చెల్వుండు వెకి వచ్చినం గడిది ముదానం గాంచు గతి( గాంచిరి వానిని బారశీకులున్‌. కూరిమి చూపు పూవులను కొల్లగ నెల్లరు జల్లుచుండ నీ హార నగాధిరాజు వఠె నాహవరంగము నంతకంతకుం జేర(గ వచ్చె రుస్తు మవిజేయ పర్మాకము( డావలం - _బభా తారుణు బోలె. దత్సుతుడు తా ర్త్రని వేశమునుండి వెల్వడెన్‌* ఎవ రయి యుండ నోపు నని యెంచుచు( బోరుల దొడ్డజోదులం ఢవఠవ 'పెట్టుచుం విత. గనన్‌ రణభూముల' (గుమ్మరిళ్లు న య్యువకుని జూచుచు న్నిలిచె నూరక రుస్తుము కన్ను లార్పకే యివి యని చెప్పరాని వుదయింప మదిం బదివేల భావముల్‌. పొలపము మార్దవంబు బొడవుం గని యంతిపురంపు దోంటలో6 గలకల గాలికిం జలము కమ్మగ బల్కు కొలంకు గట్టునం గలువల జేని కాంతి. గులుకాడు తృణావనిం జిన్ని నీడలం గిలికెడు కన్నెమావి మొలకే సౌహరా బని దోచె తండ్రికిన్‌ ప్‌.3

వక శీషేయద శూర వరీయమున్‌ శశి కిశోర సీత ద్యుతీ పుంజ మంజులం దా రమణీయ మూర్తి. గని యక్కటికం బెదయందు. జొచ్చినం జేరంగ వచ్చు పట్టి కిటు. జెప్పంగం గోరి కరంబు నెత్తంగా పీరుండు తండి దోచె నొక విన్నును దాకెడు తాడి కైవడిన్‌. “ఓ తరుణుండ రమ్ము, సమరోర్వికి వచ్చితె? యక్కటా! భవత్‌ చేతము గీరుటం గలను 'సేతకు( బొమ్మని, నిన్ను నేండు చే జేతనె జంపంగా వలసెం, జేయున దేమి(క - చావనింగపున్‌ వాత( ఐడంగం గోరి యిటు వచ్చితి వెంతటి పిచ్చివాండవో! చిలుకలు గోరువంకలు వసించెడు తావులు గావు, మావులం గల కల కోయిలల్‌ సభలు గకెడు పటులు గావు, వూలపె టబ బ్‌ మెలా

వలపుల పాట తేటులకు వాటిలు చోటులు గావు, నల్హలం దొలకెడు నేల లివ్వి, యిట (దోయకు నీ సుకుమార రూపమున్‌. మరణ భయంక రాకృతిని మానసమందున నెంచి చూచినం గరుణ యొకింత యేనియును గానంగ రాదంట; కాదు కాదు తత్‌ ఖరతర నాసికానిల నికాయము చందన గంధవాహముల్‌ ఉరు దళనాంత కాంతి తతులో యువకా మిహికా వికాసముల్‌.

నీ పాలవంటి పరువము

నీ వైడిని కొంచెపరచు నెమ్మే నెదిరిం

గాపాడు టెజుంగని నా

పాపార్ట్ర కరంబులందు( బడ [వేయకుమా! వాలుండా! యిటుచూడు మోయినను శుంభత్‌ _సంభసంకాశుండం గే భూతరణుండ, నిల్చితిని వెక్కింటన్‌ రణాలందు; లే దాలం బందున నోహటించుటయు, దాయన్‌ వీడు 'దీనాండునుం; బోలుం బోలము లెంచవైతివి గదా పోంగాల మేతెంచుటన్‌..

సొరాబు డ్రగ్‌ హరిదంత దంతిరా డురు దంత పరిదంతు రిత వైరి నుతి, బాహు తత బలంబు ఉడురంగ రంగ ధృహుళ తుంగ గిరి శృంగ పరి భంగకరము, దోశ్శిర విధంబు అసమాన మానసొకస మాన హసమాన లసమాన, మరి భీకృదన్‌ యశంబు. జయ బంధు రాలోక చయ సుంద రేందీవ రేందీవ రాసనాయిత, మురంబు నతత నిర్దోషి తేతర సామ్య రహిత మహిత దుర్ధర్ష ఘోర నమ్యగ్గభీర పరబలాంభోధి కుంభసంభవ సిభంబు బాలకా।! మామ కాహవ 1పాభవంబు. చావున్‌ రమ్మని పీల్తు వేల యువకా, చాలింపు మాయత మున్‌ భ్రావం బందున నెంచి, తార్తరుల సంబంధంబు బోగదుంచి నా యావాసానికి రమ్ము, నా నుతుండవైై యన్మత్‌ ధ్వజచ్భాయనా జీవం బేగెడు దాంక పోరుము జయశ్రీ నిత్య కాంతు(డవై.” వారిద ఘోషకుం బురుడు వచ్చు గళస్వనమున్‌ వినెన్‌ దదా కారము నార'సెన్‌ సుతుడు; కాంచెను కానల చెట్ల సందులం దూరి తమోవృతావనుల దుం వెసలాడు వెలంది వెన్నెలం గేరుచు మొల్క-లెత్తు సిత కేశములం దల నచ్చటచ్చటన్‌. అనుమానం బెద నంకపొంకములుగా నావిర్భవం బందినన్‌ జనకుం డానీ రయంబునం బొదివి తత్‌ జంఘా ద్వయిం గౌంగిటం దనయుం, *డో మహనీయ, కీ ర్తిపరిధౌతాళాంత పర్యంతుండున్‌ యినతేజుండును నైన రుస్తుమువు గావే, తెల్పవే, తెల్పవే' యని వేడం దలపోసె నిట్ట జనకుం డాత్మం బరాచీనుండై -

836 శేషే్యద జొరా, వీ. డెదలోన. బన్నె నెదియో నారీతి గాకున్నచో పోరాటానికి రాక, నన్‌, బొగడ౧గా. బూనం గతం బే మొకో, యూరూరం జను లాడుకొంట వినమే, యుత్కోచు లాత్మస్తుతిం, వారీణుల్‌ కుహనా వినీతి ననుచుం బల్తార్తం తారుణ్యులన్‌. ఇప్పుడు నిక్కువంబు వచియించితి నేని జయంబు వీనికిం జొప్పడు బెల్ల మింటిపువు చొప్పని తెల్లము గాన నాలముం దప్పగ నిచ్చి, నాదు భుజ దండ బకోన్నతి నుగ్గడించి, కౌ డొప్ప సమాను నట్టు లెదియో యొక కానుక నిచ్చి యేంగడే? ఏగినయట్టి. డూరకొనునే, సభలం బొగ డొందం గోరి, “నే నేగితి. బెక్కుకయ్యముల కింతకుము న్నాకనాండు రుస్తుమే యాగంగలేక మత్పటిమ, కాపగ బోరు, సమాను లేగు న బ్రేగితి మిచ్చి పుచ్చుకొని యెవ్వియొ కాన్క్సలి నంచు వాగ,డే?

దాన( జేకురు(. దలవం పిరాను యోధ

గణములకు నెల్ట నావల్ల గనుక; నిజము.

గప్పి పుచ్చెద నని యొంచి యిష్పగిదిని

బల్కె- రున్తుసు కర్కశ స్వన గళాన “లెమ్మి(క6 జాలు క్రైతవము లెమ్ముర రుస్తుమువా యటంచు, నీ విమ్మెయి€ గోర నేటి, కొనరింపుము కయ్యము, లేక యోటమిం [(గమ్మరనియ్యకొమ్ము, నుడులంగొజయేమి, యెదుర్పవేమొ యు ద్ధమ్మున రుస్తు మొక్కరుని దక్క దదన్యుల నోరి యద్ధతా! నిరుపమ వికమాంశు చయ నిర్హిత విద్విష దంధకారు(డై ల జి వరలెడు రుస్తు మన్‌ చటుల భాస్కరునిం గను లెత్తి చూడలే రరులు రణాన; నేండు భవద్యగమునం గల డంచు చెప్పినన్‌ దురము గిరం బటుంచి నిను దోలదె మున్‌ పెను భీతి బాలకా!

సొరాబు ౭7 అట్టిండం గాక నీవు గను నట్టిండ నైనను నాదు మాటలం గట్టిగ నమ్ముమోబుడుత, కయ్యముమాని (గహింపుమోటమిన్‌ అట్టులు చేయ వేని భవదస్థిక లెండల నెండి యిచ్చటం గొట్టుక పోవు నీట నది కూలము బొర్హగ మండువేనవిన్‌. అని పల్క-_ తోకం (దొక్కాన ఫణి ఫణితి చివాల్న లేచి బాఢామర్షా రుణ దృక్కుల రుస్తుము. గని యనె నిట్టు సౌరాబు వికట వాన ముఖుండై. “నీ వంత భయంకరుండవె? యావంతయు నాదు కనుల కట్టులు లేవే? యేవో మాటల ఖీతుని గావింపంగ నాడుదానిగా నెంచితివో? విని విని వీను దోయి పరివిద్ధము లాయె; న్వకీర్తి దుందుభి ధ్వనిత కళా (పదర్శనము తా మింక యాపుట లెస్స; యాజిలో నిను తల దన్నువారు దరణిం గల ర0దతజొ, బాలు నట్లు నన్‌ గనియెద వేల నీ వొక జగా మొనగాండవుగా యెగాదిగాం నిక్కువ మోయి నాయెదుట నీ వనినట్టులె రుస్తు మున్నచొో నక్కట నాకు చేతు లెటు లాడు దడీయ పవ్మిత మూ ర్తినిన్‌ [ముక్కండి వోలె శస్త్రముల మొత్త గడంగుట; కట్టు లౌట నిం 'కెక్కడి సంగ రాచరణ మియ్యది వాని సమక్ష మైనచో. కండలు నిండు పోటు మొనగాండవు(. సంగర కౌళశలుండవున్‌ గండుబులేనియున్‌ సవతు గాని భయంకర వ్మిగహుండవున్‌ బెండువు గా వటంచు నిను బేర్కొనెదన్‌ మదమత్త యోధ, య ట్లుండియ గయ్యమందు గెలుపోటము లెప్ట దురూహ్యముల్‌ గదా!

శ్ర శేషేం్యద తావక హన్స కీలితమె తప్పదు గెల్ప్బని నొక్కి చెప్పగా నీవును నేను దక్కు- ధరణీ నరులుం బవమాను పన్పునం బోవు కృపీట వాహముల పోల్కి. విధాతృ వళానువర్తులే కావున నీవు గోరు గతి గా దెపు డేనియునం చెటుంగుమా. జరిగిన వెన్క- నిక్క మనంజాలుదు మంతియగాక యువ్వ రే నెరుగరు భావికాల మిదమిద్ద మటంచు; భవాంబు రాశిలో కర డొక డంబరం బొరయగా మనలం బయి కెత్తి దూరపుం దరి ఐడవైచునో |పచుర దారుణ నీరధి పొట్టం బెట్టునో.” హరి కాబ శోభి సుతు డి ప్పరుసున బల్కంగ మారు ఐల్క-క జనకుం డురగేంద నిభము కుంతయు గిర గిర గిరం ద్రిప్పి (దిప్పి కేల న్వినరెన్‌. రివ్వున గుక్కుటార్భక పర్మిగహణార్థము వాడిచూపుతో దవ్వుమొయిళ్ళనుండి యిల దాకు శకాదన మట్టు తండియే రువ్విన వచ్చు యీటెను విలోకన చేసి మెటుంగు క్రైవడిం జివ్వున [పక్కకుం దొలంగె; చెచ్చెర యుద్ధ విదగ్గ సూను(డున్‌, మెరమెర లీను నీటె పుడమిం ఐడి రేవెను ధూపాళి; థీ వరుండు సౌరాబునున్‌ క్షణ విభా నిభ కుంత మనంత వేగమై బరవ(గ నైవ రుస్తుమును బాయక తాళకెనె గాని, వెంటనే ధర బఐడె భూరి కంకటక దారుణ ఘట్టన కుంఠితాాగమై. అంతం గుంతా హరికిన్‌ సుంతయు( జలియింపకుండ శంభర్‌ భూభృత్‌ కాంతుని బలె రుస్తుము దు భాంతోద్ధతి మిన్ను ముట్ట రక్రాకుండ.

సొరాబు రిం

'కేలన్‌ భీకర శాఖను

గీలించి సౌరాబు మీదికిన్‌ వైవంగా

నాలంపు దిట్ట యతండున్‌

లీలం దప్పించుకొనియె రెండవమారున్‌. గురి బాయంగ తదాయుధంబు వెస నిర్జోషత్‌ పవిం గేరుచున్‌ ధరవైం గూలెడు లోననే, తనయ శస్తమాత దేహావనీ ధరుండై రుస్తుము ;దెళ్ళి ఫెళ్ళు మని న్మేత _ఘాణ కర్ణంబులం జొరగన్‌ వాలుక నేలకుం దొజిగినన్‌ సోరాబు చేరం జనెన్‌. సౌటియె లేని రుస్తుము రసాగతుడై తన 'కేళ్ళు వాలుకన్‌ గాటము గాగ (గుచ్చి, వెనుగాళుల! జాపి, నిరస్త. డౌట చే వాటున నున్న దాయం గరవాడిగ( జూచుచు నూరకున్న, య ప్పాటున నెంత, దారుణ కృపాణము పాలొనరించు టాతనిన్‌, ఆతి కరుణాంతరంగుండు, నుదార గుణాఢ్యుండు నైన యాసౌరా బితరులవోలె వర్తిలక, యీ గతి వైరి కరస్థుండైన కు త్సిత మొక యింత లేక యొరం జేరిచి వాలును, లేశ హానథా సిత వదనాబ్దుండై యమృత శీకర తుందిల మంద భాషియె. సంబర మాయె నీ పధిత సంగర పాండితి; కాయుధ (పయో గంబును లెన్సగా నలుప( గల్గుదువే। యది నన్నుదప్పన న్యంబులనెల్ల దాకు; నహహా। యి(కలెమ్ము, వృధ్యాకుధన్‌ మనో బ్దంబున వీడు, లే దది నిజానికి నాయెదలొన వైతమున్‌. అవురా! పాజణును దూరదూరముగ నేలా నిన్ను గన్నంతనే లవమున్‌ లేక యెడంద వీడి యలుకెల్లం ఐంచబంగాళ మై; యెవర్రై యుందువొ తేనెగిన్నియునుగా నీరీతి నా యుల్లమున్‌ సవరింపంగ * నదేమొ రుస్తుమును న్లేనా కాను కా నందువే?

త్త శేషేం్యద తోచెద గాని నీకపుడ దోచిన కందుగ, వంద యాజులం జూచితి, వాని య్ముగతర శోణిత భంగము లందు. దేలితిన్‌ నా చెవులార వింటి మరణ వ్యధితాత్మ విలాప గితముల్‌ యేచిన గుండె నిబ్బరము నేదిన దేదిన మేని యున్నదే? ఈనాడే నిను. జూచి యబ్బురముగా నేవో వచోఒతీతముల్‌ నానా నూన సమాన భావ చయముల్‌ నా మానసావ్యక్త వీ

ణా నొదంబులు పుట్టె; కాంతియ మదంతర్వాణి యాదేశమో, మానంగాదగునయ్యయీ యని; వయోమాన్యుండ వూహింపుమా! రోసము( బాసి, [పాసములం [దోనీ చరింత మనంత కాంతి కాం తాసుఖ లాస్య రంగ సికతా మయ సీమలలో సుధా సమా నాసవ మానుచుం దొలి రణంబుల. గూరిచి ముచ్చటించుచున్‌ రోనము మిన్నుముట్టి మొగిలుం గవ డీకొని యేక మైనటుల్‌. కోపమ మామకీన జనకోపమ, నాపయి? మూపు తీం్యటముం బావంగ నీకు! దార్తరులం బార్చికు లందున నాకు నెందతో జేపడ వచ్చు( గాన రణ చింతను వీడి, యొనర్త మాత్మలం (బాపిడి యల్లి బిల్లి యను మల్రియ తీవెల( బల్దవింప(గా.” పొందును గోరి లోన పొరపొచ్చెము మందున కేని లక యీ చందపు గంబురాపొడి పచారము లొల్కెడి మొల్క- పల్కులన్‌ నందను( డాడుచుండు తరుణానం, దటాలున లేచి కుంతముం బొందెను రుస్తుు మంతటనె బొందె పురాపరిఫపుల తేజమున్‌.

ర. కరమున. జేరి మోరముగ. (గమ్మజ, విపవనూచ కా[గమై ళా

మెర'సెను ధూమకేతువును మీజణుచు కుంతము; ధూసరంబులై దర గత కాంతులై యతని దంశన శీర్షకముల్‌ నతీకృతుం డెరుగు! డితం డటంసు వచియింవకయే వచియింపుచుండ(గన్‌.

సొరాబు త్తే పొంగెను వెన్నురం బుదధి పోలిక, మోవుల దాటి నుర్వు లు బృంగ( దొడంగె, [దొబ్బువడి వచ్చిన గిబ్బకు చొడ్పునన్‌, వచో భంగము వాటిలెన్‌, విరియ బారె. గనుంగవ గెంపు గుంపులు త్తుంగ ఫణాహి మీరెను (కుధోదయముం గని రుస్తు మెంతయున్‌. హధ్ధెలుంగని కాతాళపు ముద్దర వడి చుజుకు.దనము పొంపిరి వోవం దద్దయు ములుకులకుం బె న్నుద్దులు నుడు లెట్ట కేని నోటిం దాటెన్‌,. “ట్స త్రట్రిదంగి, చెంగు మని యోసరి దూసుక పోక నీకు నే రీతి నుద్మగ దోర్సల పరిక్ష నెదుర్కొన లావు జాలు; సీ చేతులు వోయెనే - దురము చేతకు కాల్గిలు పేల మాటికిం? బాతర లాడి, నీకు మగపాడియ లేదన వచ్చు నెంతయున్‌, కయ్యంబున నెయ్యం బని తియ్యంబులు, వెయ్యి పార తేనియ సోనల్‌ యొయ్యొయ్యన వినుతువు, మది నుయ్యాలం బెట్టి యూతు వోరి దురాత్మా! పూత పసిండి వోని నుడి పోహణ జేతువె గాని, యాజి నీ చేతయ గాదు; మంజు వనసీమల కోమల కామినీ పరి (వాతపు వాతెరల్‌ గొరికి భాసిలుపే యనుకొంటి వేమొ, యి య్యాతత దోర్చలాఢ్య నిచయంబులతోడ రణంబు సైతమున్‌. చీ మజొక్క_. మాజు నీ మరుల్‌ గొలివెడు నెనరు లాడి నుడులు వినువ( బోకు కదనమునకు వచ్చి కరవాల మెత్తక శేనె లొలుకం బలుకు, నానగండ,

డ్తీ్లి శేషేర్యద చెలిమిని సంధినిం గుజిచి చీటికి మాటికి బూటకంబుగం బలికిన యంత దాని విని మానుదు నాలము నంచు నెన్నడుం దలంపంగ( బోకు, నీదు పయినం గల తొంటి దయా లవంబునుం బొలి'సెను, నీవు నన్నిటు చమూద్వయి ముందు నతీకరించుటన్‌.” నావుడు భూరి రోష గగనంకష వీచి యువాంతరంగ పా ధోవసధాన లేచి పడె, దోశ్శిఖరాలు చలించె, నేత రా జీవము లగ్ని వృష్టిం గురిసెం, గరవాలముపైకి. (బాకహ స్త్రావయవం బయత్నముగం జయ్యన రేగ రణానలంబునున్‌ ఇఖరఖడ్గాల్‌ వెకలించి దూకి, రణముం గావించి రద్దారవ స్మరణాపాదక మండల్మాగ యుగళీ సంఘట్టన స్వాన బం ధుర రోదః కుహరంబుగా, సుమిత పర్ణోర్వీరుహీ భూత గా (తరుగుద్గారము గాగ నిర్వురును వ్నైకాంత్య ప్రభా పాంపతుల్‌* అవిగో .నెకతసీమలో మొగిళులే యారెండు( బోరాడు చు న్నవి; శంపాలతికల్‌ చలించె, నురుముల్‌ నానా దిశా వీళథులం దవిలెం, గుంకుమ పంక మాయె నిసుకల్‌; తారాడె నానేలలం దెవియో శోకము గొల్పు నీడ లకటా! యేమేమి రానున్నదో? ఆకనమందు భాను. డొక యంబుధర (వతిసీర వెన్కకున్‌ వ్యాకులి తాత్ము(డ్లై చనియి, నల్టన నెలెడ నేవొ మూలుగుల్‌ (పాకెడి, దూళి, యీయిరువురం, బెనుగాలికి రేగి, చుథ్రైనే .నెకతమా! యె దే నొక విషాద పయోదము నిన్ను గప్పునో!

(పకృతి పంథా విరోధ మీ రణము గాన

భాస్క-రుండు చేరె నంబుదాభ్యంతరమున;

గాలి మూలిగె; నెట్టి శోకాంధతమము

పుడమి మిన్నుల కౌ/గిటం బొడమ(గలదొ?

స శ్వ జ

వ

అధిక తరాహవ క్రమథు లయ్యుం, (గుధాఖిని వేళ దంతుర 1[వధన రతాభిలాష లయి ర క్తరుచిపచయంబు లుగ దృక్‌ పథములలోన మించి పరవళ్ళ్శను (దొక్కగ; వారు పుంస్పదా యుధర యుగళంబుక్తై వడి మహో[గ రణాన మునింగి రెంతయున్‌.

జనకుడు విసరిన కుంతము

తనుజుని మైమజువు దాకి దానిని (వచ్చెన్‌

మొన నెమ్మేనున నించుక

యును [గుచ్చుకొనంగ లేక యడివడి పోయెన్‌. వినసరిన యీటె యీ షగిది వీసరమై సౌహరాబు "పేరణిం గొస దిగియుండ6 దాని. గొనంగోరి మహా[గహజాతహుంకృతిన్‌ వెస జన రుస్తుమున్‌ యువక వీర వతంసము( డంతలోననే యసిం గొని శీర్షభాగమున నక్కను (గక్కుచు( గొట్టె బిట్టుగన్‌. ఆనతశీర్షుం డాయె నపురానతశీర్షుం డనన్యసాధ్యుండుం గాని విషాద వారిద నికాయము లింకను నల్టవాటె, మో రానిల వీచికా చయము లందున నెవ్వొ విలాప కాకలీ స్వానము లుప్పతిల్లె కణభా నటనంబు లెనంగె దిక్కులన్‌. రక్షకి హేష జేసెను, కిరాత పరిక్షతమై యెడారులం గుక్షిని గీలుకొన్న ఘనకుంతముతో నెటకో రయాన హ ర్యక్షము పొంగి పొర్ద రుధిరంబులు రాలగం వారిపోయి, సాం [(దషప నే(గుదెంచి సికతంబున మే న్విడు వేళ హోలికన్‌,

జ్తీర్తే శీషేంద ఆ హేషాతి వికార నిస్వనమునన్‌ యావద్చలాస్తోక సం దోహంబున్‌ భయకంప మొందెను, (వభూతోదిక్త వాఃపూరమై సీహారీకృత మాయె జీవికయు, గానీ దాన నావంత యు త్సాహంబు న్సొాహరాబు వీడక, రిపున్‌ ధైర్యంబునన్‌ మార్కొనెన్‌, మరల సౌరాబు పేరలుక మాద్యదిభారి నిభాభి శోభియై

కెరలి శిరశ్ళదంబు పయి గెంబెను సర్వబలంబు చింది ధీ

కర కరవాలముం; దలను (గమ్మటజ రుస్తుము వంచె; గానియీ పరి పిడి కేల నిల్చె కరవాలు మణిల్లని డుల్ల గుల్లలై.

అంతట రుస్తు మెత్తె శిర మంబక రోష కషాయ దీధితుల్‌ ముంతల ముంచి పోయు గతి ముమ్మరమై కనుపించె, మించి యా శాంతము లెల్ల మఘొల్డు మన చండత రాహి దురీక్యమూ ర్తిమత్‌ కుంతము( గేల( బూని జనకుండు మహాగహ న్మిగమోగతన్‌. హస్తోత్తంభిత కుంతమై [పకృతి హాహాకారముల్‌ సేయంగా

రుస్తు మ్మంచొక ఘోర సింహరవమున్‌ రోదస్సు నిండార న య్యస్తోకోగలయావతార మొక కొండంత్తై వెలారించె, 'నై న్యస్తోమం విరు. కేవలన్‌ నిలువ చిితాంతర్గతాకారులై .

అది యాలించి, తటాల్న ముందటి పదం బావంత వెన్టీసె, మున్‌ గదియన్‌ వచ్చెడు రూపముం గనియె, నింకం జెప్ప నేలా, మదిం బొదివెన్‌ నివ్వెరపాటు, నిల్చె నిలువుం బొమ్మై సౌరా బంతటం బదివే లక్కర మేని తక్కువ యగున్‌ వర్ణింప నాదృశ్యమున్‌. ఉన్నటు లుండి కేలం గల యొడ్డనముం బడిపోయె, నంతలో వన్నగ మట్టు లీపె జొరందారంగ నయ్యయొ, రూపు గొన్నని ర్విజ్ఞత నేల గూలె - నతివేలముగా సికతామయావనిన్‌్‌ మిన్నుమియంగ( బొంగి పరువె త్తిను వేడివెలుంగు వెల్లువల్‌ ం

జ్య ఖ్‌ జ

ఉ తరఖాగవము వాణమ ౬ు ధ్వజినీద్వంద్వము చూచె రుస్తుమును భాస్వత్‌ బింబసంబాధకృత్‌ విజయ స్తంభము వోలె సంగర ధరితిన్‌ నిల్చియుండన్‌, ధరా రజ విభష్ట పురాణ శిల్ప విభవ (పాంచత్‌ సథా సౌధరాట్‌ రజత స్తంభమొ నా సౌరా బొరిగి నల్దల్‌ వెళ్తువల్‌ "సేయంగాం వెగటుగ నవ్వి రుస్తుము, దభిల్దున గొడ్డటం గూల్చినట్టి వెం దొగరుచిగుళ్ళ చెట్టువలె దోచు సొరాబును డాని, “యో సౌరా బగపడె( గాదె నీకు తుద కంతయు, సుంతయు. దెల్వి లక య బ్టెగం బడినాండవే కలని కెంతటి వెంబర విత్తువో గదా! ఆలమునందు పార్సిక భట్మాగణి నొక్కని నేవిధాననో గూలిచి వాని మేన వెలుగొందెడు పేరణి సీసకంబులన్‌, వాలును, గెల్పు చిన్నెలుగ [వాలి (గహించి, భవన్మహిపు నొ డ్జ్డోలగమందు. జూపి పొగ డొందం దలంచితి వెంత యాసయో! ఒండెం, భండన దుర్నిరిక్య ఖర తేజోధ్వాంత మార్తాండ రూ పుం డౌ రుస్తుమె వచ్చి నిన్ను గవయం, బోరుంధరం గాన్కలం గొండాటంబుల. గూర్చి బండనసమమౌ గుండెం బువుం జేసినె య్యుండుం గ్రైవడి నే(గ నెంచితి వహవో। యుష్మన్మనోవై ఖరుల్‌. శః ఏతత్తావక వీర కార్యముల దా మెంతేని టార్జార్‌ భట (వాతం బాత్మల నక్క-జం పడి నినుం బాటించి పెన్టోదుగా సీతో సెట్రియె లేండటంచు యశమున్‌ నిర్మింప, నీ తండికిం (బీతిం గూర్చం గడింది నీదు మది యవ్విబ్హారెనే డింభకా!

శీర్‌ శేషేయ్యద అది సాధించిన నంకె కెక్కుదు నటం చాశించితో మూఢుండా! తుద కా గొంతెమ కోర్కె దొంతర లవెందుం బోయెనోగాని, నీ బదు కిరితిగ నేలపాలయి చనెన్‌ వ్యర్థమ్ముగా, తంికిం గొదువ్నై సమ్మద మెల్ప, నేండు గలిగెన్‌ గోమాయుసంఘాలకున్‌. ఊరుం బేరును లేనివా. డొకండు ని న్నుుగాహవ కోణిలో శూరుండై తెగటార్ప సీ కది యశళస్సుం గూర్చునే, యల్ద సి ఏీరాలాపము అెందుబోయె, కుహనా వీథీ విహారంబు లే దారింబనైను మూఢుండా! తుదకిటుల్‌ దై న్యాంతముంబొందితే?” అన సీరితిగం గోప శోకములం దన్నావంత యుద్వేజితా త్ముని గానీయక పండువెన్నెల దడంపుం బిండు నిండారి తొ న్కని కాదారిని బోలె సోరబు _ప్రసన్నాకార రేఖా _పభా ఖనిలై, నాటిన యీటెతో నిసుకవై కై వాలి పల్కె న్నిటుల్‌: “*జఇరుం బేరును లేనివాండ నగు నే నుుగాహవ క్షోణిలో శూరత్వం బేనలార [దుంచితి గదా సోరాబునం చూరకే పూరా బొంగకు మాత్మ, నాదు పతనంపుం గారణం బీవుగా దా రుస్తుమ్మని నమ్ము మోయి నస్వనుతి వ్యాపార పారీణు(డా! ఎవ్వ( డెజటుంగ కున్నతటి నిప్పగిదిం బయి( బడ్డ రీతిగా నవ్వర నామధేయము [శవోంతర వీథులు సోకినంతనే నివ్వెణ (గందుకొంట నవనీచ్యుత శస్తుంండ నైన వేళన న్నివ్విధి గూల్చినాండ వగునే మగపాడి యనంగ నిద్దియున్‌ కాకున్నన్‌, నినుబోంట్టు నూజుగురు నన్‌ గయ్యాన నొక్కూమ్మడిన్‌ డికొన్నన్‌ భుజ దండ చండతర ధాటిం జిక్కి యాయెల్లరుం జీకాకత్తై ధరం గూలరే, యిచట తచ్చిదాంగ రదక్తంబు పె న్వాకల్‌ గట్టి సవింపదే జయ రమా వాల్లభ్య, మేనొంద(గన్‌- యు

సోరాబు నీ ఆ నామామృత శీకరావతరణం, బా తావకాకార రే ఖా నిర్యన్మృదు భావనా జనక రుక్సుందోహమున్‌, నన్నలో కా నిర్వాచ్య మనోదళా వశునిగం గావించె, నిర్విజ్ఞతం బూనించెన్‌ వసుధాచ్యుతాయుధుని నన్‌ బోరుంధరం గూలిచెన్‌. “ఏవం భూతము గాదు నారణ కళా హేవాక భావాకర (గావాకార రమా సమాగతము, నా రాజద్భుజుసాదితం బీ విన్నాణపు గెల్పు దొయ్యలి యటం' చీరితి నాత్మస్తుతిం గావింపం దొరకొంటి, వేను విగతభఖ్యాతుండనై. మేన్విడన్‌. కాని మదాంధుండా వినుతు - గ్యాతలతా పరివేపధుండవై. పీనులు నిక్క-బెట్టుకొని విందువు గాక! యరిందముం, డమం దొనుపమాన కౌర్యనిధి, నా జనకుం డగు రుస్తు మెంతయుం - దీనికి నంగలార్చి పగ దీర్పక వీడండు నిన్నెణుంగుమా![” నా విని 1కేణి సేయు గతి నవ్వుచు, నాడొక యాఖథవాంత ళో కావహ ముప్పతిల్లైిను స్వయంకృతమై యను తెల్వి లేక, తా నీవగం బల్కె రుస్తు, “మిది యేమిటు పల్కౌద వోయి, వెజ్టికిం గైవస మైతివే, సుతుండొకండు గలం డను దీవు రుస్తుమున్‌”

అనినన్‌ వెస నళియించెడి

స్వనమున సౌహరాబు మారు పల్కెనిటులు, అస్టే

ననునది యంతయు నిజ, మా

తనయుం డాసన్న చరమ దశుండను నేనే!

ఆ సుధా మయ మూర్తి యా వీరవరుండు

నా సర్వ భూపరిణాహ గవేష

ణైకలత్యం బగునా కూర్మితం్మడి

యెచట నున్నాండొ తా నెటుల నున్నాండొ

యీ వార్త విని యాత( డెంత చింతిలునొ?

4ీరి శౌషేం్యద కడుపు చిచ్చున మండి కడు న్ముగుం డగుచు “నేది నా యాయుధం బేడి ఘాతకుండు అని పుడమి వడక బిట్టార్చును వెట్టి పగ తీర నిన్వెదకి పట్టి బలి గొనక; మా తండి వగచు నెమ్మాడ్కి. నాకొజకు? మా తండి పోజు నెమ్మాడ్కి- నాకొణకు నది గాంచు వజ 'కేని నసువులు మేన నిలుచునో నిలువవో - నిలుచునే యకట! అయ్యో! |పాణము లేనుగా (బతుకు (పేమాంభోధి నా తల్లి; మే నాయ్యొయ్యం జర (గుంకు నిష్ట దయలే కొక్కింతయుం, బ్యుతకుం డియ్యత్యాయత మైన లోకమున, దన్నేకాకిగం జేసె; న య్యయ్యో మానస మెట్టు లొప్పెనని యేమై పోవునో నెవ్వగన్‌, దురపు నేలల గెల్పు దొరలించుకొని వచ్చి యిలు సేర బారించు నెలమి సెలల6, వారించి కౌంగిట సారించి నెమ్మేను తలిరుగేలున నల్ల దడవు దడవు, దడవి యల్లంబున తనివి దీరక యున్న గుశలమే యని [గుచ్చి [గుచ్చి యడుగు, నడిగి యిరుగు పొరు గమ్మల తెరిగించు గొసరి యామెత లింట నెనంగ6 జేయు మోదమునం బొంగు నా తల్లి, నాదు రాక రాకయై యొప్పు [ప్రణయ వారాకరంబు నేను చేరక యీ వార్తం నేడు చేర నయ్యయ్యో కన్న కడుపెంత యావటిల్డు*

సౌరాబు త్తం గొనముల వంగడంబునను కొండికవా. డగు జోదు యీబెచే తన సిరి దూరదేశ సికతావని పాలయి పోవ, మున్నటుల్‌ కనుగొన లేదు నన్ను, తన కన్నుల వెన్నెల వత్తి, గెల్పుమై యని బువి వీడి సేమముగ నాగతు డౌటను ఠా నింకం గటా! నైక సమీక భూత విజయ స్పురణా పరిణాహ సూను రే ఖా కమలాకరంబులుగ6 [గాలెడు నాలయ సీమ లెల్ట, నా రాకయె లేక చీకటుల రాపిడులం గడు చిన్నవోవ, తా నేకరణిన్‌ వసించు జననీమణి యచ్చట శోకమూ ర్తియె. పండిన దోస తోట వలె పాపలు బిడ్డల కావురంబు గొ దొం డెది యేనియం బెడద యుప్పతిలం, బదిమంది పల్కు-లం గొండికద్లై యడంగ నది; కూరిమి పట్టి నొకండ దక్క వే ఎఅండయె లేని యామె కెవ రౌదురొ బానట యూరడింప(గన్‌.”

ఆని తన తల్లిని దండిని

తన యాసన్నావసాన దశను దలంచుచున్‌

మసమున6 బొంగెడు శోకం

బును బట్టగ లేక యెక్క మొగి విష్టేడ్చెన్‌ పురపుర బొక్కి- రుస్తు మటు పుత్రకు! డేడ్వం, దలంప సాగెః, దా మరచిన 'పేరులుం గరము మాసిన తొల్లిటి జీవితంపు చి త్తరువులు బల్మిమై మదికి దారిచె6 గాని కుమార రూప మే మజుగున గానరాదు, పలుమారులు గాంచె కుమారి రూపమే! “నాకు కుమారి పుటైై నని నాం డెజింగించి, రదేల కలయో; లోకములోన నాదుకొమరుం డని చెప్పుకొనంగ గౌరవో తేక మటంచు నీతం డిటు చెప్పెనొ? కాక యధేచ్చ! దన్ను(జా మీకరతోషితుల్‌ సలుపు మేరయె లేని పొగడ్త నమ్మెనో?

న్‌.4&

క్‌0 శేషేయ్యద అని తలపోయు చుండ తన యాంతిమకాల విలాప కాకలీ నినద కలాపముల్‌ చెవుల నింపుచు నుండెను; కొందలంబునుం బెనుపడి యంతకంతకును భీకర సంకులతం ఘటించి నె మనమును నాతికాలమున మారిచె బున్నమ సందరంబుగన్‌. తలపు గిలాతలముల్‌ వెడలి దవ్వుల కెవ్వలకో కడింది యా కులమున బార న్మశుకణ కోరక వారము (గమ్ముదేర, నా బలితపు గోటి పాటనకు పాతము నందిన వూవుపోలికన్‌ ఇలపయి నున్న పట్టి6 దిలకించుచు నుండెను రుస్తు మన్నునన్‌. గొశియల కాపరీండు తన కొండ యిలారము నుండి యెండ రా తురగలి కందరంబులను దూరి గమించి రుచ్మిపతానపుం దరగల దేల్చు దూరపుర తల్లజముం దిలకించు సంచునన్‌ దరిపి దినాల తన్ను గనెం దం్మడ్రియు. గన్నుల నీరు జొబ్బిలన్‌. కొమరుం _(బాయపు వెల్లియా సతిని, [బాగోటన్‌ ఖగ్మగీవపుం గుమి[కోల్పుల్‌ తెగమార్ముమోగు నలువౌకోనన్‌, (వభాతోల్లన ధ్ధిమ బిందూత్క్మర నుందరాయత వనోద్దేశంబులం, దన్మనః కమలం బందున( జూచె యొవన రుగుద్గారంబు తోరంబుగన్‌, నాటి వినోద మోదములు నాటి నవీన వయో విలాసముల్‌

నాటి మనోహరాకృతియు నాటి దురంబులు నాటి చేటలున్‌ నాటివి సర్వ్పాముం దలంచి నాడెపు సోరబు మోము జూచినే నేటికి జాలి మాలి పొలియించితి నంచు మహానుతప్తుడై *

“హా! నవ దీధితి [పకర హారి విరోచన రోచమాన, ని

ధ్యాన మహావహాంగ, మహదాహవ దోహల బాహు బంధ నం ధాన జయేందిరా విభవ, నా సౌొహరాబ, యపార చింతకుం దానక మైతి నీ (పచుర దారుణ మారణ కారణుండనై.*

సీ రారాజ దుదార ధీరగుణముల్‌ నీ విికమస్ఫూ ర్రియన్‌ సీరాగార పరీతభూ నివిడమౌ నీహేతి విఖ్యాతియున్‌ కౌరా[! నీవ సుతుండ వైన మురివెం బారంగ నో రంగదా కారా! వీరవతంసు రుస్తుమును సొఖ్యాంభోధి నోలార్పవే. తన కెన యనం దగు కొమరుని గని యెలమిని, మనెడు సిరిని గనక, యతండు బల్‌ కనకపు దునకని జనులన దన మనమున వనరు మొునయ దనయును గనియెన్‌. తాదృకాభాగ్య దహన దందహ్యమాన మానసుం డేడ, చండాసమ (పతాప తాప తహ్తారి నిర్మితోదార కీర్తి యౌ కొమరుం డేడ? నక్కేడ నాక మేడ? నందను ముద్దు చెద్దుముల నందము బొంద నతండు నోచలే దిందున నో సౌరాబ, భవదీరిత మెల్లను బొల్లు వోయె,నీ విందుల కేమి యందు వని యిట్లు లలందురు డెంద మందునన్‌ దందడి గందళింపంగ నతంద భట్మాగణి రుస్తుమన్‌ తతిన్‌. అంతకు నంతకున్‌ బలుపు నందిన కుంతపు బాధుయింకనా వంతయు 'సైపంజాలనిది యైన, నిజోదర సీమనుండి యా కుంతము దిసివై చి మది గోరెడు కాశ్వుత శాంతి నంద(గం జింతన జేనెం గాని, యిది చె వ్పెదమున్నని, సోర బిట్టనెన్‌: “అసువులు వాయువారి రన నాంచల సీమలు సత్య దేవతా వసితము లోయి, కల్ల యన - వాతెరః వాతర లాడలేక, నే నసువులు మేన దాల్చి మనినన్ని దినంబులు దూర దూరమై మసలెను, గొన వాదములు మానుము కానము మేలు వానిలో,

రి శేషేయ్యద ఇదిగో! చూడుము, మున్ను రుస్తుము కరందింపార మాయమ్మకున్‌ “సుదతీ! సీ కను చిన్నిపాప కొగి నచ్చుం (గుద్దు మీముదికన్‌ ముదమారం గనుగొందువెన్స* ననుచున్‌ ము దాంగుశీయంబిడైం గదనం బేంగుచు, దాని మచ్చ యిచటం గాన్పించెడిం జేతివై. ఇటులు సౌరాబు కట్టలతి యెల్లునం బల్కి. వెసం భుజ్మతముం దిటవరి యున్న [వేళ్ళ నెడ దీయగ సాగుడు, మోము వెల్లినై తొటతొటం గాళ్ళం దుంవెసలు దోచె యెదం దడ దందడించె, నె క్క-టి బవరంబు లాడు మొనగానికి సోరబు6 గన్నవానికిన్‌. నా ముదాంకము గాదులే యనుచు, నెన్నం డేనియున్‌ మున్ను వి న్నామే యిట్టి మహాద్భుతం ఐనుచు, నైనం జూపు మేదంచు, నే మేమో గొణ్లు చశీకహాసము వెలారించుం, గృతోద్యగ సం [(గౌముం డంజిక పింజరింపగ మనః కంజాత సంజాతమై. సుతుడు దలంగి కై మలువు, “చూడుము రుస్తుము దైన చిహ్నమో యితరుల చిహ్నమో కని వచింవుము, వాదుల నేమి చేకురున్‌, మతిరహితుం బలె న్నిటుల మాటికి మాటికి సంశయించి, నన్‌ వెత గుడిపింపంబోకు మింక, [వేగగుచున్నది జీవ” మన్నెడన్‌. భయ విభాం త్యనుతాప మన్యుముఖ భావానీక కల్లోలి తా శయుండై, దీర్ష విలోక నోద్భవ నిమేష న్యూన చకుః కుశే శయుండై, పాంసువికిర్ణ శీర్షరుహ సంసద్భాగ భాగంగుశీ శయుండై, రుస్తుము నిల్చె కొంతవడి యాశ్యానావనీజ [క్రియన్‌-

ఆంతటం గొంతెత్తి “అయ్యయో, విడ!

ఉట కడుపారగా నిన్ను కన్నట్రివాండు........” బ్‌ అనుచు నేదియొ పల్క_- నంగవించియును ఖేద మేదురతచే సాదమె యెలు. బు గ

సౌరాబు 53

నీలాంబుదము లీల నెమ్మోము వైన

శోక భావ చ్భాయ 1పాకుచుం బోవ

నుమ్మడిం దెలివేది యమ్మగం డిలకు

నవరుగ్గ భూమీరుహము బోలె. గూలె. అడ గైకొన్న కృపారనం బయి సౌరా బావంకకుం [బాకుచుం గెడకుం జేరి తుషార మొల్కు గొనబుం గేల్టోయినిం దంఢడిదౌ మెడచుట్టుం బెన వైచి మోవులను నెమ్మి న్ముద్దు గొంచున్ముదం పడి “నాన్నా! యనుచుండ(గా( దెలిసె నా భగ్నాంతరంగానికిన్‌. వికలింపం గనుదోయి, క ఫెదుట నవ్విద్దాళ్ము. డత్యు.[గమౌ

బ 0

స్వకృతైన స్తుహినాలయంబు గని "కేళశాసీకముం బవీకుచున్‌ సికతం గైకొని కీళ్ళ బిట్టణచుచున్‌ చిక్కం దలం బుల్ముచుం బెకఠించెం గరవాలు జీవములవై పేరల్కా మొల్కె త్తగన్‌.

అది గని సొహరా బాతని

హృదయంబు నెటింగి, “యాగు మాగుము తండీ!

యిది నీ చేసిన చేతఈగ

మది నెంచితి వొక్కా సివు మరణించుటకున్‌?”

అనిన రుస్తుము వాలు నవనివై విడిచి

నత శిరుండై యుండ సుతు డిట్టు లనియె; ధాత లిఖించినొండు వసుధా తలజాత సమన్త భూత నం ఘాత ముఖాల జీవిత విమాతక రేఖను, సాధ నార్థమై యాతడు వోవు (తోవ లితరావిదితంబులు, కానరాదు ఇ ద్యోతుని జెటి చూచినను దుర్భట మాతని వాజ్బయంబునన్‌,

లబ్త నే

ర్‌డ్తీ శేషేయ్యద నా మరణంబు పొంటె నిను నా జనకుం గలరూవెజుంగ నీ కా మిడి మేలపు న్విధి లయ [పియ మానసుండై యభావ్య నం (గామము గూర్చి నీ కజకు (పాసమువై నను వైవం గూలినా సీమెయి! గాని నా పయిననీ వది వైచుట నంచు నెంచితే? తొలుతం దావక మూర్తి నాకనులమున్‌ దోచంగనే, తండిగం దెలియం జేసె మదంతరాత్మ, సుమ సాదృశ్యంబు లౌ వాకులున్‌ వెలలెన్‌ వాతెజ దాటి; మీరు కరుణా సీరాశిలై రంతటం, గల రూపుం బొడదోచె నీదృశ నిసర్గ స్నేహ మోహంబునన్‌.

ఈరీతిం (బేమోల్బణ

భూరి _పారంభితం ఐపూర్వ సుత పితృ

1పారజ్య తృంగమ మీ

తీరాయెం దుదకు భాగధేయము లేమిన్‌. పూచినయంతనే మొగలి పూవును చూచి సుమాళ మొంది మూ చూచిన లోని (తాచు కజచుం గతి యాయెను నాయెడన్‌-నరే- యే చిరకాల మామక సమీపిత సిద్ధి త ప్రైదీయ లోచనా సేచన కాకృతిం గనుట. జెల్టున్తా యయ్యది చెల్లై నంతయున్‌.

అదియే పదివే, లిక యే

కొదువయు లేదగుట నాకు కొందల మేలా?

ముద్‌ మారగ జీవంబులు

వదలెద జనకాంకభాగ భాజ్మస్తుండ నై జనకా! రమ్మిటు నా శిరమ్ము భవ దుత్సంగమ్మునం దిమ్ముగం గొనుమా, వీనుల. దేనెవాన గురియం గొంతె త్రి *నాప్కుతకా!' యనుమా కన్నుల గూరు నీరములు నాయాస్యంబువై రాల్చుచుం గను నాశ్యాసము నాత్మ, జీవితపు చేకై కార్థ మీ రేడుటన్‌్‌, --

అతిరయ మేగుదెమ్ము జనకా, కొన్నపాణము నిల్పికొన్న నా కతిపయ జీవికా చరమ కాల నిమేషము లేగుమున్నే, యే నతులిత చంచలా లతిక యంగమునన్‌ భువి మెట్టినాండ, నా కత ముగియంగ గాలియల కైవడి. బోవుచు నుంటి వెంటనే.” ఆది విని కన్నతండడి కడు పగ్గి తగుల్గొనినట్టు లైన, నం గద నెద బట్టలేక “క్రొడ్సుకా!' యని వైంబడి యేడ్వసాగె; న య్యది గనుకున్న సేనలు భయంపడె; రవకి యెండకాలపున్‌ నదివలె. జేర వచ్చె. గడు నాలినడం దల (వేల నేలకున్‌. వాలిక యజ్బు జాపి యిరు వంకకు నూపుచు వారి నిర్వురన్‌ జాలిగం జూచుచు న్నిలచె జక్కి; మనఃకష శోకసాగ రో త్తాల తరంగ సంకుల విధంబును దెల్బగ లేని దాని వె స్నిలి కనుంగవం దొరగి నీరపు బిందువు రాలె నేలకున్‌. తనయుం డా తురగాననాగమును చేతం దాకుచు న్నిట్టు వా క్రొనె - *నో రక్షకి! యెన్నినాశులకు చక్షూవారి రుణ్మోదముం బొనరింపం గనుపట్టినావె, యెపుడో పొన్నారినై యున్ననా( డనుచుండె న్నినుగూర్చి నా జనని పేమార్ద (వళంసోక్తులన్‌. శకలిత నైక నీవృత విశాల పఠోపల, ఘోర ధాటీవిన్‌

సకల రసా భట్మాగనర సంవహనాహిత కీర్రి చం్చదికా (ప్రకటిత నామధేయమవు వారువమా! కొనియాడ శక్యమే యొకరికి నీ దురాసద మహోజ్జ్వల వైభవ భాగ్య రేఖలన్‌? తత మోదంబున మెట్టుచుందువు “శయిస్థానావనీ సీమ మ త్చితృగేహాంగణ వాత పోతముల (వాతిం వీల్లు వారామరా జిత కాసార వినిర్మలాంబువులు నం 'సేవింతు వాదేశమున్‌ ఓితికంళాభరణాగ రత్నమును వీశ్షింపంగదధా నే ని(కన్‌,

ర్‌6 శేషేయద కన్నుల కింపు గాని పెను కరి గుడారు, లెడారి నేలలుం జెన్నాక యింత లేని వగు చిన్నిపురంబులు, నెడ్డెజాతులుం జన్నటి కయ్యముల్‌ నెగడు సీమల నే మనినాండ, నల్ట నా పిన్నట నాటగోలె పితృవిద్విష దంతరవాసినైై కటా!

ఇప్పు డివ్విధాన సీ వాహినీతటి

జీవములను బాసి పోవృుచుంటి

నడలు విడిచి తండి సడి నన్నల మెలంగి

(బతుకు వేయినాళ్ళ పట్టు సఖుండ!” గొల గొల తండి యేడిచెను గుండెలు నీరగునట్లు, *జీవికా! తొలకరి మించు మించు నిజ దుర్గభ ప్యుతుని గోలుపోయి యే లలి నిల మేను మోయగ౦. గలాండను, నన్‌ గొని పోవనీదు వె న్నలలను బుచ్చరాదె దయ యన్నది సున్నగదే యటంచునున్‌. అంతం బుుతకు డిట్లు పల్కె, “జనకా! యాలింపలే నానొడుల్‌ ఎంతో కాలము ఖూమిలో నిలిచి యెన్నెన్నో భవ ర్ఫూరివి (కాంతిం జూపి రణంబులన్‌ సలిపి, విఖ్యాత్మిపభాళిం దా శాంతోన్మీలితముం బొనర్పు మదె నాకామోదముం గూరుచున్‌.

అచలాగోళం బిటులే

పచరించుచు నుండు దాక భావిజనంబుల్‌

వచియిం[తు గాత వి[కమ

రుచిరుని నై దం యుగీన రుస్తు మటంచున్‌.

అలుక దగిలి తార్తరుల. బట్టి చంవక

యాలు విడ్డల గలియంగ నిమ్ము

ధాత "సేత కెట్లు దండనీయులు వారు

కరుణ( జూడుమయ్య, కన్నతండి!

సౌరాబు నో ఏ నిట నోసరించిన మెయిం గొనిపోయి యెడారి సీమలో దాని పయిన్‌ రచింపు మొక తారల. దాకెడు కంబమున్‌ జగత్‌ స్వైాన విహిన యామినుల దాని గభీరిమ నాదు జీవితా ఖ్యాన విషాదముం దెలిపి య్మశుల. దేలుచు బాటసారులన్‌. అనపుడు నెడ నెడ నుడులుం దునియ(గ, నిక్కరణి( దండి నొడివెం, “బు[తా! పొనరింతు నయ్య నీ కో రిన గతి; నూరట నదిచ్చు లేశం బవైనన్‌. అకటా! యెందటినో రణం బను మహాఖ్యం గూర్చి కారుణ్య మిం చుకయుం జూపక హత్య సల్పియ గదా, శుంభ ద్యశః సంపదన్‌ నకలోర్విం గడియించినాండ, నను ఘ్మసా్యన్మపవా హావగా హక వృత్యర్థము ధార వోసితి మదీ యాయస్సు సర్వున్వమున్‌. శుతులకు తేనెల్లై శిశిర రోచులు కందొగ దోయిక్లై, వపు ర్లతలకు జీవనంబు లయి రాజిలు ప్యుతుల. జంపి, యెందటజం పిత్రలను శోకసీంధువునం జేరు గడింపగ ముంచినానొ! యా కతమున ప్మతసంపదను గన్నుల గానక కాళ్ళు. (దోనితిన్‌. కొలదికి మించు దోనముల గొంచక సల్పిన నేను గాక, యీ విలయ కరాళ దేవతకు విందయి తీవఠటా, కుమార! ని న్నిలపయి బెద్దకాలము నుఖింపగ నిచ్చి, మదీయ జీవముల్‌ బలి యిడియేని (బోచెడు కృపామతు అెందును లేరె ధారుణిన్‌? శ్రీకర చం్యదమః కర విజిత్వరి నీ వర రూస కాంతి, యా లోక దురానదం బయి యలోక పథంబుల జేర నున్కి, నీ లోకము దోచె మామక విలోకము నందు తమోంబు రాశియై లోకము గోచె మామక వ్లిలోకము నందు తమో౦ిబు రాశిద్లై.

క్‌ి శీషేయ్యద ఆయుధ సంచయంబు లసృగార్డఏ కరార్టిత కీర్రియుం, దరా నాయక సత్కాటాక్షములు, నశ్వర షీకసుమాల యోలమున్‌ దాయక దాల్బ్ప నేమిటికి బాసి మతి న్నిటు చేతులార6గన్‌ నా యెనలఠేని సౌఖ్యభవనమ్మును గూలుచుకొన్న యాదటన్‌. అరుణుని యెండలాకుకొను నంచులు లేని యెడారి సీమలం దరిగెడి బాటసారి చెవియందు, తమస్సులు కాచుకొన్న భీ కర విపినమ్ములందు నలిగాడుపునై, పగ గూర్చునట్టి వౌ సౌరములు నింపుచుం దిరుగుచుండ6గ౯ గో రెద6 (బాచితంబుగన్‌.

అనుచు నిదంవిధ పరిదే

వనముం బొనరించు జనకు భగ్నాశయునిం

గని, కనికర మిగు రొత్తం

దనుభవు( డాళ్వాస గుంభన (పయతుం డైం

“కాల మాగునె? కోకింప నేల తండి!

కన్నుదమ్ముల బాష్పాలు గార్బె దీవు

వాప్ప నందోహ జనిత _పవాహ మైన

ధాత విరచిత మగు నొక్క గిత చెడదు. వీర కులోచి తాంత మొదవెం గద, యంగద దాని కేల, నీ వోరిమి మాలి యొడ్డవలె నుంట యొకింతయు( బోల, ద్యసం థారము నుజ్జగింపవె యభంగుర సంగర రంగ చంగిమో దార కృపాణ ధారివి, మదారి విదారివి, వికమారణీ! కనుదమ్ముల్‌ విరియించి, వత్తునని, యుత్కంఠ న్నిరీక్షించుచున్‌ దినముల్‌ వుచ్చెడు కన్నతల్లికి స్వరు ర్నిర్హాత మీవార్త- యో జనకా! యూజట గూర్చు మామెకింక నే/జాలింతు నాయోలముం చనరుం గావుత నీదు జీవితము, జ్యోత్సాన్నకాళనీకాళ మై!

శాలి సమాప్తం :-=

కక 4! చండాలోపి వువు గురుః

అతండు వూజ్యుండై న మిహికాంశు ధరాంశ సముదృవుండు, న ద్వైత మకాధ్వకర్త, (పతివాది భయంకరు డాది శంకరుం డాతతి కాశికాపుఠి కుపాంతమునం [బవహించుచుండు, గం గాతటినిన్‌ మునింగి వడిగా పురికిన్‌ జనుచుండె నెండలో. క్షే వాలాబ్దుండు ముఖంబు జేరెను, జటాపాశస్థకూలం కషా కీలాలంబు కమండలంబున నణంగెన్‌, రౌాదకీలావమత్‌ ఫాలాజ్యుర్చులు బొందె ధీః _పచురతాభాస్వదృగబ్టింబులన్‌ (వాలేయ ద్యుతి చూడు డిట్టు లవతారం బెత్తె నుర్వీస్థలిన్‌. లి కాళశులు గాలగా నడచి కాశిపురంబున కేగుచుండ, చం డాలు డొకండు దారి నపు డాతనికిం గనుపించె వాడుగున్‌ చాలియు చాలనట్టి యొక జానెడు మాసిన గుడ్డ "ఫీలరికన్‌ దాలిచియుండె( దీరని క్షుదన్‌ గృశియించిన మేన దీనతన్‌,. త్రి వానిని గాంచి యాతడు చివాలున దూరముగా తొలంగి, కో పాన వచించె “నోరి తులువా! కను లెచ్చట బోయెరా, యిటుల్‌ స్నానము. జేసి శృభముగ సద్విజుండం జనుచుండ మత్తతన్‌ వైన బడంగవత్తు విటువంటి మలీమసమైన మేనితో. శీ అమరధునీ ధరాంశభవు డయ్యును నామిష రక్త పూర్ణకా యము, క్షణికమ్ము, నందుగల యాత్మయె కాశ్వతమం చెరింగియున్‌ (భమపడి మానవత్వమున( (వామిన దోషవకాన శంకరుం ఢ్గమిత నికృష్ణవాక్యముల నాగతి దిట్రైను తోటివూనవన్‌. ర్‌

60 శీషేంయ్యద పాపము! మాలవా డపుడు బాపని తిట్టకు చిన్నవోయి, యా

వైపు మొగంబు జూప వెజపై తలవంచెను గాని, శంకరుం గోపవళారుజేక్షణుని గూర్చి వచించెను, రోషమాత్మలో

వేపుచునుండం గుండె దిట వెట్టులొ జేసి విన్మమశీర్షుడె. డ్రి *ర్సి సామీ! క్షమియింపుము,

జేసితి నజ్జానవశతచే సీతప్పున్‌

దాసు/(డ దండము బెట్టైద

నీ సరణిని రాకయుందు నెన్నడు నింకన్‌. 7 ఓ లసదాన్య। పళ్నగల దొక్కటి, తక్కినవారికింబలెన్‌

మాలలకుం శరీరమును మానము నుండగ మాసినట్టిదౌ

చేలము. జూచియా మరి కృశించిన మేనునుజూచియా! యిటుల్‌ మాలలటంచు బోయెదరు మానవులందరు మాకు దవ్వుగా. గ్ర ఓ కమనీయ దేహ! పని యున్నపు డన్నము మాకు, లేనిచో

నాకటి బాధచే గుడినెయం దొక మూల బరుండి మూల్లుటే;

యాకలి, కూడు లేక్క యెటులాగును, మేనగలట్టి కండలం

వీకి భుజించుగాని తన భీకరదంష్టంల- నట్టి యాకటన్‌

జీకెడు మాకు మీకువలె జేకురునే పరిశభ దేహముల్‌? ర్ట నీ యనుగైైన మేనువలెనే యితరంబుల సైత మెన్నగౌ

నాయజు డొక్కటే యగు పదార్థముతో నొనరించెగాన నీ మాయజగాన బుట్టు మన మందర మొక్క విధంపువారమే

కాయము పాంచభౌతికము గానిది లేదుగదా ద్విజో త్తృమా! 10

సౌరాబు రే మల మయమున్‌ వినశ్వరము మానవు మేను, తదాత్మ నిత్యమై వెలిగెడు జ్యోతి, చావనెడు భీతి నెజుంగని దట్టిదెన యా

వెలుగు [పధానమా, తొగు పేగుల తిత్తి పధానమా, మను

మ్యల కిది దోచదా, యెరిగియస్న మహాత్ములు మీకు దోచదా? 11 తా మేతెంచుచు నుండు మార్గమున నెైతం బేను రాగూడదా?

నా మాటొక్కటె, యుత్తరం బవిడుము నన్నంటంగ రాదందురే, యీ మాలిన్యపు తోలునా? యటులగా కిందుండు నా యాత్మనా? యేమో! సామి! యెజుంగ దెల్బుడిది-మీరెన్నంగ (వాజ్ఞుల్‌ గదా. 11 మాలని మాటలాగె.- మన మందున జ్ఞానము దోచె- శంకరుం

డేల నికృష్ణవాళ్యముల నిట్టులు తిట్టితినంచు చింతతో

మాలని కాళ్ళవై బడె క్షమాపణ చేడగ, మాలవాడునున్‌

నేలకు వాలి లేచి తల నెత్తెడు లోపున బోయె మాయమై॥ కేశి ఆననమందు నవ్వు తొలుకాడగ నచ్చట నిల్బె నంతలో

మౌని నికాయ సాగర హిమాంశుడు, వ్యాసుడు, ళ ౦కరుండునున్‌ తోన నమస్కరించి మునితో నిటులన్‌ వచియించె నంతటన్‌ మానసమందు సం్థభమ సమన్వితుడై యనుతాపభిన్నుడై. క్షే “వరమగురూ! క్షమింపుడు! కృపామతులై, మిము నిష్టురోక్తులం బొరపడి నింద జేసితి = వపుర్గతదివ్య సదాతనాత్మ దీ

పరుచిని జూడకుండ, క్షణభాజ్నిభదేహము జూచినాడ - నే

నెజుగమి చీకటిం బడితి నింత యెజింగియు లోకవృత్తిచే॥ 16

08 శేషే్యద కాలము దీరునంతవర కాత్మ వసించును మేనిలోన ని ట్టాలయ భూతమౌ వపువునందలి దా పరమాత్మ దివ్య శో భాలవమేయగుం గనుక (ప్రాజ్ఞుల కందరు పూజనీయుఠే మాలడునున్‌ మహీసురుడు మద్గురు లిర్వుర కీను (యొక్కేదన్‌ి 16 అనుచు నుండునంత - వ్యాసుని నగు మోము గాలి కడలిలోన - కలసిపోయె మంచి మనసుతోడ - మధ్యాహ్న భితనై శంకరుండు కాశి - వంక జనియె. ||

ఆర్మధ క్రై9స్తవ కళాశాలా వ్యతిక (గుంటూరులో నుంచి (&.౦. ౮0116క6, 66007, 1946).

ఏళ

న న్‌ 1 ల లే "శేషింద పుస్తకౌలు కవిత :

1. ఆధునిక మహాభారతం (నా దేశం - నాపజలు, మండే సూర్యుడు, గ్మొరిల్హా, అరుస్తున్న ఆద్మీ, నముృుదం నా "పేరు, సీరై పారిపోయింది, శీేషజ్యోత్స షి

2౭. జనవంశమ్‌ (బుతు ఘోష, పక్షులు, చంపూ వినోదిని తద నంతర వచన గేయ కవితలు)

సృజనాత్మక వచన కృతులు :

క్షే మబ్బుల్లో దర్చార్‌ (వన్య నాటిక)

ర విహ్వల (కథలు)

విమర్శ :

1. రక్తరేఖ (డైరీ

ర కాలరేఖ (వ్యాసాలు

8. కవిసేన మేనిఫెస్టో

ఉ షోడళి (రామాయణ రహస్యాలు

5. న్వర్ణహంస (హర్ష నైషధంవై పరిశోధన)

6. సాహిత్యకౌముది (పూర్వా కవులవై విమర్శ)

7, నరుడు నక్ష్మతాలు (వ్యాసాలు)

రి, విశ్వవివేచన (నెన్సు వ్యాసాలు

9. ఊహలో........ (వ్యాసాలు)

10. ఎంతకాలం ఈ ఎండమావులు? (పతతికా వ్యాసాలు 1998)

11. సాహిత్యదర్శిని (లేఖలు, ఇంటర్వ్యూలు, వ్యాసాలు 1995)

ల నం ల గో తల ద న రల లో న స [న నష. ల [ ద /. 1 [1 . ఓ న మలం ఎన్‌ ం . 1 | ః భం ఆ టై ను న స్‌ న. గ్‌ " రం షట | ల న , శ నో | 1 0 న [న 1 / +. లో జ య 4! లట. స! "మం ర! వన. 1% ల 1 15 ॥ "| న శ క క శ 11 గ నం సంక . ॥ | స. ఉక్‌ కం ఇసి, /; | , . ర ర్యా క్ట సు వ ప ల + పాశ . హట్య[ . నీ లే న నే ఫూ. లం పి . | . శ్‌ టు య. న. ॥ " . .్‌ | 1 (న్లో “ కం! ప. ల |. క్‌ న్‌ నట టు! ఇ | ల్‌ (టి "శే శ్‌ | మ త్శ? టం న నం. ( నస... ౧. కటు క 11 (ఇన్‌ / య. త! గ స -* స... " స్ట శ ష్‌ శ. స్ట య. ॥ శత." మ _ మ యే ( | , ల వ ఈ . | గ్‌ నశ (| యల ళు మ | ఒ || . శేషంద అంఠాబు పద్యకావ్యం ల్‌ ట్‌ 'ముీ! ప సం |