Telugu Nachana Somanathudu noLLM analysis - anilvaranasi/indianlanguages GitHub Wiki

Analysis: Nachana-Somanathudu

Method: Non-LLM (Frequency keywords + LexRank + Unicode heuristics)
Source: https://sundarayya.org/naaacana-saoomanaaadhaudau-samvaidhaaana-cakaravarataii
Date: 2026-08-07 22:47
Chunks: 34

Book Overview

Book: Nachana-Somanathudu
Source: https://sundarayya.org/naaacana-saoomanaaadhaudau-samvaidhaaana-cakaravarataii
Total OCR chunks analysed: 34

OCR Quality Summary

Average Telugu script coverage across all chunks: 92%

Telugu Vocabulary — Top Keywords (YAKE)

Keywords extracted statistically — most distinctive terms per chunk.

అందుకు
ఉన్నది
ఉత్తర
విజయనగర
సోమన
శ్రీ
దక్షిణాన
ఉత్తరాన
జిల్లా
ఉన్న
నాచన
హరివంశ
గ్రంథ
శాసనము
క్రీ
శర్మ
హరిహర
కాలము
నుంది
గూర్చి
సందుకు
చర్చ
సోము
పద్యము
సంవిధాన
వేంకట
చేతులలో
నేకరణ
గారి
ఆంధ్ర

Per-Chunk Details

Chunk 1 — Nachana-Somanathudu_pages0001-0010.txt

OCR Score: 88% Telugu coverage
Characters: 8906

OCR Issues:

ASCII junk on lines: [51, 67, 70, 71, 78]...
Repeated punctuation clusters: 7 occurrences

Key Terms:

అందుకు
ఉన్నది
ఉత్తర
విజయనగర
సోమన
శ్రీ
దక్షిణాన
ఉత్తరాన
జిల్లా
ఉన్న
నాచన
హరివంశ
గ్రంథ
శాసనము
క్రీ
శర్మ
హరిహర
కాలము
నుంది
గూర్చి
సందుకు
చర్చ
సోము
పద్యము
సంవిధాన
వేంకట
చేతులలో
నేకరణ
గారి
ఆంధ్ర

Extractive Summary:

నా క్రీ నం ణి తి ల న అ ౧ సంపూర్ణ ర్తి, పుష్పగ౧రి ప్రతివాబ ఈ6 ఆ ఫ్ర సంవిధాన చక్రనర్తి వజ్జ్రల వేంకట స్లుబ్రహ్మణ్య శర్మ న! ద్‌ సా ఆ స న! న న వప క మం తో గ్‌ ప వ వాట్లో ఖీ చ ల టలు [స్‌ ర లం స జా _ లు న న.

Chunk 2 — Nachana-Somanathudu_pages0011-0020.txt

OCR Score: 90% Telugu coverage
Characters: 14131

OCR Issues:

ASCII junk on lines: [1, 2, 8, 14, 17]...

Key Terms:

శ్రీ
ఉత్తర
తెలుగు
అయ్యె
నాచన
సోమనాథుని
తిక్కన
కూడా
ఆస్తి
శర్మగారు
వేదుల
కవిత్వము
కవిత్వమును
సోమన
గ్రంథం
నాకు
సాహితీ
ఎమ్‌
సంస్కృత
నుండి
మిరు
కవిత్రయము
రచించిన
కొన్ని
ఇతని
కావ్యానుశీలనము
కామేశ్వరరావు
పుటలు
సంచిక
పద్యములు

Extractive Summary:

టేకుమళ్ల అచ్యుతరావు 1880-1947 ఉభయ[గ్రంథములయందు, ఏ భాగములు సరిపోల్చి చూచినను, సోమనాథుని కవిత్వము, ఎజ్జినార్యుని దానికంటె రసవత్తరముగను, ప్రౌధముగను, ఉన్నదని చెప్పుటకు ఒకించుకయును సందేహము కలుగలేదు. ఈ ఆశ్వాసమును (చతుర్ధా శ్వాసము) ఒక నాటకముగ అంగీకరించిన దీనిని ఆజు రంగములుగ చిత్రీకరింప వచ్చును. తిక్కనగారు ఈ స్తోత్రావసానంలో, ఫలశ్రుతి వ్రాస్తూ భగవంతునికి పర్యాయ పదంగా, “వృషాకపి” శబ్దాన్ని ప్రయోగించి, తమ హరిహరతత్త్వాన్ని వ్యజింపదేశారు.

Chunk 3 — Nachana-Somanathudu_pages0021-0030.txt

OCR Score: 92% Telugu coverage
Characters: 12304

OCR Issues:

ASCII junk on lines: [2, 22, 54, 71, 72]...

Key Terms:

శ్రీ
ఒకరు
నాచన
నాయనారు
ఓగేటి
వేంకట
హరిహర
అనెడి
ఇట్లు
ఆచార్య
తమిళ
వారు
తెలుగు
మిరు
ఉత్తర
చాలా
సాహిత్య
వారి
తిక్కన
చరిత్ర
భాగము
దేవీ
నాథుడు
భావన
మూడవ
భావము
తిరుమలేశుని
మజొకరు
ధరింతురు
రెండవవారు

Extractive Summary:

(ప్రారంభమునుండి శ్రైవులు వైష్ణవులు, తిరుమలేశుని హరి హర అభేద రూపముగా “వంకటేశ్ళరుడు” అనెడి నామముతో ప్రభాత స్తవము చేయుచుండి రనుటకు ఈ శ్లోకము ఊత నిచ్చుచున్నది. ఈ స్తోత్రమున హరి హర భావన, స్ఫూర్తి దాయకమై యున్నది. “వామన పురాణంలో కూడా, విష్ణువు ఒక బుషికి ప్రత్యక్షమై 'నేనూ శివుడూ ఒకటే" అని చెప్పి, ఆ అద్వైతరూపంలో బుషికి దర్శనమిచ్చాడు.

Chunk 4 — Nachana-Somanathudu_pages0031-0040.txt

OCR Score: 95% Telugu coverage
Characters: 16766

OCR Issues:

ASCII junk on lines: [48, 70, 215, 218, 235]

Key Terms:

హరిహర
శ్రీ
నాచన
ఓగేటి
తిక్కన
అనెడి
సోమనాథుడు
పేరు
భావము
శంకర
విష్ణు
కూడా
వారు
నుండి
శేషాద్రి
నిత్య
ఇట్టు
గౌరి
వీరు
వేంకట
భావన
స్వామిని
శంకరాచార్యులు
లేదు
సోమనాధుడు
కవిబ్రహ్మ
భాగమున
అనియు
“హరిహర
మిక్కిలి

Extractive Summary:

ఆ మందిరమున గల హరిహర వి([గ్రహము (ప్రాచీన తమమని పురాతత్త్వశా(స్తజ్ఞుల వాక్కు ఆ (గ్రామము చుట్టును మూడు నదులున్నవి. తన హరివంశములో ఆ తత్త్వమును (ప్రతిపొదించినాడు. నిత్య సుందరుడు, ఆ ప్రణవ వాచ్యుడై సచ్చిదానంద రూపుడైన, ఆ పరమేళ్చరునికి ఈ నిత్య సౌందర్యము కల్గుటకు హేతువు, హ్రీంకారమయమగు మనోహరాలంకారము యొక్క (ప్రకాశమే.

Chunk 5 — Nachana-Somanathudu_pages0041-0050.txt

OCR Score: 93% Telugu coverage
Characters: 15433

OCR Issues:

ASCII junk on lines: [352, 355, 368, 374]

Key Terms:

తిక్కన
హరిహర
శ్రీ
నాచన
ఓగేటి
దివ్య
క్రీశ
సోమనాథుడు
నాథుడు
ప్రధాన
అర్జునుడు
తూములు
పల్లవ
భావము
అనగా
కలవాడు
అనెడి
వ్యాస
వ్యాసపీరి
కొమ్మన
చెప్పెను
ఉద్యోగ
విరాట
దేవతా
మంత్రమునకు
సోమనాధుడు
శ్రీమద్‌
చేసెను
నాథుని
భారతము

Extractive Summary:

ఆ “శ్రీవిద్య” ఈ పద్యమందు. తిక్కన స్పష్ట వృత్తాంతమును పోల్చి వానిలో గల ఏకత్వము ముప్పేటగా కుదిరినదని ఆ సమన్వయ విధానములో తిక్కన ఒక మహాతత్త్యమును, హరిహర నా థార్చితముగా వాజ్మయ మహాధ్వరమును నిర్వహించి తన పుట్టువును కృతార్థ్హముగ జేసి కఏననిరి. పారాశర్య ప్రము ఖభోదారమునీంద్రాన్తరంగ ధామా భీష్మ : 2 ఆ - 409 వప 4 సాత్యవతేయాది మహామత్యవగమ్య '్రకార స్త్రీ: 1 అ - 188వ, ప ర్‌ వేద వ్యాస వచో విభవ లక్ష్య శాంతి ;1ఆ -1వప 6 వ్యాస చేతో నివాసీ శాంతి 4 ఆ - 457 వుప 7.

Chunk 6 — Nachana-Somanathudu_pages0051-0060.txt

OCR Score: 95% Telugu coverage
Characters: 17507

OCR Issues:

ASCII junk on lines: [3, 117, 159, 238, 244]...

Key Terms:

శ్రీ
తిక్కన
సోమన
నాచన
హరిహర
సోమనాథుడు
వారి
ఉత్తర
స్వామి
కంపిలి
అనెడి
తెలుగు
క్రీ
క్రీశ
ఎజ్జయ
విజయనగర
సమవాయి
ఎజ్జన
వారు
వారిని
విరూపాక్ష
రాజ్యము
సంఖ్య
చక్రవర్తి
రాజ్య
భక్తి
భావము
చరిత్ర
సోమయాజి
హరివంశమును

Extractive Summary:

ఆశ్వాసాంత గద్యలో సోమన “శ్రీమహాభారత కధానంతరంబున' అని స్పష్టముగా చెప్పుటచే, తిక్కన మార్గానుసారిక్తై ఆ కవిబ్రహ్మ సృష్టించిన స్ఫూర్తితో సోమన, తన కృతిని, హరిహరనాథునికి సమర్పించెనని, కనుక, తిక్కన సోమనలు సమకాలము వారై ఉందురను ఊహ కలుగుచున్నది. ఎవరు గొప్పు అనెడి పరివా దాస్పద వాద మోద చిత్తులను ధిక్కరించి, తిరస్కరించి, తిరుమల వేంకటనాధుని హరిహర నాథుడని ఒక ఆరాధన విశేషముగా భావన చేసి, మహావేశముతో ఆ అద్బైతమూర్తినే కావ్యనాయకునిగా చేసి, వస్త్రైక్యముతో, నాటకీయతతో విష్ణు పారమ్యమును, రసవత్తరముగను, ఆధ్యాత్మిక తత్త్వ పరత్వముగను ప్రతిధ్వనింప జేసెను. దిక్కు తెలియని ఆ సోదర ద్వయము, విరూపాక్ష స్వామియే శరణమ్మని భావించి తారాడుచు హంపీ పరిసరాలలో నున్న శ్రీ విద్యారణ్యాశ్రమమునకు తరలి అందు తపోనిష్టలో నున్న శ్రీవిద్యారణ్య స్వాముల పొదాలకు సాష్టాంగ దండ ప్రమాణములు చేసి తమ దయనీయస్థితిని విన్నవించుకొనిరి.

Chunk 7 — Nachana-Somanathudu_pages0061-0070.txt

OCR Score: 91% Telugu coverage
Characters: 17184

OCR Issues:

ASCII junk on lines: [8, 35, 37, 63, 67]...

Key Terms:

శ్రీ
వేదాంత
వారి
నాచన
శృంగేరీ
మాధవ
స్వామి
అనెడి
సోమనాథుడు
సంస్కృత
విద్యారణ్యస్వామి
నుండి
తెలుగు
క్రీశ
చెందిన
విద్యారణ్య
వైదిక
దేశికులు
గడియారము
వారు
క్రీ
శ్రీశ
విద్యా
తీర్చులు
శ్రీమతి
తండ్రి
విజయనగర
శాఖకు
ద్రావిడ
నెల్లూరు

Extractive Summary:

“విద్యారణ్య వృత్తాంతము” అనెడి (గ్రంథము, హరిహరాదుల తండ్రి మంగళ నిలయాధిపతి అని వచించుటచే అది ఆంధ్రదేశములో కృష్ణాబిల్దాలో గల మంగళగిరి కావచ్చునని అట్టగుటచే ఆ రాజు లాదరించిన స్వామి" ఆంధ్రుడై యుండవచ్చునని కొంద అూహించిరి, కొందజు 'ఏకశిలానగర నివాసి" అని, 1331 సం. శ్రీ జ్ఞానోత్తములు ఏ 910-954 6 శ్రీ జ్ఞానగి ర్యాచార్యుడు వ 954-1038 7. తర్వాత, ఆ ఇర్వురు బాలురు, శ్రీ, దేశికులు, శత్రువులచే చంపబడిన వారి నడుమ శవముల (క్రింద, చచ్చినట్టు పడియుండి, తమ్ము రక్షించుకొనిరి, ఈ సంఘటన వారి సాహసమును కౌదార్యమును (ప్రకటించు మహోదంతము.

Chunk 8 — Nachana-Somanathudu_pages0071-0080.txt

OCR Score: 92% Telugu coverage
Characters: 15520

OCR Issues:

ASCII junk on lines: [26, 27, 31, 38, 45]...

Key Terms:

నాచన
క్రీశ
శ్రీ
సోమనాథుడు
శాసన
సోమన
హరిహరరాయలు
అనెడి
భాగాలు
తిక్కన
నుండి
గ్రామ
కాపయ
క్రీ
ప్రోలయ
కనుక
బుక్క
దేవరాయలు
సోమనాధుడు
నున్నది
శాసనము
చేసెను
ముసునూరు
వైదిక
ఆతని
వత్సయ
చాగంటి
సంఖ్య
యాజుషు
భారద్వాజ

Extractive Summary:

బహుశా ఈ అయిదుగురు మాతృకకు ఒక ప్రతిని చేయించుకొని తమ హక్కును నిరూపించుకొని నట్టున్నది. 10 ష్ష దేవమహారాయలు 11 విజయనగ (రుమందు వజ 12 సిం(హాసనా రూఢుడై రా 13 జ్యం సే(వేయగను గండి 14 కోట సీనులోని పు 15 ప్పుగిరి ప్రాంత్య(త)౦ పెం (1) 16 న్నకు వుత్తరం, నాచి 17 రాజు సోముని అ(గ్రహా 18 రం, తురిమిళ దిన (చ) చెన్న కే 19 శ్వరునికి పుష్పాల పాపనా 20 యు(డు) నిలిపి (ను దివ్య గంభం ఈ శాసనకాలము, విరోధి 1451 శక సంవత్సరము ఆషాఢ ఏకాదశి గురువారము శ్రీకృష్ణ దేవరాయలు మహారాజు, విజయనగర వజ్ర సింహాసనమందు రాజ్యము చేయుచుండెను.

Chunk 9 — Nachana-Somanathudu_pages0081-0090.txt

OCR Score: 94% Telugu coverage
Characters: 15474

OCR Issues:

ASCII junk on lines: [33, 42, 49, 61, 89]...

Key Terms:

సోమన
శ్రీ
నాచన
సోమరాజు
తిక్కన
తండ్రి
సోమనాథుడు
వీరన
వారి
నెల్లూరు
తెలుగు
శృంగార
ఎస్‌
కృతి
ఒంగోలు
అయిన
చెందిన
పెంచుకలదిన్నె
పేరు
సోమరాజుపల్లి
ఉత్తర
సంవిధాన
అనెడి
విజయనగర
ఉన్నది
పుష్పగిరి
క్రీశ
క్రీ
వారు
నాచిరాజు

Extractive Summary:

తిక్కన సోమయాజి సూత్ర ప్రాయముగా ప్రవచించిన హరిహరనాధ తత్త్యమునకు సోమన భాష్యకారుడై తన రచనలో ఆ తత్త్యమును నిరూపించి నిరూఢము చేయు వృత్తాంతములనే రమణీయముగా తీర్చిదిద్దాడు. ఆ నీచస్థితిలో చేదు జీవితపు రుచులను చవిచూచిన సోమన, తన పితామహుడైన సోమరాజు వలె, యాదవరాజులపై మక్కువ ఎక్కువగా కలిగిన వాడై విజయనగర యాదవరాజుల కొలువునే తన సహాధ్యాయి యైన శ్రీ మాధవుని ప్రేరణచే (శ్రీ విద్యారణ్యస్వామి) ఎన్నుకొనెనని తోచుచున్నది. పిన వీరన తన జైమినీ భారతములో తన తాత, తండ్రి, ఆ(గ్రభ్రాత, తాను, “భువన భాసుర కృతి నిర్మాతలు” అనెను (1-20).

Chunk 10 — Nachana-Somanathudu_pages0091-0100.txt

OCR Score: 95% Telugu coverage
Characters: 15268

OCR Issues:

ASCII junk on lines: [47, 118, 122, 207, 251]...

Key Terms:

శ్రీ
సోమన
నాచన
సోమనాథుడు
సర్వ
కనుక
అనెడి
ఉత్తర
అనగా
పాకనాటి
పుష్పగిరి
పద్యము
చదలువాడ
సీమలోని
ఉన్నది
పూర్వ
నవీన
సాహిత్య
చక్రవర్తి
సోమనకు
అనుట
నీకు
అర్ధము
హృదయ
శ్రీముఖము
సరస్వతీ
సోమనాధుడు
దేవుని
చతుర్వాటిక
స్వామి

Extractive Summary:

నెల్లూరు ప్రాంతమునుండి వఐస వచ్చిన పంటరెడ్డు 12 వ శతాబ్దిలో నిర్మించిన ఆలయము, ఆ కాలములో ప్రఖ్యాతమైనది. ఆతని పుత్రుడు శ్రీ చదలువాడ వెంకట కృష్ణయ్య, తన తండ్రి రచించిన శ్రీ రఘునాథ శతకమును, ఈ రచయిత వి.వి.ఎస్‌.ఎస్‌. ఆ పరమార్ధమే ఈ శబ్దార్థము.

Chunk 11 — Nachana-Somanathudu_pages0101-0110.txt

OCR Score: 94% Telugu coverage
Characters: 14866

OCR Issues:

ASCII junk on lines: [6, 82, 230, 235, 238]...

Key Terms:

శ్రీ
ఉత్తర
సోమన
నాచన
హరిహర
భావము
హరివంశ
వాసుకి
సోమనాథుడు
పూర్వ
సంస్కృత
వకుళ
హరివంశము
కృత్యాదిలో
పద్యము
నుండి
ఆశ్వాసము
శివుని
విష్ణు
ప్రయోగము
శ్రీకృష్ణుని
నాథా
యొక్కయు
ధ్వనింప
కలవాడా
కొంత
కలదు
హరివంశమును
యుండును
అధ్యాయాలు

Extractive Summary:

ఆ అవతారిక లేకపోవుటకు గద్యలో ఈయన చెప్పికొనిన సంపూర్ణ క్తీర్తి యన్న తన బిరుదము కారణమేమో! సోమన “వనమాలో పద ప్రయోగము, ఆ కవికి, శ్రీ వేంకటనాథుని యెడ గల భక్తిని ధ్వనింప జేయుచున్నది. (2 ఆ - 222 ప).

Chunk 12 — Nachana-Somanathudu_pages0111-0120.txt

OCR Score: 93% Telugu coverage
Characters: 14148

OCR Issues:

No notable OCR issues detected

Key Terms:

హరిహర
కలవాడా
శ్రీ
నాథా
నాచన
భావము
పద్యము
వాడా
సోమనాథుడు
నాథుడు
హరుడు
అనెడి
మాలిని
నాధా
సోమన
శక్తి
వాయువు
“శ్రీ”
శబ్ద
భక్తుల
నుండి
ఆతని
సద్యము
కలవాడు
వాని
ఆకాశము
యొక్కయు
పార్వతి
అయిన
కనుక

Extractive Summary:

సారస నీల తామరస సమ్మద కారణ నేత్ర నిర్మలో దార విహార మానస విధాయుత తాపస ముఖ్య సంతత సార త రార్భనా కరణ పాత్ర రమా గిరిజా నితంబినీ చారుమ నస్సరోజ చర షట్పద రాజ మరాళనాయకా! “చక్రపరశ్వథ .. సతత నిషేవ్యా” (4 ఆ - 320, ప) మాలిని. షష్టాశ్వాసాంత పద్యము (3) మాలిని ; దర విరహిత మూర్తీ తార గౌరోరు కీర్తి పరిహృత విబు ధార్తీ భవ్యసంపత్తి పూర్తీ ॥ ఉరగ శయనభూషా యోగి సంతోష భాషా । చరణ శరణ పోషా । జంతు ర క్షాభిలాషా । (6 ఆ - 275వ ప) భావము ; భయములేని ఆకారము కలవాడా!

Chunk 13 — Nachana-Somanathudu_pages0121-0130.txt

OCR Score: 95% Telugu coverage
Characters: 16340

OCR Issues:

ASCII junk on lines: [47]

Key Terms:

శ్రీకృష్ణుడు
విష్ణు
శ్రీ
నాచన
నారాయణ
సోమన
మహావిష్ణువు
నరకుని
శ్రీకృష్ణుని
అర్జునుడు
సోమనాథుడు
విష్ణువు
దేవుడు
శంఖము
దేవతలు
గూడి
ధ్వని
నుండి
అనంతరము
బదరికా
వారు
చేసెను
ఎదుట
నిలిచి
శ్రీమన్నారాయణుడు
నరుడు
సోమనాధుడు
మజియు
నందకము
చక్రము

Extractive Summary:

బలకయు కౌక్షేయకంబు, బాశము గదయుం గల ఎనిమిది చేతులం దొ పల వలపలం దాల్చె శౌరి అనికై” (6ఆ -25వ ప) భావము : (దాపల) ఎడమవైపు విల్లు బాణము, శంఖము, చక్రము, కుడివైపు (వలపల) పలక, కత్తి పాశము (త్రాడు) గద తన చేతులలో ధరించెను. శ్రీకృష్ణ రూపమున ఆ దేవుడు విష్ణు వాహనమైన సుపర్జుని ఆరోహించి, శత్రువుల నిర్మూలింప గలడని, ఆతనిపై నెక్కిన దేవుడు సర్వకార్యములను నిర్వహింప గలడని, ఈ పద్యము తేటపఅచుచున్నది. ఇతరులతో కలిసి ఈ పురుషోత్తముని కొలిచి తానును యెడన్‌ అచ్చటికి, ఒక (బ్రాహ్మణుడు వచ్చి రళ్నపు బొమ్మల వంటి తమ ముగ్గురు పుత్రులను, మృత్యుదేవత హరించిన దని మరల తన సతికి ప్రసూతి సమయ మాసన్న మగుటచే తాము పొంద బోవు శిశువును రక్షింపుమని శోకమూర్తియె, శ్రీకృష్ణుని ఇట్టు వేడెనని అర్జునుడు వచించెను.

Chunk 14 — Nachana-Somanathudu_pages0131-0140.txt

OCR Score: 94% Telugu coverage
Characters: 14988

OCR Issues:

No notable OCR issues detected

Key Terms:

శ్రీకృష్ణుడు
నాచన
భావము
శివుని
వారు
సోమనాథుడు
శ్రీకృష్ణుని
నిన్ను
వారి
విష్ణు
సోమన
నీకు
శివుడు
యోగి
ఇట్టు
నీవు
దేవత
నితండు
డీతండు
హరుడు
వీరి
చూచు
ఆతని
సోమనాధుడు
గొప్ప
చేసిన
అనుచు
మును
చేయుటకు
తపస్సు

Extractive Summary:

కుమారుల గొనివచ్చుటేమి?” 2ఆ - 56వ, ప భావము : ఓ కృష్ణా, సముద్రజలము గడ్డకట్టుట, కొండలన్నియు దారులు ఇచ్చుట, చీకటిని నీవు నజకుట, గొప్ప తేజస్సుతోచుట, అందు నీవు పోవుట, విప్రకుమారులను తెచ్చుట, మొదలగు అద్భుత కార్యములను తెలియజెప్పుమూ? ఈ పది వెన్నుని పేర్లతో సోమన ఘంటాకర్ణ, కాలాంతక పిశాద్వయవాక్కులలో, తన సర్వార్భణ భావమును ప్రదర్శించెను. ఇత్తెజగున నయ్యిరువుర చిత్తముగతి నొడలు, కలసి సిద్దాంత పరా యత్తులగు మునుల ఎలుకకు విత్తై చెలువారి, జమిలి వేల్చని తెలుపన్‌ 2ఆ -178వుప భావము : ఈ విధముగా ఆ శివకేశవుల మనోభావము, శరీరము ఏకమై సిద్దాంతము చేయుటకు ఆసక్తిపరులైన మునివరుల వివేకమునకు (ప్రధాన కారణమై, హరిహర రూపము, ఒకే దేవత అని తెలియ జేయుచు '్రకాశించెను.

Chunk 15 — Nachana-Somanathudu_pages0141-0150.txt

OCR Score: 94% Telugu coverage
Characters: 16193

OCR Issues:

ASCII junk on lines: [42, 161]

Key Terms:

నీవు
నాచన
శ్రీకృష్ణుడు
ఆతని
సోమన
విష్ణు
శ్రీకృష్ణుని
నిన్ను
భావము
సోమనాధుడు
రూపము
నీవే
ఇట్టు
నీకు
వారిని
సోమనాథుడు
శివుని
శివుడు
చేసెను
అయిదు
పద్యము
చేసిన
నన్ను
లేదు
హంసడిభకులు
వారి
జనార్దనుడు
బ్రహ్మ
అతని
శిరమును

Extractive Summary:

ఈ స్తుతితో సోమన సంస్తవ సంవిధాన సంవిత్తు ('ప్రదర్శకమై సకల జనులకు (బ్రహ్మానంద దాయకమై ప్రజ్ఞాన ఘనమై నెగుడుచున్నది. మా బాధ తెలియదనగా మాకు, చింత కలుగదా?” (ఆ 91వ ప) ఆ - 179వ, ప భావము :; ఈ కంటితోనే దయానిధి గుణనిధి కరుణా సముద్రుని ఆతడే పరమపురుషుడను నమ్మికతో ఆ కమలనేత్రుని ధన్యుడనై సేవించితిని.

Chunk 16 — Nachana-Somanathudu_pages0151-0160.txt

OCR Score: 95% Telugu coverage
Characters: 16110

OCR Issues:

No notable OCR issues detected

Key Terms:

శ్రీకృష్ణుని
నిన్ను
శ్రీకృష్ణుడు
నాచన
బాణుడు
వారు
శివుని
బాణుని
సోమనాథుడు
నీవు
చేతులు
మనెడి
రెండు
రెండును
సోమనాధుడు
చక్రము
అతని
శివుడు
ఆతని
శంఖము
విష్ణు
సుదర్శన
పాంచజన్య
అనెడి
యుద్ధమునకు
వరుణుడు
భూతములు
వారి
శ్రీకృష్ణ
యశోదా

Extractive Summary:

గంధర్వుల జయ జయ ధ్వానములతో సురల పూలవానతో, శ్రీకృష్ణుడు, ఉష అనిరుద్దులతో, ఇతరులతోను, ద్వారకను చేరెను. 6 ఆ - 20వ ప భానము : జయమగుగాక! గీరము హరి విక్రమంబును హరి యను పేరిటికి లక్ష్మి నాపాదింపన్‌ ఈ ఆ - 22వ ప

Chunk 17 — Nachana-Somanathudu_pages0161-0170.txt

OCR Score: 92% Telugu coverage
Characters: 13977

OCR Issues:

ASCII junk on lines: [154, 289]

Key Terms:

మూలము
తెలుగు
నుండి
పద్యము
నాచన
శ్రీకృష్ణుడు
శ్రీకృష్ణుని
సోమన
నరకుడు
భావము
అధ్యాయము
పద్యములు
అధ్యా
సోమనాథుడు
అనెడి
వజకు
సోమనాధుడు
దేవతలు
శ్లో
రెండు
వారి
తెలుగున
అదితి
నరకుని
ఉన్నది
క్లో
పద్య
నీవు
శ్లోకము
వారు

Extractive Summary:

బౌచితి : అత్యంత రమణీయము, నాటకీయము అయిన ఈ ఘట్టము, ఏ కాంకమువలె నున్నది. శివుని సేవకులు, విష్ణు భక్తులగుట, పరమశివుని భక్తులను శ్రీకృష్ణుడు తన భక్తులుగా అవ్యాజకరుణతో అను(గ్రహించుట, తానును హరుడును ఒక్కటే అని, తన చర్యలచే, ప్రకటముగా, ఆ దేవదేవుడు ప్రబోధించుట మొదలగునవి ఉన్నవి. డాక్టరు వేదులవారు “ప్రబంధోచితముగను, ఆలంకారిక వైశిష్ట్యము మెజయగను ఆ పరమ యోగిసార్సభౌముని ఆ రూప లావణ్యమును కన్నులకు కట్టినట్టు వర్షించెను” అని సోమనను ్రశంసించిరి.

Chunk 18 — Nachana-Somanathudu_pages0171-0180.txt

OCR Score: 90% Telugu coverage
Characters: 13230

OCR Issues:

ASCII junk on lines: [96, 130]
Repeated punctuation clusters: 10 occurrences

Key Terms:

తెలుగు
మూలము
అధ్యా
నుండి
నాచన
సోమన
సోమనాథుడు
పద్యాలు
శ్లో
పద్యము
భావము
అనెడి
పద్యములో
పద్య
శ్రీకృష్ణుడు
వర్ణనము
వారి
కలదు
వచనము
చక్రము
డిభకులు
మెటిగి
శివస్తుతి
లేదు
అధ్యాయము
భవిష్యపర్వము
నీవు
పదంబున
సోమనాధుడు
నీకు

Extractive Summary:

ప 91వ, అధ్యా, 92 వ, అధ్యా 5-16 శ్లో (12) ఖ్లో తెలుగు : 143, 144, 145 (3) కృత్యపై ప్రయోగించునపుడు (143 వ ప. రై శివసాక్షాత్కారము న్‌ మూలము : భప, 105 వ అధ్యా, 9 నుండి 17వ శ్లో (9) తెలుగు : 13, 14 15, 16 పద్యాలు (4)

Chunk 19 — Nachana-Somanathudu_pages0181-0190.txt

OCR Score: 91% Telugu coverage
Characters: 13175

OCR Issues:

Repeated punctuation clusters: 18 occurrences

Key Terms:

తెలుగు
మూలము
సోమన
నుండి
నాచన
అధ్యా
రూపు
పద్యాలు
శ్రీకృష్ణుని
పద్యము
లేదు
సోమనాధుడు
జూచి
కలదు
భావము
సోమనాథుడు
పద్యమున
శ్రీకృష్ణుడు
నిన్ను
జనార్దనుని
బాణుడు
అమూలకము
శ్లో
అనెడి
వర్ణనము
క్లో
వర్షించెను
పద్యమును
హంసుడు
పాంచజన్య

Extractive Summary:

75 74 వ పద్యమున దుర్వాసుని తీవ్ర మనశ్హేశము, అచ్యుతుడే తన శోకమును నివారింపగల డను దుర్వాసునితలంపు - వర్షింపబడినవి. తెలుగు : 95 వ పద్యము (1) సోమన ఒక పద్యముననే అ తేజస్సును చిత్రించెను. జవార్ధనుని శ్రీకృష్ణస్తుతి మూలము : భ,ప.

Chunk 20 — Nachana-Somanathudu_pages0191-0200.txt

OCR Score: 89% Telugu coverage
Characters: 13312

OCR Issues:

Repeated punctuation clusters: 16 occurrences

Key Terms:

తెలుగు
మూలము
అధ్యా
నుండి
నాచన
శ్రీకృష్ణుడు
సోమన
యుద్ధము
సోమనాథుడు
భావము
శ్లో
పద్యము
వచనము
అనిరుద్దుని
క్లో
అమూలకము
లేదు
వజకు
యుద్దము
అనెడి
చేసిన
తెలుగున
అనిరుద్దుడు
శ్రీకృష్ణుని
పంక్తులు
మనమీద
విష్ణు
బాణుడు
అధ్యాయము
మూలములో

Extractive Summary:

84 భావము ; మేడపై, ఉష పరుండి నిద్రయందుండగా కలలో ఒక యువకుడు, ఏమో చేసినన్‌ (ఇట్టిదని తెలియరాని కౌగిలింత ముద్దిడుట మొదలగు పనులను), ఆమె ఓరిమి నశించుటచే మేల్కొని కన్నీటితో తడిసిన ముఖము కలదై (ఏడ్చుటకు మొదలిడెను). ఉష స్వస్పమునకు పరితపించి, తీవ్ర సంఘర్షణకు వశమై, తన్ను కులోప(క్రోశనకారీ కులాంగారీ” అని దూషించుకొని, ఆ కమలలోచన చిరకాలము విలపించెను. గొంతుసన్నగిలుట (వైస్వర్యము) ఉష ్రలాపము, శిశిరోపచారములు (30 పంక్తుల వచనము - 136, వ).

Chunk 21 — Nachana-Somanathudu_pages0201-0210.txt

OCR Score: 92% Telugu coverage
Characters: 15222

OCR Issues:

ASCII junk on lines: [80, 283, 321, 355, 361]
Repeated punctuation clusters: 12 occurrences

Key Terms:

శ్రీ
మంత్రము
నాచన
సోమనాథుడు
“ఓమ్‌
ఉన్నవి
అనగా
శ్రీదేవిని
కనుక
శ్రీదేవి
కలవు
బ్రహ్మ
జాతవేదో
తెలుగు
విషయము
శ్రీవిద్య
శక్తి
ఉన్నది
సౌందర్యలహరి
శ్లోకము
ఇట్టు
శ్రుతి
లలితా
అనెడి
మూడు
పేరు
అదియే
“లక్ష్మీం”
ఓమ్‌
సౌందర్య

Extractive Summary:

క, ఏ, ఈ, లహ్రీం (5) 2. చ.జుశాస్తి సౌందర్యలహరి, వుట - 63 పరా : ఆ కళ సర్యోతృష్టమగుటచే, దానికి “పరా” అనియు పేరు. 5) 15వ, మంత్రము : ఓమ్‌ తామ్‌ మ ఆ వహ జాతవేదో “లక్ష్మీం”...

Chunk 22 — Nachana-Somanathudu_pages0211-0220.txt

OCR Score: 93% Telugu coverage
Characters: 15595

OCR Issues:

ASCII junk on lines: [31, 257, 347]

Key Terms:

శక్తి
శ్రీ
కుండలినీ
చక్రము
నాచన
కనుక
చక్రములు
శ్రీదేవి
సోమనాథుడు
స్థానము
నాలుగు
దళములు
కోణము
క్రము
శ్లోకము
అనెడి
అనియు
సూక్ష్మ
శబ్దము
దేవీ
అనగా
ఎనిమిది
రాత్రి
యోగము
యోగి
శక్తిని
సాధకుడు
పేరు
త్రికోణములు
భూపురము

Extractive Summary:

ఆ దేవియే యోగమాయ, కలి యుగమున వేర్వేటు పేర్లతో ఆరాధింపబడుచున్నది. ఈ ప్రధమ శ్లోకమే, హనుమంతుడు యోగి అని, సీత కుండలిని అని, అతడు కుండలినీ యోగమును, అనుస్టింప పోవుచున్నాడను ధ్వని కలదని ఆ ధ్వని సుందర కాండమున అనుస్యూతముగా నిర్వహింప బడినదని, రచయిత తన (గ్రంథములో విశదీకరించిరి. సప్తను శ్లోకము : స తస్య గిరివర్యస్య తలే నాగవరా యుతే తిష్టన్‌ కపివర స్తత్ర హ్రదే నాగ ఇవాబభౌ॥ క్షా భావము : ఆ మహేంద్రపర్వత (ప్రాంతము, నీలము ఎజుపు పసువు ఆకుపచ్చ (తెల్లగను, నల్లగను) మొదలైన చిత్రవర్షములు గల సహజ ధాతువులతో అందముగా నున్నది.

Chunk 23 — Nachana-Somanathudu_pages0221-0230.txt

OCR Score: 94% Telugu coverage
Characters: 15961

OCR Issues:

ASCII junk on lines: [51, 60, 255]

Key Terms:

హనుమంతుడు
గాయత్రి
వాల్మీకి
హనుమ
కనుక
నాచన
గాయత్రీ
భావము
అనగా
కుండలినీ
కుండలిని
ధ్వని
సోమనాథుడు
శ్లో
సూర్య
అర్ధము
ఎనిమిది
శరీరమున
శ్రీ
శక్తి
అచ్చట
శ్లోకమున
అనెడి
యుతే
ఉన్నది
క్లో
రోహిణీ
దక్షిణ
భానము
వాయువు

Extractive Summary:

గాయత్రీ మంత్రమున “ముక్తా విద్రుమ హేమనీల ధవళచ్చాయైః ముఖైః” అనెడి సమాసమున అయిదు వర్షములతో ఒప్పు ఆయిదు ముఖములు కల గాయత్రియే చెప్పబడినది. హ్రదే నాగ ఇవా బభౌ వ సుధా సరస్సులు రెండున్నవి. శరీరమున అ సుధాసింధువు నహ(స్రారకర్షికా మధ్యమందున్న చం(ద్రమండలమున ఉన్నది.

Chunk 24 — Nachana-Somanathudu_pages0231-0240.txt

OCR Score: 91% Telugu coverage
Characters: 16611

OCR Issues:

ASCII junk on lines: [71, 72, 74, 75, 78]...

Key Terms:

శ్రీ
అనెడి
నాచన
గాయత్రీ
సోమనాథుడు
శ్రుతి
యొక్క
భావము
గాయత్రి
కావ్యపరము
దమయంతి
పాదము
ధ్వని
ఎవతె
శివుడు
రచయిత
అష్టాక్షరి
మూడు
కనుక
గుంటూరు
శేషేంద్రశర్మ
మజియు
శ్లో
రెండు
ధ్వనిపరము
కారము
వైదిక
సోమనాధుడు
లేదు
చతుష్పాద

Extractive Summary:

పంచదశీ నుంత్రము :1 క ఏ,ల,హ్రీం, 2హ,స,క్కల,హ్రీం3.స, క, ల, హ్రీం. 6 శ్లో శ్రియమేన పరం ధరాధిసా ద్లుణసింధో రుదితా నునే హితామ్‌ వ్యన ధానసి వా విధోః కళాం మృడ చూడా నిలయాం, న వేద కః 2-19 భావము (కావ్యపరము) : భీముని గుణసింధువు వలన జన్మించిన అమెను (దమయంతిని) శ్రీ మహాలక్ష్మిగా తెలిసికొనుము. 8 శ్లో॥ అవామా వామార్డే సకల ముభ యాకార ఘటనాత్‌ ద్విధాభూతం రూపం, భగనదభిధేయం భవతి యత్‌ తదన్తర్మస్త్రం, మే స్మర, హర మయం సేందు మయమ్‌ నిరాకారం, శశ్వజ్ఞస నరపతే!

Chunk 25 — Nachana-Somanathudu_pages0241-0250.txt

OCR Score: 94% Telugu coverage
Characters: 17433

OCR Issues:

ASCII junk on lines: [34, 119, 174, 175, 176]...

Key Terms:

కుండలినీ
వారి
శ్రీ
వారు
సాధకుడు
శక్తి
నాచన
రచయిత
భౌతిక
సోమనాథుడు
సూక్ష్మ
నుండి
ప్రాణాయామము
యోగి
శరీరములో
విజ్ఞాన
పుటలు
చిత్తము
ఆధ్యాత్మిక
కుండలిని
శరీరం
యొక్క
దశలో
వశము
శక్తులను
అతీంద్రియ
శరీరము
మూలాధార
ఎట్టి
కొన్ని

Extractive Summary:

ఆతడు ఆ యా ఉపకరణాలను అపేక్షింపక, తన చిత్తము అనెడి వ్రధానమైన సాధనముతో ఇం(ద్రియశక్తులను వశము చేసికొని అభ్యాస తీవ్రతచే, దూర శ్రవణము, దూర స్పర్శ, దూర దృష్టి దూర రసనము, దూర 'ఘ్రాణము మొదలగు శక్తులను సంపాదింపగలడు. ఆ విధంగా సూక్ష్మశరీరాన్ని భౌతిక శరీరానికి అనునంధించే సంకల్పసిద్దాంతమే ఒక రకంగా ఉపాసన...” పుట. ఈ సమయ మతానుష్టానమే దేవ్యుపనిషత్తులందు, ముఖ్యముగా భావనోపనిషత్తునందు, ఆ ఉపనిషత్‌ వ్యాఖ్యాన కారుడగు, శ్రీ భాస్కర రాయలచేత, విపులికరింపబడినది.”

Chunk 26 — Nachana-Somanathudu_pages0251-0260.txt

OCR Score: 85% Telugu coverage
Characters: 12576

OCR Issues:

ASCII junk on lines: [8, 23, 24, 46, 50]...

Key Terms:

సంధి
నాచన
సోమనాథుడు
కారక
పరమగుచో
మజియు
తద్‌
శబ్దము
క్రియ
యోగి
శ్రీ
వారికి
మేకుల
కారము
పద్య
క్రమముగా
పరమైనచో
అత్తు
గాని
తెలుగు
పదము
ప్రౌడ
మాతృ
తత్సమ
రాజు
వెడలె
ఉండి
సంగరంబు
జనవరి
అనెడి

Extractive Summary:

“శషసిల ఆదేశ సంధి ; , సూ : విసర్లమునకు (ఆస్‌) 'చ ఛ, ట, ర, త థిలు పరమైన క్రమముగా 'శషసులు ఆదేశమగును. పర్య ప ధనుః + శర ౫ ధనుళ్ళర " దోః + సారము * దోస్పారము (వ. ముఖ్య+బుిత్విక్‌ ౫ ముఖ్య్‌+ఆ+బు, త్విక్‌ ౫ ముఖ్య్‌+ఆర్‌+త్విక్‌ ౫ ముఖ్యర్విక్‌ (2 ఆ, వ, 108).

Chunk 27 — Nachana-Somanathudu_pages0261-0270.txt

OCR Score: 87% Telugu coverage
Characters: 12413

OCR Issues:

ASCII junk on lines: [171]
Repeated punctuation clusters: 41 occurrences

Key Terms:

నాచన
సోమనాథుడు
లక్షణము
వచ్చినది
వచ్చుట
ఇందు
వలనను
ఇచ్చట
వర్షములు
రెండు
బాణములన్‌
లేదా
శబ్ద
వీరి
పాలంగనియె
వెన్వెంటనే
ఇందుండు
ఉపమానములు
శ్లేష
విరోధము
ఉండును
కారంబు
క్రియ
తెచ్చెదం
తెచ్చెదన్‌
పొమ్ము
శతములన్‌
విశషణములు
రెండును
వర్షము

Extractive Summary:

సూ :ఒకానొకచో తద్దర్మార్థకంబులగు “ఉండు” “చను” చేరు”, కొను” లు, ప్రశ్నార్థక 'ఏ' కారంబు పరంబులగునపుడు, వాని కడ అచ్చులకు లోపంబు విభాషనగు. ఈ ఆవృత్తి మహేం(ద్రుని ఉద్యమారంభ జృంభణమునకు దీప్తిగా నున్నది. నీగిరి రాజుపై నీంగిరి కాంబోలు (ద్వితీయపాదము) నిచ్చట విహరింస నిచ్చట సంయమీ (తృతీయపాదము) యీనగా(గ్రంబున నీనగాండినయంత (చతుర్ధపాదము) 2 ఆ -161 అర్హములు : ఇందుండు = ఇందు, ఇచ్చట ఉండును, ఇందుండు = చరద్రుడున్‌ + ఈగిరిరాజుపై = ఈ కొండపై, ఈగిరి కాంటోలున్‌ = నిలిచియుండిరేమో!

Chunk 28 — Nachana-Somanathudu_pages0271-0280.txt

OCR Score: 86% Telugu coverage
Characters: 9544

OCR Issues:

ASCII junk on lines: [189, 197, 200]
Repeated punctuation clusters: 18 occurrences

Key Terms:

నాచన
సోమనాథుడు
కందము
మైత్రి
పాదములలో
కలదు
సమయతి
నాలుగు
విరోధము
అనెడి
చెప్పుట
రెండు
సీసము
ప్రాసయతి
నీవు
దేవతలకు
గణములు
లఘువు
చెల్లినది
వానిలో
తెలుగు
వృద్ది
యతిమైత్రి
పూర్వ
శ్లేషచే
తొలగినది
అతిశయంబై
శ్రీకృష్ణుడు
తగునా
మాజుగా

Extractive Summary:

'శ్రీసర్వమంగళాకుచ ... హరిహరనాథ' 1ఆ-1 చం, 'లలనలతావితానముల ...చేయగన్‌' 5ఆ-5్‌5 ఒక వస్తువు తన గుణమును వదలి అన్యలలిత గుణగరిమను పొందుట. శఆ, ప, 187 ఆ(ప్రస్తుతవర్షనము, (ప్రస్తుతమును తెల్పును. ఈ పద్యమున “ఆ” వర్షమునకు, వృద్ది చంధిచే ఆదేశమైన “కౌ”తో యతి మైత్రి చెల్లినది.

Chunk 29 — Nachana-Somanathudu_pages0281-0290.txt

OCR Score: 92% Telugu coverage
Characters: 15728

OCR Issues:

ASCII junk on lines: [62, 119, 120, 221, 222]...

Key Terms:

శ్రీ
పుష్పగిరి
నాచన
క్రీ
సోమనాథుడు
సోమన
వారి
ప్రాచీన
శంకర
ముద్ర
వైదిక
త్రీ
పీఠము
మధ్య
శక్తి
పేరు
చరిత్ర
దిన్నె
అనెడి
పినాకినీ
ముఖముతో
అయిదు
శృంగగిరి
శృంగేరి
“శృంగేరి”
విద్యా
లేని
ఆనాటి
ఉత్తర
దక్షిణ

Extractive Summary:

బహుశా ఆ ఆలయ నిర్మాణమునకు 'ప్రేరకులు వారే కావచ్చును. 1344 కడప జిల్దా పెంచుకల దిన్నె గ్రామములో పెక్కు భాగాలను పొంది, ఆ (ప్రాంతములోనే నివసించిన సోమన క్రీ.శ. ఒక్కొక్క ప్రంభము మీద మేషాది ద్వాదశరాసులు చెక్కబడినవి, సూర్యుడు ఏ రాశిలో ప్రవేశించునో, ఆనాటి నుండి ఒక నెలనటకు (ప్రాతః కిరణములు ఆ రాశి శిలాస్తంభము మీద పడుచుండును.

Chunk 30 — Nachana-Somanathudu_pages0291-0300.txt

OCR Score: 89% Telugu coverage
Characters: 17299

OCR Issues:

ASCII junk on lines: [2, 5, 7, 8, 11]...

Key Terms:

శ్రీ
క్రీ
వారి
క్రీశ
వారు
నుండి
నాచన
శంకర
పీఠాధిపతి
కంచి
సోమనాథుడు
శృంగేరి
గురు
శంకరుల
శృంగేరిలో
స్వామివారు
కాలము
కామకోటి
క్రీపూ
పెక్కు
స్వామి
చేసి
సంస్కృత
పూర్వనామము
జగద్గురు
పరంపరలో
శ్రీశ
ఆంగ్ల
చంద్రశేఖర
తెలుగు

Extractive Summary:

ఆ (గ్రామమునకు చెందిన రెండు వృత్తులలో ఒక దానిని శ్రీ భారతీ తీర్ధల సమాధిపైగల శ్రీ భారతీ రామనాథాలయానికి, మటొకటి శ్రీ విద్యారణ్య సమాధిపై గల శ్రీ విద్యేశ్చర్వాలయానికి దత్తము చేసెను. ఆ కారణముచే భారతదేశ (ప్రజలెల్లరు వారితో తమతమ భాషలలో సంభాషించెడివారు. గమనిక : ఈ రచయిత ఆ ఉత్సవకాలమందు, కర్నూలులో విశ్రాంత విద్యాశాఖోద్యోగి.

Chunk 31 — Nachana-Somanathudu_pages0301-0310.txt

OCR Score: 88% Telugu coverage
Characters: 16375

OCR Issues:

ASCII junk on lines: [18, 19, 20, 21, 22]...

Key Terms:

శ్రీ
క్రీశ
భారతీ
వారి
నాచన
సోమనాథుడు
మహాదేవ
శ్రీశ
వారు
చంద్రశేఖర
సచ్చిదానంద
శంకరులు
నరసింహభారతీ
విరూపాక్ష
శంకర
శృంగేరి
దక్షిణ
నేటి
శతాబ్దిలో
పీఠమును
అనెడి
అలంపురము
అనంతరము
కలవు
అద్వైత
క్రీ
గురువులు
సుమారు
నున్న
విద్యారణ్యస్వామి

Extractive Summary:

ఏడవ శతాబ్దిలో ఆ దేవాలయము నిర్మింప బడెనని చరిత్రకారులు వచించిరి. వారు సుఖముగా నున్నను, సంతానము లేకపోవుటచే దుఃఖించినవారై సమీపమందున్న త్రిచూరులో (30.కి.మీ) - వూర్వనామము తిరుశివపేరూరు = నెలకొనియున్న వృషభాచలేశ్చరుని అర్చించుటకు ఒక మహాశివరా(త్రి ఉత్సవమునకు పోయి, అచటనే కొంతకాలముండి, ఆ దైవతమను 'సేవించిరి. అటు నిటు పచారుచేయుచు పూర్వ పుణ్యవశమున ఇంటిలో ఉన్న ఒక ఉసిరిక పండును చూచి, సమయమున కదిమైనను లభించె కదాయని వంత తొలగి సంతసముతో దానిని తెచ్చి శంకరులచేతిలో పెట్టి, “కటిక దరిద్ర్యముతో నున్న ఈ దీనురాలిని కరుణింపరే!” అని దీనముగా (మొక్కి వేడుకొనెను.

Chunk 32 — Nachana-Somanathudu_pages0311-0320.txt

OCR Score: 95% Telugu coverage
Characters: 15985

OCR Issues:

ASCII junk on lines: [127]

Key Terms:

నాచన
తిక్కన
సోమనాథుడు
ఓంకార
ఓంకారము
శ్రీ
శివుని
శ్రీకృష్ణుడు
అయిన
చేసిన
వారు
ముందు
మాత్రమే
అనుచు
కూడా
చేయు
వేరు
బాణాసురుని
దీనిని
ఇదియే
భాగములో
నుండి
బ్రహ్మ
నాలుగు
ఆంధ్ర
సోమయాజి
చక్రవర్తి
కవులు
తిక్కనకు
శిష్యుడు

Extractive Summary:

ఉత్తర హరివంశమును పరిశీలించిన వారికి ఆతడు పేర్కొన్న బిరుదములు అతిశయోక్తులు కావని “దిషణాహంకారో సంభార దోహల (బ్రాహ్మోామయ మూర్తి" అయిన విశ్వనాథ సత్యనారాయణ గారి వంటి లేదా ఆయనను మించి మహా పండితకవి అయిన శిష్యుడు ఒక డుండెనని “అల నన్నయ్యకు లేదు తిక్కనకు లేదా భాగ్యము” అన్న విశ్వనాథ పలుకునకు భిన్నముగా తిక్కనకు ఆ భాగ్యము కలిగి యుండెనని గోచరింపక మానదు. తిక్కన సోమయాజి సూత్ర ప్రాయముగా ప్రవచించిన హరి హరవాథ తత్వమునకు సోనున భాష్యకారుడై తన రచనలో ఆ తత్వమును నిరూపించి నిరూఢమును చేయు వృత్తాంతములనే రమణీయముగా తీర్చిదిద్దాడు. ఆ సుందరు డెవరో తెలియని ఉషకు, చిత్రలేఖ యను ఆమె చెలికత్తె సహాయమున శ్రీకృష్ణుని మనుమడైన అనిరుద్దుడే తన ప్రేమికుడని విదిత మయ్యెను, తన మాయా (ప్రాభవము టే చిత్రోఖ

Chunk 33 — Nachana-Somanathudu_pages0321-0330.txt

OCR Score: 96% Telugu coverage
Characters: 12254

OCR Issues:

ASCII junk on lines: [279, 282]

Key Terms:

నాచన
సోమనాథుడు
తరువాత
తెలుగు
పోతన
వారికి
శ్రీకృష్ణుడు
పద్యము
ఇట్టి
ఇట్టు
సత్యభామ
సోముని
సోమన
ఈతని
తెల్లని
శివుని
అట్టి
కాని
దిక్కున
తోచును
రెండు
అత్యంత
పెక్కు
సందర్భములో
అతని
సంస్కృత
వర్షన
గన్నుల
శ్రీనాథాదులు
తీరు

Extractive Summary:

“దాయమెత్తనో యీసారె దాక నీక, కట్టి గెలిచెద నిదె పాసికలవి దయ్య ముల బటాబూర మిందేమి ముట్ట గలద్కొ షాంది వచ్చిన వ్రాలకు బోవుగాకో, 3ఆ-141 ఈ మాటలు విన్న సత్యభామ తన ఆటకుచెందిన మాటలే అని మెచ్చెను. అట్టు ఒక వంక న్వధర్మ పరాయణులైన బుషుల (క్రియా కలాపములను, వేరొక వంక (క్రమముగా అలుముకొనుచున్న సూర్యాస్తమయ రమణీయ దృశ్యమును కలబోసి ఆ సమయమందు శ్రీహరి ఆశ్రమములో ప్రవేశించి నట్టు చెప్పుట ఆయన ధార్మికతను, ఆయన సౌందర్య దృష్టిని సమముగా కధా గమనముతో మేళవించుట ఈ కవి విశిష్ట ప్రతిభను 'ప్రకటించుచున్నది. తన కిష్టదైవములైన హరి హరుల సమాగమ సమయంలో ఈ కవి తన కవితా ప్రతిభా పరాకాస్టను ఈ సీసపద్యములో (ప్రదర్శించినాండు.

Chunk 34 — Nachana-Somanathudu_pages0331-0332.txt

OCR Score: 87% Telugu coverage
Characters: 2620

OCR Issues:

ASCII junk on lines: [40, 45, 46, 51, 52]...

Key Terms:

కళాశాల
చిత్తూరు
మద్రాసు
శ్రీ
జిల్లా
ఎమ్‌
విద్య
తెలుగు
కర్నూలు
గోపురము
శతాబ్దము
నెల్లూరు
శిక్షణము
బోర్డ్‌
హైస్కూల్స్‌
డిగ్రీ
భావానువాదము
వ్యాఖ్య
శావస్తనటా
తక్‌
సందిత
వక్‌
మదిట్స
ానన్యంను
బలైన
దనల్తిం
సగ్గాల
కక్‌
త్తి
పంపాపతి

Extractive Summary:

ల ॥ ళా జ్‌ క సై వా శ చ చట న స్‌ న. ల బా * న మా ర రం మా వాల స బా తవ బత కు మతా రహా సట జే న మి ఓ శ యం చం వల మాం క్ట వవ రని ప సుద టు లు! ఇం ః శ [ ల ము న.