Telugu Param para (Upanishathu kathala samputi) - anilvaranasi/indianlanguages GitHub Wiki

(ఉప్‌నిషత్‌ కథల సంపుటి) మిం జ టం... చ నీ

థో త్‌ో తుదలందులా (ఉపనిషత్‌ కధల సంపుటి) ఆనందఘన అరిపిరాల విశ్వం

సు నన్‌ గా ' న్‌్‌ ఆన్న ఆల ల లో ఉపనిషత్‌ కధల సంపుటి ప్రచురణ శ్రీమాత సేవా భాగ్యం పొందిన దంపచులు ” కస అల క్కు ( ౯: న్డు కహతు... హ్‌ ఇం న న్‌? న టనే. న / ల జ వర్న . శ ల గ జ ణ్‌ వ్‌ షమ పవ మ తుటున శీ నిం త. థీ మతి అండాలు ! శ్రీమత్‌ తిరుమల కృష్ణావతారం శ్రీమతి ఆండాళ్ళి పరంపరా (ఉవనివత్‌ కథల సంవుటి) ఆనంచఘన అరిపిరాల విశ్వ కక రి ఇ రి సే ః ప్రచురణ : మార్చి, గరక్‌, . లె ఇ / 2ైగ్రిదె కవర్‌ డిజైన్‌; (| ష్య! రగంరిం ౧౬ ౪4 వెల:రూ. 24/సన్న్ట _ మ నన లలో ఓ (తులకు : హా నవోదయ బుక్‌హౌస్‌, కాచిగూడ, "హైదరాబాద్‌ దిశ పుస్తక కేంద్రం, చిక్కడపల్లి, హైదరాబాద్‌ విశాలాంధ్ర బుక్‌హౌస్‌, హైదరాబాద్‌ మరియు అన్ని బ్రాంచీలు నవోదయ పబ్లిషర్స్‌, విజయవాడ, పల్లవి పబ్లికేషన్స్‌, విజయవాడ గోపాల్‌ పబ్లిషర్స్‌, హైదరాబాద్‌ కంపోజింగ్‌ ః మీడియా గ్రాఫిక్స్‌, నారాయణగూడ, హైదరాబాద్‌ 29 ఫోన్‌ ః 3226509 పింటింగ్‌ ; చరిత గొఫిక్స్‌, చిక్కడపల్లి, హైదరాబాద్‌ - 20 ఫోన్‌ 2 7607361

కథాక్రమం

షీ

| నాయి మెపోవొక్యాలు 1

వె బ్ధానమాం (1 చ. భవ 11 శ ఉమో్రప్రామళ్ళావం 13 ఫ్రీ చొాన్వానుము చి ఠి. వైన్వుని పరాన్మస్టై చై 7 నత్యకామ బాబాళి శం

ఠి. సదివేలుచు గై ర్తి ఉద్దాలనుడు ష్‌ 10. శ్రీ పకి ట్రవ్మా క్‌ 11 ఇచ్నహరి (1 12... చేవీళ్ళఎ 67 13 బతభలతుడు 71 14 ట్రళ్నేపనిషత్‌ నిత 15. సనత్సుబాతీయం నగ 16. జననుడు - బ్రహ్మోపదేశం 79 17. వ్యానవైమిని సంవాదం గగ 18, యాష్ధవల్క్య మపార్షి ఇగ

ముందునూట విశ్వమానవ ధర్మం సనాతన ధర్మం. సృష్టికి మిగిలే ఒకే ఒక ధర్మం. మతాలన్నింటికీ తల్లి. విశ్వాసాలన్నింటికీ జనని. దేవునికీ, జీవునికీ స్వ. పర, స్వజాతీయ, విజాతీయ భేదభావాన్ని తుడిచివేసిన అచ్చమైన దివ్యధర్మం. సనాతన ధర్మం ఆత్మ పరమాత్మల ఐక్యాన్ని తప్ప, మరే ఖేదభావాన్ని గుర్తించని మహిమాన్విత ధర్మం. అది బుషి ధర్మం. పేరులేని ఆత్మధర్మం. నిర్నాము పరమాత్మ ధర్మం. దాన్ని మధించిన ఉపనిషత్కధల సంపుటి ఇది. ఎప్పుడో 1983-84లో “ఆంధ్రప్రభ ఆదివారం సంచికల్లో 'పరంపరా' అన్న పేర ఈ కధలు ప్రచురితమయ్యాయి. ఇప్పుడా కధలు పుస్తక రూపాన్ని ధరించాయి. శ్రీ పరంపరా ట్రన్బు ప్రచురణ ఇది. ఆర్న విజ్ఞానాన్ని, తంత్ర రహస్యాలను, శ్రీ విద్యా, క్రీయాయోగ రహస్యాలను లోకానికందించాలన్న తపనలో మేము చేసిన చిన్న ప్రయత్నమిది. లోతులెరుగ గలవారికి, లోతుల్ని చూపించగల గ్రంధాలు వెలువ రిస్తున్నాము. జిజ్ఞాసువుల అండదండలుంటే మా ప్రయత్నం ఒక మహోద్యమంగా రూపాందుతుందన్న నమ్మకంతో, యీ పుస్తకాన్ని మీకందిస్తున్నాం. భవదీయుడు ఆనందఘన అరిపిరాల విశ్వం

జి నాలుగు మహా వాక్యాలు | ర! యు లా ళ్‌ ' (భో గో క్ష నావా 48 ఆూయా ్ర ల య్‌ శ్రీ రామపట్టాభిషేకమైంది. మరునాడు శ్రీరాముడుకొలువున్నాడు. గతంలో తనను వివిధరీతుల సేవించిన బుషిశ్రేష్ణులకూ, వేద విప్రలకూ, సామంత, దండనాధ సేనాని సత్తములకు, సేవక, పరిగణ, వందిమాగధులకు, అందరినీ పేరుపేరు వరుసనా పిలిచి, అమూల్య పారితోషికాలు ప్రదానం చేశాడు శ్రీరాముడు.

2 వరంవరా

తన సరసనే ఆసీనయైన సీతామహాదేవి, ఆనందోత్కర్షతో ఆ మహా కార్యాన్ని తిలకిస్తోంది భరత, లక్ష్మణ, శత్రుఘ్నులు తమ విధి నిర్వహణలో ధన్యులైనారు. హనుమంతుడు, రామనామస్మరబైకమతిగా శ్రీ సీతారాముల పదపీరి చెంత పారవశ్యం పొందుతున్నాడు. ఇదేదీ తాను గమనించే స్థితిలో లేడు.

సీతామహాదేవి, హనుమంతుని వైపు దృష్టి సారించింది మాత్నప్రేమతో. హనుమంతుడు అర్థనిమీలిత నేత్రాలతో రామతారకం మననం చేస్తూ, పులకిత గాత్రుడై ఉప్పాంగిపోతున్నాడు. శ్రీరాముని చేత ప్రదత్తం చేయబడుతున్న, అనర్ధరత్నమణిహారవిశోభితులై, సభలో అందరూ ఉన్నారు. శ్రీరాముడు హను మంతుని పిలువలేదు. కనీసం అతనివైపు కన్నెత్తి అయినా చూడలేదు. తొనూ ఇదేమీ పట్టనట్టు ఒదిగి కూర్చున్నాడు. జగజ్జనని జానకి హృదయంలో ఏదో వెలితి ఏర్పడింది. రాముని వంక చూచింది. “ఏమి?” అన్నాడు రాముడు.

“అందరికన్న ముందు మీ దయకు పాత్రుడు కాదగిన మన బిడ్డడు హనుమంతుని వదిలివేశారు మీరు. వాడికదేమీ పట్టదు. తల్లీ, తండ్రీ, దైవమూ మనమిద్దరమే వానికి. వాని సంగతి మీరు పట్టించుకోకపోయినా, నేను మీకు చెప్పక తప్పదు” అన్నది సీతాదేవి.

“వానికి నా అంత నేనే బహుమానం ఇవ్వాలి. అలా జరగలేదు. అందుకు, వానికి కోపం రావాలి. రాలేదు. ఇప్పుడు నీవు చెప్పావు. నేను చేస్తాను. వానికి అలుక మరీ పెరుగుతుంది. అప్పుడతనిని శాంతమనస్కుణ్జి చేయవలసిన బాధ్యత నీవు వహిస్తానని మాట ఇస్తే అలాగే” అన్నాడు శ్రీరామచంద్రమూర్తి.

“వాడసలే వానరుడు. ఇవ్వకపోతే మన ఈ ఉద్యానాలు ధ్వంసం చేయ గలడు. అలా చేసినా మీరూ, నేనూ వాడిని ఏమీ అనలేము. అందుచేత మీరే ఆలోచించండి” అంది సీత.

“అందరికీ ఇచ్చినట్లు హారం ఇస్తే వీడు మెడల్లో ధరిస్తాడన్న నమ్మకం నీకు ఉంటే అలాగే”.

“వాడది ఏం చేస్తేనే. ఇవ్వటం మన ధర్మం. అప్పుడది వాని ఆస్తి. దాన్ని అతడు ఏం చేసుకొన్నా మనం పట్టించుకోకూడదు” అంది సీత.

“సరే నీ అభీష్టమే చెల్లునుగాక”

ఆనందమన 3

శ్రీరాముడు 'హనుమా' అని మూడుసార్లు పిలిచాడు అతడు పలుక లేదు. నాలుగవ కేకకు ఉలిక్కిపడి లేచి సాంజలిబద్దుడై నిలిచాడు. అతని దృష్టి శాంభవీముద్రతో మరెక్కడనో ఉంది, ఊర జగత్తులోని లోహితమైన పరమ కారణ పరంజ్యోతిని వెతుక్కుంటూ.

శ్రీరాముని చేతిలో ఒక అనర్హమణిహారం మెరుస్తోంది. దానివైపు హనుమ చూడనేలేదు. సీతామహాదేవి, రాముని మనసులో హనుమ యందుగల (ప్రేమకు తులతూగగల హారం ఇది అని సంబరపడుతోంది. హనుమ ఎగిరి గంతువేసి, అది తనదవకముందే హారాన్ని తీసుకొని మెడలో ధరించి, పరుగెత్తుకొనిపోయి అనాడు అంగుళీయకాన్ని చూపినట్టే, తన కులశ్రేష్టులకు చూపించటానికి, రామా నుజ్జను కూడ కోరక లంఘిస్తాడని, ఆ ముచ్చట చూడవలెననీ సీత ఉవ్విళ్లూరింది అట్టు జరగలేదు.

“హనుమా అన్న శ్రీరాముని పిలుపు హనుమ చెవిని పడింది.

“ప్రభూ! తారకరామా నీ వెలుగు వెంట పరుగెత్తమని చేసిన ఆజ్ఞని శిరసావహిస్తున్నాను. తమ అవతారమూర్తి అగుపించనంత పారవశ్యంలో దాస బుద్ది, లుప్తమైపోయింది. ప్రమత్తతకు మన్నించాలి” అన్నాడు హనుమ.

“అన్నీ మరచిన నీకు ఈ హారమిచ్చినా ప్రయోజనమేముంది? అయినా మీ జనని జానకి మనోవాంఛ నెరవేర్చాలి. అందుకే దీన్ని ఇస్తున్నాను తీసుకో!”

“అందుకే నేను తీసుకొంటున్నాను” అన్నాడు హనుమ.

ఆనాటి సభ అయిపోయింది.

ఆ మరునాడు -

నిండు పేరోలగమున నిఖిల కళ్యాణ గుణధాముడు, ఇక్ష్వ్వాకువంళ పయోనిధి సోముడు, జగదభిరాముడు శ్రీరాముని పదముల చెంత మారుతా త్మజుడు, మరోలోకంలో దృష్టి పెట్టి కొంతదనుక కూర్చున్నాడు

శ్రీరాముడు, కార్య నిమగ్నుడై ఉన్నాడు. సీత హనుమ వంకనే చూస్తోంది.

హనుమ మెడలోని హారాన్ని తీశాడు. ఒక మూలకి సర్దుకున్నాడు. తాను కూర్చున్న చిన్న పీట తీశాడు నెమ్మదిగా ఒక్కొక్క మణినీ పగలగొడుతున్నాడు. కొన్ని పగిలాయి కొన్ని పగులలేదు వాటిని చెవుల దగ్గర పెట్టుకొని వింటున్నాడు. తీసి, వాటిని పక్కకు పెట్టాడు. ఏమీ ఎరగనట్లు మళ్లీ పీటమీద అధివసించాడు.

తీ వఠంవరౌ సీతామాత ముఖంలో ఏదో తెలీని విచారం వ్యక్తమవుతోంది. ఇదేదీ గమనించనంతగా శ్రీరాముడు తన విధి నిర్వహణలో తలమునకలవుతున్నాడు. ఎలాగో ఆనాటి సభ ముగిసింది. తెర పడింది. “హనుమా?' అని పిలిచింది సీత. లేచి నిలిచాడు హనుమ. “హారం మెడలో లేదు. మనస్సుకు నచ్చక ధరించతేదా?” అంది. శ్రీరాముడు చిన్న నవ్వు నవ్వాడు. హనుమ, ముక్కలైన హారాన్ని పీట క్రింది నించీ పోగు చేస్తున్నాడు. కోతిబుద్ధి ఎక్కడికి పోతుందన్నట్లు రాముడు మందస్మితం సారించాడు సీతవైపు. “ఇంతకీ హారాన్ని ఇలా ఎందుకు చేశావ్‌?" అంది సీత, “అమ్మా ఈ మణుల హృదయాల్లో రామనామం స్పందిస్తోందో, లేదో చూద్దామని ఇంత కష్టపడ్డాను” అన్నాడు హనుమ. “కష్టపడి హారాన్ని ధ్వంసం చేశావు అంతేనా?” అంది. “రామ మణిహారం నా హృదయంలో వేయించారు తల్లీ మీరు. దానిపైన, ఈ భౌతిక కాయంపై బరువుగా ఈ మణిహారం ధరించమని ప్రసాదించారు. బెచిత్యాన్ని పాటించాలని అంతకన్న ఇది అనర్ధ్హమవునో కాదో తెలిసికొందామని ప్రయత్నించాను” హనుమ. “మరేమి తేల్చావు” అంది సీత. “ఎక్కడా వీటి హృదయాల్లో రామనామం స్పందించటం లేదు. ఇవి వట్టి నిర్జీవ పాషాణాలు. వీటికి నా మనస్సులో విలువలేదు” అన్నాడు హనుమ. రాముడు ఎంతో ఆనందించాడు. సీత ఖిన్నురాలైంది. “ఇప్పుడేం చేయమంటావ్‌' అన్నట్లు చూశాడు రాముడు. “రామబాణానికే కాదు, రామదానానికి కూడా తిరుగులేదని నిరూ పించండి” అంది సీత. “హనుమా ఈసారి ఇచ్చే హారం తిరుగులేనిది. దాని పేరు అద్వయతారక అనర్హరత్నావళి నేను ఇచ్చినట్లు నీవు ధరించినట్లు ఎవ్వరికీ తెలీదు. ఎవ్వరూ దాన్ని చూడలేరు. ఆత్మచక్తువుకే అది కన్పిస్తుంది. స్వానుభూతియే దాని

ఆనంవచున క్‌ సౌందర్యం” అంటూ చతువ్వేదోపనిషన్మహావాక్య రత్నావళిని శ్రీ ఆంజనేయునకు ప్రసాదించాడు శ్రీరాముడు

అప్పుడు హనుమ వెనుకటివలె ప్రతి వాక్యరత్నాన్నీ, మన: శిలతో భిన్నం చేశాడు. అందులో బుగ్వేద శిరోమణిగా వెలుగొందు ప్రజ్ఞానం బ్రహ్మ అనీ, యజుర్వేద శిరోమణి అహంబ్రహ్మాస్మి అనీ, సామవేదమణిగా తత్త్వమసి అనీ, అధర్వణ వేదమణిగా అయమాత్మా బ్రహ్మ అనీ నాలుగు మహావాక్యాలూ మేరుమబణులై దీపించాయి. తక్కుంగల మణిగణం ఉపనిషదంతర్గతం...

ఇవే నాటికీ నేటికీ నాలుగు మహా వాక్యాలు,

జ్ఞానమార్గం రా (౧ ఖు క నా కన న (| హోం! క జ్‌? కో కు ఫ్ర / ళీ గ్గ లీ + న న్‌ 4! వ న టా. / గ! 1 [! వ్‌ | నూ! టక్‌ గ్‌ ఈం రి

ఎప్పుడో బహు పూర్వం, వేదకాలంలో కురుదేశంలో ఉండేవాడొక సామవేదీయ వివ్రుడు ఉషస్తి చాక్రాయణుడు.

ఆ దేశంలో పిడుగుల వాన, వడగళ్లవాన అన్నట్లు కురిసి, ఆ సంవత్సరం పంటలన్నీ నాశనమైపోయాయి. ఆ కారణంగా క్షామం ఏర్పడింది. అప్పుడౌ ఉషస్తి - తన జీవిక కోసం కొంత ధనార్జన చేసికొందామని వేరు దేశంలో ఒక రాజు చేస్తున్న మహాయాగంలో దొరికే సన్మానమూ, సంభావనా దృష్టిలో పెట్టుకొని

ఆనంచమున 7 ఆ యజ్ఞాన్ని గూర్చి అటకియైన (అటకి అంటే దరిదాపు పచేళ్ళ్లలోపున ఉన్న పిల్ల) తన భార్యని వెంటచెట్బ్టుకొని బయలుదేరాడు

ఎంతో శ్రమకి ఓర్చి చాలా దూరం పయనించాడు

చివరికి ఓనాడు 'ఇభ్య' అన్న గ్రామానికి వచ్చాడు. అక్కడికి చేరేందుకు ముందు నుంచే వారిద్దరికీ ఎక్కడా తినటానికి ఏమీ దొరకలేదు కరువు కాటకాల వల్ల ఆలాగే ప్రావాల్ని గుప్పెట్లో పెట్టుకొని, ముందు రాబోయే మంచి కాలాన్ని వూహిస్తూ ఎలాగో, ఈ వూరు చేరారు “ఇభ్య' అంటే ఏనుగుల యజమాని అని అర్హం. ఆ వూళ్లో ఏనుగుల పెంవకము ముఖ్యంగా ఉండేదని వేరే చెప్పనక్కరలేదు.

ఊరి పాలిమేరల్లో మొదటగా ఓ ఏనుగుల కాపరి, ఓ చెట్టు కింద కూర్చుని ఏనుగులకు పెట్టే మినుప గుగ్గిళ్లను తాను తింటున్నాడు. అంతకన్నా అన్నం దొరకని క్రామ వాతావరణంలో భార్య కన్నా ఎక్కువగా అకలి బాధని తట్టుకోలేకపోయాడు ఉషస్తి. ఆ మినువగుగ్గిళ్లే తమకి పెట్టి ప్రాణం నిలుపమని యాచించాడు. అప్పుడా యేనుగుల కావరి,

“అయ్యా ఈ ఎంగిలి మినుములు తప్ప వేరే నా దగ్గర మరేమీ లేదు. ఇది పెట్టి పాపం చేయలేను” అన్నాడు.

“ఆ ఎంగిలి మినుములే పెట్టవయ్యా” అని అడిగాడు ఉషస్తి.

“అయ్యా! పాపపుణ్యాలు నాకు తెలీవు తెలిసింది చెప్పాను. ఎంగిలి అయినా బాధలేదని మీరే సెలవిచ్చారు. ఒకవేళ అలా ఇవ్వటం పాపం అయితే, వేదాన్ని చడువుకున్న పెద్దలు, మీరు నాచేత పుణ్యకార్యమే చేయిస్తారు కాని పావకార్యం ఎన్నటికీ చేయించరన్న విశ్వానంతో, మీకు మినుములు పెడుతున్నాను అంతేకాదు, చేసే పని సరిగా చేయమని పెద్దలు చెబుతారు. మీరు అడక్కపోయినా, మీ ఆకలినీ, అంతరాత్మనీ, అవసరాన్నీ నేను గ్రహించాను. అన్నం ఇచ్చినవాడిని, ఉదకం కూడ అడగకుండానే ఇవ్వాలన్నారు పెద్దలు. ఇక్కడ ఒక కష్టం వచ్చిపడింది నాకు. ఆ ఉదకం కూడా, ఈ మీనుముల్లాగానే నేను ఎంగిలి చేసినట్టిదే” అన్నాడా మావటీడు.

“ముందు నేనడిగిన పని చేయవయ్యా” అన్నాడు ఉషస్తి

ఏనుగుల కాపరి, ఉషస్తికి మినుములు పెట్టాడు.

8 వరంవరా

“మరి నీరో?” అన్నాడు ఇభ్య గ్రామీణుడు.

“అది త్రాగితే ఉచ్చిష్టాన్ని పానం చేసిన పాపం వస్తుంది. కాబట్టి వద్దు” అన్నాడు ఉషస్తి,

“అయ్యా మినుములకు పట్టని ఎంగిలి నీటికెలా పట్టింది? అయినా మీరు మహాజ్ఞానులు. ఎలా చెప్పినా చెప్పగలరు. నేను తెలుసుకోవాలని అడుగు తున్నాను చెప్పండి” అన్నాడు ఏళ్సుగుల కాపరి.

“నీవడిగింది ఉచితమైన ప్రశ్న. ఈ మినుములు తినకపోతే నా ప్రాణాలు పోవచ్చు. ప్రాణం పోయేందుకు సిద్ధంగా ఉన్న తరుణంలో ఎంగిలి మినుములైనా తిని ప్రాణం నిలుపుకోవటానికి సిద్ధమైనాను. క్షుధ ఒక్కటే నన్నిప్పుడు ఎక్కువగా బాధ పెడుతున్నది. దాహం అంతగా వేధించటంలేదు. ప్రాణం నిలుపుకోవటానికి మినుములే చాలు నాకు.

అంతేకాదు. ఇక్కడికి సమీపంలో కన్పిస్తున్న ఆ బావిలో నీరు, నేను స్వయంగా సంపాదించుకొని త్రాగగలను. ఈ నీ చేసిన పుణ్య కార్యానికి, పరమేశ్వరుని కరుణ నీకు ప్రాప్తించుగాక!” అన్నాడు ఉషస్తి,

ఉషస్తి చేసినది ఆపద్ధర్మం. దీన్ని అవకాశంగా తీసుకొని ఇతరులు, నర్వవేళలా అకృత్య కార్యాలు చేయకూడదని నీతి.

ఉషస్తి ఆ రీతిగా ఉదకాన్ని తిరస్కరించి, ఎంగిలి మినుముల్ని మాత్రం స్వీకరించి, ఆ మొత్తంలో సగం భాగం ముందు తన ధర్మపల్నికి ఇచ్చాడు. ఆమెకు క్రుధాపీడ అప్పుడంతగా లేని కారణం చేత వద్దనక, ఆ మినుములను తీసుకొని దాచి ఉంచింది.

మళ్లీ ఉషస్తి, పల్నీ సహితుడై యాగస్థలానికి పయనించాడు. మరునాడు ఉపస్తికి మళ్లీ ఆకలైంది. ఇప్పుడా దారిలో అన్నం అడిగేందుకు ఎవ్వరూ కనిపించ లేదు. నిర్జన ప్రదేశాలు. కరువు కాటకం.

అప్పుడు ఉషస్తి మళ్లీ భార్యతో అన్నాడు - “ఇక్కడ మనకి అన్న ప్రదానం చేసే వారెవరూ లేరు. నాకా ఎప్పుడూ లేని క్రుత్తు పీడిస్తోంది. ఇప్పుడు అన్నం దొరికితే గాని ప్రాణం నిలిచేటట్లు లేదు. ఈ కొద్దికాలం కనక నేను జీవించగలిగితే, మనకి యాగస్థలంలో రాజు చేయబోయే పండిత సన్మానం వల్ల, ఇక మనకి దరిద్రబాధ ఉండదు. మన జీవితం ఎంతో మారిపోతుంది. అన్నం దొరికే అవకా

అఆనందలున 9 శమూ లేదు. ప్రాణం నిలిచే అవకాశం కూరగా లేనట్లు కనిపిస్తొంది. మరి ఇక నీవెలా వెనక్కు వెళతావో.”

“మీ గూర్చియే తీరని విచారంతో మీరున్నారు. ఎవరి విధిని బట్టి వాళ్ల జీవితాలు నడుస్తాయి. ఇదిగో, నిన్న మీరు యాచన చేసి నాకిచ్చిన మినుములు అలానే దాచాను. మీరు తినండి” అన్నది ఉషస్తి భార్య. ఉషస్తి ఎలాగో మిన ములు తిన్నాడు. యాగస్థలం చేరుకున్నారు దంపతులు. అప్పటికే యాగం ప్రారంభం అయిపోయింది. అర్విజ్వములన్నీ అప్పటికే అయిపోయాయి. అందుచేత ఉషస్తికి ఆహ్వానం సరిగా జరగలేదు.

అట్టి సందర్భంలో అస్తావంతో స్తవం చేసేందుకు ఉద్గాతలందరూ నిలబడి యున్నారు. ఉషస్తి ఎలాగో వారి ప్రక్కకు వెళ్లి కూర్చున్నాడు. ఉద్గీధోద్గేదం అనే యజ్ఞకార్యం కోసం సంసిద్భులైనారు. ఉషస్తి ఉద్గాతృ పురుషుల్ని ఉద్దేశించి ఇలా అన్నాడు ! “ప్రస్తోతలారా! ఏ దేవతని గూర్చి మీరు స్తవం చేస్తున్నారో ఆ దేవతని గుర్తించకుండా ప్రస్తావించిన వారి శిరస్సు సహస్రధా భిన్నం అయిపో తుంది.” అలాగే ఉద్గాతలకీ చెప్పాడు. ఈ రీతిగానే ప్రతిహర్తతోనూ చెప్పాడు.

అది విని ఉద్గాతలందరూ తమ అజ్జతకి సిగ్గు చెంది మౌనం వహించారు. కాని ఎవ్వరికీ సమాధానం చెప్పే ప్రజ్ఞానం లేకపోయింది. అందుచేత సామవేదీయ ఉద్గీధ గానాన్ని ప్రారంభం చేయలేక పోయారు. యజ్ఞం పరిసమాప్తం కావటానికి ఇది ఆటంకంగా పరిణమించింది.

అప్పుడు యజమానుడైన రాజు ఉషస్తి నుద్దేశించి “మహానుభావులైన మిమ్ముల్ని గుర్తించటానికి ఆలస్యమైంది. మీరే దయతో ఆ పరమ రహస్యాన్ని మాకెరిగించి, తరింప చేయండి. మీకఖండ సన్మానం చేయగలను” అన్నాడు.

“నా పేరు ఉషస్తి చాక్రాయణుడు”.

“మీ ప్రశస్తిని ఎరుగలేని మేము క్షంతవ్యులము” అన్నాడు రాజు.

“కీర్తి కాములం కాదు మేము. కేవలం సామగానం చేసి ఆనందించే వారం” అన్నాడు ఉషస్తి.

“మిమ్మల్ని అందరు బుత్విక్కుల కంటే అగ్రస్థానంలో ఉంచేవాడిని. ఇప్పుడైనా మిమ్మల్ని అలా సమాదరించే సంకల్పం మాలో ఏర్పరచిన మీకు కృతజ్ఞుణ్ణి తెలియక చేసిన అపరాధానికి మన్నించండి” అన్నాడు రాజు

10 వతంవరా

“ముందు వీరందరినీ ఆ విషయంలో అజ్ఞానులమని తెలుపమనండి. అప్పుడు నేను సభాపతి స్థానాన్ని అక్రమిస్తాను. వారందరికీ కలిపి ఎంతటి సన్మానం చేస్తారో అంతకన్న మీరు అధికంగా నాకు సన్మానం చేస్తే, మళ్లీ ఎవ్వర్నీ జీవిక కోసం అర్థించే అగత్యం ఉండదు” అన్నాడు ఉషస్తి.

“అంతకన్న అధికంగా మీకు సన్మానం చేస్తాను" అన్నాడు రాజు.

ప్రస్తోత, ఉషస్తి దగ్గరకు వచ్చి ప్రాంజలిఒద్భుడై “ఆ దేవతను గూర్చి మీరు చెప్పండి” అన్నాడు.

అప్పుడు ఉషస్తి ప్రశాంతంగా ఇలా అన్నాడు. “ఆ దేవత 'ప్రాణమే.” (పాణ ఇతిహో వాచ) అదియే ప్రాణవిద్య. ప్రాణమే బ్రహ్మము. ఉద్గీధమే ప్రణవము. ప్రణవమే బ్రహ్మవిద్య. నాదంచేత ప్రణవం పుడుతోంది. ప్రణవం లోంచి సర్వ విద్యాసముదాయమూ నముత్పన్నమైంది అదే ప్రాణానికి ప్రాణం. వాక్కుకు వాక్కు. జ్యోతికి జ్యోతి. ఆ ప్రాణమే ఈ స్థితులన్నింటిలోనూ ఉర్గీధ చేత లయాన్ని పొందుతుంది.”

ఉపస్తి ఆనాటి యజ్ఞశాలలో సామవేదానుసారంగా ఉద్గీధ గానం చేశాడు.

భృగువు

ఈ గాధ తైత్తికయోపనిషత్‌ భృగువల్లి అన్న ఖండంలో ఉంది.

వారుణియైన భృగువు సమస్త విద్యల్నీ, సాంగోపాంగంగా గురుకుల వాసంలో అధ్యయనం చేసి, ప్రసిద్ధుడై తన ఇంటికి తరిగి వచ్చాడు. తండ్రి వరుణుడు పుత్రుని చూసి సంతోషించాడు. బృగువుకు శాస్ర్రాధ్యయన ్రజ్ఞ వల్ల ఏ తృప్తీ లేకపోయింది. అంతర్మధనం ఆరంభమైంది. బ్రహ్మ వివేచన చేయాలన్న కాంక్ష కలిగింది. తనకుగా తానాలోచిస్తే ఏ దారీ దొరకటం లేదు. దారి దొరకనిదే ప్రస్తానం చేయటం వ్యర్థం. ఇలాంటి మధనలో ఎన్నో రోజులు గడిచిపోయాయి. చివరికి తండ్రియైన వరుణదేవుని సమీపించి, తన ప్రార్ధనను విన్నవించుకొన్నాడు భృగువు.

“తండ్రీ, బ్రహ్మవేత్తను కాగోరి మిమ్మాశ్రయిస్తున్నాను ఇప్పటికి తెలిసిన దాని వలన, నాకు మార్గం సృష్టం కాలేదు. ఆ బ్రహ్మపధాన్ని సాధించే సాధన ఎలా కలుగుతుందో ఆ ఉత్కృష్ట పరమార్శాన్ని నాకు ఉపదేశించండి” అన్నాడు భృగువు (అదీహిభగవనో బ్రహ్మ అని).

అప్పుడు వరుణుడు బ్రహ్మోపలన్టికి అనేక మార్గాలుపదేశించి, చివరికి ఇలా అన్నాడు. “అన్నం, ప్రాణం, చక్తుః, శ్రోతం, మనోవాచమ్‌ - ఇవన్నీ బ్రహ్మని చేశే ద్వారాలు. నీ తపస్సుచేత నీ విజ్ఞానాన్ని, అనుభూతిగా పొందు. అందులో మళ్లీ ఏవైనా సందేహాలు వస్తే మళ్లీ పరిప్రశ్నతో మమ్ము సేవించి తెలుసుకో!”

“ధన్యోస్మి అంటూ భృగువు తపస్సుకై వెళ్ళిపోయాడు. కొద్దిరోజుల్లో మళ్ళీ తిరిగివచ్చాడు. “అసలింతకీ బ్రహ్మ విచారం చేయటానికి ఎలా మొదలు పెట్టాలి?” అని తండ్రిని వ్రల్నించాడు భృగువు.

“చూశావా? నీ శాన్తం చెప్పిన దారిని నీవు ఎక్కువ దూరం వెళ్ళలేక

12 వరంవరా పోయావు మళ్ళీ సందేహంలో పడ్డావు శక్తి తపన్ఫులో ఉండి శాస్రం ఆ తవన్నుకి వ్యాఖ్యానం దేనినించీ సర్వజీవులూ సముత్పన్నమయి, పెరిగి, మళ్ళీ చేనిలోకి తరిగి దైవే?స్తాయో అదియే బ్రహ్మమని తెలునుకో డాన్ని తెలియటానికి తపస్సు చెయ్య” అంటూ బ్రహ్మ లక్షణాన్ని తటస్టంగా దెప్పి పంపాడు వరుణుడు ళా జా

తరువాత భృగువు దీర్తతపస్సు చేశాడు తనంతతానే తెలుసుకోవాలి కాబట్టి తపస్సు అంచే ఉపవానమని భావించాడు బా కృశంచిపోయాడు ఆ ప్రయత్నంలో అతను కృతకృత్యుడు కాలేదు. బ్రహ్మసంగతి దేవుడెరుగు ప్రాణం నిలుపుకోవాలి అని అన్నం తిన్నాడు శరీరమూ, మనస్సూ క్షేమంగా ఉన్నాయి. అప్పుడు భృగువు అన్నమే బ్రహ్మ అన్న నిర్ణయానికి వచ్చాడు అలోచిస్తే లన్నం కూడా నశ్వరమే కదా. బ్రహ్మ నశించనిది కదా? అన్న సందేహం పాడసూపింది

మళ్ళీ తండ్రియైన వరుణుని దగ్గరకు వెళ్ళాడు భృగువు. తన సండేహాన్ని వివరించి చెప్పి మళ్ళీ బ్రహ్మ అంటే ఏమిటో చెపమన్నాకు

స. ర. ఈర

'తపస్సే బ్రహ్మ అదే సాధనం దానితోనే విచారించు' అని చెప్పాడు.

ఈసారి భృగువు మళ్లీ తపస్సు ప్రారంభించాడు ఈసారి ప్రాణాయామాన్ని సాధనంగా స్వీకరించాడు. కొంత పురోగతిని సాధించాడు. తద్విజిజ్ఞాసన్య' అన్న తండ్రి మాటల్ని గుడ్డు తెచ్చుకొని, మళ్ళీ ఆలోచించాడు, ఈసారి ప్రాణమే బ్రహ్మ 'ప్రాఎముచేతనే సర్వజీవులూ జీవిస్తున్నాయి. దానివల్డనే అభివృద్దిని పాండు తున్నాయి దానిలోనే లీనమవుతున్నాయి అని తెలుసుకొన్నాము అయినా ప్రాణం కూడా చివరికి నశించే న్వభావం కలది కాబట్టి దాన్ని బ్రహ్మ అనటం కూడడేమోనని ఎటూ తేల్చుకోలేక తిరిగి తండ్రీ అయిన వరుణుని దగ్గరకే వెళాడు

భా

యము వరుణుడు “తపసే, బహిః” గావిశ్‌ వారించమని

తై 0 ఆముడు ఎన్స ట్రబ్మా దాం (బ్రా ్కని విచారించమ పుత్రునికి ఆనతిచ్చాడు

తిరిని తపన్ను ప్రారంభించాడు భృకువు మనోవృత్తిని నిరోధించి కొంత అనుభూతిని పాండదాడు అప్పుడు భృగువు తన మధస్సుతో ఆలోచించి మన్నే చహ్మ లవ్‌ నిలిచినచోటే బ్రహ్మ అని తీర్మానించాడు మళ్ళీ విజబ్దానన్వ అని సంది చెప్పిన వచనం గుర్తుకొచ్చింది. మనను చేతనే సమస్త భూతకోటి అడుతోంది పెరుగుతోంది మళ్ళీ అందులొనే లయిస్తోంది అయితె మనను

లనంచము వ 13 కూడా నించే న్వభావం కలదే మరి లది బ్రవ్మమెలా అవుతుంది అన్న ప్రష్న ఉకయింది మళ్ళీ తంద్రి అయిన వరుణుడి దగ్గరకు వెళ్ళాడు మళ్ళీ ఆయన తవస్సే బ్రహ్మ దానితోనే తెలుసుకో అన్నాడు

భృగువు పట్టు వదలకుండా మళ్ళీ తపస్సు మొదలెట్టాడు ఊసారి జ్ఞాన మధనం తపన్సుగా పెట్టుకొన్నాడు ఆ మార్గంలో చాలా దూరం వెళ్ళినట్లు భ్రమ కలిగింది అతనికి అప్పుడు 'ఎజ్ఞానమే బ్రహ్మ విజ్ఞానము నుండియే నర్వధూతములూ ఉత్పన్నమవుతున్నాయి పెరుగుతున్నాయి. మళ్ళీ అందులోనే లయిస్తున్నాయి' అన్న భావన బ్రహ్మగా గోచరించింది అట్టి విజ్ఞానము కూడా బ్రహ్మని నిర్యచించలేకపోతోండని అతని జ్ఞానమే అతనికి చెప్పింది మళ్ళీ తండ్రి అయిన వరుణుని దగ్గరకు వచ్చాడు ఆయన మళ్ళీ “తపస్సే బ్రహ్మ ఆది చేసి తెలుసుకో పొమ్మన్నాడు

భృగువు పున ప్రారంభం చేశాడు తన తపస్సుని కొన్నాళ్ళు గడిచాయి ఈసారి ఆనందమార్గము అనే జ్యోతిష్మతీ విద్యని అంతర, బహిర్యాగాల కంటె భిన్నంగా రహో యాగక్రమంతో ప్రస్తానం చేశాడు. కొన్నేళ్లు గడివాయి. సందేహాలు ఇష్టుడతనిని బాధించటం లేదు తెలుసుకోవాలన్న ఇచ్చ మరణించింది దాంతోపాటు సందేహాలు కూడా అంతరించిపోయాయి. ఏదో తెలియవలసిన అవసరంలేని ఆనందం అతనికి ప్రాప్తించింది అప్పుడు భృగువు తనకుతానే తిరుగులేని నిర్ణయానికి వచ్చాడు ఆనందమే బ్రహ్మ అనందంనించే సమస్త ప్రషంచమూ జన్న్మిస్తోంది వర్థమానం అవుతోంది మళ్ళీ ఆనండధామం పే సర్వసృష్టి లయిస్తోంది ఆనందం అనశ్వరం కాబట్టి ఆనందమే బహ్మ

“అనందోబ్రహ్మేతి వ్యజానాత్‌ అని శాసించాడు ఈసారి తన తండ్రి దపష్షరకు వెళ్ల అవసరం లేకపోయింది ఎప్పుడు వెళ్లినా తపస్సే బ్రహ్మ విజిజ్ఞాసస్వ, తపోఒహ్మ లని చెప్పిన మాటల్లోని యథార్థం అతనికి స్వానుభూత్యేక రూపంగా భాసించింది

అ భృగువు చేసిన తపన్సు వల్ల పిండితార్టం మానవజాతికి ఎంతైనా ఉపకరించింది తవస్వికి ముందు గోదరించేది అన్నమయ కోశం ఆపైన ప్రాట మయకోళం ఆ తరువాత మనోమయ కోశం అటుపైన విజ్ఞానమయ కోశం అన్నించకంచే ఉపరి ఆనందమయకోశం 1 అప్పటికి తేలిన పిండితార్హం అంత

శత వరంవరా వరకే ఆపైన ఆనందానికి కూడా స్మృతి, విస్బృతి ఉన్నాయి సహస్రారానికే అది పరిమితం. విశ్వబీజం జ్యోతిర్మయ కోశం. ఆరవ సోపానము జ్యోతిర్మయకోశము అన్న తపో విధానాన్ని, క్రియా యోగి ఒక్కడే అందుకోగలడని నిరూపించిన పరంపరా మహనీయులలో ఈ యుగంలో మహావతార బాబాజీ ముఖ్యులు. ఆ జగద్గురువు ఉపనిషదతీత పరబ్రహ్మాన్ని స్వానుభూత్యేక రూపంగా చేయటానికి లోకానికి పునరుద్ధరించి, ఇచ్చిన కానుకయే క్రియా యోగము

ఉమా ప్రాదుర్ధావం పూర్వం దేవాసుర సంగ్రామం జరిగింది. లోకనంగ్రహం పరిధర్మ సంగ్రహం కోసం, బ్రాహ్మశక్తి దేవతలకు, అసురులపై విజయాన్ని ప్రసాదించింది. ఆ యుద్ధంలో దనుజులు ఘోర పరాజయాన్ని పొందారు. ఎంతోమంది నిహతులై నారు దేవతలు ఎంతో గర్వాన్ని, ఆనందాన్ని పొందారు. అది ఇంద్రసభ. అష్ట దిక్పాలకులు, సామంత దండనాధులు, విజయగర్వంతో తమలో తాము ఆనందిస్తూ మర్యాదకోసం, ఈ గొప్పతనమంతా ఇండ్రునిదేనని తేల్చారు. ఇంద్రుడు కూడా ఇది నిజమేనని ఆనందించి గర్వించాడు. గెలుపు జీవికి అహంకారాన్ని ఇస్తుంది. దేవతలు కూడా ఈ సంస్కారాన్ని అధిగమించలేకపోయారు. బ్రహ్మ జగత్‌ స్థితిని రక్షించటానికి, తన అజ్జకు బద్దులై మసలే దేపతలకు విజయం ప్రసాదించాడు అసురులపైన. అంటే బ్రహ్మ యొక్క సంకల్పబలం చేత దేవతలకు విజయమనే నిమిత్తం లభించింది. ఈ విషయం అందరూ మర్చిపోయారు. తమకు లభించిన మహత్తు, తమ బాహుబల సంపత్తిపైననే ఆధారితమైందన్న అహంకారపూరిత భ్రమని పొందారు దేవతలు. యజ్ఞాది లోక కళ్యాణ కార్యక్రమాలకు విఘ్నాన్ని కల్పించే రాక్ససులపైన గెలుపును సాధించిన కారణం చేత దేవతల సంఖ్యాబలం, అభివృద్ది ఎంతో పెరిగింది. ఏది బ్రహ్మ యొక్క మహిమతో సాధ్యమైందో దాన్ని గమనించక, అదంతా తమ ప్రతిభా శౌర్య హేతువుగానే వచ్చిందన్న అహంకారంతో దేవతాగణం అంతా ప్రమత్తులయి ఉన్నారు అక్కడితో ఆ అసురగణాల్ని దూషించసాగారు. కారణం లేకుండా ఓడిపోయి పరాభవించబడి క్రుంగిపోయిన శత్రువును పరోక్షంగా నిందించటం

16 వరంవరా అతి నీచం ప్రత్యక్షంగా కూడా దాసోహమన్నవారిని, క్షమించి వదలివేయటం మహాపురుష లక్షణం నిజానికి దేవతల కళ్యాణానికి విజయానికి కారణం, పరమాత్మశక్తి ఈ విషయాన్ని పరికించలేని దేవతలు, తమనే ఉదాత్తంగా చిత్రించుకొని మురిసిపోతున్నారు. ఈశ్వరశక్తిని విస్మరించి, తమ అకార విశేషాన్నే సర్వశక్తి సమన్వితంగా వూహించుకొని, పరస్పరం ప్రస్తుతించుకొనసాగారు అహంకారానికి అంతులేకపోయింది. చిత్యావధులు దాటిన అహంకారం, జీవిని అంధకూపంలో పడతోస్తుంది.

ఇలాంటి స్థితిలో దేవతల ఎట్టఎదుట ఒక సర్వాతీత శక్తి గోచరించింది. అది బ్రహ్మాండంగా కనిపించింది. దాన్ని దేవతలు ఇది, అది అని తేల్చుకోలేక గ్రుడ్గప్పగించి, చూస్తున్నారు అది మహేశ్వర మాయాశక్తిగా ప్రకటితమైంది. దాన్ని వారు భ్రమపడి ఒక యక్షుడు, అతి మహిమాన్వితుడని భావించారు. ఆ పరమాత్మశక్తిని తిలకించి, దేవతలు ఎంతో భయాన్ని, విస్మయాన్ని పొందారు. ఇచ్చ్భామాత్రంగా ఎక్కడికైన పోగల సర్వజ్ఞ కల్పుడైన జాతవేదుడైన అగ్నిని వారంతా ప్రార్థించారు.

“ఓ జాతవేదా! మన ఎదుట బ్రహ్మాండావరణంగా వ్యాపించిన ఈ మహానాయకుడెవరో, వారి రాకకు హేతువేమిటో విచారించి రండి” అని.

“తధాస్తు” అని అగ్ని వెళ్ళాడు. సర్వజ్ఞగర్వంతో, సర్వభక్షక ప్రతిభాహం కారంతో.

అగ్ని యక్తుని చూసి “అయ్యా! తమరెవర”ని అడిగాడు. ఆ వాగతీత మహస్సు అగ్నిని చూసి “నీవెవరు?” అని ఎదురు ప్రశ్చ వేసింది

“నేను సర్వ్యదాహకశక్తి సంపన్నుడైన అగ్నిని”

“సరే మంచిది ఇటురా!” అని పిలిచాడు యక్షనామక శక్తిరూపుడు. ఆ మహస్సు ముందు భయమంటూ ఎరుగని అగ్ని వణుకుతూ నిలిచాడు

ఆ మహత్‌ శక్తి మళ్లీ గద్దించి అడిగింది 'నీవెవరవు?' అని.

“నేను మహాగ్నిని. నా పేరు జాతవేదుడని కూడా సృష్టిలో ప్రసిద్ధి ఉంది" ఇలా స్వోత్కర్షగ్గా జవాబిచ్చాడు అగ్ని.

యక్షనామక మహస్సు మళ్లీ అడిగింది “ఓహో! అంత ప్రసిద్ధుడవా?”

“అంతేకాదు. నేను సర్వభక్షకుణ్ణి దేవతలకందరికీ, నా వల్లనే హవిర్భా

ఆనంచథున 17 గాలు క్రమంగా అందుతాయి అందుచేత అగ్నిధట్టారకనామం కూడా నాయందు సార్థకమైంది “అగ్నిముఖావైదేవాః అన్న కారణంచేత దేవతలకందరికీ, వారి ప్రశస్తికి నేనే దిక్కు” అన్నాడు అగ్ని

యక్షనామక పరబ్రహ్మం ఇలా అడిగింది. “ఇన్ని ప్రసిద్ధ గుణాలున్న నీవు గొప్పవాడినని భావించే అహంకారం, ఇతరుల ప్రశంసల వల్ల వచ్చిందా? లేక నీ అంత నీకే ఈ గుణం ప్రాప్తించిందా?”

“నాలో లేని శక్తిని ఇతరులు ఎలా గమనించగలరు? కాబట్టి నాలో ఉన్న శక్తి సామర్థ్యాలను ఇతరులు గమనించి పాగడినప్పుడు నిజమే కదా అని నేను భావించటంలో తప్పేముంది?” అన్నాడు అగ్ని

“సతే మరి నీ శక్తిని గూర్చి పూర్తిగా చెప్పావు కాదు” అన్నాడు యక్షుడు

“పంచభూతాల్లో ఏ వస్తువునైనా నేను దహించగలను” అన్నాడు అగ్ని.

అప్పుడు యక్షనామక మహస్సు, అగ్ని ఎదుట ఓ గడ్డిపరకని పడవేసింది “దీన్ని దహించు” అని ఆజ్ఞాపించటం జరిగింది.

అగ్ని, ఆ గడ్డిపరక దగ్గరకు వెళ్ళాడు. తన శక్తియుక్తుల్ని సర్వం ఉపయో గించి, దహించటానికి ప్రయత్నించాడు ఎంతగా తంటాలు పడినా గడ్జిపరకని కాల్చ్బలేకపోయాడు సిగ్గుతో తలవంచి ఇంద్ర సన్నిధానానికి తిరిగి వెళ్తున్నాడు.

అగ్నిని పిలిచాడు యక్షుడు. 'ఏమిటలా పరుగెత్తుకుపోతున్నావు ఈ గడ్డిపరకనే కాల్బలేని నీవు మహాశక్తి సంపన్నుడవని విర్రవీగుతున్నావు. ఆడినమాట తప్పావు కాబట్టి ఇకనైనా నీ అహంకారాన్ని ఇక్కడ వదలివెళ్ళు. ఇకపై మరెప్పుడూ నీ గురించిన గొప్పలు చెప్పుకోకు” అంటూ మందలించాడు. అగ్ని యొక్క శక్తి అదృళ్యమైపోయింది. మరుక్షణంలో సిగ్గుతో తలవంచి అగ్ని భట్టారకుడు దేవతలపైపు పయనిర్హచాడు.

ఇంద్రాదులకు మతిభ్రమణం జరిగినంతపని అయింది. ఎన్నో ప్రశ్చలు వేశారు అగ్నిని. చెప్పేందుకు సిగ్గు తప్ప అహం మిగలని అగ్ని మాట్టాడక నిల బడ్డాడు. అతి బలవంతం పైన యిలా చెప్పాడు అగ్ని. “ఈ యక్తుడెవరో, ఎక్కడి వాడో, ఏమి పేరో, ఆకార విశేషాలేమిటో తెలుసుకోవాలని నేను చేసిన సర్వ ప్రయత్నాలూ వృధా అయినాయి నా ప్రజ్ఞా, అహం రెండూ సిగ్గుగా మారి పోయాయి నా బలవీర్య సంపద యావత్తూ, భ్రష్టమై, నష్టమైపోయింది ఆ

18 వళంవరా యక్షుడు అసామాన్యుడు ఇంతకన్నా ఎక్కువ చెప్పలేను ” వాయుపరీక్ష

తదనంతరం, ఇంద్రునిచే ఆజ్టాపెతుచై వాయువు ఆ యక్రనామక మహ స్యును గూర్చి తెలుసుకోవటానికి వెళ్ళాడు

యక్షుడు మళ్లీ ప్రశ్నించాడు వాయువుని నీవెవరవు? అని

“నేను వాయువును. నాకే మాతరిశ్వా అనే వ్రముఖ నాము కూడా ఉంది”

“మరి నీలోని సామర్భ్యాలేమిటి?'" అన్నాడు యక్షుడు.

“సృష్టిలోని ఎంతటి సంపన్నమైన వస్తువునైనా ప్రభంజనం చేయగలను సర్వం నా అధీనమే” అన్నాడు వాయువు.

“సరే ఈ తృణశకలాన్ని నీ గుప్పెట్లో పెట్టు దీన్ని గ్రహణం చేయి” వాయువు తృణ సమీపానికి వెళ్లాడు తన శక్తినీ, వేగాన్ని ప్రయోగించి గడ్జిపరకని పట్టుకోవటానికి ఎంతగానో తంటాలు పడ్డాడు. ఎంత శ్రమించినా కృతకృత్యుడు కాలేకపోయాడు. తన బలాన్నీ, గర్వాన్నీ పోగొట్టుకొని వాయుదేవుడు ఇంద్రుని దగ్గరకి తిరిగి వచ్చాడు.

“వ్రభూ! ఆ యక్తుడెవరో నాకు బోధపడలేదు అదృశ్యమైన ఏదో శక్తి, భువనవ్యాప్తంగా ఉన్నట్టుంది. మన శక్తులేవీ దాని ముందు పనికిరావు వట్టి వృధా” అన్నాడు.

దేవతలందరూ తమ శక్తిపైన నమ్మకంపోయినవారై చివరకు తమ ప్రభువైన ఇంద్రుని ఇలా ప్రార్ధించారు “ప్రభూ! మీరే స్వయంగా వెళ్లి ఆ శక్రియొక్క శక్తి సామర్థ్యాలు, పుట్టు పూర్వోత్తరాలూ విచారించి రండి” అని

తీరా ఇండ్రుడక్కడకు వెళ్లేసరికి, ఆ యక్షనామక మహస్సు మాయమై పోయింది.

ఇంద్రుడు మతిపోయినట్లు అక్కడే నిలిచి ఉన్నాడు.

ఆ యక్షనామక మహస్సు అశరీరవాణియై, ఇంద్రుని మళ్ళీ వెనకటి ప్రశ్నలు వేసింది. ఫలితం కూడా తద్భిన్నంగా లేదు ఇంద్రుడు కూడ తన బల గర్వం, వజ్రాయుధం మొక్కవోగా నిశ్చేష్టునిరీతిగా నిలిచి ఉన్నాడు. ఇంద్రుడు ఆకాశంలో అన్నివైపులా చూశాడు ఓ రెండు క్షణాలు అంతా నర్వశూన్యంగా

ఆనంచమున 19 భాసించింది. ఇంద్రుడు హతాపుకైనట్లు అటే చూస్తున్నాము. కన్నులు తెరచి ఉన్నా అతనివమీ కన్చించటంలేదు ఇంద్రుని మేధస్సుకు ఇదేమిటో ఆంతువిట్టని గడ్డు ప్రల్దేగా తయారయింది

ఇంతలో అంతకుమునుపు యక్షనామక మహస్ను ప్రాదుర్భావం జరిగిన ఆకాళస్థానంలోనే మరల ఒక వినూత్త కాంతిపుంజం రూపు దిద్దుకోసాగింది ఈ దృశ్యాన్ని ఇఎడుదూ, మిగిలిన దేవతా సమూహమూ అందరూ చూశారు

వారి కళ్ళ ఎమటనే బహు శోభాయమానమైన ఒక దివ్య సుందరమూర్తి ప్రాదుర్భవించింది ఆమెయే ఉమ ఆమెయే హైమవతి

ఆమి కనత్కనకపుంజాభామూర్తి సర్వాంగి సొందర్యకీర్తి సర్వాభర ఇ భూషిత జగజ్జనని శ్రీ త్రిపురా మహేశ్వరి రూపిణియైన బ్రహ్మవిద్య

ఆ మాత్ళ మహన్సుకు ఇంద్రుడు దవ్రణతులాచరించి “తల్లీ ! ఆ యక్షుదెవరు? దయతో ఎరుగ చెప్పు" అన్నాడు.

అమ్టాడు ఉమారూప బ్రహ్మ విద్యామాతేశ్వరి, సానుకంపామృత వీక్షవా లతో ఇంద్రుని చూసి “అతడే బ్రహ్మ ఆ యక్షుడే బ్రహ్మ నీవా బ్రహ్మ పరముని దయావీకభాల చేగనే, అసుర విజయాన్ని పాందగలిగావు ఇదంతా నీ గొప్పతన మని అహంకారాన్ని పాండటం కేవలం భ్రమ. మీరంతా ప్రజ్ఞావాదం పేరుతో, మూలకారణ బ్రహ్మాన్ని విన్మరించి అహంతో కనులు మూసుకొని ప్రవర్తించారు ధర్మాన్ని రక్షిచటానికి నియుక్తులైన మీవే అధర్మాచరణ గావించారు ఇకనైనా యీ సర్వసృష్టి, ఎవరి మహిమాశక్తి చేత ప్రవర్థమానం అవుతోందో అదే బ్రహ్మ పదార్హమని జ్ఞప్తి పెట్టుకోండి” అని మందలించింది

ఇంద్రాది, దిక్సాలకగ్రేష్టులూ, నర్వదేవతా బృందమూ అంజలిఐడ్డులై జగదీశ్వరికి నమస్కరించారు

చార్వాకుడు

చొర్వాకుడు నాస్తికదర్శన వాదుల్లో పేరెన్నికగన్నవాడు. షడ్డర్శనాలలో సాంఖ్య దర్శనానికి ఓ ప్రత్యేకత ఉన్నది ఒక రకంగా నేటి శాస్త్రీయ దృక్పథానికి సాంఖ్యమే పునాది. అందులో కపిలుని పేర చెల్లుబడి అయ్యే సాంఖ్యం ఒకటి చార్వాకాదులు అదే సాంఖ్యాన్ని ప్రత్యక్ష ప్రమాణం పైన ఆధారితం చేసి కనిపించి, లేదా నిరూపించగల నత్యానికి మాత్రమే అందులో చోటు కల్పించిన తీవ్రవాదులు.

చార్వాకుని విజ్ఞానం అపారమైనది ఆయన వాదనా పటిమ, హేతువాద దృష్టి నిరుపమానమైనది.

ఇప్పుడు చెప్పబోయే కధ ఆయన జీవితంలో జరిగింది.

ఒకనాడు చార్వాకమహర్షి తన ధర్మపత్నితో కలిసి ఎక్కడికో దేశాంతర ప్రయాణం చేస్తున్నాడు. ఎన్నో నెలలు గడిచిపోయాయి. ఒకనాడొక అరణ్య ప్రదేశంలో వెళుతున్నాడు. తన పతితో ఏదో విజ్ఞాన విషయాన్ని గూర్చి చర్చిస్తు న్నాడు చార్వాకుడు. ప్రసంగం, మార్గాయాసాన్ని ఇట్టే మరచిపోయేంత మధుర తరంగా ఉంది. అరణ్యంలో అలా వెళుతూ ఉంటే, దారి కూడా కన్చించనంతటి స్థితి ఏర్పడింది. ఇలా నడుస్తూ ఉంటే, ఇంతలో అల్లంత దూరాన అరణ్యవాసులు కాగడాలతోను, విల్ణంబులతోను, బరిసెలు, గొడ్డళ్లు కత్తులు ఇలా ఎవరికి స్వాధీ నంలో ఏ ఆయుధం ఉంటే అదల్తా చేతిలో ధరించి, తప్పెట్లు తాళాలు ఫెళఫెళా అరుపులతో ఒక సింహాన్ని తరుముకొస్తున్నారు ఆ సింహం తమవైపే పరుగెత్తుకొని వస్తున్నట్టు చార్వాక దంపతులు గమనించారు ఆలస్యం చేస్తే ఆ సింహం తమపై పడవచ్చు ఎవరినో ఒకరిని చంపవచ్చు ఈ అపాయం నించీ తమను తాము రక్షించుకోవటం కోసం, చార్వాకుడు ముందుగా తన భార్యను చెట్టు

ఆనంచతున 21 నెక్కించాడు ఆ తరువాత తానూ ఎక్కాడు సింహానికి అందనంత ఎత్తుగా చెట్టుపై కొమ్మల్లో ఇద్దరూ కూర్చున్నారు అక్కడి నించీ క్రింద జరిగే దృశ్యాన్ని కుతూహలంగా తిలకిస్తున్నారు కిరాతకులు, సింహాన్ని ఎలాగైనా చంపి వేయాలన్న ఉత్సాహంతో అర్ధచంద్రాకారంలో ముట్టడి ప్రారంభించారు. సింహం ఎదురు తిరగతేనంతమంది దాని వెనకపడ్డారు పరాక్రమం చూపించే తావు కాదని సింహం ముందు ముందుకు పరుగు తీస్తోంది. కిరాతకుల కోలాహలం మరీ మరీ అధికమైపోతోంది. సింహం పరుగెత్తి, పరుగెత్తి అలసిపోయింది కిరాతకులు చంపకముందే దాని శ్వాస ఆగిపోయేంత శ్రమతో, ప్రాణం తీపి కనుక, చివరి బలాన్ని కూడదీసుకొని ఎలాగో ముందుకే ఉరుకుతోంది ఇంకా కొద్దిక్షణాల్లో సింహాన్ని తాము హతం చేయగలమన్నంత దగ్గరగా వచ్చారు కీరాతకులు సింహం తన చివరి ప్రయత్నంగా ఒక్క దూకుడూకి, ఓ కొండ గుహలోకి దూరిపోయింది. దూరంగా పాదలవెనుక్క చెట్ల గుబురుల నీడల్లో మాటువేసి కూర్చున్నారు బహుజాగరూకులైన కిరారకులు. చెట్టుపైన కూర్చొన్న చార్వాక దంపతులు కూడా ప్రాణాలు గుప్పెట్లో పెట్టుకొని అలాగే కూర్చున్నారు. ఒక జాము గడిచిపోయింది. ఎక్కడో లోపలి గుహలో పిల్లలకు పాలు ఇస్తూన్న బాలెంత ఆడుసింగం. క్రోధా రుణ నేత్రాలతో బయటికి వచ్చింది. ఇందాక లోపలికి పోయిన మగసింహం లోపతే దాగికొని ఉంది ఆడుసింగం గాండ్రుమని అరుస్తోంది.

ఇంతలో కిరాత నాయకుడు తన అనుయాయులకు సంజ్ఞ చేశాడు సింగాన్ని హతమార్చండని వాళ్ళంతా తలొక బాణమూ వేశారు. నిండు చూలాలు, నిరపరాధి అయిన సింగం, నిన్సహాయంగా గుహవైపు చూస్తూ ప్రాణాలు వదిలింది. నిజానికి లప్పుడయినా ప్రతీకారం తీర్చుకోవటం కోసం మగసింహం బయటికి వసే దాన్ని కూడా వధిద్దామని కిరాతకులు కొంతసేపు వేచి ఉన్నారు. ఎక్కడా మగసింహం బయటకు రాలేదు. ఇంతలో సింహపు పిల్లలు తల్లిని వెదుకుతూ బయటికి వచ్చాయి. సగము తెరచీ తెరవని కన్నుల పసికూనలు తల్లిని నెత్తురు మడుగులో చూశాయి. అయినా అది ఇంకా బ్రతికే ఉందని, నిద్రపోతోందని భావించి సింహపు కూనలు అమాయకంగా పాదుగులో తలలు దూర్చి పాలుతాగే ప్రయత్పంలో ఉన్నాయి అయినా మగసింహం బయటకు రాలేదు కొద్దిసేపు ఈ దృశ్యాన్ని చూస్తిన్త వివాత న్యోయన్హుమ్మోమారుమట లేకుండా

శ = త . షె జ

22 వరంవరా చేతి సంజ్ఞతో తిరిగి పోడాం పదండి అన్నాడు వాళ్ళంతా నిళ్శబ్దంగా తిరిగి వెళ్ళిపోయారు చెట్టు పైన డాగికొన్న చార్వాక దంపతులు ఈ దృశ్యాన్ని విపాదవదనాలతో

చూస్తూ ఉన్నారు. చార్వాకుడు భావయుక్తంగా తన పత్ని ముఖంలోకి చూశాడు.

అప్పుడామె అన్నది “మహర్షీ! తాము తరుముకొని వన్చిన మగస్‌ంహం గుహలో

దూరి ప్రాణాలు దక్కించుకొన్నది ఇంతకి ఇంత క్రోధంతో రేపు కిరాతుల గూడెంపై

పొంచి ఉండి ఎవర్నో కొండరినైనా చంపటం ఖాయం అంటే రెచ్చిపోయిన

సింహం మరింత ప్రమాదకరమైనది. అలాంటి సింహాన్ని దాని దారిని దానిని

వదిలేసి, వచ్చి బాలెంత అయిన అడు సింహాన్ని చంచటంలో ఏమి

న్యాయముంది? ధర్మం అసలే లేదు మగసింహాన్ని అలా ఎందుకు వదిలే

శారు. తమలో కొందరికి మృత్యువును ఎందుకు ఆహ్వానించుకొన్నారు. ఆ కిరాత నాయకుడు పరమ మూర్భుడైనా అయి ఉండాలి, లేదా పరమ ప్రజ్ఞావంతుడన్నా అయి ఉండాలి.”

అప్పుడు చార్వాక మహర్షి ఇలా చెప్పాడు “ఆ కిరాత నాయకుడు

గొప్ప ప్రజ్ఞాశాలి. మగ సింహాన్ని వాళ్ళు చంపివేయగలిగినట్టయితే అసలీ అనుమానమే వచ్చి ఉండేది కాదు ఆడది, మగవాని జీవితంలో, 3వలం అర్ధాంగి మాత్రమే కాదు. సరిగ్గా అర్థం చేసుకొంటే నిండు జీవితానికి సాఫల్యమూ, సార్థక్యమూ కూడా ఆడదియే. భార్య పోయిన తర్వాత దిగులుతో అలాంటి భర్త ఎక్కువ కాలం జీవించడు, పత్నిపోయిన మగవాడు అర్ధమృతుడు. అతని మనన్సు మిగిలిన నగాన్నీ త్వరలోనే మింగుతుంది. ఇది నృష్టి రహన్యం. మగవాడు ఒకవేళ గతించినా ఆడది తన బిడ్డల్ని చూసుకొని దు ఖాన్ని విస్మరించగలదు. మగవాడలా చేయలేడు భరించలేని ఒంటరితనంతో బాధపడి మరణిస్తాడు. ఆడ సింహాన్ని చంపారు కనక మగసింహాన్ని నైతికంగా చంపినట్లే అందుకే కిరాత నాయకుడలా తనవారిని తిరిగి పోదామని తీసుకొని వెళ్లాడు"

రైక్వుని పరాదృష్టి

జౌనుప్రతి అనే ఒక మహా ప్రభువుండేవాడు. ఎప్పుడో బహు పూర్వ కాలంలో మహావృష సామ్రాజ్యాన్ని ఏకచ్ళత్రాధిపత్యంతో పరపాలించేవాడు. అతడు బహు కరుణాశాలి అని పేరు పొందాడు. ప్రజల్ని కన్నబిడ్డలుగా చూచు కొనేవాడు. దొనధర్మాలు చేయటంలో అతనికి అతనే సాటి అన్న అఖండకీర్తిని కూడా ఆర్జించాడు. ఎన్నో అన్నదాన సత్రాలని, జలకేంద్రాలని తన సామాజ్యంలో స్థాపించి, ఎంతో సేవ చేశాడు. ప్రజలచేత వేనోళ్ళ కొనియాడబడింది అతని దాతృత్వం.

ఎవరికైనా ఎప్పుడో ఒకప్పుడు కించిత్తు గర్వం రావటం, సృష్టిలోని మాయా స్వరూపం. పరమేశ్వర ప్రదత్తమైన ఒక్క జీవితకాలంలో, ఇంతమందిని ఆదరించగలిగాననే భావం జానుతశ్రుతి మహారాజుకు కూడా కొన్నాళ్ళకు కలిగింది. తన పుణ్య సంచయాన్ని పెంచుకోవడానికి తన సంపదలను వెచ్చించి, ఎన్నో యజ్ఞ యాగాదుల్ని కూడా ఆచరించాడు. తన మనస్శృప్తి కోసం చేయవలసిదంతా చేశాడు గర్వం లేదా అహం అనేది మనిషిలో చావనంత కాలం అతనికి నిజమైన శాంతి ఎప్పుడూ దొరకడు ఈ మాత్రం నిజాన్ని అతని కెవ్వరూ చెప్పడానికి సాహసించలేదు. జ్ఞానులలో చాలామంది ప్రభువు కరుణకు, గౌరవానికి, గురుత్వానికి పాత్రులు కావాలన్న వాంఛతో ఉంటారు. నిజాన్ని నిర్భయంగా చెప్పగల ధీరులు మానవమాత్రుల్ని ఎవ్వరినీ ఆశ్రయించరు. పరమపద సోపానం చేరుకోవడానికి, ఆత్మ ప్రస్థానంలో అనుభూతి మార్గంలో బ్రహ్మనిష్టులై ఉంటారు. అట్టివారిని జిజ్ఞానులైనవారు తమ లాభం కోసం వెదికి పట్టుకోవాలి. వారెవర్షీ వెతుక్కుంటూ రారు. వారికంత తీరిక ఉండడు. గురుత్వ వాంఛని కూడా జయించిన మహనీయుడే నిజమైన బ్రహ్మవేత్త అట్టివారు లౌకికమైన ధనలాభాన్ని

రడీ వళంవరౌ కాని, జ్ఞానలాభాన్ని కాని ఆశ్రయించరు 'నరత్నమన్విష్యతి, మృగ్యతేహితత్‌ జానుక్రుతి మహారాజు తన గొప్పతనాన్ని, తన దానగరిమతో కొలుచుకొని, ద్రశంసా వాక్యాలతో ఆత్మతృష్తిని పంచుకొని జీవిస్తున్నాడు ఒకనాటి సాయంవేళ, తన (ప్రాసాదోపరిభాగంపై విశ్రాంతి తీసుకొంటు న్నాడు జానుశ్రుతి అలా అలా ఆలోచిస్తూ ఎందుకో ఆకాశంవైపు చూశాడు ఓ రెండు హంసలు రెక్కలాడిస్తూ అనంతాకాశంలో విహరిస్తూ, ఎక్కడో ఉన్న తమ గూటివైపు ఆనందంగా ఎగిరిపోతున్నాయి ఆ హంసలు రెండూ హాసోల్లాసాల తేలియాడుతూ, తమలో తాము సంభాషించుకొంటూ వెళ్ళిపోతున్నాయి. ఆ హంనల జంట మాట్లాడుకొనే మాటల్ని రాజు వినటం తటస్థించింది రాజహంన తన వత్షితో ఇలా అంది “ఓ దేవీ! ఇప్పుడు మనం జాను శుతి మహారాజు సౌభోపరిభాగంపై నించి పయనిస్తున్నాము ఆయన యశః కాంతులు అకాశం దొకా వ్యాపించాయి ఆ దుర్నిరీక్ష్య తేజాన్ని దాటేటప్పుడు అతి జాగ్రిత్తగా పయనించాలి ఏమాత్రం ఏమరుపాటు చూపినా నీవు దగ్రమైపో గలవు ఆ లగ్నిలో. జానుశ్రుతి మహారాజును మించిన కీర్తిమంతుడు ఈ లోకంలో ఇప్పుడెవ్వరూ లేరన్న విషయాన్ని నీవు ఏంతో శ్రక్ఞగా గుర్తుంచుకోవాలి". ఆడ హంస తెల్లతెల్లగా నవ్వింది అన్నది తన ద్రియునితో “అంతగా నన్నెందుకు బెదిరిస్తాన్చ? మనం అకాశగాములం లోకంలో భూమి మద తికశేవారికన్నా ఈ లోకాన్ని గూర్చి మనకే ఎక్కువ తెలుసు నిజానికి బండీవావైన రైక్వుని ఘనతకంటె, ఈ జానుక్రుతి మహారాజు ఘనత ఏమంత గొప్పది? ఈ మహారాజు, లోకులో అందరిలాగానే కీర్త ప్రతిష్టలకోసం బిచ్చమెత్తుతున్నాడు వాటిని తనవిగా చేసుకోవడానికి దానధర్మాలు చేస్తున్నాడు. ఇన్లి ధర్మకార్యాలు చేసినా, ఈ రాజు ఎప్పుడూ శాంతిగా జీవించలేకు తనని ఇంకా గొప్పగా పొగిడే వాశెవరన్నా తటస్టవడతారేమోనని, ఏరోజుకారోజు" ఎదుకుచూస్తూ ఉంటాడు మరి ఆ వైక్వుడు చూడు. ఉన్నచోట నించీ ఎక్కడికీ కడలడు తన దగ్గరకు ఎవరో రావాలని ఎప్పుడూ ఎడుకుచూడడు యశమస్ముకోసం అయినా వ్యధపదడు అయినా అతని డర్శనం కోసం పరితపించే జనం తండోపతండాలుగా ఇతని దరికి వస్తూనే ఉన్నారు. నీకుపల్తమెకుగు. నిజము డేవ్వడెరుగు నన్నట్టు రైక్యుని జీవితం నమస్తూంది ఆతనెవంనీ రముల్యని విలవడు ఉన్నద్‌. లేడు, అన్న చెంత

లనంచటున 25 అతనికి లేడు ఎవ్పుడేది చేయడగిన పనియో అమ్బుడది చేస్తాడు దాని ఫలితాన్ని ఎముడూ అ?౦చడు వచ్చేది వస్తుంది రానిది రాడు అందుకే రేవటిని గూర్చిన భయం అతనికీ లేడు చింత లేదు అతనికి దానికి అతడు చిత్తాన్ని. బుప్ట్‌నీ, మనస్సునీ, అహంకారాన్నీ జయించాడు. దొనితో సంకల్పాన్ని జయించాడు అంటూ ఆ పక్తులు ఎగిరివెళ్ళిపోయాయి తదు గమ్యుంవైవు

జాన్నుపత మహారాజు ఇదంతా విన్నాడు 2౭తలో రాత్రి లంపండి అయినా ఆలోచనా నిమళ్చ్నుడై అక్కడే ఎంతసేప్పు ఉన్నాడో తనకే తెలియడు మహారాజు మనస్సులో ఏవో ఏవో ఆలోచనలు “ఎవరీ రైక్వుదు? అతడేమీ నాలాగా మహారాజు కొడే లేదా నాలాగా దానధర్మాలు చేయటం లేచే? లేదా తనలాగా శౌర్య పరాక్రమాల్ని ప్రదర్శించి, చరిత్రవి స్మస్పించలేచే? తనకి లేని గొప్పతనం ఇతనిలో ఎలా వచ్చింది? తనకందే కీర్తి అతని కెండుకు వచ్చింది ఆకాశంలో వెళ్లే హంనలు కూడ అతని గుణగానాన్ని చేసేటంతటి మహామ అతనిలో ఏదో ఉండి ఉందాలి నేనింత శ్రమవడి ఇంత దానాలు చేసినా, నా సంగతిని ఆ హంసలు అంతగా పట్టించుకోలేదు నేనే దిగంత విశ్రాంత యశో ముద్రితుడనన్న చిరకాలవాంఛ ఈనాటితో భ్రమ అని నిరూవితమురుంది నే ఎలాగైనా ఈ కైక్వుని వెదికి వట్టుకోవాలి. అతడెక్పడుంటాదో తెరియదు ఏమి చేస్తాడో జీవిక కోసం అంతకన్నా తెలియడు అతను తవన్వియా అందే అడీ తెలియదు ఏమయినా శీఘ్రంగా, అతనిని గూర్చిన ఏవకాలు తెలుసుకొని అతన్ని చూస్‌ రావాలి నాకంచే గొప్పదనం అతనిలో నిజంగా ఉంచే వనంతకన్నా గొప్పతనాన్ని పెంచుకోవడానికి శ్రమించాలి ఈ లోకంలో నాకన్న ధర్మాక్ళుడు దానపీరుడు. ఉన్నాడన్నంత వరకు నాకు శాంతి లేదు కాబట్టి రైక్టుని జాడలెరి॥ ఆతనిని గమ పెంచక తప్పడు హంసల సంభాషణలలోని నిజానిజాలు నా ఆంత సాయంగా జెలుసుకోవటమే మనశ్శాంతికి హేతువు

వక్తులు సడ మేల్కొాల్పాలు మహారాజుకు మర్నాటి ఉదయం వంది మాగధ వైతాళిక చత చరంవిర వినవచ్చింది ఇవేవీ రాజు మనసుకు లనండాన్ని హాయిని చేకూర్తలేడు, అతన్ని ఒకే ఒక వ్యధ పీడిస్తోంది తనకన్న ఈ లోకంలో మహితాత్యుల. శారు తవకను మినుగా తన ఆఅధికారం, ఐశంళం, డొన

కి తు ర పట జరీ

దయాధర్యద్యర్ప ఈవి రవి అన్న ఎందుకూ వనికికానివి చివరికి ఆకాశంలో

26 వరంచరా ఎగిరే హంసల జంట కూడా రైక్వుని గుణగణాన్నే మిన్నగా భావించింది జీలాలిచ్చి పెట్టుకొన్న ఈ ఉద్యోగులు నన్ను పాగిడితే, నిజమేనని నమ్మిన నా బుద్ధిహినతని నిందించుకోవాలి గాని, హంసలను దూషించి ఏం ప్రయోజనం? ఎంతసేపో వందిమాగధ స్తోత్రాలు సాగాయి. ప్రతిదినమూ తన చెవుల కవి అమృతోపమంగా ఉండేవి. కాని ఈనాడు అవి కర్ణకరోరంగా భాసిస్తున్నాయి. అంటే 'యద్భావం తద్భవతి 'యోయదిచ్చతి, తస్యతత్‌, అన్నట్లు. 'ఆపండి ఇక చాలు మీ మోసం" అన్నట్లు జానుప్రతి మహారాజు చేయి వూపాడు. స్తోత్ర పరంపర ఆగిపోయింది అంతా భయభ్రాంతులై ఆశ్చర్యచకితులై ఆగిపోయారు. వాళ్ళని చూసి రాజు ఇలా అన్నాడు. ఈ లోకంలో నాకన్న వేయిరెట్లు గొప్పతనంగల మహాత్ముడు ఒకడున్నాడట. అతని పేరు రైక్వుడు. నేల నాలుగ చెరుగులా గాలించి, అతన్ని గూర్చిన వివరాలు నాకు త్వరలో అందదేయండి. అప్పటివరకూ మీ స్తోత్రాలు మానండి. జీతాలు మామూలుగా తీసికోండి. ఆ మహాత్ముని దర్శించే వరకు నాకు శాంతి లేదు”. బండి తోలుకునే రైక్వుని కోసం సామాజ్యమంతా గాలించుతున్నారు రాజ పురుషులు. కొన్ని రోజులు గాలించినా ఫలితం కనిపించలేదు. వాళ్ళంతా విచారంగా భయంగా తము అసమర్థతని కప్పుకునేందుకు సిగ్గేమీ మిగలక తిరిగి వచ్చారు. రాజు అన్నాడు“మీరంతా బండివాళ్ళ కోసం వెదికారు. వాళ్ళు మీకు మామూలుగానే కనిపిస్తారు. అలాకాదు. బ్రహ్మవేదులైన మహాత్ములెక్కడెక్కడ నివసిన్తున్నారో అక్కడక్కడ వెదకండి. రైక్వుని జాడ తప్పక తెలియవచ్చు.” రాజు మనస్సులోని దృఢ నిశ్చయాన్ని ఎరిగిన' రాజోద్యోగులు మరింత దీక్షగా తమ విధి నిర్వహణ కోసం మళ్ళీ రాజ్యంలోకి వెళ్ళిపోయారు. మహావృష సామ్రాజ్యంలో పల్లెపల్లెనీ, మూలమూలనీ గాలించసాగారు. ఎక్కడో మారుమూల ఓ కుగ్రామం లో అతి నిరుపేద అయిన ఒక బండివాణ్ణి చూపించారు ప్రజలు. అతడే రైక్యుడు. పరమ ప్రశాంత వదనంతో, బ్రాహ్మేమూర్తి వలె కరుణాన్విత దృష్టితో తన గుడిసె ముందు విడిచిన బండి క్రింద కూర్చొని ఉన్నాడు రైక్వుడు. ఈ పరమ మామూలు బండివానిలో రాజోద్యోగులకు గొప్పతనం ఏమీ గోచరించ లేదు. మీదుమిక్కిలి తమ రాజు వెర్రితనానికి, వట్టుదలకీ లోలోన నవ్వు కూడా

అనలంచమున 27 వచ్చింది అప్పుడు వాళ్లంతా తమలో తామిలా అనుకొన్నారు “మన మహారాజుకి మత్‌పోయింది ఈ మురికి గుడ్డల్లో ఉన్న ఈ బండివాణ్లీ మనరాజు తనకంటె గొప్పవాడని భావిస్తున్నాడు అయినా రాజాజ్ఞ పాలించక తప్పదుకదా! అందుకోసం వాళ్ళంతా తిరిగి వచ్చి మహారాజు దగ్గర ఈ వృత్తాంతాన్ని సవిస్తరంగా మనవి చేసుకొన్నారు. "సేవకుల మాటల్లో లక్కడక్కడా వైక్వుని గూర్చిన పరివోన, నిందిలు నర్మగర్భితంగా కన్పించాయి అసలు సంగతి వాళ్ళకేమీ తెలియదు కాబట్టి ఆ సంగతిని పట్టించుకోలేదు జానుతశ్రుతి మహారాజు. మహారాజు రైక్వుని దర్శనానికి బయలుదేరాడు తన ఐశ్వర్యదొనమదం ఉట్టిపడేలా ఎన్నో కానుకల్ని తనతో తీసుకొని వెళ్ళాడు మునుపెన్నడూ క్‌సీవినీ ఎరుగనంతగా తన దాతృత్వ ప్రదర్శనకు అవకాశం వచ్చిందని భావించాడు మహారాజు. తనతో ఆరువందల పాడియావులనీ, వాటి దూడలనీ, బంగారు నాణాలను, రథ గజ తురగ పదాతులను ఇంకా ఎన్నో ఎన్నో బహుమానాలను తీసికొనివెళ్ళాడు. జానుశ్రుతి రాజు మహావైభవంగా రావడాన్ని చూశాడు నిరుపేద రైక్వుడు. దూరదృష్టితో అతడు విషయాన్ని గ్రహించి ఊరుకున్నాడు బానుశ్రుతి మహారాజు తన వద్దకు తాల్విక జ్ఞానం, పరమ శాంతినీ అర్జించి వచ్చినట్లు కనుగొన్నాడు. రాజు సంప్రదాయబద్ధంగా గురు పాదాలకు అభివాదనం డేశాడు బహు వినమ్రుడై. తన దానాన్ని స్వీకరించి, గురుదక్షిణగా భావించి, తనకు తరుణోపాయాన్ని శాంతిపధాన్ని ప్రసాదించమని ప్రార్థించాడు బండివాడైన నిరుపేద రైక్వుడు, మహారాజు సమర్పించుకొన్న సంపదను చూసి మురిసిపోలేడు మౌనం వహించాడే కొని రాజును, అతని ధర్మగుణాన్నీ పాగడలేదు. రాజును మందలిస్తూ, “రాజా! వంద సామ్రాజ్యాలు దానం చేసినా నీవు బ్రహ్మజ్ఞానాన్నికొనలేవు. అది కొనే వస్తువు కాదు. అమ్మే వస్తువు అంతకన్నా కాదు ఆ పని నీవు చేసినా నేను చేసినా పాపంలో పడతాము నీవు తెచ్చిన ఈ ధనసంపదని చూసి, నేను మురిసిపోయి నిన్ను పాగడి నీకు బ్రహ్మోపదేశం తప్పక చేస్తానని భావించి వచ్చి ఉంటే, నిన్ను చూసి జాలివడటం కన్నా నేను చేయగలిగింది లేదు.” మహారాజు బాధపడ్డాడు ఈ మాటలకి. అతనికి ఇంకా అహంభావం లేడు కనుక. అయితే రైక్వుని, నిరీహ లక్షణానికి అతనిలో ఎంతో ్రడ్ధాభక్తులు

28 వరంవరా ఏర్పడ్డాయి లౌకీక భోగాలవట్ల కించిత్తు కూడా అభిమానంటేని ఆ మహనీయుని నిశ్చింత ఉదాసీన మనస్తత్వానికి రాజు మనస్సులో ఎంతో గౌరవం కలిగింది చేసేదేమీ లేక రాజు మళ్ళీ తన రాజధానికి తరిగి వచ్చాడు తన కానుకల్ని తీసుకోవడానికి నిరాకరించిన రైక్వుని పరాదృష్టి వేనోళ్ళ పాగడుతూ రాజు నగరి చేరాడేకాని మనశ్శాంతి అసలే లేడు వైక్యుని విడిచి క్షఐం కూడా ఉండలేనంతగా మనస్సు బాధపడుతోంది తానేదో జీవితంలో మహత్తరమైన, అమూల్యబ్టున దివ్యమైనదేదో కోల్పోయినట్లు భావింపసాగాడు రైక్వుని మహత్తును గూర్చి ఇప్పుజెందరో చెయతున్నారు తాను వినాలని కుతూహలపడుతున్నారు ఇంతకు ముండు తనని గూర్చిన గొప్పతనాన్ని వినటంలోనే జానుక్రుతి మహారాజు జీవితం వెళ్ళిపోయింది. ఇప్పుడు రైక్వుని దర్శనం వల్ల దానికో కొత్త మలుపు వచ్చింది రైక్వుని దర్శించి వచ్చిన ఎందశెందరో చెబుతున్న ఆయన మహత్తాన్ని విని ఆనందిస్తూ, తనకట్టి మహద్భాగ్యం ఎప్పుడు కలుగుతుందోనని రాజు విచారి స్తున్నారు. జానుశ్రుతి మహారాజు ఆ మహావేదాంతిని మరొక్కమారు డర్వించాలని భావించాడు ఈసారి అర్భాటాల జోలికి పోకుండా, పరమ వినీతువై అత్‌ సామాన్యునివలె రైక్వుడనే శకటాయన మహర్షి దర్శనానికి బయలుచేరాడు తనకు బ్రహ్మానుశూతిని భిక్ష 'పెట్టమని అర్థించాడు రైక్వుడు రాజులో వచ్చిన మన: పరివర్తనాన్ని, ఆత్మ పరిపక్వతనీ గమ నించాడు బ్రహ్మోపదేశానికి ఇప్పుడతడు అర్హుడని భావించి, ఎంతో ఆదరంగా ఆహ్వానించాడు. రాజు, గురువైన రైక్యుని తన విడిదిలోనికి తీసికొనిపోయి, అత్యంత గౌరవ శ్రద్ధాభక్తులతో సేవించాడు రైక్వుడు, జానుత్రతి మహారాజుకు బ్రహ్మజ్బూనాన్ని గూర్చి ఇలా చెప్పాడు “మనుజులు తమకు తోచిన విధంగా ఎన్నోరకాల సేవించే దేవునికి నిజంగా రూపం లేము పేరులేదు అది అఖండ చిన్మయానండ ఘనం “ప్రచలితవాయువూ, వ్రదీష్తమైన అగ్నీ ప్రాణం ఇవన్నీ బ్రహ్మగానే సమారాధ్యములు దానితత్త్యం అనాది, అది సత్తు, అసత్‌, నాసత్‌ కంటె ముందూ వెనకా ఉన్నడో లేదో అన్న భావనకి అతీతమైనది ఆ అతీతశక్తికి ఉపాధి లేము అది నిరాలంబము నిర్శణము నిరంజనము. భావా తీతము స్వాయంధువ మరీచిగా బుషులచిత గ్రస్తుతము డ్మక్‌ దృశ్యాతీతము ఆ ఒహ్మ

లభువంచనున 29 నామరూప వికారములకు భిన్నము ఆప అజండము నర్వస్యస్షియూ ఆ అక్షర పరబ్రహ్మా ఈక్షా, సంకల్ప, కామ తపన్సుల వల్ల మాయాశఎలితంగా బహ్మలీలా విలాసంగా (ప్రాడుర్వవించింది

“రాజా! గర్వవడకు నీ అధికారాన్ని చూస నీ దాతృత్వాన్ని తిలకించి తృ్మివడకు దానం నిరహంకారంగా, బ్రహ్మార్చణంగా చేయాలి యశస్సుకోసం, వుజ్యం కోసం ప్రాకులాడి చేసే దానం అదొక అహం ప్రదర్శన నూక్ష్మతరంగా. బ్రహ్మార్పణం, బ్రహ్మహవిః. బ్రహ్మచేత ఇవ్వబడింది నీచేత తన ప్రతినిధిగా ఇవ్వుబడుతుందని భావించు నత్యదర్శి ద్రష్ట అవుతాడు అతడే బుషి అతనికి కోరదగినదేదీ ఉండడు అతడే స్వయం ఆనందాత్మ ఇదే బ్రహ్మసత్యం

రాజు సంతోషించాడు అసలు ఉపడేశానికి ఆనాటి నుంచీ ఆ గ్రామానికి రైక్యపర్ణ్ల గ్రామమని పేరొచ్చింది.

సత్యకామ జాబాలి

సత్యకామ జాబాలి కధ ప్రతి ధ్యానికీ శిరోధార్యమైన మణిమకుటం

పుట్టింది నిరుపేదల వంగడంలో. తనవారంటూ వెతుక్కుంటూ తన ఇంటికి ఎవ్వరూ రాగా అతనెరుగడు. తానుండేది ఇల్లుకాని కుటీరం. కుటీరమన్న మాటేగాని అది పెద్ద మర్రిచెట్టు నీడ. తానూ, తన తల్లీ ఆ పెద్ద చెట్టు తొర్రలో కాపురం. తనకి తెలిసిన పెద్ద ఇల్లు ఆకాశమే. అందరి ఇళ్లల్లోనూ మిగిలిన అన్నమూ, కూరలే అతనెరిగినది. అందుచేత అన్ని రుచులూ ఎరిగినా, వాటికతీతుడతడు. ఎప్పుడేది దొరకితే అదే అతనికి అమృత(ప్రాయం. దొరికిన దానితో ఆనందపడటం ఒక్కటే తనకు తెలును. అదే పేదరికం తనకి నేర్పింది లేనిదాన్ని గూర్చిన ఆలోచనకు అతనిలో చోటులేదు. ఉన్నదేదో స్థిరంగా తెలీని పేదతనం అతనికి భూమాత అంత ఓర్చునీ, భగవంతుడంతటి ఓదార్చునీ నేర్పింది. లేనిదాన్ని కోరి దు ఖపడటం, ఉన్నదానితో గర్వపడటమూ అతనెరుగడు. పేదవానికి ఎప్పుడేది ఉంటుందో, ఏది లేకపోతుందో చెప్పలేము. ఉందను కున్నా మరుసటి క్షణం, అది నిజంకాదు కాబట్టి దు.ఖమే. లేదనుకున్నా వచ్చేది దు'ఖమే. ఎప్పుడేది దొరికినా, దొరక్కపోయినా, తల్లి చిరునవ్వు పేమతన అదృష్టంగా పెరిగాడు సత్యకాముడు అసలీ సుఖదు ఖాలకి మూలం ఏమిటి? ఈ జగత్తులో జన్మించిన అందరికి జన్మ మరణాలు సమానమైనప్పుడు, జీవితాలు ఎందుకు సమానంగా నడవటంలేదు? దీనికి 'ఇలా' అని నిర్టారించే, అద్భుతశక్తి ఎవరు? ఇదేదో సృష్టి రహస్యాన్ని తెలుసుకోవాలి. 'ఉత్పాద్యంతే విలీయంతే దరిద్రాణాం మనోరధాః” అన్నట్లు పేదవాని కోరికలు మనసులోనే పుట్టి మనసులోనే పెరిగి, చివరికి మనసులోనే మరణిస్తాయి.

అయితే సత్యకాముని సంకల్పం దినదినప్రవర్థమానం అయింది.

అనంచమున ప ఒకనాడు సత్యకాముడు తల్లితో ఇలా అన్నాడు "అమ్మా నేను గురువుల దగ్గరికి వెళ్లి బ్రహ్మవిద్య నేర్చుకోవాలన్న కోర్కెతో ఉన్నాను నా గోత్ర ప్రవరలు చెప్పుకో వలసిన అవసరం వచ్చిండి. దయ ఉంచినా తండ్రీ పేశేమిటో, నా వంశమేదో, నా గోత్రమేదో, నా బుషులెవరో తెలియచెప్పు గ

ఆ ప్రశ్చ తన తల్లికి ఎంత దు ఖాన్ని, సిగ్గునూ, అవమానాన్ని అపాది స్తుందో బాలుడైన సత్యకామునికి ఏం తెలుసు?

ఎలాగో తన మనస్సుని కూడదీసుకున్న అతని తల్లి జాబాల కొడుకుతో ఇలా అంది. “నాయనా ! సత్యకామా ! నీ గురువులు నిన్నీ ప్రశ్చలన్నీ వేస్తారు. నీకా బ్రహ్మ విద్యపై అపారమైన శ్రద్ధాభక్తులు. నేను చెప్పే సంగతులు యధార్థం. అవే చెప్పు మీ గురువులకు. అయితే చాలమంది గురువులది విని నిన్ను ఏవగించుకొంటారు, నిన్ను శిష్యునిగా అంగీకరించరు. ఏ గురువునీ గోత్ర ప్రవరలు విని నిన్ను ఏవగించుకోకుండా ఉంటాడో అతడే బ్రహ్మర్షి ఇప్పుడు నేను చెప్పబోయే విషయాల వల్ల నీ తల్లిని నీవు అసహ్యించుకోవచ్చు. దానితో నిన్ను నీవు కూడా అసహ్యించుకోవచ్చు.

లోకాన్నీ, చివరికి భగవంతుని కూడా ద్వేషించగలవు అందువలన నీవు ముందుగా నిర్ణయించుకో. ఎట్టి మాట విన్నా, బ్రహ్మ విషయంగానే భావిస్తావనుకో, మాయ కూడ బ్రహ్మ విషయమే అయితే అదే నిజమైన సాధన. అంటే మాయలోంచీ కూడా బ్రహ్మాన్నే చూడగలిగినప్పుడే సర్వముక్తి ఇది చెప్పగల గురువులకు నీ కులగోత్ర ప్రవరలతో పనిలేడు. ఉన్నదల్లా ఆత్మ పరమాత్మల సంబంధం. నీవు కోరే బ్రహ్మ విద్యకూ, గురువుకూ, నీకూ అన్నింటికీ పరీక్ష నేను చెప్పబోయే సత్యం” అంది జాబాల.

“అమ్మా! నాకు జన్మనిచ్చిన నీకంటే సృష్టిలో పరమ పవిత్రమైన విషయం మరేదీ లేదు” అన్నాడు సత్యకాముడు.

“అసలు సంగతి విని నీవు దు ఖించకు. పేదతనాన్ని మించిన పాపం మరొక్కటి ఉండబోదు. అలాగే భగవంతుణ్ణి మించిన పుణ్య విషయమూ మరేదీ ఉండదు బ్రహ్మవిద్యను మించిన అనుభూతి యోగమూ మరేదీ ఉండబోదు. ఇది తెలియటమే జ్ఞానం.

నిజం చెప్పాలంచే నీ గోత్రం ఏదని చెప్పగలను ఏదీ లేడంటేనే నిజాన్ని

32 వరలంనరా పరిరవించిన పు్య్యమైనా వస్తుంప్‌ నేను యవ్వన దశనండుకునే ముండే అతిపేదరాలను రెక్కాడితేకాని డొక్కాడని దుర్భర దారిద్ర్యం కన్నీటిలో అవ్చ కరుణకు నోచుకోని జీవితం నాది ఎవరింట్లోనో రోజంతా పనిచేసి ఇంత ఆకలిని తీర్చుకొని, అలసిపోయిన నీకు తెలిసిన ఈ వటవృక్షపు తొర్రలోనే కాపురం అదే నివాసం అంటే ఇంటికి కష్పుగా ఈ ఆకాశమే మన చిరునామాగా బ్రతుకును లాక్కొచ్చాను అయినా నీకెప్పుడూ లోటుని తెలియనివ్వలేదు. పేదరికాన్ని నీకెప్పుడూ తెలీనట్టు, నీకు అన్నం పెట్టి నేను పస్తులున్న రోజులు ఎన్నో ఇప్పుడు వెనక్కి తిరిగి చూస్తే జ్ఞాపకం లేదు జ్ఞాపకం బాధకి గుర్తు కాబట్టి దాన్ని చిత్రహింసలు పెట్టి చంపేశాను ఎలాగో నిన్ను బ్రతికించుకొన్నాను. అదొక్కటే నా జన్మకు చరితార్థత, ఇక్కడా అక్కడా పనిచేసే వేళ, ఎందరి యజమానుల కామదాహానికి ఈ శరీరం ఇంధనమైపోయిందో ఇవ్వాళ నేను మరిచిపోవటమే నాకొకలాంటి ఓదార్చు కాబట్టి నీ తండ్రి ఎవరో ఎలా చెప్పగలను? అయితే నేను చెప్పగలది ఒకటి మాత్రం నిజం నీపేరు సత్యకాముడు. నా పేరు జాబాల ఈ చరిత్ర ఒక్కటే విధి మనకి మిగిలినది. అందుచేత నీవు గురువు సన్నిధానంలో ఈ నిజాన్నే చెప్పు 'నీవు' సత్యకామ జాబాలి అని”.

కుమారుడైన జాబాలి నిజాన్ని తెలుసుకొని దు భించలేదు. గర్వించనూ లేదు. సిగ్గుపడనూ లేదు. నిర్వికారంగా మాతృదేవికి పాదాభివందనం చేశాడు ఆశీస్సులంది బయలుదేరాడు తనకు ఆత్మవిద్య అయిన బ్రహ్మ విద్యను (ప్రసాదించగల గురుసత్తముని గవేషణలో వెళ్లిపోయాడు. ఎన్నోచోట్ల ప్రయత్నిం చాడు జాబాలి. ఎందరో గురువులు అతని పుట్టు ష్రూర్వోత్తరాలు లేని కులట పుత్రుడని ఏవగించుకొన్నారు. కొందరు నిరసించారు. ఇలా అవమానాల పాలౌతూ జాబాలి అరణ్యసీమల్లో అన్వేషణ సాగించాడు సరి అయిన గురువు కోసం. అయినా పట్టుదల వదలలేదు.

చివరికి హారిదుమత గౌతమముని ఆశ్రమం చేరాడు. గురుపాదుక లకు నమస్కరించిన సత్యకామ జాబాలి, తన మనస్సులోని మనోరధాన్ని వెల్లడిం చాడు. అందరిలాగానే గోత్ర ప్రవరలు చెప్పమని అడిగాడు గురువు.

అప్పుడు సత్యకాముడు చెప్పాడు. “గురుసత్తమా! నేనీ ప్రయాణం కోసం బయలుదేశే ముందు మా తల్లిగారిని అడిగాను. ఆమె చెప్పిన సంగతులనే

తనలవంలన 33 మీకూ మనవి చేస్తాను తమకు అది విన్న తర్వాత దయ కలిగితే నన్ను శిమ్యునిగా స్వీకరించండి లేదా ఇప్పటివరకు తిరుగుతూ, తిరస్కారషరంపరను భరిస్తున్న నాకు కించిత్తు కూడా బాధలేడు ఈ వృత్తాంతాన్ని విని నన్ను ఎండరో గురువులు తిరస్కరించారు చివరికి ఇక్కడికి చేరాను ఇదీ నా కథ నా పేరు సత్యకామ జాబాలి ' అంటూ తన జన్మ వృత్తాంతాన్ని యధాతధంగా గురువుకి విన్నవించు కొన్నాడు జాబాలి.

“ధైర్యంగా నిజాన్ని చెప్పిన నీకు నా అభినందనలు ఆశీస్సులు” అన్నాడు కాబోయే గురువు హారిద్రుమత గౌతమబుషి

“సత్యాన్ని ఇంత నిర్భయంగా చెప్పగలవాడే నిజమైన బ్రహ్మ వంశజుడు కాబట్టి నీ గతాన్ని గూర్చిన వివరాలతో నాకు పనిలేదు నీ దీక్షయే నీకు రక్ష దాన్ని మేము మెచ్చాము. వెళ్లి సమిధలు తెచ్చుకో నిన్ను బ్రహ్మచర్య దీక్తితుణ్లి చేయ సంకల్పించాము పరిణామ భయం లేకుండా నత్యవాదివైన నీవు బ్రహ్మవిద్యకు ఉత్తమార్హత కలవాడవు.”

ఇలా గురుశిష్య సంభాషణ పూర్తయ్యాక, గౌతముడు, సత్యకామునికి శాస్త్రీయంగా దీక్ష ఇచ్చి, హోమాదికాలు యధావిధిగ నిర్వహించి, ఆశ్రమంలో అంతేవాసిగా చేసుకొన్నాడు హారిద్రుమత గౌతముడు శిక్షాదీక్లల విషయంలో అత్యంత కరినమైన ప్రణాళికననుసరించేవాడు

ఒకరోజు గౌతముడు, సత్యకాముని పిలిచాడు తనవద్ద వట్టిపోయిన బక్కచిక్కిన నాలుగు వందల గోగణాన్ని అతనికి అప్పగించాడు. ఆ పశువుల్ని, అరణ్యసీమలలోని గరిక బయళ్ళలోకి తోలుకుపామ్మన్నాడు వాటి సంఖ్య సహస్రం అయ్యేవరకు ఆశ్రమానికి తిరిగి రావద్దని చెప్పాడు.

గుర్వాజ్ఞకు మారు పలుకకుండా ఆచరించటమే సంప్రదాయం. అదే నిజమైన గురుసేవ. ఆ సేవల కత్యంత ప్రీతచిత్తుడైన గురువు తన శిష్యుని పైన ఎప్పుడో కరుణాదృష్టిని ప్రసరించకమానడు. దానితో శిష్యుని జీవితం మారిపోతుంది. సత్యకామ జాబాలి మారు పలుకు పలుకక, గుర్వాజ్ఞని శిరో ధార్యం చేసి, గోగణాన్ని తోలుకొని విపిన భూములకు వెళ్లిపోయాడు. గోగణాన్ని మేపటమే ఇప్పుడు తనకు బ్రహ్మవిద్య గుర్వాజ్ఞ పాటించటమే శిక్షణ

అరణ్య భూముల్లో గోవృష సముదాయాన్ని చక్కగా పెంచటమే తన

6! వళంవరౌ దీక్ష అయినా తనకు మిగిలిన శిష్యులతో పాటు గురు సాన్నిధ్యంలో ఉండి బ్రహ్మవిద్యను నేర్చుకొనే అవకాశం లేకుండా పోయిందన్న విచారం కూడా నత్య కాముని వేధిస్తూనే ఉండి కొంతమందికి జీవితంలో అన్నీ అంది పుచ్చుకొన్నట్లు అమరిపోతాయి. మరి కొంతమందికి ఎంతో బాధలు పడితేనేకాని జీవితంలో ఏదీ చేతికి రాడు అంతే విధి అంటే సత్యకాముడికి అరణ్యంలోని చెట్లూ, పుట్టలూ, నదులూ సెలయేళ్లూ ఆకాశం, మబ్బులూ అన్నీ ఇప్పటి స్నేహితులు అందర్నీ పలకరించేవాడు నిశ్శబ్దంలో నించీ వాళ్లేదో చెప్పేవారు. లేదా తమకు సహజమైన భాషాతీత శబ్దధ్వనితో ఏదో చెప్పేవారు. తన గోగణం కూడా తనని ఎంతో (ప్రేమగా పలకరించేది

పక్షుల సంగీతంలో బ్రహ్మ పలుకుతోందన్న ధ్యానంతో సత్యకాముడు నివసించాడు అలాగే అకాశం ఉరిమినప్పుడు మెరిసినప్పుడు ఏవో బ్రహ్మ ఖావనలు వృాదయాకాశంలో వెరిని తన్మయుడయే్యేవాడు. ఆకుల పలకరింపులో, పూవుల గుబాళింపులో సర్వప్రకృతిలోనూ నిండి వున్న బ్రహ్మ స్పందాన్ని సత్యకాముడు తనలోకి ఏకీకృతం చేసుకొన్నాడు. సూర్యచంద్రాగ్నులు అతని మూడో కంటిని తెరిచాయి. ఇలా సత్యకాముడు గోగణాన్ని మేపుతూ భూపరిభ్రమణం చేశాడు. అరణ్య భూముల్లోని ఆనంద ప్రశాంతి అతనిలోని ధ్యానదీపాన్ని సహజంగానే వెలిగించింది. శబ్దజ్ఞానానికి ఆవల ఉన్న అసలైన బ్రహ్మసత్యం అతనికి అనుభూతిగా అవ్యక్తంగా అబ్బింది.

ఆ గోగణంలోని వృద్ధగోవు అలసిపోయినట్లు పడి ఉన్న సత్యకాముని చెవిలో ఇలా చెప్పింది “అవును నాయనా! ఈ కనిపించే సర్వ జగత్తూ, బ్రహ్మ లోని ఒక అంశం మాత్రమే.”

అకాశంలోకి చూస్తుంటే ధ్యానం అదే వస్తుంది భూతాకాశమే బ్రహ్మ యొక్క మొదటి సృష్టి, ఆపైన అందులోంచీ వాయువు, వాయువులోంచీ అగ్ని అగ్నిలోంచీ జలం, అపస్సులోంచీ పృథివీ, పృధివి నించీ అన్నం, అన్నంలోంచి పురుషుని ఉత్పత్తి జరిగాయి అకాశమే బ్రహ్మ అకాశమే గురువు అయినారు సత్యకామునికి కన్నులార్చకుండా పూర్ణిమా దృష్టితో అతను ఆకాశం వైష తదేకంగా చూశాడు చూపు కావల ఏది సత్తు, అసత్తు నాసత్‌గా ఉన్నదో లేద్‌ అన్న భావనకు అతీతమై ఉంటుందో, అట్టి అద్వయాభిల పరచిన్మయిీ స్టితిని

ఊఆనంచచున 35 అతను పొందాడు మరొకనాడు పూర్తిగా కన్నులు మూసిన అమావాస్య దృష్టితో కేంద్రీకరించాడు మరొకనాడు కించిదున్మీలితంగా వ్రతిపత్‌ దృప్టతో ధ్యానము 'ద్రాంక్‌తుడైనాడు. అప్పుడూ ఎప్పుడూ అతనికి అకాశ సాన్నిధ్యమ కలిగింది. అతనికి తెలియకుండానే తారకబ్రహ్మ యోగంలోని మొదటిమెట్టు అయిన సంభూతి తారకాన్ని దృక్‌దృశ్య వివేకాన్ని తన చుట్టూ ఉన్న ప్రకృతి ఇచ్చింది. అంచే మాయ ద్వారా మాయ కానిదాన్ని అంటే నిర్గుణ బ్రహ్మతేబాన్ని చేరే ప్రధమ సోపానాన్ని అతడు పొందాడు. ఆకాశంలోకి చూసి అసంభూతి తారకమన బడే అమనస్క చిన్మయానంద బ్రహ్మాన్ని అతను పాందాడు ఆకాశాన్ని మించిన గురువెవ్వరు? అన్నంతదాక అతని అనుభూతి వచ్చింది.

ఆకాశం మహానీలంగా ఉంటుంది. అంటే మాయా వృతునికి అది చాల భయంకరంగా ఊహించలేనంతగా ఉంటుంది. దాన్నే భయపడకుండా చూస్తే అదే వెలుగై అఖండమైన ఆనందాన్ని ఇస్తుంది ఆకాశం అన్నింటినీ తన గర్భంలో ఇముడ్చుకొన్నది అకాశంలేని చోటెక్కడ? అంటే అన్నింటికన్న పెద్దది. అంటే గురువు ఇక మరొక అర్థం. గకారం అంటే అంధకారం రకారం అంటే దాన్ని తొలగించే వెలుగు ఆకాశంలో ధ్యానిస్తే యీ రెండూ క్రమంగా ఆవిష్ఫృతం అవుతాయి మొదట 'గు" తరువాత 'రు' ఏమిటో తెలుస్తుంది ధ్యానంలో “నీలం మహోధావతి' మహానీలస్థితి ఆకాశవతగా పరుగెడుతుంది పరుగెట్టేది మనస్సు భయపడేద మనస్సు అది దాటితే పరుగెట్టటం, అంధకార నీలం దాటిపోతాయి. అచల, అమనస్కత వస్తుంది. అంచే అజ్ఞావక్రం వరకూ మాత్రమే ఏదన్నా దృక్‌, దృశ్య ఆకాశస్థితి ఆ తరువాత ఆకాశమే నీవు గురువే నీవు అంటే బ్రహ్మమే నీవు

ఆకాశంలోకి చూస్తూ సత్యకాముడు నేర్చుకొన్నది ఈ బ్రహ్మసత్యాన్నే. గౌతమ గురువు బోధగురువు కాదు అనుభూతి గురువు కేవల శబ్ద గురువు కాదు నిళ్ళబ్ద గురువు హారిడ్రుమత గౌతముడు, సత్యకామునికి నీ అత్మయే నీ గురువు దాన్ని వితుక్కో, అదే అంశబ్రహ్మము దాన్ని పెంచుతూ పో జగత్‌, జీవేశ్వర గ్రివుటికి అతీతంగా అరణ్యంలో ఉండగా, సాయంకాలం వరకు గోగఖాన్ని మేపి, మందని ఒకచోట మిశ్రమింపచేసి, వెలుగు కోసం నెగడి వేసి కొంచే అ అగ్ని కూడా వేయి నాల్కలతో అమాత్రాక, అనంత మాత్రాక ప్రణవ

36 వరంవూ స్పందాన్ని నేర్చింది అగ్ని, జల, వాయు వృధ్వులు ప్రతిన్చందించి నవడ ఓంకారతత్వాన్ని అతనికి అనుగమ్యం చేశాయి ఆకాశం నిర్మలంగా ఉన్నప్పుడు అతనికి అందులో ఆవద ఓంకారత్తత్త్యం అవభాసించింది మబ్బువేసి ఉరిమి నప్పుడు సవద పింకారం అతన్ని అఖువణువునా చుట్టి వేసింది ఈరకంగా మానవౌఘము, సిద్ధఘము, దివ్యఘము అన్న గురు పరంపరలో దివ్యాఘము చేత సత్యకాముడు దీక్షితుడైనాడు అతని జన్మకి తండ్రి ఎవ్వరో ఇప్పుడు తనక తెలిసింది అదే బ్రహ్మము ఆకారణానికి మూల కారణబ్రహ్మాన్ని అతను అనుభూతం చేసుకొన్నాడు అతనికి ఒకప్పుడు తాను అనాధబాలుడి నన్న భ్రమ ఉండేది. ఇప్పుడు తానే బహ్మ అన్న ప్రమ వచ్చింది అతను విశాల విశ్వంలో ప్రతి అణువునించీ, బ్రహ్మమూలాన్నే కను గొన్నాడు. ఆకాలంలో అతను నేర్చుకొన్నది చెబితే అదొక వేదమవుతుంది ఎవరూ రాయలేని మహా కావ్యమవుతుంది. ఎవ్వరూ ఉపదేశించలేని తపస్సు అవుతుంది సత్యకొముని కన్నతల్లి జాబాల ధన్యజీవి. రాత్రివేళ వెల్లకిలా పరుండి ఆకాశంలోకి చూసేవాడు సత్యకాముడు ప్రక్కనే వేసుకొన్న చలిమంట పలకరించేది. పైన తారకలు చంద్రుడు మబ్బులు తన ప్రస్థానాన్ని నిర్వచించేవి. అవన్నీ బ్రహ్మమే. నీవూ అదే అన్నభావన కలిగేది అతనికి. ఉదయమయ్యేది. బాలభాస్కరుని తరుణ కిరణజాలం తనలో జాగృతికి నాంది పలికేది శీతకాలంలోని మంచు బిందువులు ఆకులపై అలా అలా నిలిచి, తపస్విజన నిర్మల చిత్తాన్ని అంటినట్లున్నా, అంటుకోలేని మాయా జగత్తుతో ఆత్మ సంబంధాన్ని ప్రవచించేవి నిశ్శబ్ద వేదఘోషతో. వెల్లివిరిసిన ఇంద్ర ధనుస్సులు వేయివర్థాల నర్తనానికి వెనక అవర్ణమైన నిజం ఉంది తెలుసుకొమ్మని చెప్పేవి అస్తమిత సూర్యుని అరుణారుణ దీప్తులు సృష్టి మొదలు అరుణారూపిణియైన జగన్మాయను గుర్తు తెలిపేవి. పూవుల పరిభాష మౌనం అదియే మకరందతుందిలం మౌనభాషలోనే బ్రహ్మ మాట్లాడేది అని నేర్చేవి మధ్యాహ్న సూర్యుడు తన వేడితో, నవనవలాడే లేత మొక్కల్ని వాడేట్లు చేస్తే - పెరిగేది ఒకనాటికి విరిగేందుకే. పెరిగేది. పెంచేదీ, త్రుంచేదీ

తంంచలలంల పగ అన్న దేధ భావనయమాయ అవీ దాటితే బ్రహ్మ చూసే కన్ను. భావించే మనన్ను మాయకి నిర్వచనం చెయతాయి

'వష్టలోంచీ ద్రష్టలోక్‌ వెళ్ళితే మాయ దగ్గర ఆగుతాము ఆనుథూతి లోంచీ అనుఘూతిలో సాగిచే అఖందంలో లీనమ్రైపోతాము. వకుల గానంలో పరమాత్మ పలుకు విన్నాడు సత్యకాముడు బుతు సంహారంలో క్రణకణ పరివర్త మానమైైన నృష్ట యొక్క మాయా స్వరూపాన్ని తెలునుకొన్నాడు సర్వదృష్టులూ ఖఒండదృష్టులే చూడకపోవటం, చూడవలసిన అవసరాన్ని తుడిచి చేయటం ధ్యానికి బ్రహ్మనిష్ట నిస్తాయి యడ్కత్కర్మ కరోమితత్తదభిలం అన్నట్లు నత్య కామునికి అన్నీ బ్రహ్మానుభూతులుగానే మిగిలాయి

ఇలా ఉండగా ఏనాడు వృద్ధ గోమాత అతనితో చెప్పింది. “నాయనా ! నీవు వచ్చిన పని నెరవేరింది ఇష్టుడు మన గోగణం సహస సంఖ్యకి పెరిగింది. నీ అంతర్‌దృష్టి కూడ అడే రీతి అభివృద్ధి గాంచింది కాబట్టి గుర్వాజ్ఞని నీవు యధాతధంగా పాలించావు ఇష్టుడు మనం ఆశ్రమానికి తిరిగి వెళ్లాలి.” అంచె లంచలుగా అనేక మాసాలు ప్రయాణం చేసి గోగణంతో పాటు సత్యకాముడు, గౌతమబుషి ఆశ్రమానికి చేరాడొకనాడు

హారిద్రుమత గౌతమ మహర్షి శిష్యుడైన సత్యకామ జాబాలి ముఖంలోని అనిర్వచనీయ బ్రహ్మతే జస్సునిట్లే కనిపెట్టాడు. ఆయన పాందిన ఆనందానికి అవధులు లేవు

సత్యకాముడు గురువుకు ప్రణతులర్చించి నిలిచాడు

బుషి గోగణంవైపు చూశాడు. అంతటా బ్రహ్మానందమే

“నాయనా ! సత్యకామా ! నీ ముఖం చూస్తే బ్రహ్మానందానుభూతిని పాందిన రీతిగా ఉంది ఎవరు నీకీ బోధ చేశారయ్యా! ఇది మానవౌఘమూ సిడ్దెఘమూ కాని ఏదో దివ్యాఘము నీకు గురువైనట్లు ప్రతిభాసిస్తోంది. ఏకాంత నిర్ణన ప్రదేశంలో గోగణం తప్ప నీవెంట మరెవ్వరూ లేరు ఈ మూగి జీవులే నీ వెంట ఉన్నాయి ఇంకా ఘోర భయంకరారణ్యాల్లో పచ్చిక కోసం నీవు గోగణాన్ని తిప్పి ఉంటావు అయినా వేయి జన్మల తపస్సుకు కూడ సాధ్యంకాని బ్రాహ్మస్టితి నిన్నావరించింది.

సత్యకాముడు వినముడై ఇలా చెప్పాడు

38 వరంవరా

“గురుస్వామీ 1! ఇదంతా కేవలం మీ కృప మీకంటే నాకు జ్ఞానబోధ చేయగల గురువు లెవరున్నారు ? మీ వంటి అపార కృపాసాగరులైన మహనీయ గురువుల నుంచి మాత్రమే బ్రహ్మ విద్యానుభూతి జరుగుతుందని ఇదివరకు విన్నాను ఇప్పుడది కన్నాను. కాబట్టి నాపై కరుణ వహించి ఆ బ్రహ్మ విద్యలోని మిగలిన మర్మములను కూడా నాకు నేర్చించండని మనవి చేసుకొంటున్నాను డానితో నా బ్రహ్మ జిజ్ఞాస పరిపూర్ణ ధ్యానంగా మారే ధన్యతను నాకు 'ప్రసాదిం చండి ఖండచేతను ఖండించి నన్ను అఖండంలో అంతర్లీనం చేయండి ”

గౌతమ గురువుకు ఇట్టే అర్థమయింది.

తన శిష్యుడు పరిపూర్ణుడైనాడని, బ్రహ్మవిద్యా పరిగ్రహణానికి అర్హుడై నొడని, సత్యకామునికి, గౌతమ గురువు ఉపాసనా క్రమంలోని స్ఫూల, సూక్ష్మ పరా పద్ధతులను బోధించాడు. సత్యకాముడవన్నీ అనుభూతం చేసుకొన్నాడు గురుబోధ కేవలం నిమిత్తం.

ఈ రీతిగా సత్యకామ జాబాలి బ్రహ్మ విద్యాశ్రేష్ణుల్లో ఒక్కడు అయినాడు

నచికేతుని కథ

చౌజన్రవసువు మహా కర్మిష్టి దానజపహొమనిరతుడు. యజ్ఞ యాగాది క్రతువులు చేసి అపార పుణ్య సంచయాన్ని, అఖండ కీర్తిని సంపాదించాలన్నది అతని ఆశయం. దానికోసం వాజస్రవసువు జీవితాన్నీ, ధన సంపదల్నీ వ్యయ పరచటం అతనికి ఆనందం ఒకసారి అతను విశ్వజిద్‌ యాగాన్ని చేస్తున్నాడు. ప్రపంచ దిగ్విజయమే ఆ యాగం యొక్క ధ్యేయం. అయితే అలాంటి యాగాన్ని, సంకల్పించి దాన్ని నిర్నిఘ్నంగా పరిసమాస్తం చేయగలగడానికి ఎంతో వ్యయ ప్రయాసలకు లోనుకావలసి వస్తుంది. అతని సర్వస్వాన్నీ ఆ యజ్ఞంలో దాన రూపంగా అర్చించుకోవాలి. అందుకూ సిద్ధపడిన వాజస్రవసువుని అతని చిన్న కొడుకు నచికేతుడు సమీపించి “తనను కూడా దానంగా ఇచ్చేయమని' అడిగాడు. తండ్రి ఒకటి రెండుసార్లు అదేమీ విననట్టు వూరుకొన్నాడు. మళ్ళీమళ్ళీ నచికేతుడు తండ్రిని అడుగుతుంటే కోపం వచ్చిన వాజస్రవసువు “ఒరేయ్‌! నిన్ను మృత్యు దేవతకి అర్పిస్తాను” అన్నాడు కోపంగా.

వాజస్రవనువు తనకున్న యావదాస్తినీ దానం చేశాడు. అపరిమిత సంపదలు కరిగిపోయాయి. చివరికి ఎందుకూ పనికిరాని బక్కచిక్కిన గోగణాన్ని దానం చేశాడు. నచికేతునికిదేమీ నచ్చలేదు. చెబితే తండ్రి వినే స్థితిలో లేడు. నచికేతుని లేత మనస్సులో కేవలం పుణ్యలోక ప్రాప్తి కోసం, కీర్తికోసం తన తండ్రి చేస్తున్న ఈ తతంగం అంతా తీవ్ర అసంతృప్తిని రేకెత్తించింది. అయినా తండ్రి తాను చెప్పినా వినడు. విసిగిపోయిన నచికేతువు తనని కూడా ఎవరికైనా దొనం చేసేయమని పదేపదే తండ్రిని విసిగిస్తున్నాడు. రేపటి నించీ తమను ఆవరించబోయే దారిద్ర్యాన్నించి తనను, తన కుటుంబాన్ని కాపాడుకోవడానికి అతనికి వేరే గత్యంతరం పాలుపోలేదు అంతేకాదు యజ్ఞ యాగాది కర్మల్ని

40 వంంవరా మించిన మార్గం ఏదో ఉంది అది మనకే తెలియడు తన తంటైకి కూడా ఎవ్వరూ బోధించినట్లు లేదు

నచికేతువు ఇలా విచారించి, చివరికి ఒక నిర్ణయానికి వచ్చాడు తండ్ర దగ్గరికి వెళ్ళి నిలబడ్డాడు “ఓ తండ్రీ | మీరు నాకు జన్మనిచ్చిన కారఎంచేత నేనూ మీ అస్తిలోని భాగమే కాబట్టి నన్ను కూడా దానం చేసి, మరింత పుణ్యాన్ని సంపాదించుకోండి ఇప్పుడు మనకేమీ మిగలలేదు. మీరు కష్టవడి సంపాదించిన దంతా అయిపోయింది. దాంతోపాటు నేను కూడా వెళ్ళిపోతే, నన్ను వోషించే భారమూ, దు ఖమూ మీకు లేకుండా పోతుంది కాబట్టి ఏ దేవుని పేర నన్ను దొనం చేస్తారో త్వరగా చెప్పండి మీరు నిర్వహిస్తున్న ఈ యజ్ఞంలో కొంచెమన్నా లోటును రాకుండా చేసిన వాడినవుతాను.”

ఈ మాటలు నచికేతుడు సవియనంగానే చెప్పాడు.

తండ్రి అయిన వాజన్రవసువు, నచికేతుని మాటల్ని పెడచెవిని పెట్టాడు తన కొడుకుని పపగణంతోపాటు లెక్కకట్టి దానం చేయటం అతనికి సుతరామూ ఇష్టంలేదు ఎంతైనా తాను కన్నకొడుకు. తాను చేసిన యజ్ఞఫలాన్ని తానేకాక, వాడూ పాండడానికి అర్హుడైన వారసుడు యజ్ఞ సంబంధమైన కార్యాల్లో పూర్తిగా నిమగ్నుతై పోయాడు వాజస్రవసువు నచికేతుడు పట్టు వడలక తండ్రిని వేధిస్తూనే ఉన్నాడు అయినా తండ్రి ఇదేదీ పట్టించుకోలేదు. మళ్ళీ మూడోసారి పట్టు వదలని నచికేతువు తండ్రిని అడిగాడు ఈసారి తండ్రికి విపకీతమైన కోపం వచ్చింది “పోరా ! నిన్ను మృత్యుదేవత లయిన యమధర్మరాజుకు దానం చేస్తున్నాను అలాగైనా నా పీడ విరగడైపోతుంది” అన్నాడు

నచికేతునికి తుడ్రి మాటలకి ఎంతో ఆశ్చర్యం కలిగింది. కోపంతో తనని తానే మరచిపోయిన తండ్రికి, కుమారుని పైన ట్రేమ ఎంత ఉందో నిరూపితమై నట్లు భావించాడు నచికేతుడు ఇట్టి తండ్రి దగ్గర ఉందటంకన్నా. మృత్యుముఖం లోకి వెళ్ళటంవల్ల, మరొక జన్మయినా మంచిది కలుగుతుందని భావించాడు అయితే తానేమీ తప్పు చేయలేదన్న నమ్మకం నచికేతునిలో కలిగింది అయితే తొను యమునికి ఎందుకు పనికివస్తానా? అని ఆలోచించాడు తన వయను పిల్లలకన్నా ఎన్నో రెట్లు నచికేతుని బుద్ది వికసించింది. 'ధాన్యపు గింజ భూమి లోంచే పుటి అక్కడే పెరిగి, చివరికి భూమిలోనే కలిసిపోయినట్లు తన బతుక్కి,

టనంచలుంం టే కూడా ఇంతకన్నా పరమార్థం లేచేమో అనిపి ఎండి ఢాన్ళవు గించి మళ్ళీ ఎక్కడొ పుట్తవచ్చు అలాగ తాను కూడా ఇలా ల.ఎకొని నచికేతువు, యమఖధర్యరాజు దగ్గరకు ఎల్దాడు. నచివతువు లొకాలోకాల్ని దాటి, ఆవలితీరాల ధూయూమమారాన యమలోకం చేరాడు అదొక్కటే అక్కడికి చే మారం ఈ లోపున మిగిలిన లోకాల వింతల్ని వివాదాన్ని జూసి తెలుసుకుంటూ బాలుడైన నచికేతువు వరము విరాగమై జిజ్ఞానువై, పుట్టిన కొద్ది సంవత్సరాల్లోనే బ్రతుకు యొక్క మాయా భ్రాంతిని విడిపించుకొని యమనగరి సింహద్వారం చేరాడు అప్పుడు యమ ధర్మరాజు తన నిరంతర జీవవిముక్తి మహా సంరంభంలలో ఉన్నాడు నగరిలో లేడని ద్వారపాలకులు చెప్పారు అయినా “రాజుగారి చీటీ లేకుండా, రావటానికి అబ్బావత్రం లేకుండా ఎలా ఇంత డూరం రాగలిగావు?" అని ప్రష్టలు వేశారు అన్నింటికీ అప్పటికి మౌనమే సమాధానంగా నచికేతుడు అక్కడె యముని గూర్చి నిరీక్షిస్తూ ఉపవాస డీక్తలో గడిపాడు ఏమి పెట్టినా వద్దని తిరస్కరించాడు.

“నాయనా 1 నచికేతా ।! అందరు జీవులూ తమ సమయం అయిపో యిందని తెలవటానికి ముండుగా మేము వెళ్లినప్పుడు ఎంతో డు ఖిస్తారు మరి కొన్నాళ్లు మమ్మల్ని ఈ లోకంలోనే ఉండనిమ్మని ప్రాధేయపడతారు పరాత్పరుని 'పాక్టిస్తారు

వాళ్ళ సంతతిచేత, ఈ ఆపద డాటిపోవాలని ఎన్నో శాంతులు చేయించు కొంటారు శరీరం రోగం చెతనో, వార్టక్యం చేతనో, శధిలీభూతమై, తనవారిచేతనే ఏవగించుకోబడుతూ ఉన్నా. మరి కొన్నళ్లు అలాగే బ్రతుకును కొనసాగించాలను కొన్న భ్రమతో దైన్యపడుతూ ఉంటారు జీవితంలో ఇంకా సాధంచగలడీ, సాధించ వలసినదీ దైవికంగా ఎంతో ఉన్నా. కేవలం లౌకికమైన వాంఛతో పవప్రాయంగా ఒళికేస్తూ ఉంటారు వారవ్వరూ మమ్ములనూ, మా మహారాజునీ తమంత తాము అహ్వానించరు మరి నీవు ముక్కువచ్చలారని ముద్దుకూనవు పుట్టిన తర్వాత నీవు చూసిన లోకం హృ స్వల్పమని, నీ వయస్సు చెబుతోంది ఇంత చిన్నతనంలో నీకీ విరక్తి ఎండుకు కలిగింది?” అని ఇలా ఎన్నో ప్రశ్నలు వేశారు

అయినా నచికేతువ మౌన ముద్రాలంకారుడై యమ ధర్మరాజు రాకకై ఎడుకు చూస్తూ కూర్చున్నాడు అలా ఆ సింహ ద్వారం దగ్గర మూడు రోజులు గడిచిపోయాయి. నాలుగో రోజు ఉదయం యమ ధర్మరాజు తన నగంకి తిరిగి

డ2 వరంవరా వచ్చాడు. తన ద్వారం దగ్గర ఒక బ్రాహ్మణ బాలకుడు ఉపవాస దీక్షలో తన కోసం వేచి ఉండటం అతన్ని ఎంతగానో ఆశ్చర్య చకితుణ్లి గావించింది తన ముంగిట బ్రాహ్మణ బాలకుడు ఉపవాసం చేయటం తనకు ఏమాత్రమూ మంచిదికాదని యముడు విచారపడ్డాడు గృహస్సునిగా తన ధర్మానికి అది కళంకం. నిర్లక్ష్యం చేయటం మహాపాపం తానే ధర్మ స్వరూపుడు కనుక తనకే మరొకరు ధర్మాన్ని గూర్చి చెప్పవలసిన అవసరాన్ని అతడు తనకు తాను కల్పించుకోడు. ఆ బాలకునికి, అర్హ్యపాద్యాలు, ఫలహారాలు తెప్పించాడు యముడు. తన ఆసనం దగ్గరకు నచికేతుని సాదరంగా అహ్వానించాడు ఏవైనా మూడు వరాలు కోరుకొమ్మని నచికేతునికి యముడు చెప్పాడు. చేసిన మూడురోజుల ఉపవాసానికి తనకంటిన పాపాన్నించి విముక్తుడు కావటానికి యముడలా చేశాడు. నచికేతుడు ఓ క్షణంసేపు ఆలోచించాడు. తన తండ్రి కోపాన్ని ఎలాగైనా పోగొట్టాలని అతని పట్టుదల. “ఓ ధర్మప్రభూ ! నీ కరుణకు పాత్రుణ్జి కావటం కేవలం నా పూర్వపుణ్య ఫలం. నీవు ప్రసాదిస్తున్న మూడు వరాలకు నేనెంతో కృతజ్ఞుడిని నా తండ్రి వాంఛించే సర్వమూ వారికి సాఫల్యమగు రీతిగా వరమీయండి ఆయన నిరంత రానందమూర్తిగా ఉండేటట్లు మీరు దయచూడండి. ఎట్టి స్థితిలోనూ ఆయనకు కోపం కలగనలసిన అవనరం రానట్లు కృప చేయండి. నేను మీ నుంచి స్వగృహా నికి తిరిగి వెళ్ళినప్పుడు నన్ను నా తండ్రి సప్రేమంగా ఆహ్వానించేటట్లు చేయండి ఆయన పుట్టవు సార్థకమయ్యే పరమార్థం ఆయనే స్వయంబుద్దితో తెలుసుకొనే రీతిగా చేయండి.” యమధర్మరాజు వెంటనే “తధాస్తు అన్నాడు. “నీ తండ్రి నిన్ను ప్రేమతో తిరిగి నీ యింటికి వెళ్లినప్పుడు ఆహ్వానిస్తాడు నిన్ను తిరస్కరించడు. మీదు మిక్కిలి మృత్యుముఖంలోంచి తన పుత్రుడు క్షేమంగా తిరిగి వచ్చినందుకు అమందానంద సంభరితుడవుతాడు. నీపైనగొని, మరెవ్వరిపై గాని మరెప్పుడూ క్రోధాన్ని ప్రదర్శించవలసిన అగత్యంకాని, తొందర పాటుకాని, అనాలోచితత్వం గాని, వైవళ్యంగాని అజ్జానంగాని, అహంకారంగాని అతనిని అంటదు. ఇకముందు ఇప్పటి నుంచీ పరమ ప్రశాంత జీవితాన్ని నీ

పఅనంచళున కప తండ్రి గడపగలడు.”

“ధర్మప్రభూ ! మీరిచ్చిన మొదటి వరంతో దైహికంగా నాకు ఏర్పడిన పితృబుణాన్ని తీర్చుకొనే అవకాశాన్ని అదృష్టాన్ని కల్పించిన మీకివే నా వ్రణ తులు” అన్నాడు నచికేతుడు.

“మరిప్పుడు రెండోవరాన్ని కోరు” అన్నాడు యముడు

“తమ దయకు దాసుణ్తి స్వర్గలోకంలో భయమనేది ఉండదనీ జీవితాన్ని తుదముట్టించే తమ అధికారం అక్కడ చెల్లదనీ, అసలు తమ దర్శనమే అక్కడ కాదని విన్నాను అంతేకాదు అక్కడ జరారుజా దు ఖాలు చేవని తెలుసు కొన్నాను. ఆకలి దాహాలకు అక్కడ చోటు లేదంటారు విషాదవు ఛాయటే అక్కడ కన్పించవంటారు. ఎట్టి అభ్యంతరమూ శంకా లేకుండా సనుస్త సుఖాలనూ అక్కడ తనివి తీర అనుభవించవచ్చని చెబుతారు. నాకట్టి స్వర్గలోకాన్ని గూర్చి ఎంతగానో వినాలని ఉంది మీ వరప్రసాద మహిమచే నాకది వినే యోగ్యత ఉందని భావిస్తున్నాను. దాన్ని గూర్చి మరెప్పుడూ ఎవ్వరూ చెప్పలేనన్ని విశేషాలు మీరు నాకు చెప్పండి. నాకీ స్వర్గలోకాన్ని గూర్చిన జ్ఞానంతో ఎంతైనా పని ఉంది. అందుచేత ఈ వాక్యాన్ని నా రెండవ వరంగా మన్నించి తమరు జ్ఞానతృష్ణను తృప్తిపరచి నన్ను ధన్యుణ్ణి చేయండి” అన్నాడు నచికేతుడు.

నచికేతుని జిజ్ఞాసకు యమధర్మరాజు ఎంతో సంతోషించాడు. అగ్ని ష్టోమం స్వర్గకామోయకేత' అన్న శ్రుతివాక్యాన్ని ఆ యజ్ఞ కర్మనాచరించటంలోని వివరాలన్నీ చెప్పాడు యముడు. నచికేతుడు స్వయంగా తత్కర్మాధికారి కావటా నికి యోగ్యత నిచ్చాడు. అట్టి స్వర్గాన్ని గూర్చిన వివరాలనేకం చెప్పాడు. అక్కడకు వెళ్లిన వారంతా అనందావధుల్ని అంటుతారని చెప్పాడు. అట్టి యజ్ఞం అప్పటి నుంచీ, నచికేత నామంతో విరాజిల్లుతుందని వరమిచ్చాడు. “ఆ అగ్నిష్టామంలో ఉపయోగించే అగ్నికి కూడ నచికేత నామమే ఉంటుంది. సరే ఇప్పుడు మరి నీ మూడవ వరాన్ని అడుగు.”

“ప్రభూ ! మీ కరుణకు నా జన్మ ధన్యం. మృత్యువు తరువాత జీవుడు, జీవించే ఉంటాడని కొందరు, మరణిస్తాడని కొందరూ అంటారు. అయితే అందు లోని నిజానిజాల్ని గూర్చి ఎవరెన్ని తర్ణనభర్ణనలు జరిపినా మీకంటే దాని విషయం చెప్పగలవారు మరెవ్వరూ ఉండబోరు”

శశ వనరంవరా

యముడు బాలనచికేతుని ఈ విషమ ప్రష్తకి కొంత ఆందోళన చెందాడు

“నాయనా ! నచికేతా ! ఈ విషయం తప్ప మరేదైనా అడుగు చెబుతాను'

“ఫరేత ప్రభూ నాకు మీరు వరమిచ్చారు వరాన్ని అడిగే హక్కును నాకిచ్చారు. నాకు కావలసింది మృత్యువును గూర్చిన పరిపూర్ణజ్ఞానం అదేనేను కోరేది” అన్నాడు నవికేతుడు. యముడెంత చెప్పినా నచికేతుడు ససేమిరా తనకా అడిగిన వరం తప్ప మరేమీ వద్దన్నాడు. యముడు ఎప్పటికప్పుడు ఎలాగో ప్రసంగాన్ని మరో దారికి మరలించి, నచికేతుని చేత మరో వరం కోరించాలని ఎంతగానో ప్రయత్నించాడు. కాని, నచికేతుడు చెప్పేవన్నీ శ్రద్ధగా విని మళ్ళీ తన ప్రశ్నకు సమాధానం చెప్పమని ప్రాధేయపడేవాడు.

విసిగిపోయిన యముడు నచికేతునితో ఇలా అన్నాడు “నీవు అడుగు తున్న వరం యొక్క జ్ఞానం చివరికి దేవతలకి కూడా అనూహ్యం. నీ వయసుకు తగిన ప్రశ్న కూడా కాదది. ఒకవేళ నీ బలవంతంచేత నేను నీకు చెప్పటానికి పూనుకున్నా, నీకేమి అర్థమవుతుంది? వత్సా 1 నచికేతా నీ పట్టుదలకు మెచ్చాను. నీవు తప్పక అభివృద్దిలోకి వస్తావు నా మాట విని, నీకూ సుఖమైనా, నాకు ఇబ్బందిని కలిగించే ఈ ప్రశ్న జోలికి పోకు. మరొకటి అడుగు” అన్నాడు యముడు.

“ధర్మప్రభూ ! మీరే మీ వాగ్జానాన్ని వరదానాన్ని మరలించి మాట తప్పిపోతే, లోకంలో ఇక ధర్మానికి, సత్యానికి నిలువనీడ ఏది? నాకు నేనడిగిన జ్ఞానం మినహా మరేదీ వద్దు. నేనేమన్నా అందరిలాగా వస్తువాహనాలు అడగలేదే? లేదా ఇంద్ర పదవిని కాంక్షించలేదే? రెండు వాక్యాలు జ్ఞానభినక్షని ప్రార్థించినా దయచేయని తమ వరదానానికి అర్థం ఏమిటి? నన్ను దారి తప్పించటంలో మీ అభిప్రాయం ఏమిటో నాకు బోధపడటంలేదు. కాబట్టి మీశే అసత్యవాదులైతే, కంచెయే చేను మేసిన కలదె దిక్కు అన్న విచారం తప్ప నాకేమీ విచారం లేదు. రేపటినించీ అంతా మన వృత్తాంతం విని ఏమంటారు? చివరికి ధర్మావతారుడైన యముడు కూడా, ధర్మం తప్పాడు అంటారు ఆ మాట మీకుగాని నాకుగాని మంచిదికాదు. మీరు ఇంత కృప నాపై చూపారు. మీకు అపయశం రావటం అంటే, నాకూ వచ్చినట్టుగానే భావిస్తాను దీనికంతా కారణం నేనే కనుక, నాకు మరో వరం కోరాలని లేదు మీకు చెప్పాలని లేకపోతే నాకేమీ పోదు ధర్మమే

ఆ లలంలాల 45 వాలుంది ఆందులో లోకమే పోతుంది అంటే లోకంలో నేనూ ఒకళ్లే కనుక "ను పొతాను ఇందాక నా తండ్రీ కోపానికి నేనిక్కడికి వచ్చాను ఇప్పుడు మళ్ళీ ఈ పావానికే నేనిక్కిడిక్‌ రావాలి. అలా రప్పించటానికి ఇప్పుడు మీరు కారణం అవ్వుతారు ఏమయితేనేం? సత్యాన్ని తెలుసుకొనే జిజ్ఞాస తీరకపోయిన తర్వాత నను జీవించినా అర్ధం లేదు ఎలాగో వచ్చాను కనుక నన్ను మీరే స్వీకరించి, నాకు నివ్మతిని కల్పించండి. ఈ కధకు ఇలాంటి ముగింపు వల్ల లోకంలో మీ పేర అధర్మ ప్రసక్తి అంటదు మీరునొ ప్రభువులు కనుక, ప్రభు ధర్మాన్ని కాపాడవలసిన బాధ్యత భృత్యునిపైన కూడ ఉంటుంది. మీరు అచరించలేని ధర్మాన్ని, మీ అనుజ్జ్ఞతో నేనే ఆచరించి నా భృత్యధర్మాన్ని నిరూపించుకొనేందుకు అనుజ్ఞ నివ్వండి” అన్నాడు నచికేతువు

“వత్సా! నీవు నిజంగా వంశ దీపకుడవు. సత్యార్థ ప్రకాశాన్ని చేయటంలో నాకేమీ అభ్యంతరంలేదు. మంత్రం వలె గోప్యంగా ఉంచవలసిన సత్యాన్ని తెలిసినా గుప్తంగానే ఉంచాలి. అలా చేయకపోతే కలిగే అనర్థాలు ఎన్నో ఉంటాయి. అందుచేత నీవు పట్టు విడువక మరో వరాన్ని కోరుకో. భోగభాగ్యాలు, సతీసుతులు మరేమైనా కోరి సుఖపడు నీ తండ్రి సంపాదించిన యావదాస్తీ, విశ్వజిద్యాగంలో పోయింది. అదంతా తిరిగి నీకిస్తాను వెళ్లేటప్పుడు నీతో పట్టుకుపో అది చూసి నీ తండ్రి ఎంతగానో సంతోషిస్తాడు. నిన్ను నిజంగా మెచ్చుకొంటాడు అదీ కాదంటావా? నీకు చిరంజీవిగా వరమిస్తాను ఇచ్చిన ఈ సంపదలను అనుభవిన్తూ, శాళ్వతకాలం నీవు అఖండకీర్తి వైభవాలతో జీవించవచ్చు ఎవరైనా ఇంతకన్నా ఏమి కోరగలరు? నీవు కోరకుండానే అవన్నీ నీకు లభిస్తున్నాయి. నీవు ఎంతో అదృష్టవంతుడవు. మిగిలిన జీవులు, ఎంతో తపస్సు చేసినా, లభించని ఐశ్వర్యాలు నీకు దొరుకుతున్నాయి. జీవించినంత కాలం నీవేది కోరినా నెరవేశే వరం ఇస్తాను. అప్పుడు నీ ఇల్లే స్వర్గమవుతుంది. నీ పదవి మహేంద్ర పదవిని కాలదన్నుతుంది.

అదిగో అలా చూడు ఎందరెండరు సొందర్యవతులు, నర్తకీమణులు, అలా బంగారు రధాల్లో ఆనందంగా తిరుగుతున్నారో వారందర్నీ నీకు సేవ చేయటానికి పంపిస్తాను నిన్ను చూసి దేవతలు కూడా ఈర్ష్యవడేటట్లు వరా లిస్తాను కానీ, దుస్తరమైన యీ ఒక్క వరాన్ని కోరకు దాని బడులు నీకేమైనా

శీ5్‌ వంంంలౌ ఇస్తాను. చావు బ్రతుకుల వెనక ముందుల ఏముంటుంవచో అన్న జ్ఞానం నీకు కూడు పెడుతుందా? గూడు నిస్తుందా? నీవింకా చిన్నవాడివి లోకంపోకత తెలీని వట్టి అమాయకుడవు నిన్ను చూస్తే జాలివేస్తోండి నీ శ్రేయన్సు ఎందులో ఉంటుందో కూడా నీకు తెలియదు అందుకే ఆ బాధ్యతని కూడా ననే స్వీకరించాను కాబట్టి నీ మొండి పట్టుదల వడలి, మరోవరాన్ని కోరు ఎవరూ సృష్టిలో పొందని వరాన్ని ఇస్తాను అడుగు” అన్నాడు యమ ధర్మరాజు నచికేతుడికే కాదు మరెవ్వరికైనా ఇలాంటి అవకాశం వస్తే చేయి జార్ను కోవటం నిజానికి సాధ్యంకాని విషయం. ఎంత వారైనా మెత్తబడి, సతేనని సరి పెట్టుకోవలసిన సన్నివేశం. అయినా నచికేతుడు పట్టు వదలలేదు “ఓ ధర్మప్రభూ ! మీరు దయదలచి నాకు వరాలడిగే యోగ్యతని కల్పిం చారు. నేనూ, మీరు ఆడిన మాటని తప్పకూడదు అలా అయితే లోకంలో నాకూ మీకు శాశ్వతమైన అపకీర్తి రాబోతున్నది. దానికి కారణం ఒక విధంగా నేనవుతున్నాను అడగటంలో మాటమార్చి, లౌకిక సుఖాల వప్రలోభానికి నచికేతుడు లొంగిపోయాడని అందరూ అనగలరు. ఎవరేమంటారనే దానికన్నా. నా అంతరాత్మ అలాంటిది ఒప్పుకోదు. ఇక మీరు మరొకటి ఇస్తానని మాట ఇచ్చినా, మీచేత నేను అధర్మం చేయించలేను. ఇక్కడికి నేను లాభనవ్చాల లెక్కలు కట్టకోవటానికి రాలేదు జ్ఞానార్ధినై వచ్చాను. అదే గుభైశ్వర్యం. మీరు నన్ను ధనైశ్వర్యాన్ని కోరమంటున్నారు. ఇందులో ఏది ఉత్తమమైనదో మీవే చెప్పండి" అన్నాడు నచికేతుడు “గుచైశ్వర్యమే గొప్పదని వేరే చెప్పాలా ?” అన్నాడు యమధర్మరాజు “అయితే నేనడిగిన వరమే మీరిస్తానన్న వరం కన్న గొప్పదని మీరు అంగీ కరిస్తారా?' అన్నాడు నచికేతుడు. యమధర్మరాజుకి మౌనమే ఆశ్రయమైంది నచికేతుడు ఓ క్షణకాలం పాటు అలోచించి మళ్లీ అన్నాడు “ప్రభూ! మీరు చెప్పిన ఇస్తానన్న సుఖాలన్నీ ఎప్పుడో ఒకప్పుడు అంతరించిపోయేవే వాటిపైన మమకారంతో మనిషి సతమత మవుతాడు ఈ అశాశ్వతమైన వాటిని నేను కోరను వాటివల్ల మాయామోహం మాత్రమే పెరుగుతుంది జీవునికి ఇవన్నీ తృప్తినిస్తాయి. ఆత్మకి తృప్తినివ్వవు నాకు గుచైశ్వర్యమే కావాలి నా ఆత్మకి అదే ఆనందహేతువు “జీవితం బుద్చుద

న. డ్‌ వాయాం ఆని ఆలిసిన తర్వాత ఈ సంపడదలకీ. కోరికలకి ఏమీ ఆర్హం కరిపించదు జంతువులాగా జీవించ. వవ ప్రవృత్తిని పెంచే సంపదలు నాకు వద్దు అతంతనమైన తమ్మ విద్యయె నాకు కావాలి మృత్యువు తరువాతి జీవితం నఎజానిక్‌ దేవతలకు కూడా ఛిలయదని మీతే సెలవిచ్చారు కాబట్టి ఆ రహస్యాన్ని వి్చి చెప్పండ్‌ అదె నను క్‌రే వరం ఈ రహస్యాన్ని ఇప్పటివరకూ అడిగిన వాదూ లేరు చెబ్బనవారూ లేరు మృత్యువందచే భయపడేవాళ్లు ఇలాంటి ప్రల్నని భావించలేరు మీ దర్శనం తర్వాత నాకు దొరికిన వరాలు బిజ్ఞాసులకు కూడా పనికివస్తాయి” అన్నాడు నచికేతుడు యముడు తన శిష్యుని పట్టుదలకు లోలోన మెచ్చుకున్నాడు ఈ ప్రష్షే తనకు బాధాకరమైనా, ఇక చెప్పకుండా ఆపేందుకు కూడా వీలులేని పరిస్టితి వచ్చింది నచికేతుని జిజ్ఞాస దేనికీ లొంగనిది. ఇంత చిన్న వయస్సులో ఇంత పరిషక్వ్కత ఉండటం చాలా అరుదు. ఎంత చెప్పినా పట్టువదలని నచికేతుని పట్టుదల, నమ్మకం వైరాగ్యం ప్రలోభాలకు లొంగిపోని అకుంరిత దీక్ష ఇలాంటి సద్గుణాలు యమధర్మరాజు మనస్సును సుప్రనన్నం గావించాయి. సత్యార్థశోధనం చేయటంలో నచికేతుని దీక్ష ఆ ప్రభువు దయకు పాత్రమైంది.

“నాయనా నచిశేతూ 1! లోకంలో జీవులు అనుసరించగల మార్గాలు రెండే మొదటిది శ్రేయం రెండవది ప్రేయము మొదటి మార్గాన్ని అనుసరించిన వారు జీవిత గమ్యాన్ని చేరుకొంటారు. రెండవ మార్గాన్ని అనుసరించినవారు మృతులౌతారు.. విషాడంలో పడి మేధావులు, జిజ్ఞాసువులు, మహాత్ములూ, అడర్శవాడులూ జీవితధ్యేయంగా మొదటి మార్గాన్ని ఎంచు కొంటారు రెండవ మార్గం కేవలం అళాశ్వతం. ఎంత కష్టపడినా, మనతో రానిది. చివరికి ఏమీ మిగలనిది కేవలం దానికోసం పడిన వేదన కూడా మృతితోనే తీరిపోతుంది

మొదటిది అర్చిరాది మార్గము రెండవది ధూ్రూది మార్గము నీవు శాశ్వతానంద సంధాయి అయిన ఆత్మాద్వైత మార్గాన్ని ఎన్నుకొన్నావు విషయ సుఖాల ప్రలోభం జోలికి నీవు పోలేడు అజ్జానులూ, అహంభావులూ కేవలం విషయ పరితృప్తియే జీవిత సాఫల్యమని భావిస్తారు వాళ్లే లంధతామిన్రలోక మార్గంలో ప్రస్థానించి నన్ను చేరతారు. ఎంత డుర్గమము, దుస్తరమూ అయినా అర్చిరాది మార్గం సంవరణీయము, అనుసరణభీయము డాన్ని గూర్చిన జ్ఞానం

48 వరంవరా బహ కష్ట సాధ్యం తపస్సు చేతనే అది లభిస్తుంది దాన్ని గూర్చి విచారించేవారు, ఆ మార్గాన్ని అనుసరించేవారు ఈ మాయా సృష్టిలో అతిస్వల్ప సంఖ్యలో ఉంటారు తాము తెలుసుకొని, ఇతరులకీ మార్గ ప్రశస్తిని గూర్చి బోధించగల వారు మరీ తక్కువ. అయితే ఇది కేవలం మేధస్సుచేత, ప్రజ్ఞ చేత మాత్రమే సాధ్యమానం కాదు. అంత కోధన చేయగల మౌనధ్యానం కూడ దీనికి తోడ్పడాలి కాబట్టి నీ ప్రశ్నకు మరి కొంత సమాధానాన్ని కూరుస్తాను విను” అన్నాడు యమధర్మరాజు.

“ధ్యానసమాధి నిష్టుడైన తపస్వి సుఖదు ఖాల కావల గల ఈ అద్వ యాక్షర బ్రహ్మతేజస్సును అనుభూతం చేసుకొంటాడు. ద్వంద్వాల కవతల స్వయం ప్రకాశతత్వం ఉన్నది. అక్కడ గెలుపు ఓటముల ప్రసక్తి లేడు. అది కేవలం ద్వంద్వాతీతం. వేదోపనిషద్రహస్య మార్గం అంతా ఈ సత్యాన్నే వేనోళ్ల కొనియాడుతున్నది. బ్రహ్మచర్యం చేత సాధకులు దీన్ని సాధిస్తారు. తాత్వికంగా దాన్నే 'ఓం' అంటారు. అంచే అది ప్రణవబ్రహ్మోపాసన అన్నమాట.

అక్షర పరబ్రహ్మము చావు పుట్టుకలు లేనిది. వాటికి కారణమవుతుంది. మాయా శబలిత రూపంతో. అది పవిత్రాతి పవిత్రం. అఖండానంద పరంజ్యోతి, శరీరంలో ఆత్మగా అది ఉంటుంది. లోకంలో అది బ్రహ్మమని, పరమాత్మ అని చెప్పబడుతుంది. విరాగియై, ధ్యానియమై ఈ సత్య సందర్శనాన్ని చేయవచ్చు. మేధచేత, జ్ఞానం చేత మాత్రమే దీని సమగ్రరూపం ఎప్పటికీ బోధపడదు. ఆ పరతత్వం తాను దయతో తన రూపాన్ని ఆవిష్కరిస్తే తప్ప, అది మరే పద్దతి చేతనూ, సాధించగలది కాదు. పాపచింత, స్వార్ధచింత లేని పవిత్ర హృదయంతో, ధ్యానిస్తే తప్ప అనుభూతం కాని రహస్యాతి రహస్య మయ మీతత్త్వ్యము. నిరంతర నిర్మలభావన, తపస్సు, ధ్యానం వీటి చేత మాత్రమే ఆ బ్రహ్మ అనుభూతి గోచరమవుతుంది.

మానవ శరీరం రధం. రధికుడు ఆత్మ ఇంద్రియాలు అశ్వాలు. మనస్సు కళ్లెం. విషయాలు ఆ రధం పయనించే పధం. ఆత్మయే, మనస్సు, ఇంద్రియాల ద్వారా మాయావృతమైన జీవుడై అనుభూతుల్ని పొందుతుంది. ఆత్మ అన్నింటినీ నియమించగలదు. ఆత్మజ్ఞానులు లోకంలో అరుదు. ఆత్మయే నిత్యము అదియే సారధి. అదియే త్రిపుటి జ్ఞానం. దానికతీతమే దాని వెలుగు. ఇక్కడ

అభనందథటున గం ఆత్మ అంటే బ్రహ్మమని, అబందమని తెలుసుకోవాలి అదే అంకరూపంతో ప్రాణుల దేహాల్లో వసిస్తుంది ఆత్మయే సర్వాంతర్యామి నారాయణ స్వరూపం అది తెలియటమే ఆనందం అచే అఖండ సచ్చిదానంద పరజబ్రహ్మతత్యము దాన్నే అక్తరమనీ, పురుషుడనీ, కూడా బ్రహ్మవేత్తలు పిలుస్తారు పురుషుడే సర్వము అని తెలుసుకో. అతడు సర్వవ్యాపి. యోగాంతగమ్యుడు అతడు ధ్యానతేజస్విత అది. అది అవాబ్మనస గోచరము అనాద్యనంతమది అది తలియటమే (ఒహ్మ జ్ఞానము. నిత్యజాగ్భత లక్షణంతో బయలుదేరి మహాత్ముల్ని ఆశ్రయించు. ఈ మార్గం చాలా దుస్తరం అయినా సాహసిందు. వెనక్కు తిరుగకు. కత్తి పదును అంతని?తం ఆ మార్గం. అయినా ఇవే నా ఆశీస్సులు నీవు పురోగమించు. (బ్రహ్మానంద ధ్యానివి కమ్ము" అని యమధర్మరాజు నచికేతునికి బ్రహ్మతత్వాన్ని అందించాడు.

ఉద్దాలకుని గురుభక్తి

ఆఅరుణపుత్రుడైన ఉద్దాలకుని ప్రసక్తి వేదోపనిషత్తులలో పలుతావుల కన్పిస్తుంది. యాజ్ఞవల్కుుని అంత ప్రసిద్ధిని పొందిన బ్రహ్మ విద్యావేత్తలలో అరుణియైన ఉద్దాలకుడు ఒకరు.

గురు సంప్రదాయం సనాతన ధర్మంలో గాయత్రితోనే ఏర్పడింది గాయత్రిని “గురు గోవింద రూపిణి' అన్నారు. అందుచేత శ్రీవిద్య అంతా ఈ గురు సంప్రదాయమే. దక్షిణామూర్తి, హయగ్రీవాదులంతా ఈ విద్యాపరం పరాగురు సంప్రదాయంలోనివారే. అలాగే మదనమహర్షి అయిన చిక్లీతుడు, వసిష్ట వ్యాసాదులు ఈ సంప్రదాయంలో నివారే.

బ్రహ్మ, విష్ణు, రుద్ర, ఇంద్ర, యమ, వరుణ, లోపాముద్రా, అగస్త్య, దుర్వాసాదులందరూ శ్రీ విద్యా సంప్రదాయంలో పేరెన్నిక గన్నవారు. శ్రీకృష్ణుడు, శ్రీరాముడు సాక్షాత్‌ శ్రీమాత యొక్క అంశావతారాలు. శ్రీ దత్తాత్రేయులు, హరిహరనాధులు కూడా. దత్త సంప్రదాయాన్నే గురునాధ సంప్రదాయమని కూడా పిలుస్తారు ఈ గురు పరంపరయొక్క అచలితధ్యాన నిష్టలవల్లనే ధర్మం ఇంతో అంతో సర్వకాలాలలోనూ రహిస్తున్నది.

అలాంటి గురు పరంపరలోని వాడే అయోధధామ్యుడనే మహర్షి గురుకుల సంప్రదాయంలో అతని వద్ద వందలమంది శిష్యులు వేదాధ్యయనం చేస్తూ ఉండేవారు అయోధ ధౌమ్యుడు, శిష్య సముదాయాన్ని ఎన్నో కరిన పరీక్షలకు గురిచేసిన తరువాత కాని అసలైన విద్యా రహస్యాలు వాళ్లకి బోధించే వాడు కాదు అయినా ఆయన బోధనా పద్ధతి జగత్ర్రసిద్ధం కనుక ఎన్ని శ్రమల కైనా ఓర్చి ఆయన దగ్గరనే విద్య నేర్వాలని శిష్యకోటి వచ్చేవారు

అయితే అయోధ ధౌమ్యునికి శిష్య వాత్సల్యం కూడా అపరిమితంగా

అఈనంచలణన ర్‌1 ఉండేది అతని కరుణాకటాక్షం ఏ శిష్యునిపైన ప్రసరిస్తే. ఆనాటితో అతని జన్మ ధన్యమైైనద్లే అంతటి కరుణా స్వభావం ఆ గురువుది అలాంటి గురువు దగ్గరకు విద్యాభ్యానం చేయటానికి పాంచాల దేశస్థుడైన ఆరుణి అనబడే ఉద్దాలకుడు వచ్చాడు. అందరితోపాటు అతనూ చదువుకొంటున్నాడు

అది వర్షబుతువు అనాడు అకాశం మేఘావృతమై, కుండపోతగా వాన మొదలైంది ఎన్నాళ్ళ నించో దేశంలో పైరులు ఎండిపోయే స్థితిలో ఉన్నాయి. ఆనాడు వచ్చిన వాన పంటకి నిజంగా పాణాధారమైనది. గురువు అయోధ ఢౌమ్యుడు అరుణి అయిన ఉద్దాలకుని పిలిచి, “అరుణి |! నీవు వెళ్ళి మన పాలం గట్టు సరిచెయ్యి. వర్షపు నీరు బయటకు పోకుండా చూడు. భూమి బాగా తడిస్తే పంట నిలున్తుంది. చెప్పిన పని చెయ్యి శ్రద్ధగా” అని ఉద్దాలకుని పంపించాడు. గురువాక్యం విన్న ఆరుణి పాలం వైవు పరుగు తీశాడు. గట్లన్నీ సరిచేశాడు నీరు పొలంలోనే నిలిచేటట్లు శ్రమపడుతున్నాడు. కానీ ఒకచోట చేను గట్టుకు ఒక గండిపడి నీరంతా మహోధృతంగా బయటకు పోతోంది. ఆ నీటిని నిలపటానికి, చేనుగట్టు సరి చేయటానికి ఆరుణి ఎంతగానో కష్టపడ్డాడు. అయినా ప్రయోజనం కనిపించలేదు ఏమి చేయాలో తోచక ఖేదపడ్డాడు ఆరుణి. వెంటనే తానే ఆ గండికి అడ్డుగా పడుకొని ఆ నీటిని అపే ప్రయత్నం చేశాడు. నీరు బయటికి పోవటం ఆగింది. ఆనాటి ఉదయం నించి రాత్రి అయినా వాన పడుతూనే ఉంది. ఆరుణి అలాగే చేనుగట్టుకు శరీరాన్ని చేర్చి, పడిన గండిలోంచీ నీరు పోకుండా ఆపుదల చేస్తున్నాడు. గుర్వాజ్ఞని యధాతధంగా పాలిస్తున్నాడు.

రాత్రి చాలా ప్రాద్దుపోయింది ఇంకా ఆరుణి పాలం నించీ రాలేదు గురువు శిష్యులందరిని ఫిలిచి అడిగాడు తమకేమి తెలియదని చెప్పారు వాళ్ళు. ఎందుకు తిరిగి రాలేదో చేను నించీ, కారణం బోధపడక అంతా భిన్నులైనారు. శిష్యులలో ఒకడు “అయ్యా! ఆరుణిని మీరు ప్రొద్దున పాలం పంపారు. చేను గట్లు బాగుచేసి, నీరు పాలంలో నించీ బయటకి పోకుండా నిలపమని. బహుశా అక్కడే ఉండి ఉండవచ్చు".

ఒక దీపం తీసుకొని గురువు పాలంవైపు బయలుదేరాడు చేను నాలుగు మూలలా గట్టు వెంట తిరిగాడు “ఆరుణీ!” అని పిలిచాడు ఎక్కడా సవ్వడి లేడు. గురువు మనస్సులో శ్రిస్తువిత-పాైనాద్రమాడ్ల సంభవించిందేమో

52 వతంవంరా నన్నదు ఖం కలిగింది. మళ్ళీ పిలిచాడు. చేలో ఒకమూల నించి ఆరుణి గొంతు వినిపించింది. గురువు వేగంగా అక్కడికి చేరాడు.

“గురుదేవా ! చేనుకు గండి పడింది ఇక్కడ పడుకొని ఉన్నాను నీటిని ఆపటానికి. గురువు ఆ దృశ్యాన్ని చూశాడు. పాలంలోని నీరు ఆగి ఉంది గండికి అడ్డుగా ఆరుణి పడుకొని ఉండటాన, అడ్డుకట్ట పడింది

“అరుణి! నీవు వెంటనే లేచి బయటకు రా” అన్నాడు గురువు

“గురుదేవా ! నేను లేచి వస్తే, నీరంతా బయటకు పోతుంది. ఇందాకటి నించీ చేసిన శ్రమ వృధా అవుతుంది. ఆపైన గుర్వాజ్ఞను కూలదోసి నట్లవు తుంది” అన్నాడు ఆరుణి.

“పరవాలేదు. ఇప్పుడు నీరు అదే ఆగుతుంది నీవు లేచిరా” అన్నాడు

అరుణి లేచి వచ్చాడు. గురు సంకల్ప బలంచేత నీరాగిపోయింది.

లేచి వచ్చిన ఆరుణి గురువుకు పాదాభివందనం చేశాడు.

“శిష్యా ! నీ గురుభక్తికి మెచ్చాను. నీకు సర్వవిద్యలు పరనావశ్యకత లేకుండానే అబ్బుతాయి. ఇది నా వరం, ఉద్దాలకుడు బ్రహ్మర్షి అన్న చిరతర కీర్తి నీకు దక్కుతుంది.”

గురువు యొక్క అనుగ్రహాన్ని పూర్తిగా పొందిన ఉద్దాలకుడు సర్వ విద్యా పారంగతుడైనాడు.

ను శ్రీ శుకబ్రహ్మ ఓ! టం టం, ఫల భ్‌ ప్‌ ల వట్ట ళ్‌ జో గ సతో నక మా ర్‌? న జో న. (4 య వ్‌ గ్రా ల ్సీ ఇ శ న చ భట్‌ /- ఇ గగ! స కవు. యామరడడడాడ | (క యయ నయా డే క బదరికొాశ్రమంలో పింగళ జటాజూటుడై, అగ్నిదీప్త నేత్రాలతో అమోఘ తపస్సు చేస్తున్నాడు వ్యాసమహర్షి సర్వసృష్టి ఆయన తపోనిరతికి నివాళు లర్చించింది మహాదేవుచైన పరమ శివుడానందించి, ప్రత్యక్షమైనాడు. “మహర్షీ! నీ ఘోరతపస్సునిక చాలించు నీ మనోరధం ఏమిటో చెప్పు” అన్నాడు సదాశివుడు. “మహాదేవా ! మీ అంశతో నాకొక పుత్రుని ప్రసాదించండి” అన్నాడు వ్యాసుడు “సంసార బంధాలను త్రెంచుకొని సన్యాసివైన నీకీ విచిత్రమైన కోరిక కలగటం విధి డ్రేరితం తధాస్తు” అన్నాడు మహాశివుడు. వ్యాసుడెంతగానో సంతోషించాడు కానీ ఆయన తన చాపల్యానికి ఎంత

5్‌శఢ వంంవరా గానో సిగ్గుపడనారంభించాడు తన కిలాంటి కోర్కె ఎందుకు కలిగింది? సంసార బంధాన్ని తానెన్నడూ అంగీకరించని, తనకు పుత్ర ప్రాప్తి ఎలా కలుగుతుంది? అయినా మహాదేవుని మాట అమోఘం అది జరిగి తీరుతుంది అంటే తపస్సు చేసి మోక్షాన్ని కోరవలసిన తాను మాయావృతుడై సంసార బంధాన్ని కోరాడు దీని పరిళామం ఇక తన చేతిలో లేదు అంతా పరమేశ్వరేచ్భ్ళ! అనుకొన్నాడు

ఈ మాయ నించీ ఎలాగైనా తప్పుకొనటానికి తన నియమ నిస్టల్ని మరీ అధికం చేశాడు వ్యాస భగవానుడు. ఆ నిష్షలో గతంలోని తన చాషల్యాన్ని గూర్చిన గాధని ఎలాగో మరిచిపోయాడు. ఇలా ఎంతోకాలం గడిచిపోయింది. వ్యాసునికి కొంత మనశ్శాంతి కలిగింది.

నిత్యహోమం చేసేందుకానాడు అరణులతో కాప్టాగ్నిని, మంత్ర సహితం గా మధిస్తున్నాడు వ్యాసుడు.

ఎట్టఎదుట ఈశ్వవేచ్చకు సాకారంగా మహా సౌందర్యరాశి అయిన ఘృతాచి తన అతిలోక రమణీయ లావణ్య యవ్వనాన్ని ప్రదర్శిస్తూ నిలిచింది బుషి దృష్టి ఆ సౌందర్యరాశిపై ప్రసరించింది. ఒక్కక్షణం వ్యాసుని మనస్సు విచలితమయింది. ఘృతాచి వ్యాసుని శాపానికి తాను పాలుకాకుండా ఒక పకా కృతి ధరించి అక్కడే నిలిచింది. క్రాంతదర్శి అయిన వ్యాసుడు ఆ శుకంవైపు మూసినా ఘృతాచియే కన్పించింది ఆయనకు హరాత్‌ స్థలనము జరిగింది. ఆ బ్రహ్మవీర్యము మధిస్తున్న అరణులపై పడింది ఘృతాచి సౌందర్యానికి వశుడైన వ్యాసుడు ఇదేమీ గమనించక, అరణులనట్లే మధించాడు. అగ్ని ప్రాదుర్భావంతో శ్రీశుకబ్రహ్మ అవతరించాడు.

“తండ్రీ ! మీ పని పూర్తయింది. నాకీ జన్మాకృతిని ప్రసాదించారు. మరి నాకు సెలవివ్వండి. తపస్సు చేసుకోవటానికి” అంటూ శుకబ్రహ్మ ఆ పర్వతారణ్య భూముల్లోకి పరుగు తీశాడు.

పుత్రభ్రమ పూర్తిగా వంటబట్టిన వ్యాసుడు “హాపుత్రా ! హాపుత్రా" అంటూ కొడుకును ఆపటానికి పరుగులు తీశాడు ఉన్మత్తునివలె విషాద భారంతో.

వ్యాసుని దీనాలాపాలకు పర్వత గుహా వివరాలన్నీ ప్రతిస్పందించాయి. అయినా శుకుడు పరుగు తీస్తూనే ఉన్నాడు. కొడుకు ముందూ, తండ్రి వెనుకా. మాయామేయ జగత్తు, లోకవాసనయై, శాస్త్ర వాసనయై చివరకు దేహవాసనయై

తనలవిలున విన్‌ య ల ఎలా వేవినిమబజ పచురగుంచి చేయి గ ఇ ఇల న ఇం న. / 2 ఎన్నిడి వ్యాననచాయింత *! ఎదగ పెంట! లేద చీ పా అంటకి ఆవిచనటాంవి గంత ద వ! గ. లం ఎం క్‌ "టె జ వ ఒ ఆశి జ ఇ ళ్‌ జ ల్‌ తఆలుణకోవాలని ఒయిలుచేరం వ్యైెంయర రుతు కంెడీ ఇజల్ర భీం సక చిక్కిపోయాడు ఇచే మాయ 1! 6 ఇ తంగెచ్ను శకం అయ్యల నర ర కండ ( పంజంయూతాలవతె ఆత్యంత అల్మయాట ఆలనత్త్‌ (లై గరల్‌ 3? ళం జ ఈ ణా లీ + అ క్ష ః ట్రవ్యా భావనాఎ వసుడు, (| ్మయన్యడు, లైవర్యి కుకు ంగం) వ. * 4 లత 2 2 ల ం ం పుకుని ఆవగాంపీళ ఆవెజట్టుమెలదచి సం £ న. పై శే అక్కడ నిదాళుతలిచ్చారు వృలకతోనే నవూప్మిరస్టైన వదలా కి ఈల సై ఆలం (చే నా! | స గారల? చిండి అట్రిచళ, గౌరీ నహితున రవి పుడు వన్శి, శకంన్సక్షి ర త్యాగ రు. బ్పిర్సు రో ఇ ఆ గాక జ ళ్‌ తీ స్యయంగా బోధించాడు అతవ్షే క్పుకునికి (టోంనకు కా పైందాడు ఆరక య ల పసంగయుంపంగా మహావాక్య న ౧౯. క నే లో ల (1) ఓం వబ్బానం ఒహ్మా శ్లో (2) ఓం అహం వం త్ర (3; పీఎం తత్తుముప న. ౮ ॥ (1) పం లయమాత్నొ ఒవ్వొ ట్స శ్ర క జ్‌ శ జట్‌ లలో, ల క్ష అన్న చోవన వరాసుచూ కిలో వరరుత్వరుడు శ్రదుతరు ఉపదేశ దేరారు న _ న. శ న 4 కాన పుకునకు గవ్వ న్ను స్యానుయూ శం కావటానికి మనుగడ అవసరుం ధానం ల క్‌ ణి కాం అవనరం ఆ జహ్మానత్వొన్ని గెలుకుబొని మననం చేస సనాతన నాగు ల ఎ తం శం న ఎఅనుకోవటా పికి శపల్యు కావాలి చు ఒహాగాకన అండం కో “ఊం ఆ తవండు ఒప గౌవనకు తపా అండుకే కాలంతో వవరంకం "కారే ల్‌ గ ఇ ల ల్‌ త, ఇ ల ౯ జ ఆశ్వని విందతి. ఆ వరమారాన్త ాఫింవటానతే పేరబహ్మా కాంత ము దేరానగ్‌ లీ టో ఓ ౮ ల న యళ ఎ, న. వాం శా వరులు పాఠంచైంచాడు వా నముడు ఇది గమరంవదేక వతం వా గుర న ం వ్‌ ఉల లలో లా ౮ న్‌, ఫమావివ్యతమాంటార్యతుడె గాహా బహివాగిపతె వరు సనా డం ర్న భ్‌ ౬ లద ప బర్తల నాలు. చెల రురు మున ఎక రర వలో తదియ వవ వత్తు విత్తం గలా సేద వొతనివి రువ రలూ ల. నాము లే వరత వాపు చేల వాసంలో ల

క్‌ర్‌ వతంతరౌ వో ళా వ అనే వ క హా అకు వివ ఆటాడు చసన ఈష వెం టేంంలండులల మేన పె అచు శ్‌ అక్‌ జే స జ కి అ శల పో ల్‌ ఉప్తూవప్లైుశాడు లంఎనా 2వకాంతలు కీందిత్త కూడా మంచు మూవచుడు నే పం. త యఖ అ ఎన ల్‌ చాప అత్తే వివస్తలై ఒలకీడలాడుతురాడు. కొంతపేవటికీ ల౩2 వారి వ్యావమహరి వ చచ ఆ ౬ ప పాల ఖం వో థ్‌ జం శ జీ ళం క లొప్పుతూ వమకుతీప్తూ వన్నరాడు దేవకాంతలు తమ వీరు ము “ర్త తడు ము జు ర్‌ జా తక్‌ శ ఇన్‌ శ లం. టే అ షం. కొచారము పెతులతో వకంలాట మర్నావయాటు దాచుకెచారు ఇవ చూసి జు క శ లు ణు నా ల్‌ న య ల్‌ వ్యావమహర్ష కములు మూసుకొని వారందరికి వమన్నరిందాడు స (న; కాన ళ్‌ స్‌ యల ల ఆక్‌ నాలా టై జట తో ళ్‌ జ్‌ న అమ్వా*జఅురహవ్యం జలకేళిని భంచపరవాను కమించంతి మీరు త్త చీ సే ౯ అ త వ్ర లి దే కత జ ఆ వ వన్నాళా ల ళ్‌ $ న్‌. ఖువసాలున్ను రక్‌ంచండ్తీ ఎటలా, కవల మూసిన ఉంటాను. అవాడకు ౮ వ్యాసుడు ౬ య జ స య న వారలా ఇశారు శుకుడు వాళ్ళ చాటున దాకానాడు ల ఆ నా న త ఇట య వ్యాముడు కమ్చులు తెకిచేవరికి వారు యకావిదగా వమలంకృత జు పజల పై జ్‌ అకాల ఉవాద యు నక అ జ. జ్ఞ ళాతా ఇ థా తా _ జోలో ఆజీమష్యాల హీ ల ఆఆ జ్‌ ఆమ్మా'వామునవని మన్దాంచి, ఒక ప్రశ్న వేస్తాను బురు సమాధానం ళీ మి ఇ 22తో య | త న. వ వ్‌ శో అనితా అ చెప్పండి వాప్తతుడా శుకుడు చినువాడు వేవా సరానంగ పరిత్తాగిని నిత జు ష్‌ ర్న ఇ ది ర శ ను. న. న్య =. స్‌ బం ఓ న తపోథ్యాన విష్టలో, ఉవవాణీ మహావ్వడుశి మీకు పితామహుని వంటివాళ్చి ౬ (31 జ జ మో గో త ళ నిశా శకి మీ ఎ ఓ న ర సేం అం మ్‌ జ ఆ ళా కా ల నొ ఎల్వివాంం చూ ఆరు బగుపడలడు మరి బురకు నను వర్తినపాుడు న్‌ షా న. మ ఖీ. ఇత జ త వ్య ెటీ శా క్‌ స్వా అల కం ఎందుకు పిగ్తును అభివయించాడు ఈ మర్శమేమిటో చెబితే నా బ్రతుకును వజిన శ క నవు ఆనాలా లీ వరిదిద్వకుంటాము. అన్నాడు వ్యాసుడు క అ జ ఆట్‌ జం సండ్ర గ నో అల ఈట్‌ లక్‌ జ ణ్‌ ల మహర ! శుకఒహృకు సర ప్రపంచమూ లచవేవము అవె-ంతము ము ఆ ఉ టి వ్‌ ఎ పరల ల స శ టి పీ జై క్‌ వల. వక్‌ ఎంతా క వేజ్‌ టి ఖే 'జ్వాజంచంవిత.. ఆంత అందించక ఇఅదవానన, జేదభా వన పోచేము అంటే నం. అల క ల లచ ల్‌ సై. నె జం, వ్‌ న ఖై కుమారుని బహ్మభావనలో తింగభేడము లకు నస్త్రీ నపుమాన్‌! వండి మీ భు పంపన ఆం నేల క లంచం? చేంచం చ అల ఆంకా జఆరయినారు ఇంకా పోతడు అందుకే క మము పర న. జ. ఆ శ? జో. పుడుపునిగావే భావించామం'” అనాడు న. అననం కి జ వ్యానుడు పిగ్గు చెందాడు స ను న ఎ కాకి ఎక ఎలాగో చకమహర్షి కొన్నాళ్లు తండ్రి దగ్గర గడవటానికి ఒముకున్నాడు మె 5 క మ యు నో నే ఆ ళా వా ఇడటా మళ్ళీ ఆశ్రమానికి తిరిగి వచారు యు షీ! ్‌ ఛు యక నే *, తనకు ౮జ్‌ ళా న మహాదేవుని వద్ద రహస్యోపనిషత్తు ఉవదేశం పొందిన శ్రీ శుకుడు. (జో నా ఈ జి త ఒృహన్బతి వద్ద తక్కుంగల విద్యా రహస్యాలను నేర్చాడు క ఆ లు

ఆనంవచచమున 5్‌7 ఒకనాడా శుకబ్రహ్మ మేరుపర్వత గు వాలో ధ్యానం చేస్తున్న తన పితృ మూర్తి వ్యాస భగవానుని దగ్గరకు వెళ్ళి ఇ౮ా అన్నాడు

“ఫితృడేవా! నీవు సర్వశాస్త్ర పారంగతుడవు. నీకు తెలియని బ్రహ్మ విద్యా రహస్యం ఉండబోదు నాకో అశాంతి ఏర్పడింది. ఎంతగా శాస్త్రాధ్యయనం కావించినా, ఆత్మకు అనునయం కలగటంలేదు ఏ పధాన్ననుసరిస్తే నాకలాంటి శాంత కలుగుతుందో దయతో ఆ విషయాన్ని బోధించండి ఈ మాయామేయ జగత్తులో శరీరథారులకు అవిద్యా సంకులము ఎలా ప్రభవించిందీ, ఏమి చేస్తే జీవికి కాంతి కలుగుతుంది? మాయ అంటే దేహానికా? అత్మకా?”

“మోక్ట్స శాస్త్రాన్ని అధ్యయనం చేయి, నీ సంశయనివృత్తి కాగలదు” అన్నాడు వ్యాసభగవానుడు అట్లేనని శ్రీ శుకుడు సాంఖ్యయోగాన్ని మధించాడు. అయినా సందేహ నివృత్తి కాలేడు.

శుకునిలో కొంత బాహ్యాశ్రయము కల్పిస్తే తప్ప ప్రత్యయ బుద్ది కాగలదని వ్యాసుడు భావించాడు. తండ్రి ఆజ్ఞ చొప్పున శుకుడు మోక్ష విద్యను అభ్యసించాడు.

“కుమారా ! నాకు తెలిసిన అనుభూతమైన బ్రహ్మవిద్యను నీకు నేర్పాను అయినా ఇది కూడా నీలో పరిపూర్ణమైన విశ్వాసాన్ని తేతేకపోయిందని నాకర్థ మైంది. అందుచేత ఈ రహస్య విద్యను ఇంకా నీవు నేర్వాలనే తలంపు ఉంటే విదేహరాజైన జనక నృపాలుని ఆశ్రయించు. ఆ మహనీయుడు బ్రహ్మవిద్యా విశారదుడు. అహంత, ఇదంత, మమత అన్నవి ఆయనను అంటవు కాబట్టి ఆ రాజర్షిని దర్శించి. బ్రహ్మవిద్యను ఉపాసించు' అని వ్యాసుడు కుమారుడైన శుకునికి చెప్పాడు

అణిమాద్యష్ట సిద్ధులను సాధించిన తపస్వి శ్రీ శుకుడు నిమేషకాలంలో తన సిద్ధులను ఉపయోగించి, విదేహ రాజ్యానికి చేరగలగేవాడు కాని అలా చేయలేదు. పరమ వినీతుడై, పాదచారియై పయనం సాగించాడు. అతడు సర్వ సంగ పరిత్యాగి లయిన హేతువు చేత ప్రయాణ మార్గంలో కన్పించిన జన పడాలు, ప్రకృతికోభ, జనావళి యొక్క చిత్రవిచిత్ర భూషాలంకృతులు శుకుని ఆకర్షించలేదు

చిట్టచివరకు మిథిలా నగరాన్ని దర్శించాడు. ఆ మహానగరం మార్గ

58 వఠంవరౌ మధ్యంలో ఎన్నో మనోహర దృశ్యాలను తిలకించాడు అనాసక్త యోగంలో నిపుణుడైన ఆ మహా తపస్విని ఏ దృశ్యమూ అకర్షిచలేదు. రాజప్రసాదం చేరగానే ద్వారపాలకులు దుర్భాషలాడి ఆయనను అక్కడే నిలుపు చేశారు శ్రీ శుకుడివేవీ లెక్కచేయక నిర్వికారుడై ఉండిపోయాడు. అతని ప్రశాంత వదనంలో వజ్యలితమైన బ్రహ్మవర్చన్సును గమనించిన ద్వారపాలకులు, ఈతడు మహాత్ముడని నిశ్చయించి, సగౌరవంగా రెండవ ద్వారం దరికి చేర్చారు రాజుకీ వార్త నందించారు. అమనస్కయోగంలో నిర్వికారుడై యున్న శ్రీశుకునకు, రాజమంత్రి అభివాదపురస్సరంగా స్వాగత సత్కారాలు సలిపాడు తదుపరి రాజ పరివారంతో తృతీయ ద్వారం దాటాడు. అంత పురాన్ని అంటుకొని ఉన్న ఉద్యానవనంలోకి ప్రవేశించాడు అక్కడి సౌధంలో శుకుని అసీనుణ్లి చేసి రాజమంత్రి వెళ్లాడు. శ్రీశుకునికి పరిచర్యలు చేయటానికి రాజాజ్ఞ వలన దివ్య సౌందర్యదీప్తులను వెదజల్లు సుందరీమణులు యవ్వనాంగులు, అతిలోక రమణీయ లావణ్య శలాకలు, దివ్యాంబర ధారిణులు సహజ సౌందర్య శోభితలు ప్రమదామబణులు సర్వరాజోపచారాలను, యతిశ్రేష్టునికి కావించారు. అయినా నిర్వికారుడైన మనస్సు బ్రహ్మతల్లీనమైన కారణంచేత, కించిత్తు కూడా వికల్పం కలగలేదు మరొకరైతే ఆ భ్రమలో మునిగిపోయేవారే కాని, శ్రీశుకులు ఎంతమాత్రము చలించలేదు ఇది జనక మహారాజు తన బ్రహ్మవిద్యా దీక్షకు పెట్టిన అగ్ని పరీక్షగా భావించాడు. జనక మహారాజు, శ్రీశుకుని యెడ తూష్టీ భావంతో మొదటి ద్వారం దగ్గర ఏడు రోజులు, రెండవ ద్వారం దగ్గర ఏడురోజులూ మూడో ద్వారం దగ్గర ఏడు దినాలు నిరీక్షింప చేశాడు అదే పరీక్ష ఒకనాటి ప్రభాతవేళ జనక మహారాజు సామంత, దండనాధ, మంత్రి పురోహిత సముదాయంతో నాగరిక బృందం వెంటరాగా. సగౌరవంగా శుకుని దర్శనానికి విచ్చేశాడు. దివ్యమణి విలసితమైన సువర్ణ సింహాసనం పైన శుకుని కూర్చుండబెట్టి భక్తిశ్రద్ధలతో సముచిత సత్కారాలను నెరవేర్చాడు అప్పుడు జనకమహారాజు శ్రీశుకుని ఆగమనానికి కారణం ఏమిటని అడిగాడు శుకుడు తన దృథసంకల్పాన్ని పితృనానతిని రాజుకు తెలియపరచాడు

అనంవలన ర్‌ి

శుకుడు జనకరాజుతో ఇలా మనవి చేశాడు

“మహారాజా ! మీకు, నీ వ్రజలకు స్వస్తిరన్తు నాలో బ్రహ్మవిద్యా రహస్యాలను ఎరుక చేసుకోవాలనే ఆరని తృష్ట ఎన్ని రీతుల వ్రయత్మించినా పూర్తిగా ఉపశమనాన్ని పాందక అలాగే ఉండిపోయింది ఎందచెందతు మహనీ యులనో ఆశ్రయించాను వారెన్నో రహస్యాలను చెప్పారు తుదను మా పిత్ళ దేవులైన వ్యానభగవానుని కూడా ఆశ్రయించాను వారు గూడా తమ శాయవన్నలా నాకు బోధ చేశారు అయినా నాలో మరికొన్ని సంశయాలు ఆలానే ఉండీ పోయాయి తండ్రి ఆనతిని శిరసావహించి, పాదచారివై ఇటికి వచ్చాను మోక్ట విద్యాకాంక్షినై మీ వడ్డకు వచ్చాను మోక్షప్రాప్తి జ్ఞానం వల్ల లభిన్యందా? తక తపస్సు వల్ల కలుగుతుందా? ప్రవృత్తి నివృత్తి మార్గాల రహన్యమేమిటో ఎరుకపరచగలరని మిమ్ము బహుధా ప్రార్థిస్తున్నాను!”

జనకుడు సముచిత సమాధానాలిచ్చాడు చివరికి భావాభావవివర్ణితువై ఆత్మయందే పరంజ్యోతిని దర్శించి, దేహాత్మభ్రాంతి నుండి ముక్తుచై, వరచితి ఆనందజ్యోతిలో తల్లీనుడై, బ్రహ్మైవాహమస్మి అన్న భావనను నిళ్ళబ్దాను భూతి విభూతిగా చేసుకోవాలి. అది కేవల ధ్యానైక గమ్యం. ద్రణవానుసంధానం సవద, అవదరీతిలో కావించి నాదలింగమునండు లయించుట ధ్యానం అదే పరమో తృష్ట బ్రహ్మ విద్యాసాధనం” అని చెప్పాడు జనకుడు

అప్పుడు శుకుడు చెప్పాడు “జనక రాజర్షివర్యా! నా జ్ఞాన ఒలం వల్ల తత్త్వాన్ని ముందుగానే గ్రహించాను. వికల్పం వల్లనే సంసారం పుడుతోంది అదే అవిద్య తన్నాశనముతో సంసారం క్రయించిపోతుంది

జనక మహారాజు ఇలా అన్నాడు “మీ పితాపుత్రులిరువురూ తెలిసికొన్న దానికంటే మరి తెలియవలసినదేమీ ఉండడు

“ఒమిత్యేకాక్తరం బ్రహ్మేతి వ్యజానాత' అవిచ్చిన్నుడూ చిశ్కళా వరమేశ్వ రుడొక్కడే అక్తరుడు ప్రణవ శ్వవాచ్యుడు అతడే పరమాత్మ, మిగిలిన సర్వమూ తదంశలు ఈ ఆత్మ పరమ పురుషాంశమే 'అంగఒహ్మము' అని దాన్నే ఆంటారు అవిద్యా వంవర్కం వల్ల ఆత్మఒడ్భుడవుతున్నాడు. చిత్తకంయమే మోకము ఓ మహక్న! నీకు కలిగిన నహజ నన్న్యాన వ్రవ్మర్మి కేవలం నీ బ్ధానవంపహాత్మ్యం వల కలిగింది

60 వరంవరా

లోకులు అదే విషయాన్ని, భోగానుభవం వల్ల కూడా తెలిసి, ఈ భోగం యొక్క అనిత్యతకు రోసి, విరక్తులై సన్యాసాన్ని స్వీకరిస్తారు. నీకా ఇంకా రూప విలసనం చేత బాల్యము. చూడవలసినంత లోకాన్ని చూడలేదు. నీ జ్ఞానం అనుభూతి విరహితం కాబట్టి కొన్ని సంశయాలూ, భయాలూ నీకు కలిగాయి. అయినా నీవు ఈశ్వరాంశ నంభూతడవు కనుక నీకీ మోక్ష విద్యాబుద్ధి అంకురించింది. అందుచేతనే మా పెట్టిన వరీక్షలన్నింటిలోను నెగ్గిన మహాత్ముడవు నీవు నిర్వికారద్రష్ట, లోకాలోకనం చేసినట్లయింది.

శుకుని సందేహ నివృత్తి అయింది. జనకునికి నమస్కరించి, మళ్లీ తండ్రి ఉండే ప్రదేశానికి వచ్చాడు. వ్యాసుని ప్రియాతిప్రియ శిష్యులు పైల, జైమిని, సుమంత, వైశంపాయనులు కూడా ఏదో అధ్యయనం చేస్తున్నారు. శుకుని రాకకు అండరూ హర్షామోదాల్ని పొందారు. పుత్రుని చూచి పాదాభివందనం స్వీకరించిన వ్యాస భగవానుని ఆనందానికి అవధులు లేవు. సూర్య సన్నిభ తేజస్కుడై తిరిగి వచ్చిన కుమారుని ముఖారవిందాన్ని మహర్షి మౌనంగా చూస్తూ ఉండిపోయాడు.

కుమారుడు తన వృత్తాంతాన్ని నివేదించాడు తండ్రికి. మిగిలిన శిష్యులతో పాటు కొంతకాలం ఆశ్రమంలో గడిపాడు.

శిష్యులైన పైల, జైమిని, సుమంత, వైశంపాయనులు తమ గురువైన వ్యాసుని ఇలా ప్రార్థించారు. “గురువరా ! శుకునితో పాటు మేమైదుగురము మీ తర్వాత బ్రహ్మవిద్యా విషయంలో అందరికన్నా మిన్న అన్న ఖ్యాతిని పొందే వరం ప్రసాదించండి”

మహర్షి వేదవ్యాసుడీ ప్రార్ధన విని ఎంతో సంతాపం పొందాడు. వైదిక కర్మలతోను, లౌకిక బంధాలతోనూ మోక్షం రాదు. అందువలన బంధప్రాప్తి త్యాగంచేతనే కలుగుతుంది.

“త్యాగే నైకేన అమృతత్వ మానశు:"

ఆ త్యాగమే సర్వ మోక్షాతీతము.

అందరినీ అనుగ్రహించండి. తరతమ బేధాలు ఎంచకండి. సర్వ జీవ కారుణ్యమును వ్రతంగా చేసుకొండి. అందరూ బ్రహ్మ విద్యా లాభాన్ని పొందాలి అని మహర్షి ఉపదేశించాడు.

ఆ ఇతి భర్భహరి మహర్షి

భక్ష్యహరి సుభాషిత త్రిశతి జగదేక ప్రసిద్ధమైనది. అలాగే విష్ణుశర్మ విరచిత హితోపదేశం కూడా.

భర్శృహరి మహారాజు సకలసుఖ భోగాలతో ధర్మబద్ధంగా రాజ్యపాలనం చేసేవాడు. గోవిందయతి ప్రభావంలో భర్శహరి మహారాజుకు శైశవంనించీ, ధర్మాసక్తి, దైవచింతన, లౌకిక సుఖాల పట్ల ఆంతరికమైన నిర్లిప్తత ఏర్పడింది అయినా క్షత్రియ ధర్మాన్ని పాలింపవలసిన బాధ్యత వలన రాజ్య పాలనాభారాన్ని వహించాడు. దేశంలో నలుమూలలా ధర్మ పాలనాన్ని కొనసాగించే ప్రయత్నం సాఫల్యవంతంగా చేసేవాడు. ప్రజలను కన్నబిడ్డలుగా చూసేవాడు.

చారుల వలన తన పాలనలోని లోపాల్ని తెలుసుకొని వాటిని చక్కగా సరిదిద్దుకొనేవాడు. భర్శహరి బుషి పుంగవుల్ని, పండితుల్నీ, కవుల్నీ వేద విప్రలనూ, కళాకారుల్నీ ఎందరినో సముచితరీతిగా పోషించి, ఎనలేని ధర్మప్రభు వన్న ప్రసిద్ధిని పొందాడు

భర్శహరి ధర్మపాలనలో రెండవ రామరాజ్యం అన్న పేరు వచ్చింది అయినా అప్రమత్తురైన ప్రభువు, వందిమాగధుల వర్ణనలతో తృప్తి పొందడు అలాగే భర్శహరి తాను ప్రతిరాత్రీ మారువేషంలో బయలుదేరి తన అంత పురం నుంచీ రహస్య మార్గంలో కోట బహిర్‌ద్వారాల్ని దాటి నగరు నలుమూలలా బిచ్చగాని వేషంలో తిరుగుతూ తన రాజ్య పాలనాన్ని గూర్చి ప్రజలేమి చర్చిస్తు న్నారో తెలుసుకొనేవాడు. ఇలా ఎన్నో సంవత్సరాలు సధర్మంగా, శాంతి ప్రదంగా గడిచిపోయాయి.

ఒకనాటి అర్థరాత్రి భర్శహరి ఖైక్తుక వేషాన్ని ధరించి, రహస్యమార్గంలో కోటలోంచీ నగరులోకి బయలుదేరాడు. ఆ రహస్య మార్గం తనకీ తన రాణికీ,

62 వరంవరా యువరాజుకీ, ప్రధానామాత్యునికి తప్ప మరెవ్వరికీ తెలియని రహస్యమార్గం. భర్శృహరి కంటె కొద్దిదూరంలో మేలిముసుగులో ఎవ్వరో కాలిగల్టైల ఘణఘణ లతో ముందు నడుస్తున్నారు. రాజుకు ఇది వింతగా గోచరించింది. అయినా విధి విశేషాన్ని మానవుడు శిరసా వహించక తప్పదు. బహుశా తన పట్టమహిషి తన భర్తకు వంశానికీ, రాజ్యానికీ శ్రేయస్సును కాంక్షించి, వూరి బయటగల వింధ్యవాసిని దేవాలయంలో రహస్యంగా ఏకాంతంగా పూజ చేయటానికి ఇలా వెళుతున్నదని భర్శహరి ఎంతో సంతోషించాడు. చడీ చప్పుడు కాకుండా రాణిని అనుసరించాడు. తన పట్టమహిషికి గల పాతివ్రత్య మహత్వ్వాన్ని మౌనంగా ఆలోచించి సంతసించాడు. నడుస్తూ ఉండగా ఉండగా రాణి దేవాలయం వైపు వెళ్ళటం లేదని గమనించాడు. అయినా సంగతి తెలుసుకొందామని తన రాణిని అనుసరించాడు. నగరం వెలుపలికి వచ్చింది రహస్య మార్గం. రాణి చేతిలోని పళ్ళెంలో ఏవో పదార్థాలు నింపుకొని శీఘ్రగతిని నడుస్తోంది. ఆ పళ్ళెంలో బహుశా పూజా సంభారాలు ఉండి ఉంటాయి. మరేదో దేవాలయం వైపు వెళుతూందని ఆమె వెనుక రహన్యంగా నడుస్తున్నాడు భర్శహరి. చివరికి చీకటి సందుగొందులు దాటి మురికిపేటల వైపు వెళుతోంది. రాణికి ఇక్కడేమి పనియా అని రాజు ఆలోచించాడు. బహుశా తన పరిచారికలో ఎవరైనా రోగ గ్రస్థురాలై ఉంటే వారిపైన ప్రీతితో పలకరించటానికి వెళుతూందని భర్శహరి భావించాడు.

రాణి చివరకు తమ అశ్వపాలకులు నివసించే పేటలోకి ప్రవేశించింది. ఆ సందులు దాటింది. ఆ పేట బయట గుర్రపులద్దెలు ఎత్తివేసే సామాన్యుల కుటీరాలున్నాయి. రాణి వాటిలో ఒక కుటీరం వైపు నడుస్తోంది.

ఆ సమీపంలోని ఒక వటవృక్షపు నీడలో భర్శహరి దాగి కొన్నాడు. రాణి ఒక గుడిసెవైపు వెళుతోంది. ఆ గుడిసె బయట ఒకడు ఎవరినో బిగ్గరగా తిడుతూ మదిరాపానం చేస్తూ కూర్చున్నాడు. రాజైన భర్శహరికి ఇదంతా వింతగా అనిపిం చింది. తన పట్టపురాణి నర్వాలంకార శోభితమై బంగారుపళ్లెంలో భోజన పదార్థాలన్నీ పెట్టుకొని గుడిసెలోపలికి ప్రవేశించింది. ఆ మదిరాపాన మత్తుడు ఎందుకు ఆలన్యంగా వచ్చావని రాణిని దూషించటం మొదలుపెట్టాడు. ఆమె కిక్కురుమనకుండా తెచ్చిన భోజనాన్ని గుడిసెలో ఒక మూల పెట్టి తన భర్త

అనంచమున 63 తనని వదలలేదని, అందుచేత ఆలస్యమైనడని వేడుకొన్నది. రేపటినించీ తన భర్త కన్నుగప్పి ఎలాగైనా పెందలకడనే వస్తానని మాట ఇచ్చింది అయినా తాగుడు మైకంలో ఆ అశ్వపాలకుడు రాణిని జుట్టుపట్టి కొట్టాడు. ఆమె ఏడుస్తోంది అన్ని దెబ్బల్నీ భరించింది అతనికి తాను తెచ్చిన మదిర మరికొంత ఇచ్చింది వాడు శాంతించాడు. తరువాత అతనికి రాణి అన్నం పెట్టింది. ఆ ఇద్దరూ ఒకే పళ్ళెరంలో భోజనం ముగించారు. మరికొంతసేవటికి గుడిసె తలుషు మూతపడింది. ఈ దృశ్యాన్నంతా భర్శహరి గుడిసెలోని చిన్న దీపపు వెలుగువలన గ్రహించాడు. కొంతసేపు గడిచిపోయింది. భర్శహరి మనస్సులో కక్రోధావేశం పెరిగింది. మానవబంధాల పైన నమ్మకమే వమ్మయింది. తాను తనరాణిని ఎంతగా ప్రేమించాడు. తన ధర్మాన్ని ఎప్పుడూ చక్కగానే నిర్వర్తించాడు. తన రాణి కూడా తనపైన ఎనలేని ప్రేమని చూపిస్తూనే ఉన్నది. తత్ఫలితంగా తమకొక యువరాజు జన్మించాడు. అతనికి యువరాజ పట్టాభిషేకం కూడా చేశాడు. తన కుటుంబం ఎంతో ఆనందసాగరం అని ఇప్పటిదాకా పెంచుకొన్న దృఢ విశ్వాసం నీటి బుడగలాగా ఒక క్షణంలో ప్రేలిపోయింది. బహుశా జగత్తు అంతా మాయ అంటే ఇదే కాబోలు. రాజుగా ఆవేశం పొందినా తాను కోల్పోయింది తిరిగిరాదు. ఒకవేళ తాను రాబిని శిక్షించినా, లోకుల దృష్టిలో తన వంశం శాళ్వ తంగా కళంకితం అవుతుంది. దానివలన, పాపం చేసిన వారేకాక నిరపరాధులు కూడా శిక్షించబడతారు. తాను రాజుగాకాక, ఒక మహర్షిలా ఈ సమస్యకి ఎవరికీ పాక్కని రీతిగా పరిష్కారం చేయాలి.

ఏమీ తెలియనట్లు రాణి వెనుక మళ్ళీ రహస్య మార్గంలో తన అంత పురాన్ని చేరాడు. రాణి ముండు వెళ్ళి తన శయ్యాగారంలో మళ్ళీ అలంకరించు కొని భర్తకోసం ఎంతో ప్రేమగా ఎదురు చూస్తూ కూర్చున్నది. మరి కొంతసేపటికి భర్మహరి లోపలకు ప్రవేశించి బిచ్చగాని వేషంతోనే తన ప్రక్కపైన శయనించాడు రాణి, భర్మహరి ప్రక్కనే చేరి ఎంతో ప్రేమగా ఆ మారువేషాన్ని ఇకనైనా తొలగించ మని గోముగా అడిగింది. రాజు నిర్లిప్తంగా తన రాణితో 'పుట్టిన ప్రతివాడూ బిచ్చగాడే, రాజైనా రంగప్పైనా కాబట్టి ఇలాగే ఇప్పటికి నన్ను నిడురించనీ' అన్నాడు.

రాణ్‌ వెళ్ళి తన శయ్యపై శయనించింది.

64 వతంవరొ

మరునాడు రాజసభ. సర్వాధికార బృందమూ మంత్రి సామంత పురోహిత సేనాధిపతులందరు అక్కడ నదస్సులో ఉపవిష్టులై ఉన్నారు. భర్శృహరి యువరాజును పిలిచి తన ప్రక్కనే సింహాసనంపై కూర్చుండ నియమించాడు. రాణి కూడా ప్రక్కనే కూర్చున్నది.

సభనుద్దేశించి భర్శహరి ఇలా అన్నాడు.

“నా ప్రజలకు చభాకాంక్షలు. నా అధికారాన్ని ధర్మవంతంగా అంగీ కరించి, శాంతి సౌభాగ్యాలతో నా పాలన కొనసాగిందన్న గౌరవాన్ని నాకు ప్రసాదిం చిన మీకందరికీ నా కృతజ్ఞతలు. నా కష్టసుఖాల్లో ఎల్లప్పుడూ పాలుపంచుకుని, నా ఆనందమే తన సర్వస్వంగా ఎన్నో త్యాగాల్ని చేసి నన్నీస్థితికి తెచ్చిన నా పట్టపురాణికి కూడా కృతజ్ఞత. నా మాటను, నా శిక్షణను జవదాటకుండా ఉత్తమ గురువర్యుల వద్ద భవిష్యత్‌ రాజ్యభారాన్ని వహింపగల విద్యలను నేర్చి, కొంత కాలంగా నా రాజ్యభావంలో పాల్గొంటూ నాకు ఎంతో తృప్తినిస్తున్స మా యువ రాజును కూడా ఈ సదర్భంలో అభినందిస్తున్నాను. ఆశీర్వదిస్తున్నాను. నేనూ ఎన్నో దశాబ్దాలు ఈ రాజ్యాన్ని శాయశక్తులా ధర్మపథంలో పాలించానని అనుకొం టున్నాను. అయినా నావలన ఏవైనా తెలియని తప్పులు జరిగి ఉంటే వాటిని మౌనంగా భరించిన మీ అందరికీ నా అభివాదాలు. ప్రజలకొక విజ్ఞప్తి. రాజ పురుషులకు ప్రత్యేక వినతి. నేనీ రాజ్యభారాన్ని నా పుత్రునకు ఒప్పగించి, వాన ప్రస్థం చేయాలని నిన్న రాత్రి ఆత్మ నిన్దేశాన్ని పురస్కరించుకొని నిర్ణయించాను.

ఈ నిర్ణయానికి తిరుగులేదు. ఓ పురోహిత్తవర్యులారా ! మీరొక సుము హూర్తాన్ని త్వరలో నిర్ణయించి నాకు తెలుపండి. దాని ప్రకారం పట్టాభిషేక కార్యక్రమం నిర్వర్తించాలి. ఎన్నేళ్లు పాలించినా ఇంకా భోగాసక్తి ఎప్పటికీ పోదు. ఈ శరీరంలో ఇంకా కొంత శక్తి మిగిలి ఉంది. ఈ శక్తిని కేవలం పరమాత్మ సేవలో ఆత్మజ్ఞాన మార్గంలో వినియోగించి నా తనువును ధన్యం చేసుకోవాలన్న మనో వాంఛితాన్ని మీరంతా హృదయ పూర్వకంగా హర్షించి, ఆమోదిస్తారని అశిస్తాను. ఈ సందర్భంలో అందరికన్న ఎక్కువగా నా పట్టమహిషి యొక్క సహాయ సహకారాలు నా జన్మలో ఎన్నటికీ మరువలేనివి. ఆమె నాకోసం చేసిన త్యాగాన్ని నేను వేయి జన్మలకు కూడ తీర్చుకోలేను. సభాముఖంగా తన పళత్నిని పాగడకూడదు. అలా అని పరోక్షంగానైనా అలా చేయరాదని ధర్మశాస్త్రాలు

ఆనంవమున 65 చెబుతున్నాయి అలౌకిక ధర్మం ప్రకారం నేనీ మాటల్సి సముచితమనే భావించి చెబుతున్నాను. నా నిర్ణయాలు కేవలం నాకేకాక, దైవ నిర్ణయాలు కూడొనని ఈ సమయంలో మనవి చేసుకుంటూ ఈ సభ ఈనాటికి విరమిస్తున్నాను.”

అనాటి రాత్రి అంత.పురంలో భర్శహరి దగ్గరకు ఆయన కుమారుడు వచ్చి ఎంతగానో విలపించాడు. తనకు రాజ్యంపైన మమకారం లేదని, కలలో కూడా త్వరగా తాను రాజు కావాలని కోరుకోలేదని, ఒకవేళ తన వలన ఏదైనా తప్పు జరిగితే క్షమించి, తమ నిర్ణయాన్ని మార్చుకొమ్మని వేడుకొన్నాడు. అయినా భర్శహరి కుమారునికి హితోపదేశం చేసి, ఎలాగైనా తన నిర్ణయానికి ఎవరూ బాధ్యులు కారని, ఆ నిర్ణయం మరి మారబోదని చెప్పి తిరిగి పంపించివేశాడు.

ఇంతలో రాణికి తన రహస్యం బయటపడి ఉంటుందన్న అనుమానం కలిగింది. జరగవలసింది జరిగిపోయింది. ఇప్పుడు చేయగలిగింది ఏమీ లేదు. అయినా గంభీరంగా తన భర్త దగ్గరికి వచ్చి ఎంతో (ప్రమ భక్తి విశ్వాసాలు ఉట్టిపడేలా సమీపించింది. భర్శహరి మనస్సులోని వేదనంతా పైకి పాక్కనివ్వ కుండా నిరీహంగా కూర్చున్నాడు. రాణి ఎంతగానో ప్రాధేయపడింది. దీని కంతకూ హేతువు ఒక్కటే రేవు తన కుమారుడు రాజైతే, తన అధికారం తగ్గి పోతుంది. పట్టమహిషిగా తన వైభవం అంతరించిపోతుంది. దాన్ని పరిరక్షించుకునే ప్రయత్నంలో రాణి తన భర్తని ప్రార్థించింది. అయినా భర్శహరి తన నిర్ణయాన్ని ఏమాత్రం మార్చుకోలేదు.

కొద్దిరోజుల్లో సుముహూర్తం పెట్టబడింది. తన పుత్రునకు పట్టాభిషేకం చేశాడు

ఇక మరునాడు భర్మహరి ప్రయాణం. ఆ రాత్రి మళ్ళీ మహారాణి వచ్చింది. ఈసారి భరహరి తనంతతానే వీడ్కోలు సందేశం వినిపించాడు ఆమెకు.

“పట్టపు దేవేరికి తుది వీడ్కోలు. నీవు నాకు ఎవ్వరూ చేయలేనంత మేలు చేశావు. నన్నీ సంసార బంధం నించీ విముక్తుణ్ణీ చేశావు. అందుకు కారణాలు ఏవైనా, జరిగిన మేలు నాకే. నేను నిన్ను ఆత్మప్రదంగా చూసుకొన్నానన్న భ్రమతో బహుశా నా జీవితం వార్థక్య పర్యంతమూ గడిచిపోయేదిలాగే. నాలో నేనే ఎప్పటికీ చూసుకోలేని ఏ లోపమో నిన్ను నా నించి దూరం చేసింది పర పురుష వ్యామోహంగా మారింది నీ కధ నీ కనులు మూసింది నా కనులు

66 వతంవరా తెరిచింది. కావాలంటే నేను మిమ్మల్నిద్దర్నీ శిరళ్ళేదనం చేయగలను. దానివలన నెరవేశే ప్రయోజనం ఏమీలేదు. నిర్జోషి అయిన నా కుమారునకు భవిష్యత్తు అంతా కళంకసంకులంగా మారుతుంది. నాకు తెలిసిన నిజాన్ని మనిద్దరితో పాటు మరణించని. నేనిప్పుడు భర్తగా నిన్ను ఆజ్ఞాపించడంలేదు. నీ రాజ్యంలోని ప్రజలలో ఒకడిగా అర్థిస్తున్నాను. పట్టపురాణిగా నీవు నాకు చేయవలసిన న్యాయాన్ని చేయలేకపోయినా, ఇప్పుడు నేనేమీ విచారించే స్థితిలో లేను. దాన్నించీ ఎప్పుడో బయటపడ్డాను.

ఇప్పుడు నీవు కనీసం రాజమాతగా నీ పాత్రని నిష్కళంకయుతంగా నిర్వర్తించి, నాకు చేయలేని సహాయాన్ని, నీ కుమారునకైనా చేస్తావని ఆశిస్తూ

• రాలిపోయే శరీరం పైన ఇకనైనా మమకారాలు తగ్గించి, దైవపధంలో పయనిస్తూ నీ, నా వంశాన్ని ఉద్ధరించు. నావలన ఏవైనా తప్పులుంటే క్షమించు. ఇప్పుడూ ఎప్పుడూ నీవోక ఆత్మవి. నేనొక ఆత్మని. శరీర ధర్మంచేత నీకు నేను భర్తగా అయ్యాను. ఇప్పుడు నీకాబంధం కూడా లేకుండా చేస్తున్నాను. నిన్నీ క్షణం నించీ ఈ బంధం లేకుండా నేను సర్వసంగ పరిత్యాగినై ఈ పదవీ త్యాగమే కాక, ఈ రాజ్యం నించీ కూడా వెళ్ళిపోతున్నాను. నీకు దైవం ఇకనైనా మేలు చేయాలని చివరిసారి ప్రార్థిస్తున్నాను” అంటూ భర్శహరి అర్ధరాత్రివేళ, ఎవరి వీడ్కోలునూ ఆశించక ఒంటరిగా బయలుదేరాడు. ఈ సంగతి విన్న కుమారుడు తండ్రిని ఈ రాత్రికి ప్రయాణం విరమించమని రేపు రాజోచితంగా పంపించే అవకాశం తనకిమ్మనీ కోరాడు.

భర్శృహరి ప్రశాంతంగా ఇలా అన్నాడు ;

“నాయనా | నీవిప్పుడు మహారాజువి, నేనూ ఒకప్పుడు ఆ పదవినే అధి ష్టించాను. నేను నీకు చెప్పేది ఒక్కటే. జీవి ఒంటరిగానే పుట్టాడు. విషాదంలో ఒంటరిగానే మిగిలిపోవాలి. చివరికి వెళ్ళేటప్పుడు కూడా ఒంటరిగా వెళ్ళాలి. ఈ నిజాన్ని నీవిప్పుడే గ్రహించలేవు. అయినా నీ తండ్రిగా నీకు చెప్పే ఆత్మరహస్యం ఇదే. కాబట్టి నన్ను ఒంటరిగానే వెళ్ళిపోనీ” అంటూ భర్శహరి విపిన భూములకు వెళ్ళాడు. తన పితృపాదులైన గోవిందయతి ఆశ్రమాన్ని చేరాడు. సన్యాసాశ్రమాన్ని స్వీకరించాడు. తన జీవితంలోని అనుభూతుల్ని సుభాషితాలుగా విరచించి లోకానికి పరంపరగా వదలి వెళ్ళాడు.

దేవీకృప

సౌందర్యలహరి, శ్రీ శంకర భగవత్పాద కృతమైన శ్రీ మాతృవిద్యావైభవ స్తవము. మహాకవి కాళిదాసుని చేత తత్పూర్వమే శ్రీ దేవీ పంచస్తవి కూర్చబడింది శంకర అవతారులైన శంకర విరచితమైన సౌందర్యలహరి, విద్యా రహస్యముల చేత, అనుభూతి విలసనంచేత, మంత్రశాస్త్ర పారంగతత్వముచేత అపారయశో విరాజితమై ఆచంద్ర తారార్కము ఉండగలదు.

సౌందర్యలహరిని శ్రీ విద్యా రహస్య తంత్రమని కూడా చెప్పవచ్చును. శ్రీ శంకర భగవత్పాదులు, ఇట్టి అనన్య సామాన్య దివ్య ప్రతిభా సమున్మేషమును పాందిన సంఘటన ఎంతో హృద్యంగా ఉంటుంది.

సొౌందర్యలహరికి ఆరు వ్యాఖ్యానాలు కన్పిస్తాయి.

1. సుధా విద్యోతిని, 2) డిండిమ వ్యాఖ్య 3) కామదేవ సూరి టీక 4) సహజానందీయ విశ్శతి. 5) సౌభాగ్య వర్ధిని, 6) లక్ష్మీధర వ్యాఖ్య.

సౌభాగ్యవర్థినీ నామక వ్యాఖ్యను రచించినవారు కైవల్యాశ్రములు. వారు 75వ శ్లోకాన్ని వ్యాఖ్యానిస్తూ శ్రీ శంకర భగవత్పాదులు స్వయంగా బాల్యంలోనే శ్రీ మాతృస్తన్యపానాన్ని చేసిన కధని వివరించారు. దేవీకృపా ప్రసాద లబ్బ కవితా బైభవులయిన శంకరుల జీవితచరిత్రలో ఇది ముఖ్యమైన సంఘటన

శ్రీ శంకరులకు శివగురువు తండ్రి. ఆర్యాంబ తల్లి మహా నైైష్టికమైన నంబూద్రి వంశం వారిది. అనూచానంగా ఆ ఇంట శ్రీ చక్రార్చన ఉండేది. వారి గృహంలో దేవీ విగ్రహంతోపాటు, శ్రీచక్రం కూడా ఉండేది శివ గురువు అను నిత్యమూ అపర సంధ్యయందు దేవీపూజ యధాభక్తిగా ఆచరించేవాడు.

శంకరులు తన తండ్రి చేసే అర్భనాన్ని ఎంతో శ్రద్ధగా తిలకిస్తూ ఉండే వారు ఒక పర్యాయం శివగురువులు ఏదో పనిష్రైన గ్రామాంతరం వెళ్ళటం

68 వరంవరా జరిగింది. ఆయన తిరిగి రావటానికి కొంతకాలం పట్టింది. ఈలోగా శంకర మాత అయిన ఆర్యాంబయే దేవీపూజని నిర్వర్తించేవారు. ఆనాడు ఆమెకు కూడా ఇబ్బంది ఏర్పడింది తన పుత్రుడైన శంకరుని పిల్చి “ఈ సాయంత్రం నీవే దేవీ పూజ చేయాలి. అని శాసించింది. శంకరులు మహా ప్రసాదమని భావించారు. అప్పటికా మహనీయుడు అతి శ్రైశవస్థితిలో ఉన్నారు.

“దేవి ఎదుట దీపం పెట్టి, కనీసం పాలన్నా నైవేద్యం పెట్టమని" తల్లి చెప్పింది. శంకరులట్లే దీపం వెలిగించి పాలగిన్నెను దేవి ముందు పెట్టారు నివేదనగా. కొంతసేపు అలాగే నిలిచి చూస్తున్నాడు. ఎంతకూ దేవి ఆ పాలను స్వీకరించలేదు. శంకరులకు దుఖం కలిగింది. తన పూజలో ఏదైనా లోపముం దేమోనని విచారించాడు.

“తప్పు క్షమించమని” అమాయకంగా ఆ బాల శంకరులు ప్రాధేయ పడ్డారు. అయినా తల్లి కరుణించలేదు. శంకరులకు దిక్కు తోచలేదు. అతి పసితనం. తరువాత శ్రీ మాతృభక్తి అచంచలంగా ఉన్న కారణం చేత దేవీ కృపకు నేను ఎందుకు నోచుకోలేదు అన్న దు:ఖం పెల్లుబికి వచ్చింది.

“అమ్మా ! రోజు మా తల్లిదండ్రులు ఇచ్చే పూజని అంగీకరించావు. క్రీరాన్ని స్వీకరించావు. మరి నాపై ఎందుకు దయ చూపించవు?” అని బాల శంకరులు ఏడుపు ప్రారంభించారు. అయినా పాలు అలానే ఉన్నాయి. ఇక భరించలేక బాల శంకరులు వేలపై పార్గుతూ శోకం మొదలెట్టారు. శ్రీమాతకు తన బిడ్డపై వాత్సల్యం కలిగింది. ఆ విగ్రహంలోంచీ వెలువడిన పరంజ్యోతి పరాకృతి ఆ పాలను స్వయంగా తీసుకొని త్రాగివేసింది.

ఆ దృశ్యాన్ని చూస్తున్న బాలశంకరులు పూర్వం కన్న ఎక్కువగా రోదిం చటం మొదలెట్టారు. దేవికి అర్ధం కానట్టు బాలశంకరుల వైపు చూస్తూ నిలిచి పోయింది.

“ఎందుకు నాయనా! నీకోర్కె తీర్చినా ఇంకా ఏడుస్తూనే ఉన్నావు కారణం ఏమిటి?” అని అమ్మవారు అడిగింది.

అప్పుడు బాలశంకరులు కళ్లు తుడుచుకుంటూ 'మరి నీవే పాలన్నీ తొగేశావు. నాకేవీ. రోజూ మా అమ్మ నాన్నా నైవేద్యం పెట్టి, నాకే ఆ పాలిచ్చేవారు. నీవు త్రాగి నాకు మిగిల్బేదానవు. మరి ఈరోజు నన్నెందుకు దయ చూడలేదు.

ఆనలవమన 69 నాకెందుకు పాలివ్వలేదు? అందుకే దు ఖిస్తున్నాను.”

అమ్మవారి మనస్సు ద్రవించింది ఆ పరంజ్యోతికి బాలశంకరులపై ఎంతో ప్రేమ కలిగింది బిడ్డపై ఎనలేని కరుణని కురిపించింది.

ఆ గిన్నెను తీసుకొని అ జగన్మాత అందు తన స్తన్యాన్ని నింపింది ఆ స్తన్యాన్ని బాలశంకరులు తనివితీర త్రాగారు. శ్రీ శంకర భగవత్సాదులకు అమృత వాణీ సిద్దించింది. ఆ రీతిగా జగత్తులో తన ప్రతిభకు తానే సాటి అన్నట్లు, వారు మహాకవి, దివ్యకవి అయినారు. |

జడ భరతుడు అస్తమిత సూర్యారుణ దీప్తలతో ఆకాశం పరుచుకొంది. ఆకాశపు నీలిమ అక్కడక్కడా అందాలు పరుస్తోంది. తెల్ల్వమబ్బులు ఏవో ఏవో రమణియాతిలోక దృశ్యాలను సృజిస్తున్నాయి. అనుష్టానం చేసుకొనే ముందు, స్నానాదికాలక్రై ఆశ్రమం నుంచి బయలు దేరాడు మహర్షి నిర్మల నదీ జలాలు జేగురు రంగుతో కదిలిపోతున్నాయి. భానుని అర్థబింబం ఆకాశంలో అలాగే మనిషిలోని ఆపరిపూర్ణతని గుర్తు చేస్తున్నది. మిగిలిన సగం మాయానంత మహోదధిలో మగ్నమైపోయింది. జడభరతుడు గంగానదిలో కటిదఘ్నంగా నిలిచి ఉన్నాడు మంత్ర పురశ్చరణ చేస్తూ, మహర్షి దృష్టి దూరంగా ఒంటిగా నిలిచి ఉన్న పెద్ద చెట్టు. దానికి సమీపంలోని ఒక పెద్ద పాద, ఆ చెట్టూ, పాదా, గంగలో పుట్టాయో, పుడమిపై పుట్టాయో తెలీనంతగా నది ఒడ్డున అల్లంత దూరంలో ఉన్నాయి. చెట్టు చాటుకు వెళుతున్న వేటగాని ఆకృతి, ఆసన్న మృత్యువును గుర్తుకు తెస్తోంది. నిషాదుడు చెట్టు చాటున పొంచి బాణం వేశాడు. పొదలోని నిండు చూలాలు ఓ హరిణం ప్రసవవేదనతో పడి ఉంది నిషాదుని బాణం గుండెలో గుచ్చుకొని, అనంతవేదనతో ఆ హరిణం చివరి శ్వాసని బిగబట్టి ఒక్క దూకున నదీగర్భంలోకి దూకింది. హరిణ శాబకం ఆ తల్లి గర్భం నించీ ఎలా బయట పడిందో అది విధి లీల. తల్లి శవం నదిలో కొట్టుకొని వస్తోంది. దాని వెంట అప్పుడే కనులు తెరుస్తున్న హరిఐశాబం, నదీ ప్రవాహానికి బుషి వైపే వస్తున్నాయి. సర్వసంగ పరిత్యాగి హృదయంలో అనుకంపామృత వృష్టి కురిసింది జడ | భరతుడు ఆ లేడికూనని తన అక్కున చేర్చుకొని ఆశ్రమం చేరాడు.

ఆనంవమన 71

నాటి నుండి జడభరతుని నీరస ఆశ్రమంలో మరో ప్రాణికి ఆశయం దొరికింది మహర్షి ఆ లేడికూనని తల్లీ తండ్రీ తానే అయి పెంచుతున్నాడు ఆ లేడి కూనపైన మహర్షి వాత్సల్యం దినదిన ప్రవర్థమానమైంది

చెంగు చెంగున గెంతుతూ ఆ లేడికూన మహర్షికి నయనానందం కలిగిస్తూ ఉండేది. ఏదో అనిర్వచనీయమైన వాత్సల్యపు పొంగుతో మహర్షి నిలువెల్ల పులకించేది మహర్షి ధ్యానవేళ ఆ లేడికూన ఒడిలోపడి నిద్రపోయేది ఆ లేడి ఇప్పుడు మహర్షి జీవితంలో మమత వేసిన అనుబంధంగా పెరిగి పోయింది.

ఆ లేడి మహర్షి ఆశ్రమంలోనే కాక ఇరుగుపారుగు ఆశ్రమాల్లోకి కూడా ప్రవేశించి తన లీలా విలాసాలను ప్రకటించి వచ్చేది అందరూ ఆప్యాయంగా చూచేవారు. మహర్షికీ లేడి మాయాబంధమై పెరిగింది. అన్నీ పరిత్యజించి వాన వ్రన్ఫుడై, సన్యాసియై, తపస్వియైన జడభరతునికి ధ్యానంలో కూడ అప్పుడప్పుడు ఈ లేడికూనయే కాంతి స్వరూపిణియై కనిపించేది. ఇలా తన ధ్యాన మన్నతకిది ఒక రకంగా విఘ్నకారణం అయింది. అయినా మమత ఈ స్థితిని గమనింపనీయ లేదు

కొన్నేళ్లు విడదీయరాని బంధంగా ఆ హరిణం మహర్షికనుసన్నల మనకి వెలుతురులు పరుస్తూ సృష్టి పరమేశ్వర లీలా కైవల్యమని జ్ఞప్తి చేసేది

పెరుగుతున్న కొలదీ ఆ హరిణం ఎన్నో చేష్టలు చేసేది మహర్షిని ఆన వెంట తివ్పుకొనేది. ఎక్కడెక్కడికో పారిపోయేది వెతుక్కుంటూ మపార్ని అరణ్యమంతా తిరిగి మళ్లీ ఆ హరిణాన్ని బుష్టగించి, తెచ్చి, ఆశ్రమంలో కట్టివేసి తన కనులముందు నిలిపికొన్నందుకు ఎంతో తృప్తిని వ్రకటించుకొనేవాషు హరిణం తన సహజ చాపల్యపు చేస్టలు కొదువలేనుండా చేసేది తన తిపోవిఫ్న మవుతున్నప్పటికీ మహర్షి లేడిని వదలలేకపోయాడు

ఆ హరిణానికి ఈ ఆశ్రమం, మహర్షి వాత్సల్యం ఏవో చెవ్చటేని నిరం ధంగా కన్పించేవి. తన జన్మనిచ్చిన తల్లి కన్న మహర్షి ఎక్కువన్న కృతజ్ఞత. ఆ హరిఖానికి ఉండకపోవటం సహజమే ఎప్పుడు పారిపోదామా అన్న దృెస్టైలో హరిణం ఉండేది ఒక క్షణం కూడా నిన్ను విడిచి నేను జీవించలేనంశి మమశి మహర్షిగుండెలో కుడురుకొన్నది మహర్షి కిచే జీవితంలో మొదటి గ్రొత్త ఆను భూతి ఆ తీచుడనంలోని మాయ మిగిలిన బాధల్ని మళపింవ చేసింది ౬

72 వరంవరా లేడి ఆగడాలు దినదిన ప్రవర్హమానమై, మహర్షి తపస్సు నామమాత్రమై పోయింది. అయినా మహర్షి లెక్క చేయలేదు. ఆ లేడిని వదలలేదు. ఒకసారి ఆ హరిణం అడవుల్లోకి పారిపోయి రెండు రోజులు రాతేదు మహర్షిదిగులుతో ఆ హరిణాన్ని వెదకటానికని అరణ్యాల్లోకీ బయలుదేరాడు ఎక్కడో ఒకచోట ఆ హరిణం, ఒక మందలో తిరుగుతున్నది. అక్కడ తనకొక ప్రియుణ్గి కూడా చేరదీసింది. ఆ టపేమలో ఆ రెండూ తిరుగుతున్నాయి. మహర్షిని చూడగానే అలవాటు ప్రకారం లేడి తన ప్రియునితోపాటు దగ్గరకు వచ్చింది. మహర్షి కన్నుల్లో నీరు తిరిగాయి. తన బిడ్డ పెళ్లి ఈడుదైందన్న జ్ఞానం తనకు లేకపోయినందుకు ఎంతగానో విచారించి ఆ ఇద్దరినీ (ప్రేమగా తన ఆశ్రమానికి తీసుకువెళ్ళాడు. ఆ ఇద్దరికీ వివాహం చేశాడు. ఇద్దరినీ ప్రక్కప్రక్క నే కట్టివేశాడు. కావలసిన వాటి కోర్కెలు తీర్చాడు. కొద్దికాలం మహర్షి వాల్లిద్దరి ప్రేమైక జీవనాన్ని తిలకించాడు. ఎంతో ఆనందించాడు తపస్సు మరిచిపోయాడు. ఇలా ఉండగా ఒకనాటి రాత్రి మహర్షి పెట్టే ఈ ప్రేమ నిర్బంధాన్ని భరించలేక ఆ దంపతులు కట్లు తెంచుకొని దూరంగా అరణ్యంలోకి పారి పోయాయి. తిరిగి రాలేదు. వెదికినా మహర్షికి కనిపించలేదు. శూన్య దృక్కులతో ఏదో కోల్పోయినవాడిలా మహర్షి ఆశ్రమానికి తిరిగి వచ్చాడు. అనాటి నుంచీ సంతత భాష్పపూరిత నేత్రాలతో దారులవైపు చూస్తూ కూర్చునేవాడు మహర్షి అయినా ఆ దంపతులు తిరిగి రాలేదు. మహర్షి మంచమెక్కాడు దిగులుతో. తపస్సు ఆగిపోయింది. కోర్కెలు ఏవీ మిగలని మహర్షి మానసంలో ఇప్పుడు ఒక్కటే కోర్కె మిగిలిపోయింది. తన కుమార్తెనూ అల్డుణ్లీ ఒక్కసారి చూడాలని. ఆ కోర్కె తీతే దారి కనిపించలేదు. విషాదం ఒక్కొక్కప్పుడు మృత్యువవుతుంది. తన పుత్రిక అయిన లేడిని కలవరిస్తూ అనంత వేదనతో మహర్షికాలం గడిపాడు. అయినా ఫలితం శూన్యం. చివరికి అవసానదశ ఆసన్నమయింది మూసిన కన్నుల ముందు లేడి గంతులు వేస్తూ తనను మురిపిస్తోంది. కంటినీటితో ఆ దృశ్యాన్నే చివరి గడియల్లో భావిస్తూ ఆ మహర్షి కన్ను మూశాడు పోయేటప్పుడు బలమైన ఏ భావన మనల్ని పీడిస్తుందో అదే మరో జన్మకు పునాది ఈ రీతిగా మహర్షి మరు జన్మలో లేడిగా పుట్టాడు.

ప్రశ్నోపనిషత్‌ వాహక; య ఖౌరద్వాజ పుత్రువన నుకేశుడు, శిబి కుమారువైన సత్యకాముడు, గరగోత్రోత్పన్నుడైన సైర్యాయణి. అశ్చులాయనుకైన కౌనల్యుడు, విదర్శదేశంలో జన్మించిన భారవుడు. కత్యయన మహర్షియొక్క ముని మనుమడైన కబంధి వీరందరూ ఈ యుగంలో లబ్ది వ్రతిష్టులైన బ్రవ్మా విద్యావపరులు అయితే న్‌

నామ రూపాత్మకమైన నగుణ బ్రహ్మాన్నే పరద్రహ్మంగా నిక్టఎుంచుకొని తమ అనుష్టానాలను, నిక్షాఘ్బంగా చేనుకొంటూ వన్వన్నారు అంతే అ నిర్దుణ

౪ పరబ్రహ్మ తత్త్వాన్ని గూర్చి పూక్తిూ తలునుకోతకపోతే తము తవస్సు మ్యర్తమన్న

క్రీ ల “లిడ భావనకు వద్దారు ఆ విషయాన్ని తెలుసుకోవాలన్న నిశ్చయంతో వారంతా దై సమిత్నాణులయి వీవ్చలాద మహర్షిని ఆశ్రంంండాడు. వీవ్పలావ వముహర్షన వారారుగుడూ జసిన వ్రశ్శలూ, దానికి అఆ మహర్షి చెల్టన సమాధానాలూ - 5వ్‌ మం తపోవంతంలూ, బహ్మనివ్యలా అబన ఆ మహ్య వట్టదుం ఒభ సంవత్సరకాలంపాటు బ్రహ్యవర్య వ్రతాన్ని వాశిందన తదుదాతన వారికి విరు ం పరబ్రహ్మ తత్త్వోపడేశాన్ని పిప్పలాడ మహర్షి చశడ ఆనాద గాభర్యలక జే తపశ్శీలుకు కానివారు ఈ విద్యా గ్రహబణానిక్‌ వనికీరారని మందిరం కవన భ్‌ ॥ అనుభూతికి సాధనం లనమభూతి లక్షైశాతీత సనక మూలం అమహ్మాచిద్యు సేవల ణా శక

జ్ఞానం మాత్రమే కాదు. అది అనుభూతి విద్య అనుభూతి ను వరాల కరం ఆ కరుణకు పాత్రులు కావటం కోనం పూర్వం చంద, నడిదరర ఒంయరిందరం తవన్వులు ఏకావత నిర్జర వ్రడేశాల్లో తవాముద్నలి ఒమ్మనిస్యం జీవితాని గడుపుతున్నారో.. అడే శబారీత వరంవరా | + ఆ ఆరుగురు మహర్యలూ నరుల బహ రరుంంం. తల్లి న! శ. (1

74 వరంవరా అక్షరమూ, నిత్యమూ కాదని వాతే తెలుసుకొన్నారు అండుకే పిష్పలాదమహర్షిని, అక్షర పరబ్రహ్మ తత్వాన్నీ బోధించమని ప్రార్థించారు. పిప్పలాదుడిలా చెప్పాడు. “విద్యలు పరా, అపరా బేదం చేత రెండు విధాలు బుగ్యజస్సామాధర్వణ వేదాలు, తదంగాలు అన్నీ అపరా విద్యలు. పరా విద్య అంటే పరమాత్మను ప్రతిపాదించి అనుభూతం చేయగల జ్ఞానం, తపస్సు, అనుభూతీ ఈ సర్వమూ. ఈ రెండు విద్యల్లో ముందు అపరా విద్యా స్వరూపాన్ని చక్కగా సాధించి ఉత్తీర్డులుకానివారికి, పరా విద్యాప్రాప్తికి అర్హత లేదు. అపరా విద్య, కర్మ రూపమనీ, ఉపాసనా రూపమని రెండు విధాలు. ఈ రెండింటికి ఫలము వైరాగ్యము. ఆ పిమ్మట బ్రహ్మప్రాప్తి. మీరిదివరకే సంవత్సర కాలంపాటు అస్తిక్య బుద్ధితో బ్రహ్మచర్య పాలనం చేసి, గురుశుశ్రూష చేశారు. మీరడిగిన విషయం నాకు తెలుసునని మీరు వచ్చారు. ఎంతవరకు నాకు తెలుసునో నాకే తెలీదు. ఎందుకంటే పరా విద్య అయిన అక్షర పరబ్రహ్మ తత్త్వము మాటలకు లాంగనిది. అంటే జ్ఞానాతీతం. అయితే మంత్రార్థాన్ని అర్థం చేసుకోకపోతే మంతవ్యత రాదు. అది లేనిదే తపస్సు ఫలించదు. అంటే నిదిధ్యాసి తత్త్వము రాదు. ఆ తపస్సు జాగ్రత్‌, స్వప్ప సుషుప్తులకు అతీతమైన తురీయానికి చేరదు. దాన్నే ధ్యాతవ్యస్థితి అంటారు. ఈ స్థితులు కలుగనిదే ఈశ్వర ప్రణిధానం జరగదు. కాబట్టి మీరు ముందు ప్రశ్నలు వేయండి. నాకు తెలిసినంత నేను చెబుతాను. ఎవ్వరమూ సర్వజ్ఞులము కాము. బ్రహ్మ విద్యని వినయంతో సమీపించాలి. తపస్సు చేత అనుభూత విద్యగా మార్చుకోవాలి. కబంధుడు “ఓ పూజ్య మహర్షీ! ఈ సృష్టి ఎలా ప్రారంభమైంది ? ఈ ప్రజల ఉత్పత్తి ఎలా జరిగిందీ చెప్పండి” అన్నాడు. దానికి పిప్పలాద మహర్షి ఇలా అన్నాడు. “సర్వాత్మ స్వరూపుడైన అక్షర పరబ్రహ్మకు ఒక కోర్కె కలిగింది. అ కోర్కెయే ఇచ్చాశక్తి, అది మధించిన పిమ్మట జ్ఞానశక్తి కలిగింది. అదే తపస్సు. ఆ తపస్సు చేసిన హిరణ్యగర్భుడు సృష్టి కార్యానికి (ప్రారంభం చేశాడు, అదే క్రియాశక్తి. ఇట్టి వేళని కల్పాది అంటారు. ఆ హిరణ్యగర్భుడు సృష్టికి నాంది అయిన ఆద్యమిధునాన్ని లేదా మొదటి జంటను సృష్టించాడు. ఆ జంట పేరు “రయి, “పాణము' అందే

అనంచిచున 75 ద్వంద్వము రయి అంటే సోముడు లేక అన్నము. ప్రాణం అంటే అగ్ని లేక ఆ అన్నాన్ని తినేవాడని అర్ధం ఈ రెండింటినీ అగ్నిషోములు అంటారు. వీరే అండోత్పత్తి క్రమాన్ని సూర్యచంద్రులను ఆకాళాన్ని సృజించగలిగారు

ప్రాణమే అదిత్యుడు అన్నమే చంద్రుడు ఈ సృష్టి సర్వమూ, మూర్తము, అమూర్తము, మూర్తామూర్తము అన్న విభాగంలోకి వన్తుంది. మూర్తము అంటే పృధివి, రూపాన్ని మనం చూడగలం కాబట్టి, ఆకాశం అమూర్తం. ఎందుకంటే దానికిదియన్న రూపం లేదు వాయువు కూడా అమూర్తమే ఇకపోతే జలము, అగ్నీ మూర్తామూర్తములు. ప్రాణం కూడా అమూర్తమే ప్రత్యక్తంగా కనిపిస్తున్న ఆదిత్యుడే వైశ్వానరుడు. సర్వజీవాత్మకుడు. సంవత్సరాత్మకమైన కాలమే ప్రజాపతి, అంతేకాదు సృష్టికి సాధనభూతమైన మిధున రూపము ఎవరియందు కలదో అతడే ప్రజాపతి. గాయత్రి ఉపాసనము ఈ పరంజ్యోతి ఉపాసనమే. “భర్లో దేవస్య ధీమహి' అని ప్రార్ధించేది ఈ అక్షర పరబ్రహ్మనే. గాయత్రి మంత్రంలో తొమ్మిది మేరుమబులున్నాయి. భూః, భువః, స్వః, తత్‌, సత్‌, భర్లో, దేవస్య, ధియః, వరేణియం అన్నవి. ఈ తొమ్మిదింటినీ ప్ర-నవ ప్రణవము యొక్క ఏకత్వ, నానాత్వములను, చివరికి తొమ్మిదిన్నీ ఒక్క 'ఓం'లోంచే వచ్చాయి. “ఓమిత్యే కాక్టరం బ్రహ్మేతి వ్యజానాత్‌. అక్షర పరబ్రవ్మా తత్త్వమును ప్రతిపాదించేది ప్రణవము.

“నవార్డో మేరు: ఈ తొమ్మిది యొక్క సమిష్టి రూపమే మేరువు అదే ఓం.

ఇలా మిగిలిన అందరి ప్రశ్చలకు పిప్పలాద మహర్షి సమాధానాలిచ్చాడు.

సనత్సు జాతీయం

బ్రహ్మ మానసపుత్రుడు సనత్‌ సుజాతుడు. అతడు బ్రహ్మనిష్టుడు అంటే ఎల్లప్పుడూ బ్రహ్మభావనలోనే తల్లీనమై ఉండేవాడు. దీన్నే తురీయాతీ తావస్థ అని బ్రహ్మవాదులు చెబుతారు. అట్టివారినే అవధూతాగ్రగణ్యులని కూడా పరంపర చెబుతూంది.

ధృతరాష్ట్రుడు ఒకనాడు విదురునితో ఇలా అన్నాడు “అసలుమృత్యు స్వరూపం ఏమిటి? దాని తత్త్వం ఏమిటి ?” అందుకు విదురుడు సనత్‌ సుజాతుడు అసలు మృత్యువు ఎవరికో తెలిస్తే, మృత్యువే లేదన్నాడు, అంతకన్నా తాను చెప్పలేనని అన్నాడు.

ధృతరాష్తుడు విదురుని ప్రార్థించాడు. విదురుడు తన యోగబలంచేత సనత్‌ సుజాతుని రప్పించాడు. ధృతరాష్ట్ర విదురులు ఆ మహనీయునికి భక్తి ప్రపత్తులతో సేవాదికృత్యాలు చేశారు. సనత్‌ సుజాతుడు సంతసించాడు. ధృత రాష్ట్రని మనస్సుని వేధిస్తున్న ప్రశ్నని బయలుపరిచాడు. ప్రార్థనా పూర్వకంగా “ఓ బ్రహ్మర్నీ! మీ అఖండ బ్రహ్మనిష్ట లోకవిదితమైన విషయం. మీరుమా ప్రార్ధనని మన్నించి ఇక్కడికి రావటంచేత, మా జన్మ చరితార్థమైంది. మా మనస్సుని వేధించే ఈ మృత్యుమూలక ప్రశ్నకి తమరు తత్త్వ విచారం చేసిన అంశాలని మాకు సవిస్తరంగా బోధించి మాకు బ్రహ్మానందాన్ని ప్రసాదించమని వేడుకొంటున్నాము. అయ్యా 1! పూర్వం దేవాసురులంతా అమృతత్వాన్ని పాందడా నికి 32 సంవత్సరాల కాలంపాటు ఘోర బ్రహ్మచర్యాన్ని అవలంబించి ఉన్నారని తెలుస్తూంది.

“తవుహద్వాత్రింశతం వర్షాణి బ్రహ్మచర్య మూషతు ;

ఆనందమున 77

మరి మీరు మృత్యువే లేదని తెలువుతున్నారు ఒకవేళ నిజంగా మృత్యువే లేకపోతే - దేవాసురులు అమృతత్వం కోసం ముప్పది రెండు సంవత్స రాలు తపస్సు చేయవలసిన అగత్యం ఏమి వచ్చింది ? ఒకవేళ మీరు చెప్పినట్లు మృత్యువే లేకపోతే, దాని స్తితిగతులు కేవలం భ్రమలోంచే వచ్చాయా? మేము సాధారణ ప్రజ్ఞ కలవారము. మాకీ విషయాన్ని గూర్చి కూలంకషంగా తమరు బోధించగలరని మిమ్ములని ప్రార్థించ విదురుని యోగబలం చేత మీరు ఇచ్చటికి ప్రసన్నులై వచ్చారు. అందుకు మా నమోవాకములు.”

అప్పుడు సనత్‌ సుజాతుడు “అవిద్యని మించిన మృత్యువు మరొకటి లేదు. అవిద్యాధిరూఢులు కొందరు “పరమార్థంగా మృత్యువున్నదనే భావిస్తారు. దాన్ని జయించి అమృతత్వప్రాప్తి కోసం వేదోక్తమైన కర్మల్ని ఆచరిస్తారు. దేవా సురులు కూడా అవిద్యా ప్రాబల్యంలో పడి మృత్యుభీతిని పొందారు. ఆ భయాన్ని జయించడానికి వారు బ్రహ్మచర్య నిష్టనీ, వేదోక్త కర్మలనీ విధివిహితంగా ఆచరిం చారానాడు. ఆనాటికి దేవతలు కూడా మర్ష్త్యులే. ఈ కధ అమృత మథనానికి పూర్వం నాటిదని గ్రహించాలి. తత్త్వ వివేచన చేయాలి. కర్మనిష్థులు, కర్మచేతనే అమృతత్వ ప్రాప్తి జరుగుతుందని విశ్వసిస్తారు. అది భ్రమ. నిర్వషయమైన మోక్షం, విషయాంధులై యుండి, కర్మను ఆచరించినంతమాత్రాన సాధ్యం కాదని తెలియ కపోయారు, కర్మచేతనే అమృతత్వసిద్ధి కలుగుతుందని భావించారు.

వారు బ్రహ్మవాదులే కాని బ్రహ్మవేదులు కాదు. మరి కొంతమంది భక్తి మార్గంలో పడి, విషయ. వాంఛలకు అతీతులు కాలేక - ప్రసన్నతని కోరు కుంటారు. అదే శరణాగతి. అంటే ఒకరకమైన భ్రమయొక్క చేతిలో ఓడిపోయిన జీవిచేసే నిస్సహాయమైన కృత్యం. అట్టివారు శూన్య బృందావనంలో కనీసం నక్కగా పుట్టినా చాలునని భావిస్తారు. కాని మోక్షము నిర్విషయము. ఉపాధిగా కలిగిన ఒకానొక అతిమానసబ్రాహ్మీస్థితి.

మరికొందరు ఆత్మవాదులు ఆత్మకంటె వేరొక వస్తువు కాన్సింపకుండుట వలన మృత్యువు లేదంటున్నారు. కవులు అంటే బ్రహ్మవేత్తలు మోహాన్నే మృత్యువుగా భావిస్తున్నారు. మోహమంటే మిధ్యాజ్ఞానం. మృత్యువు విషయం లోనూ, అమృతత్వ ప్రాప్తి విషయంలోనూ ఇన్ని మతాలు ఉన్నాయి. ఇవన్నీ భ్రమ ప్రమాదాల వల్ల వచ్చిన అభిప్రాయాలు. ఇప్పుడు నా మతం వినండి ప్రమాదమే మృత్యువు. “ప్రమాదం వైమృత్యు మహంబ్రవీమి ”

78 వతంవరా

స్వాభావికమైన బ్రహ్మ భావన నించి పతనం కావడమే ప్రమాదము. అందే అనాత్మ భావనని ఆత్మ భావనకి ముడి వేయటం, అదే కోరడగిన బ్రహ్మ భావన. ఆ రీతిగా ప్రస్థానం చేయించటం, దీన్నే మిధ్యాజ్ఞానమంటారు. అదే ప్రమాదమంటే 'నేను ఆత్మ నెరుగను' అనుకోవటమే అసలు అజ్ఞానం. అదే మిధ్యా జ్ఞానము. దానివలన జనన, మరణ, జరా, రుజాది సర్వావస్థలూ కలుగు తున్నాయి. కాబట్టి సనత్‌ సుజాతుడనైన నేను ప్రమాదమే మృత్యువు అని వ్రతిపాదిస్తున్నాను. ప్రాణికి న్వస్వరూపనిష్ట అంటే ఆత్మనిష్థ అదే నిజమైన మోక్షము. అదే అమృతత్వము. దానియండే నిలకడ కలవానికి కర్మ చేయడానికి అవకాశం లేదు. అవసరం లేదు. ఎండుకంటే “అయమాత్మా బ్రహ్మేతివ్యజానాత్‌' ' ఆత్మయే బ్రహ్మ అన్న అద్వైతానుభూతిలో మృత్యు జ్ఞానికి తావులేదు. బ్రహ్మ స్వరూపము నందు నిలకడ కలవానికి తదితరము ఏదియు భాసించదు.

మోక్షం ఎవరికి? మృత్యువు ఎవరికి? పాంచభౌత్‌కమైన శరీరానికా? అది పుట్టినప్పుడే పడిపోయే స్వభావ బీజాలతో పుట్టింది ! ఆత్మ అనాది. దానికి అమృతత్వం తప్ప మృత్యువు లేదు. కాబట్టి కేవలకర్మవాడులు మిధ్యాజ్ఞానంతో పునర్జన్మని కోరుతూ స్వర్గసుఖాల్ని కోరుతూ కర్మాచరణం చేస్తారు.

“అగ్నిహోమం స్వర్గకామోయజేత' అంటే కర్మలన్నీ స్వర్గమును ఇస్తాయి. ఆ పుణ్యఫలం ఖర్చయిపోయిం తరువాత మళ్ళీ జన్మనెత్తక తప్పదు. ఇది శ్రుతి ప్రమాణం. కాబట్టి అమృతత్వము కర్మసాధ్యం కాదని తెలుసుకోవాలి.

ప్రమాదం వలన తమకు నహజమైన ఆత్మతత్వం నించీ దిగజారి పోయిన కారణం చేత విరోచనాది రాక్షసులు పరాభవింపబడ్డారు. అలాగే స్వాభా విక, నచ్చిదానంద, అద్వితీయ బ్రహ్మనిష్ట వలన ఇంద్రాది దేవతలు బ్రవ్మ భూతులైనారు. కాబట్టి ప్రమాదవశాన ఏర్పడిన భ్రమల్ని తొలగించుకోవటం చేత విషయవాంఛలకు అతీతులవుతారు.

ఆత్మ స్వరూపంలో అనుభూతిని పొందుతారు. ఆత్మ బ్రహ్మయేనని అద్వైతానుభూతిని పొందుతారు.” అని సనత్‌ నుజాతుడు ధృతరాష్ట్ర విదురులకీ ఉపదేశం చేశాడు.

ఈ సనత్‌ పుజాతోపచేశములలో తెలిసిన వారికి తెలిసినంత, తెలియని వారికి తెలుసుకోగలంత తెలుసుకోవాలని భావించే జిజ్ఞాసవులకిది బ్రహ్మవిద్యా కల్పద్రుమము.

ఆన్‌ ఆలి జనకుడు - బ్రహ్మోపదేశం వాహనం గ ఆ భత టా

అష్టావక్ర మహాముని వచ్చి మిధిలానగరపు నమీపంలో ఒక వృక్తం కింద ఒస చేశాడు ఆ చెట్టు క్రిందనే ఇద్దరు విప్రులు కూర్చుని ఉన్నారు

అష్టావక్రుడు అడిగాడు వారిని 'ఈ నగరం ఏలే రాబెవ్యరని?'

వాళ్ళు చెప్పారు చెప్పి ఏం ప్రయోజనం ? ఇప్పుడీ మిధిల ఒక నగరం కాడు నాగరం లేదొ అరణ్యం మీరు పెడ్డలు, ఇది మీద రాదగిన చోటు కాదు పట్టణంలోకి వెళ్ళి ప్రమాడం కొని తెచ్చుకోకండి ”

“ల్మీరు ప్రవేశంచకపోవడానికి, వేను ప్రవేశించడానికి ఉత్ప్సాహపడడానికీ హేతువు ఒకటే ఇక్కడిదాకా వచ్చి పరవ్రత్యయనేయ బుద్ధినై తిరిగివెళ్ళను అయినా మీరింతగా భయభ్రాంతులై నగరం శ్రవేశించలేని అశక్తతను కల్పించిన ఆ కారణం కొంత అసామాన్యమూ, అనూహ్యమూ, దున్స్నహమూ అయి

80 వళతంవరా ఉండాలి అదేదో చెప్పండి. విన్న తరువాత ఆలోచిస్తాను” అన్నాడు అష్టావక్ర మహాముని “ఓ ఒుషివరా ! ఇది జనకరాజు నగరం ఈ రాజు అత్యంత క్రూర ప్రవర్తనతో, డురాగ్రహుడై తానడిగిన ప్రశ్చకు ప్రత్యక నిదర్శనం చూపించలేని వారినందరినీ కారాగృహంలో ఒంధించి బాధిస్తున్నాడు బ్రహ్మవాదుల్ని ఓీడించే ఈ దేశం తమవంటి బ్రహ్మర్డులకు నిలువదగిన చోటు కాడు ఇప్పటో కొన్నివేల మంది మహనీయులు జనకరాజు క్రోధాగ్నిలో పడి బంధితులైనారు భస్మం కాకపోయినా ప్రతి కొత్త వ్యక్తినీ, నగరంలో ప్రవేశించగానే, రాజు దగ్గరికి పంపటం మామూలు ్రశ్న వేయటం, 'మాకు చేతకాదు బాబో! అని మొత్తుకున్నా, మొరవినక వారినందరినీ బంధించి పాపం ఒడిగట్టుకున్నాడీ రాజు అందునా, అందరి రాజులకన్నా తెలివిగలవాడన్న ఈ జనకుడే ఇలా ప్రవర్తిస్తుంటే లోకంలో ధర్మం నశించక ఏమవుతుంది? మిగిలిన రాజులు ఇంతకన్నా ఉదాత్తంగా ప్రవర్తి స్తారన్న నమ్మకం మాకు బొత్తిగా లేదు ప్రళ్ళ పుట్టింది బ్రహ్మని గూర్చి అది ఆడో, మగో ఎవరికీ అంతుపట్టదు చూసేందుకు అతీతం అని పెద్దలు చెబు తారు 'నద్రష్టవ్యో, మంతవ్యో, నిదిధ్యాసితవ్యః' అని ద్రష్టలు మంత్రీకరించారు ఆ సంగతులన్నీ జనకరాజు క్రుణ్దంగా పరించినవాడే ఆయనకే వెర్రి పడితే ధర్మదేవతకు ఈ లోకంలో ఆశ్రయం ఎక్కడ? ఆ ధర్మాధిష్టానవరులకు సన్మాన గౌరవాలకు బదులుగా బంధన ప్రాప్తి 'మోక్త విద్యని చదివిన మా బోంట్లకు ఈ రాజు ఇచ్చేది ఇదేవా?' అని పలు దేశాల్లోని మహాత్ములు ఎందరో ఇక్కడికి వచ్చి ప్రయోజనం లేదని కాబోలు మానివేశారు తెలియక వచ్చినవారి గతి, చేయని నేరానికి శికలాంటి ఈ అక్రమ కారాగారవాసం మునీంద్రా! తమరు వృద్ధులు ఆపైన అప్టావక్రులు మా మాట మన్నించి. మీరు వచ్చినచోటుకి సురక్షితంగా తిరిగి వెళ్ళండి లేదా మరోదేశం వెళ్ళండి ఎక్కడ ధర్మానికి అవమానం లేదో, పరమ బ్రహ్మవేత్తలు, మిడిమిడి జ్ఞానులూ, అహంకార, అధికార, దుర్మదాం ధులూ అయిన ఇలాంటి రాజన్యుల చేతిలో హింసించబడని సుశ్యామల నుధర్మధామానికి ప్రస్థావించండి లేదా ఎవరి ఏలుబడి చెల్లని బుష్యాశ్రమ ప్రదేశాల్లో, ప్రశాంతంగా ధర్మబోధ చేయండి తపశ్చర్యని కొనసాగించండి అంటూ తమ బాధని వ్యక్తం చేశారు

ఆనందథభున 81

ఆ పధిక బ్రాహ్మణులలో అప్టావక్రకుడిలా అన్నాడు “నేను నడువలేను నన్ను డోలికలో కూర్చునబెట్టి, ఆ రాజు సుముఖానికి తీసుకొనిపాండి ఆ శాస్త్రవచనంలోని సత్యాన్ని నిరూపించి, బంధితులైన బ్రహ్మవాదుల్ని కారాగార విముక్తుల్ని చేయిస్తాను ”

ఆ మాట విన్న ఆగంతకుల ముఖాల్లో ఆనందం వెల్లివిరిసింది 'తప్పక ఈ మహాత్ముడు, ధర్మరకణను చేస్తాడన్న నమ్మకం వారిలో కలిగింది శీఘ్రంగా డోలికను సిద్ధం చేసి, తామే స్వయంగా మోసుకుంటూ, అపష్టావక్రుని జనకరాజర్షి సుముఖానికి చేర్చారు రాజు ఆనందవదనంతో అప్టావక్రునికి అతిధి మర్యాదలు చేశాడు నభాస్థలిలో ఉత్తమాసనంపై ఆసీనుణ్జీ చేశాడు

అష్టావక్రుడు బ్రహ్మతేజస్సు ప్రతిన్పందించే ముఖంతో కూర్చున్నాడు జనకరాజు మనన్సులో ఈయన మహనీయుడన్న నమ్మకం కుదురుకొన్నది అప్టావక్రుని తపళ్ళక్తి మాటలెరుగని మహిమ కలది దాని ముందు అహం తల వంచక తప్పదన్నట్టు, జనకుడప్రయత్నంగా మునికి సాష్టాంగప్రణామా లర్చిం చాడు ప్రశ్చ సంగతి మరపున పడింది

“ఓ బుషోత్తమా ! మీ రాకచేత నేనూ, నా దేశమూ ధన్యమైనాయి మీ సేవలో నేను కృతార్ణుడనయ్యే మహద్భాగ్యం నాకు ద్రసాదించండి” అని జనకరాజు ప్రార్ధించాడు

“ఓం తత్సత్‌ బ్రహ్మార్చ్వణమన్తు” అంటూ అష్టావక్రుడు ధీరగంభీర వదనాలతో “ఓ జనకరాజర్తీ! నీ ధర్మ ప్రవర్తన లోక ప్రసిద్ధం అది విని నిన్ను ఆశీర్వదించాలని ఎంతో ఆశతో వచ్చాను నగరపు పాలిమేరల్లో నాకొక వార్త తెలిసింది అదెంతవరకు నిజమో నీవు చెప్పగా వినాలని వచ్చాను” అన్నాడు

“తమ ఆజ్ఞ మాకు శిరోధార్యం” అన్నాడు జనకుడు

“ఎందరో బ్రహ్మవాదుల్సి, ధర్మపరులనీ నీవు ఏ కారణం చేత బంధితుల్ని చేశావో తెలుసుకోవచ్చా”

“మునీంద్రా! రికాబులో కాలూనేంత సమయంలో బ్రహ్మవేది కావచ్చని శాస్త్రోక్తి నాకా, అంత అనుభవం లేదు ఆ అనుభవాన్ని ప్రసాదించగల మహా త్ములు నన్ను వెదుక్కుంటూ రారు వారెక్కడున్నారో నాకు తెలియదు మరి నా సందేహం నన్నెంతగా బాధ పెడుతుందో ఎలా చెప్పగలను? అట్టి స్థితిలో

82 వతంవరా ఎవ్వరూ నాకు సందేహం తీర్చలేకపోయారు ఆగ్రహంతో నేను బ్రహ్మవాదు లందర్నీ కారాగారంలో బంధించాను" అన్నాడు జనక మహారాజు

“బ్రహ్మ విద్యా విషయంలో నీకు సందేహం కలిగితే తపస్సు చేత, ఆత్మజ్ఞానం చేత, తురీయానుభూతి వల్ల (నీవే అది" (తత్త్వమసి) కావలసిన అద్వైతస్థితి అది స్వయంగా అందుకోవాలి బ్రహ్మ పదార్భాన్ని, జ్ఞానం చేత కొంత తెలుసుకోవచ్చు నీకు తెలిసినదంతా మళ్ళీ మాయలో కలిసిపోవటం జీవలకణం నీ ప్రశ్న జ్ఞానంలోంచీ పుట్టినా దాని సారాన్ని జ్ఞాన సాధనంతో చూడాలనుకోవటం కన్న, సూక్ష్మ అహంకారం మరోటి ఉండబోదు అనుభూతి మార్మికమైన ప్రశ్నని

అనుభూతితోనే సాధించాలి జ్ఞానంతో కాదు మనోరుగ్మతకి బెషధమూ,

వైద్యమూ లేదు దాన్ని అజీర్ణ రోగాన్నిగా భావించి బెషధం ఇస్తే అదెన్నటికీ రహితం కాబోదు నీవీ బ్రహ్మవాదుల్ని బంధించి వారి ద్వారా నీ సందేహానికి నివృత్తి చేసుకోవడానికి ప్రయత్నించడం అలాగే ఉంది అసలైన బ్రహ్మానుభూతి, కర్మాతీతం, జ్ఞానాతీతం, గుణాతీతం ఇంతవరకే చెబుతాయి శాస్త్రాలు శాస్త్రాలు చదివిన అజ్జానివి నీవు వినయ, వివేకాలు శాస్త్ర ద్వారాలు ఆ ద్వారాల దగ్గరకైనా చేరలేని నీవు, ఇంత పెద్ద ప్రశ్న వేయటం ఉట్టి ఎక్కలేని వాడు, స్వర్గానికి ఎగిరినట్టుగా ఉంది బ్రహ్మవాదుల్ని, నిన్నూ చివరికి సందేహమే బంధించింది నీవు బయట ఉన్నావని నీ భ్రమ వాళ్ళని బంధించానని నీ తృప్తి ఈ రెండూ నిజంగా యధార్థాలు కొవు నిన్ను ప్రశ్న బంధిస్తే సమాధానం చెప్పలేనివాళ్ళని నీవు బంధించావు అయినా ప్రశ్న మిగిలే పోయింది” అన్నారు అష్టావక్ర మహాముని

“మరి నేనేం చేయాలి?” జనకుడు

“నీకు ప్రత్యక్ష ప్రమాణంతో నిరూపిస్తాను” అష్టావక్రులు

“అయితే ఇప్పుడే గుర్రాన్ని తెప్పిస్తాను నాకు బ్రహ్మోపదేశం చేయండి మీరు దయాసాగరులు” అని అభివాదపురస్సరంగా అభ్యర్థించాడు జనకుడు

“నీవు ప్రదర్శించిన భక్తి ప్రవత్తులకు సంతోషం అయినా బ్రహ్మోపదేశాన్ని అపాత్రులకి ఇవ్వకూడదని తెలుసుగదా! అలా ఇస్తే అది బూడిదలో పోసిన పన్నీరై వృధా అవుతుంది దానివల్ల ఎవరికీ ప్రయోజనమూ నెరవేరదు ఒకవేళ నీకు బ్రహ్మోపదేశం పైన శ్రిద్ధాభక్తులు ఉంటే, తద్రూపంగా గురువుని భావించ

ఆనంచతఈన 83 గలగాలి అందు 'గురురహ్మా అన్నారు గురువు శ్రీ శక్తి స్వరూపుడు. ఇదే తెలియలేని, ఆచరించలేని నీవు, ఆపై విషయాన్ని కోరే అధికారమూ, యోగ్యతా, డకతా నీకు ఉందని భావిస్తే పారపడుతున్నావు” అన్నారు అష్టావక్రులు

“మీరాజ్ఞాపించండి పాత్రతను తెచ్చుకుంటాను” జనకుడు

“ముందు విద్వాంసుల్ని విడుదల చేయాలి ఆ తర్వాత గుర్రంతోపాటు నీవు నగరం వెలుపల అడవిలోకి రావాలి అప్పుడేకాంత నిర్ణన ప్రదేశంలో నీ పాత్రతని పరీకించి నీకు బ్రహ్మానుభవం ఇచ్చి, శాస్త పతనం నిజమని నిరూ పిస్తాను” అష్టావక్రులు

ఎంతో దృఢ విశ్వాసంతో అప్టావక్రులు చెప్పిన మాటల్లో జనక మహా రాజుకి నమ్మకం ఏర్పడింది తత్‌ కణమే విద్వాంసుల్ని విడుదల చేశాడు తరువాత అష్టావక్ర మౌనిని బంగరు పల్లకీలో కూర్చుండబెట్టి, తానశ్వారూఢుడై, నాగరికులు వెంట రాగ వనానికి బయలుదేరాడు అడవిలో ఒక విశాల వటవృక్తం క్రింద అష్టావక్రులు విశ్రమించారు. ప్రజల్ని మళ్ళీ నగరంలోకి పంపమని చెప్పారు జనకుడలాగే చేశాడు

ఇక మిగిలింది జనక మహారాజు అప్టావక్రులూ, గురువునానతి పాంది జనకుడు గుర్రంపై నెక్క నుద్యుక్తుడైనాడు

అప్పుడు అప్టావక్రులు అన్నారు “ఆగు ధైర్యంగా ఉండు” రాజువైపు చూస్తూ "జనక మహారాజా |! నీ రెండవ పాదము రెండవ రికాబులో పెట్టే ముందు నేనడిగే ప్రశ్నలకి జవాబివ్వు

జనకుడు “ఆజ్ఞాపించండి మహాత్మా !”

అప్టావక్రులు 'శాస్తంలో రికాబులో కాలు పెట్టే లోపల బ్రహ్మోపదేశం అవుతుందన్న వచనంతోపాటు ముందూ, వెనకా మరేమైనా విషయాలు వ్రాసి ఉన్నాయా?”

జనకుడు “ఇతర విషయాలనేకం వ్రాయబడి ఉన్నాయి ”

అప్టావక్రులు “ఒహ్మజ్ఞానోపలబ్బ్టిని కోరేవారు, ముందుగా తగిన గురు వుని ఏర్పరచుకోవాలని ఏమైనా వ్రాసి ఉందా? లేదా?”

జనకుడు “మహాత్మా! గురువు తప్పక ఉండాలని ఉంది"

అష్టావక్రులు “జనక మహారాజా ! మరి తెలిసిన విషయాన్నే ఆచరిం

84 వరంవరౌ చటం విస్మరించిన నీకు, తెలియని విషయాన్ని అనుభూతం చేసుకొనే పాత్రత లేదని ఒప్పుకుంటావా?” జనకుడు “తమరే నా గురువులు ” “నేను జ్ఞాపకం చేసిన తరువాత” అప్టావక్రులు “తప్పు క్షమించి, నా ప్రార్ధనను మన్నించండి” జనకుడు అష్టావక్రులు సరే అయితే మరి ఉపదేశాన్ని పొందే ముందు గురుదకిణ సమర్పించుకోవాలని శాస్త్రంలో వ్రాయబడి ఉందా?” జనకుడు 'శాస్త విహితరీతిగా, ఈ క్షణాలలోనే నా తను, మన, ధనములు మూడింటినీ అర్పించుకుంటున్నాను మహాత్మా! నా కోర్కె మన్నించి, నాకు పాత్రత అనుగ్రహించి బ్రహ్మోపదేశం చేయండి " అది విన్న అష్టావక్రుల మాటలు విని 'నరే' నన్నట్లు సంజ్ఞ చేసి, ప్రక్కనే ఉన్న కొండగుహలో విశ్రమించాడు జనకుడు మొదటి రికాబులో పెట్టిన కాలు పెట్టినట్లుగానే ఉంది రెండవ రికాబులో రెండవ పాదం పెట్టనే లేదు కదలక, మెదలక అలాగే నిశ్చేష్టితుడై చిత్రప్రతిమలా నిలిచాడు జనకుడు సూర్యాస్తమయం అయినా జనకరాజు నగరంలోకి తిరిగి రాలేదని అంతా ఎదురు చూస్తున్నారు మంత్రి సామంతులంతా హుటాహుటిగా బయలుదేరి వనానికి వచ్చారు ఆ వటనవృక్తం క్రింద బంగారు పల్లకీ మాత్రమే ఉంది అష్టావక్రులు కనిపించలేదు అల్లంత దూరంలో ఒక రికాబులో కాలుపెట్టి నిశ్చేష్టితుడై ఉన్న జనక మహారాజుని చూశారు ఆ దృశ్యం వాళ్ళల్లో ఎంతో కలవరాన్ని కల్పించింది ప్రధాన మంత్రి వేగంగా అక్కడికి వెళ్లాడు కాని రాజు ఇదేదీ గమనించని ఏదో అతీత స్థితిలో ఉన్నాడు ప్రధాని చేతులు జోడించి, “మహాప్రభూ! ఏమిటీ స్థితి" అన్నాడు జనకరాజు జవాబే యివ్వలేదు అపష్టావక్రులు, జనకరాజుపై ఏదో మంత్ర ప్రయోగం చేసి ఉంటారని ప్రధాని భావించాడు ముని కోసం గాలింపు మొదలు పెట్టారు కాని ముని ఎక్కడా కనిపించలేదు అమాత్యులందరూ, ఎలాగో రాజును గుర్రం ఎక్కే స్థితిలోంచీ దింపి బంగారు పల్లకీలో కూర్చోబెట్టి పట్టణానికి తిరిగి తీసుకొని వెళ్లారు రాజును శయ్యపై పరుండబెట్టారు మరికొంతమంది అశ్వికు లను అష్టావక్రుని వెదికి తెండని పంపారు మునీశ్వరుణ్ణి వెంట తేకుండా తిరిగి

అఆశంచనమున 85 రాకూడదని ఆజ్జ ఇచ్చారు జనకరాజు చిత్రప్రతిమలా అలాగే ఉండిపోయాడు భోజనం ముందు పెట్టినా తినలేదు జలపాత్రని నోటి కందించినా త్రాగలేదు జనకరాజుకు క్రొత్తగా సంక్రమించిన ఈ విచిత్రసితిని చూచి, రాలటులంతా కంటతడి పెట్టుకొన్నారు నగరంలో ఈ వార్త తెలిసి అంతా శోక నిమగ్నులైనారు ప్రజలలో, దేశంలో ఒక అనిశ్చిత స్థితి, ఆందోళన ప్రారాభమైంది ఆరాత్రి ఎలాగో గడిచి పోయింది మరునాడు సూర్యోదయమైనా, మునీశ్వరుడు వచ్చే జాడ కనిపించ లేడు అనాడు సూర్యాస్తమయ సమయానికి రాజభటులు అప్టావక్ర మహర్షిని ఎలాగో వెదికి పట్టుకొచ్చారు మునీశ్వరుణ్ణి చూడగానే ప్రధానికి లోలోపల క్రోధం వచ్చింది కానీ, దానికది సమయం కాదని, కార్యవాది అయిన ప్రధాని కోపాన్ని లోపలనే మింగి, తెచ్చిపెట్టుకొన్న నమ్రతతో “ఓ మహర్షీ మా రాజుపైన మీలేదైనా మంత్ర ప్రయోగం చేశారా?” అష్టావక్రులు “మీ రాజుపై మంత్ర ప్రయోగం చేస్తే నాకు నెరవేరే ప్రయోజనం ఏముంది? అయినా ఆ సంగతి మీ రాజు నడగక నన్నెందుకు అడిగారు?” ప్రధాని “స్వామీ 1 మారాజు ఈ లోకంలో, ఈ స్పృహలో ఉన్నట్లు కన్పిం చరు ఏది అడిగినా మౌనమే ఎవరివైపూ ప్రత్యేకించి చూడరు రెండు దినాల నించీ పచ్చి మంచినీరైనా తాగలేదు కటిక ఉపవాసం నేనేదైనా తొందరపడి మాట్లాడితే మన్నించండి మీశే మా అందరినీ అనుగ్రహించి మా రాజును మామూలు మనిషిని చేయండి మళ్లీ యధాప్రకారం తమ రాజ్యపాలనా విధుల్లో దకులై ఉండేట్లు ఆశీర్వదించండి" అని వేడుకొన్నాడు అష్టావక్రుని కరుణా స్వభావంతో రాజును సమీపించి “ఏమి జనకా!" అని పలుకరించాడు “మహాత్మా! ఏమి ఆనతి" జనకుడు అప్టావక్రులు “నేను నీకేమి చేశాను?” “మిశేమీ చేయలేదు తండ్రీ ! అలా అని ఎవరైనా నిందించారా మిమ్మల్ని ఇప్పుడే వాళ్లని శిక్రస్తాను” అన్నాడు జనకుడు

86 వరంవరా అప్టావక్రులు “ఏం? అలా పడి వున్నావ్‌ లేచి భోజనాదులు ముగించు”

జనక మహారాజప్పుడు లేచి గుర్వాజ్ఞను తలదాల్చి భోజనం చేశాడు

ఈ పరిణామానికి అంతా ఆశ్చర్య చకితులైనారు జనకుడు నిశ్చలంగానే ఉన్నాడు

అప్పుడు ప్రధాని “మునీంద్రా! దయతో మీరు మా మహారాజుని ఎప్పటి వలె లౌకిక కార్యమగ్నుణ్ణి చేయండి లేనిచో దేశం అల్లకల్లోలం అయిపోతుంది రాజు లేని రాజ్యం దొంగలు దోచుకున్న ఇల్లులా తయారవుతుంది ”

“సరే, మీరు నిశ్చింతగా నేటికి మీ ఇళ్లకి పాండి మీ మహారాజుతో నేను మాట్లాడుతాను తాను మాత్రమే రాజున్న గదిలో ఉండి, లోపలి నించీ తలుపులు బంధించాడు అష్టావక్రుడు

జనక మహారాజును సమీపించి “ఓ మహారాజా ! నీవిట్లా చేష్టలు దక్కి, రాయిలా పడి ఉండటానికి కారణమేమిటి?”

అంత జనక మహారాజు “ఈ దేహంపైన నాకెలాంటి స్వాతంతమూ లేదు ఈ కాళ్లు నావి కావు చేతులూ నావి కొవు ఈ జిహ్వ నాది కాదు ఈనేత్ర కర్ణాదిక సర్వేంద్రియాలు నావి కావు ఈ రాజ్యమూ నాది కాదు వీటి వేటిపైనా నాకు హక్కులేదు గురుదక్షిణగా నా తను మనోధనాలన్నీ తమకే అర్పించు కొన్నాను మీ ఆజ్ఞ లేకుండా నేనే పనీ చేయలేని అస్వతంత్రుణ్ణి ”

అత్యంత శ్రద్ధాభక్తులతో కూడిన జనక మహారాజు వచనాలను గురు మౌని అప్టావక్రులు ఆలకించి, ఆనందించి, ప్రసన్నవదనుడై శిష్యుని మస్తకం పైన తన హస్తముంచి ఇలా అన్నాడు

“పుత్రా ! జనకా ! నీవు ముముక్షువు కావటానికిజ్ఞానాధికారి వగుదువో కావో అని తెలియటానికి నేనీ మొదటి పరీక్ష చేయవలసి వచ్చింది పరీక్షలో నీవు కృతార్ణుడి వైనావు నీవిప్పుడు బ్రహ్మోపదేశం పొందటానికి తగిన అధికారి వయ్యావు నీవిప్పుడు నిశ్చయంగా బ్రహ్మ స్వరూపుడవు నీవు సర్వదా ముక్తుడవే నీవు కృతకృత్యుడవు (ప్రాప్త ప్రాప్యుడవు అఖండసుఖ స్వరూపుడవు ”

ముని వచించిన మాట్ళలు విని జనకుడు “నేను పరిచ్చ్భిన్నుడను, వికారిని, అజ్ఞానిని కదా నాకు బ్రహ్మస్వరూవ నిష్పత్తి ఎలా కలిగింది?” అని

ఆఅనందచఘన 87 విచారించి,

“కధం జ్ఞానమవాప్పాతి, కధం ముక్రిర్భవిష్యతి

వైరాగ్యం చకధం ప్రాప్త మేతద్చూహి మమ ప్రభో!”

(ప్రభూ ! గురుదేవా ! జ్ఞానం ఎలా పాందబడుతుంది? ముక్తి ఎలా వస్తుంది? వైరాగ్యం ఎలా సంప్రాప్తిస్తుంది ఇదంతా వివరించి చెప్పండి)

అలా అపష్టావక్రులు ఆ రాత్రి అంతా జనకుని ప్రశ్శ్చలకు జవాబులన్నట్లు చెప్పగా అదే “అప్టావక్రగీత'గా జగత్తులో భాసించింది పరిపూర్ణ పరబ్రహ్మ తత్త్వోప దేశం వలన కలిగిన మహదానందంతో జనకరాజ్యు రాత్రి అంతా లోవెలుగుతోనే గడిపాడు

సూర్యోదయం అయింది మరునాడు లోపలిద్వారం తెరువబడింది

ప్రధాని మిగిలిన రాజపురుషులూ లోనికి వచ్చారు మునీశ్వరునికి ప్రణామాలు సమర్చించారు జనకరాజుని చూసి అమందానందాన్ని పొందారు

అప్పుడు అష్టావక్రముని జనకరాజుతో “రాజా ! రికాబులో కాలు పెట్టు నంతలో బ్రహ్మోపదేశం కాగలదు! అన్న శాస్త్రం విషయంలో ఇంకా నీకేమన్నా సందేహం ఉన్నదా? ఉందే వెంటనే గుర్రాన్ని తెప్పించు”

జనకుడు “మహాత్మా ! నా మనస్సులో ఇప్పుడెలాంటి సందేహమూ లేదు శాస్త వచనమంతా సత్యమే అపరిమితమైన కరుణతో మీరు నాయందను (గ్రహించిన అనుభూతికి నేను సర్వదా కృతజ్ఞుణ్ణీ '

అప్టావక్రులు తమ ఆశ్రమానికి వెళ్ళిపోయారు. రాజర్నియైన జనకుడు నాటి నుంచీ బ్రహ్మర్షి అయినాడు

వ్యాస జైమిని సంవాదం జైమిని మహర్షికి గురువు వ్యాన భగవత్సాదుడు పాండితీ ప్రకర్షలోను బ్రహ్మజ్ఞాన సంపత్తిలోనూ నిశిత ప్రజ్ఞలోనూ జైమినిలా ఓ రకంగా గురువును మించిన శిష్యుడుగా పేరొందాడు సాంఖ్య దర్శనంలో కపిలుని తరువాత జైమిని మహర్షినే చెప్పుకోవాలి జ్యోతిష శాస్త్రంలో ఆరూఢంపైన సునిశిత ప్రజ్ఞతో శాస్త్ర నివృత్తి చేసిన మహనీయుడు ప్రళ్న జ్యోతిషంలో గొప్ప శాస్త్రవేత్త అందుచేత వ్యాస భగవానుడు తన రచనల్ని, పరించి వాటిని విమర్శించి, స్పష్టంగా అభి ప్రాయం ఇవ్వమని జైమిని మహర్సిని, స్వయంగా ఆహ్వానించిన సందర్భాలు రూడా ఎన్నో ఉన్నాయి వ్యాస భగవానుడు ఓ సందర్భంలో తన గ్రంధాన్ని అవలోకించి అభిప్రాయాన్ని తెలుపమని జైమినిని అడిగాడు జైమిని గంధావలోకనం చేసి వూరుకొన్నాడు “భగవత్పాదుల రచనలో దోషాల్ని చూపగల సామర్థ్యం ఎవ్వరికి ఉంటుంది ? అసలు గుణ పరామర్శ చేయటానికే అస్మదాదులకు ప్రజ్ఞ చాలదు” అన్నాడు జైమిని “థైమినీ 1 నీవు నా శిష్యుల్లో అగ్రగణ్యుడివి అంటే మన విద్యావంశానికి నీవే వారసుడవు నీ అభిప్రాయాన్ని కూలంకషంగా చెప్పవలసిన ధర్మం నీవు చెప్పవలసిందని అడిగే హక్కు నాకూ, శ్రీ మాత ప్రసాదించినదే” అన్నాడు వ్యాస భగవానుడు “తమ ఆజ్ఞ సెలవివ్వండి” వైమిని “నా రచన పైన నీవు నిష్కర్షగా చర్చించమని నా కొర్కె ప్రాయపు

ఆనందమన 89 (ప్రొద్దు పశ్చిమాభిముఖంగా పయనిస్తున్నహ తు ప్రమాదోధీమతామపి” అన్న ఆర్యోక్తి శిరోధార్యం అవుతుంది” అన్నాడు వ్యాస మహర్షి

“గురువర్యా 1! మీ రచన అమోఘంగా ఉంది కానీ ఒకచోట మీ అభిప్రాయం అంత నమంజనంగా నాకు తోచటం లేదు” జైమిని

“నిస్సందేహంగా అదేమిటో చెప్పు” వ్యాసుడు

“ఒకచోట ఇలా వ్రాశారు బలవాన్‌ ఇంద్రియగ్రామో విద్వాంసమపికర్షతి (బలీయమైన ఇంద్రియవాంఛ పండితుణ్ణి కూడా భంగపరుస్తుంది) ఇది అంతగా నాకు నచ్చలేదు “బలవానింద్రియగ్రామో విద్వాంసమపకర్షతి' అని వ్రాస్తే బాగుం డేదనిపించింది ఎందుకంటే ఎంతో తెలిసినవాడు విద్వాంసుడు తపో ధ్యాన బ్రహ్మచర్యవర్తియై మెలగేవాడు అట్టినాడు కదాచన తప్పు చేస్తాడేమో అక్కడ విధిగా తప్పు చేస్తాడని మీరు వ్రాయటం వల్ల, జ్ఞాన యోగానికి విలువ తగ్గే ప్రమాదం ఉంది అట్టిచోట జ్ఞానోపాధికి బలం తగ్గితే, వేదాంతం అంతా వృధా కదా |” జైమిని

“జగత్తు మిధ్య బ్రహ్మ ఒక్కటే సత్యం అని తెలుసుకోవటానికి మధ్య ఎన్నో అవాంతరాలు వస్తాయి జ్ఞానికి కూడా వాటి నన్నింటిని నిత్య జాగృత లక్ష ణంతో ఎప్పటికప్పుడు దాటుకుపోయేందుకు ప్రయత్నించినా, అపజయాలు తప్పవు అదే మాయ లక్షణం మాయ కూడా బ్రహ్మ యొక్క మరో రూపమని తెలుసుకొంటే చాలదు దాని నుంచీ బయటవడటానికి ఆత్మనిత్యత జగత్తు యొక్క రూప అనిత్యతని గూర్చి ఎప్పటికప్పుడు జాగ్రత్త వహించాలి అయినా మాయ కూడా అంటే జగత్తు కూడా నిన్ను బంధించి, వంచించటానికి చూస్తుంది ఆ స్థితిలోంచి తప్పించుకోవటానికి జ్ఞానం ఒక్కటే చాలదు దేవీకృప లేదా దైవయోగం ఉండాలని, దానికోసం కూడా జీవి, నిత్య నిరంతరంగా తపించాలని నా ఉద్దేశ్యం” అన్నాడు వ్యాస పరమాత్మ

కొన్ని నెలలు గడిచిపోయాయి. జైమిని వ్యాసుని సేవలోనే గడుపు తున్నాడు

వారు ఉభయులూ, నైష్టికకర్మలో నిమగ్నులైనారు కొన్నినెలలు ఉపవాస కృశీభూత దీక్షలో యజ్ఞ హోమాధిక కర్మలు నిర్వర్తించారు తపోధ్యాన మగ్గులై నారు బ్రహ్మ పదార్థగవేషణంలో జ్ఞాన, భక్తి, వైరాగ్య, కర్మసూత్రాన్ని కూలంకషంగా

90 వరంవశా అనుష్టించారు. జైమినిలో ఎంతో మార్పు వచ్చింది జ్ఞానాతీత, తపోనుభూతి ఆయనకు కలిగింది వ్యాసుడెంతగానో సంతోషించాడు

ఇలా ఉండగా వర్షబుతువు ప్రారంభమైంది కాష్ట భండారం వట్టి పోతోంది హోమాదిక కృత్యాలు కుంటు పడతాయేమోనన్న ఆశంక పాడసూపింది చివరికి గురు శిష్యులందరూ అరణ్యంలోకి బయలుదేరారు కాష్ట్ర సంగ్రహం కోసం వారితోపాటు జైమిని కూడా ప్రయాణమైనాడు

భోరున వాన ప్రారంభమైంది ఎండుకట్టెలు ఎక్కడా దొరకలేదు బైమిని, వర్షాన్ని లెక్క పెట్టకుండా అరణ్యంలో పర్వత సానువుల్లో మేఘాచ్చాదనం కలగ నంత ఎత్తుకు వెళ్ళి అయినాసరే కొష్ట సంగ్రహం చేయాలన్న దీకతో కొండ నెక్కడం ప్రారంభించాడు ఎంత ఎత్తు ఎక్కాడో తనకే తెలీదు తన లక్ష్యం ఒక్కటే కట్టెలు సమిధలు తీసుకుని వెళ్ళాలి రేపటి హోమం కుంటుపడకూడదు అన్నదే జైమిని వాంఛ ఎలాగో సాయంత్రానికి ఎత్తైన కొండ చరియల్లో ఎండు పుల్లలు ఏరాడు సమిధలు కూర్చుకొన్నాడు అవి తడవకుండా వాటిపైన కొంత ఎండుగడ్డి వేసి మోపు కట్టుకున్నాడు ఇంతలో రాత్రి అయింది దారి తప్పిపో యాడు అప్పుడు కన్ను పాడుచుకున్నా కానరాని చీకటి ఎలాగైనా ముందుకు నడవాలి దారిలేదు అలాగే కొంతసేపు నలువైపులో చూశాడు ఎక్కడో కొంత దూరంలో క్రిందుగా ఓ దీపం వెలుగు కనిపించింది ఇంతలో ఆకాశం మేఘావృతం అయింది మళ్ళీ వాన వస్తే కట్టెలన్నీ తడిసిపోతాయన్న భయం పట్టుకుంది జైమినికి ఎలాగో ఆ దీపం కన్పించే గుర్తు వరకు వెళితే కేమకరమని భావించి, నడక సాగించాడు ముళ్ళపాదలు గీసుకొని, శరీరం రక్తసిక్తం అవుతోంది అయినా జైమిని ముందుకే నడక సాగించాడు రాళ్ళకి, కాళ్ళకు ఎదురు దెబ్బలు తగిలాయి ఈ లోపుగా సన్న తుంపర ప్రారంభమైంది జైమిని వేగం హెచ్చించాడు నెత్తిపైన మోపు శరీరంలోని నీరసాన్ని శాసిస్తూ మరీ బాధగా, బరువుగా తయారయింది ఏమైనా తన దీక్షని వదలలేదు జైమిని కుంటు కుంటూ చిన్న పాదల్ని వూతగా ఒక చేత్తోనూ మరో చేత్తో నెత్తిపైని మోపుని పట్టుకొని, ఎలాగో ఉస్సురంటూ ఆ దీపమున్న చోటికి చేరాడు

అదొక బుష్యాశ్రమ వాటిక చుట్టుప్రక్కల ఎక్కడా మరో వాటిక కన్పించ లేదు ఎవరో మహర్షి ఏకాంతాన్ని ఆశించి ఇలాంటి నిర్ణన ప్రదేశంలో నివసిస్తూ

అంచున 01 ఉండి ఉండవచ్చు ఏమైనా ఇప్పుడిదే తనలాంటి వానికి దిక్కైంది $దా ! పరమే శ్వర సంకల్పాలు లీలాధిగమ్యాలు అవి మానవమాత్రులకు అర్ధం కావు ఎలాగో బైమిని కట్టైలమోపును వసారాలో దించి, ఆశ్రమ ద్వారం దగ్గరకు వెళ్ళాడు అది మూసి ఉంది ఇంతలో ఉరుములతో మెరుపులతో ప్రభంజనంతో వర్షు ప్రారుభమైంది

జైమిని వల్కలాలు అప్పటికే తడిసి ముద్దయిపోయాయి. లోపలివాఓ అనుజ్ఞను అర్ధించకుండా, తానిక్కడ నిమిష మాత్రం కూడ ఉండరాదు లోనివా౨ అనుమతిని పాండటానికి తలు, తట్టాడు లోపల దేవుని ఎదుట ఎవరో పూజలో నిమగ్నులైనట్టు ఘంటానాదాలు, శ్రావ్యస్తుతి సంగీతం, ధూప సౌరభం తెరచి ఉంచిన కిటీకీలోంచి బయటకు ప్రసరిస్తున్నాయి లోపల సంగీత మధురిమ కొనసాగుతూనే ఉంది అది ఒక కులయోషా కంర మధురిమ ఎంతో శ్రావ్యంగా గంధర్వగానాన్ని మరపిస్తోంది మరి, మహర్షి ఎవ్వరూ లేరా? ఇక్కడ ఏకాంత నిర్జన విపినవీధిలో అబలావాసం ఏమిటి” అన్న తర్కం జైమినిలో ఉద్భవించింది ఏమో, ఈ వానలో ఇక్కడి నించీ కదలే ప్రసక్తి కన్చించటంలేదు ఎలాగో వర్షం వెలిసినా, దారి తెలీని పరిస్థితి ఈ రాత్రికి ఇక్కడే తలదాచుకోక తప్పదు లోనివారిని ఎలాగ్రైనా ప్రార్టించి ఆశ్రయాన్ని కల్పించమని అర్థించక తప్పడు అనుకొన్నాడు జైమిని

ఇంతలో శ్లోక పరంపర ఆగిపోయింది ఎవరైనా వింటారని జైమిని మళ్ళీ తలుపు కొట్టాడు ఈసారి తలుపు తెరచుకొన్నది మెల్లగా

ఎట్ట ఎదుట ఒక మునికన్య, నిరాభరణ భూషితగా ఉన్నా నైసర్గిక లావణ్యాతిశయం చేత కాంచన శలాకలా ఉంది భువనమోహిని రూపాన్ని మరపిస్తోంది జైమిని మహర్షికి సంయమనం దారి తప్పింది కళ్ళప్పగించి అలాగే చూస్తున్నాడు

“ఇంత రాత్రివేళ ఎవరు మీరు?" అంది ఆ మునికన్య

“నేను వ్యాస భగవానుని శిష్యుణ్ణి జైమిని నా పేరు” అన్నాడు

“మా తండ్రిగారు లేరు” అంటూ తలుపు మూసుకొంది

“అమ్మా! ఒక్క మాట విను” అంటూ కైమిని కిటికీ దగ్గర నిలిచాడు

“ఏమిటి” అంది ఆ మునికన్య

రై వతంవరా “అమ్మా బయట వానగా ఉంది ఆ పైన కన్ను చించుకున్నా కానరాని చీకటి దానికీ తగినట్టు దారి తప్పిపోయాను ఈ రాత్రికి మీపంచలో తలదాచుకో వటానికి అనుజ్ఞ నిమ్మని అడుగుతున్నాను" అన్నాడు జైమిని “నేను ఒక్కదాన్నే ఉన్నాను, నాన్నగారు లేరు మీరా పర పురుషులు, తెలిసి తెలిసి ముప్పు తెచ్చుకోవటం నాకు ఇష్టం లేదు” అంది మునికన్య “మేము సర్వసంగ పరిత్యాగులము తపోనిష్టులము, స్తీపుంభేద వాంఛా విరహితులము కాబట్టి మమ్ములను మీరు లౌకిక పురుషుల రీతిగా భావింప పనిలేదు” అన్నాడు జైమిని “మీలెవరైనా మా దృష్టిలో పురుషులే ఒక రాత్రి ఒంటిగా ఒక అబల, మరొక పురుషుడు కలిసి ఒకచోట ఉన్నంత మాత్రానే లోకాపవాదం తప్పదు” అంది మునికన్య “అమ్మా! నీవు నాకు సోదరి వంటిదొనవు అలాంటి భావనకు ఇక్కడ చోటు లేదు ఒక్కతెవే ఉన్న కారణం చేత నిన్ను రక్తించవలసిన ధర్మం కూడ అకస్మాత్తుగా నాపైన పడింది మీరనుజ్ఞ యిస్తే, ఈ పంచలో శయనించి, తెల్లవారగానే వెళ్లిపోతాను" అన్నాడు జైమిని “సరే మీరెవరో మహనీయుల వలె ఉన్నారు మీరు ఆ తడిబట్టలు విప్పి స్నానం చేయండి నీళ్లు కాగబెడతాను ఇంత చలిలో మీరు శీతోదక స్నానం చేయలేరు” అంటూ తలుపు తీసింది “మాకు నదీస్నానం మామూలే మీరేమీ శ్రమ పడకండి” జైమిని ఉప్ణోదక స్నానం పూర్తయింది మునికన్య ఇచ్చిన వల్కలాలు ధరించాడు జైమిని “మీరు అనుష్టానం కానిస్తూ ఉండండి ఈలోపున నేను వంట చేసి మీకు అన్నం పెడతాను” అంది మునికన్య “అంత శ్రమ మీకెందుకు?” జైమిని “అతిధిని ఉపవానముంచమని ఏ ధర్మశాస్త్రాలు చెప్పాయి?” అంది ఆమె వైమిని అనుష్థానం ప్రారంభించాడు ఆశ్రమం ఏమంత పెద్దది కాదు అక్కడే ఓమూల వంట చేస్తోంది అనుష్టానానికి కూర్చున్న జైమిని మహర్షి దృష్టి

అఆఅనంవటున త్ర ఆ మునికన్య వైపే అకర్షితమైంది ఆమె తన పని ధ్యాసలో ఇవేమీ గమనించ లేదు ఆపైన ఆమెకు మరొక ముని కుమారునిపై ఉన్న నమ్మకం అలాంటిది కాని జైమిని సంధ్యాదికాలు పరధ్యానంగానే గడుస్తున్నాయి ఆ మునికన్య సౌందర్యరాశి తానెప్పుడూ వూహించనంత మనోమోహకంగా ఉన్నది ఆమె రూప సంపత్తి ఆమె యౌవనపు వంపు సాంపుల్లో మగ్నమైన మనస్సుతో ఎలాగో మంత్రపురశ్చరణ కావించాడు జైమిని

ఆమె భోజనం వడ్డించింది సాత్త్విక భావ వికారంగా ఆఅవర్ష రాత్రి కూడా అతనికి ప్రస్వేదం కలిగింది అతిధి మర్యాదలు పాటించటంలో ఆవంతైనా కొదువ నేర్వని ఆ మునికన్య ముసిముసి నవ్వులతో, అవనత శిరస్సులో నిలిచి వీవన విసురుతోంది

జైమిని ఎలాగో భోజనం ముగించాడు

మునికన్య జైమిని కొరకు శయ్యని అమర్చింది బయటి పంచలో మంచం క్రింద మంచినీళ్ల కమండలం పెట్టింది

“ఇక మీరు విశ్రమించండి” అని ఆమె తలుపు వేసుకొంది

పూజా మందిరంలో దీపం అఖండంగా వెలుగుతోంది చుట్టుప్రక్కల చీకటి

జైమిని ప్రక్కపై ఒరిగాడు మనస్సు పరిపరి విధాల పోతోంది తనలో తానిలా ఆలోచించసాగాడు “ఎందుకు వచ్చిన వ్యర్థ చర్చలు? ఎందుకీ తపస్సు” ఎందుకీ వైరాగ్యం ? శరీరం రాలిపోయిన తర్వాత స్వర్గ సుఖాలనుభవిం చటానికే కదా ? అక్కడకు వెళ్ళి రంభాద్యప్పరోభామినుల పొందు కోరటమే కదా? 'అగ్నిష్టామం న్వర్గకామోయబేత' అన్న మాటలోని పరమార్థం అదే కదా? అలాంటి సుఖ సంపత్తి శరీరం ఉండగానే లభ్యం చేసుకోలేని అసమర్భులెవరో ఈ ధర్మాన్ని ప్రవచించి ఉంటారు ఈ మునికన్య అప్పరాంగనల కన్న ఏమి తక్కువ? అసలు ఈమె ముందు వారెంత ? ఈమె లాంటి భార్య ఉన్నప్పుడు స్వర్గం ఎవరు కోరతారు ? ఈమెని నేను పెళ్ళాడితే ? పెళ్ళి కంటె ముందు పేమిస్తే తప్పేముంది నేను బ్రహ్మచారినే ముండు ఆమెని ఒప్పించి తరువాత, ఆమె తండ్రితో ప్రస్తావన చేయవచ్చు 1”

జైమిని లేచి, తెరచి ఉన్న కిటికీ దగ్గర నిలబడ్డాడు లోపల ఒంటి

౦4 వరంవరా నిట్టాడి పాకలో ఒక శయ్యపైన ఆమె నిశ్చింతగా నిదురిస్తోంది తీసే ప్రతి శ్వాసతోపాటు, ఆమె వక్షోజ సంపద, యౌవన సాగర తరంగాలుగా లేచి పడుతు న్నాయి జైమిని ఆమె ముఖం వైవు దృక్కులు ప్రసరించాడు. ఎంతో ప్రశాంతంగా ఉంది తనివితీర ఆమె సొందర్యావలోకనం చేసి ఉన్మత్తుడైనాడు జైమిని. పెళ్ళి సంగతి మరచిపోయాడు. ఆమెనెలాగైనా అనుభవించాలన్న పశుమోహంలో చిక్కుకు పోయిందాతని మనస్సు అతని జ్ఞానం, ధర్మం, ఆశ్రమం, శిష్యరికం, ప్రజ్ఞ ఇవేవీ అతనికిప్పుడు తోడు రాలేదు. అవన్నీ అతనిని వదలిపెట్టాయి. వెళ్ళి నెమ్మదిగా తలుపు తట్టాడు. ఆ మునికన్య గాఢ నిద్రాముద్రాంకిత అయి ఉన్నది. ఆమెకివేవీ పట్టనిప్రశాంత సుషుప్తిలో మునిగి ఉంది. బాధలూ, బంధాలూ, భయాలూ, ఆవేశాలూ, కామక్రోధాధుల కావల ఎక్కడో పరమ సుఖం కల పావన తీరాల్లో ఆమె మనోహంస తేలియాడుతోంది. భావ వికారమంటని, పరమ పావన భావనలో ఆశ్రయాన్ని పొందిన ఆమె ఆత్మకు, జాగ్రత్‌ స్వప్త సుషుప్తుల్లో ఎక్కడా వికల్పం జరగదు. ఇంతలో ఈదురుగాలి, వాన ఎక్కువైంది. చలి వణకిస్తోంది. జైమిని మెల్లగా తలుపు మళ్ళీ కొట్టాడు. మునికన్య గాఢ సుషుప్తిలో ఉంది. జైమినికి ఉన్మత్త కామం అంకురించింది. వానలో తడుస్తూ, వెనక నించీ మరోదారి ఉందేమోనని ప్రదక్షిణం చేశాడు. తడిసి ముద్దయినాడు. మళ్ళీ కిటికీ లోంచి ఆమె వైవు చూచాడు. నిద్రావశాన, అమె పైట చెరగు తొలగి పోయింది. అది చూచిన జైమిని మతి పూర్తిగా భ్రమించింది. ఆమెని పొందలేని జన్మ నిరర్ధకమన్న వెర్రి ఆవేశం కలిగింది. చూరు మీదుగా, ఇంటి కప్పు పైకి ప్రాకాడు. ఒక్కొక్కటే ఆకుల్ని తొలగించాడు. నిట్టాడి దగ్గర తాను దూరేంత సందు కల్పిం చాడు. గుంజ పట్టుకొని లోపలకు దిగాడు. ఆమె ఇంకా నిద్రాముద్రలోనే ఉంది. దొంగలాగా చప్పుడు కాకుండా ఆమె మంచం దగ్గరికి వెళ్లాడు. మంచంపై కూర్చున్నాడు. ఆమె ప్రక్కనే ఒత్తిగిలి పడుకున్నాడు. తన వైపు ఆమెను త్రిప్పి కౌగిలించాడు. ఆ పారవశ్యం భరించలేక కనులు మూశాడు. ఒక రెండు క్షణాలు తొనీలోకంలో లేడు. వెమ్మదిగా కనులు తెరిచాడు. గడ్డం చేతికి తగిలింది. ఉలిక్కిపడి చూచాడు. తన గురువు వ్యాసుడు మందస్మితంతో లేచాడు. ఎగిరి గంతువేసి జైమిని శయ్యనించి భూమిపైన నిలిచాడు.

ఆనంచమన 95 వ్యాసుడు లేచాడు బైమిని సిగ్గుతో తలవంచి, గురువు పాదాలకు నమస్కరించాడు.

“ఇప్పుడు చెప్పు జైమినీ, నేను 'బలవానింద్రియ గ్రామో విద్వాంసమపి కర్తత్రి' అని రాసినదాంట్లో ఏమైనా పాఠపాటు ఉన్నదంటావా? ఏమైనా నీవు అఖండ ప్రజ్ఞా పారంగతుడవు నీవు చెబితే గాని నాకు తృప్తి లేదు” అన్నారు వ్యాస భగవానుడు.

జైమిని చేతులు జోడించి గురువుకు నమస్కరించి "దేవా! సాక్షాత్‌ నారాయణ స్వరూపులు మీరు. మీ వాక్కు దైవవాక్కు. ఇప్పుడు చెబుతున్నాను. ఘంటాపథంగా మీరు రాసింది ముమ్మాటికీ నిజం, నిజం, నిజం, కర్షతి, కర్షతి, కర్షత్యేవ (భంగ పరుస్తుంది).

ను మహర్షి యాజ్జివల్య “ధర్మోరక్షతి రక్షితః” అన్నట్లు ప్రతి యుగంలోను, ఒక్కో అవతార విశేషంగా ధర్మావతారం జరుగుతుంది. అలాంటి అవతారాల్లో త్రేతాయుగంలో జన్మించిన మహర్షి యాజ్ఞవల్క్య యోగీశ్వరులొకరు. సనాతన ధర్మానికి ప్రాతిపదికలైన మహా విశేషాలెన్నింటితో యాజ్ఞవల్క్య మహర్షి ద్రష్ట, స్రష్ట అయినాడు ప్రవక్తలలో అతడు అగ్రగణ్యుడు. మనుస్కృతి, యాజ్ఞవల్క సృృతి మన ఆర్ష సమాజ ధర్మానికి శిరోధార్యా లైన శాసన గ్రంధాలు. బ్రహ్మచారి, సునందలు కురుపాంచాల దేశంలో నివసించేవారు. వారికి చిరకాలం సంతానప్రాప్తి కాలేదు సంతానార్జ్భులై కేదారక్షేత్రంలో పన్నెండేళ్ళు ఘోర తపస్సు చేశారు. వారి తపోనిష్టకు మెచ్చి విష్ణువు దర్శనమిచ్చాడు. వరం కోరుకొమ్మన్నాడు. తమలాంటి గుణగణాలతో మహిమాన్వితుడైన పుత్రుని ప్రసాదించమని వారు ప్రార్థించారు. మహావిష్ణువు సంతసించి, మీ మనోరధం త్వరలోనే నెరవేరగలదని చెప్పాడు. మహావిష్ణువు చెప్పినట్లు కార్తీక శుద్ధ ద్వాదశినాడు వారికి ఒక మగశిశువు కలిగాడు. అతడే మహర్షి యాజ్ఞవల్క్యుడు. ఆనాటి ద్వాదశిని యోగీశ్వర ద్వాదశి అని పిలిచారు తరువాతి వారు యాజ్ఞవల్క్యుడు వూవు వుట్టగానే పరిమళిస్తుంది అన్నట్లు అతి శైశవంలోనే అనేక దివ్యలీలలు ప్రదర్శించాడు ఉపనయనం అయిన తరువాత, నాలుగు వేదాలను సమగ్రంగా అధ్యయనం చేయటానికి నలుగురు గురువుల దగ్గరకు గురుకుల వాసం పంపారు తల్లిదండ్రులు భాస్కరముని బుగ్వేదం నేర్పాడు. జైమిని సామవేదం చదివించాడు అరుణి బుషి అధర్వవేదం నేర్పాడు

ఆనంవథమన 97 యజుర్వేదాన్ని తన మేనమామ అయిన వైశంపాయనుని దగ్గరే నేర్చాడు వైశంపాయన బుషి ఒక పెద్ద గురుకులాన్ని నడిపేవాడు ఆ గురుకులానికి అయ్యే ఖర్చంతా సుప్రియ మహారాజు ఇచ్చేవాడు. అప్పటికే మూడు వేదాలూ సారం ముట్టిన తన మేనల్లునికి విద్య నేర్చటానికి మేనమామ వైళంపాయానుతు ఎంతగానో ముచ్చటపడ్డాడు చతుల్వేది బిరుద సమాలంకృతుడు తన మేనల్లుడు కావాలని యాజ్జవల్కు్యనికి, వైశంపాయనుడు యజుర్వేదాన్ని అధ్యాపనం చేశాడు. వైశంపాయనుడి దగ్గర దరిదాపు మూడువందల ఆరవైమంది వేద విద్యార్థులుండేవారు అందరిలోకీ మేరుమణి యాజ్ఞవల్కుుడు. గురు శిష్యు లంతా యాజ్ఞవల్కుుని అపార 'ప్రతిభా సంతృప్తికి ఆశ్చర్యచకితులయ్యేవారు. అతన్ని ఎంతగానో ఆదరించేవారు. యాజ్ఞవల్క్య మహర్షి దివ్య సుందర విగ్రహం (బ్రహ్మ వర్చస్సుతో, ప్రతిభా పరిణతితో సానబెట్టిన వజ్రంలా 'ప్రకాశించేది. దానికి హేతువు జగన్మోహకమైన విష్ణువు యొక్క అంకావతారుడు అతడు కావటమే సర్వజన సంమ్మోడకరంగా సమ్మోహనకరంగా ఆయన మూర్తి ఉండటంతో ఏమాత్రం ఆశ్చర్యపడవలసింది లేదు. అది సహజమే. వైశంపాయన గురుకులానికి ధర్మదాత అయిన సుప్రియ మహారాజు కొంతకాలానికి, 'స్వైరవర్తనంతో ధర్మనిష్టని వదలి, మోహావేశపరుడదై, నిరంతరమూ కాంతారతిలో కాలక్షేపం చేస్తూ ఉండేవాడు. కామరోగ పీడితుడైన సుప్రియ మహారాజు చివరకు కుష్టువ్యాధిచేత కృశించిపోవటం మొదలుపెట్టాడు. ఎందరో భిషగ్యరులనాశ్రయించి ఎన్నెన్నో బెషధాలను సేవించాడు. అయినా వ్యాధి నివారణ కాలేదు.

ఏ మందూ తన వ్యాధిని తగ్గించలేని స్థితిలో అతి దు ఖితుడై గురువైన వైశంపాయనులను ఆశ్రయించాడు. మంత్రపూజా పురశ్చరణలతో, పాప పరిహార శాంతికర్మలను ఆచరించి విధి దోషాన్నించి నిష్కృతి పాందటానికి నిశ్చయించాడు. గురు వైశంపాయనులు, శిష్యుని దు ఖాన్ని చూచి కరుణాదృష్టితో, శాంతికర్మల నాచరించటానికి అంగీకరించారు. ప్రతిదినమూ పూజానంతరము, వంతుల వారీగా రాజు గొరి దగ్గరకు తీర్థ ప్రసాదాల మంత్రాక్షతలు తీసుకొని వెళ్లేవారు ఇలా కొన్ని మాసాలు గడిచిపోయాయి. ఏమైనా సుప్రియ మహారాజుకు వ్యాధి ఏమాత్రమూ తగ్గలేదు అంతేగాదు వ్యాధి ఇంకా ఎక్కువ అవుతూంది రాజుకు

08 వరంవరా గురువుగారి పూజల పైన నమ్మకం తగ్గిపోతూంది దుఖం ఎక్కువవుతూంది

ఆనాడు యాజ్జ్ఞవల్కుుని వంతు వచ్చింది నిజానికి అతనికి రాజదర్శనా నికి వెళ్ళటం సుతరామూ ఇష్టంలేదు. అయినా మేనమామ వైశంపాయనుడు వారి ఆజ్ఞను ధిక్కరించలేక సరేనన్నాడు.

“ఎవరైనా తమ ప్రారబ్బాన్ని అనుభవించక తీరదు. దాన్ని పోగొట్టడానికి మధ్యలో గురువులమని చెప్పేవారు. ఆచరించే శాంతికర్మలు నిజానికి దైవాప రాధం లాంటివి. సుప్రియ మహారాజు తానాచరించిన పాపకర్మలకు తప్పక శిక్షను అనుభవించి తీరవలసిందే. మధ్యలో తన మేనమామ కల్పించుకోవటం ఎందుకు? పాపానికి శిక్షయే రోగం. అది ఎన్నాల్లో అన్నాళ్ళూ అనుభవించవలసిందే. ఎంత మహారాజు అయినా దైవం దృష్టిలో అంతా సమానులే. అసలు తన మేన మామ ఇలాంటి అకృత్యానికి అంగీకరించి ఉండవలసినది కాదు. అంగీకరించినా తన గోడవేదో తాను చూసుకోలేక మధ్యలో శిష్యుల్ని ఎందుకు ఇరికించాలి? రాజులు ధనమదాంధులు. ధర్మ, విధి స్వరూపాలు తెలియలేరు. అట్టివారి "సేవ అత్మజ్ఞానులెవరూ చేయకూడదు. ఒకవేళ చేయవలసి వస్తే, వారి ప్రారబ్బాన్ని మనకి అంటించుకొని బాధపడాలి. ఇదంతా ఆత్మజ్ఞానికి అనుచితకర్మ' అని మహర్షి యాజ్ఞవల్కు్యనికి దృఢాభిప్రాయం. యాజ్ఞవల్కుుడు త్రికాలజ్ఞాని కావటం వలన జరగబోయే సంఘటనల్ని దివ్యదృష్టితో గ్రహించాడు.

శిష్యుడు గురువు మాటను జవదాటకూడదు. గుర్వాజ్ఞ దైవాజ్ఞ వంటిది. అందుకే ఇష్టం లేకపోయినా, వైశంపాయనుల ఆజ్ఞ చొప్పున యాజ్ఞవల్క్యుడు సుప్రియ మహారాజుకు తీర్థ ప్రసాదాలు అనాడు తీసుకొనివెళ్ళే భారం వహించాడు. అయితే ఆనాడు స్వయంగా తానే ఆ కర్మాదికాన్ని ముగించి, తీర్థము, మంత్రాక్షత లను తీసుకొని రాజధానికి వెళ్ళాడు మహర్షి యాజ్ఞవల్క్యుడు.

సుప్రియ మహారాజుకు అప్పటికే తన దైన్యస్థితిని చూసి, గురువు మీదా, దైవం మీదా నమ్మకం పోతూంది మంత్రాక్షతలు పరిగ్రహించినా ఫలితం మాత్రం శూన్యం. రోగం తగ్గుముఖం పట్టటం మాట అటుంచి, దినదిన ప్రవర్థమానం అవుతూంది. సుప్రియ మహారాజు అతిదు ఖితుడై ఉన్నాడు ఇదివరకు ఎందరో శిష్యులు తెచ్చి ఇచ్చిన తీర్థాధికాలు ఎంతో భక్తి శ్రద్ధలతో తాను స్వీకరించాడు. అయినా తన గతి మామూలు కన్న అధ్వాన్నమైపోయింది బహుశా ఈ మంత్రా

భవంచచున పం లన్ని వట్టి బూటకాలేమో) కాకపొతే చికిత్స ఎందుకు జరనలేము* ఇలాంటి పరిితుల్లో ఆనాడు యాజ్ఞవల్చు్యుడు త్‌ మంత్రాక్షూూలతో సుప్రియ మహా౮ాజు దర్శనానికి చెళ్ళవలసి వచ్చింది యాజ్ఞవల్క్యుని చూడగానే రాశివానం వారు కూడా పరిహాసప్రాయంగా నవ్వసాగారు వెక్కిరించటం కూడా గమనించాడు ననే ఎలాగో రాజు దగ్గరికి వెళ్ళాడు అప్పటికే మతిద్రష్ణుతైన మహారాజు గురువు లనూ, మంత్రాలను దేవు క్లి దూషించసాగాడు తీర్థ ప్రసాదాలు స్వీకరించ లేనని తెలిపాడు అంతే మహర్షి యాజ్ఞవల్కు్యని వెంటనే, తన సౌధం విడిచి పామ్మని అజ్బ్ఞాపించాడు ఇంత అనర్జానికి కారణం రాజుకు రోగం నయం కాకపోవటమే ఆ హేతువు చేత రాజ పరివారం చెందిన నిరాశ నిస్పృహలకు ఈ తిరన్ఫృతి దూషణం కేవలం ఒక చిన్న సాక్ష్యం మాత్రమే. అయినా మహర్షి యాజ్ఞవల్బుుడు మూడుసార్లు రాజుని ప్రసాదం స్వీకరించమని అడిగాడు అయినా రాజు మహర్షి మాట పెడచెవిని పెట్టాడు అంతేకాదు అతి కరినంగా వెంటనే తన ఎదురుగుండా మరి రావద్దని, ఆ చోటు విడిచిపామ్మని ఆజ్ఞాపించాడు

రాజు చేసిన అవమానాన్ని దైవాపరాధాన్ని మౌనంగా భరించాడు యాజ్ఞ వల్క్యుడు. సువీయ మహారాజు యొక్క అజ్ఞానానికి, అహంకారానికి విచారించాడు మహర్షి తన గురువు మేనమామ అయిన వైళంపాయనులవారి ఆజ్ఞ అలాంటిది యాజ్ఞవల్క్యుడు మౌనంగా అవమానాన్ని భరింది, తరిగి వెళ్ళిపోతూ, సమీపంలో ఉన్న అళ్వశాల దగ్గర ఒక దుంగపైన, మంత్ర పురశ్చరణ చేస్తూ పావన జలాన్ని చల్లి వెళ్లిపోయాడు. మహర్షి అటు వెళ్ళిపోగానే ఈ మోడు చిగురించింది. చూస్తూ ఉండగానే వుష్పఘల సమేతంగా ఒక మహావృక్షంగా రూపాందింది అండరూ చూస్తుండగానే

రాజనగరులో సుప్రియ మహారాజుతో నహా రాజుయొక్క సిబ్బంది అందరూ ఈ మహిమకు సాక్టుతై మహితాళ్ళర్యాన్ని కలిగింది కేవలం మంత్రా కతలు, పావనోడక స్పర్శతో ఇంతటి పునరుజ్జీవనం, ఈ మోడుకు కలిగినప్పుడు, బహుశా తన బతుకులో ఈ తరుణంలో తొందరపడి వోగొట్టకున్న అదృష్టమే మిటో రాజుకు అర్థమయి, అతడు మరింత భిన్నుడైనాడు సుప్రియ మహారాజు తన మూర్థతకీ, కోపానికీ మళ్ళీ మరో శిక్త ఇది అని విచారించాడు యాజ్ఞవల్క్య మహర్త్షియొక్క గొప్పతనాన్ని తాను సరిగా ఆదరించలేకపోాయానని వగవాడు

100 . వతంవరా యాజ్ఞవల్క్య మహర్షిని సగౌరవంగా సమాదరించి వినయంగా ఆయన గర్రైసాదిం చిన మంత్రాక్షతలు, తర్ణమూ స్వీకరించినట్లయితే ఈపాటికి తన రోగం నివారణ మైపోయేది మహాళ్ళుల్ని చులకనగా చూడటం, వాటిని సరిగ్గా అర్ధం చేసుకోలేక తొండర పడటం తరువాత విచారించటం ఇది పూర్వం నించీ వస్తున్న మానవుని మౌలిక అహంకారానికి నిదర్శనమే సుప్రియ మహారాజు హృదయంలో రోగంతో పాటు, మనోరుగ్మత కూడా తోడై మరీ మరీ కృంగిపోయాడు ఇలా విచారిస్తూ కూర్చుంటే లాభం లేదని, గురువైన వైశంపాయన ముని దగ్గరకు పరుగుతీశాడు. మహారాజు పశ్చాత్తాపంతో తన అనుచిత కృత్యాన్ని క్షమించమని కాళ్ళా వేళ్ళా పడి ప్రాధేయపడ్డాడు. ఎలాగైనా మరునాడు తన యందు దయ ఉంచి, యాజ్ఞవల్కు్యనే తిరిగి పంపమని ఎన్మోరీతుల విన్నపం చేసుకున్నాడు. అదొక్కటే తన పునరుద్ధరణకు చివరి ఉపాయమని వేడుకొన్నాడు కరుణాసముద్రుడైన వైశంపాయనుడు రాజు యొక్క దైన్యానికి కరిగిపోయి, సరేనని యాజ్ఞవల్కుుని కోసం కబురు పంపాడు. మరునాడు మరొకసారి తీర్థ ప్రసాదాలతో అతనిని రాజు దగ్గరికి వెళ్ళాలని ఆజ్ఞాపించాడు. యాజ్ఞవల్క్యుడు సవినయంగా, గురువైన వైశంపాయనునికి ఇతరుల విధి ప్రారబ్ఞాలను మరొక్కరు జోక్యం కల్గించుకొని, వాటిని పరిహారం చేసే ప్రయత్నం తనకు నచ్చదని, అది భగవల్లీలకు వ్యతిచేకమనీ చెప్పాడు. అంతేకాదు, వినయ నంవన్నుడు కాని వానికి మీదు మిక్కిలి సాధుజనులను తన అహంకారంతో అవమానించే వాళ్ళ దగ్గరకు అసలే వెళ్ళకూడదు కాబట్టి తాను సుప్రియ మహారాజు దగ్గరకు వెళ్ళలేని గుర్వాజ్ఞను తిరస్కరించిన పాపమైనా ఒడిగట్టు కోవటానికి తాను సిద్ధమేనని, కానీ దైవాపరాధం చేయలేనని, అంతరాత్మ ప్రభోదాన్ని ఎట్టిస్థితిలోనూ తాను ధిక్కరించనని చెప్పాడు వైశంపాయనునికి ఎంతో కోపం వచ్చింది తన శిష్యుని అవినయ వర్తనా నికి. అప్పుడు చెప్పాడు “నీవు మరొకసారి సుప్రియ మహారాజు దగ్గరికి తీర ప్రసాదాలతో వెళ్ళాలి. అలా కాకపోతే ఆశ్రమం వదలి వెళ్ళిపోవాలి వెంటనే. వెళ్ళబోయే ముందు తన వద్ద నేర్చుకొన్న యజుర్వేదాన్ని తిరిగి ఇచ్చి వెళ్ళాలి'. మత్తోదితం వేదజాతం త్యజేత్‌! మహర్షి యాజ్ఞవల్క్యుడు, రాజు దగ్గరకు వెళ్ళలేనని గురువు నేర్చిన

భవందచున 101 విద్యని తిరిగి ఇచ్చి, తాను వెళ్ళి హోగలనని నృష్టంగా చెప్పాడు తన దివ్యపలంతో ఓ హు క్కి జు మి రీ ఒక్క ఉచ్చాస్వాన్ని తీకాదు ఇంద్రియాలను వాటితో నియమించాడు. తాను నేర్చిన యిజుక్నేదాన్ని కుంథకితిలో కూడగట్టాడు “తేజోరూప' ద్రవంగా దాన్ని ము జా . రూపొందించాడు ఒక నిక్నానంతో ఆ కాంతిడ్రవాన్ని భూవతనం చేంించాడు బై ఆ వమనంలోంచీ అన్నిజ్వాలలు రేగాయి అదే సమయంలో వ్యావభగవానుడు తన కాశీయాత్ర ముగించుకొని తిరిగి ఈ ద్రదేశానికి చేరాడు వమన రూఎంలో చేహోడ్రవంగా నేల పాలవుతున్న యజుర్వేడసారాన్ని కన్నులారా కాంచాకు అక్కడే ఓ ల సి చేరిన మిగిలిన శిమ్యులపై, తన కమందలములోంచీ పవిత్రజలాన్ని చిలుక 2 రించాడు వారినందరిని తిత్తిరివిట్టలుగా తన మహిమచేత దూపాందించాడు ఆ పిట్టల చేత ఆ వేదబ్వాలల్ని భక్షివవేకాడు గ జీ లై మహాత్ముల కోవతాపాలకి ఎదో తెలీని డైవ సంకల్ప డ్రేరణ ఉంటుంది ఏ వెశంపాయనుడు యాజవల్తు;నికి బోధించినది కష యజుశే+దానా శుక వ్‌ ల్‌ ౮€ ఫే త యుజన్వేద ప్రాదుర్శావానికి వైశంపాయనుల వారి వోపం ఓ రకంగా ప్రాతివవిక అయింది అలాగే నుప్రియ మహారాజు మూర్ణత కూడా యాజ్ఞవల్య్యునిడేత శుక్ష యజుక్వేద వ్రతిపత్తికి నాంది పలికింది. గాయత్రీ మహామాత వరవైసాద మహిమ చేత మరల యజన్వేవాన్ని పాందాలన్న దృథ దీక్షతో యాజ్ఞవల్క్య మహర్షి పంచాగ్ని మర్యంలో మవో ఘోర తపస్సు ప్రారంభించాడు మహర్షి యాజ్ఞవల్య్యుని తవన్వ్నుకు ఎంతావో వ ర్ట ఆనందించిన గాయత్రి పరామాత ద్రత్యక్ష్తమై వరమడునమని చెప్పుడి వాకు మరల యజుర్వేద జ్ఞానం లభించేటటైు చేయమని యాజ్టవల్బ్యూడు తల్లివి ళ్‌ నై ప్రార్రంచాడు ఆ గాయత్రీమాత తన ఆశిన్నుల్పి అమోమంగా అందింది మార శ ఇ భగవానుడ్ని (ప్రార్థించమని అజ్ఞామిందింది సూర్య భగవానుడే వేద వదివవిుము బక తత్‌స్టరూపుడు కూదా మహర్షియాజ్ఞవల్పుుడు వేవమాత, వర్షాతిత్షై నురూవిశ్‌ మప వ్యోకి "మ స ఓ ఆ ఆము అ జ.

ఓ అల ఇ అరు గొ స్వరూపిణీ అయిన గాయత్రీ వరామాత కిటాకాన్ని పాంవ మార్మపివామవి గూర్తి కూడ తవన్ను చేశాడు మపోత్వ్నల నంకలాలు వైవవంకలాలు ఈవి

[. షు శి నా న వు జగతృళ్యాణ హేతుభూతాలు సహ్యకిరటిడు యోజ్ఞవ లువ ఉపాను మిన్‌ దాం అన్ననైనాడు క్షి ॥ తు న అపారెప్రై ప

102 వఠంవరా మహర్షికి తానే గురువై శుక్ల యజన్వేదాన్ని బోధించాడు. అప్పటి నించీ పక్ష యజన్వేదాన్ని యాజ్ఞవల్కుుడే మంత్రద్రష్టగా లోకంలో ప్రవర్తింపజేయాలని ఆజ్ఞాపించాడు. శుక్ల యజన్వేదంలో మంత్రాలూ, బ్రాహ్మణాలు, ఒకదాని తరువాత ఒకటి విడివిడిగా క్రోడీకరింపబడ్డాయి. అవన్నీ ఒక సముచిత రీతిలో మాలాన్యాయంగా కూర్చబడ్డాయి. శుక్ష యజుర్వేదానికి, ఏకాయన, అయతా యన, వాజసనేయ అన్న సంహితానామాలు కూడా ఉన్నాయి. శుక్ష యజర్వే దంలో మంత్రాలు, బ్రాహ్మణాలు ప్రత్యేకంగా విశ్లేషించబడ్డాయి. కృష్ణ యజుర్వే దంలో అవి సముదాయంగా ఉండిపోయాయి. ఈశావాస్య, బృహ దారణ్యకో పనిషత్తులు శుక్ష యజుర్వేదాంతరాలే. వాటి ప్రాముఖ్యం జగద్విదితమే. ఈశావాస్య ఉపనిషత్తు శుక్ష యజుర్వేదం ముగింపు పర్వం. కర్మలను చెప్పే యజుర్వేదం బ్రహ్మ విద్యా పరమార్థాన్ని సమాప్తిగా చేయటం దీని విశిష్టత “యమా బ్రహ్మ సమాప్యతే'. అలాగే శతపథ బ్రాహ్మణం యొక్క చివరి బాగమే బృహదారణ్యక ఉపనిషత్తు. బృహదారణ్యక ఉపనిషత్‌ శతపథ బ్రాహ్మణంలో మేలిపూస ఈ ఉపనిషత్తు వేదాంతతత్త్వమునకిది కాణాచి. మనుగడలో సంప్రాప్తించే సమస్యల నించీ బ్రహ్మతత్వం వరకు కూలం కషంగా ఇందులో చర్చ జరిగింది. మహర్షి యాజ్ఞవల్కు్యని ప్రతిభకిది దర్పణం. ఈ ఉపనిషత్తు మిధిలా రాజశేఖరుడైన జనకునకు గురువైన యాజ్ఞవల్క్యుడు బోధించాడు. ఇక్కడ గురువు విష్ట్రంశ సంభూతుడు. శిష్యుడు రాజర్షియైన జనక మహారాజు గురుశిష్య సంవాదరూపంగా వెలువడిన ఈ ఉపనిషత్తువారు భయుల ప్రతిభకు నిదర్శనం. బహుదక్షిణ యాగం మిధిలాపురీ పాలకుడైన జనకమహర్షి లోకంలో "పేరుపడిన వేదాంతి. తన కాలంలో అందరికన్న మిన్నయైన బ్రహ్మనిష్టువైన మహర్షి ఎవరో తెలుసు కోవాలన్న కోర్కె కలిగింది ఆ మహారాజుకు ఒక వెయ్యి పాడి ఆవుల్ని సమీకరిం చాడు, వాటికన్నింటికీ అనేక సువర్దాభరణాలు అలంకరించాడు. జనకుడానాటి సభలో “నేను ఒక బహు దక్షిణాయాగాన్ని సంకల్పించాను అందుకే ఈనాడు మిమ్ములనందరినీ ఈ సభకు ఆహ్వానించాను ఈ యాగంలో పాల్గొనేందుకు

అతనంచలున 103 వచ్చిన మీ కందరికీనా నమస్సులు”

యాగం చక్కగా పూర్తి అయింది

ఆనాడు వేదర్షి సదస్సు సమావే శేమైంది యాగ పరిసమాప్తి సందర్భంలో వారి నుద్దే?ంచి జనకుడిలా అన్నాడు. “మీలో సర్వోత్తమ బ్రహ్మనిష్టులమని భావించేవారు ఈ గోవుల్ని బహు దక్షింగా స్వీకరించవచ్చు "

ముషులెవ్వరూ ముఎదుకు రాలేదు. వారందరూ ఎంతో తవిన్సంవన్ను లైనా, బ్రహ్మనిష్టులమవునో కామో తెలీక సందేహించారు ఇంతలో యాజ్ఞవల్క్య మహర్షిలేచి, శిష్యుడైన సమశ్రవుణ్లి, ఆ గోగఖాన్ని తోలుకొని తన ఆశ్రమానికి పామ్మని ఆజ్ఞాపించాడు.

మిగిలిన బుషి పుంగవులిది చూసి అసూయాద్వేషాలతో మ్రగ్గిపోయాదు. ఆ సభలో కలకలం బయలుదేరింది. వివాదం చెలవేగింది యాజ్ఞవల్క్య మహర్షి ఇంత ఆశ్చర్యకరంగా, అనాలోచితంగా, దుస్సాహసంగా ప్రవర్తించటం వాలెవరికి నచ్చలేదు బుషులందరూ, యాజ్ఞవల్కు్యని నిలదీసి అడిగారు. “మేమందరం ఉండగా, తగుదునన్నట్టు, నీవే బ్రహ్మనిష్టుడవని చెప్పుకొనేందుకు మాకంటే విశేషమైన అర్హత నీకు ఏముంది ? ఇది కేవలం ఆగడం అహం ద్రదర్శన. అంతేకాదు బ్రహ్మనిష్ట కలవాని లక్షణాలు నీలో లేవని నిరూపించుకొనే కుర్రచేస్ట

యాజ్ఞవల్క్యుడు నెమ్మదిగా చెప్పాడు. ఇక్కడ సమావేశమైన బ్రహ్మనిష్టు లకు నా మనవి నేను బ్రహ్మనిష్టుడనని ఈ బహుదక్తిఐలను తీసికోలేడు నా యజ్ఞ సంరక్షణకు నాకెంతో పాలఖర్చు ఉంది ఈ గోవుల్ని తోలుకుపోతే నాకా సమస్య తీరిపోతుందని భావించి ఇలా చేశాను”. బుషులకు ఈ సమాధానమేమీ నచ్చలేదు తమతో వాదానికి దిగి పదవిని తీసుకొమ్మన్నారు. వివాదంలో శెలిస్తే నీవు చేసిన పనికి మేము తలవంచుతాము అన్నారు యాజ్జవల్యు్యుడు నే నన్నాడు అదే అదనన్నుకొన్న బుషి పుంగవులంతా వేదాంతంలో కష్టమైన వ్రవ్న లెన్నో వేశారు. ఈ వివాదంలో అశ్వల, అర్థభాగ, పూగజ్య, ఉపనన్నర్గి మున్ను వారు పాల్గొన్నారు బ్రహ్మతత్వాన్ని గూర్చి గర్గి వేసిన ప్రశ్చీలు ఎంతో కుతూహలాన్ని, జిజ్ఞాసనీ రేకెత్తించాయి. మిగిలిన మహర్షుల ప్రశ్నలన్నింటికీ యాజ్ఞవల్క్య మహర్షి చక్కగా సమాధానాలిచ్చి తానందరికన్నా మిన్న అన్న విషయాన్ని నిర్వివాదంగా నిరూపించాడు అందరి సందేహాలు తీరిపోయాయి ఆ పిమ్మట యాజ్ఞవల్క్య

104 వరంవరా మహర్షి అందర్నీ ఉద్దేశించి తానొక వ్రశ్నవేశాడు. దానికి సభలోని వారెవ్వరూ సమాధానం చెప్పలేకపోయారు చివరకి తాను వేసిన ప్రశ్నకి తానే సమాధానం చెప్పాడు యాజ్ఞవల్క్యుడు అంతలో ఆ మహర్షి వైభవం సర్వులకు సువిదత మైంది. గర్గ, యాజ్ఞవల్కుుని బ్రహ్మనిష్టుడని నిర్ధారించింది. అందరూ ఆ మాటనే హృదయపూర్వకంగా అంగీకరించారు అటు పిమ్మట జనక మహర్షి కూడా మరెన్నో ప్రశ్నలు వేశాడు. అన్నింటకీ, అత్యుత్తమ సమాధానాలు ఇచ్చాడు మహర్షి యాజ్ఞవల్క్యుడు. జనక మహారాజు, యోగీశ్వర బిరుదంతో ఆ మహర్షిని ఆదరించాడు.

యజుర్వేదంలో 101 శాఖలున్నాయి. శుక్ష యజుర్వేదం మొదటి 15 శాఖల్లో విస్తరించి ఉంది. మిగిలిన 86 శాఖలు కృష్ణ యజుర్వేదం అయింది. యాజ్ఞవల్క్య మహర్షి తన పదిహేనుగురు శిష్యులకూ ఈ శుక్ష యుజర్యేద శాఖల్ని ప్రసొదించాడు. వారి శిష్యుల్లో కణ్వుడు, మాధ్యందినుడు ముఖ్యులు. శుక యజుర్వేదంపై ఆదిశంకరులు, శ్రీ రామానుజాచార్య, శ్రీ మధ్వాచార్యులు భాష్య రచన కావించారు. బృహదారణ్యక ఉపనిషత్తు పైన ఆది శంకరులు శ్రీ విద్యారణ్యులు వ్యాఖ్యానాలు రచించారు. అనంతభట్టు వ్యాఖ్యానం కూడా మరొక్కటి ఉంది. ఆది శంకరులు తర్వాత సురేశ్వరాచార్యులుగా పీరాధిపతులైన

మండనమిశ్రులు ఈ కాణ్వశాఖకు చెందినవారే.

ందరరి? ట్‌ంధాం ్వ్వా న స గ్‌ ఖ్‌ చ న లలా భన

1 షే గ చ . / స అర్హా . ౧ న ల క బా సాం 1 (1 ' . న [క ఖా , | ప! ్‌] . లా ఆ ఇ ఆనందఘన న ల్సి లగ య. అరిపెరాల విశ్వం కి న క క | కు: _ న న న. శి