Telugu Mahila dhashabdamu - anilvaranasi/indianlanguages GitHub Wiki

న. ఇర రల ఇ మబహాళాదశాబనుు. బో మల్లాది సుబ్బమ్మ

ష్‌ ల వంక. . . ఖా 70౫౨౦.

శ ఏక్‌ [పబాస్వావ్య (పచురణలు (ప్రై లిమిటెడ్‌ . ర్త గ్లో $, ఎం, ఐం జి, హెచ్‌, కాలనీ, మెహిదీపట్న౦,

ల హెదరాబాదు= ఈ50€ €28

రచయిత [పచురణలు ఆధునిక స్త్రీ మనం దేనికి బానిసలం తల్లే పిల్లను చంపితే విముక్తి ఉద్యమాలు: మహనీయులు ఓ మహీళా। ముందుకు సొగిపో మారుతున్న సమాజం మహిళలు మహిళాభ్యుదయం వ్యాస సంకలనాలు మాతృత్వానికి మరోముడి కథా సంపుటి వెలిగిన జ్యోతి నవల అచ్చులో చీకటి వెలుగులు నవ రాణి రుద్రమదేవి వాలలనవం ఈదేళం నాదేనా చిన నవం నవోదయం ఒం నవం వలపు వంజరం నవం ఇస్లాం £ స్త్రీలు ” కై9స్తవం : స్రీలు రాబోవు రచనలు వివాహ వ్యవస్థ ఆం(ధవ౦దేశ్‌లో నుహిశోద్యమం '₹₹/0మలుం సశంళలు60 & 0182013824023 భాంయులు: 12461602 &ఉ 01116

త | నువాకా దశాబ్ధము 001664 9? 1 1211261 5600020002 వు ల్లా దిసు బ్బ నమ్ము న. భత మ పుజాళ్టోస్యు ప్రచురణలు (మై్ఫి లిమిటెడ్‌ సై జ. హెచ్‌. కాలనీ, మెహిదీవట్నం, క ఇ్లై ధ్నర్ధాబా ద్‌- 600 €28

ప్రజాస్వామ్య సిచురణలు నెం, జైకే

మహిళా దశాబ్ధముం

రచన! మల్లాది సుబ్బమ్మే

ప్రధమ మ్యుదణ 1089

వరితులు 1000

అన్నిహక్కులు రచయితవి,

వంఇఐ 1

పబ్లి షర్చు:- / ర 1 కిక. విజాస్వామ్యు విచురణలు (పై 9) లిమిబెడ్‌, యొబ్బ్ర- ఇమ $, ఎం, ఐ* జా హెచ్‌, కాలనీ

మెహిదీపట్నం, హైదరాబాద్‌ 500 080.

సోల్‌ డిస్టి్రిబ్యూటర్సుపై

వికాసం

$, ఎం. ఐ. జి హెచ్‌, కాలనీ

మెహిదీవట్నర్కి హైదరావాద్‌ 500 028

ఫోన్‌ నెం. 81428 నానారక్షు 2౯64 రణ భోం థాల సం ఆలాాా అంజి న వెలరు. శం ఇ న! ట్‌ ౬

చీరాల - 528 155,

విషయసూచిక వుహిళా దశొబ్దిము స్వవిషయం నా సాహితీయాత0 వరిచయం మకళతదృష్టిలో ఆడది అందాలబొమ్మ కి మహిళా దశాబ్దం న! థార్యలపై హింస 1 లైంగిక వేదింపు శకి మానభంగాలు ళ్‌ అశ్లీల సాహిత్యం 38 వ్యభిచారం చట్టసమ్మతం చేయాలా? వ్‌! ఇరాన్‌ మహిళల ఇక్కట్లు శీలి రష్యాలో మహిశోద్యమము శ్‌ఫ్‌ ఫ్రొన్చులో స్త్రీ విమోచనోద్యమం త్రి బ్రిటీషు స్రీలపోరాటం ళ అధునిక సమాజంలో అమెరికన్‌ స్త్రీ ఫ్‌? చైనాలో మహిళల స్థితి క పశ్చిమయూరపురాజ్యాల స్త్రీలు 8 ఇటలీ స్ర్రీల వైభవాలు య! మతవాదుల గుప్పెట్లో అస్థ్రస్‌ మహిళల ఇక్కట్లు 605 బింజిల్‌ స్త్రీల కడగండ్లు 08 జపాన్‌ ప్రీలపై ఆంక్షలు 6౮7 విదేశాల వివాహల్లో మార్చులు (008 అణ్వాయుధ ఉన్మాదం మానవ విళవల విద్వంసం (ట్‌! మనశాసనాలు! వాస్తవవరిస్థితులు 76

స్త్వ్తవిషయం౦ “ప్రజాస్వామ్య ప్రచురణలు ఒక వినూత్న ప్రయత్నం ఇతధ సంస్థలతో రూవసామ్యుం వున్న ఆదర్శాలలో, అక్ష్యసాధనా విధానాఐలో, కార్యాచరణ రీతులలో భిన్న మైనది. వ్యక్తి జీవితంలో, సమాజ జీవితంలో అన్ని రంగాలలో వ)జా స్వామ్యం వెల్లి విరిసి మూడు పూవులు, ఆరు కాయలుగా వర్జిల్లాలని ఈ సంస్ధ అభిమతం, ఆశయం కూడాను, ఇలాంటి. పియత్నాలు పూర్వం జరిగినవి, విస్తుతం జరుగు చున్నవి. కాని, వానికీ.ఈ వియత్నానికీ తారతమ్య మున్నది. ఉదాత్త మయిన ఆశయాలతో, ఉ_శ్రీజంపొందిన మేధావుల సమిష్టి సహకార కృషి ఫలితంగా ఈ సంస్ధ ఉద్భవించింది విశ్వ జనీనితే దిని విశిష్టత. మొత్తం మానవ ప్రపంచ సంస్కృతీ సాహిత్యాలు దీని వారసత్వం ముఖ్యంగా భారతదేశ సంస్కృతిలో ఇంత వరకు మరుగున పడిన మాణిక్యాలు --చార్వాక, కపిల కణాదుల మతాలు, సిద్ధాంతాలు దీని సొమ్ము. కెలుగుదేశమే కాదు తెలుగు భాష విస్తరించిన పా్రొంతమంతకా దిని కార్యక్షైేతంము, ప్రపంచంలో విప్ణవాలు ఎక్కడ వచ్చినా, ఏ కాలమందు జరిగినా, అవన్నీ దీనికి అధ్యయన యోగ్యాలే. ఇంగ్లండులో 1899లో బిటిమ రాచరికానికి వరిమితులు, హద్దులు విధించిన విప్లవం; అమెరికాలో 1773లో . పా౦ితినిధ్యాధికారమున్నవారే పన్నులు విధించ గ అ హక్కుదారుణనే “ప్రజాస్వామ్యం? సూత్యాాన్ని ఎలుగెత్తి చాటిన విప్లవం: 1708 లో స్వేచ్చ, సమానత్వము, సొభాతృత్వము ఆదర్శాలుగా విజయపంతమయిన ఫెంచి వీప్లవం; 1817 లో “భూమి, తిండి, శాంతి" నినాదాలతో కార్మికవర్గం, మధ్య తరగతి రష్యాలో సాధించిన విష్టవం: 184లో భారతదేశం పొందిన స్వాతంత్య్యిం, 1లో కర్షకబఐం చైనాలో జరిగిని విప్లవం మొద లయిన చారితొత్మక సంఘటనలను లోతుగా, సునిశితంగా, సమ్యుక్‌దృష్టితో పరిశీలించి తదనుగుణమైన ప్రచురణలు చేయాలని ఈ సంస్థ ఆదర్శం. సామాజిక వరివ్నర్తనక్కూ భావగమనానికి అవినాభావ సంబంధి మున్నదనే విషయం జగద్విదితం, అయితే భావాలు ప్రొతిభాసికాలేనా

హ్‌. లేక మానవ మస్తిష్కములో ఉదయించిన తరుణం నుంచీ పత్యేక గమన సూతాలతో స్వతంత్ర లక్షణాలు కలిగి పెంపొందుచున్నవా? రెండవ స్వరూవం అవళ్య వరిగ్రిహణయోగ్యం,. ఈ సూత్యాన్ని విశ్వవిఖ్యాత విప్ణవవాది, మేధావి అయిన యమ్‌ ఎన్‌ రాయ్‌ 1846 లో పివచించాడు ఈ భావని యీ సంస్థకు జీవగర౦), వ్యక్తీవాదం, హేతువాదం, మానవవాదం ఈ సంస్థను కాసించే “ తి9కము (త్రిగుణాలు మానవులంతా ఒకటే, మూనవ సమాజానికి మూలం మానవుడే, మానవుని అభ్యున్నతియే మానవ సమాజ అభ్యుదయానికి, శేంయస్సుకు కొలమానం లేక వరుమానం, పికృతి నియమద్ధమైనది కనుక ప్రికృతినుంచే ఉద్భవించిన మానివుడుకూడా వస్తుతః నియమబద్ధుడు అంటే హేతువాది కనుక అతడు నీకివంతుడుగా మనగలడని పికటించిన రాడికల్‌ హ్యూమనిజం యొక్క తాత్విక సిద్ధాంతం ఈ సంస్థకు వెలుగు బాటగా అడుగడుగునా ప్రభావితం చేస్తుంది మాననవాదం యీానాటిది కాదు మానవజాతి సహజంగా మనుగడ సాగించినప్పటినుంచీ యీ తాత్విక చింతన జరుగుతూనే వచ్చినది. కాని ఆధునిక యుగంలో మానవ విజ్ఞానం ఎంతో అభివృద్ధి చెందట౦తో ప్రస్తుతం నూతన భావ్యాలతో, వినూత్న విషయ పరిజ్ఞానంతో అ పాత కాలపు మానవవాదాన్ని పరిశీలించి సవరించి, పునరుద్ధరించవలసిన అవసర మేర్చడినది ఆకృషి ఫలితమే యమ్‌,ఎన్‌ రాయ్‌ నవ్యమానివవాదం. స్వేచ్చాపిపాన, సత్యాన్వేషణ మానవ మనుగడ పేరకాలని పేర్కా నటం ఈ నవ్యమానవవాద విశిష్టత, (0) అంతరాత్మ పేేరిత నీతి లేక దైవ నిరేశిత నీకివ (చ ప్రయోజనాత్మక నీ8ి, అనే రెంటికీ పత్యామ్నా యంగా హేతుబద్ధమయిన నీతిని చాటిచెప్పినది. రాజకీయరంగంలో ప్రార్టి రహిత వ్రజాస్వామ్యాన్ని వితిపొదించినది, ఆర్థిక రంగంలో సహకార సంబంధమయిన వ్రిణాళికా రచనలను రూపొందించినది సాంస్కృతిక రంగంలో భావ స్వతంత వితిప త్తిని గుర్తించినది సాంఘికంగా క్రుల, మత, వర్ణ లింగ, పాొంతీయ, భాష్క జాతి, దేశ విఖిదాలను నిరసించినది; విశ్వజనీయ సంస్కృతికి విలువనిచ్చినది. ఏకత్వంలో భిన్నత్వాన్ని, భిన్నత్వంలో ఏకత్వాన్ని చూడగల్లినది, అంధ విశ్వాసాలకు గొడ్డలి పెట్టు వ్రబోధ కార్యక 9మాలను బలపరుస్తుంది. అందులో ఒక భాగమే ఈ సంస పవిచురణ యత్నం, ల

ఇ

ఈ ప్రకృతికి ఆతీతమయిన మరే యితర శ క్తి లేదని తెలుసుకొనటం తన మనుగడకు, భవిష్యత్తుకు తానే బాధ్యుడనని గు_ర్పెరగటం, తన క్షేమా నికీ అభ్యున్నితికీ, తోటి మానవుల శేేయస్సుకూ వై రుధ్యంలేదనే విష యాన్ని గ్రహించి సమాజ స్థితిగతులను మెరుగు పరచటానికి ఉఊద్యు క్తుడు కావడం ఉ_త్సమ మానవలక్షణం.

ఈ మానవవాద లక్ష్యాలనే 1552 లో నెలకొల్పబడిన అంతర్జాతీయ హ్యూమనిస్టు చై తిక సంఘం మరోరూపంలో వికటించినది భారత రాడికల్‌ హ్యూమనిస్టు సంఘాన్ని ఆ విపంచ సంస్థ గుర్తించి ప్పూర్తి సభ్యత్వాన్నిచ్చినది. ఆ ఆంతర్జాతీయ సంఘం ఐదు ఖండాలలోని అనేక దేశాలలో అనుబంధ సంస్థలు కలిగి అసనూనమైన కృషి సాగిస్తున్నిది

విస్తుతం వృవంచ మానవాళి సాంస్కృతిళంగా విషమస్టితిలో చిక్కు కొని యున్నది ఒకవ్లైపు మత పా్రబల్యాలు, మరోవైపుఫొసిజ౦, కమ్యూనిజంలొంటి నియంతృత్వ విధానాలు చలామణి అవుతూ విజల సంక్షేమం కొరకు విజల ఆశయాలను నెరవేర్చకపోగా హినస్థికికి దిగజార్చు చున్నవి దిని వలిఠకంగా తృతీయ మాన్గాన్వేషణ పా౦9రంభ మయినదిం విజ్ఞానం పెరుగుదల్క మానవ మేధస్సు-స్పజనాళ క్తి అభివృద్ధి చెందడంతో నూతన తాత్విక చింతనలకు పా9తిపదిక ఏర్పడినది.

దినినే నైతిక హ్య్యూమనిజం అని పిలవటం కూడా కద్దు, ఇది పిజా స్వామ్య సూత్రానికి కట్టుబడి వున్నది. ప్రతివ్యక్తీ సాధ్యమైనంతగా వికాసం పొందటానికి హక్కు కలిగి యున్నాడు. కేవలం విభుత్వ వరిధిలోనేగాక జీవిత సంబంధాలన్నింటిలోనూ, ఈ ప్రజాస్వామ్య సూత్రం వర్హిస్తుంది విజ్ఞానాన్ని మానవ వినాశనానికి కాక క్షేమానికి, శ్రేయస్సుకు, నిర్మాణ యుకంగా వినియోగించటం ఈ సిద్ధాంతపు ఆదర్శ ముఖ్య అక్షణాలలో ఒకటి. విజ్ఞానము లక్ష్యాలను నిర్దిశించదు మానవ శెెయస్సును సాధించటానికి అనువై న మార్గాలను సూచిస్తుంది.

హూ్య్యూమనిజం నైతిక దృక్పథం కలది మానవుని హుందాతనాన్ని, సాధ్య మైనంతలో పితివ్య క్తి ఇతోధికంగా ఇతరుల హక్కులకు భంగం కలుగని రీడిగా స్వయంగా వికాసాన్ని పొందగల హక్కును గురర్తిస్తుందిం సామర్థ్యం, క9మశిక్షణ పేరుతో మానవ జీవితాన్ని యాంత్రికం చేసే వ్యవస్థను వ్యతిరేకిస్తుంది. యాంత్రీకరణ మానవ విలువలను వమ్ము చేస్తుంది. కనుక, తాత్కాలిక లక్ష్యాలను సాధించే పియత్నంలో సమగ

య! నియంతృత్వ సిద్ధాంతాలు అమలువరచ జూచే సమగ యాంతీ9కరణను తోసి రాజంటుంది. ,సమాజం యెడ బాధ్యతతో సమ్మిళితమైన వ్యక్తి స్వేచ్ళను అక్ష్యంగా స్వీకరిస్తుంది. భౌతిక అవసరాలను తీర్చటం, భౌతిక పరిస్థితులను మెకుగుపరచటం అనే పేరుతో పైన పేర్కొనబడిన వ్వక్తి స్వేచ్చను త్యజించ నిచ్చగించదు మానసిక స్వేచ్చ, మౌలిక చింతన లేనప్పుడు అభ్యుదయం అసాధ్యం, పిడివాదాన్ని, పిడివాదపు సిద్ధాంతాన్ని తో9సిరాఎని హూ్య్యూమనిజం స్యేచ్ళను ప్రకోధిస్తుంది. నైతిక విలువలను, సృజనాశ క్తులతో సమ్మిళిత మైన జీవిత విధానాన్ని, వ్యక్తి వికాసాన్ని లక్ష్యంగా అంగీకరిస్తుందిం మారుచున్న సమాజానికి అనుగుణంగా అభ్యుదయ పధంలో ఆనుసరించ దగిన మౌలిక జీవిత సూతం ఇది. విజ్ఞానాన్ని ప౦ిపంచ శాంతి కొరకు వినియోగించ గలిగితే ప్రస్తుత వమ స్థితినుంచి మానవాళి విముక్తి చెందగలదు. భయదిముక్రుడై స మానవునివరిపూర్ణ విశాసానికి పరిమికులుండకూడదు. ఈ తాత్విక అలోచనా రీతిని మానవ విపంచం పిస్తుతం ఎదుర్కొనే సవాలుకు పరియైన జవా బుగా భావించవచ్చును. ఇలాంటి తాత్విక ధోరణి స్వేచ్చా భావుకతను పోషిస్తుంది కనుక అన్ని సామాజిక రంగాలలోను వినూత్నమయిన రితిలో స్వేచ్ళను పెంపాం దించి అభ్యుదయ మార్గాన అడుగుల వేయించగల నూతన భావాన్వేషణయే “ప్రజాస్వామ్య ప్రచురణల సంస్థ" ద్యేయం అట్టి భావాలను ప్రజాబాహుళ్యానిక్‌ ఎరుకపరచటం ఈసంస్థ ప్రధమ కర్తవ్యంగా భావిస్తుంది. ఇది సాహసమే కావచ్చు ప్రిమాదథరితం కూడా కావచ్చు. కాని లక్ష్యసాధన కొరకు చేసే ఇట్టి కృషిని విస్మరించ జాలము. ఈ ప్రయత్నానికి వ్యాపారానికి స్వేచ్భాపిపాసకల వ్యక్తు లందరి సానుభూతి సహకారాలను అర్థిస్తున్నాము. సభ్యులు; త్రీ ఎం. వి రామమూర్తి థ్రీ కోగంటి రాధాకృష్ణమూరి థ్రీ గుంటువల్లి గోపాలరావు స్రవన వళ ణన ఎం. వి, రామమూర్తి ట్రీ కొల్లా సుబ్బారావు అధ్యిక్షుడు బోర్డు ఆఫ్‌ డై రెక్టర్స్‌

నాసాహితీయాతి

ఆమె ఆడది, ఈదేశంలో పుట్టిన ఆడది విద్యలేక, విజ్ఞానం అఫలి లేక మతకబంధహస్తాలలో, పురుషుల ఇనువసం కెళ్ళలో బంధింవబడ్డ ఆడది వాళ్ళ కాళ్శ్యకిందవడి నల్లి లా నలిగి ఆణగారిపోతున్న ఆడది సంరక్షకత్వంవల్ల ఆర్థిక స్వెచ్చపోగొట్టుకొన్న అబల ద్వందనీతివల్ల సామాజిక దోపిడీకి గురి అయిన నిర్భాగ్యురాలు కాదంటారా? పౌనంటే మరేంచెయ్యాలి? అందుకే సాంఘిక జౌొన్నిత్యం కోసం, సమసమాజ నిర్మాణంకోనం, భారతనారీ స్వేచ్చా,సనమాన త్వాలకోసం రచనయే మార్గదర్శకమనే ధ్యేయంళో నేనీవ్యాసావళిని ముది స్తున్నాను. ఇలాంటి సాహిత్య సమిధలతో సాంఘిక దురాచారాలను మహి శలపై జరిగే అత్యాచారాలను కాల్చివేసి మహిళా లోకానికి సివచేయాలనే శీీవమైన ఆకాంక్ష నాలో ఉత్తేజాన్ని కలిగించింది నా కలాన్ని కది పింది. ఈనాటి వ్యవిస్థలోని తోపొలను స్త్రీల కొరకు విర్పరచిన దురాచాలను, అరాజకాలను ఎ్తిచూపాలనేదే నా ఆరాటం, స్రీ స్వేచ్భకోసం, సమానత్వం కోసం సమాజంలోని కుళ్ళును, అవినీకిని బట్టబయిలు చేయాలనేదే నా ధ్యేయం.

సమళా నినాదం ఈ నాడొక ఫ్యాషను అయింది ఈనాడు వేదిక లెక్కి స్త్రీలకు సమానత్వం అక్కరలేదన్ని వారికి (పాతినిధ్యం ఇవ్వరాదని, వారిని తక్కువగా చూడాలని, వారి శ్రమకు తక్కువ ఛలితం ఇవ్వాలని అనగల థై ర్యమున్నవారు అరుదు. కొని ఈనాటి ఉవన్యాసాల్కు శాసనాలు కాగితాలకే పరిమిత మవుతున్నాయి మహిళాభ్యుదయ౦ ఆచరణలో మాతం మృగ్యం అయింది. స్రీ పూజనీయురాలని, చట్టంముందు, దై వంముందు "హెచ్చు తగ్గులు లేవని అన్నిమతాలవారు బీరాలు పలుకుతారు. అందువల్లే ఈ “పురుషసూక్తా లు స్త్రీలు నమ్మేకోజులు పోయినాయి.

అసలు స్తీ జీవితమే సమస్యల వీషవలయం (పకి సమస్యా ఒక ప్యాసం (వాయివచ్చు; ఒక కధగా, నవలగా వా్శియవచ్చు. సమస్యలకు పరిష్కారం చూపేవారు కొందరెకే, అవి పొరకులకే వదలి వేయాలనేవారు మరికొందరు, వ్యాధి అక్షణాన్ని వివరిస్తే చాలదు, వ్యాధికిమూఆ కారణమేదో

4

కని పెట్టి దానికి తగిన చికిత్స చేయగలఅవాడే నిజమైన వైద్యుడు. అలాగే సృజనాత్మకశ క్తి వాస్తవిక అవగాహన, సామాజికస్పృహ, విమర్శనావటిమ గల రచయితే జీవిత సత్యాలను శోధించగలడు. నేటి స్త్రీల ఆర్జిక్క సాంఘిక, వై తిక వరమైన వరమా నస్థితిగతులను వెలికితెచ్చి సమ్యక్‌ దృష్టితో వాటిని పరిశీలించి పరిష్కారమార్షాఅను సూచిస్తూ పొరకులకు అందివ్వాలనే తపనే నన్నీ సాహిత్య విక్రియకు (పోత్సహించింది. ఇదే నా సాహితీ యాతికు నిజమైన పా9తిపదిక

శరం మారినవ్వుడల్లా సంప్రదాయాలు, ఆచారాలు సిద్ద్ధాంకాలు మారుతూవుంటాయి, అలా మార్చుచెందనిచో వాటి ఉనికే లేనట్లు, థావ విప్తవంతోపాటు సాహితీ విప్లవం రాకతచ్చదు,మానవ జీవిత సంస్కృ౭ి8 అద్దంవంటిది సాహిత్యం. ఆ సాహిత్యం ద్వారా నలిగిన స్రీ జీవితాన్ని వెలికితచ్చి ఆమెలో ఆళాజ్యోతులు వెలిగించాలనేడే నాతపన,

పురుష సంస్కృతి అనే కాలసర్చం నేటి స్త్రీని కాటీసింది.సంపిదాయం, ఆచారం, వవిత౦త అనే విషసర్పాలు ఆమెపై ఆ జన్మాంతం బుస కొడుతూనే వున్నాయి. వివాహ వ్యవస్థ దాంపత్యజీవితం ఆమె స్వేచ్చను, సుఖాన్ని అరికడుతున్నాయి. తని కోసం సృష్టించుకొన్న సంఘానికి, చట్టానికి తానే బందీ అయినట్లు స్రీ అనేక కట్టుబాట్నలో బంధింపడ్కి గందరగోళంలో వడిపోయి తన కర్తవ్యాన్ని విస్మరిస్తోంది స్త్రీ పట్ట పురుషదౌష్ట్యాన్ని, సామాజిక కుళ్ళును, రాజకీయ నిరసనను, ఆర్థిక అనమానత్వాన్ని బహి ర్గత వర్చవానికే నేనీ సాహితీయత్నాన్ని చేపట్టటం జరిగింది. అ౦దుశే నివలలు, కధల, వ్యాసాలు, ఉపన్యాసాలు నేను ఎన్నుకున్న సాహితీ రితులు,

“నాకు పురుషద్వేష్కి స్త్రీ పక్షపొత్కి కుటులబ శాంతి విధ్వంసకురాలు అనే బీరుదాలిస్తూ ఎగతాళి చేస్తుంటారు. ఆ గుసగుసలు వింటూంటే నాకు బాధఆనిపి-చదు. కాని అఆడవాళ్ళను'అయో్యోపాపరంి అంటూ కనిీకరించడం, “దిక్కుమాలినది” అంటూ జాలితో చూడటం, నీ చ ౦ గా మాట్లాడటం “క వనికి ఆడదే తగినది అని వేలెత్తి చూపడం, సానుభూతితో ఏదోజక

వి! వదవి మొహాన పారేయడం, పతి కమిటీలో ఒక స్టానం కేటాయించడం లాంటి వ్యక్తులను, వారి వ్యవస్టను చూస్తుంటే ఒళ్ళు భగ్గున మండుతుంది. పని విభజనతో టీచరు, నర్చు, వై పిస్టులాంటి వినుగుపుట్జే పనులకు“ఆడాశ్ళీ” తగుదురన్నెట్లు ఇవ్వటం చూస్తుంటేోఅది వారి దృష్టిదోషమా? బధిరత్వమా? అన్నంత అవేదని కలుగుతుంది. మహిళలు నోరుమూనుకుని పడివున్న . న్నాళ్ళు ఈభాగోతం ఇంతే |

మానవ హక్కుల్ని అమెరికను, _ఫెంచి, రష్యను విప్లవాలు ఉఊద్దా టనె చేసిన తదుపరి స్త్రీలను మానవులుగా పరిగణించడం జరిగింది. కనుక సమాజ సమన్యలను పరిష్కరించటానికి స్త్రీలు సైతం భాగస్వాములు కావాలి అసలు స్త్రీల నమన్యలు భారత సమాజ సమస్యలలో భాగం కావనే దుష్ట భావనవల్లే మనమూ, మన సమాజమూ అల్ల కల్లోలంలో వడి పోయాం, సమాజంలో స్త్రీ స్థానానికి, సామాజిక వ్యవస్థకూ సన్నిహితత్వం లీదనుకొనటం౦ [(భమ్మ అవివేకం కూడాను. ఈ నాటి మహిళోద్యమ లక్ష్యం తమ సమస్యలను, స్థితిగతులను నరిదిద్దుకొనటం మాత)మేకాదు. యావత్‌ ప్రివంచ సమస్యలను, అశాంతిని పరిష్కరించటంలో మహిళలు థాగస్వా ములు కావాలనేదే లక్ష్యం కావాలి దేశ సమస్యలను పురుషులు సరిదిద్దే వరకూ స్రీలు మిన్నకుండటం భావ్యంకాదు, కాము సమాన హక్కులకోసం పోరాడుతూ దేశసమస్యలను పురుషులకే వదలివేయటం ఆసమంజనం, న్యిష్పయోజనం కూడా. వివేకం, చైతన్యంకల మహిళలు సామాజిక మార్చు ప్రగతికోసం పోరాటం, తిరుగుభాటులాంటి ఉద్యమాలలో భా గస్వామ్యుం వహించాలి. వీ ఇతర మానవుడితోనై నా సమాని హోదా పొందాలంటే తమ బాధలు సమస్యలు భారత (వఫజానీకపు దుఃఖంల్కో బాధలలో మిళితమయి ఉంటాయి కాని పూర్తిగా వేరుకాదు అనేభావం అవసరం ఈ నాటి మహి శోద్యమవై ఖరిలో సిద్దాంతవరంగాను ఆచరణలోనూ కొంతమార్పుఅనివార్యం అవుతున్నది, ఆ మార్చును గుర్తించగలఅస్థాయి (నజలలో రాక తప్పదు, వస్తుంది: రావాలి.

పురుషద్వేషంతో స్త్రీల సమస్యలు చక్కబడతాయని నమ్మని వారిలో నేను మొదటిదాన్ని. స్ర్రీలంకా మ హాగుణ వంతులన్మి పురుషులందరూ

కళ!

నియంతలని నిర్వచించటం ఆమానుషమేకాదు, మహావరాధం కూడా అవు తుంది ఏదయినా 80% జరిగేదాన్ని మొత్తంమీద నిజంగాచెప్తాం కనుక నేటి పురుషాధిపత్య సమాజ ధోరణిని ఈ చిన్ని వ్యాసావళిలో విమర్శించటం జరిగింది ఇందులో భారత దేశంలో స్త్రీల వరిస్థికిని, దేశదేశాల స్త్రీల సమస్యలను కొంతవరకు చర్చించాను *నాకు తెలిసింది బహు త క్కువ, తెలియాల్సింది చాలఎట్కువ ఆలాగేరాసింది అకిస్వల్పం, రాయాల్ళింది అనంతంగా ఉంది అని సవినయంగా మనవి చేస్తున్నాను. ఇందులోని పొరపాట్లను, తవుఅను సహృదయంతో చదువరులు మన్నించగలరు, కృతజ్ఞతలు

నే

ఈ వ్యాసాలు అనేక వార్శ మాస్త్క వక్ష పడికలలో విచురణ యోగ్యత పొందాయి. కొన్ని రేడియోలో, టి, వి. లో పృిసారమయినాయి, సెమినార్లలో, చర్చావేదికలల్తో సభలలో చేసిన వఏసంగాలు కొన్ని ఉన్నాయి. విన్‌ (₹/101 ₹700165ి9 1084ఆ6260021 60౦౬ ళం) అనే అమెరికను వ్యతిక అందించిన సమాచారం ఆధారంతో రాసినవి మరికొన్ని. వీరి అందరి సౌజన్యానికి నేను కృతజ్రరాలను.

షా

ఈ పుస్తక రచన సందర్భంగా అనేక నలహాలనిచ్చి తోడ్పడి పర చయ వాక్యం కూడా (వాసియిచ్చిన నా సహచరుడు ఎం. వి. రామమూరి గారి సహకారాన్ని నేను విస్మరించలేను. (గంధ పొచురణలో నాకు సహాయం చేసిన మ్మితుడు రావిపూడి వెంకట్యాదిగారికి నేను రుణపడి ఉన్నా ను. సకాలంలో ఈ పొత్తాన్ని అచ్చువేసి అందిచ్చిన లిబర్టీప్రింటర్స్‌ చీరాల వారికి నా కృతజ్ఞత.

రచయితం మల్లాది సుబ్బమ్మ

పరిచయ -

స్త్రీ పురుషులు సమానులని విశ్వమానవ హక్కుల పష్యతంలో, భారత రాజ్యాంగంలో పేర్కొనడం జరిగింది. కొన్ని దేశాలలో స్త్రీలకు రాజకీయ స్వాతం్యత్యంవుందే సామాజిరృసాంస్క బ్రతిక 'స్విచ్చలు లేకుండా వున్నాయి. మరికొన్ని దేశాలలో సామాజిక స్వేచ్ళవున్నా, రాజకీయాధికారం మహిళలకు అల్ల ౦తదూరానవుంది. పెట్టుబడిదారీ అమెరికాలో ఇంటిపనిలో పురుషుడు పాల్గొంటే, సోషలిన్టు రష్యాలో ఇంటివని అంతా ఇల్లాలే చెయ్యాలి. మధ్య ప్రచ్యంలో స్త్రీలకు ముసుగు తప్పనిసరి అయితే కొన్ని దేశాలలో అమెకు సాంఘిక స్వాతం[త్యం హెచ్చుగావుంది. పురుషాధిక్యసమాజపు దేశాలయిన ఇ్యజాయిల్‌, శ్రీఅంక్క ఇందియాలాంటి దేశాలు మహిళను (పధాన మం్యతుజిల గాచేసి తృప్తి పడ్డాయి. మొత్తంమీద స్త్రీపురోగతి నత్తనడక నడుసోంది. అమె శరీరంపై ఆమెకు హక్కులేదు సంతానం కనే విషయంలో ఆమెకు స్వేచ్చలేదు, ఆమెను ఎంతసేపూ భోగ్యవస్తువుగా చూడటం వరిపొటి అయింది, ఆమెకు తాము విద్యను అందివ్వక అర్హత ఆమెకు లేదని నిందించి అధికార కేర్యదాలకు దూరంగా వుంచుతున్నారు. నిరక్షరాస్యత నిర్మూలనమైన దేశాలలోకూడా రాజక్రీయాధికారానికి అమె సుదూరంగా ఉంచబడుతోంది. ఈ లక్షణం పెట్టుబడిదారీ దేశాలలోను సోక లిష్టు దేశాలలోను-రెంటిలోను విన్ఫుటంగా కనబడుతోంది. అందువల్ల స్త్రీ విమోచనోద్యమం వివ్ల వోద్యమంతకో ఎలాంటి నంబంధం కలిగి వుండాలనేది ప్రవంచం మొత్తం మీద చర్చనీయాంశమయింది. స్త్రీ విమోచన విస్షవ కార్యకంమంలో విధిగా భాగంకావాలని కొంతమంది వాదిస్తుంటే మరికొందరు విప్లవోద్యమం సఫలమయ్యే వరకూ మహిశోద్యమాన్ని ఉధృతం చేయ రాదని వాదిస్తున్నారు విమ్చుక్తి ఉద్యమాల తదనంతరం వచ్చిన మార్చు అను గమనించిన వారు ఈ వాదాన్ని నిరసిస్తున్నారు. తోడునీడగావుండి పోరాడిన మహిళ గెరిల్లాలను వంటఇళ్ళకు పంపించిన తర్వాత వారికి స్రీ విమోచన ఆవళ్యకవ యొక్క తీీవత్మ గాఢత అర్ధ్థమయ్యాయి. స్త్రీ విమో చన వ్రధానాంశం కాని విప్లవం నేతి బీరకాయ లాంటిది.

మళాహిభ్యుదయాన్ని అహరహము కాంక్షించే థ్రీమకి సుబ్బమ్మ స్రీల సమస్యలను పరిశీలించి తమ భావాలు వ్యాసరూపంగా వెలువరించింది స్త్రీ విమోచనవట్ల ఆసక్తిని, ఆర్తిని, అకాంక్షను ఈ వ్యాస పరనం పెంచ గలదని నేను ఆశిస్తున్నాను

ఎం. వి, రావవురార్తిం

వతదృష్టిలో ఆడది అందాలబొన్ము యు

మతాలన్నీ స్త్రీని విఫియత చూవనుని నిన్లేశించాయి. వ్యక్తిత్వం లీని ఆటబొమ్మగా చికిించాయి. మత దృష్టిలో ఆలోచించేవాడికన్నా ఆరాధించేవాడే అధికుడు,ప)శ్నించేవాడికన్నా వ్రిణమిల్లే వా డేముహనీ యుడు, మతం అంధ విశ్వాసాలను పో9దిచేస్తుంది, అసహనాన్ని పెంపొందిస్తంది, ఆవేశకావేషాలకు దారికీస్తుంది. విశ్వాసం, విజ్ఞానం బద్ధశతు9వులు, రెంటికీ యెడతెగని పోరాటం జరుగుతూనేవుంది భావవాదం భౌతిక వాదాన్ని కాలరాస్తున్నా దాని ప్రభావం పెరుగుళూనేవుంది. అజ్ఞానం, అవిద్య పెరిగేకొద్ది మత ప్రాబల్యం విజ్బంభిస్తుంది, నెలట పన్నెండు కోట్లరూపొ యలు క్రిరువతి అదాయమంటీ మనలొ థావదాన్యం ఎంత పిబలంగా వుందో చెప్పగలం.

ఆభ్యుదయం, అభివృద్ధి, ఆథునికతలలో ప్రివంచ వ్యావ్టంగా ఈనాడు గణఛేయమైన మార్చులొచ్చినాయి.విశ్వజనీనత కావాలంటున్నాం. విశ్వమానవతకె ఆరాటవడుతున్నా౦, విజ్ఞానళాస్త్రం విశ్వవీధుల్లో విహ రిస్తోంది. సాం కేఠికరంగం సహసిరితుల్లో పరిథవిల్లి ది. ఖగోళ వరిజ్ఞానం అనంతంగా పెరిగి ఈళాడు చందు)డి నెక్సిన కాలు పెట్టాం కాని సామాజిక మైనె కబంధ హస్తాలలో మానవుడు బందిగానే మిగిలిపోయినాడు. సంప దాయమైన సాంఘిక కట్టు బొట్లలో మౌలికమైన మార్చురాలేదు. పురుషుడు సమాజానికి, మతానికి బంది అయికే-స్ర్రీ సమాజానికి పురుషుడికి కూడా బానిసమింది అంతేకాదు- అర్థిక్క రాజకీ మ,సాంస్క ృాకిక రంగాలు ఆమెను దోపిడీ చేస్తుర్నాయి. నేటిమహిళ పుముష దురహంకారానికి బలి అయిపో తోంది స్రీ అందే కేవలం పురుషుళి భోగ్యవన్తువుగాను, బిడ్డల్ని కనే యం త90లా నిలిచిపోయింది. కుటుంఏం, గృహం మాతిమే అమెవరిధి లో వుంటై. అదయినా భర్త ఆజ్ఞలకులోబడి సేవకే వరిమితమైనాయి, ఆఖరికి ఆమె ఎందరు బిడ్డల్ని కనాలో భర్తే నిస్టేశిస్తాడు అంటే ఆమె శరీరంపై ఆధివత్యం వహించేది కూడా పురుషుడే

ల్‌ మహశా అభుగ్థదయం ఆ జన్మాంత౦ ఆమెకు రక్షణ కొవాఅనీ, బైటికీపోతి చెడిపోతుందని ఒక దురభ్శిపాయం ప్రీ పురుషులలో తరతరాలుగా నరనరాన జిర్ణించిపో యింది గర్భస్థశిశువు మగబిడ్డ కావాలని మొక్కు కోవటం,ఆశించటం జరుగు తోండి ఆడపిల్ల తక్కువ అనే భావం ప్రిబలంగావుంది. పుట్టుకకుముందే స్తీ పురుష వివక్షత ప్రారంభమౌతుంది తదాది ఆమె జీవితాంతం అణగి మణగి, విదేయత చూపాలనే “చెయిన్‌ వాష్‌ంగు' _(బహ్మండంగా జరిగింది. ముత [గంధాఅన్నీ స్రీని హీనంగా చ్మితించాయి. చద్దాలు, సాంఘిక కట్టు బాటు అనాడు మనువు చేశాడు నేడు శాసనిసభ్యులై న పురుషులు తమఖ అధఎత్యాన్నిచ్చేట్లుగా శాసనాన్ని చితించు కొంటున్నారు. అలా నిరంకుశ అధికారయుత మైన హక్కుగఅ పురుషులు స్త్రీని బానిసను చేశారు. నిస్పపహొ యులై న అబలలు అదేమోక్షమని నమ్మి అచరిస్తున్నారు. అందువల్లే స్హ్రీని ఒలాత్కరించటం తేలికయింది. కన్యాదానం ఆచారమయింది. వరకట్నం సంయ్యపదాయమనుయింది కట్నమిచ్చికొనుక్కొన్న స్త్రీ వానిసవుతోంది. అమ్మ బడిన పురుషుడు యజమాని అయి ఆజ్ఞాపిస్తున్నాడు (పపంచం మొత్తం మీద భర్తలు భార్యలను కొట్టటం, హింసించటం, చంపటం లాంటివి రోజూ వందల సంఖ్యలో జరుగుతున్నాయి స్త్రీ వీటిని మూగ జీవిలా సహించటం జరుగుతోంది. ఈ దారుణాలనే పవిత్శ)ంగాను, పఠి్యివతాలక్షణంగాను సినిమాలురీసి సంచులు నింపుకుంటున్నారు నిర్మాతలు సాహిత్యపరంగా రచనలు చేసి దోసిళ్ళతో ఆర్జిస్తున్నారు రచయితలు. ఆ సినిమాల చూచ్చి, ఆ నవలలు చదివి సొమ్ముచెల్లించి స్త్రీ జాతికి ఇదేగమ్మ్య౦, మోక్షం, ఆచరణ యోగ్యమని క్లాఖిసోంది నారీలోకం, ఇలా సాంస్కృతి వరమైని దోపిగ్షిక్రి గురయింది నాటిస్త్రీ, నేటిస్త్రీకూడా అసలు అంధవిశ్వాసాలవల్లే అణగారి పోతోంది మహిళాలోకం ప్వఠా జాలు, సాహిత్యం, సాంఘీక కట్టుబాట్లు స్త్రీల పరిస్థితిని వెరు గుపరిచేవికావు స్వతం్యతాలో చనాళక్తి ని (ప ?దించేవి అంతకన్నాకొవు, నిదా౦ణమైన స్త్రీ జాతిని మేల్కొలుపుటే స్త్రీ విమోచన, ఆమెతన బానిస సంకెళ్ళనుండి బైటవడటమే సామాజిక _పగకి సాంఘిక, ఆర్జిక్కసాం స్కికి రాజకీయ కార్యక్రమాల్లో స్తీ భాగస్వామ్యం వహీంచుటే దేశానికి

మతదృష్టిలో ఆడది అందాఐగొమ్మ ద్ద భవిష్యత్తు లేనిచో దేశం, నమాజం పక్షవాతకృశీభూతమౌతుందనక తప్పదు కనుక స్త్రీ విముక్తికోనం కౌర్య(కమాలన్సు మార్గాన్వేషణను చేయాలి

ప్రీ విముక్తి అన్నా, స్త్రీ ఉద్యమం అన్నా పురుషద్వేషంకాదు. ఆమికు పేర్పడ్డ బంధాఠ నుండి ఆమెకు"విముక్రికావాలి మత సరమైన అసమానత్వఠా నుండి స్రీ బయట వడాలి.' సాంఘిక దురాచారాలనుండి స్వెచ్ళకావాలి అని ఆశించడమే. అమె కుటుంబానికే అంకితంకాకుండా సామాజిక సేవలో పొళ్లానే అనకాశం ఇవ్వాలి. గర్భ(సావానికి ఆమెకు హక్కుకావాలి అన్నిమతాల వారికి ఏక పక్నిత్వం విధిగా చ్రట్టరూపంలో రావాలి. స్ర్రీకి-ప్‌ద్యా, ఉద్యోగాలలో సమాన అవకాశాలు వుండాలి, పిజా (పాతినిధ్యంళో నిష్ప తత్తిగా స్త్రీలప భాగస్వామ్యం కావాలి. _ అవివాహిత మాతల పిల్లలకు చట్టవర మైనహక్కు, సాంఘికహోదా వుండాలి, ఇష్టంలేని వివాహ విచ్చేదానిక్షై స్త్రీకి ఆరునెలలలోవలే విడొకులు- ఇవ్వాలి. విడాకుల సమయంలోజున్న అస్టిలో ఆమెకు వాటా ఇవ్వాలి, శారిరక దాడికి లోనయ్యే అత్యాచాాలు మానభంగాలు, కొట్టటం, తిట్టడం కాల్చటం, చంవటం లాటివి పోవాలి, కుటుంబ పనులలో పురుషుల తోజ్చాటువుండాలి. ముఖ్యంగా స్త్రీకి. పురుషముతోసమానంగా అస్థిహక్కువ్వండాలి,స్త్రీ విమోచనచాలా క్లిష్టమైనది?" అ౭ికష్టమైనదికూడా. కనుక స్హ్రీలే చొరవతీసుకోవాలి. విజ్ఞానం, మే ధన్వు” కల) పురుషుల తోడ్పాటుచాలాముఖ్యం. అసలు స్రీ విముక్తి అంటే పురుష విమోచనేనని పురుషులు (గ్రహించాలి. అనా డే దేశానికి నమా జానికి, పగ తి వుంటుందిం

అనాటమ్లైదత్తిషిణలనననాల

ణ్‌ మహిళా అభ్యుదయం మహిళా దశాబ్దం

మానవాళి అంఠా ఒక జాతి స్త్రీలు అందులో సగభాగం ఐనా చాలా దేశాలలో పారి[శామికంగా అభివృద్ధిచెందిన దేశాలలో కూడా స్త్రీలకు నము చిత స్టానంలేదు, స్త్రీ పురుషుల నరనరాల్లో అంతరాంతరాల్లోనిండిని బిడీశ్చత మెన భావం ఒకటే, పురుషుని కన్నా స్త్రీ తక్కువ అనేదే అది. కొన్ని దేశా లలో సాంఘికంగా, సాంస్కృతికంగా సమానత్వాన్ని పాటిస్తారు కాని, రాజ శీయాలలోో వరిపొలనా వ్యవస్థలో చోటు పెట్టరు. సమానత్వం ఏదేశంలో కూడా సంపూర్ణంగాలీదు. స్రీ కూడా పురుషునిలాగా ఒక వ్యక్తి అని గుర్తిం చని దేళాలు కో కోలలు, అవి సాంస్స్ట్పృతికంగా మధ్వ యుగంలోవన, టే. ద ఈ కోవకు చెందింది. థం ల పన

వ్రివంచంలో 160 పైగా దేశాలు ఉన్నాయి. ఐక్యరాజ్యసమితిలో 143 దేశాలకు సభ్యత్వం లభించింది. ఐ రా, స, రాజకీయ కార్యక్రమాల పై బహుళ పిచారం సాగుతున్నది. కాని సాంఘిక, సొంస్కృతిక విషయాలపై విశేష స్రిచార వ్యాప్తి జరుగలేదు. మానవహక్కుల వత౦ం ( 020 206 008460) లోని స్త్రీల హక్కుల విషయిక౦గా 1875ను అంతర్జా కీయ మహిళా సంవత్సరంగా వ్రికటించటం గమనార్హ ము, స్వేచ్ళ, సమా నత్వం, ఆభివృద్ధి, శాంతి అనేవి మహిళా సం॥ పాొతివదిక సూతాలు, వాటిపై వ్రివంచ మహిళల ఫ్టాయిని పెంచి కుటుంబంలో స౦ఘ౦లో ప్త్రీఆకు సమాన పోతిప త్రి స్వేచ్భ నివ్వాలని, సాంఘిక ఆర్థిక రాజకీయ సాంస్క్టృతికరంగాలలో స్త్రీలను సమాన భాగస్తలగా వరిగణించాలని, తద్వారా సప్రవంచి శాంతి పరిరక్షణ జరగాలని అంత ర్జాతీయ మహిళా సంవత్సర అక్ష్యాలు, ముఖ్యంగా మహిళా స్రఏతిప త్తి పై ప్రపంచ రాజ్యాల దృష్టిని నిల్బడంకోసం, ఐ రా,స వారు మహిళా సంవత్సరాన్ని పితి పొదించారు. మహిళలకు తమ హక్కులు, బాధ్యతలు తెలియజేయడం ఆ సంవత్సర కార్యకంమాల ముఖ్యబాధ్యత, దానికి మూడు ముఖ్య భూమిక లున్నాయి మొదటిది, స్త్రీ పురుష సమానత్వం విశిపాడించి ఈ ద్వారా సాంఘిక ఆర్థిక్క రాజకీయ సాంస్కృతిక వరంగా స్త్రీలు తమ స్థాయిన్సి స్థానాన్నిం హోదాను అనుభవించడం, రెండవది, పినంచ శాంతి స్థావనకై'

చడిళా దళొద్దిం ట్‌ మహిళలు శ0ద్ధపహించటం, అందులో భాగస్వామ్యం వహించడం దేశ దేశాలమధ్య శాంతి స్థావనిక్రై తమ శక్తి యుక్తులను వినియోగించుటం మూడవది ఈ సందర్భంగా స్త్రీల సామాజిక, ఆర్థిక స్థాయిని పెంచే కొన్ని వరియత్నాలు జరిగినయి కొందరు ఇది చాల ఉవయోగమని క్లాఘిస్పే, మరి కొందరు శుద్దదండగ్య అనవసరమని అధిక్షేపిస్తూ *వివంచ మహిళ అందరికీ భాధలున్నాయాః అని ఎత్సి పొడవడం జరిగింది ఆలావాదించే వారికి అసలు వివంచ స్త్రీ అందరిపరిస్థితి తెలి స్తేనేగదాః పాళ్చాత్యదేశాల్లో పైతం స్త్రీని ఎలా చూస్తూన్నారో ముందు విచా రిద్దాం ఆయాదేశాల్లో స్త్రీలను రెండో తరగకి ఫొరులుగాఎంచి, చివరి *ఇంచ్లీ మీద కూర్చోమంటున్నారు. వారూ మహిళా విమోచనోద్యమాల చ్వారా పోరాటాలు సాగిస్తూనేవున్నారు. (బిటన్‌లో ఆక్సుఫర్లు యూని వర్శిటీలో స్రీలకు పొఫెసర్ల వదవులే ఇవ్వరు సరికదా, ఆఖరికి కాలేజీల్లో కూడా నిన్న మొన్నటిదాకా ఇచ్చేవారుకారు, చట్టరీత్యా బి%టిష్‌ శాసనాలలో స్త్రీలకు ప్రధానమైన హక్కులు 1854 వరకు ఏమీలేవు, ఇంగ్లాండులో స్త్రీలకు 1818 దాకా వోటుహక్కు ఇవ్వలేదు, ఆ స్త్రీలు ఓటు హక్కు కోసంవడ్డ ఇక్కట్లు, చేసినత్యాగాలు అశేషం. అనాటి చట్టరీత్యా భార్య సంపాదనంఠా భర్తకే చెందుతుంది, అన్ని విధాలా ఆమె లోపడి వుండాల్సిందేకాని ఆ మెకువ)త్యేక ఆస్థిత్వంలేదు, ఊద్యోగంచేసే చోటుకెళ్ళి భార్య జీతంతానుతెచ్చుకొనేహక్కు భర్తకు వుండేడి. కాని భార్య యొక్క పోషణ ఖారం భర్తకు వుందని చెప్పే అధికారం ఆఖరికి కోర్టులకు కూడా లేదని స్త్రీకి సమాన హక్కులు కావాలని పోరాడిన బార్చరాలేస్మిన్‌ తన పుస్తకంలో రాసింది. అలాగే 18వ శతాబ్దంలో కూడా స్త్రీకి చిన్నచిన్న ఉద్యోగాలు నిర్భులు ట్లైసిమ్టలు లాంటివితవ్ప డాక్టర్లుగా, లాయిర్లుగాా ఇంజనీర్లుగా స్త్రీలు అనర్హులని వికటించారు. భార్య జీతంతో భర్త తప్పతాగినా అడిగే హక్కులేదు, 1870లో విడాకుల చట్టాన్ని; వివాహిత స్త్రీల అ _స్పిహక్కు, చట్టాన్ని పార్ల మెంటు ఆమోదించింది అలాగే విద్య, ఉద్యోగం స్త్రీకి ఓటుహక్కు అనేక కష్టాలుపడి త్యాగాలుచేసి సంపొదించుకొన్నారు, వారి త్యాగఫలితమే భారతస్త్రీ ఓటుహక్కు,

6 నుహిళా అభ్యుదయం 1817 రష్యన్‌ వివ్లవానికి పూర్వం రష్యన్‌ స్త్రీలను పభవులకందే క్వీకంగా చూసేవారు వారు పా్రొణాలొడ్డి విస్తవంలో పాల్గొన్నారు అశేష త్యాగాలుచేసి తమ హక్కులను సంపాదించుకున్నారు అభ్యుదయ కరదేశమని చెవుకొనే ఆమెరికాలో స్త్రీలగు నర్సులుగాః సెకెటరీలుగ్రా, స్టైనోలుగ్యా? ఫీల్చుగరల్స్‌గా తీసుకుంచారేతవ్న “మేనేజర్లు, “పై ంట్‌స్టులు' “బెక్నిషియన్లు *పె ఖటు లాటీ పదవ్లలలోనికి తీసుకోరు. “సెనేట్‌ లోను ప్రభుత్వ పద వుల్లోనూ కీలకస్టాన్తాలన్నీ పురుషులకే చెందుతాయి. ఈనాటికీ కొన్ని శాసన సబలలో స్త్రీలేలేరు డిప్ల మేటిక్‌ నర్వీసులకు స్త్రీలు అనర్హులని అన్ని దేశాలూ నిన్న మొన్నటివరకూ అంగీకరించాయి అసలే స్తీ విద్యలేని దేశాలు ఇంకా బాలా వున్నాయ స్విట్టర్లెండులో 1878లో స్రీకి ఓటువస్తే ఫా9ిన్సులో 1844 వచ్చింది. సిరియా పాకిస్తాన్‌, ఇరాక్‌ ఇధియోపియాా ఈజిప్టు కంబోడియాలాంటి దేశాలలో స్త్రీలు అసలు ఎన్నికవడమే అసాధ్యమని చెప్పవచ్చు.-ఇలా ఇంకెన్నోరకాల అసమానతలున్న- దేశాలు అనేకం, ప్రీలను - బ్యాంకు అకౌంట్లే పెట్టకోనివృని _ దేశాలింకావున్నాయి. ఈ అసమానతల్ని తొలగించి సమాన వర్పితిప త్తి నివ్వాలనే ఆకాంక్షతోనే 1875ను మహిళా సంవత్సరంగా వికటించారు ఐక్యరాజ్య సమికివారు, మహిళా సంవత్సర సందర్భంలో ప్రపంచం మొత్త ౧మ్‌దసభలు, సర్వేలు, చర్చలు, సెమినార్లు థారీఎత్తున జరిగాయి పం్రపంచ స్త్రీల ళ్‌ కుతూహలం ఆస క్రి, వికాసం కలుగకపోలేదు. ఇలా స్త్రీలలో గొప్పసంచలనం కలిగించి నందులకు యు ఎన్‌ ఓ వారికి స్రీలు ఆజన్మాంతం కృతజ్ఞులు ఈ సంవత్పరఠంలో మైలురాళ్ళుగా చెవ్వుక్నో తగ్గవ్హి పురుషుల్ని ఒక్కకుదుపు కుదిపినివి, ప్రివంచ ప్రోజల్ని చకితులను చేసినవి మూడు ప్రపంచ మహా సభలు మొదటిరెండూ 19/5 జులైలో మెక్సితోలోను మూడవది బెర్డిన్‌లో అక్టోబరులోనూ జరిగినాయి, మెక్సికోలో ఐ రా.స, వారు వీర్పాటు చేసిన సభకు 150 దేశాల నుండి 1800 మంది ప్రతినిధులు 1800 మంది వతి9కా విలేఖరులు హాజరయి నారు రెండవ సభకు $-వేలుమంది పితినిధులు హాజరై నారు, ఇది ప్రభు థ్వాలకో సంబంధం లేకుండా జరిగిన సభ, దినిని “ృటిబ్యూస్‌'అని పిలిచారు.

మహిళా దళాద్దం 7 ఈ సభలో ఒక వర్గం పురుషులను పూర్తిగా దుయ్యపడితే మరోవర్లర్థి వారు-అధిక 'నంఖ్యాకులుగా వున్నవారు-ఈ పురుష పివంచానికి ఒక కుదుపు ఇవ్వతలిచారు. అఫ్ట్రేలియా వితినిధి రీడ్‌ -మాట్లాడుతూ "స్త్రీలు సాధించే విప్ణవం వల్లనే స్త్రీలు కోరే సమానత్వం సాధ్యమవుతుందని పురుష విపంచంలో మనల్ని నిర్లక్ష్యం చేస్తున్నారని, మనకుపొముఖ్యకే లేదు అని అన్నది, నోషలిస్టుదేళాల ప్రికానిధులు స్త్రీల సమస్య'లకన్నా రాజకీయాలయెడ ఎక్కువ ఆన క్రి చూపారు తమ దేశాలలో తాము ఏనాడో సమానత్వాన్సి సాధించామని చెప్పుకుంటుంటే రీడ్‌ వారితో వాదన వడింది. నూతన ఆర్థిక వ్యవస్టవ్‌ స్తే స్త్రీల హోదా దానంతట అదే మారుతుందనడం సమస్యల నుండి దృష్టి మరలించడమేనని పేచీ పెట్టింది, నార్వె వితినిధి అన్నాతాన్‌ బోమర్‌ మాట్లాడుతూ మహిళా సంఘాలు పటిష్టంకావాలనిి మన సమస్యలను పరిష్కరించటానికి వ్రివంచస్థాయిలో శాశ్వతంగా ఒక సంస్థ ఏర్పడాలని అన్నది చికాగో పితినిధిక్వెల్సెన్‌ సెక్సును “ఈ సభవారు దూరంగా వుంచారు; సేక్సు సమస్యలు చర్చించక పోవటం అసమంజసంి అన్నది. అనేక_ మంచి చర్చల్లో పాల్గొన్నారు, వాది ౦ చు కున్నారు. కొంతమంది స్త్రీకి వివరిళఠమైన అన్యాయం జరిగిందనే కోవంతో ద్వేషిస్తూ పురుషులను *వందులు ( షెశ్‌2]6 0%207101360 $185) అంటూ తిట్టారు కొందరు “తన పిల్లలకు తిండి విద్య, ఆరోగ్యము కరువైన ప్రీ కన్నా వివక్షకులివై ని వ్యక్తి ఎవరు? అని ప్రశ్నించారు! ఇంతకన్నా దారుణమైన..దోపిడీ నురెచ్చటూ లేదన్నారు. “విజ్ఞానశాస్త్రం అభివిద్ధి సొందితేనే మూనవ జాతికి అభ్యుదయం సాధ్యమవుతుందనేది బూటకం౦ (రంయ098) అని అరిచారు, బెర్లి'న్‌ సభకు కమ్యూనిష్టు ఉద్యమాలువున్న అన్నిదేశాఆ నుండి వందల వంది పితినిధులు హాజరయినారు చర్చనీయాంశం: “సమాజంలో స్త్రీలు చట్టరీత్యా వాస్తవంగా సమానెత్వాన్ని ఎలాసాధించాలిణి అనేది. జఅటుంబం-సమాజం, వివాహం, మాతా శివవ్సల సంకక్షణ, పిల్లలకు విద్య, కుటుంబం యొక్క, సమాజం యొక్క బాధ్యత, నిరక్షరాస్యకా నిర్మూలన విజ్ఞాన శాస్త్ర బోధ సంస్కృతి లాంటి అనేక విషయాలు

ఠి మహిళా అభ్యుదయం చర్చించి తీర్మానాలు రాశారు. ఈ మహాసభలు ప్రీలోకానికేకాక మానవాళి యావత్తుకు ఎంతో వుపకరించాయి, ఈ విధంగా తము అభ్యుదయం కోసం స్త్రీలు ఉద్యమించడం వశభసూచక మే. మహిళలకు నూతనోత్సాహాన్ని ఇచ్చాయి, కార్యకర్తలకు వెలుగు చూపాయి.

కాని తరతరాల స్త్రీ అణచివేత, లొంగుబాటు ఒక సంవత్సరంలో నిర్మూలించడం అసాధ్యం అనక తప్పదు కొంత చైతన్యం, ఆ లోచన, అవగాహన కలిగింది వివిధ రకాల సాహిత్యం వచ్చింది, ఉద్యోగం, విద్య, చీతనాల విషయాలలో ఆస క్తి పెరిగింది, సొమాజికదోపిడి పభుత్వ నిరాదరణల పై, భర్తల దౌర్జన్యాల పై తిరుగుబాటు భావన వచ్చి 0ది. అయినా స్త్రీలలో తగినంత స్థాయి పెరగలేదు అనే భావనతో పునరాలోచించి పది సంవత్సరాల కాలాన్ని వినియోగించుకో మన్నారు

1978 నుండి 85 వరకు తిరిగి మహిళా దళాబ్దంగా పికటించి స్త్రీజాదికి మరొక సారి సదవకాశం ఇచ్చారు ఐ.రా.స, వారు ఈ దశాబంలో జరిగిన పెద్దసభల్లో ముఖ్యమైనది కొ పెస్‌ హైగెను సభ, ల కొసెన్‌ హేగన్‌ సభ

మహిళొ దశాబ్ధంసందర్భంగా 1980 లో ఐక్యరాజ్యసమితి ఆధ్వర్యాన కో పెన్‌ హేగెన్‌లో ప్రొవంచమహిళా సభ జరిగింది, దినికి ఐ= రాన లో జేరిన దేశాల యొక్క (వభుత్వాల (పతినిథులు, [బత్మ్యేకాహ్వానితులుగా పిలువబడిన స్వచ్భంద సేవకులు హొజ్నరైెనారు మెక్సికో సభతో (ప్రారంభ మైన మహిళా దళాబ్దపు మధ్యలో ఈ సభ జరిగింది. మహిళాభ్యుదయానికి అవసరమైన చర్యలను వీఏ దేశ వి్రభుత్వాలు ఎంతవరకు ఎలా తీసు కున్నాయో సమీక్షించటానికి ఈ సభి ఉఊద్దేశింపబడింది. వివిధదేశాల [వతినిధులు తమ (పభుత్వాలు చేపట్టిన కార్య్య(కమాఠలను వివరించారు,

ఈ మహాసభ జరగిన సవయంలోనే ఆదే నగరంలో వామపక్ష భావాలు కఠవారు కొందరు (ప్రత్యామ్నాయ సభను ఏర్పాటు చేశారు, దానికి అనధికార (వతినిధులు విరివిగా హాజరయివట్లు తెలుస్తున్నది. ఏడు పేలనముంది (పతినిఢులు వచ్చినట్లువారి లెక్కలు చెబుతున్నాయి ఈ సభ

మహికా దళాద్దిం ం్ర వారు మహిళల సమస్యలను తీవంగా వరిశీలించారు. భారతదేశం లాంటి దేశాలలో కొద్దిపాటి మార్చు కోసం పొయత్నాలు జరిగినా ఇరాన్‌, సౌదీ అరేబియా లాంటి మధ్యపా9చ్య దేశాఅలో తిరోగమనం కన్పడింది, కాగా మహిళోద్యమాల వరంగా ఒక్కొక్కిదేశం ఒక్కొక్క రంగంలో పురోగతి సాధించింది, స్వతంత౦90 సంపాదించుకున్న దేశాలలో విష్ణవానంతరం ప్త్రీఅను విన వపూర్వస్థితికి నెట్టివేసే ప్రయత్నాలు సాగుతున్నాయి. ఉ! జింభా వేలో స్త్రీలు గెరిల్లాలుగా చేరి పోరాడినా వారిని ఇళ్ళకు వెళ్ళమన్నారు, వారి శ్రి యుక్షులను విప్లవానంతర వ్రభుత్వం వాడుకోలేదు. ఒక విషయం స్పష్టమయింది. నిర్ణాయకరంగంలో స్త్రీలకు స్థానం లేదు, విముక్తి కలిగిన దేశాలలో పురుషులతోపాటు స్త్రీలను పనిచేయ మంటున్నారు. తద్వారావారు ఇంటా బైటా వని చెయ్యాల్స్ళివ స్తో ౦దిం పురుషులు ఇంటివనిలో భాగస్వాములు కావటంలేదు చాలాదేశాలలో. విద్య విషయంలో ఇందియాలాంటి దేశాలు కొంత పురోగమించినా వి ద్య కు పరమార్థం ఉద్యోగం అయినంతకాలం స్త్రీలను విద్యారంగంలో వెనక్కి నెట్టిస్తున్నారు, జాగదవస్థలో వున్న వికిక్షణంలోనూ తృతీయ ప్రపంచపు మహిళ పనిచేస్తూనేవుంది కాని ఆమె వనికితగిన విఫలం ఆమెకుదక్కిటం లేదు. రాబోయే తరాలకు కార్మిక జీవులను తయారు చేయడానికి మాతం స్త్రీలను పిల్లలనుకనే యంతాలుగా వాడుతున్నారు. ఆరోగ్యానికి ప్రభుత్వాలు కేటాయించే మొత్తాలు చాలా తక్కువ, అవయినా నగరాలకే అందుకున్నాయి స్త్రీల ఆరోగ్యాన్ని పరిరక్షించే జాగ్రత్త చర్యలు చాలా దేశాల్లో లేనే లేవని చెవ్పవచ్చు. కొన్ని దేశాలలో కుటుంబ నియంతిణ వల్ల శిర్థ వహించడం జ తున్నది కాని తన దేహన్ని గురించి తాను జ్యాగ్నత్త వడబాలికి తగిన జ్ఞానాన్ని అమెకు ఇవ్వడంలేదు. జొకీయ విముక్తి పొందినదేశాలలో కూడా భూమి వ౦పిణి పురుషులకే వరిమితమవుతున్నది. స్త్రీలను వరిగణనలోకి తీసుకో వటంలేదు.

10 మదారా అభ్యుదయం

కొన్ని ఆఫ్రికా దేళాలలో స్త్రీల ల్లైంగిక* (పేరణ తగ్గించే నిమి_శ్చం వారి మర్మాయవవిచ్చేతనం జరుగుతోంది. దీనిపై పొళ్ళాత్య పొవంచపు మహిశల ఆందోళన చేయగా ఆయాదేశాఅ ప్రభుత్వాలు కొన్ని ని రసన తెలిపాయి. ఈ ఆచారం దుష్టమై స్త్రీలు నష్టదాయకమైనను దీనిని అరికష్టే వద్ధతిపై వివాదాలు చెలరేగుతున్నాయి,.ఈ ఆచారం ఇలా _సవంచ ప్రజల దృష్టికి రావడం ఈ మవానభ విశేషం.

ఇల్లొ -విదొన్ట వైద్యం ఉద్యోగ రంగాలలో ప్రీ పురోగతిని గురించి స్పష్టంగా, నిర్ధషంగా నివేదికలు సమర్చింపబడి చర్చలకు పొ9తివదికలయి నాయి. స్రీలు స్టాధించింది బహుస్వల్బం, సాధించవలసింది మరి ఇంకెంతో వున్నదని కో పేన్‌ హేగెన్‌సభ రుజువుచేసింది.

ఈ మహిళాదళాబ్దంలో ప్రీ పురుషులమధ్య సమానత్వాన్ని సాధించ తానికి విసృత చర్యలు తీసుకొంటారని, అన్ని స్థాయిలలో మహిళలకు పూర్తి సహకారం లభిస్తుందని మహిళలు సఫలీకృతులు కాగ అరని ఆశిదా0.

అ ఎంగ పం

భార్యల పై హింస లా! భర్తలు భార్యలను హింసించటమనేది వపంచమంతటా సాగుతున్నది.

చాలా దేశాల్లో ఇలాంటి హింస తప్పనే భావం కూడా |పజలలోవ్యా్తి చెంద లేదు ముఖ్యలగా భారతదేశంలో భర్త భార్యను దండించ వచ్చనే అభి పాయం విబలంగా ఉంది. ఒక కష్టజీవి తన భార్యను నడివీధిలో కొట్లున్న సంఘటన తీసుకోండి దారినపోయేవారు అందరూ మనకేమని ఊరుకోలేరు కదా ' కొంత మంది అతనిని మందలళించ పూనుకుంటారు, భర్తకు ఎక్కడలేని కోవం వస్తుంది. “నా భార్యను నేను కొట్టుకుంచాను, చంపుకుంటాను. నీవు ఎవడీవి కలుగజేసుకోవటానికి” అని కేకలు. పెడ్తాడు. పోనీ ఆ స్త్రీ ఆయినా తన రక్షణకు వచ్చిన అతనిని సమర్థిస్తుందా? అలొ జరగకపోగా ఆమె కూడా అతనిని నిరసిస్తుంది. *వీమయ్యాః మొగుడనే వాడు అంత మాత్రం పెళ్ళాన్ని కొడికే తప్పా౯ొ అని పిశ్నించి అతనిని అవమానిస్తుంది. ఇది సర్వసాధారణంగా జరిగే సంఘటన. కాకపోజే మన దేశానికి ఇతర దేశాలకు ఉన్న కేడాఅల్లా ఒకటే, అభివృద్ధి చెందిన దేశ" లలో పతి మంచి వనికి చెడ్డపనికీ లెక్కులుంటాయి. వాటిని సేకరి స్తారుం వాటిని వరిశీలిప్తే సమస్యయొక్క ఆనుపొనులు గంభీరత మనకు అవగతం అవుతాయి

పారిశ్రామికంగా అభివృద్ధి చెందిన దేశంగా పరిగణజింపబడే అమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రాలలోని న్యూయార్కు రాష్ట్రంలో భర్తలు భార్యలను కొట్టి హింసించే కేసులు 14 వేలదాకా కుటుంబతగాదాలు తీర్చేకోర్టుల ముందుకు వస్తున్నాయని స్త్రీవిమోచన ఉద్యమ కార్యకర్త డెల్‌మార్టినా ప్రకటిం చింది. ఛ్నార్త భార్యను కొట్టటం తవృని అచ్చటి ప్రజలు అందరూ ఇంకా భావించడం లేదట. అప్పుడప్పుడు భర్త భార్యను దండించ వచ్చని చాల మంది అంటూ ఉంటారని ఆది సహజమనే భావన (వజలలో దట్టంగా వ్యాపించి ఉందని మెసాచ్యూట్స్‌ రాష్ట్రశాసన సంస్కరణ సంస్థ అధిపతి థీ ఆలన్‌ రోలర్పు చెప్పాడు,

అమెరికాలో నివాసముంటున్న ఇండోచ్చై నా శరణార్థులలో భార్యలపై భర్తలు చేయిచేసుకోవడం చాల హెచ్చుగా ఉంటుందట, పొళ్ళాత్య

క్ష మహిణ అభ్యుదియం సంస్కృతినీ అలవధరచుకున్న తెల్ల దాతీ పురుషులలోనే ఆ భావం _ భార్య అను శారీరక హీంస ద్వారా దండించే అధికాంం భర్తలకున్నదనే భావం- బలంగా చోటుచేసుకుందే ప్రాచ్యదేశాలనుండి వలన వచ్చిన వారిస్పితిని గురించి ఆశ్చర్య పడనవసరం లేదు.

“అమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రాలలో ఎవ్పుడో ఒకప్పుడు భర్రచేతీలో దెబ్బలు తిన్న స్త్రీలు 100 8 50 మందికిపై గా ఉంటారు అందులో 100కి 80 మండి తాము గర్భిణిగా ఉన్నప్పుడు హింసకు లోనయినారు? ,అన్సి “క్కునాటి నడత” అనే ఫ్యకిక వరిశోధనా వ్యాసంలో పిచురిఐచింది. భారత దేశానికి లెక్కలులేవు. లెక్కలు తీయగలిగితే అలాంటి స్త్రీలు '€00క 80 మంది ఉంటారు.

ఖోర్యలను హింసించటం బీదవారిలో మాత౦మే జరుగుతుందని కొంతమంది భావిస్తుంటారు. అది పొరపాటు, హింసలకు లోనియిఐ స్త్రీలు అన్నీ జీవితరంగాలకు చెంది ఉంటారు అన్ని వర్గాలలోనూ ఉంటు న్నారు విజలందరికే వొళు (పాతినిధ్యం వహిస్తున్నారు ఒక వయస్సుక్తు, ఓక సామాజిక వర్గానిక్కి ఒక తెగకు, ఒకజాతికి మాతిమేవారు వరిమితుగా లేరు, ఈ అంశం అన్ని దేశాలకూ వర్తిస్తుంది. భారతదేశంలో వ్షుక్రి ఎక్కువగా కొట్టవచ్చినట్లు కన్చడుతుంది.

స్త్రీలచుు తమ హక్కులేవో తెలియవు తెలీయుని దశలో ఊంచారు పురుషులు, £8.8 శాతం అక్షరాస్యులయిన అమేరికాలో పరిస్తితి ఇలా గుంజే 20 శాతం స్త్రీలు మాతి)వేం అక్షరాస్యులుగా ఊన్న భారతదేశ స్తితిని గురించి వేరే చెప్పనవసరం లేదు డిగ్రచదువు ఉన్నంతమాతోని చాలదు,

వివేకం కావాలి. పిపంచ జ్ఞానం కావాలి. ఇవన్నీ ఉన్నా సమాచార పేకరణ జరగాలి. అవ్వుడే నారీలోకం చై తన్యవంతవ.వుతుందీ. ఆనాడే తమను హీంపీంచ పూనే భర్తలను ఎదీరించగలుగుతారుభార్యలు దీనిక సమష్టి (వయత్నం కూడా అవసరం. ఇదీ [గ్రహంఛచిన పోళ్ళాత్యవనీతలు (బిటనుల్మో ఆమెరికాలో భర్ష్యల హింసలకు వ్యతిరేకంగా ఉద్యమాలు నడ పుతున్నారు, నునదేశంలో అలాంటి ఉద్యమం ఇంచు మించుగా మృగ్యమని చెప్ప వచ్చును. భర్తహింపకు తటుకోథేక భార్య కిరసనాయిలు పోసుకొని తన

భార్యలపై హింస 13 దేహానికి నివృంటించుకొని చస్తే, అవార్హ పృ్యత్రికలకు ఎక్కితే, ఆ నాలుగు రోజులు “అమో పొవం” అంటుంది తోటి నారీలోకం తరువాత కొన్నాళ్ళకు మరిచి పోతుంది ఇదీ మనదేశపు వరస కుటుంబంలో హీంసకు వ్యతిరేకంగా అమెరికాలో -ఏ జాతీయమహాసభ 1882 ఆగస్టు నెలలో జరిగింది ఈసమస్య_వై [పజల దృష్టిని ఆకర్షించింది ఆ మహాసభ శంణాలయాలు, రక్షితగృహాలు పిల్లలకు సహాచు పధకాలు, శరణాలయంలో ఆవాసం తదువరి కార్య(కమాలు, హింసకు పొల్గొనే పుముషుల మనస్తత్వాన్ని మార్చే (సయత్నాలు, వాటికి పధకాలు, స్త్రీల సంఘటన, నాయకత్వ శిక్షణ, నంఘాల సిబ్బంది సమస్య, స్త్రీలపై హింసయెడల సామాజిక దృష్టిని మార్చడం, శాసనాలు ఇచ్చే పరిహారం, సహాయం, కార్యకర్తల కలసి కట్టుగా వనిచేయగల నేర్చు- ఓర్చు ఇలా ఎన్నో సమస్యలను గురించి చర్చించింది ఆ మహాసభ. ఇటీవల 1900లో బొంబాయిలో జరిగిన జాతీయ మహాసభ తన్న మతే ప్రీలమహాసథ భారతదీశంలో ఈ నమస్యను పట్టించుకో లేదు వారూ అమెరికను మహాసభ స్థాయిలో సమస్యను లోతుగా అర్థం చేసుకోలేదు. కాకపోతే అసలు లేని దానికన్నా కొంతనయం, సమస్యను కొంతమంది కార్యకర్తల దృష్టికైనా తేవడం జరిగింది. ఇది ముదావహం,

హింసకు లోనయిన స్త్రీలకు నూర్గాంతరాలు తెలియవు. హింసకు ఎదురుతిరిగినా, హింసను తప్పించుకోదలచినా ఏం చేయాలనేది వారికి పెద్ద సమస్యగా తయారయింది. ఒకసారి ఇల్లుకదిలితే మరల ఇంటికి రానీడు భర్తు బయటికి వెళ్ళినా ఎవ ఆదరిస్తారు? కన్నవారు ఆదరించరు భారతదేశంలో, “భర్తతోడిదే నీ జీవితం. బతికినా చచ్చినా అత్తి ౦టనే ఉండాలి నీవ అంటారు తల్లి దండు్ర)లు అన్నతమ్ముల విషయం మరి చెప్పనక్కరలేదు, ఇక చిటను అమెరికాలో సమష్టి కుటుంబ జీవనంలేదు ఎవరి కుటుంబం వారిదే. కూతురును ఆదుకునే తల్లి దండులు ఇంచుమించుగా లేనట్లే, కనుకనే శరణాలయాల ఆవశ్యకత ఎంతో ఉంది. అర్ధరాతి భార్యను కొట్టి మెడపెట్టి భర్త గెంటివేశాడనుకోండి, లేక అత్త, మామ, ఆడబీడ్డ ఆమెను చావగొట్టారనుకోండి; కాకపోయినా ఆ హింసకు తట్టుకోలేక అమె ఇల్లు వదలిపెట్టి పారిపోదామని నిశ్చయించిందనుకోండి అమె ఎక్కడకి పోవాలి? ఎవరిస్తారు. ఆశయం? ఆశ్రియం దొరికినా ఎలా (బతకాలి?

స! మహిళా అఆభ్యుదయము తనకు ఏ వృత్తి చేతకాదే సతీత్వం తప్ప అసలు ఆ మాటకువస్తే ఎన్ని నగరాలలో అలా౨టి శరణాలయాలు ఉన్నాయి? వాటిని చేరేలోగా మార్గ మధ్యంలో ఆమెకు రౌడీలు, పడుపు గృహాలు నిర్వహించే దుర్నితిపరులు ఎదురవుతారు వీరినుండి రక్షణ ఎలా? ఇవన్నీ సమస్యలు అసలు ఆ మాటకు వస్తే భారతదేశంలో ఎన్ని శరణాలయాలు ఉన్నాయి? ప్రభుత్వం నడిపేవి తప్ప దేశం మొత్తంలో ఢిల్లీలో సహయోగ్‌ కేంద9ం ఒకటి ఉంది, వార్డు గత 15 నెలలలో 8 మందికి సహాయం చేశారు పొళ్చాత్య ప్రపం చంతో పోలిస్తే మన కృషి అత్యాతి అల్బం బీటనులో జాతీయ స్రీ సహాయ ఫెడరేషను 200 శరణాలయ కేంద్రాలు నడుపుతున్నది అమెరికాలో 225 కరణాలయాలు ఉన్నాయి బిటిషు పార్ల మెంటు సెలెక్టు కమిటి ప్రత్తి 10 వేల జన్తాఖొకు ఒక స్త్రీల శరణాలయం ఉండాలని సిఫారసు చేసింది ఆ సిఫారసు ఆయినా $ ఏం డ్లకు బొటనులో ప్రతి 80 వేలమంది జనాభాకు జక కేందిం మ్యాతం ఏర్పడింది. వాటిలో శరణార్జుల సంఖ్య ఎక్కువ వనరుల్లు తక్కువ. అవి ఆర్థిక్ధంగా పటిష్టంగా లేవు. ఇక భారతదేశ వరి స్టిత్రిని గురించి మరి వేరే చెప్పనవసరం లేదు శరణాయాలు ఉంటే కుటుంబ విచ్ళి్తి జరుగుతుందని, భారత సంస్కృతికి విలక్షణమైన కుటుంబ జీవనం దెబ్బతింటుందని చాత మంది భయపడుతున్నారు, సంకోచిస్టారు ఇలాంటి వీయత్నాలను బలపరచటానికి. కాని ఒక్క విషయం గమనించాల్మి ఇంట్లో నుంచి బయటికి వెళ్ళిపో కానని భార్య బెదిరించగలిగిననాడ్షు_ ఆ వెదరింపు ఆచరణలోకి రాగల అవకాశం ఉండాలి__హింసకు పూనుక్సనే భర్తలు భయపడతారు. అమె కాటేయ వలసిన అవసరం లేదు. బుసక్షా టి చాలు. దుర్మార్గ (పవృత్సిలో ఉండే భర్తలు భయవడతారు వారూ మార్చుజంటారు తమ నిడతను, అది వారిక్సీ దేశానికి, సమాజాన్సిక్తి అందరికి మంచిది. కనుక శరణాలయాలు కావాలి.

హింసింపబడే స్త్రీలు ఉన్నారంటే హింసించే పురుషులు ఉన్నారన్న మాట, తమ పరిస్తితి ఏమిటో, తమ హక్కాలేమిటో సరిగా తెలియని స్త్రీలు, హింసలకు లోనియిళూడ్తా ఎదిరించటానికి భయపడు తున్నారు, స్రీలకు సలవాలిచ్చే స్లీడళ్లు, డొక్టర్లు, తగాదాషడఘని. వారికి సలఫ్హాల నివ్వరు, హింపను ఎదుర్కోరు, రెండు శక్తులు సరిసమానంగా లేనవ్చుడ్లు

థార్యలపై హ్‌ంస్‌ పే తటస్థంగా ఉండటమంటే బలంగలఅ శక్తిని బలపరచడ మేనని రస్పెల్‌ దోవాష్‌ అన్నమాట నిజం. (బిటసన్‌లోని లామిర్లను ఉద్దేశించి “గార్జియను వ్యతిక చేసిన వ్యాఖ్యానం ఇది, హింసించే భృర్తలపై బిటనులో కోర్టులు భార్య నివసించే ఇంటికి రావ్టని నిషేధపు టుత్త రువులు ఇస్తున్నాయి, కాని వాటిని ఆ ఛ్నర్హలు పాటించటం లేదు. వాటిని స్థానిక కౌన్సిళ్ళు ఆమలు పరచటం లేదు అలాంటి ఛ రలను పోలీసులు అరెస్టు చెయ్యాలి అంతే గాక వేరుగా ఉంటున్న భఖార్యల ఇండ్ల లో అలారం ఏర్పాటు చేయాలి? దౌర్జన్య వరుడుయిన ఛర్హ ఆమెపై అత్యాచారం చేయడానికి ఆమె ఇంటికీ రాగానే ఆమె మీట నొక్కితే పోలీసు స్టేషనులో అలారం మోగాలి, అప్పుడు పోలీసులు రావాలి అలాగయికేనే ఆమెకు సహాయం సకాలంలో అందు తుందని “గార్జియను వ్మ్యతిక సూచనచేసింది అంకేగాక ఆమెకు ఇతర్యతా సదుపాయాలు కల్పించాలి, ఉదాహరణకు భ్నర్త హింసను భరించలేక అతని ఇంటిలో కాపురం చేయఠేని థార్య వేరే కాపరం ఉఊలడేనిమిత్తం మరో ఇంటి కోసం స్థానిక మ్యునిసివలు కౌన్సిలుకు దరఖాస్తు చేస్తే అమెకు ఇల్లును కేటాయించడానికి - అద్దెకే అనుకోండి _ కౌన్సిలు సంసిద్ధతను చూపాలి ఇది ,బిటనులోని మహిళోద్యమ డిమాండు. మనదేశంలో ఈ సమస్యలు ఉత్పన్నం కావు, ఎందుకంటే హింసకు లోనయిన భార్యలను ఆదుకునే సంఘాలు సమాజం, (ప్రభుత్వాలు లేవు కనుక, మనకు అలాంటి మహిళోద్యమమూ లేదు, కాస్రో కూస్తో త్‌్ధ చూపే (వభుత్వాలూ లేవు* పీడిత భార్యలకు సహాయం చేయటానికి [బిటనులో, అమెరికాలో అనేక శాసనాలు ఉన్నాయి, కుటుంబ కోర్టులకు విస్తృతాధికారాలు ఇచ్చారు* అమెరికాలోని న్యూయార్కు రాష్ట్ర శాసనసభ ఇటీవల కుటుంబ కోర్టుల " శాసనాన్ని సవరించింది. అది గమనార్హం, అంతకు ,కితం థార్య భర్హల మధ్య తగాదా వచ్చినపుడు రాజీచేయటం, అంతగా కాకపోతే విడాకులివ్వటం పిల్లల రక్షణ పోనణ విషయాలపై నిర్ణయాలు చేయడం ఆ కోర్టుల వని. ఇపుడు శాసనంయొక్క ఉద్దేశాలలో “హింసను ఆపుట్క హింసకు లోనయిన వారికి ససోయం చేయుటి అనే రెండు అంశాలను చేర్చింది సవరణ, ఈనాటి శాసనం (పకారం భార్యకు రక్షణ వచ్చింది, అంతే కాదు వివాహం అనే ఛంచు లేకుండా ఒక పురుషునితో దాంపత్య జీవితం గడిపే స్త్రీకి కూడా రక్షణ

16 మహిళా అభ్యుదియము కలిగింది. ఇది విశేషం. ఎందుకంటే ఇటీవల అమెరికాలో వివాహం అనే తంతు లేకుండా కాపురాలు చేయడం జాస్తి అయింది. ఈ తంతు (ప్రాముఖ్యతను ,పళశ్నిస్తున్నారు చాలమంది. ఇది ఒక ఆలోచనా ధోరణి; ఒక జీవిత విధానం ఏదైనా హింసకు లోనయిన స్త్రీ-. లా (పకారం భార్య అయిన్సా కాకపాయినా భార్యగా సంచరించినన్నాళ్ళు __ ఆమెకు రక్షణ ఇవ్వడం అవసరం, వాస్తవాన్ని గుర్తించే వద్ధతి అది ఆ శాననం (పకారం శీసులో ఇలాకిమం వుంటుంది. అలాంటి ప్రీకి ఉచిత న్యాయిసలహా సహా యమూ ఉంటాయి ఆమె కోర్టుకువస్తే, న్యాయమూర్తి విధిగా ఆ రోజుననే! ఆమెను చూడాలి. తవ కేసుయొక్క, నిజాన్ని, న్యాయాన్ని గూర్చి ఆమె న్యాయమూర్తికి నచ్చచెప్పగలిగితే ఆమె రక్షణకు వెన్వెంటనే న్యాయుమూర్తి ఉత్తరువు ఇస్తాడు. తరువాత భృ్నర్హకు లేక ఆమె భర్ధలాగా (ప్రవర్తించే పురుషునికి నోటీసు పోతుంది. తరువాత విచారణ మొదలవుకుంది, తాగవద్దని, ఆమెను కొట్టవద్దని, ఇంటికి దూరంగా ఉండమని అలాంటి ఉత్తరువులను జారీచేస్తుంది కోర్టు. వాటిని ధిక్కరిస్తే అరెస్టు చేయిస్తుంది. ఇలాంటి కాసనం బారతదేశంలో లేదు. మనకు అసలు కుటుంబ శోరులు లేవు మామూలు సివిలు కోర్టులే వివాహ సంబంధమైన కేసులను విచారిస్తాయి. వాటికి భార్యభర్తల తగవలను పరిష్కరించి రాజీచేయగల ఓర్పూ, నేర్పూ లేవు అంతగా రాజీ కుదరకపోతే, వీలయితే _ చట సమ్మృతిస్తే, విడాకులివ్వటం తవ్చ ఆ కోర్టులకు ముఠి అధికారాలు శేవు. ఈ వీషయంలో మనదేశం ఎంతో వెనుకబడింది. స్త్రీల హోదా కమిటీవార్శ కుటుంబ కోర్టులను నెలకొల్పమని సిఫారసు చేశారు 1875లో. అది ఈనాటిక్ష శాసనరూపం తాల్చలేదు. మన ప్రభుత్వాలకు శ్రద్ధలేదు, పాపం! తీరబడ్మ లేదు ఇలాంటీ మంచి పనులు చేయడానికి.

“భ్రార్యలపై హింసి పై ఇతరదేశాలలో విపరీతంగా సాహిత్యం వస్తున్న ది_ [వచారం సాగుతున్నది. అమెరికాలో వాషింగను నగరంలోని స్త్రీల కేంద్ర త వారు “కుటుంబంలో హింస (ప్రతిస్పందన అనే వార్తా సమాచార వతి9క్రన్సు ప్రచురిస్తున్నారు. అందులో కుటుంబంలో స్త్రీలపై హింస్క హింసకు లో యిన స్త్రీల కధలు వగైరాలు ఉంటాయట _ అమెరికాలో కేంబిడ్జి నగరర నుండి “హింసలకు లోనయిన స్త్రీలడై రెక్టర” ప్రచురితమయింది. అమెరిళ

వార్టిలపై హ్‌ంసన 17 లోనూ: తదితర ప్రివంచంలోనూ ఉన్న శరణాలయాలు, రక్షణకు ఎవరి సహాయాన్ని కోరాల్హి సహాయం ఎక్కడ త్వరగా అభిస్తుంది న్యాయం వైద్య సలహాలు ఎక్కడ దొరుకుతాయి అనే అంశాలు ఆడ్రెరె కరీలో పొందు పరిచారు, బోస్టను నిగరంలో స్త్రీలచే నిర్వహింపవబడుళున్న శరణాలయం వారు “మమ్మల్ని కొట్టనీయం” అనే ఫిల్ళును తీశారట. అందులో హింసకు లోనయిన స్త్రీలు ఈ విషయం చర్చిస్తాం ఆ చర్చ చాల అసక్షి దాయి కంగా ఉంబుందని “విన్‌” 1/10 ఈ/0గ౧౭౧”5 1౧09108104] 1161 ౪/0౫ 19౪/3) అనే స్ర్రీసంక్షేమాన్ని కాంక్షించే అమెరికను పతిిక రాసింది, మన దేశంలో ఇలాంటి ప్రచారాలూ [పసార సాధనాలూ లేవు, వాటిని ఒనిగూర్చు కోవడానికి వనరులు లేవు యావ అంతంత మాత్రమే కాగా ఇటీవల హైదరాబాద్‌లో ఒక మహిళా సమాజంవారు వీధినాటకాల ద్వార్హా ఫిల్ములద్వారా కొంత పిచారాన్ని చేపట్టారు ఇది కొంతలో కొంత నయం. కాగా దరహం మీద చూచుకుంటి భారతదేశంలో ఈ రకమయిన కషి చాల స్వల్బంగా జరుగుతున్నది దీనికి కారణం స్త్రీలను శారీరకంగా దండించడం తప్పులేదనే ఆలోచనా ధోరణే. ఇది హింసకు లోనయిన స్త్రీల వ్యక్తిగత సమస్య నూతిమే కాదు ఇది సమాజాన్ని పీడించే రుగ్మత దనికి సకా అంలో సరియైని రీతిలో వైద్యం జరగాలి. భారత మహిళోద్యమం ఈ విషయంగా కృషి చేస్తుందని ఆశిద్దాం ఖీ ఫీ శి ఖీ ళీ ఖీ ప్రీకి ఆస్థిలో సమాన హక్కును కల్పించడం మూలంగా నఠ తట్నాన్ని పూర్తిగా నిషిధించలేము, దినికి కారణం అసలు స్రీ అంటే తక్కువ అనే భావం పురుషుల నరనరాన జీర్ణించి పోయించి, ఆమెను తాను పెళ్ళాడటమే ఆమెకేదో నుహోపకారం చేసినట్లు వావిప్రోంది పురుషజాతిం అందుకే తనికన్నా తక్కువ జీతం, తక్కువ చదువుకల భార్యను కోరు కుంటార్సు లేకపోటే అణగి నుణగి వుండరనే భయం వుంచి.

లైంగిక వేధింవు విద్యార్థినులను, యువతులను బస్సుస్టాపులవద్ద, సినిమాహాళ్ళవద్ద లైంగికంగా వేధించినందుకు కొంతమంది తుంటరి యువకులను పోలీసులు వట్టుకొని క్రిమినలు కోర్టులలో వాజరు పరుస్తున్నట్లు, మేజిస్ట్రేట్లువావకి; జరిమానాలు, జై లుళిక్షలు వేస్తున్నట్లు మనదేశ ప్మతికలలో వార్తలు ఇటీవల చదువుతున్నాం ఇలా ఈ సమస్య ప్రజల దృష్టికి వచ్చింది ఈ లైంగిక వేధింపు కొంగొత్త పరిణామం కాదు పురుషబాతిలో రౌడీమూకలు, కాముకులు ఉన్నంతకాలం ఇది ఉంటూనే ఉన్నది కాగా ఇంతకు క్రితం దీనిని గురించి ప్త్రీలు ఫిర్యాదు చేసేవారు కాదు. మౌనంగా సహించి ఊరుకునేవారు ఇటీవల వారు ధైర్యంచేసి దాని విషయమె వతిఏకలలో వ్రాస్తున్నారు, ఆందోళన చేస్తున్నారు అంతే కేడా నాటిక్సీ నేటికీ లైంగిక వేధింపు వలురకాలుగా ఉంటుంది. జన సమ్మర్షాన్ని ఆసరాగా శీసుకొని స్త్రీని ఒరుసుకొని పోవడం, కొంగులాగటం, కౌగలించుకోవటం ముద్దుపెట్టుకో వటం, ఆమె శరీరాన్ని గట్టిగా అదమటం ఇలాంటివి ఒకరకలం రద్దిలేకపోయినా వెంటబడి ఈలలు వేయటం, ఎగతాళిగా స్త్రీని అంగాంగ వర్ణన చేయటం బూతు కూతలు కూయటం. లై 0గిక సంపర్కాన్ని ఆశిసూ అన్యాపదేశంగా అర్ధించిటం, ఒక్కొర్కిపుడు సాహసంతో సమీపించి కొంగ్ప పట్టుకోవటం, సూటిగా కళ్ళల్లోకి చూస్తూ మన్మధ యుద్ధానికి ఆహ్వానించటం న్టీవ్ల వతివితవేం కావు నీవూ ఆదావతే” అన్నిట్లు ఈసడిస్తూ మాడ్గాటటం మరో రఠం తనకున్న హోదాను అధికారాన్ని దుర్వినియోగ పరచి శ్రన్ష నద చదువుకునే విద్యార్థినులను, తన వద కార్యాలయాల్లో వనిచెస్సై ఉద్యోగినులను, ఫ్యాక్టరీ కార్మిక స్రీలను తనతో పొత్తు పెట్టుకోమని తొంద జేయటం మూడవరకం. ఇలొ ఎన్నెన్నో అవతారాలు కాలుస్తున్నది లై ౦గ్ట చేధింపు, ఎన్నెన్నో పదేశాలలో సొక్షాత్కరిస్తున్నది అన్ని ప్రదేశాలలోన్సు ఈదుర్నితి నడుస్తున్నది

లైంగిక వేధింస కం మౌనంగా సహించి, అత్మశీ సంరిక్షణార్థం గుట్టు చప్పుడు కకుండా (పాణాలను వీడిన అబలలు ఎందరో ఉన్నారు కాగా ఇటీవల స్తీ జాతిలో కొంత గధ్లైర్యం వచ్చింది. కబ్ధత్రద్రుల దుర్మార్గానికి తాము ఎందుకు సిగ్గువడాలి? ౫బ్రనే భావన బయలుదేరింది. దానిని గురించి మాట్లాడటం (ప్రారంభించారు కాకపోతే అమెరికా బిటను లాంటి దేశాలలో దిని విషయమై ఆందోళన హెచ్చు. భారతదేశపు పరిస్పితివేరు, విద్యాలయాల్లో ;- విద్యాలయాలు పవిశ్యవదేశాలుగా పరిగణించడం పరిపొటి. కాని ఆక్కడ కూడా ఈ దుర్మార్గ _నవర్తని కనిపిస్తున్నది హో శీపండుగ సందర్భాలలో పురుషవిద్యార్థులు విద్యార్థినుల వసతిగృహం్నపె దాడిచేసి, వారిదుస్తులను చింపి, వారిని శారిరకంగా హింసించి, మానసి కంగా వెతల పాల్టేసి ' అవమానాలకు గురిచేసినట్లు సంఘటనలు వ్మతికల్తా వస్తున్నాయి-ఆ దుండగీండు ధనవంతుల కుటుంబీకులో, లేక రాజక్షీయ వాదుల అనుంగు సన్నిహితులో కావటంవల్ల వారిపై ఏశిక్షణాచర్యలు తీసుకోబడటంలేదు. విద్యాలయాల్లా ఉండే ఉపాధ్యాయులు, వో ఫెసర్లు చేసే అత్యాచారాలు అంత తేలికగా బయటికి రావటం లేదు అందులో ముఖ్యంగా వృత్తి కళాశాలలోని అధ్యాపకుల ఆగడాలను విద్యార్ధినులు బహిర్గకం చేయవానికి వణికిపోతారు. ఇదిమన దేశపరి స్తితి, అజ్జ, ఓడియం పేర్లతో స్త్రీలను మాట్లాడనీ మదు సంఘం, “నీవు అళక్తురాలివి అని మాటిమాటికి స్త్రీని హెచ్చరిస్తుంటుంది అమె అంతరంగం, దాంతో ఆమెలో పిరికితనం ఆవహిస్తుంది, (గుడ్లనీరు, గుడ్డకు కుక్కుకొని అలమటిస్తుంది; కృశిస్తుంది.. పొశ్చాత్యదేశాల స్త్రీలలో నిర్భికత చోటు చేసుకోవటంతో వారు బయటపడి మాద్దాడుకున్నారు ఇలాంటి దుర్మార్గ్షచర్యలను ఎలికికీసి నిరసిస్తు న్నారువారు వారికి లెక్కఎన్నాయి మనదేశంలీ్‌ గణాంకళశాస్త్రం అంతగా అభివృద్ధి చెందలేదు. లెక్కలు తీయం, ఏదైనా, సమస్యను అవగాహన చేసుకోవబానికి పాళ్చాత్యదేశాల సంఘటనలను ఉదాహి రణలుగా తీసుకోవచ్చు. వారి దర్యాప్తులను సరి్శణనిలోకి తీసుకో వచ్చు. “అమెరికాలో ఒక రాష్ట్రంలో అక్షా పదివేల మంది విద్యార్థినులు ఉంటే £0 శాతం మంది లైంగికంగా సంచరించనందుకు అంచాలకుగాని

20 మహిళా అభ్యుదియమూ బెదరింపులకుగాని లోనగుతున్నారట పదకొండు సంవత్సరాల నుంచి ఆచార్యత్వం నిర్వహించిన ఒక అధ్యావకుడు ఇద్దరు విద్యార్థినులను లైంగి కంగా వేధించినందుకు మరి ఇద్దరలి చై౦గిక సంపర్మానిక్ర రమ్మనమని ఆహ్వానించినందున. శిక్షకు పొాతు్రుడయినాడు. ఒక వ్యాయామ శిక్షకుని ఉద్యోగం + నుండి తొలగించారు ఇలాంటి నేరానికి, “వాషింగ్దను పోష్టు” [వముఖ దినపత్రిక | సెప్టెంబరులో వా్రాసిన వ్యాసంలో విశ్వవిద్యాల యాల్లో విద్యార్థినుల వేధింపు గురించి రాసింది. తూర్పు కారోలీనా విశ్వవిద్యాలయంలో సామాజిక శాస్ర విభాగం దర్యాప్తు చేసింది. వారు 77 మంది విద్యార్థినులను ఖేటీ చేశారు. నూటికి ఎనిమిది మంది తమ లెక్చరర్లు తమకు అసౌకర్యం కలిగేటట్లు తాకేవారనీ, గీల్లేవారనీ శరీరంపై తట్టేవారనీ _ చెప్పారు. అలాగే 228 మంది విద్యార్ధినులకు ఉత్తరాలు నాసి జవాబులు పొందటంద్వారా నురియొక పరిశోధన జరిగింది. ఆ సర్వేలో 08%మంది తమ టీచర్లు లై ౦గికంగా బాధ పెట్టారని చెప్పారు. 2.2% లై 0గిక సంపర్కాన్ని బహిరంగంగా టీచర్లు కోరారని చెప్పారు 40% మంది పరోక్షంగా ఒతి డ్రిక్సి లోనయినామని, 88% మంది పురుషజుపాధ్యాయుల చేత నేరవిధంగా తాకబడ్డామని వివరాలతో పరిశోధకులకు సమాధానా లిచ్చారు. కార్యాలయాల్లో. ఏ ఆఫీసులల్లో, కార్యాలయాల్లో సెక్సు కొర్టు అధికారులు ఒత్తిడితెచ్చిన బాధలను కధలుగా అంతరంగిక కార్యదర్శల్సు ఇతర ఉద్యోగినులు చెప్పటం జరిగింది ఒక్క్కోక్కప్పుడు సరాసరి కోరడం, కొన్ని కేసులలో వరోశ్తంగా సూచించడం జరుగుతోందట _ జీన్‌అనే ని సం॥రాల యువతి బీదకుటుంబంనుండి వచ్చింది. ఆమె తల్లిదర్శడులను పోషించాలి ఇంటిఅద్దె చెల్లించాలి, తిండితినాలి తాను్కుబతకాలి, ధనవంతు ఉని చుట్టాలు, మేనమామలు, పినతంథడ్రులు ఆమెకు లేరు. ఆమె, సూపరు వె జరు పురుషుడు, అందరిలాగానే ఉంటే మంచిదని అతడు సూచించాడు, కాని ఆమె అందుకు అంగీకరించలేదు, ఉద్యోగం ఊడింది. అన్నా అనే ఆమె అవివాహిత ఆమెపై అధికారి ఆమెను గురించి అతిగా పటించు కోవడం మొదలు పెట్టాడు మర్యాదగా కాదని అనేకసార్లు చెప్పింది మె.

వ్‌ంగిక వేరింస 2] ఆఫీనరు ఆమె విముఖత్వాన్ని సవాంచలేకపోయాడు ఆమెచేసే చిన్న చిన్న తప్పిదాలను రిపోర్టు చేయసాగాడు, అంతటితో ఆగక బెదరింపులకు దిగాడు అవ్పటికీ సహించింది. ఒకరోజు సూపర్‌వై జరు ఆమెపై డైరెక్టరుకు రిపోర్టు చేశాడు అన్నా ఆతనిని అనుసరించింది డైరెక్టరు అఫీసులోకి. అసలు విషయం చెప్పింది డై రెక్టరుకు అతను సానుభూతి చూపొడు, ఆవ్పటినుండి సూపర్‌ వై జరు ఆమె జోలికి రాలేదు. వారిరువురు నాటినుండి మౌనంగా శతు9)వులయ్య్యారు ఇలాంటి బాధలు ఇబ్బందులూ ఉద్యోగినులు పట్ల అన్ని దేశాలలోనూ జరుళ్నూనే వున్నాయి. కాదన గలమా ? థర్తలుగా, తండులుగా స్త్రీలు నీతిగా వుండాలని పురుషులు కోరుకుంటారు. కాని కార్యాలయాల్లో పురుషఅధికారులే నీతిగా వున్న స్త్రీలను వేధిస్తారు ఇది ద్వంద్వ నీతికి విఒల నిదర్శనమని చాటి చెప్పాలి= ఫ్యాక్టరీలలో వ్‌ ఫ్యాక్టరీలలో ల్లైంగిక వేధింపును దర్యాప్తు జేయటానికి చటస్‌లోకల్లా పెద్దదైన ఉద్యోగస్తుల సంఘం కమిటీని వేసింది ఆ జాతీయ సమానత్వ వరిరక్షణ కమిటీ దర్యాప్తుకు పూనుబన్నది. దాంట్లో 18 మంది స్త్రీలు ఇద్దరు పురుషులు సభ్యులుగా వున్నారు ఈ కమిటి లైంగిక వేధింప్పుపై సమగ్రంగా దర్యాప్తు జరిపి రిపోర్టులు ఇచ్చి కొంత ఉపయోగవడుతో ౦ది* కెనడా ఉద్యోగస్తుల సంఘపు కృషివల్ల (బిటిషు స్త్రీలు ఉత్తేజితులు అయినారు కెనడాలో 70) నుండి 88 శాతం వరకు ఏదోరకంగా ఉద్యోగినులు లైంగిక వేధింపుకు గురి అయినారట. సగం మంది ఉద్యోగాలు వదలి వెళ్ళి పోయారట,

నాల్లో ($౫8190) అనే (బిటిమ ఉద్యోగుల సంఘంలో ఏడున్నర లక్షల మంది సభ్యులున్నారు అందులో సగం మంది స్త్రీలు, ఈ సంఘ స్త్రీల విషయమై అభ్యుదయకరమైన వైఖరిని అవలంబిస్తున్నదగి వికీతి* ఏ ఉద్యోగిని అయినా ఫిర్యాదుచేస్తే ఆమెకో వ్యక్తిగతంగా మాద్లొడ టానికి ఒక సంఘ కార్యకర్తను కేటాయించారు. సంఘ అధికారులు ఆమె

ఫిర్యాదు నిజమని నమ్మితే ఆమె కేసును సంఘం చేపట్టుంది. ఐరోపాలోని కామన్‌ మార్కెటు సంఘం దర్యాప్తు చేసింది ఒకే దర్యాప్తు వికారం. ఫా9న్సులో 8 శాతం ఉద్యోగినులు, ఇంగ్లాండులో 7

రయి ఆంధ అయాయి జం బు చల్ననిగ షే య్‌ క తే

డ్రి మహిళా అభ్యుదియము! శతం ఉద్యోగినులు లైంగిక జేధింపుకు గురి అయినారని తేల్చింది వ.రియొక దర్యాప్తు పకారం 1008 10 మంది స్రీలు అలా వేధింపుకు గురి అయివారని వెల్లడి అయింది _ విడాకులు పొందిన స్రీలు, భర్తల నుండి వేరువడి విడిగా జీవిసున్ని ప్రీలు ఈ రకమయిన ఇబ్బందులకు ఎక్కువగా పొతు9లవుతున్నారని తెలుస్తున్నది. అలాంటి. స్త్రీలలో (0కి 5 మంది ఇలా అసౌకర్యాల పొలయినెట్లు లెక్కలు వచ్చాయి, మార్‌ ప్లాను దర్యాప్తు _పకారం 100కి 5 గురు స్త్రీలు తమతోటి పురుష ఉద్యో గుల కోర్కెలు తీర్చనందుకు శిక్షాపాతు్రలయ్యారట. ఈ వేధింపు స్హ్రీల వనయస్సును ఒట్టి ఉంటుంది :£5 నుండి £4 సం॥ వరకు వయస్సు ఉన్న, ప్రీలలో ఇది 10 శాతం విడాకులు షాందిన స్త్రీలలో ఇది 18 శాతం, మామూలుగా చాల మంది స్త్రీలు తమ అధికారులపై ఫిర్యాదు చేయరు. దర్యాప్తుల నివేదికలు ఆవగింజలో ఆరవవంతు విషయాన్ని మాశ9మే బయట పెడ్తున్నాయి. రిపోర్డుకాని కేసులు చాలవు టాయి. ఎక్కువగా ఈ వేధింపు ఒలి అయిన స్త్రీలు పోలీసుల దగ్గరకు పోరు. పోలీసుల (పశ్నలవల్ల కలిగే చికాకు, మామూలుగా పురుష వైద్యులచేత శారిరక పరిక్ష పై గా నిందితుని బెదరింపు ఇవి అన్నీ ఆ స్త్రీలను ఫిర్యాదు జేయనీయవు. సకృత్తుగా ఒకటి అర కేసు నమోదు అవుతాయి. వాషింగ్దను విశ్వవిద్యాలయంలో ఒక కాలేజి అధ్యక్షునిపై స్కెకటరీ వేధింపు ఆరోపణ చేసింది. అలాగే జీవశాస్త్ర విభాగపు పొఫెసరు ఒకామెఒక _ కాలేత్తి పరిపాలకునిపై ఫిర్యాదుచేసింది. ఇలాంటివి బహు ఆరుదుగా జరుగుతాయి నష్టం :- లైంగిక వేధి-పుకు గురి అయిన వారికి కలిగే వ్యక్తిగత నష్టం కొక దేశానికే నష్టం సంభవిస్తుంది, అమెరికాలో అలా 8 కోట్ల డాలర్‌ విలునగల నష్టం వాటిల్లుతున్నిడట. ఉత్చాదకళక్షి తగ్గుదల, వై తక ధృతి నశించటం, ఈ వేధింపుకు తట్టుకోలేక ప్రీలు ఉద్యోగాలు వదలి వెళ్ళిపో ప్ర క్రొత్త గా చేరేవారికి శిక్షణ ఇవ్వటానికి వ్య్యయప్రూయాసలు ఇవన్నీ లెక్క క్ర ఆ మొత్తం కేలింది, శీసులు ?- బిటనులో నిందితులలో 17 శాతానికి € సం! వరక్ష 50 శాతానికీ 2 నుండి శ సం[) £8 శాతానికి 4 నుండి 7 సం॥ శిక్షలు వేశారు,

కైంగెక వేధంపు ణి 1700 శేనులు వస్తే 455 కేసులలో 1879 లో జైలుశిక్ష. వేశారు బిటనులో ₹5 సం[1 వరకు శిక్ష వేయవచ్చును,

అమెరికాలో 55 సం॥ వరకు శిక్షవేయవచ్చును, 1281 లో 1200 కేసులు నిమోదు అయినాయి. £00 కేసులలో శిక్షపడిందిం

నేర పరిస్తితి విశ్వవిద్యాలయాల్లో మరీ ఘోరంగా ఉంది, కేంద) ప్రభుత్వ నేర పరిశోధనా సంస్థలెక్కల ప్రకారం 107 కాలీజీలలో, విశ్వ విద్యాలయాల్లో స్త్రీలపై అత్యాచారాలు జరిగాయి, !€71 లో 101 నేరాలు వెలికివస్తే 1860 లో అవి 137 కి పెరిగాయి. దేశం మొత్తం మీద మాన భంగాల సంఖ్య 48 శాతం పెరిగికే విద్యార్థిలోకం కాపురముండే. విశ్వ విద్యాలయాల్లో $$ శాతంగా పెరిగింది, విద్యార్థులు కానివారు విద్యాణ యాల ఆవరణలలో నేరాలు చేస్తున్నారని అధికారులు సంజాయిషీ చెప్పు కొని తృప్పిపడుతున్నారు. వాషింగను విశ్వ విద్యాలయంలో రాత్రిపూట ఖై బ)ంరికి పోవడానికి విద్యార్థినులు విముఖత చూపిస్తున్నారు ఈ 'వేధింపు భయం వల్ల మేరీలాండ్‌ కాలేజీలో (వతి 500 మంది విద్యార్థులకు ఒక పోలీసు ఉండవలసిన పరిస్తితి ఏర్పడింది.

సాహిత్యం $. అమెరికా (౮94) లోని “ఉద్యోగాల సమానావకాశాల కమీషను "కేంద పభుత్వ కార్యాలయాల్లో లైంగిక వేధింపు అనే కర వత్రాన్ని వికటించింది. ప్రభుత్వ కళాశాలలు, విశ్వవిద్యాలయాల నంఘమం ల్లైంగిక వేధింపుప్తై కరపత౦9౦ పిచురించింది. లైంగిక వేధింపును అవినీకికర చర్యగా నిర్ణయించారు ఇలాంటి ఫిర్యాదుల విచారణకు సంబం ధించిన సూచనలను ఇచ్చింది ఈ కరపత౦ం, విస్‌కానిసిన్‌ విశ్వవిద్యాలయం వారు *లై౦గిక వేధింపు విషయమై తీసుకోవలసిన వైఖరి విధానం; వాటి అమలుకు నూర్గదర్శక సూత్రాలు అనేక గంధం వెలువరించారు. అందులో లా వికారం _లెంగిక వేధింపు అంబే ఏమిట్సి విచారణ పద్ధతి, వరన్పర సమ్మతితో వరిష్కార మార్గాలు అనే అంశాలు వినరించడం జరిగిందిం

అమెరికాలోని “ఉన్నత వృత్తుల నవలంభించే ఉద్యోగినులు సంఘాల ఫెడరీషనుి లై 6గిక వేధింపుపై కరవత్రాల సంపుటి విడుదల

2శీ మహిళా అభ్యుదయం చేసింది. లా వికారం నిర్వచన, కోర్టుకేసుల సారం, ఉద్యోగినులు వేధింపు విషయమై ఏంచేయాల్కి విచారణ ఎలా జరగాలి అనే అంశాలు వాటిలో రాశారు. అంకేగాక 161 లోని పౌరహక్కుల శాసనం [కింద ల్లైంగిక వేధింపు శిక్షార్హమని గుర్తు చేయడం జరిగింది.

స్రీలలో విజ్ఞానం పెంపొందించే నిమిత్తం అమెరికాలో ఒక సంఘం “స్త్రీల మనుగడ కోసం) అనే వార్తా సమాచార వ్యతికను నడుపుకోందె. అందులో “మానభంగాన్ని తప్పించుకోవడానికి ఏంచేయాలి, నిన్నుకాని నీ పిల్లలనుగాని వేధిస్తుంటే ఏం చేయాలి, నీ ఇంట్లోకి దురుద్దేశంతో వచ్చే ఆంగతకుని ఎలా నిరోధించాలి” అనేవి ఉన్నాయి. అంతేగాక లైంగిక వేధింపుకు గురి ఆయినట్లు వివరించేది ఎలా, అలాంటప్పుడు ఏ చర్యకు ఉపకిమించాల్సి నీప్టై ఎవర్తైనా దాడిచే స్తే తప్పించుకోటానికి వం చేయాలి అనే విషయాలను విశదికరించారు.. ఇలాంటి సాహిత్యం భారతదేశంలో ఏనాడూ అధికారికంగా వెలువడుళుందో?

కర్తవ్యం ;. ఇదంతా చదివినవారు రెండు వైఖరులను ప్రదర్శించ వచ్చు. జష్ట్రీలు ఉద్యోగాలు చెయ్యునక్కరలేటు. ఇళ్ళల్లో ముసుగు వేసుకొని కూర్చుంటే సరిపోతుంది, అనేది ఒకటి. “స్త్రీలకు అవసరమైన రక్షణ ఇవ్వాలి అనేది రెండవది మొదటి వైఖరి ఆలోచనలో శ్రప్ప ఆచరణలో అసాధ్యం. సగం మంది జనాభా ఊన్న స్త్రీలను ఉద్యోగాలు చెయ్యవద్దని శాసించడానికి ఎవరికి అధికారం ఉంది. ఉద్యోగం, వృ త్తి అచ్చంగా తిండి సంపాదించుకునే మార్గాలే కావు ఆమె వ్యక్షిత్వ వికా సానిక్కి ఆమె పయోజకత్వానికి అవి వితీకలు జాతి సంస్కృతిని రక్షించా లనే తాపష్యతయంతో కొందరు, పైకి గెట్టిగా చెప్పక వోయినా, స్రీలు వంట ఇంటి కుందేళ్ళయితే బాగుండునని ధావిస్తున్నారు. ఈ వై ఖరి గర్హ్యనీయం; నింద్యం. రెండవ ఆలోచన స్మకమమైనది. కాగా ఎన్ని శాసనాలయినా వ్యకు లను అందులో స్త్రీలను రక్షించలేవు, పిజాభిపా9ియం ద్వారా నమాజపు ఆలోచనా ధోరణిలో మార్పురావాలి. దానికి మహిలో ద్యమం పూనుకోవాలి. స్రీలు మున్ముందుగా చొరవ తీసుకుంటే తర్వాత సవృాదయులై న పురుషులు వారిని బలపరుస్తారు. ఈ విషయమై సమస్య అవగాహనా శక్తిని చొరవను చైతన్యాన్ని; చొరవను మహిళలు (సదర్శించటం అవసరం. మా

మానభంగాలు

ఏ రోజు పత్రిక తీసినా కాటికాయలంత అక్షరాలతో *ఆ ఉళ్ళో మాన భంగం “ఈవగరంలో మానభంగం” అని శీర్షికలతో వార్తలు వస్తున్నాయి, “మానభంగాల కేసుల సంఖ్య పెరిగిందా? లేక వడిికలలో” వార్తలెక్కడ్రం ఎక్కువయిందా? అనే సందేహం రావడం సహజం ఈ అత్యాచారాలు పూర్వంకూడా జరిగాయి. ఇపుడూ జరుగుతున్నాయి. ఇవి తీవిమైన నేరాలని విజాఖ్యిపాయిం బలవడుతున్న౦దున ఈ వార్తలు వస్తున్నాయి మన దేశంలో లెక్కలు లేవు, కాని అమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రాలలో మంచికీ చెడ్డకూ లెక్కల ఆరా ఉంటుంది. దర్యాప్తు సంఘం వారి నివేదిక ప్రకారం 1878 లో 88000 కేసులు నమోదు అయ్యాయట, ఈ సంవత్సరం కన్న తరువాత సంవత్సరంలో 100కి 8 వంతున కేసులు పెరిగాయి. అంతే 8 నిమిషాలకు ఒక మానబంగం జరుగుతున్న దన్నిమాట అన్ని కేసులూ పోలీనులుచాకా రావటం లేదు. 1008 60 కేసులు మాత్రమే పోలీసులవద్ద ఫిర్యాదుకు వస్తున్నాయి. అంటే నాలుగున్నర నిమిషాలకు ఒక మానభంగం సంఘటన సంభవిస్తున్నదన్న మాట. ఇలా చెప్పారు అమెరికొవారు, అలా చెప్తేనే దాని త్యీనత మనకు ఆర్ధం అవుతుంది

ఇంగ్లండులో ఒక కేసులో న్యాయమూర్తి ఇచ్చిన తీర్చు నాకి లోకాన్ని ఉదేేక పరిచింది. ఆందోళనకు దారితీసింది ఒక స్రీ పాద చారియై దేశాటనం చేస్తున్నది. ఆమెను ఒక దుర్మార్గుడు మానభంగం చేశాడు, కేసు నమోదు అయింది. ఆమె ఒంటరిగా తిరుగుతున్నందుని ముద్దాయికి నేరం చెయ్యటానికి ప్రేరణ కలిగిందని న్యారుమూూర్తి అభి ప్రాయ పకటన చేశాడు నేరానికి గురిఅయిన ఆమెను తవ్వ్చుపట్టాడు, అమె పాదచారియై ఒంటరిగా దేశాటనం చేయటం తవ్పట ముద్దాయికి 2 వేల పౌనులు జరిమానా వేశాడు జడ్జి, కేసు ఉన్నతోన్నత న్యాయ స్థానానికి వెళ్ళింది. ఆమె దోషం ఏమీలేదని ఆమె వరోక్తంగా నేరానికి కౌరకురాలని - ౧2౧౮10౪10౧ ౧691106౧09 - ముద్దాయి నాదించ వీలులేదని విధాన -న్యాయమూూరర్తి లార్డు హెయిల్‌ షాం శీర్పు చెప్పాడు

£ వేల పౌొనుల జరిమానాతో తప్పించుకున్న ముద్దాయి నేరం చేసిన ప్రదేశంలోనే 17 సం! అమ్మాయిని ఒక మోటాళుకారు డై 9నరు మానభంగం

బిట్‌ మహిళా అభ్యుదయమా చేశాడు. ఆమేకు తన కారులో "లిఫ్ట” ఇచ్చి, ముప్పావుగంట (తిప్పి నరికి వేస్తానని బెదరించి ఆమె మానాన్ని దోచుకున్నాడు ఆ ముష్కురుడు* జరిమానాలతో సరి పెట్పే ఇలొంటి కేసులు పెరగక ఏమవుతుందని జరిమానా శిసులోని ప్రీ తం్కడి వ్యాఖ్యానించాడు

19829 లో స్ట్కాట్ల ండులో గ్లాస్తో నగరంలో ఒక నేరం జరిగింది. ఒక వీధిలో. వెళ్ళుతున్న 28 సంవక్సరముల వయస్సు8ల స్త్రీని ముగ్గురు యువ కులు: లాక్కెళ్ళి ఆమెను చెరిచారు. అంతేగాక ఆమెను రిజరు బ్లేడుతో గాయపరిచారు. ఆమెకు 169 కుట్లు వేయవలసి వచ్చింది జీపితముపై రోతకలిగి ఆమె అత్మహత్య చేసుకో ప్రయత్నించింది. అమె సాక్ష్యం ఇవ్వగల _ స్థితిలోలేదని బిటిషు ప్రభుత్వంవారు కేసు వదులుకున్నారు. అందుకు కావలసిన అనుమతిని న్యాయమూర్తి నుంజూరుచేశాడు ఇది పార్ల మెంటు సభ్యుల విమర్శకు గురి అయింది మహిళా సంఘాలవారు కోపోదిక్సులై నారు. ఒక మంతి గ్లాస్టోకేసును వదులుకోవడాన్ని సమర్థించాడు పార్ల మెంటు నభ్యులు అతని సమర్ధనను నిరసించారు. అతడు రాజీనామా చేయవలసి వచ్చింది.

“నండే టయిఘ్యు;)” అనే దిన పతిక అభిప్రాయసపేకరణ చేసింది, దాని, ఫలితంగా ఈ అంశాలు తేలాయి. మానభంగాల కిసులలో ఫిర్యాదు చేసే స్రీలపై పోలీసులకు సానుభూతి లేదు. ఇపుడున్న శాసనాన్ని బటి కోర్టుల స్థేతిగితులను పరిగణించి నిందితుడు శిక్ష లేకుండా తప్పించుకోని పోవటానికి అవకాశం ఉందని ౧0 శాతం వయోజనులు భావించారు. అలాంటి కేసులలో నీందితునికి మరణశిక్షగాని, కనీసం 7సం।॥! జైలు శిక్ష గాని వెయ్యాలని 1€08 85 మంది భావించారు ఈ సర్వేలో :05% మందిని- స్తీ పుకుషులను సమసంభఖ్యలో _ అభిప్రాయాలు అడిగారు లైంగిక వివక్ష వ్యతిరేక శాసనం ప్రీ పోలీసులను ఇలాంటి శీసులలో దర్యాప్తుకు నియ మించడానికి అడ్డురాదని “సమానావకాశాల కమీషను” -అధ్యక్షురాల్వు పిఖ్విలాక్‌ వుడ్‌ అన్నారు. కేసు రుజువయినప్పుడు నిందితునికి జై ల్పశిక్ష విభిగా చేయాలని (బిటీమ (వధానమం్యతి మార్గరెట్‌ థాచర్‌ 1882 జనవరిలో పార్ల మెంటులో (పకటన చేళారు,

మానభంగ లా రై

తే 189-198 న (బిటిషు 'కిడియోలో 8 “రిప్‌ కేసుల వార్తలు చదివారు ప్యతికలు కోర్టులను పోలీనులను విమర్శించాయి వ్యభిచారు ణుల్లైన స్త్రీలు వారే మానభంగాన్ని ఆళిస్తారని, షొట్టిలాగులు వేసుక్షుంటు న్నందువల్ల , ర్యాతిళ్ళు బయటికి వెళ్ళినందువల్ల స్రీలు ఆ నేరాలకు తావు ఇస్తెన్నారని పోలీసులు, న్యాయమూర్తులు చేసే వ్యాఖ్యలపై పళ్రికలు సంపాదకీయాలు (వాశాయి. ఈ వార్తలు స్త్రీలను కందోశన వరిచాయి* ఇప్పివిచ్‌లో మహిళలు $8 వేల సంతకాలు సేకరించారు. జరిమానావేసి నిందితుడిపై బజాలిచూసిన న్యాయమూర్తికి కోర్టుకు మహిళలు వెళ్ళి అసమ్మతి పత$9౦ ఇచ్చారు. దేమ్చువాలీ పోలీసుస్టెషను మహిళలు ఆందోళన యాత జరిపొరు. లీడ్సులో కోర్టులవద్ద పికెటింగు జేశారు. నేలాండు స్త్రీలు పిటిషను పంపారు, షెఫీల్టు, అండను, గ్లాస్టో నగరాలలో స్రీలు రాత్రిపూట ఊరేగింపులు జరిపారు. జాతీయ అసమ్మతి వ)ిదర్శన జరిగింది దేశం అంతటా.

పురుషులలో దుష్టులు చెప్పేది ఏమంటే మానభంగం “సామాన్య విషయుం” అని. అది వారి దృష్టిలో అసాధారణ విషయం కాదట. వట్టుబడే వరకూ నిందితుడు అందరిలాగానే ఉంటాడు. అన్ని వర్గాలలోన్నూ వివాహి తులలోనూ ఉంటారు. నిందిశులు సాధారణ మానసిక పరీక్షల్లో మామూ లుగా ఉన్నట్లు కన్పడతారు.

స్రీలు ఈ విషయం తీ్మీవమయినదిగా భావిస్తున్నారు, “మానభంగం” తమాషా అని భావించే పురుషులు ఇంకా చాలమంది ఉన్నారు. ఆందోళన జరిగినప్పుడు పెద్దమనుష్యులుగా నటించే పురుషులు రంగం మీదికి వస్తారు. ఆలోచిస్తామంటారు, కాలహరణకు పూనుకుంటారు. ఇలా పురుషులు రెండు విధాలుగా కృషిచేస్తున్నారు నిందితులకు సరిఅయిన శిక్షవడకుండాం వివిధ దేశాలలో శిక్షల పద్ధతులు =

నార్వే, స్వీడను, ఫిస్‌లెండు అలో ఈ నేరానికి శిక్ష ఎక్కువగా ఉంటున్నది హాలెండులో శిక్ష చాల తక్కువగా ఉంటుంది. అచ్చట వీలయినింతవరకు జైలుశిక్ష ఉండదు, ఫా్రిన్చులో శిక్ష ఫ్‌ నుండి 10

ల్జిై మహి అభ్యుదయ సంవత్సరాలు. నేరానికి గురిఅయిన వారు బాలికలయినా, ముద్దాయిలు ఆయుధాలు ధరించి ఉన్నా శిక్ష పెరుగుతుంది. స్ర్రీలఅపరంగా ఆలోచిస్తే అమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రాలూ, పశ్చివు జర్మనీ, స్విడనుకన్న బిటను వెనుకబడి ఉన్నది. శిక్ష విషయంలో బ్రిటీషు (నధాని సుం్యతి థాచర్‌ గట్టిగా మాట్లాడినా త్వరపడి శాసనం మార్చబోమని బటీషమ (వ్రభుత్వం ప్రకటించింది. ఆందోళనను మాతం గమనించిందటః

కోర్టులో విచారణ విధానం :-

న్యాయమూర్తి కోరితే తప్ప ఫీర్యాది తన లైంగిక జీవితానికి సంబంధించిన వివరాలు తెలువనక్కరలేదని బ్రిటీషు దేశారగళాఖ పోలీసులకు ఉత్తరువులు పంపుతుందని ఒక వ్బార్ప ప్రకటన జరిగింది భారతదేశంలో ఫిర్యాది ల్లైంగిక జీవితాన్ని గురించి ముద్దాయి ప్రశ్నలు వేయవచ్చు-* ఆమె వ్యభిచారిణి అదే అంకాన్ని వెలికి తీ మువచ్చు. వ్యభిచారిణి అయితే ఆమెపై ఎవరైనా అత్యాచారం చెయ్యవచ్చనే అభిపాాయం దాని వెనుక ఛాగిటంది. అంటే వ్యభిచారిణి ఆందరి అస్థి అన్నమాట. ఇది స్త్రీలను అవమా నించే ఆలోచనా ధోరణి, మన దేశంలో శాసనం ఈ విషయంగా సవరణ కావలసిఉంది.

“బ్రచ్చంగా ఫీర్యాది సౌక్ష్యంపైై ఆధారపడీ ముద్దాయికీ శీక్ష వేయ వచ్చా” అనే పిశ్న మామూలుగా ఊదయిస్తుంది వేయువచ్చనీ మన దేశంలో కోర్టు తీర్పులు వచ్చాయి. కాగా 1885 జూలై. వరకు ఇజాయిల్‌ శాసనం వికారం ఫిర్యాది సాక్ష్యాన్ని బలపరిచే ఇతరుల సాక్ష్యం ఉండాలి. ఇపుడు శాసనాన్ని సవరించారు. తతృలితంగా ఒక్క ఫిర్మాది సాక్ష్యాన్ని బట్టే-నమ్మితే- ముడ్డాయిని నేరస్థుడుగా వరిగజించి శిక్ష పేయవచ్చు.

మధుర అనే అమ్మాయిశేసులో బొంబాయి హైకోర్టు జక తీర్చు ఇచ్చింద్కి దానిని థఖాయపర్చింది సుప్రీంకోర్టు. ఆ అమ్మాయి సమ్మతి స్ప ఆమె పొందును పోలీసులు అనుభవించారని కోర్టులు రాశాయి, “జ్రచై సమ్మథించలేదు, ఆమెను భయ పెట్టిన సందర్భంలో, బెదరింపులవల్ల ఆమె మనన్సు చీకాక అయిన పరిస్తితుల్లో ఆమె వ్యతిరేకించి పెనుగులాడ

మావభంగాలు రిం లేకపోయింది “అందువల్ల ఆమె వంటిపై గాని, అత్యాచారం చేసిన పోలీసు శరిరంపై గాని గాయాలు లేవు అంత మాత్రాన ఆమె సమ్మతి పైననే ఆ అకార్యం జరిగించనడం హాస్యాస్పదం” అని మహిళో ద్యమ కార్యకర్తలు వాదించారు. సథలు జరిపారు, ఊరేగింపులు లేవదీశారు. అసమ్మతి పద రృనిలు చేశారు, ఆందోళన ఉధృతంగా సాగింది, సుప్రింకోర్టు తీర్పును పునరాలోచన చేయమని ఫిటీషను దాఖలు చేశారు శాసనాన్ని సవరి స్తామని కేంద) విభుత్వ న్యాయశాఖ ముందుకు వచ్చింది. బిల్లు తయారుచేసింది ఆందోళని సద్దుమణిగింది. అంకే, ప్రభుత్వం నిశ్చితంగా మళ్ళీ మామూలు వర్ధతిలో నిద్రపోయింది ఇది మన దేశంలో జరిగిన వ్యవహారం, వివాహ బంధంలో మానభంగం :-

అమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రాలలో 8 రాష్ట్రాలలో కల్రాో చ్రాల విడ్డూరంగా ఉంది. భర్త భార్యను మానభంగం చేస్తే కేసు లేదు ఈ శాననాల వెనుక ఆధారంగా ఉన్న న్యాయసూతాన్ని 1౯౧వ శతాబ్దంలో ప్రధాన న్యాయమూర్తి మాచ్యు హెల్‌ *పివచనంి చేశాడు. *త్రను లా వికారం వివాహమాడిన భార్యను మానభంగం చేశాడని భర్తప్వై నేరం మోపడానికి వీలులేదు. ఈ విషయంగా, ఒవ్పందం వల్న నూ, పరస్పర సమ్మతితోను భార్య తనను భర్తకు సమర్చించుకున్నది. ఆ ఒప్పందాన్ని ఆమె రద్దుసరుచుకోటానికి వీలులేదు” ఇది ఆ న్యాయం స్మూకం, దీనిని కోర్టులు మరల 18వ శతాబ్దంలో ధృవపరిచాయి.

(బిటనులో శాసనాన్ని సవరించమని 1880 లో “క్రిమినలు లా రివిజను కమిటి వారు ప్రతిపొదించారు భర్త భార్యను బలవంతంగా అనుభవిస్తే ఆది నేరంగా వరిగణింవబడాలని ఆ సిఫారసు సొరాంశం. దానిని మహిళా సంఘాలు బలవరిచాయి. కాని శారిరక హింస లేకపోయినా నేరంగా పరిగణించాలని బిస్టలు నగరంలోని ఒక మహిళా సంఘం విజ్ఞప్తి పత౦90 సమర్చించింది. “వివాహం కాకుండా పురుమనితో దాంవత్య జీవితం గడుపుతున్న స్త్రీకి ఈ నాటి శాననం వికారం రక్షణ ఉంది ఆమె సమ్మతి లేకుండా బలవంతంగా ఆమెను ఎవరూ వొందరాదు., కాని ఆ రక్షణ భార్యకు లేదు, కోర్టు ఉత్తరువు లేకుండా భర్తకు దూరంగా

ఏ0 మహిళా ఆభ్యుదియము విడిగా ఉంటున్న భార్యకు రక్షణ లేదు, ఇది శోచనీయం. అని వారు నాదించాలు. రేప్‌" కేసులలో న్యాయం ౫

ఈ వీషయమై బిటనులోని *గార్జియను” దడిఎపతిక తే £8-1.1962 న చేసిన వ్యాభ్యానర్‌ గమనార్హం, “అనేక మానథభంగపు శిసుల్లో గాయాలు ఉంటాయి ఘాతలు ఉంటాయి. పాటికి శిక్షగా జీవిత కాలపు ఖైదు కూడా పేర్కొన్నారు. అయినా మానివంగం కేసులో దృష్టి మళ్ళించి చాల ఉద్వేగపూరిత వాతావరణాన్ని సృష్టిస్తున్నారు. పౌం0సిక్యూషన్‌ వారు తదీతర విషయాలపై ఎందుకు నొక్కుపెట్టరు? స్రీ ఆంగీకరించా లేదా అని కోర్టువారు కేల్చాలట. కాని మామూలు ఘాళతకేసులో “నీవు ఇష్టపడి దేబ్బలు తీన్నావా?ొ అని తడగరేం? వీధిలో క్రిందికి తోంయబడిన మనీషికి *ల సహాయం చేస్తున్నది. కాని మానభంగానికి గురిఅయిన ప్రీకీ న్యాయం జరగడం ఎంతో కష్టం? ఎందువల్ల? ఈ పత్రిక లేవ నెట్తిన విశ్నలు మౌలికమయినవి, సందర్భోచితమయినవి. అంతే కాదు అపీ ఆలోచనా ప్రేరకొలుం తత్మరక్షణోపాయాలు ౫

ఫ్రీలోకం వాదనలతో సరిపెట్టుకో దలచుకోలేదు. ఆత్మరక్షణోపా యాలను అన్వేషించింది. (బిబనులో జాకీ హడ్చును అనే ఆవె *బిడీష్పు ప్తీల ఆత్మరక్షణ సంఘరిను స్టాపించింవిం పోలీశలదాకా పొఖండా దుర్మార్గ పురుషుల దాడి నుండీ ఎలా ధక్షించుకోవాలో ఆమె నేర్పుతుంది బర్మింగ్‌ వరి, ఓిిప్టల్‌ మొదలైన 25 సగరాలలో అనుబంధ క్షబ్బు

క్ష

లున్నాయి ఆ సంఘానికి, “మామూలుగా ఆ వరిస్టి తీలో ప్రీ నిశ్శెష్తు రాలవుతుంది. అలా కాకుండా దాడి చేసే పురుషునిపై ఆమే మొదట వెబ్బతీయాలి. అతడు తేరుకునేలోగా ఆమె పొరపోవాలీ ఇదంతా క్తి తుపాకీ చేతనున్న దుర్మార్గుని పక్షంలో వర్తించదు. కాని వక్కువ మంది ఆయుధాలతోరారు.. దాడికి గురి అయ్యే స్త్రీలను తెలిసినవారే ఉ దుర్మార్గానికి పూనుకుంటోరు సాధారణంగా.” ఇదీ ఆమె సలహా ఆమె

మానభంగాలు వ శిక్షణ కాలపరిమితి 12 గంటలు మాతిమే- ఇలాంటి శిక్షణ ఆ సందర్భఠలో ఉపకరించినాా ఉవకరించపోయినా. స్త్రీకి వైతిక ధృతిని ఇస్తుంది* ధై ర్యసాహసాలున్న స్త్రీ ఆ వరిస్పితికి అనుగుణంగా సంచరించి మువ్చు తప్పించుకోగలదు ఈ వరిస్తితుల్లో ఏం చేయాలో మహాత్మాగాంధి సలహి ఇచ్చారు నాకీలోకానిక్కి వారు ఎల్ల ప్వుడూ విషగుళికలను కొ ౦ చునిముడి వేసుకోవాఅట మాని సంరక్షణానికి మరో ఉపాయం తేకకోతే వాటిని మి.గ తమ వరువు కాపొడుకోవాలట స్త్రీలు, మహాత్మాగాంధి సలహా కన్నా జాకీ హడ్చను సూచన మెరుగై నది; ఆచరణ యోగ్యమయింది. వమానభంగాల కేసులు : వహిళో ద్యవు కౌర్యక్రర్ధలు ?

“రిప్‌ కేనులు మహిశోద్యవు కార్యకర్తల దృష్టిని ఆకర్షించటానికి కారజణాలనేకం స్ర్రీలప్పై శారీరకహింస్త మానసిక దొర్టన్యిం, న్యూనతగా చూడటంయ వ్యక్తులుగా జీవించడానికి రక్షణ భదత లేమి, తతృలభితంగా పురుష దురహంకార సమాజం వారిని వంటఇంటిలీనికి నేట్టివేసే ప్రయత్నాలు ఇవన్నీ స్త్రీ _నపంచాన్ని కలవర పరుస్తున్నాయి. వారి ఆ్యగవహావేశాలను (వముఖ రచయితిం సూసాన్‌ (బౌస్‌ మిల్లరు “ఇషిం2ష5[ 66 ౪111 = ౧13౧ 00౧100 & గింం9” అనే గ్రంధంలో చి(తింవారు, “థై ంగిక తృప్తి కోసం మానిభంగాలు చేయటం అేదు పురుషులు. ప్రీలను బెదిరించి లొంగడిసుకోనటానికి పధికం (ప్రకారం చేసే అమానుషమయిన స్త్రీ వ్యతిరేక దృక్పధంతో సాగించే దుర్మార్గం అది” సూసాన్‌ యొక్క సూక్రీకరణం ఇది. భూస్వామ్యు వ్యతిరేక పెట్టుబడిదారీ వ్యతిరేక పోరాటాల్లో అగ) గాములుగా ఉండే. స్త్రీలపై అత్యాచారాలు ఇందుకే జరుగుతున్నాయి, వ్యవసాయ కార్మి కోద్యమంలోని స్తీ కార్యకర్హలు ముఖ్యంగా ఈ దాడులకు గురి అవుతున్నారు,

మరో వ్యాఖ్య ఇలా సాగింది. “*మానభింగానికి గురిఅయిన స్రీ కాలినడకన దేశాటనం చేసున్నందున ఆమె నేరాన్ని వరోక్షంగా (వోత్సహించిందని అభిపొయవడి ఒక ,బైటిషు న్యాయమూర్తి నేరం అంగీకరించిన నిందితునికి జరిమానా మాత౦ం వేసి వదళి పెట్టాడు అంటే సౌది అరేబియాలోవలె స్త్రీలు ముసుగుతో తిరగాలాః లేక ఇంట్లో

వై మహిళా అభ్యుదయము మూలపడి ఉండాలా? లేక ఇశరులతో ఏ విధంగాను కలవకుండా వేరుగో ఉండాలా? ఈ ప్రశ్నలు ఉర్భవిస్తున్నాయి. బిటీసుకోర్టులు నిందితుల పట్ల చాల ఉదారంగా (పవర్తిస్తున్నాయి. దాంతో మానభంగాల సంఖ్య విపరీతంగా అంటుజాడ్యంలా పెరిగి పోతున్నది ఎప్పటికప్పుడు శాన నాలను మార్చడానికి కమిటీలు వేయడం, నివేదికలను సమర్పించడరి మామూలు అయింది. కమిటీల నిండా పురుషులు, జాగుచేస్తారువారు.; పురుష న్యాయమూర్తులు నిందితులను వదలి వేస్తారు. నిందితులకో! తెలుసు పురుష పుంగవులు అన్నిచోట్ల తమరిని ఆదుకు టారని అంది వృళ్లినే వారు యధేచ్చగా ప్రవర్తిస్తున్నారు నదురూ బెదురూ లేకుండొ.

దీనిని ఆపటానికి ఒకటే మార్గం, అది అందరికి తెలుసు నిందడితునికి మర్మావయవ విచ్ళేదం శిక్ష వేస్తే ఈ నేరాలు ఆగిపోతాయి” ల శిక్ష విషయంలో భేదాభిపా్రాాయాలుండవచ్చును, పైగా నిందితుడు వివాహితుడా అవివాహితుడా అనే దానినిబట్టి కూడా ఇలాంటి శిక్షయొక్క్మ బౌచిత్యం ఆధారపడుతుంది. వివాహితుడికి ఇలాంటి శిక్ష వేస్తే ఆశిక్ష అతని భార్యకు. వేసినట్లు కాదా? ఈ ప్రశ్నలను పిస్తుతానికి వదిలివే స్వే వ్యాఖ్యలోని తతిమ్మా ఆలోచనా ధోరణి చాలా సబబుగా ఉంది, అప్శత్ట హతమైన ఖాొవాలు అవి, ఆమాదయో గ్యాలు సర్వతా9,

మహిళా వివంచమూూ సహృదయులూ స్వేచ్చా కాముకుల్వు ఆయిన పురుషులూ ఈ మానభంగాల వెనుక దాగిజన్న _ దురహంక్రా, మనస్తత్వాన్ని, దౌర్జన్య విధానాన్ని, హింసా పద్ధతినీ సర్వవిధాల ఏదుర్కోడానికి కృషిచేయటం అవళ్య కృర్తవ్యం,

అాశాళనమ్రతకర్తో ప ్రకొనాంయనలాలాా

అనీల సాహి త్యం యం

ఇటీవల మనదేశంలో కూడ అశ్లీల సాహిత్యం వివపతీతంగా విచురిత మవుకున్నిది, సెక్సుకు సంబంధించిన విద్యను పారశాలల్లో, కళాశాలల్లో బోధించనపుడు, ఆ సమాచారం విద్యార్థులకు దొరకనెపుడుు యువతకు అందుబాటులో లేనపుడు వక్రీకరించబడిని సెక్సు సమాచారాన్ని అందించే అశ్లీల సాహిత్యం ఉద్భవిసుంది డిమాండు ఉన్నళఛోట సరుకు తయారు అవుతుంది. అది వ్యాపార సూతం. అదే ఈ రంగంలో జరుగుతున్నదిం రైళ్ళలో బస్సు స్రేషనులలోో, ష్లాటుఫారాలమీద, చిన్న చిన్ని బంకులలో ఈ రకం సాహిత్యం వాగా అమ్ముతున్నారు ఏ; ఎంత ధరఅయినా పెట్టీ యువతీయువకులు కొంటున్నారు ఇది చిన్న వ్యాపారంగా ఉంది భారత దేశంలో, కాగా ఖారీ పర్యిశమకు కావలసిన హంగు లులేవు, అమెశికా, (బిటను ఫార్గిన్సులలో లాగ *సెక్సుషావులు లేవు భారత దేశంలో. బ్లూ ఫిలింల (వదర్శనలు లేవు బహిరంగంగా, పై చెప్పిన దేశాలలో డాలరో లేక అరపొనో చెల్లించిన వారికి 8 నిమిషాలు స్త్రీ పురుష సంభోగ దృశ్యాన్ని ఆ దుకాణంలో విడిగా జక అరలో కూర్చొని చూచే అవకాశం ఉన్నది ఆ ఆరలో ఇద్దరు కూర్చోటానికి అసనాలు ఉంటాయి, అలా చూచేవారిని పోలీసులు అరెస్టు చేయరు చేయటానికి “లా అంగికరించదు.

అమెరికాలో అశ్లీల సాహిత్యం ఈనాడు వివరీతంగా. పెరిగి పోయింది. వారి రాజ్యాంగంలో పత్రికాస్వేచ్చను స్పష్టంగా (ప్రత్యేక వివరణలతో పేర్కొన్నారు. దానిని ఆసరాగా తీసుకొని అశ్లీల సొహిత్యాన్ని వెదజల్లుతున్నారు. వ్యాపొరస్తులు, వారు ఈమ లాభాలకోసం యువతరానికి శవ్వుడు విలువలను అందిస్తున్నారు తాము మాత$9౨ కోట్ల డాలర్ల లాభాలను గడిస్తున్నారు. పొరపాటు సెక్సు పిమా ణాలను నిథ్ధిశించి యువతలో ఆలజడిని పెంచుతున్నారు. అళ్లీ ఆ సాహిత్య ఎరిశంమ ఆనుపొనులను గురించి మార్ధాలాంగిలిను “అశ్లీల సాహిత్యం యొక్క ఆర్థికాంశాలు అనే గంధం వ్రాసింది అ గ్రంధంలో ఊఉటం కించబడిన కొన్ని భావాలను ఇక్కడ పొందుపరచటం జళుగుతున్నదిం

“నాలుగు డొలర్హ టిక్కెట్టుతో అనేక మానభంగాలను తెరపై చూడ గల అవకాశం ఈనాడు అమెరికా ప్రేక్షకుడికి లభిస్తోంది. స్ర్రేీలపై ద్వేషం

వశ అశ్లీల నాహిత్యం కక్కే ఫిలింలకు తోడుగా అశ్లీల చిత్రాలకు, మామూలు చిత్రాలకు ఉన్న తేడా నశించి పోతుంది

చ్మ్యితాలు మూడు రకాలుగా ప్పెంబాయి మామూలివి కొన్ని కొద్దిగా. అశ్సీలత వున్నవి మరికొన్ని పూర్తిగా అశ్లీల చిత్రాలు తతిమ్మావి, మామూలు చ్యితాలలో స్త్రీని లొంగిపోయే వ్యక్షిగా, అణగి మణగి ఉండే వ్యక్తిగా చిత్రిసారు కొద్దిపొటి అశ్లీఐ చిృితాలు లైంగిక సంబంధంగా తప్పుడు ,వబోధాన్ని చేస్తాయి. పురుషుడు ఆదిపత్యం వహించేవాడని, ప్రీ విధేయతగా లైంగిక విషయాలలో అతనికి అనుకూలంగా నడుచు కోవాలని సూచిస్తాయి. కాని పూర్తిగా అశ్లీల చితాామ్మి. ప్పస్తకాలు భవీ స్యత్తులో మహిళా మానచోరులక, స్త్రీలపై అత్యాచారాలకు గడంగ దలచినే వారికి బోధనా గంధాలుగా ఉపకరిస్తున్నాయి. చాలావరకు అళ్లీల చిత్రాలు వర్ణ వివచక్షతో నిండి వుంటాయి. నల్లవారిని, వారి స్త్రీలను దూషిస్తూ, నిందిస్తూ వారిని అత్యాచారాలకు పాతులుగా చేయడం సబబన్నట్లు సందేశమిస్తాయి ఆ అశ్లీల చ్వికాలు. సెక్సు మలినమన్ని దుష్టమని; నిషిద్ధమని ప్రచారం చేస్తారు మని సంఘంలో నీతిని నిశ్దిశించై పెద్దలు వారు సంఘంలో మెజారిటి అని చెప్పుకుంటారు. అది నిజం కాదు ఏద్టైనా వారి బోధలు అశీల సాహిత్యానికి పునాదులు వేస్తున్నాయి, "సెక్సు మలినమయి!ది కనుక స్ర్రీలతో పొత్తు అక్కర లేదని క్త తప్పుడు అవగాహనిను పెంపొందించటం జరుగుతున్నది. తద్వారా ళ్ట ద్వేషం. పుట్తుంది... “సెక్సు మలినం కనుక స్త్రీ పై ఎలాంటి 'గార్హన్లో ఈ రెండు వైైఖరులూ స్త్రీ విమాచనకు పతిఒంధకాలే, "

అశ్లీల సాహిత్యం కొంతవరకు తని డిమాండును తను పెంచ కుంటున్నది. యువజనానికి లైంగిక ప్రబోధంచేసే బాధ్యత అది తన్సు పుచ్చుకొని = నిజానికి అది ఆందించేది లైంగిక అవిద్య-ఏది సెక్సును (పకోపింవచేస్తుందో, దేనిని సెక్సుపరంగా శేంష్టమనాలో నిర్ణయించ పూనుకుంటున్నది. అల్జెల సాహిత్య ఉచ్చక్సి వ్యికయాలు అమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రాలలో భారి పరిశ్శిముగా తయారయింది.

అశ్షీల నాదాళ్యాత * వే

స్రీ విమోచనవల్మ తమకేదో ముప్పు కలుగుతుందని చాల మంది పురుషులు భయపడు కున్నారు తమ పురుషత్వానికి వ్రమాదం వాటి ల్ల గలదని తల్లడిల్లి పోతున్నారు. వీరందరినీ అశ్లీ ల సాహిత్యపు మార్కె ట్టులో వినియోగదారులుగా తయారు చేస్తున్నది అళ్లీ ల సాహిత్య పర్మిశమం ఇటీవల స్త్రీలపై అత్యాచారాలు పచ్చిగా సాగుతున్నాయి, దీనికి కారణం పైని చెప్పిన పురుషుల మనస్తృత్వమే. ఆందుకనే అవి ఎక్కువగా విమోచన పొందిన స్త్రీలపై జరుగుతున్నాయి, స్త్రీలపై పెత్తనం చెయ్యాలని, వారిని లొంగదీయాలనే కాంక్ష వారిని అవమానింవ చేస్తున్నది. స్రీ శక్తిని చూస్తే భయం, స్త్రీలను అదుపు చేయాలనే ఆకాంక్ష, వారివై కక్ష సాధిం చాలనే కోరిక ఈ మూడూ అత్యాచారాలకు ప్రేరకాలు,

ఈ వరిశ్శమలో పనిచేసే స్త్రీలు ఇది పోషించే. దౌర్జన్యానికీ బలి అయ్యే స్త్రీలు, ఇది బలపర్చే పురుషాధివత్య సమాజంలో బ్వితకవలసిన స్రీలూ వీరందరిని ఈ పరిశిమ దుష్టంగా అణచి వేస్తున్నది. ఈ పరిశ౦మ విక9యించే భావాలను గురించి స్త్రీ విమోచనకారులు దూరదృష్టితో, సునిశిత దృక్కులతో గమనిస్తున్నారు. స్రీలకు వ్యతిరేకంగా ఆ వరి్యశమ వనిచేస్తున్నదనేది నగ్న సత్యం మానభంగాలకు గురి అయినవారిని ఆదుకునే కేంద్రాలకు, హింసకు గురిఅయిన స్రీలకు ఆశియమిచ్చే కేందాలకు, వై ద్యసలహా కేంచాలకు, సామాజిక సేవా సంస్థలకు రిగన్‌ పభుత్వం ధన సహాయాన్ని చాల ఎక్కువ మోతాదులో తగ్గించి వేసింది. అదే సమయంలో స్త్రీలపై హింస దౌర్జన్యం పెరుగుతున్నాయి.

• ఇంట్లో వీధిల్పో ఉద్యోగ విదేశాలలో స్త్రీలు అలాంటి (వమాదాలకు గురి అవుతున్నారు. స్త్రీ జీవితంలో మానభంగం చేయబడటానికి అవకాశం మూడింట ఒకటికాగాా భర్తచేతనో (పియునిచేతనో చెవ్పుదెబ్బలు తినే పరి_స్టెతి నాల్గింట ఒకటిగా తయారయింది. ఊద్యోగ (ప్రదేశంలో 100కి 80 మంది స్త్రీలు ఏదోరకమయిన లై ౦గిక వేధింపుకు, చీకాకు లోనగు తున్నారు. ఆమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రాలలో సంవత్సరానికి కనీసం ఒక లక్షమంది బాలికలు ఇళ్ళల్లో తమ దగ్గర బంధథువులచేత బలాత్కరింన బడుకున్నారు; ఏదో రకమయిన లై ౦గిక ఇబ్బందులకు లోనవుతున్నారు. ఇలా స్త్రీలను లైంగిక హింస చుట్టు ముట్టింది సర్వే సర్వత్రా, ఈ సందర్భంలో

ఏ6 మహిళా అభ్యుదియిము అశ్లీల సాహిత్య వ్యాపారస్తులు పురుషులలో యుద్ధ మనస్తత్వాన్ని పెంపొందిస్తున్నారు. స్త్రీలపై మానభంగాలు దౌర్జన్యాల సంస్కృతి నుండి లాభించటం, స్త్రీల శరీరాలపై, బాలికలపై ఆత్యాచారాఖను సమర్జిం చటం, ఇవి ఆ పరిశుమచేసే నీచకార్యాలు స్త్రీలు ఈ పరిశ్శమతో ఢీకొన వలసిన తరుణం ఆసన్నమయింది.”

ఇదంతా అమెరికాను గురించి రాసిన విషయం అశ్లీల సాహిత్యం అమెరికాలో తయారు అయినంత భారీఎత్తున లేదు మనదేశంలో. శచ్చిగా ఊన్న సొహిత్యం రహస్యంగా పంపిణీ అవుతున్నది పూత మెరుగులతో నిండి ఉండేది మన సినిమాలలో (వ్రత్యక్షమవుతున్నది. స్తీ ద్వేషాన్ని పెంచుతున్నది, _ స్త్రీని వస్తువుగా చిత్రించి, ఇష్టంవచ్చినట్లు వాడుకో మన్నట్లు పో9త్సహిస్తున్నది యువకులను, ఏదయినా మౌభికమయిన భావాల విషయంలో అమెరికాలోని పరిస్పితికీ భారతడేశ _స్పితిగతులకూ తేడా లేదు.

స్త్రీ విమోచనోద్యమానికి అశ్లీల సాహిత్య పరిశ్రమ బలమయిన శతువు, కాగా, దీనిని ఎలా ఎదుర్కోవాలనే విషయంలో, ఏది అశ్లీలం, ఏది అసభ్యత అనే అంశంప్తై అభిప్రాయ భేదాలు ఉన్నాయి; ఉంచాయి కూడాను. విజొస్వామ్యు సమాజం ఈ సమస్యను ఒక రకంగా పరిష్కరించ పూనుకుంటే నియంతృత్వాన్ని కాంక్షించివారు మరోరకంగా ఆలోచిస్తైర్సు కేశా ఆ విషయంలోనే. ఒకటి మాతం సత్యం. స్వేచ్చ; సమాసత్వం నాభాాతృత్వం లాంటి విలువలపై ఏమాత90 గౌరవంకల వ్యక్తే అయినా స్రీ విమోచనోద్యంపై ఈ అళ్లీ ల సాహిత్యం-ప్రత్యక్షంగాను సరోక్షంగాన్సు చిసే దాడిని తిప్పికొట్టడానికి ఉద్యమించాలి. దీనిని కనీస కర్తవ్యంగా భావించక తప్పదు

లా సనాయ్యి

వ్యభిచారం చట్ట సమ్మతం చేయాలా?

వ్యభిచారాన్ని చట్టసమ్మతం చేయాలని కొందరు _(నముఖులు దిన వ్యతికలలో సంపొదకునికి లేఖలు రాస్తున్నారు. అలాంటి లేఖలు బొంబాయి. ఢిల్లీ నగరాలలో _వ్రకటితమయాయి. వారివాదనను బలపర్చు కోటానికి వారు అనేక కారణాలను ఉటంకించారు. వ్యభిచార వ్యాపార నిర్మూలనిశాసనం చాల లోపభూయిష్టమని, ఎంతకట్టు దిట్టమైన శాసన మయినా సామాజిక రంగంలో అమలు పర్చటం చాల కష్టసాధ్యమేగాక, ఇంచుమించుగా అసాధ్యమని, ఈ శాసనం" అవమలుతీరులో లోపాలువల్ల పోలీసుశాఖ అవినీతికరమయి తద్వారాదేశసామాజిక జీవితమే కలుషిత వవుశున్నదని, వాస్తవంగో నేరాలు చేసేవారు విశ్చంఖలంగా తిరుగు తున్నాంనిి సుఖవ్యాధులు సోకడం ఎక్క్మువయిందని, సంసొారులుకూడా సానులుగా తయారు అవుతున్నారని పేర్కొనటం జరుగుతున్నది ఈ కారణాలన్నింటిని అందరూ చెప్పటం లేదు. ఒకవర్గం ఒక కారణాన్ని సూచిస్తే మరొకవర్గం వేరొక కారణాన్ని ఉదధ్దాటిసున్నారు. “" ఇంతకూ వారు కోరేదేమంటే వ్యభిచార వృత్తిని చట్ట సమ్మతంచేసి దానిపై ఆదుపు మాత99 (పభుత్వం కలిగి ఉండాలట అంటే పడుపు గృహాల నిర్వహణకు లై సెన్సులిన్వటం నిర్జీతమయిని గడువులలో _ వేశ్యల ఆరోగ్య పరీక్షలు, ఆ గృహాలు విద్యాలయాలకు ఏంత దూరంలో ఉండాలో నిర్ణయించడం లాంటి వనులు (వభుత్వం చేపట్టాలట, వేశ్యలకు సుఖరోగాల విషయమై వైద్యం చేయించాలట ఇంచుమించుగా చెప్పిన అభ్మిపాయాలతోనే ఫిలిప్రైను దేశపు పార్ల మెంటులో ఎస్‌రిక్‌ మెడినా అనే పార్ల మంటు సభ్యుడు వయివేటు బిల్లును వతిపాదించాడు.. దాని మీద ఆ దేశపు స్త్రీలు ఆందోళనకు దిగారు ఏ ఈ బిల్లును ఆ మహిళలు వ్యతిరేకించారు. బిల్లును ఎదుర్కొనిటానికి వారు ఈ క్రింది కారణాలను చూపించారు. బిల్లు వ్యభిచారాన్ని పెంపొందిస్తుంది. దేశ సామాజిక ఆర్థిక నమస్యలను మరీక్లిష్టం చేస్తుంది. జీవితపు పవిత్రతను, వ్యక్షిహోదాను పెంచే వృత్తులనే (ప్రజలు, అందులో ముఖ్యంగా స్త్రీలు, చేవట్టొలిం సామాజిక ఆర్థికాభివృద్ధిని పెంపొందించడం స్త్రీల కర్తవ్యం, విదేశీ మారక దవ్యాన్ని ఆర్జించటం, లాభం సంపాదించడం మంచిదికావచ్చునేమో కాని ఆ పనులను

38 మహణంఅభ్యుదియము మనుష్య శరీరాలతో వ్యాపారం ద్వారా సాధించరాదు. వ్యభిచాంం ఆర్థిక కారణాలవల్ల వచ్చింది కనక స్త్రీలు గొరవ్యప్రదమైన, లాభసాటియైని వృత్తులు చేపట్టటానికి అవకొళాన్ని పార్ల మెంటు ఇవ్వాలి వారు ఇంకా కొన్ని సూచనలు చేశారు. ఫిలిప్పైను స్త్రీలను వివాహమాడబానికిగాని, ఇతర వృత్తులకుగాని ఆహ్వానించే (ప్రకటనలు -- స్థానికమూ విదేశాలవి ఉండరాదని కోరారు. అదేశళ స్త్రీలను ఆవినీతికరమయిన, చట్ట వ్యకి రిక మయిన, అభ్యంతరకరమయిన వ్యాపార పద్ధతులకు లోనియ్యేవారినిగా విలోభపరుస్తూ పిచారంచేసేవారిని బాగా శిక్షించాలి -.... ఫిలిప్పైను దేశపు పియివేటు బిల్లుబ మంచి (పచారం అబించింది. వతి9కలు బాగా [పచురించాయీవార్హను దానితో అమెరికా, ఇండోనీషియా, జపాను, ఫిలిప్పైను దేశాల స్రీలు “వ్యభిచారం”పై ఆసియా ప్రీల పధమ సంపిదింపుల సమావేశం జరిపారు 108! మార్చిలో ఆ సభలో ఆనేక అంశాలు వెలికి వచ్చాయి, ధయిలాండు, ఫిలిప్రైను దేశాలనుండి, కంబోడియాశరణార్ధుల మకాంఅనుండి స్త్రీలను వ్యభిచారానికితరలిస్తున్నారు. రెండవ (వ్రపంచ యుద్ధకాలంలో జపాను సైనిఓలకు *వినోదం” కలిగించే నిమిత్తం 17000 మంది జపాను స్త్రీలు, 10,000 మంది కొరియా స్త్రీలు నియమీతుఖయ్యారు.. 1881 లో 8 వేల మంది ఫిలిప్పైను స్త్రీలు జపాన్సు జేళంలో: వ్యభిచార వృత్తిలో ఉన్నారు ఫిలిప్రైను, బజిలు, ధయిలాండ్ర కొరియా, తైవాస్‌ల నుండి స్త్రీలను విహారయాతిబకు జపొనుకుతెచ్చి శదువరి వారిని వ్యభిచార మార్కెట్టులోనికి దింపుతున్నారు. విపార యాతిలాపేళుతో “సర్వసౌకర్యాల నివాసానికి” జపాను పురుషులు ఫిలిప్పైన్సు దేశానికి వస్తున్నారు. ఈ పద్ధతులను అన్నింటిని మహాసభవారు నిరసించారు

వ్యభిచారాన్ని పురాతన వృత్తిగా పేర్కొంటారు సర్వసాధారణంగా, దేశంలో బీదరికం, అజ్ఞానం, అమాయకత్వం, మోసం ఉన్నవాళ్ళు స్త్రీ లైన్హా పురుషులయినా రుజు మార్గాన్నుండి పతనమవటం చూస్తున్నాం. శాలుజారి పొరపాటు చేయటం వేరు. ఆ పొరపాటుకుఫలితంగానోో ల్రేక్ర శిక్షగావో ఆ వతిత గాని, వతితుడు కొనీ అవినీతికరమయిన నడవడిని వృత్తిగా

వ్ధలేపరం చట్టి సమ్మతం చేయాలా ? త్రం చేపట్టటం వేరు ఈ రెంటిక్‌ శేడాను గమనించీటం అవేసరరి. వ్యభిచారాన్ని నిర్మూలించ లేకపోవచ్చు నంఘం, కాని వ్యభిచార వృత్తిని విధిగా చేపట్టవలసిన అగత్యంగాని కొనసాగించవలసిన అవసరంగాని అీకుండొ చేయగలదు సమాజం ఈ సందర్భంగా రాజకీేయవాదుల కర్తవ్యం మెండుగా ఉంటుంది, ఆ వృత్తిలో ఉన్నవారికి _ప్రత్యామ్నాన జీవితావకాశాలను కళ్ళించాలి (పభుత్వం, వారిని సమాజంలో పునర్‌ చవ్యవస్థితం చేయాలి ఇచ్చట న్వచ్చంద సేవకులు సొమాజిక శాస్త్రజ్ఞులు రంగ్యపవేశం చేయాలి, సామాజిక నీతిని శాసించే విలువలు మారాలి, సహనం, క్షమృ కౌాదార్యం లాంటి గుణాలు సమాజంలో చోటుబేనుకోవాలి: ఇది ఎంతో ,శమతోకూడిన వని; వపికగా నిర్వహించ వలసిన కార్యక9ిమం ఇది. అయినా _వనాడో ఒకనాడు, ఎచ్చటో అచ్చట ఈ కార్య్యకమాన్ని (పారంభించక తవ్చదు. సమన్యను అవగాహాన చేసుకొని దాని వరిష్కా రాన్ని అరికళ్టి శమ్మలపై వైఖరులపై మూక "ఊమ్మడిన బహుముఖంగా దాడి చెయ్యాలి విజ్ఞులు, అనాడే ఈ సమస్య వపరిష్కారమవుకుంది. అంతేకాని మాట్లువేసిన వద్ధతిలో ఇక్కడోభాగం, అక్కడోభాగం శాసనాన్ని సవరించినంత మాళోిన జనిగూడే (ప్రయోజనం లేదు. ఇది ఏ ఒక్కా దేశ సమన్యకాదు. (వపంచ సమస్య; మానవాళి సమస్య, దీని స్వభావాన్ని దిని వ్యాప్తిని, దిని ఉధృతాన్ని ఎంత త్వరగా నిశికంగా గమనించ గలిగితే అంత త్వరగా దానిని పరిష్కరించగలం అణా కప్పల శకకి రెడ న్వ్యటలానాలా. స్వకీయ స్వాతంక్యానికి మౌనసికమైన్న ఆంతీలంగికమైన వీ ఆటంక మున్నా దాన్ని తొలగించుటయే ,పతీవ్యక్తికి కర్ణవ్యం-

జతి మహిళా అభ్యుదయము ఇరాన్‌ మహిళల ఇక్కట్లు ణా మతం పేరుతో మహిళకు ఎంత దోపిడి ! ఎంత కుటి' మరెంత, దారుణమైన మోసం! మతం మహాక్రూరమైనది కనుకనే బానిసత్వాన్ని స్రీకి నీతి పేరుతో బోధించి, నమ్మిస్తోంది దుర్మార్గపు దోపిడీని పవితర్ల గాను, ఘోరమైన అత్యాచారాల్ని ఆదర్శంగాను పితిపాదించిః దిః మతం, మత ధర్మాల పేరుతో మహిళను వంట ఇంటిక్సీ పడకటింటికీ! పకిసేవకు పరిమితం చేసింది ఒకవైపు మతం, మరోవైపు సమాజం వేరొకవైపు పురుష దురహంకారం, ఇంకా పాత్మినత్యమనే ఇనుప చట్టా నతో ఆమెను నఖ శిఖ పర్యంతం కట్టిపడేశిందె ఇస్లాం మతం. మతే ప్రవక్తల ఆదేశానుసారం వ్యక్షిత్వంలేని ఆటబొమ్మగా, నాశిరకంజాతిగా నికృష్ట జీవితాన్ని గడుపుతోంది ముస్లిం ప్రీ ఇస్లాంలో స్రీ పురుషుని అప్పి క్రింద జమ అంకే కాదు ఆమె దున్నే భూమిట్క, ఆ భూమిప్తై దున్నేవాడికి సర్వాధికారాలు వున్నాయని ముస్లిం స్త్రీలకు బ్రహ్మాండమైన బెయిన్‌ వాష్‌ చెయ్యబడింది. కొరాన్‌ ఇస్లాంకు పరమద్దై వం సాంఘిక కట్టుబాట్లకు, దైవవిశ్వా సానికి ఇస్లాం మతస్తులు ఆ గ్రంధం గిచిన గీటు దాటరు. ఇస్లాం ఒక వ్యపస్టిత మతం. ఆ మత గ్రంధం ఖురాస్‌ భగవంతునిచే మహషమ్ముద్షుక్క వంవబిడిందని ముస్లింల నమ్మిక, ఆ గ౦ింధం ఆధారంతో (వాయించి షరియాచట్టం._ దానిలో ఏమ్యాతం మార్చునుచేసినా అదినేరవ్సన్స ముస్లింల విశ్వాసం. ఖురాన్‌లో స్త్రీ జన్మించినదాది ఆమె జీవిత ప ర్యతం ఎలొనడుచుకోవాలో నీచాతి నీచంగా స్పష్టీకరించింది. వివాహంలో, క్‌ విడాకులలో, వారసత్వంలో, అస్థిహటి్కి 3 దత్శతలలో ప్తేని నెల్లిలా నిలిపి పారేశింది ఇక సాంఘిక, ఆర్థిక, రాజకీయపర౦గా ప్రీకినిన్దేశించిన విధులన్ను జాధ్యలను ఖురాన్‌నుండి తెలిసికొందామా ! “మ్లుస్లి౦లు తమ బానిస స్త్రీలను చెరచుట నేరంకాదు. బానిన స్త్రీలను అమ్మినా తప్పులేదు.” ((ఖురా 88.2%) “స్త్రీలకోసం తమ, సంపద ఖర్చు

ఇగాన్‌ మూళాల ఇకా టే చేస్తున్నారు కనుక వారు పురుషులకు విధేయత చూపాలి. అవిధేయుల్ని కొట్టు; దూరంగా చెట్టు, వడకమీద ఎడంగావుంచు.” ఇది ఖురాన్‌ ఆజ్ఞ,

“పరధాతో ఒళ్ళు, ముఖం కప్పుకోవాలి, నికా (వకారం పురుషుడు నలుగురు భార్యలనేకాక్క ఉంపుడు గత్మై లెందరివై నా కల్గివుండవచ్చు ౫భ్హ్బ వ్యభిచరిస్తే రాళ్ళతో కొట్టి చంపాలి భార్య అయికే నడుంవరకు పాతి పెట్టి రాళ్ళతో కొట్టి చంపాలి, “ఇక కూతురు పుడితే అది దుర్వోర్నట. ఆ అవమానాన్ని భరిస్తూ కూతుర్ని ఉంచుకోవాలా, లేక మట్టిలో పాతి పెట్టాలా” (57-60) (ఆయత్‌ “ఆదిలో అల్లా ఏడంను పుట్టించి అతని నుండి ఏవాను స్తేని పుట్టించాడంటుంది”. ఖురాన్‌, మానవ (శేయస్స్నుకు వీ మతం పుట్టిందో ఆ మతమే స్త్రీకి మోరామవారం. చేసిందా

ఇస్లాం మతంలో ఆది నుండి మతమూ రాజకీయాలూ ముడిపడి వున్నాయి. “నాకు విధేయులుగా వుండేవారు దేవునికి నమ్మినబంట్లు" అనేవాడు మహమ్మద్‌. అలాంటి రాజ్యాధికారాన్ని మించిన దైవత్వాన్ని ఆపాదించుకొన్ని చండళాసనుడు ఖొౌమేని. దేళ (గతికి మూఅమైన స్రీనాభ్యుదయానికి వారధి ఖౌమేని. అపరమనువులాంటి ఖోమెని ప్రీ ద్వేషి మతదురహంకారంతో మారణహోమంచేస్తున్న మనిఘనుడు

ఇరాన్‌లో ఇటీవల స్త్రీలపై జరుగుతున్న ఘాతుకాలు మానవత్వాన్నే వమ్ముచేస్తున్నాయి. ఇరాన్‌ స్త్రీలకు వుత గురువు ఖోమేనీ శాశించిన నిబంధనలు చాలా హృదయి విదారకంగా వున్నాయి. స్త్రీలు మతం విదిం చిన దుస్తులనే ధరించాలని; ఆజ్ఞాపించారు. గోళ్ళకు రంగులు, బిగువైన జీనులు, పొట్టి స్కర్టు ధరింనినవారిని నీతి బాహ్యులని వెక్కిరిస్తున్నారు. అలాంటివారిని భొమేని అనుచరులు విమానాలనుండి దింపే (ప్రయత్నాలు జరిగీనై. ముస్లి ౦ మహిళలకు షొ పరిపాలనకు పూర్వపు స్థితిలోకి పోవాలని ఫర్మానా జారీ ఆయింది, వారు వంట ఇళ్ళళకే వరిమితం కావాలని, పిల్లల పెంపకం, గృహకృత్యాలకే అంకితం కావాలని శాశించారు. శరీరమంతా నల్లని ముసుగేకాక ముక్కు పై ఖాగాని తోలు కచ్చడాలు ధరించాలని ఆదేశించారు కొందరు స్త్రీలు ఇది అన్యాయ మంటూ ఊరేగింపు జరిపితే మతదురహంకారులై న ఖొమేని అనుచరులు

క మహికా అభ్యుదయము 1! వారిని ఆయ్లుధ్యాఖజే కొట్టించారు; కత్తులతో, చాకులతో వారి జాకెట్లు చింపించారు._అది చాలక మత నాయకులు నల్లని గుడ్డలు నోటికి కట్టుకొని *మ్సీ జీవితాలే కాక మీ మనస్సులు, మీ హృదడయాలూ కూడా జిడ్డు పట్టి” అవే సంకేతాలతో ఎక్కిరిస్తూ, అధిక్షేపిస్తూ ఊరేగారు.

తిరుగుబాటు దార్హను వేలసంఖ్యలో హతమారుస్తున్నాడు భొమేని, వారిలో స్త్రీల సంఖ్య మిక్కుటంగానేవుంది. ఎదురుతిరిగిన కుటుంబాలే, కూలిపోతువ్నాయి. ఇరాన్‌దేశం నేడు కురుక్షేతమయిందని చెప్పవచ్చు? మత పవితిత, మతరక్షణ పేరుతో ఖొమేని అనుచరులు స్వైరవిహారం చేస్తున్నారు. విమానం డిగగానే సెక్సీ ప్యత్రికలుంటే లాక్కుని పంపుతున్నట్లు వార్హలొచ్చిన్లై. " అడ్యా మగా కలిసి తిరిగే ప్రసక్తే లేదు. ₹ ౪ (టెలివి, జన్‌లోో ఏమాత)ం ఒంపు సొంపులున్నా స్త్రీల మొహంమీద బొమ్మ నల్లగా చూపటం జరుగుతోందట, హాయిగా స్రీ నవ్వినా," పాటపొడినా నుహా నేరమే. భార్యా భర్తలు కారులో పోతున్నా గుర్తింపు కార్డు చూపాలబ పెండ్లి కాగానే ఆనీమూస్‌ కొచ్చి దంపతుల కింకా కార్డు పుట్టలీదట వార్ని జైల్లో పెట్టి కొరడాలతో కొట్టారట స్త్రీ అన్న తమ్ములతో కాన్సీ ఆఖరికి తండ్రితో కూడా బైటికి రాకూడదట భదర్తతోకూడా ముసుగుతో మాత్రమే రావాలి స్త్రీలు నిర్చులు టీచర్లు, డాక్టర్లు, తప్ప ఏ వుద్యోగానికి అర్హులు కానట్లు ఉద్యోగాలివ్వరు. జా

వ్యభిచార నిరోధం పేరుతో ఘోర శిక్షలు విధిస్తున్నారు, అనాశ్లా రికమైన రాళ్ళతో కొట్టి చంపుతున్నారు.

ఇరాస్‌లో ఖభొమేని ముఎ౨దు పూర్తిగా బురఖా వేసుకోమని జారి చేశాడు. తర్వాత స్త్రీలు పదివేలమంది వూరేగినప్పుడు పైనిక్రలచేత వారిని కొట్టించాడు డిరిగి అభ్యుదయ వాదుల అండదండలతో (బ్రహ్మాండ మైన నిరసన ఊరేగింపు జరిపారు. అప్పుడు నూతిం శరీరమంతా దుప్పటితో కప్పుకుంటే చాలు బురభా అక్కరలేదని మార్చు చేయించాడు; అంతకు ముందున్న రాజుషా ఇతరతా? దుర్మార్గుడయినా స్త్రీలకు కొన్ని అవకాశాలు కల్పించాడు. ఉద్యోగాలిచ్చాడు. ఉపకార వేతనాలిచ్చాడు. ఖొమేనీ కాలచక్రాన్ని వెనక్కు తిప్పాలని చూస్తున్నాడు,

వ్యభిచారం చల్చ సక్ముతం చేయాలా ? ళ్‌

ముస్లిం మహిళలు ఏనాడు సభలు పెట్టి కోర్కెలు హక్కులు అడిగిన సాపాని పోలేదు. పైగాతమ పుట్టుక, స్థాయి, స్థానం ఇదెవదత్తమని వాదించేవారు లేకపోలేదు. తమ మతం మహోన్నతమయినదని, తాము అచ్చంగా ఖురాస్‌లో చెప్పినట్లు నియమాల్ని పొటిస్తున్నామని గర్వంగా చెప్పు కుంటారు ముస్లిం దేశాధినేతలు, అసలు ఏ దేశమైనా అభ్యుదయ కరంగా వుందా లేదా అనే దానికి గిటురాయి ఆ దేశాలలోని స్త్రీల స్థ్‌తి దినిని ఒట్టి ఆ దేశపు వాగరికతను, సంస్కృతిని వనం అంచనా వేయ గలం. ముస్లిం దేశాలలో సౌది అరేబియా, ఇరాన్‌లు పెద్దవీ. కనుక అ దేశాలలో ఆచారాలను ముఖ్యంగా లెక్కలోకి తీసుకోవాలి. అలాంటి కొన్ని నముచ్చుతునకలు చూద్దాం ఈ మధ్య ఇరాన్‌లో ఇద్దరు స్త్రీలను ఇద్దరు పురుషులను లైంగిక నేరాలు చేశారని ఇస్తాం మతాదేశ ప్రకారం రాళ్ళతో కొట్టి చంపారు

పాకిస్తాన్‌లో స్త్రీలు టెలివిజన్‌లో పాటలు పాడరాదని ఆర్హరు జారీ అయింది. ఇస్తాం మతానికి హాకీ ఆటకు సంబంధమేమోగానీ పాక్‌లో జాతీయ మహిళా హాకీ కిండోత్సవాలను నిషేధించారు. ఇది మతాధికారుల ఆదేశ మన్నారు. పూర్వం పొడవాటి గౌనులు మోకాళ్ళ క్రింది వరకు బ్లౌజులు ధరించి పురుష ప్రేక్షకులు లేకుండా ఆడేవారు. హాకీ దుస్తులు శరీరపు ఒంపు సొంపులు వదర్శిసాయని, అందువల్ల నిషేధించామన్నారు.

భర్తతో తప్ప, సౌది, ఇరాన్‌లలో ఫ్రీ వంటరిగా వీధిలో తిరగాడటం నేరం. బురథా లేని స్త్రీ టాక్సీ ఎక్కకూడదు, వ్యభిచార నిరోధం పేరుతో ఘోర శిక్షలు వేస్తున్నారు. సౌది అరేభియాలో రాజవంశపు స్త్రీ స్తామాన్యుళ్ణీ పెళ్ళాడింది, అతనొక పెద్ద సైన్యాధికారి. ఇద్దరినీ రాళ్ళతోకొట్టి చంపమని కోర్టు తీర్పు ఇచ్చింది. ఆ సిల్లతాత _పాధేయపడితే ఆమెను రాళ్ళతో కాకుండా కాల్చి చంపారు, అతన్ని రాళ్ళతో కొట్టి చంపారు.

ఇటీవల ఇస్తాం దేశాలలో ముస్లిం స్రీలు సినిమాలు చూడరాదని నిషేద్దస్తూ ఉలత్తరువులు జారి చేశారు. ఆగస్టు రెండు 81న పాక్‌ స్త్రీలు సినిమాలు చూడరొదని ఫర్మానా అమల్లోకి వచ్చింది. అలాగే మహా రాష్ట్రలోని జల్‌గాన్‌లో ఫర్మానాను తో9సిపుచ్చి సలీమ్స్‌ రెహనాషేక్‌ అనే

జీల మహిళా అభ్యుడయ"మి వీద దంపతులు సినిమా చూచివచ్చారని ముస్లిం గూండాలు వాళ్ళ ఇంటీ.3 చాడిచేసి.ఇద్దర్నీ చావచితక కొట్టారు. ఇలాంటివి లెక్కకు రానివి ఇంకొ రోకొల్లి లుగా ఉన్నాయి. ఇరాన్‌లో గత మూడేళ్ళుగా మత పరమైన విప్లవంవళ్ల స్త్రీలకు ఉనికి నశిస్తుంది. ఉద్యోగినుల సంఖ్య చాల తగ్గిపోయింది శవ్పనిసరిగా! బురథాతోనే స్రీలు ఆఫీసులకు రావాలి విశ్వవిద్యాలయాలు, స్కూళ్ళు తెరుస్తున్నారు.. కాని స్రీలకు విద్యావకాశాలు పూర్తిగా దెబ్బతినగలవని ఊహిస్తున్నారు. విద్యా, ఉద్యోగావకాశాలు స్త్రీలకు కావాలని అడిగే ద్దైర్యం ఎవరికీ లేని వరిస్థితి వచ్చింది. తమకు దేశంలో, సమాజంలో (ప్రాముఖ్యత లేదని వాహోతొంది స్రీలోకం, తాము తిరుగుదాటులో పాల్గొన్నా, ఫలితం శాన్యమయిందని నిరాశా, నిస్పృహలతో విలవిల్లాడిపో తున్నారు. “ర్స్‌ భర్మ కోసం, బిడ్డలకోసం త్యాగాలు చెయ్యాలని ప్రిబోధిస్తున్నారు. ముల్లాలు, షాను వడగొట్టిన దాది స్త్రీల వస్త్రధారణపై అంక్షలు. విధిస్తూ, ఇవ్వుడు గడువును నిర్ణయించడం పై (వపంచమంతా నిరసన తెలియజేయాలి. | పదమూడు వందల ఏళ్ళనాటి ఆచారాలను, ఈనాడు అమలు పర్చటం సమంజపం కాదు. కాలం దొర్లి పోతోంది. (వ్రపంచంలో ఎన్నో మార్చు లొచ్చాయి, ఎన్నో మూఢ విశ్వాసాలు పటావంచలయినాయి. అట్సవంట్ర వ్వుడు తనను తాను రక్షించుకోలేని జీవిగా స్త్రీని భావించి ఆమెను అదుష్ట్రళ పెటబూనటం అవివేకం అవుతుందేమో! ఈ ఇబ్బందుల్ని ముసిం శ దబ - నా తులు ఆధిగమించగలరని భావిద్దాం దానికి సోదర దేశాల స్త్రీ పురుషులు తమ ఫహాయృ్మ సహకారాల నందివ్వగలరని ఆశిద్దాం. అనాళబార్తినవానాయాాలా తన జీవనం కోసం, రక్షణకోసం, సుఖంకోసం, సంఘంలో మర్యొడ్ష కోసం భర్తమీద ఆధారవడవలసి రొవడంవల్ల స్త్రీ తన స్వేచృన్నూ శడిరారోగ్యాన్నీ, తన కండరాల్ని పోగొట్టుకుంటోంది.

రష్యాలో మహిలళో ద్యమం ఒకనాడు బానిసత్వంలో అంధకారంలో మగ్గిపోయిన సోవియట్‌ (పాచ్య పాంత మహిళల సమస్యలు దరవాం మీద పరిష్కృత మయినాయి. జాతీ యార్ధిక వ్యవస్థలో (క్రియాశీలక పొతి వహిస్తున్నారు స్రీలు. సామాజికంగా ఉవయుక్తమైని వనిలో మహిళల భాగస్వామ్యం పెరిగింది, పారిశామిక విద్యా సంస్థలను నిర్వహిస్తున్నారు సుప్రిం సోవియట్‌ సభ్యుల్లో వరిశోధకుల్లా మూడోవంతు మహిళలున్నారు. అనేక మంది మహిళలు ఉన్నత _పభుత్వ వదవులేకాక బాధ్యతాయుత కర్తవ్యాలను నిర్వహిస్తున్న మాటనిజమే. కాని సోవియట్‌ మధ్యాసియా (ప్రాంత మహిళల అభివృద్ధికి వారి చారితిక, మానసిక, కుటుంబ సమస్యలు ఆటంకంగా ఉన్నాయి. వారి బురథా అంచు కొంచె మా్యతమే తొలగింది వారున్న సమాజం మార్పును కీనంగా నిరోధిస్తున్నది. మొత్తంమీద, మహిళల అసమానతకు మూలమైన సామాజిక వరిస్థితులను సంస్కరించుకున్న మాటవా_స్తవమేం అయినా, రష్యన్‌ మహిళలను వేధిస్తున్నది, బాధిస్తున్నది ఒక్కగా ఒకి విషయం ఉందనే అంశాన్ని విస్మరించరాదు. నేడు రష్యన్‌ మహిళలు ఇంటా, బైటా వని చెయ్యుక తప్పటం లదు వారి పని కాలం పెరిగింది. వారిలో అలసట, ఆవేదన పెరిగాయి. ఇంటి వనిలో పురుషులు పొల్గొనిరు. స్రీలు మాత్రం ఉద్యోగం చెయ్యాలి, పిల్లల్ని కనాలి, వారిని పెంచాలి, పైగా రాజకీయ కార్యక ౦మాల్లో పాల్గో నాలి. ఇంటి పని పూర్తిగా వారే చెయ్యాలి. నిర్ణాయక స్థానాల్లో స్రీలు కొద్దిమందే వున్నారు కేంద) కమిటీలో 5 గురు మాతిమే స్ర్రీలున్నారు విష్ణవం తేవటానికి స్రీలు ఎంతో తోడ్పడ్డారు. నేటి మహిళలు ఆర్థిక విప్లవంతో పాటు సాంస్కృతిక విష్ణవం కూడా వాంఛిస్తున్నారు. పితృస్వామ్య వ్యవస్థ మౌలికంగా మారాలని వారు కోరుకుంటున్నారు, ఇప్పటికీ స్త్రీల సమస్య అంత ప్రాముఖ్యత కలది కాదని పురుషులు వాదిస్తుంటే వారి జీవితంలోని ముఖ్య సమన్యలు వరిష్కరింపబడలేదని స్రీలు వాపోకున్నారు. ఇంటిని అంటి పెట్టకాని వుండకపోయిన్నా ఇంటి వనికి స్త్రీలే బాధ్యులు, పురుషులు సుఖంగా కూర్చుని స్త్రీల చేత

శీత మహిళా ఆభ్యుదయము। గట్టిగా వనిచేయిస్తున్నారు. పై గా స్త్రీలను అధికార పదవుల్లోకి రానివ్వరు; వారిని ద్వితీయ (శేజిలోనే వుంచటం జరుగుతోంది ఈ నాటికీ స్త్రీలు అనేక ఇబ్బందులకు లోవ్లైనా పురుషులతో పొటీ పడుతున్నారు. హెచ్చు మంది స్త్రీలు తక్కువ వై పుణ్యం, ఎక్కువ శారీరక కష్టం, కొద్ది వేతనాలు గల వుద్యోగాల్లో ఆసక్తి లేకుండా పనిచేస్తున్నారని ఫీగా జ్లేఖర్‌ (516% 2815615) ఒక కరపత్రం 18062 లో రాసి రహస్యంగా లెనిన్‌ గ్రొడ్‌ నుండి ఫా్ర్ఫన్వుకు పంపింది.

ఫ్యాక్టరీల్లో, వాలాల్లో పనిచియ్యటమే. కాక ఈనాడు రష్యస్‌ మహిళ వారానికి 80 గంటలు జటుంబం కోసం, పిల్లల కోసం పనిచేస్తున్నది, ఇది ఒక రకపు సామాజిక అసమానత్వం, దోపిడీ కూడా జని ఫీగా బ్లేఖర్‌ రాసింది. ఇంటా వైటా పనివల్ల వాళ్ళు తమ పిల్లల్ని సరిగా చూడలేక పోతున్నారు. అందువల్ల జననాల రిటు తగ్గుతున్నది, విడాకుల సంఖ్య పెరుగుతున్నది, స్త్రీలు రాజకీయాలప్పై విముఖత _ చూపుతున్నారు వారికి సామాజిక సమానత్వం రావాలంటే ఇంట్లో చాకిరికి పిల్లల్ని పెంచ బానీకి వట్టేకాలాన్ని కూడా లెక్కలోనికి తీసుకొని సమానమైన వని గంటలు నిర్ణయించాలి. అంకేకాక, విశ్రాంతి, 'స్విచ్ళగా వినియోగించు కొనే సమయం మొడలగు విషయాలలో, కటుంబ బాధ్యతలను నిర్వ 6ం చటంలో సకీవకుల మధ్య న్యాయమైన పంపిణీ జరిగితేనే స్త్రీ యొక్క స్థానం మెరుగు పడుతుంది. దీనికి ముందుగా పురుషుని పరిస్థితిని క్రుజ్చా మార్చాలి. “ఇడి. కేవలం స్ర్రీల సమస్య కాదు, మానవాళి సమస్య ల్క్బ భావించాలి అని ఆమె విపులీకరించింది.

స్వేచ్ళగా వాడుకునే సమయం అంటే విద్యుక్త ధర్మాలను నిర్వహించే కాలం కాదన్న మాట. తను శనశే చెందివుండాలి వ్యక్షికున్న స్వేచ్ళకు పికటన రూవంగా వుండేది స్వేచ్చా సమయం. తన వ్యక్తిత్వం యొక్క జభివృద్ధికి ఆమె వి(శాంతిక్కి తను స్వేచ్చగా వుండటానికి కొంత సమయం శావాళిి, అది లభించక వారు ఊక్కిరి బిక్కిరి అవుతున్నారు. ఆది లేనందున ఫామాజిక అసమానత్యంగా వారు బాధపడుతున్నారు. 15.7% స్ర్రీలక్కు అసలు స్వేచ్చా సమయమే లేదన్సి స్త్రీ కన్నా రెండు రెట్లు “ఫీలై. పురుషుడు షొంధుత్తున్నాడని;, ప్రీ వయస్సు పెరిగే కొద్ది స్వేచ్చా కాలం

రష్యాలో మహిళోద్యమం ట్శీై తగ్గుతోందన్సి ఆమెక $8౧_'9 సం॥ వచ్చేనాటికి అది మృగ్యమవుతోందని వారు వాపోతున్నారు. కుటుంబం ఏర్పడానే స్త్రీ పుషషుల నడకలో కేడాలుంటున్నాయి, ఇంటి వని అంతా తల్లి మీద పడుతోంది నిదికాలఎ తప్పితే వనిలేని మిగతా కాలమంతా తండి) వినోదాలకూూ సొంస్కృతిక కార్యక్రమాలకూ, వది మందితో తిరగటానికి వాడుకుంటాడు స్త్రీకి మాతం విశ్రా తి లేమివల్ల సామాజిక్క సాంస్కృతిక జీవితం కరువై పోతోంది. ఇంటా బైటా వారానికి రష్యన్‌ మహిళ 80-85 గం! వనిచేస్తున్నది అంబే ఆమె వని భారం 15% హెచ్చు. గత 4ఫ్‌ వీళ్ళలో ఆమె వనికాలం ఇంకా పెరిగింది. పిల్లల్ని బన్ను లెక్కించడం, చిన్న పిల్లల్ని కిండర్‌ గార్టెన్‌ స్కూళ్ళకు తీసుకెళ్ళటం, రావటం, కూరగాయలు, రేషన్‌ వస్తువులు తేవడం ఇతర బండచాకిరి వీటిలో ఆమె సతమత మవుతోంది. తన్ను గురి చి ఆలోచించు కోవడానికిగాన్తి తను చేసే పనికి అర్ధం వుంటుందా లేదా అని తలపోయడానికిగాని తనకు అవకాశం లేదని వాధవడుళోంది. కనుక అలాంటి ప్రీ సహచర్యాన్ని పురుషుడు అభిలషించడం జరగదు, దీనివల్ల పురుషులు తమ కాలాన్ని సద్వినియోగం చేసుకోలేక పోతున్నారు. స్త్రీ పు ముల అసమానత్వం మీద ఆధారపడివున్న వరిస్థిడినే కొనసాగి స్తున్నారు ముఖ్యంగా కార్మిక కుటుంబాల్లో 80-40 ఏశ్ళ మధ్య వయన్కు లైన పురుషుల తాగుడెక్కువయింది ప్‌ల్లల ఖర్చుకుకూడా ఇవ్వకుండా వారు డబ్బును దుర్వినియోగం చేస్తున్నారు వారి కుటుంబ జీవితం రంగు, రుచి, వాసన లేక విసుగుతో నిండి వుంటున్నది. వారిలో కొంత మంది ఓడ్కా అనే నాటు సారా _తాగటంమరి విపరీతమయింది. వారితో కాపురాలు చెయ్యలేక అనేక మంది కుటుంబ విచ్భిక్ని కోరుతున్నారు, భరణానికి వేసే (ప్రతి $ దావాల్లో 4 (త్రాగుడు కేసులేనని లెక్కలు తేలాయి, “ ఇంటి పనీ లేక బైటిపనా ? కొంత ఇంటివన్సి కొంత బైట పనా? మేము ఏంచెయ్యాలి?” అని ఘోషిస్తున్నారు వారు... ఇంటా వైటా చేసే మొత్తం పనిగంటఎ లెక్కలోకి తీసుకోవాలని అలజడి చేస్తు న్నారు. రస్యన్‌ మహిళ అత్యద్భుత శక్తి కలదిగా సంచరించడమే ఆమెకు (పాణ సంకట మయింది నేడు వాస్తవానికి ఆమె కూడా మామూలు వూనవవ్యక్తి. మనిషి మోయగల బరువు మాత్రమే ఆమె సహించగలదు.

జీక్‌ మహిళా అభ్యుదయము! ప్పూర్తికాలం వినియోగించే కార్మిక స్త్రీగానూ, తల్లి గానూ, గృహిణిగానూ, వని చెయ్యలేమని వారు పోరాడుతున్నారు.

“నా భర్త తాగుతాడు, నా భర్త చెడిపొాయ్యాడు,నా భర ఇంటి పనిలో సాయం చెయ్యడు” లాంటి ఆరోపణలలో స్త్రీలే విడాకులు కోరు తున్నారు రష్యాలో, ఈ సనుస్యలు రష్యాకు మాత్రమే పిత్యేకం కావు* కాని ఇవి అక్కడ వరిష్కరించటానికి కష్టసాధ్యంగా వున్నట్లు క్రిష్టియన్‌ పైన్సు మానిటర్‌ (చురించింది 1892 లో,

బాలికలు ఇంటి వనిలో బాగా సాయవడుతున్నారన్సి బాలురు ఏమీ పట్టని మనుష్యులుగా తయారయి. అందువల్ల తరువాత జీవితంలో కుటుంబం మీదనో మరొకరిపైనో ఆధారపడి జీవించే స్థితికొస్తున్నారని సోవియట్‌ రష్యా అనే వతికలో ఒక స్త్రీ వ్రాశింది. ఆఫీసు పని కాగానే స్త్రీలు-సరుకులు తేవటం, రాజి వంటచేయటం ఇంటిపని అంత_వాకే చేయాలి. అంబే ఆమె ఇంటివని చేసేకాలం 8 గం॥[లు పడుతోందని లెక్క తేలింది.

మాకు ఇంటి పనికాలం తగ్గాలి గృహ కృత్యాలకు పురుషులు సాయం చెయ్య నివి, లేదా ప్రభుత్వం ఇంటా బైటా చేస్తున్న మా వని కాలాన్ని లెక్కకట్టాలి అని ఆందోళన చేస్తున్నారు. నిజమైన సోషలిస్టు దేశమైనప్పుడ్త్య ప్రభుత్వం ఈ విషయంలో ఎందుకు పట్టించుకోవడం లేదు? కబ్పద్రి ప్రభుత్వానికి ఇష్టం లేకనా, అన్ధంకాకనా?ః” అనే అంశం మితరాజ్యాలక్ష్యూ స్వేచ్చా పి9యులకు అర్ధం కావడం లేదు.

నను. “స్త్రీలను కనీ పెట్టీవుండాలి. వాళ్ళు తండులను, కొడుకులకున్ను సోద రులను కూడా చెడగొట్టగలరు,. ఏ మగాడైనా ఆమె కిష్టమే. స్రీలు సోమరిపోతులు, వినయంలేని వార్కు అబద్దీకులు”. మనువ్వు

పాాన్పులో స్త్రి విమోచ నోద్యమం

న!

రెండు పపంచ యుద్దాలలో పోరాడి, అశేష త్యాగాలుబేసి, గొప్ప రాజకీయ వైైతన్యం గల ఫెంచి స్త్రీలకు 184 లో ఓటు హక్కు వచ్చింది. వారి జీవిత గాధలు, బాధలు వర్ణనాతీతం ఎన్నో రంగాలతో అభివృద్ధి చెందిన ఫాొన్సులో వివాహిత స్రీ హక్కులు మహి దారుణంగా వుండేవి. వారి చీకటి జీవితం దుర్భరవాధలతో మిళితమై వుండేది. వారి పోరాటాలు, త్యాగాలూ అశేషం నెపోలియన్‌ ధర్మ శాస్త్రం వికారం కాని, ఇంగ్లీషు శాసనాఅవల్ల కాని 1800 వరకు వివాహిత స్త్రీ అస్టేమీద, ఆమె సంపాదనమీద, ఆమెకు వారసత్వంగా వచ్చిన అసి మీద ఆమెకు వ మాత్రం హక్కులేదు. హక్కులన్నీ భర్తకుండేవిం

ఆమె కోర్టులో సాక్ష్యం చెవ్వటానికి వీలులేదు. అమే దావా వెయ్య టానికి హక్కు లేదు, ఆమె మీద ఎవ్వరూ దావా వెయ్యరాదు. పిల్లలు ఎక్కడ వుండాలి, ఎలా విద్య పొందాలి అనేవి తండి ఇష్టప్రకారం జరగాలి, వివాహంతో పొటు ఆమె అస్థిప్పై నర్వాధికారాలు భర్తకు చెందుతాయి. భర్త అనుమతి లేనిదే భార్య వస్తువుల కొనరాదు అమ్మరాదు ఇతరులతో ఎలాంటి కంటారిక్టు చేసుకొనరాదు తనుకన్న పిల్లలపై పూరి యాజనూన్యం భర్తదే, విధవరాలు పెళ్ళొడ తలిస్తే చనిపోయిన భర్తయొక్క బంధువుల యొక్క నీర్ణయం లీక ఆదేశం ప్రకారం పిల్లల సంరక్షకత్య్వం వుంటుంది, 1820 కి పూర్వం ఫ్రెంచి మహిళకు విడాకులకు అవకాశం లేదు.

భార్య వ్యభిచరిస్తే రెండు సంవత్సరాలు కరిన జైలు శిక్ష వేసేవారు, భర్త ఉంపుడు గత్తైను ఇంట్లో వుంచికే జరిమానా మ్యాతం వుంటుంది. తల్లి హక్కుల గురించి ఫొ%న్సులో, ఇటలీలో స్త్రీలు పోరాటాలు నడిపారు. నెపోలియన్‌ ధర్మశాస్త్రంలోని 3840 ఆర్టికల్‌ మీద -_ అక్రమ సంతానం గురించి - ఫొ9ిన్నులో పోరాటం సాగింది. ఫ్రెంచి వివ్లవ కాలంలో తం'డి యెవడో తేల్చి తల్లికి భరణం ఇప్పించబానికి శాననం పుట్టింది, కాని నెపోలియన్‌ ధర్మంశాస్త్రం (వకారం అకఫిమ సంతానిపు తండి9 యెవడో కేల్చనక్కరలేదు, కాని 1 ఆర్టికల్‌ (ప్రకారం ఆ సంతానపు తల్లిని నిరయించాలి. ఇది ద్వంద్వ నీతి కాదనగలమా ? దీనికి వ్యతిరీకంగా ఉద్యమకారులు పోరాడారు. ఫొ9న్చులో వేళ్యల శరీరాలను (ప్రత్యేక

వ్‌0 మహిళా అభ్యుదియము వైద్యుల చేత పరీక్షలు చేయించటం, వారిని అధికారులు వేధించటం వరిపొటయింది.

ఫా9ిన్చులో లైంగిక విపక్షను వ్యతిరేకించటానికి స్త్రీలు వ్యక్తిగతం గాను, ఉద్యమాల చ్వారాను పోరాడారు 1881! లో తమ హక్కుల పిటీషన్‌ పార్లమెంటుకు పంపారు. 1882 లో స్త్రీలను బ్యాంకు ఎకౌంట్లు పెట్టుకోనిచ్చారు. 18088 లో ఆమె జీవితంపై హక్కు భర్తదేనింటూ ఫించను సొకర్యం మాతం ఆమె కిచ్చారు స్త్రీలు తమ జీతాల మీద వారికే హక్కు వు-డాలనిి దానికి భర్తల అంగీకారం అక్కరలేదని వాదించారు. 881లో కొ9ం్పత్త శాసనాలు వచ్చాయి. దానిలో భర్త ఆస్థికి భార్య వారసు రాలయింది. 188 లో తమ ఆస్పిని తామే నిర్వహించు కోవచ్చనే చట్టం వచ్చింది. 1807 లో వెశనాల మీద స్త్రీకి ఆధిపత్యం ఇచ్చారు

(ఫెంచి విప్తవ పిభావంఎల్ల స్త్రీలను అణచివేస్తే సిద్దాంతాలను నిరసిస్తూ మేరీవాల్‌ ష్టోనుక్రొష్టు “స్త్రీల హక్కుల సమర్థనా అనే పుస్తకం రాసింది ఉదారవావ సోషలిష్టులవల్ల స్త్రీ విమోచనోద్యమం బలపడింది. వారు పురుషులతో పాటు స్త్రీ సమాన హోదాను పొందితేనే సామాజికాభ్యు దయం సంభవిస్తుందన్నారు కాని మానవుడంటే పురుషుజేనని చెప్పారు, “1791 లో “జలింపిదా జార్జ్‌” స్త్రీల హక్కుల ప్రకటన పక్వం రాసింద్ష

మొడటి (పపంచ యుద్ధానికి పూర్వం ఫ్రెంచి. స్త్రీలు ఓట్సుక్రోళం మహజర్లు పెట్టుకున్నారు. జార్జి ఇలియట్‌, ఫ్లారెన్సు సై్రైటింగేల్సొ క్రొజ్కా లగ్గంబర్‌ లాంటి స్యుపసిద్ధులు గృహిణుల పరిస్థితి మెరుగు సర్చటానిక్షి [సయత్ని౦చారు. అనేక ప్రతిఘటన లొచ్చాయి. కారణం _ ఫా9న్సులో నగరాలు తక్కువ _ కేధలిబ్క మతవ్యాప్పి బాగా వుంది. ఉద్యమకారులు కార్మికోద్యమానికి ప్రధాన్యత నిచ్చుటచే విమోచనోద్యమం చల్ల బడింది.

1000 లో స్త్రీ ఉద్యమకారులు స్త్రీకి ఉన్నత విద్య కావాలని అలజడి చేశారు. తర్వాత బాలికలకు పారశాలలు తెరిచారు కాని సిలబస్‌ పేరుగా వుండేది. 1880 లో స్త్రీలకు యూనివర్శిటీలలో ప్రవేశార్హత ఇచ్చారు. కాని స్త్రీలకు డిగ్రీలు ఇవ్వకుండా సర్టిఫికేట్లు మాత)మే ఇచ్చేవారు. 1892 లో

ఫా9ిన్సులో శ్రీ విమోచ నోద్యమం వ్‌క్షే స్త్రీలను రాత్రుళ్ళు వనిచేయవద్దని శాసనం పెట్టారు. దానిని సమానత్వ దృష్టితో వ్యతిరేకిస్తూ స్త్రీ విమోచనోద్యమం పొరాటం సలిపింది. &రిగి విద్య, కుటుంబ శాసనాలు, పిల్లల సంరక్షణ, ఉద్యోగం, ఉన్నత వృత్తులలో (సవేశార్హత లాంటివి కొంతవరకు సాధించింది.

1873 లో గర్భస్రావం స్రీ (పాజాపాయ స్థితిలో మ్యాతమే చేయ వచ్చని చట్టం చేశారు. జన్మ నిగ్రహ సాధనాలు వాడడాన్ని కొంత మంది స్రీవిమోచనోద్యమశారుల వ్యతిరేకించారు. పురుషులు స్త్రీలను వాడుకోవటానికి ఇదొక మార్గమని నిరసించారు. ఫొ9నులో జన్మనిగవ సాధనాల వ్యతిరేక శాసనం 1874లో రద్దయింది.

1722 లో వరస్పర సమ్మృతిమీద విడాకుల చట్టం వచ్చింది. నెపొోలి యన్‌ ధర్మశాస్త్రం ప్రకారం 1816 లో వ్యభిచారం, హింస, ఘాత వుంబేనే విడాకులు కోరవచ్చు. స్త్రీల యొక్క లైంగిక నడత విషయంలో మహిళో ద్యమం అంతగా పట్టించుకోలేదు. ఆస్తి హక్కుల విషయంలో, కుటుంబంలో ఆమె స్థాఒం విషయింలో పోరాటం జరిపారు. సనూజంలో మార్చు, సంస్కరణాభిలాష కలిసి మహిళోద్యమానికి వనిచేసినాయి.

విద్యవిషయమై స్రీలు తక్కువ మేధస్సు కఠవారని వాదనలొచ్చినాయి+ స్త్రీలకు గృహ సంజఒంధమైన విద్య చాలునన్నాడు రూసో, స్రీలకు తక్కువరకపు విద్యవుండాలని సోషలిస్టుల సైతం వాదించారు. పొఢన్‌ (50౪6180) అంత వాడు స్రీ యొక్క మేధాశక్తి, న్నైతిక విలువ పురుషుని శ_క్తియుక్తుల్లో మూడోవంతు అన్నాడు. 1880 లో ఫెంచి విద్యామంతి నిర్భంధ విద్యను స్రీలకు (వవేశ పెట్టాడు. స్తీ విద్యవల్ల పిల్లలకు భర్తకూ ఉపయోగమని మంతి? అయిన జూలేన్‌ ఫెర్రిి చెప్పాడు.

ఫెంచి మహిళ పోరాటంలో ముఖ్యమైనది ఓటుకోనం పోరాటం, ఫెఫంచి వివ్ల నం పురుషులకు మాత్రమే ఓటు తెచ్చింది. మేడమ్‌ రోలెండ్‌, మేడమ్‌ డీష్టైల్‌ ఆడవాళ్ళకు ఓటు కొవాలని రాజ్య సభకు విజ్ఞప్తి చేశారు. తతృలితంగా రోలెండ్‌ మరణశిక్షకు పాలయింది. 1792 లో నెపోలియస్‌ కాలంలో డీష్టేల్‌ దేశం నుండి పారిపోయింది,

1880 లో మేడమ్‌ హెర్చినో వత్సికపెట్టి స్త్రీలకు ఓటు కావాలని విచారం చేసింది. 1848 విప్లవంలో ఉద్యమం_.ప్రుంజుకుంది. మహిళా

ళం నా? ్యగంఛాలబ్బు కం నాలా ఖలీ 0 ంంైార్యి

జ్‌! మహిళా అభ్యుదయమా సంఘాలను, క్లబ్బు లను 1848లో నిషేధించారు, స్త్రీలు విప్లవంలో విరివిగా పాల్గొన్నారు. 1651 లో పియరిలెరోక్సు కనీనం మున్నిపాలిటి అలోనైనా స్రీలకు ఓటు ఇవ్వమని బిల్లు పెట్టాడు. రాజ్యాంగం (ప్రకారం ఉభయులకూ హక్కుందని బార్చరారూస్‌ వాదించింది. 1860లో కోర్టు తీర్పులో పురుషుడికి ఓటు ఇచ్చి స్త్రీకి లేదన్నారు. హ్య్యూబర్జెన్‌ అక్షెర్టు స్త్రీలకు ఓ్‌ట్ల సంఘం పెట్టింది. 1801 లో దిగువ సథ పొస్‌ చేస్తే ఎగువ సభ అటకాయించింది. వన్నులు చెల్లి ంచవద్దని గోలచిశారు. స్త్రీలు 18 నాటికి ఓట్ల సంఘంలో లక్షమంది చేరారు చివరికి 1941 నాటికి ఇవ్వక తప్పలేదు. ఇన్ని సంవత్సరాలు ఇంత అలజడి జరిగితే అప్పటికి ఆ పని జరిగింది. ఆసహనంగల పురుష (పపంచం స్త్రీలపై చూపే నిరాడరణకు ఇది నిదర్శనం, ఈ కష్టాలు భారత స్త్రీలు పడలేదు. కనుకనే ఓటు హక్కు? ) విలువ మనకింకా తెలియక పోవటంలో ఆశ్చర్యం లేదు. న ల. అస్త్రీలను బలవరతంగా చెప్పుచేతల్లో వుంచాలను కుంటే కష్ట సాధ్యం, వాళ్ళు వ్యభిచరించగలరు. వాళ్ళను బాధకలుగని పద్దతిలో కంటో౦9లు చెయ్యాలి ”, _ మనువు “ జల్లు శుభ్రంగా వుంచటం, వంట, అంట్లు తోమటం, గుడ్డలుతకటం పిల్లల్ని పెంచడం ఇంటి ఖర్చు వాడటం, పుతి జననంకోసం, మంచి భర్త కోనం, ఈ భర్తీ వీడు జన్మల్లో భర్తగా కావాలని కోరుకోవడం తన అయిదో తనం కోసం పా్రొద్ధించడం, భర్తకు పూర్ణాయుర్ధాయం కావాలని దేవతలకు నితాలు చేయడం స్త్రీ ధర్మాలు", = మనువు,

బ్రిటీషు స్త్రిల పోరాటం తాన

తమకు ఓటు హక్కు కావాలని, తమకు ఆర్ధిక హక్కులు ఇవ్వాలన్ని రాజకీయాలలో పివేశార్హత కలిగించాలని బిటీష్‌ స్ర్రల పోరాటం, త్యాగాలు, కష్టాలు అన్నీ ఇన్నీ కావు. సంవత్సరాల తరబడి వేల సంఖ్యలో విద్యకోసం, ఉద్యోగాల కోసం, తమ ఉనికి కోసం, విడాకుల హక్కుకోసం వారు పడ్డ పాట్లు వింటుంటే సభ్యమానవ లోకం కలవరవడుతుంది, స్పందిస్తుంది.

ఇంగ్లండులో వయోజన ఓటుకోసం 1885 లో విలియం థాంసన్‌ కరపత౦ం వేశాడు 1882 లో కొన్ని సంస్కరణలు వచ్చాయి కాని, స్త్రీకి ఓటు హక్ష్కు రాలేదు. పురుషుడికి మాత్రమే ఇచ్చారు. 1882 లో హెన్రీ హంట్‌ అవివాహిత స్త్రీకి ఓటు హక్కు, ఇవ్వాలని పార్ల మెంటుకు పిటిషన్‌ పెట్టాడు. వాని తర్వాత ఆందోళన (ప్రారంభమైంది, అది విక్టోరియా రాజ్యం చేస్తున్న రోజులు, 1888 ఛార్జిష్టు ఉద్యమంలో (కార్మికోద్యమం స్త్రీలకు ఓటు హక్కు కావాలని “డిమాండ్‌” చేశారు. 1847 1851, 188 లలో పిటిషన్లు పెట్టారు జాన్‌ మ్టూవార్డుమిలో స్త్రీకి ఓటు ఇవ్వాలని తన పార్ల మెంటు ఎన్నికల (వణాళికలో పేర్కొన్నాడు. 188 లో వన్నుకట్టే స్రీలకు మున్సిపల్‌ ఎన్నికలలో ఓటు వచ్చింది. 1868-70 ఓటు కోసం పెట్టిన బిల్లు వీగి పోయింది. స్త్రీలు లిబరల్‌, కన్సర్వేటివ్‌ పార్టీలలో చేరి వని చేశారుః 1897 లో మళ్ళా బిల్లు పెడితే అది ఆమోదించ బడలేదు. ఇక లాభంలేదని పొత్యక్ష చర్యలకు దిగారు

180 లో ఎమిలళిన్‌ పేంక్‌ హర్‌స్ట్‌ (5000611౧09 ర౭౧| ౧౮/50 స్త్రీల సామాజిక రాజకీయ సంఘం (౫0౧28085 50018! & [0111021 ౮౧1౦౧) అనే సంస్థ పెట్టింది. స్త్రీలకు ఓటు కావాలనే ఉద్యమం ఎడల (పజల దృష్టిన వజేది ఏదయినా ఇందులో చేరి చేపట్టవచ్చని ఆమె తీర్మానించింది. స్త్రీల ఓట్ససంఘాల జాతీయ ఫెడరేషన్‌ (నేషనల్‌ యూనియన్‌ ఆఫ్‌ ఉమెన్ను సఫశేజి సొసైటీ) నిమిత వాదులు స్థాపించారు. ఎమిలిన్‌ పార్ల మెంటు వాకిట్లో. పెద్ద పెద్ద మీటింగులు పెట్టింది. పురుషుల రాజకీయ సభలను విచ్చిన్నం చేసింది. సంభ్యాజఒలాన్ని వాడింది. ఉదాసినతకన్నా ద్వేష చమెనా సరేనంది. _పభుత్వంపై ఒత్తిడి తెచ్చింది. హింస పెరిగింది, ఆందోళన కారుల్ని (వభుత్వం అరెస్టు చేసింది, మొదటి కేసులో కిష్టబెల్‌,

వ్‌శీ మహిగా అభ్యుదయము యూనికెన్మి ఎమిలిన్‌ ముద్దాయిలు, వారు పన్నులు చెల్లించలెదు. ఎజెల్లో పెట్టారు ఉద్యమం వతికల్ని ఆకర్షించింది. పెధిక్‌ లారెన్సు ఉద్యమాన్ని ఒల వరిచాడు, పోష్టు బాక్సుల్నె స్రీలు తగుల బెట్టారు ఆఫీసుల్లో బాంబుల్ని పెట్టారు. టా9ములకు అడ్డం పడుకున్నారు. నుంతు9ల కార్లకు అడ్డం పడుకున్నారు,

ఈ సంఘం ఎత్తుగడల విషయంగా మళ్ళీ చీలింది. తీవివాదులు ఉద్యమాన్ని ఉధృతం చెశారు. భవనాలకు తమను సంకెళ్ళతో కట్టీ శిసుకున్నారు. చర్చిల్‌తో సహా రాజకీయ నాయకులపై దాడి చేశారు వ్యక్తిగతంగాం 1814 లో 7నెలలలో 107 భవనాలను తగుల బెట్టారు రైల్వే స్టేషన్లకు నిప్పు అంటించారు. మ్యూజియంలలో విలువైన వస్తువుల్ని ధ్వంసం చేశారు. రోడ్లమీద ద్రావకం పోశారు. ప్రభుత్వం స్రీ వివ్లవ కొరుల్ని దారుణంగా హింసించింది. ఉద్యమాన్ని క్రూరంగా అణచి చేసంది. జైలు శిక్షల కాలవరిమితిని పెంచింది. జైైళ్ళల్లో నిరాహార దీక్ష జేపట్టారు ఉద్యమకారులు వారికి ముక్కులో నుండి ఆహారాన్ని ఎక్కిం చారు. (ప్రజలు దిగ్భ్రాంతి చెందారు ౧౭4& [౧0౮036 గిం తో పొంణా పాయ స్థితిలో వారిని విడిచిపెట్టి మళ్ళా అరెస్టు చేసేవారు.

స్రీలకు ఓటు వద్దనే సంఘాలు వెలిశాంం హం 1పీవార్డు అనే ఆచె నాయకత్వం వహించింది. 1805-12 మధ్య ఇది చర్చనీయాంశం అయ్యింది మొదట (పవంచ యుద్ధం శాంతియుత మె 1919లో స్త్రీకి ప్‌టు హక్ష్ము వచ్చింది. అప్పుడే ఇండియాలో కూడా స్త్రీకి వచ్చింది. వారి ఆ న ఫలితంగా, అయాచితంగా మనకు అభించిన ఓటుహక్కు అనన్య సామాన్యం అనక తవ్చదు 1882 లో ఉఓటుకోసం పురుషులు కూడా బిటనులో ఇంత్ర ఉద్యనుం సాగించారనేది నిజం,

ఇలాంటివే ఇంగ్లీషు. స్త్రీలు మరికొన్ని హక్కులు కష్టపడి తెచ్చు కున్నారు, ఇంగ్లండులో మిస్‌, బస్‌ నార్తు అండన్‌ స్త్రీల పొరశాల కొలీజ్తి యట్‌లో పెట్టింది. మిస్‌, బీల్‌ చెల్టేన్‌ హోముల్‌ 1850 లో ఉన్నత పారశాల పెట్టింది. 180 లో యూనివర్శిటీ కాలేజిలో ప్రవేశార్హత, ఎమిలీ కవిన్‌! "కృషి ఫలితంగా జరిగింది. అలాగే అన్ని చదువులకు అవకాశం పెరిగింది,

వ్రిటీచు శ్రీల పోరాటం ట్‌ 1880 నాటికి సహవిద్య విషయమై స్త్రీలు ఆందోళన సలిపొరు అలాగే 'సెక్చువిద్య, వ్యాయామ విద్య విషయంలో కృషి జరిగింది. ఇంగ్ల ౦డులో మొదట్లో విడాకులు పై వర్గాలకు చెంది వుండేవి, తర్వాత

1815 లో తేలిగ్గా విడాకు ఎ కావాలనే ఉద్యమం పుట్టింది. తర్వాత విడాకులను అనుమతిస్తూ చట్టంవచ్చింది దీన్నిపకారం భార్య వ్యభిచరిస్తే భర్త విడాకులు కోరవచ్చు కాని భర్త వ్యభిచరి స్తే అదనంగా దుర్నీత పరుడు అయితే తప్ప ఖథార్యి విడాకులు కోరరాదు తర్వాత చాలాసార్లు శాసనం మారింది, 1884 లో భరణం, పోషణ వీటిని గురించి వీర్చాట్లు జరిగాయి. దీనివల్ల స్త్రీలకు విడాకులు తేలిక అయింది. 888 లో సమానమైన కారణాల మీద ఇద్దరికీ విడాకులు పుట్టాయి

వివాహిత స్త్రీల ఆర్థిక హక్కులపై 1855 లో వార్‌బరా బోడికన్‌ ఒక కరప్యతం రాసి వంచి పెట్టింది. తద్వారా సంస్కరణను కోరే సంఘం పుట్టింది. స్త్రీలకు అస్తి హక్కు, వీలునామా రాసే హక్కు కొవాలని ఆందో ళన చేసింది ఆ సంఘం, 8 వేల దస్కతులతో బోడికన్‌ ఒక పిటీషన్‌ దాఖలు చేసింది. 1857 లో బిల్లు పెట్టారు. కాని అది వీగి పోయిఎది+ 1002 లో 18838 లో శాసనాలవల్లి ప్రీకి ఇంగ్లండులో ఆస్తి హక్కు వచ్చింది. 1898 లో ఇంగ్లండులో శాసనం ద్వారా విధపరాలికి సంతానంప్తై సంరక్ష కత్వపు హక్కు వచ్చింది. సంతానంయొక్క సంక్షేమమే [ప్రధానమని చెప్పింది శాసనం. దీంతో తల్లి యొక్క హక్షు ఇంచుమి-చుగా స్థిరవడింది పోషించేవాడు కనుక తండి సంరక్షకుడు కావాలనే భావం పోయి ప్రేమకు ప్రాధాన్యత నిచ్చి తల్లికి ఆ హక్కులు ఇవ్వడం “జరిగింది. సంస్కృతి మారినిందువల్ల శాసనంలో ఈ మార్చు వచ్చింది. 1800 శాసనాల్లో గర్భ సా9వం విషయంలో చాలా వెసులు బొట్లు కలిగాయి ఇంగ్లండులో మేరీ హోప్పు గర్భ[సావి క్తినిక్కు స్థాపించి స్త్రీలకు మంచి అవకాశాన్ని కలిగించింది, స0-08 మధ్య 30% స్త్రీలబ కట్నం ఇవ్వలేని కారణంగా పెళ్ళి అయ్యేది కాదు. ఆమె తెచ్చే కట్నం కోసమే వరుడామెను వివాహ మాడేవాడు. కట్నం ఇచ్చుకోలేనివారు ఏమీ తెలియని వరుణ్ణి పెళ్ళాడే దుస్థితి వుండేది.

జన్మ నిగిహ సాధనాల విషయంలో మతస్తులు వ్యతిరేకత చూపారు. మోనాశేర్‌ కెర్దె ఇంగ్రీిషు వ్మృతికా విలేఖరి, ఇద్దర్నీ వేరు పేరు మంచాల

న్‌గ్ర మహిళా అభ్యుదయము మీద పడుకోమని సలహా ఇచ్చాడు. ఎడిత్‌ ఎలీస్‌ భార్య భర్తల్ని వేరే ఇళ్ళల్లో వుండమని చెప్పింది. కుటుంబ నియంత్రణ సాధనాల (ప్రచారం కాని అమ్మకంగాని జరుగరాదని శాసనం ఉండేది. కాల (ప్రవాహంలో అనేక మార్చులు రాక తప్పలేదు మహిళా విప్లవం ౧1 8100456 ౧6౪౦1౮640౧) ద్వారా 1006 లో ఇంగ్లండులో వారానికి ఛ్‌ గంటల పని మించగూడదని పెట్టారు. ఎక్కువ జీతం, తక్కువ పని గంటలు సమ్మెలు చేయకపోయినా సంఘాలలో చేరి సాధించారు తర్వాత గుమస్తాలు, టెలిఫోను ఆపరేటర్లు లాంటి ఉద్యోగాలు వాూందగలిగారు. (420 నాటికి ఉన్నత వృత్తుులెన వారు గౌ॥ డాక్టర్లు ప్లిడర్లుం ఇంజనీర్లు, అకౌంటెంట్లు. తయారు అయ్యారు. ఫ్లారెన్‌సు నైటింగేలు నర్శింగు వృత్తికి గౌరవం తెచ్చింది. నర్వ్చులకు జక (వత్యేక పారశాం ఏర్పాటు చేసింది. 1802 నాటికి 20 మంది న్యాయ వాదుల్లై నారు. దరిద్రం, సర్మసదాయం లాంటి అవరోధాలను తొలగిస్తూ ఉన్నత విద్య అభ్యసించటానికి అవకాశం సాధించటానికి ధనవంతులైన స్త్రీల తోడ్పడ్డారు న0 శతాబ్దంలో సేవా వృత్తులకు ఆవకాశ౦ ఏర్పడింది. ఏది ఏమయినా, స్రీలు ఎన్ని బాధలువడి ఈనాడు ఈ స్థాయి, స్తానం సంపాదించుకోగలిగిన ఇంకా రాజరిక పాలనావ్యవస్థ మారని ఆ దేశీలి ప్తి పురోగమించటం ముదాహవం. అవాాతటాటాాా

ఉష్ణ బలహీనతకు మారుపేరు అనూయకు పతి బింబము, శూదునిత్రో

సమతుల్యురాలు వేదాధ్యయనానికి అనర్హురాలు”, - మనువు.

6భ్రార్య వ్యభిచరిస్తే ఎదురు బొంగుతో కాని, తాడుతో కాని భర్త ఆమెను

శిక్షించవచ్చు. ఆమెను కుక్కలచేత కరిపించే శిక్షను రాజు విధించ

వచ్చు” = మనువు

ఆధునిక సమాజంలో అమెరికన్‌ స్తీ9

అమెరికన్‌ స్త్రీలకు 60 వ శతాప్టంలో పాతసమస్యలు వోయి క్రొత్త సమస్యలు పుట్టుకొచ్చాయి పారు కొత్త కొత్త ఫ్యాషన్ల పై మోజుచూపు తున్నారు. తమ దైనందిన కార్యక్రమాలకు అనువైన దుస్తులు ధరిస్తు న్నా“ ఇది నించ్యంకాదు ఇప్పుడు గృహిణు౨లో విసుగుజనిస్తోంది. వారికి దారుకుతున్న విశ్రాంతి నిరువయోగమవుతోంది, వివావిల రేటు పెరుగు తున్నది పూర్వం 71% శే వివాహం అయ్యేది. ఈ మధ్య బడి వదలగానే పెళ్ళికై ఆరాట పడుతున్నారు, వెంటనే తల్లులు అవుతున్నారు. కుటుంబ నియంతిణ సాధనాలు వర్గ జేధం లేకుండా విరివిగా వాడుతున్నారు మాతృత్వం జీవితంలో ఒక దశగా మాత్రమే భావిస్తున్నారు, వారికి క9ి ఏళ్ళు నిండే నాటికి పిల్లల బాధ్యత తగ్గుకుంది. పూర్వం పిల్లల పై 18 సంవత్సరాల వరకే శద్ధ చూపేవారు. ఇప్పుడు 18 ఏండ్ల వరకు చూస్తున్నారు, తల్లి మీద ఆధారవడకుండా బ్రితకటొనికి పిల్లలు గట్టీ పియత్నం చెయ్యాల్సి వనస్తుంచి,

అమెరికల్పో తమకు మాతృత్వ వాంఛ సన్నగిల్లు తుందని కొందరు యవ్వనంలో వున్న స్త్రీలు ప్రకటిస్తున్నారు. మొదటి నుండి మాతృత్వం కావాలనే భావం స్త్రీలలో ఎక్కువగా వున్నట్లు థావించే వాళ్ళం, కాని నిజానికి అది 18 వ శతాబ్దంలోనే వచ్చింది. థొార్యా భర్హ మధ్య సంబంధం మార్చు చెంది ఇద్దరూ హెచ్చుకాలం కలిసి వుంటున్నారు. చానివల్ల $€ ఏళ్ళు కలిసి కాపురం చెసే అవకాశం కలిగింది పారిశ్రామిక కరణకు ముందు 25 సంవత్సరాలే కలిసి వుండేవారు.

విడాకులు ఈశాటి సమాజచిహ్నం,. భారత సమాజంలో కన్నా సంఖ్య ఎక్కువగానే ఉన్నది ఆ దేశంలో. వ్యక్తిత్వ వికాసం కోసం వారు వని చెయ్యటం లేదు. కుటుంబ ఆదాయం కోసం చేస్తున్నారు. కనుక రోజూ. కొన్ని గంటలు పనిచెయ్యటం తక్కువ తరగతి ఉద్యోగాలు చెయ్యటం, ఉద్యోగాలు మార్చటం, $% ఏళ్ళుకే రివైరు కావటం పని విషయంలో స్త్రీల వైఖరి తెలియ జేస్తుంది, ఇప్పటికి ఆమెరికన్‌ స్రీ కుటుంబమే లక్ష్యంగా వుంది, వారు ఏమి చెయ్యాలో ఏమి చేస్తున్నా

వరి మహిళా లయ్యుదయము మని అను కుంటున్నారో, ఏం చేస్తున్నారో వారికి సృష్టమైన అపగాహని లేదు. ఇప్పటికీ భార్యగాను, తల్లి గాను వేరువేరుగా సంచరించాలనే భావం _ప్రీలలో ధృడంగా పాతుకు పోయి.౦ది. అమెరికాలో సమాన హక్కుల రాజ్యాంగ సవరణ గాలిదుమారం లేపింది అంబే స్త్రి స్థానం ఏమిటి" అనే విషయంలో ఇంకా అనువమూనం వుంది. అధునిక సమాజంలో అత్తింటికి వెళ్ళిన కూతురు తల్లి మిద ఆధారపడటం మొదలయింది. దాంతో అల్లుడి పొొణం చిటపటలాడు తోంది. అసలు స్వాతం్యత్యపోరాటం 'రెండుస్థాయిల్లో జరగా ల్చి వచ్చింది అవి భార్యా భర్తల సంబంధం, తల్లీ కూతుళ్ళ సంబంధం, అంటే ఆధునిక స్త్రి తల్లి మాట జవదాటని పరిస్థితి ఏర్పడింది, స్వతంత్యాలోచన నశిస్తో ంది. మొదటిసారిగా మధ్య తరగతి సి ఉద్యోగం చెయ్యటానికి అవకాశం వచ్చింది, పెళ్ళి అర్థిక స్వాతం త్యానికి అవరోధం కాక ఫోయిందిం అమెరికాలో _ప్ట్రీ విమోచనోద్యమం పునరుద్ధరణ ఎక్కువ పచారం

• ల్రోక్రి వచ్చింది. ఇవ్పూడు స్త్రీ పురుషుల మధ్య మానసికంగా సమస్య తయారయింది. _ప్ర్రీలను లైంగికంగా పురుషులు దోచుకో కుండా వుండ వానికి (ప్రాముఖ్యత వస్తోంది ఇప్పటికీ ప్రి విమోచన ఉద్యమం అల్బ సంఖ్యాక వర్గపు ఉఊద్యమంగానే ఉంది అధిక స-థ్యాక _స్ట్రిలక్ర అధి కోపకారణ మవుతోంది. ఆంటి అధిక సంఖ్యాకులు కటుంబంలస్చె వుంటున్నారు. ఈ నొటి స్తీ విమోచ నోద్యమం అంబే స్త్రీ వ్యకిత్రం కోసం పోరాటం, ప్రీ శక్తి విజృంభణకు _పాధాన్యత నిస్తున్నారు.. వ్‌ గృహ నిర్వహణలో కన్నా, ఎక్కువ మానసిక శారిరక శరిమ్వున్న వారు ఓర్చుకోవలసి వస్తోంది. ఆధునిక స్రీ ఇటు కుటుంబంతోను అటు జ టి న. జ ౩ సమాజంతోను సన్ని హిత సంబంధం కలిగి సమ్యక్‌ స్థితిని పొంది వృంది. ఆమె విజయం స్రై పురుషులకు ముఖ్యమైన విజయింగా భావించాలి. ఇంత వరకూ స్త్రీలు సమాజనికి స్పందించిన ఈ పద్ధతి సరియైన దేనా? పారిశిమికీ కరణ సమాజానికి తెచ్చి న మార్చులకు అమె తట్టుకోగలిగిందా ? స్త్రీల చర్మిత్క పురుషుల చరిత విడివిడిగా వుండాల్చిం దేనా? అనేవి నేటి ఆధునిక స్ట్రిని వేధిస్తున్న పశ్నలు. అలి అనాలి

59 చైనాలో మహిళల సితి జా థి

యుద్ధ్మ్యప్రియ జాతుల్లై న రాజప్వుతలు తమ సమాజంలో స్త్రీల సంఖ్య తగ్గాలని కన్యలను చంపేవారు అరబ్‌ (పాంతంలో షేక్‌బాతిలో ఆడపిల్ల పుట్టగానే గొయ్యికీసి పాతేసేవారట. కేం్యద్యపాంత అరబ్బులు క్‌సం॥రాగానే ఈరోజు పిల్ల పుట్టింటి కెడుతుందని అంటూసుగంధదవ్యాలతో నూతిలో వడేసే వారట, చైనాలో ఆడపిల్లను నీళ్ళల్లో ముంచి చంపటం అనాదిగా జరుగుడున్నిట్లు వింటున్నా:

ఇటీవల చైనాలో పిల్లయినా, పిల్లవాడయినా ఒక్కరితోనే సరిపెట్టు కోవాలనే నిషేధం పెట్టారు దాంతో మగబిడ్డ పైగల మోజుతో ఆడపిల్లల్ని 19881 లో40మందిని జక్క (గామంలో, 1882 లోమూడుమాసొల్లోపల మరో (గామంలో పుట్టిన 8 మందిని చంపారట, వేరొకచోట పుట్టినర్‌ గురి ఆడవారిలో ముగ్గురిని నీటిలోముంచి చంపారని, ఇద్దరిని ఎక్కడో పారేసివచ్చారని చైనా వ్యతిక “పీప్పులు డైలీ వెల్లడించింది. ఇలా చాలా (గౌమాల్లో చేస్తున్నారట 1801 లోనే పుట్టి బతికిన పిల్లలు 10 చేలయికే

న! అవాలి అందులో బాలురు 8288 చైనా (ప్రజలకు బాలురమీద వున్న మోజువల్లి అలా ఆడపిల్ల లను చంపుకున్నారని అఆవ్మతిక రాసింది, ఇలొ జరుగుతుంటే మరో ఓ20సం॥[లలో భార్యలు దొరకటం కష్టం అవశుందని ఆ పవ్మశిక వెలడించింది. ఆడపిల్లంటే తల్లి దర్శడ్రులకు అయిష్టత వివక్షతవున్నకారణాన త్మర్నితి సాగుతుందనేది నగ్నసత్యం. ఆ దృష్టితోనే ఆ వృతిక ఆ వార్తకు కూడా (సచారం ఇచ్చిందట,

పురుషడుచేసే (పతివనినీ స్త్రీ నిర్వహించగలదని మావోసూక్సి, ఆయితే అన్నిరంగాలలో స్త్రీకి సమానత్వం సిద్ధించిందా? అంబే * బదు * అని సమాధానం చెప్పుకోక తవ్పదు, సమాజంలో కీలక స్థానాలు అయిన (గ్రామీణ కమ్యూన్‌ డైరెక్టరుగా, ఫ్యాక్టరీ మేనేజరుగా, ఆస్ప్యతి అధికారిగ్యా వ్యతికా సంపొదకులుగా పార్టీ కార్యదర్శిగా వున్న ఒక్క స్త్రీనికూడా మేము చూడలేదని ఆమెరికాలోని ప్యతికా సంపొదకులు కొందరురాళారు, వైనాలో

60 మహిళా అభ్యుదయము 24 రోజులు పర్యటించి అచ్చటి సమాజం యొక్కస్థితిగతులను సునిశితంగా వరిశీలించి రాసిన విమర్శకవ్యాసం యొక్క సారాంశం అది. ముఖ్యంగా రాజకీయరంగంలో స్త్రీలు వెనుకబడి వున్నారని, పరిపాలన సాగించే కమ్యూనిష్టు పొర్టీయొక్క కేంద కమిటీసభ్యులు £2 మందిలో ఒక్క, స్రీ మా్యతమేవుందని, విసృత శేయ్యదకమిటి 280 మందిలో 88 మంది మహిళ లకు న్యూతమే సభ్యత్వం వుందని వైనా పర్యటించిన అమెరికను సంపాదక వర్గం పేర్కొన్నది, దాంతో అనేక విషయాలు వెల్లడిఅయినాయి. అయికే ఈ విమర్శను పరిశీలించేటప్పుడు అమెరికను సమాజంలోవున్న అసమానత లను, స్ర్రీలకుజరిగే అన్యాయాలను దృష్టిలో వుంచుకొని విమర్శించారను శోవడానికి ఆస్కారం లేదు (పపంచం మొత్తం మీద సూత్రప్రాయంగా అంగీకరించిన మౌలిక సిద్ధాంతాల దృష్టితో మాతమే ఈ విమర్శసాగిందని భావించాలి.

పురుషులపై పొరాటానికి తలపడి, పురుషులలాగే అన్నిరంగాలలో, అన్ని స్థాయిలలో సంచరించటంకో పొళ్చాత్య ప్రపంచంలో “స్ట్రీలవిముక్తి ఉద్యమము” (సభవిల్లింది. కానీ చైనాలో ఇలాంటీ ఉద్యమమూలేదు, ఆ (వయత్నం ఏనాడు జరగనూలేదు, ఇలా విమర్శించినంత మాత్రాన చైనాలో మహిళాభ్యుదయం లేదనుకోవటం పొరపొటు.

స్త్రీలకు ఇల్లనే బందిఖానానుండి కొంతగా కొంతవిముక్తి కలిగింద్ష పిల్లలను గురించి (ద్ధతీసుకోవటానికి నర్సరీ, కిండరు గార్టెన్‌ పాఠశాలలు అశేష సంఖ్యలో వెలిశాయి. అంతేకాదు ఉద్యోగినులు తమ శీశవులను ఉంచటానికి ఆరోగ్య కేందాలు వున్నాయి. ఆరురోజులుకూడొ ఊంచ్చుక్రాన కేర్యదాలుకూడా నెలకొల్ప్బబడ్డాయి. దినితో తల్లులకు వుండే ఆదుర్దాత్రాలగి పోతుంది, ఆమె నిశ్చింతగా తన కార్య_కమాలలో, విధి నిర్వహణలో తన అధ్యయనంలో మునిగిపోగలదు. ఇది _ప్రశంసనీయమైన పురోగతి,క్రింత్తో పాటు వటిష్టమైన కుటుంబ నియంతణ కార్య_కమం వారికి తోడ్పడుతుంది, పురుమనికి £%, స్త్రీకి 5 వయస్సు నిండనిదే వారు వివాహమాడరాద్దు, మామూలుగా ఇద్దరు పిల్లఅను మ్మాతమే దంపతులు కోరుకుంటున్నారు. శివమురణాల సంఖ్య తగ్గిపోయింది, మూడుతరాలవారు వున్న కుటుంబాల,

చైనాలో మహిళల స్ధితి 61 సంఖ్య బాగా తగ్గిపోయింది. రెండు తరాలవారు కలసి కుటుంబంగా సమిష్షి జీవితం సాగిస్తున్నారు. వైనాస్త్రీలు దుస్తులపై, అభరణాలవై ఎక్కువ మోజు చూవరు. వాటిక్షై ఆరాటవడటానికి వారికి వ్యవధిలేదని వారు చెప్తున్నారు. వారిదుస్తులు ఆడంబరంతో, వైవిధ్యంతో వుండవు, అవసరానికి అనుగుణంగా దుస్తులు వుండాలనీ, సిద్ధాంత పరమైన ఉవయోగాన్ని కలిగి వుండాలనీ వారిఖావన, మనదేశంలో కన్సడే వందల వేల రకాల దుస్తులు వారికుండవు. పనిచేసేటప్పుడు సౌకర్యంగా వుండేవి భారీఎత్తున ఉత్పత్తికి ఆనుకూలమైనవి ఆదరజీయాలు. దేశం అభివృద్ధి చెందుతున్న దశలో, స్త్రీల లైంగిక ఆకర్షణను పెంచి పురుషుల దృష్టిని వారి పనినుండి మరలించేటట్లుగా వుండరాని విధంగా దుస్తులను తయారుచేస్తారు. దీనివల్ల ఈనాడు మనదేశంలో ఉత్పత్సిఅయి. చలామణ అవుతున్న $ వేల రకాల వస్త్రాల ఉత్పతక్సి చాలా నష్టదాయకమన్మి వస్త్రాలరకాల సంఖ్య చాలా తగ్గంచవలసి వుంటుందనే నగ్న _ సత్యాన్ని మనమూూ మనదేశమూ గమనించక తప్పదు, వ్యవసాయ క్షేతాలలో వై ద్యవృత్తిలో ఇంజనీర్లుగా పారిశ్రామిక కార్మిక శక్సిగా ఈ లాడు చైనామహిళలు పురోగమిస్తున్నారని, సమానవనికి సమానవేతనాలు, హోదానువారు అనుభవిస్తున్నారని, వారియెడ అంతకు [కితం పుకుషులు (వదర్శించే తక్కువ చూపు చాలాభాగం తాలగిపోయిందని (క్రిష్టియన్‌ ఫైన్సు మానిటరు ” వత్రిక (వాసింది. ఏది ఏమైనా, ఎంత “వగణీవున్నాం ఎన్ని చట్టాలు చేసినా ఆ దేశంలో సైతం స్త్రీలు పురుషాధి వత్యానికి లోబడి వుంటున్నారని గమనిస్తున్నాం, మాన

62

అల్ల రశ లి త్‌

పశ్చిము యూరపు రాజా రల వ్రాలు

1848 లోని విష్ణ్లవాలలో స్త్రీలు పాల్గొన్నారు. ఇటలీలో, హంగేరిలో పిష్ణవ పురుషులను ఒలపరిచారు. 'టెర్జిస్‌లో స్త్రీలు వేరి సంఘాలు పెట్టుకొని కృషి చేశారు. జర్మనీలో ఉదో్యోగాలుచే స్తున్న తల్లులు పిబ్లలకు 0 ఏళ్ళు నిండేదాకా ఉద్యోగాలు చేయరాదని నిశ్చయించుకున్నారు తల్లిగా ఆమె హక్కులను గుర్తించమని ఆందోళనచే సారు ఇబలీస్త్రీలు శాసనం మారక పోయినా తల్లి హక్కులను (ఫ్రభుత్వం గుర్తించింది వారి వోరాటఫలభలితంగా.

జర్మనీలో స్మాండినేవియస్‌ (నార్వే, స్వీడన్‌, డెళ్మార్కుు) దేశాల్లో, అమెరికాలో కొన్నిసంన్మరణలు వచ్చాయి. శ008 లో నార్వేలో వివాహిత స్త్రీలకు శాసనపరమైని హక్కులు వచ్చాయి. 1957లో వివాహంలో వధూవరులు సమానమని శాసనంద్వారా ప్రకటించారు

188 లో స్వీడన్‌లో వివాహితప్త్రీల హక్కుల సంఘం పట్టింది, 18/4 లో ఆమె ఆస్థి, సంపొదన మీద అమెకు హక్కులేర్చడ్డాయి 19 లో పవాషాబంధంలో భ_ర్పయొంక్క ఆధిపత్యం శాసనం ద్వారా తొలగించారు లైంగికవిద్య జాతీయ స్థాయిలో జరగాలని (ప్రబోధం చెయ్యటానికి సంఘం

్‌.

స్థాపించారు. 1928లో స్వీడన్‌లో ల్లై ౦గికవిద్య నిర్భంధింగా బోధించ్చజ్తం మొదలయింది.

పెళ్ళికి, కుటుంబవిధులకు [నత్యామ్నూయంగా వీద్యను ప్రీ విమోచన ఉద్యమకారులు (ప్రతిపాదించారు. వీవాహం కోసమే విద్య అనే భావాన్ని నిరసించారు. అఆమెళో స్వతం్యతృప్రతిప్షి, స్వావలంఒన విద్యద్వారా కల్పించాలని (ప్రచారం చేశారు. 1670 లో. స్వీడన్‌లో విశ్వవిద్యాలయ (ప్రవేశానిక్తై మెటిక్యులేషన్‌ పరీక్షకు కూర్చోనిచ్చారు. 18/8 లో మతపరం, చట్టవర మైనవి తప్ప మిగతాచదువులకు అవకాశం అబించింది. 18688 లో ఎకెన్‌ఫీస్‌ ప్వీడెన్‌లో మొట్టమొదటి పిహెచ్‌,డి పొందిన స్త్రీ. స్వీడెన్‌లో ఓటుళోనం 1881లో సంఘం పుట్టింది. 1808 లో స్త్రీకి ఓట, హక్కు అభించిందిం

అల్చిమ యూరపు రాజ్యాల స్ర్రీఎ 638

మొదట స్త్రీకి ఓటుహక్కు ఇచ్చింది 1807లో ఫిచ్లిండులో, నార్వేలో 1800లో ఓటుహక్కు, సంఘఎపుడితే 18)2లో మున్చివల్‌ ఎన్నికలలో ఓటు ఇచ్చారు. 1800లో పొన్ట మెంటుకు ఇచ్చారు అమెరికన్‌ స్త్రీలు 1817లో ఓటును పొందగలి ఇరు 1818లో జర్మన్‌ స్త్రీలు పోరాడి ఓటును సంపాదించు కొన్నారు కానీ ఓఉటువచ్చినందువెన్న ఉర్మన్‌ స్త్రీలకు లాభించింది ఏమిటి? వారు హిట్ల రుకు ఓటు ఇచ్చి గెలిపించారు. కాకపోతే 1944 తర్వాత కిష్టి యన్‌ జెమ్మాకటిక్‌ పొర్టి (మికవాదపార్టీ) వభుక్వంలోకి వచ్చింది స్త్రీలకు విద్యా, వైద్యం, సంక్షిమం లాంటి విషయాల్లో వభుత్వాలు (శద్ధచూపాయి. స్విజర్లాండులో 1880 లో గర్భస్రావం సమస్య కాకపో వటానికి కారణం స్రీలకు ఓటువుండడం వల్లనే.

మొత్తం మీద జర్మన్‌ మహిళలు స్త్రీ విమోచనోద్యమంతో సంబంధం పెటు కోటానికి ఇష్టపడలేదు గృహనిర్యహణలో తల్లిగా తని వొధ్యత వెరగటం వలి మధ్యతరగతి స్త్రీ వట్టించుకోలేమ.. తిండి గుడ్డా సంతానం వీటితో సకమతమవుకూ కార్మికస్త్రీలు వ్యతి రేకతచూపొరు. విమోవన కార్యకర్తలు ధనిక వర్గాలనుండి, మధ్యతరగతిలో ఉఊన్నత్మశ్రేణి నుండి వచ్చారు* సమాజంలో స్తీయొక్క స్థానంలో నూర్చుకోసం జరిగే ఆరాటమే స్త్రీ విమోచన-పొర్కిశామికి కరణ, నగరీకరణఎ ఫలితంగా వచ్చిన సాంస్కృతిక అఖాతాన్ని అధిగమిఎచడమే అది సాధించిన విజయం,

ఒర్కొక్కదేశంలో స్త్రీలు ఒక్కొక్క అంశంపై నొక్కుమాపొవు ఇంగ ండులో వోటుహక్కుకు (పొధొాన్యతృ (ఫ్రొన్చులో ఆర్థికహక్కులకు (పోముఖ్యతం జర్మనీలాంటి. దేశాలలో కుటుంబ విషయాలపై (శద్ధం సూండిందేవియను దేశాలలో లైంగిక స్వేచృక్రై త్మీనకృషి. విదయినా ఇవన్నీ ్లి విమాచనలో థాగాలే. ఇలొ స్తీ [(వపంచవ్యాప్త ౦గౌ, తన వ్యక్తిత్వ వళాసానికి దోహదం చేసే హక్కులకోసం నిరంతరం పోరాడింది; పోరాడుకున్నది+ ఈ పోరాటం అనంతం, అవిచ్చ్భిన్నం, అవిభాజ్యం, కనుక (వవంచ మహిశోద్యమంలో దేశదేశాల ఉద్యమాలు భఇాగస్వామ్యం వహిస్తున్నాయి

అయా-భపనోవాను దా

64 ఇటలీ స్త్రిల వైభవాలు ల! మొజవా

వివాహబంధం చాలా పవ్మితమైనదనీ, శాశ్వత మైనదనీ, చావు తప్ప భార్యభర్తలను వేరుచేయగల శళ్తి లేనేలేదని నమ్మిన దేశం ఇటలీ. సనొతనాచారాలకు పుట్టినిల్లు, సర్యపదాయాలకు మెట్టినిల్లు ఆ దేశం. అచ్చటి స్త్రీల స్థాయి, స్థానము, హోదా మధ్యయుగాలనాటి వారసత్వాన్ని అధిగ మీంచళలేని దశలో వున్నదనవచ్చు కొద్దిసంపత్ప్సరాల నాటి సంఘటనే దానికి నిదర్శనం.

కొందరు సంస్కరణాభిలాషులు ఆ ఛాందసదేశంలో విడాకులకు బిల్లు పెట్టారు. ఇక మత వాదులు విజృంభించి హాహాకారాలు చెశారు (వక్త అంతా ఈ చబ్దాన్ని వ్యతిరేకించారు. ఈ చట్టం వస్తే జాతి సర్వనాశన మౌతుందని బిషప్పులు భయపడ్డారు. కార్డినాల్భు కలనరపడి మతవాదులను మేలు కొలిపారు, ఇదొక తరహా తిరుగుబాటు తనమన్నారు సంప్రదాయ వాదులు, ఆఖరికి పోపుతోసహా మతస్తులంతా ఈ చట్టాన్ని వ్యతిరేకించారు. చివరకు పోపు ఒక సవాల్‌ చేశాడు. *ఈ చట్టాన్ని వ్యతిరేకించేవారు *॥10” (అక్కరలేదని), కావాలనేవారు “*55ొఅనీ చర్చి గోపురంపై రాయాలి” అని శాసించాడు. “౫౦ అని పెద్దఅక్షరాలతో దీర్పు౪ఇచ్చారు జనం అలా ఇటలీలో తొలిసారి వివాహంరద్దు అయ్యే చట్టం అతికష్టం మీద ప్రజాచ్వ్రై్వ ముద్రను పొందగలిగింది అలా చట్టాలు అనేక మంది త్యాగాలతో, కషాలక్షో వచ్చినవే కాని స్త్రీల కెవ్వరూూ ఏ దేశమూ పెద్దపీటవేసి ముందు వీర్పసల్రా కూర్చో పెట్టలేదని మనకు తెలుసు. అయినా వాటిని మనం అనుభవ్రంలోక్ర తెచ్చుకోటానికి మన మత సార్మవదాంరుం అ డ్ధువడుతుంది, మన మనస్సును కట్టి వడవేస్తుంది. అసలు హక్కులనీవి లేకపోతే మన జీవితాలను కట్టిప్పడ్రేస్స మనల్ని నర్వనాశనం చేస్తారు మగవారు. హక్కు, అనేది ఒక ఆయుధం లాంటిది, ఆ కత్తితో పాణం రక్షించనూవచ్చు, (ఆపరేషన్‌ చేసి ఆ కత్రి తోనేపొడిచి (పాణం తీయనూవచ్చు. కనుక ఆ ఆయుధాన్ని తుష్పుపట్లించ కుండా అవసరమైనప్పుడు మ్యాతమే వాడుకునే తాహతు మనకుండాలి.”

చావావారానాస్తంప్తనాస్తుణనానానను.

ళ్‌ నుతవాదుల గుప్పిట్లో అసప్టన్‌ మహిళల ఇక్కట్ల ఇం యం అస్టృస్‌ స్త్రీలు 18వ శతాబ్దం వరకు జాతి జీవనంలో వీ హక్కులూ లేక చాస్యంలో (మగ్గుతూ వుండేవారు. బాల్య వివాహాలు బలవంతపు పెళ్ళిళ్ళూ కన్యాపల్కాలు, మరదులతో విధవబ వివాహాలు లాంటివి సర్వ సామాన్యంగా వుండేవి, 1821 లో అమనుల్లా రాజు జారీచేసిన ఫర్మానా వల్ల అమీర్‌ అభ్ధుల్‌ రెహమాన్‌ సంస్కరణ వల్ల విడాకులహక్కు, వారసత్వపుహక్కు సర్మక మించాయి. బాల్య వివాహాలు బలవంతపు పెళ్ళిళ్ళు లాంటివి రద్దు ఆయినాయి, వారి జీవితంలో చెప్పుకో తగ్గ మార్పులు వచ్చాయి. స్రీలకు విద్యా సంస్థలలో (ప్రవేశం చాల ముఖ్యమని వారికి ఆ అవకాశా లిస్తున్నందుకు ఆమనుల్లా రాజును (828 లో పదవీ (భష్టుని చేశారు మళాధి కారులు+- 1€058 లో మహమ్మద్‌ దావూద్‌ (వభుత్వం పరదాలు ధరించే విషయంలో కొంత స్వేచ్చ నిచ్చింది. 1964లో జఛర్‌షా తెచ్చిన రాజ్యాంగంతో పాబు స్త్రీలకు ఓటుహక్కు లభించింది. తరాకి, అమీన్‌, కర్మల్‌ 1878 లో రాజ్యాంగాన్ని రద్దుచేసినా స్త్రీల హక్కులు ఉవసంహరించ లేదు. [కమేపి స్త్రీల హక్కుల విషయంలో విన్లన వాదులకు, మతవాదులకు మధ్య వాదోవవాదాలు జరుగుతున్నాయి, (వగతి శీలవాదులు (వడా జీవితంలో నిలదొక్కుకొని స్త్రీల వాక్కులను వరిరక్షిస్తారని ఆశించవచ్చును, మొదట రాచరికపు వ్యవస్థలో స్త్రీనికేవలం ఒక విలాఫవస్తువగాః శృ్చంగారనాయకిగా వర్ణీంచేవారు ఆనాటి కవులకు వాస్తవచ్వితణ అనవసరం కేవలం అభూతకల్సనలతో, కృతిమసన్ని వేశాలతో స్త్రీల అంగావర్ణనిలుచేస్తూ హంసయాన, గజగమనిగా వర్ణించేవారు. కచకుచాది వర్ణనలతో స్త్రీని శల్యపరీక్షచేసి ఆ కావ్యాలను రాజులకు అంకితం జీసీవారు. ఆనాటిస్త్రీ అంటే షనస్సులేని శరీరమే అన్నమాట అందుకే కోమలి, చంద్రముఖి, హరిణాక్షిలాంటి స్రీ శరీరాన్ని వర్ణించే పదాలు వాడేవారు. అంతేకాదు స్రీకొడల్ని అరటిబోదెలతో, ఏనుగుతోండాలతో పోల్చేవారు స్ర్రీని ఎంతగా నఖశికపర్వతం శల్యపరీక్ష చేసివర్డి స్తే కవులకంత కనకాభిషేకం చేసేవారురాజులు.

66 _బెజిల్‌ స్త్రల కడగండ్లు

మార్చియో స్టాన్సియోలి తన భార్య ఎలియోసాను అయిదు. సార్లు కాల్చి చంపొడు. ఆమె మరోపురుషుని వల్ల _ఆకర్షితురాలయిందని అనుమానించి. అడిగితే అమె నిజమేనని ఒపవ్పుకోవటమె ఈ హత్యకు కారణమని భర్త కోర్టులో వాదించాడు. భర్త తరుపు న్యాయవాది “స్త్రీకి ధర్తః పిల్లలే ముఖ్యమని అతనలా చంపటానికి ఆమె (ప్రవర్తనే కారణమని" వాదించాడు ఈ వాదనను కోర్టు అంగికరించి మార్చియోను విడిచి పెట్టింది= మరోచోట రోచా అనే వ్యక్తి రెజినా అనే తన భార్యను ఇలాగే కాల్చి చంపొడు ఆమె రోజూ సిగరెట్లు (తాగేదని, (జైవరు లేకుండా కారులో షికారు చేసేదని తను ఇంటికి వచ్చినపుడు ఎప్పుడూ వుండేది కాదని, ఉన్నా తనను గౌరవించకుండా టెలివిజన్‌లో శృంగార దృశ్ళాలు చూస్తూ గడిపేదని రోజా ఆరోపించాడు, అమె మినీస్కర్టు ఫేసుకొని వున్నప్పుడే తాను అకర్షితుడయినా అమె ఆ దుస్తులు వేసుకొని పరపురుషుల్ని ఆకర్షిస్తుందని నేరారోవణ చేశాడు. ఇంకో పురుషుడితో రెణినా శృంగారానికి సిద్ధమవుతుంటేనే కాల్చి చంపానని చెప్పాడు రోజా నిర్టోషి అని కోర్టు అతన్ని వదలివేసింది ఇంకా ఇలాంటి సంఘటనలు కొన్ని జరిగాయి, దీంతో మహిళా సంఘాలు ఆందోళన చేస్తున్నాయి. ఇప్పటికే పురుషాధిపత్రం విలయ తాండవం చేస్తుందని, ఇలాంటి తీర్పుల వల్ల పెటటిగి పోత్చుంగ్లీనీ వారు వాపోతున్నారు. “పెళ్ళంటి మరణానికి మార్గమా అన్న నినాదాలు గోడల నిండా దర్శన మిస్తున్నాయి. తవును స్త్రీల మీద శ్చ టి పురుమలు చట్టాల కళ్ళుకప్పి తిరుగుతున్నారని మహిళలు విమర్శలత్న భయాందోళనలతో కాలం గడుపుతున్నారు. ఇది (నపంచ ్రిలను అవమాన వర్చటం, కించ పరచటం, న్యాయాన్ని అణగ్మత్రాక్కట్రం కాదా???

ర్‌ జపాన్‌ స్తి9లమై ఆంక్షలు న! మూనవ ర! పార్మిశామికంగాన్తు. వైజ్ఞానికం (సైన్సుుగాను జపాన్‌ ఈనాడు 1వ్రముఖస్టానంలో వుంది, ఎన్నో రంగాలలో అభివృద్ధిని సాధించింది. కాని ప్రీలపై వివక్ష బాగా పెరుగుతుంది ఎవరెస్టు నధిరోహించిన జపాన్‌ మహిళలు “వొమిని" శిఖరాన్ని ఎక్కరాదు. ఆ శిఖరం మాతృమూర్తి అని దాన్ని అధిరోహిస్పే స్త్రీని కాలదన్ని నజ్లినటః మది పురుషులకు ఎందుకు ఆ ఆంక్షలేదో! అలాగే స్రీలకు భూగర్శమార్గాలలోక్కి గనులలోకి 1పవేళార్హ తలేదు. కర్మాగారాలలో ష్రీం సంఖ్య పెరిగినా వారికి సదుపాయాలు లేవు చాలామంది స్రీ వుద్యోగినులను “జెంపరరి సర్వినుల్లో వుంచుతారు. ఉద్యోగభ్యదత అనలే లేదు. కేవలం తనమును కర్మా గారాలలో అలంకరణ వస్తువుగానే ఉపయోగిస్తున్నారని జపాన్‌ మహిళలు వాపోతున్నారు. శి*ి సంక్షిమానికి పెట్టీ ఖర్చులు తగ్గించారు. గర్భవతులకు ఏరక్షణా లేదు. పెన్షన్‌ అనేది అందరు. స్త్రీలకు లేదు. ఇవికాక అనేక చోట్ల స్రీలకు ఉద్యోగాలు లభించుట దుర్లభం, ఈ వివక్షకు శాఠణాలీవిటో అన్వేషించి, మార్గాలను సిఫారసు చేయమని (వభుత్వం ఒక కమీషన్‌ను నియమించింది, కాని ఆ శాఖలో ఒక్క, స్రీ కూడా లేకపావటం గమనార్హం కాదా జపొన్‌ యువతుల కొర్కెలు చాలా వింతగా వుంటాయి. శమ భర్తలు ఇంటికి త్వరగా వచ్చేవాడై తే మంచివాడుగా భావిస్తారు. రతి వూట ఆఫీసులొన్నో స్నెహితులకొనో గడిపికే వారు అతేనిప్తై అసక్తి చూవరు. తమను విహారాలకో షికార్లళో లీసుకెళ్ళీ వారిపై మక్కువ పెంచుకుంటారు. అలాంటి వారిని వరులుగా తెమ్మని పెళ్ళిళ్ళ పేరయ్య లను అడుగుతారు. కన్యల కోర్కెలనాధారంగా వశుల్ని కుదిఠించే సంస్థలు మెండుగా వస్నాయిం ఆ సంస్థకు క8 వేల ఎస్‌లు ఇవ్వాలి. పెళ్ళి ఖర్చులు చాలొ అధికంగా 80 లక్షల “ఎన్‌ అ వరకూ వృుంటొయి, (మన అక్షానలబైై వేలతో సమానమన్న మౌటఎ వధువుకు కన్నవాళు దాదాపు

65కి మహిళా ఆఅభ్యుదయ'మె పాతిక వేల రూపాయలు ఇవ్వాలి. (పతి అతిధికి 3,4 వందల రూపాయల ఖరిదు చేసే బహుమతి ఇవ్వాలి. ఆశ్చర్యమేమంటీ తమకు కాబోయే థార్య తూర్పు తెల్లారకముందే లేచి ఇంటి పనులన్నీ చెయ్యాలనీ, తమను నసపెట్టరాదని నరునికోర్కె. కన్యల కొరికలేమంటే - స్వంతగా (శమించి, | ప్రేమించేకన్నా వగాన్వేషణా వాద్యతను ఇతరులకు అప్పగించ వలెనని జపాన్‌ మహిళలు నమ్ముతున్నారు. మరి ఈ నమ్మకా సడలి పొయే దశ ఎవ్పటికో ! అవక్తేవిాదూలాల “స్త్రీలు తాము పొటించాల్సిన విధినిషేధాలను గురించి తెలుసుకోవాలి, వివాహం నిశ్చయంకాగానే ఆతడు ఆమెకు స్వామి అతని సేవద్వారానే ఆమె స్వర్గానికి చేరుకుంటుంది అతడు పతిదేవుడు. దేవతలకన్నా గొప్పవాడు, అతడు దుష్టుజ్హైనాా అవినీతి వరుడ్తైనాా విషయవాంన పరుడ్తైనా ఆమె అతన్ని సంతో షపెట్టాలి. చనిపోయిశాక క్రూడ్రా అతన్నే స్మరించాలి. ఆమెకు వ్యక్తిత్వం వుండరాదు. తని భర కర్తిచ్భాయల్లో మనుగడ సాగించాలి. ల

| విదేశాల వివాహాల్లో మార్పులు

కాల చకం0 గిరు9ిన తిరుగుతూవుంటి కరుడు గట్టిన సనాతన ఛాందన సంభఘం కూడా మారక తప్పదు. ఒకవేళ ఆ సంఘం ఘనీభవించి పోయి నూర్పుకు వృతిరేకంగా వున్నా చుట్టూవున్న యితర దేశాల ఆలోచనా రితుల ప్రఖొవం ప్రపంచ వ్యాప్తి ఉద్యమ పిభావాలు దానిపై పిసరించక నూనవు సరిస్గా అడే జరిగింది. ఇటలీ ఇధగ్గండు దేశాల వివాహ విధానాల విషయంలో

పోప్‌ అధివతిగా వున్న రోనును కాథలిక్కు మఠాన్ని అనుసరించే విజలతో ఇటలీ దేశం నిండివుంది. 18:1 నుండి 45 వరకు ముస్పోలిని నియంతృత్వ పొలనలో ఫాసిజం యొక్క విలయ కతాండవంతో గిలగిల లాడి పోయిన దేశం అది. 185 నాటికి సాంస్కృతికంగా మధ్య యుగాన్ని అధిగమించని దేశం “స్త్రీకి ఇల్లే స్వర్గం) అనే సూక్తిని వల్లె వేసిన దేశం- ఆ దేశంలో మహిళల వరిస్థితి మెరుగు పడటం సాధ్యమా? స్రీలు

దయ కాముకుల్లై ని పురుషులు సమష్టిగా 8 సంవత్సరాలు పార్థ అభ్యు లో జరిపిన పోరాట ఫలితమే వారు నూతనంగా సంపొదించ్దుకున్న మెల వివాహ కాసనం. ఈ శాసనంలోని కొన్ని అంశాలు భారతదేశంలోని నొ నిక మహిళలకు చిరపరిచితం కావచ్చు. బ్రిటిషు సాంస్కృతిక వరిచయం అధు రాజకీయ సంబంధము వల్ల చెవ్వుకోతగినంత శిను లేకుండానే వన్ని హిళలు అనేక హక్కులు పొందగలిగారు. కనుక వాటి విలువ భొరరీగా తెలియకపోవచ్చు... శ్రమించి పోరాడి సంపొదించుకున్న బోలి ల వట్ల గౌరవం ఆయాచితంగానో లేక అతి సులభంగానో వచ్చిన హర్క ఉండక పోవటం సహజం, మరో అంశం మనం గమనించాలి, హరా దేశస్తుడు మజినీ అన్నట్లు “స్వేచ్చ గాలి లాంటిది, అది లభ్య ఇహ సేపూ దాని విలువ మనకు తెలియదు, అది లేనవ్పుడు మనం గిల మైన జుకుంటాము.” అలాగే ఇటలీ దేశపు స్రీలు శతాళ్ధాలుగా దాస్య రం గడిపొరు. కనుక వారు సంపాదించుకున్న హక్కులు వారి కెంతో విలుప్ట నవి"

ళ్‌ మహళా అభ్యుదయము

ఇటలీ స్రీలు సాధంచీన ఘన వీజయాలలో ముఖ్యమైనది “భార్యా భర్త లిద్దరూ కుటుంబ జీవనంలో, ఇంటిలో భాగ స్వాములు” అనే సూత96. ఇది అంగీకారమయింది. అలాగే “పిల్లలపై పెత్తనం తండ్రిదే” అన్ని నూతాొన్ని మార్చి తల్లీ దండ లిద్దరికీ పిల్లలపై అధికారాన్ని సుస్థిరం: జిసింది కొత్త శాసనం. ఇలాగే ఎన్నో వీన్ల వాత్మక మైన భావాబకు శాసన స్వరూపం వచ్చింది. వైవాహిక జీవిత కాఠల౦లో భార్యా భర్నలు సంపొదీంబీన ఆస్థిప్తే ఇరువురికి హక్కు, వీర్పడింది. ఇంతకు క్రితం భార్య సంపాదింబీన ఆస్థిప్టై కూడా భర్తదే యాజమాన్యం, పెత్తనం సర్వాధి శాధాలు వుంజేవిం

భారతదేశంలో హీందూ స్త్రీకి స్త్రీ ధనం మొదటీ నుండి అంగీకరించ బడినా కొన్నిరకాల స్త్రీ ధనంపై భర్తకు ఆధిపత్యము వుండేది, దరిమిలా ఆంగ్లేయుల రాకతో ఆ పరిస్థితి మారిండి. కనుక ఈ సంస్కరణ విలువను హీండూ స్త్రీలు అంతగా గ్రహించథేక పోయారు.

ఇటలీలో మరో వి్ల వాత్మకమైన మార్పు వచ్చింది వివాహ బంధానికి పెలుపల కల్లీన సంకానొన్సి గురించీ. వివాహం నాటికీ పూర్వపు భర్త వల్ల గర్భవకీగా వున్నా ఆమెకు కలిగిన సంతోనం, అల్లే పూర్వపు భార్య వట్ల కలిగిన సంళోనం బీజ్‌ని ఈ నాట్‌ భర్త వల్లా లేక భార్య వల్లా అనుమతి పొంది తమ కుట్టుంబంలోని పీల్లలుగా వరీగణ్‌ంచ వచ్చు పీల్లల దృష్ట్యా ఆలోచిస్తే ఇదీ బోహ్మాండమైన మార్చు, పారు చేయనీ తపూకు వారిని శీక్షించడం అన్యాయం కోదా?

ఒకనాటీ హిందూ సంకుంలో గూఢజులను సహోఢజునులను ధర్మ సంతా

నంగా పరిగణీంచోరు. వీవాహం నొటికి గర్భవతి అయిన స్త్రీని పెళ్ళాడిన పురుషుడు అమ్‌ వీసవీంచీన తర్వాత ఆ సంతొనానికే తండి9గా పరిగణించింది అనాటి ధర్మశాస్త్రం. తండి) ఎవరో నిర్ణయించడం తేలికళయింది ఇటలీ లోన్సి ఈ చట్టం వల్ల గర్భోతృత్తీకీ కారణ భూతుడయిని పురుషుని నిర్ణయిఎచ డానికి లోర్డులు అన్నీ రకొల పరీక్ష విధానాలను అవలఖంభించవచ్చు; అమలు పరృవచ్చు.

విదేశాల వారి వివాహాల్లో మాడ్నులు ఖై

పూర్వం విడాకులు పొందటం, వేరుగా వుండటంఅతి కష్టంగా వుండేది ఇటలీలో. ఇప్పుడు ఆ చట్టాన్ని సడలించారు. అవతలివారు ఏదో నేరమో, తప్పో చేసినట్లు రుజువు చేస్తే తవ్ప అదివరకు విడొకులు వచ్చేవని కావు అలాగే వివాహ వయఃశరరిమికి స్త్రీకి 14 పురుషునికి 18 వుండాలి యిఏ వరలో, ఇప్పుడు ఇద్దరికీ 18 ఏండ్లు నిండాలి ఈ కొత్త శాసనం వికారం. అలాంటి అభివృద్ధిని ఇటలీ స్త్రీలు గణించడం గణనీయం,

అంగండుతో పెళ్ళినాటి పువూంణాల మార్చు

ఉం

బిటస్‌లోని క్రైస్తవ మకాధివతుల సంఘం సమావేశమై అంశ న్‌తీయ మహిళా సంఘపు భావ [వఖొవాల దృష్ట్యా పెళ్ళినాటి విమాణాలలో సవరణలు చేశారు,

పెండ్లికి ముందు పురోహితుడుగా వుండే వతాధికారి (పొారంఖోవ న్యాసం చేస్తాడు. అందులో వివాహం యొక్క విశిష్టతను, పాొముఖ్యాన్ని వివరిస్తాడు సంకానోతృత్తిక్కి పావపు జీవితంలో అడుగు పెట్టకుండా వుండ టానికి న్యభిచార నిర్మూలనకు వరస్పర సాంగత్యము సహాయము జాఖ్యము సంపాదించు. కొనుటకు వివాహం ఆవసరమని ఉద్భోధించేవారు కషసుఖాలలో. పరస్పర విశ్వాసముతో భార్యాభర్తిలు కలిసి మెలసి జిటీంచాలని; ప్రేమ సందర్భంగా సంకోషంగా, మృదువుగా దంవతులు సంచరించుకో వాలని సంతానాన్ని కనడం, పెంచడం, వారివట్ల శిద్ధ వహించడం వారికి వర్యవసాదంగా థావించాలలి యీనాటి హితవు చెపు తుంది- పూర్వము భర్తను కుటుంబానికి యజమానిగా భావించేవారు. భర్శకు విధేయురాలుగా వుంటానని పమాణం చేసి వధువు ఇపుడు నూలని నిబంధన పికాంము ఆ పిమాణం ఆమె విధిగా చేయనక్కం లేదు, కాగా. అమెకు యిష్టమైకే ఆమె ఆలాంటి ప్రమాణాన్ని చేయవచ్చును, శన సంపదనంతా వధువుతో కలసి అనుభవిస్తానని పూర్వం వరుడు వమాణం చేసేవాడు, వధువుకు అలాంటి వ్రనూణము లేనేలేదు. కారణం ప్రమాణం రూపొందిననాడు శతాబ్దాల కిం0దట ఆమెకు స్వంత ఆస్పి లేదు ఆమె ఆస్థి భర్త అఆస్థిగా పరిగణించేవారు, ఇప్పడు బిటనులో శాసనం

/౮/ మహణా అభ్యుదయ మ వికారము వివాహిత స్త్రీ వ్య క్ని గ త అస్థి కలిగి వుండవచ్చు కనుక ప్రమాణాన్ని మార్చు చేస్తున్నారు. “నిన్ను నేను మీకు అర్చించు కుంటు న్వాను, నా నంవదను నీతో కలసి అనుభవిస్తాను” అని వధువు పొమాణము చెయ్యాలి క్రొత్త వద్దతి ప్రకారము.

పూర్వం బిిటస్‌లో కన్యాదానం వుండేది నేడది పోయింది, వధువు చలికి మాతం వరుడు ఉంగరాన్ని పెట్టేవాడు, కాని పరిస్థితీ మార్చువల్ల వధూవరులిద్దరూ ఉంగరాలు మార్చు కోవాలి.

సంపిదాయంలో ఎక్కువ విశ్వాసంతోవున్న బటిష్‌ విజలు, మత మౌఢ్యంతో అంధకారంలో వున్న ఇటాలియను ప్రజలుకూడా పురోగమిస్తు న్నారు. మరి భారతదేశం కూడా ఆ పరుగును అందుకుంటుందా?

అాకమ్ప్యక్రర్యిగ్రమెంయెచమనా-ల

3 అణ్వాయుధ ఉన్మాదం; మానవ విలువల విధ 00సం

ఈ విశ్వం మనది. ఈభూమి మీద జీవపరిణామాన్ని రక్షించు కోవాల్సిని బాధ్యత మనది మన బిడ్డల (ప్రాణాల్ని కాపాడవలసిన వాళ్ళం నునం అహారం తిశాలని, సంతానం కనాలనే కోర్కె ఎంతసహజమో ఆ సంతానాన్ని రక్షించు కోవటం అంతకన్నా ముఖ్యమనేది మనం విస్మరించరాదు. అసలు ఆణుయుస్ధమంటేి ఏమిటో తెలుసా ?

అది. 1845వ సంవత్సరము. మంటలు మండే ఎండాకాలం. ఉఊ॥ 8 15ని.లకు హిరోషిమా నిగరంపైన నాగసాకి పట్టణం మీద జక్క బాంబు పడింది. దాని తాకిడికి భూమి కంపించింది. సము[దం దద్ధరిల్లింది. అలలు ఉవ్వెత్తున లేచినై. సాగరగర్భంలోని జంతు జొలొలన్నీ భస్మీవటలమైనాయి. సమ్ముదుడు చెలియలి కట్టదాటాడు* ఇప్పటికీ సాగరంలోని చేవలు విషపూరితాలయి తిన్నవారి (ప్రాణాలను హరిస్తున్నాయిః ఆ బాంబు (పేలుడికి లక్షల జన సంఖ్య ఆహుతి అయింది, అక్కకు మీక్కుటంగా వవవక్ష్యాదులు నశించిన్నై, జీవరాశి నిర్జివమయింది అక్షళ యకరాలపంట మాడిపోయింది. చావగా మిగిలినవారు అంగవికలు అయాగ్టరు* ఈ మారణ హోమానికి కారణం ఆ అణువాంబు (వయోగథలితం. ఈ దుస్పంమటన ఫలితంగా అనేక మంది స్త్రీలు గ్యొడాళ్ళు అయ్యారు. ఏకి సం! (కిందట ఈ _వయోగం జరిగినా ఇవ్చటికీ అనేక మంది కేన్సరుతో చనిబోతూనే వున్నారు. ఈ బాంబులు మనుష్యుల్ని ఒక్కసారిగా చంవవు; చంపుతూనే వుంటాయి. అయిశా మనం గుణపారం

10800 లో వపంచం మొత్తం మీద 22 వేం కోట్ల డాలర్లు ఖర్చుచేసి అణ్వాయుధాలను తయారు చేశారు, అదే 1000 నాటికి 4వేల కోట్ల జాలర్లు ఆయుధాలక్రై వెచ్చించినట్లు లెక్కలొచ్చినాయి. యుద్ధ ఆయుధాల ఉత్పత్తి వేగం రోజు రోజుకూ. పెరుగుతుంది. ఈనాడు 5 దేశాలు

గ్గే మహిళ అభ్యుదయము అణ్వాయుధాలు తయారు చేస్తున్నాయి. (వపంచం ఆయుధాల పై నిమిషానికి పది లక్షల ఆమెరికన్‌ డొలర్లును వెచ్పిస్తున్నట్లు కామస్‌వెళ్తు (విధాన కార్యదర్శి శ్రీదత్‌ రాంఫాల్‌ చెప్పారు. ఈ దళాబ్దాంతానికి ఈ మొత్తం రెండింతలు కాగలదని అయన అన్నారు నిన్న ఇక్కడ జరిగిన ఆయుధి పోటి వేగంగా విస్తరిస్తున్నదనీ, దానికి ముందు చూపుగాని, పెనిక చూపుగాని లేవని చాలామంది మేధావులు బాధపడుతున్నారు. పపంచం మొత్తం మీద ఆయుధాలకై. ఒక్కొక్క మనిషిపై 110 డాలర్లు ఖర్చు అవుతున్నాయని, మొత్తం మిలటరీ వ్యయింలో మూడు వంతులు అభివృద్ధి చెందిన దేశాలు ఖర్చు చేస్తున్నాయని, ఇటీవల బడుగు దేశాలు కూడా ఆయుధాలపై అపరిమితంగా ఖర్చు చేస్తున్నాయని, ఇలాగే కొనసాగుతూ పోతే రెండువేల సం॥ నాటికి నూరు డేశాలు ఆ స్థాయికి చేరుకోగలవని ,కేలింది. ఆ నాటికి(6వేల సం॥ కు నూటికి అరవై మంది మాత్రమే జీవించ గలరని కూడా అంచనాలు వచ్చాయి. అంతకన్నా తగ్గీపమాదం కూడా లేక పోలేదు, నిరాయుధీకరణకు చేసిన రండు ప్రయత్నాలు విఫలముయి నాయంజి ఇందులో ఏదోలోపం ఉండాలి. కనుక శాంతి కోనం మహిళలు రంగంలోకి దిగాల్సిన అవసరం ఏర్పడింది,

శాంతికోసం స్త్రీలు పనిచెయ్యటం ఈనాటిది కాదు. “*విసిస్‌ టాటా” (బోజన్‌ స్త్రీలు నాటకాలలో ఈ విషయం (వాయబడింది అలాగే 1982 జూస్‌ 1౭న న్యూయార్కు నగఠంలో (బహ్మాండమైన శాంతి యాత జరిగిందిః అనేక వృత్తులవారు, మతాలవారు, కార్మిక, విద్యా, రాజకీయ సంఘాలవారు మూడు మైళ్ళ పొడవున లక్షల జనం పాల్గొన్నట్లు “న్యూయార్కుట్ట్‌ మ్సు” పచురించింది,

డా[హెలెన్‌ కాల్టికాట్‌ పపంచ వ్యాప్తంగా శాంతి ఉద్యమానికి దోహదం చేసింది. 81 సెప్టెంబరులో ఆమె రష్యావెళ్ళి అధికార్లను, అనిధి కార్లను కలసి అణ్వాయుధ పోబిని ఆపమని అర్ధించింది రెండు సం॥రాలు వై ద్యవృ శ్హిమాని శాంతి (ప్రచారం సాగించింది. ఈమెను ఉత్తమ హ్యుమనిస్టుగా అమెరికన్‌ హ్యుమనిస్టు "అసోసియేషన్‌ వారు పేర్కొని గౌరవించింది, ఆమె (ప్రవంచ శాంతికి అనేక సూచనలను (_ప్రబోధించింది. ముఖ్యంగా స్త్రీలు మార్గదర్శకత్వం వహించాలని హెచ్చరించింది.

అణ్వాయుధ ఉన్మాదం మానవ విలువల విధ్యసత ళ్‌

ఈనాటి సమాజంలో స్ర్త్రీ పురుతులకు వేర్వేరు సామాజిక పాాతలు నిర్ణయింప బడ్డాయి. స్రీలు పేమన్కు శాంతన్వభావాన్ని అలవర్చు కోవాలని, పురుషులు కత్తులు తుపాకుల లొంటి ఆటవస్తువులతో ఆడుకుంటూ చంపటం నేర్చుకోవాలని ఈ వ్యవస్థ నేర్చుకుంది. [పపంచ శాంతి కోరేవారు ముందుగా ఈ వ్యవస్థలో నాూర్చుకేవాలి. ఊద్యోగ విద్యా అవకాశాలు, సంతాన్మపాప్తి విషయంలో స్ర్రీకి స్వేచ్య విధిగా వుండాలి; స్రీ పురుషుల మధ్య సమానత్వం (వ్రవంచ శాంతికి అవసరం, జనాథాను పెంచి తద్వారా యుద్ధాన్ని పోత్సహిస్తుంటే స్త్రీలు ,పేక్షకులుగా వుండరాదనేది (గ్రహించాలి. స్త్రీలు పిల్లల్ని కనే ఫ్యాక్టరీలు కారాదు,

ఈనాటి సమాజంలో స్త్రీలకు తల్లులుగా కంటే ముఖ్యంగాకునూ అ తల్లిగా మ్యాతమే విలువ వుంది. అలాగే ఇంతవరకు పురుషులే సామాజిక నాయకత్వాన్ని అ్యకమించుకున్నారు, అలాకాక స్త్రీలు విముఖప్మాత వహించి నాయకత్వ స్థాసాల్లోకి వస్తేనే _వవంచ శాంతికి దోహదం కలుగుతుంది. అంటే ఏ ఒక్కష్ట్రీ మా్యాతం నాయకత్వం వహి స్తే చాలదు. ప్రీలంతా మూకుమ్మడిగా వచ్చి (పేమ, శాంఓి విద్యు క్తధర్మ నిర్వహణ అశే సూ(శాలను సమాజంలో (పవేశ పెట్టాలి. మృదువైన స్తీకత్వపు విలునలు వరిపాఎనా రంగంలోకి రావాల్సిన అవసరం ఆసన్నమైంది, అందే పురుషొధికృత సమాజపు యుద్ధతత్వానికి, సమసమాజ భావన (వత్యామ్నాయం కావాలి.

ఈనాడు [పపంచపు శాంతికి కావాల్పింది స్ర్రీతత్వస్వభావపు విలువలుం అంటే ఉత్పత్తి చెయ్యటం, పోషించటం, శాంతిస్ట్థావనన నెలకొల్పటం, జీవసృష్టి చెయ్యటం, ఈవిలువలను నెలకొల్పటానికి స్త్రీలకు శక్తివుంది, శాంతి (పియుక్వం, పోషించే స్వభావం, పేమించేతత్వం, అహింసాభావం స్రీలకు (కొత్తగాదు. అందుకే అహింసను పభోధించిన గాంధీని మహిళా మనస్థత్వం కలవాడని చనుత్కరించేవాళ్ళు, శాంతస్వభథావుల్ని *అడ్రదానిలొ అంచారు,

ఈనాడు (వపపంచమంతా విపరీతమైన సాంశేతికాభివృద్ధి సెంధించిందిం ఇది చాలా గొప్పఅభివృద్ధిగా మనం భావించాలి. కాని ఇవి ప్రపంచశాంతికి

76 మహిళా భ్యుడయము కాకుండా (పపంచ విధ్వంసానికి మారజాయుధాలను ఉపయోగించటం అనూనుషంగా గుర్తించాలి. జాతి వెనుకబాటుతనానికి నిదర్శనంగా భావించాలి. అసలు అణుబాంబులు తయారుచేసేది అవసర మొ స్తే వాడటానికే కదా? వాడినప్పుడు మనగతి ఏమిటి? కనుక ఈ తరుణంలో తల్లులు (పముఖ పాత వహించక తప్పదు. శాండి సందర్భంగా నునం బిడ్డల్ని గురించి ఆలోచించాలి, కమ్యూనిస్టుల శిశువులని, పెట్టుబడిదారుల శిశువుంని ర0డు తెగలు లేవు. శిశువులు శిశవులే కనుక వారి (శ్రేయస్సు కోసమై తల్లులు (ప్రపంచ శాంతిని నెలకొల్పాలి. జాతి విధ్వంసానికి అడ్డుగోడలై నిలవాలి.

అణ్వాయుధ ఉత్పత్తిని ఆ పెయ్యాలఅనీ అలజడులు పవర్శలు స్రీల ఆధ్వర్యంలో జరగాలి దానికై స్త్రీల శాంతి సంఘాలు నెఎకొల్పాలి రెండువేల సం॥నాటికి మనపిల్లలు బతకరని వింటే పితితల్లీ ఈ శాంతి సంఘంలో చేరుతుంది. స్త్రీలు చైతన్య వంతులయితకే ఈ ప్రపంచాన్ని రక్షించుకోగలరు. ప్రవంచాన్నీ, ఫిల్లల్నీ రక్షించటానికి ప్రీల పాత అద్వితీయం అనక తప్పదు.

(పపంచ శాంకిక్తై ౮.10 వారు ప్రపంచ మహిళా సంవత్సరాన్ని (ప్రకటించటం గమనార్హం, శాంతి, స్వేచ్ళ, సమానత్వం, అభివృద్ది అనే మూలస్ఫూతాలపై [ప్రపంచ మహిళల స్థాయిని పెంచి, స్త్రీలకు సమాస్‌ ప్రతి ప్తినిచ్చి, తద్వారా పపంచ శాంతి పరిరక్షణ జరపాలనేదే [ప్రపంచ మహిళా సంవత్సరం, మహిళా దశాబ్దివుత్సవాల లక్ష్యాలు, ఆ సందర్భంగా 78లో మెక్సికోలో బెర్లిన్‌లో జరిగిని సభల (ప్రపంచ స్త్రీలలో సంచలనాన్ని కలిగించిస్నై. 150 దేశాలనుండి 1"00 (పతినిధులు హోజర్లై £08 అంశాలతో విద్య, ఉద్యోగం, ఆరోగ్యం, గృహవసతి, (పసారసాధనాలు, కుటుంబం) పోషకాహారం, రాజకీయ విముక్షిలాంటి (ప్రణాళిక తయారుచేసి (ప్రవంచ స్థాయిలో చర్చలు జరిపారు, అలాగే 80 లో *ళోపెస్‌హీగన్‌ లో మరో (వవపంచ మహిళాసభ జరిపి స్త్రీలకు కొంతవరల జాగృతిని కలిగించింది. ఆ ఫలితంగా స్త్రీలు కొంతవరకు పురోగమిస్తున్నారనుటలో సందేహం లేదు. భాంతి స్థావనక్షై స్రీల ఆరాటమే దానికి తార్కాణం,

అణ్వాయుధ ఉన్మాదం మానవ విలువల విధ్వంసం 7/4

యూరప్‌లోను, ఆ మెరికాలోను ఇంకా కొన్నిదేశాల్లో స్రీలు శాంతి స్టాననిక్రై (వదర్శనలు చేస్తున్నారు. “మేము పిల్ల ల్ని కనేది చంపుకోటానికి కాదు అసలు శాంతియుత సమాజం ఏర్పడే వరకు మేము పిల్లలనే కనము” అనే దాకా పోతున్నారు “మేము సంతానము కనే ఫ్యాక్టరీలుగా జీవించ తేమను. మాకు మాతృహ్నదయంవుంది. మమ్మల్ని అర్ధంచేసుకుంటే సథిం లేదా ఆవసరమొ స్తే తిరుగుబాటు ద్వారానైనా శాంతి స్థావనకు పునాదులు వేన్తాం” అని వీరోచితంగా ఎలుగెత్సి అరుస్తుంది ప్రీ లోకం. కనుక పురుషులు సమాజానికి, శాంతిస్థావనకు కృషి చేస్తూప్త్రీ శక్తిని పెంపాందించగలరని ఆశిద్దాం,

78 మన శాసనాలు ; వాస్తవ పరిస్థితులు

భారతదేశంలో అనేక మతాలవారు ఉన్నారు. హిందువులు, ముస్లింలు క్రైస్తవులు, పార్శిలు అందులో ముఖ్యులు. వివాహము వీడాకులు, దత్తత, సంరక్షరత్వం, వారసత్వం మొదలై న విషయాలు పౌరుని యొక్క మతంపై ఆధారపడి వుంటున్నాయి. 1857 లో సిపొయి తిరుగు బాటు సంభవించిన తరువాత (బిటిష్‌ [ప్రభుత్వ వై ఇరిలో మార్చు వచ్చింది. రాణి విక్టోరియా మత విషయంలో జోక్యం చేసుకోనని (వకటించింద్‌. 1858 లో ఆమోదించిన విధవావివాహచట్టం, సతీ సహగమన చట్టం తర్వాత భెటిష్‌ (వభుత్వం సంస్క రజోద్యమాలకు మద్దత్తు ఇవ్వలేదు. కొనీ వారు చానిని వ్యతిరేకించలేదు,

10928 బాల్య వివాహ నిరోధశాసనం కేంద) (ప్రభుత్వం పెట్టింది మొదల్లో ఈ శౌసనం వధువుకు 18 సం॥ నిండాలన్నది. తర్వాత 18 - ఓ (ఫ్రీ - పరుషములకు) ఏళ్ళు నిండాలని సవరించింది. ఇది మహమ్మదియులకు వర్తించదు. బాల్య వివాహం చేస్తే తల్లి దండు)లకు ఆ శాసనం (ప్రకారం శిక్షలు జరినూనా వున్నాయి. అయినా ఆ వివాహం చెల్లేది, కాని ఇష్టుడు ఆ వివా హిం చెల్హదని ఆం[|వ॥ హైకోర్టు 187 లో తీర్చు ఇచ్చింది. ముసల్న్మాన్ల లో పెళ్ళి చేస్తే చెల్లుతుంది, కాని ఆమె వ్యక్షురాలై నాక కాదంటే రద్దు అవుతుంది. బాల్య వినాహాల మీద కేసు పెట్టే వాళ్ళు తక్కువ కనుక అక్కడ కూడా జరుగుతూనే వున్నాయి.

వరకట్నం నిషేధం 1081 లో చట్టమయింది. 181 నాటికి ఒక్క కేసు మాత్రమే నమోదయింది. లాంఛనాల మీద సరి అయిన వ౦మితి లేదు. దాని పేరుతో గుంజుకుంటున్నారు, ఏ తండి? శేసు పెడతాడు? కనుక ఆ చట్టం నిరవయోగ మయింది. ముస్లింలలో వరకట్నం లేదు. స్త్రీకే మహర్‌ ఇవ్వాలి, అది రెండు రకాలు _ అడిగినప్పుడు ఇచ్చేది, భ్నర్త చని పోయినప్పుడు కాన్హి లేక విడిచి పెట్టీ పోకేనో ఆ *మహర్‌ి &౦గ ఇచ్చేది రెండవది. కాని ఇవ్వఖ్థర్లే దని ఆమెచేత (వాయించుకుంటారు.

గ్గ బ్‌ గౌ విఫలమవుతుంది, కనుక చట్టాలకు కట్నాలు పోవని ంది,

మన కాననాలు వాస్తవ వరిస్థిలులు ౯ఢ్జె

వివాహ పద్ధతులు మతాల వారిగా అనేక విధాలుగా వున్నాయి. హిందూ వివాహచట్టం 1825 లో కేంద) విభుత్వం పెట్టింది. పూర్వం కన్యాదానం, పొణీగిహణం, స్పవది ముఖ్యంగా వుండేవి స్పపష్పపదిలో ఏడు అడుగులు వేస్తేనే పూర్చి అయినట్లు, ఆరు అడుగులు వేసి ఇతడు వడిపోతే వివాహం కానళ్లే. 1853 తర్వాత ఆ మూడు అవనరం లేకుండా పోయినాయి, దేశ౦ంలోనివాసు రైని ముస్లిం, కైం9స్త్నవ పార్క్కె యూదులు కాని వారంతా హిందువులే కనుక హిందువుల ఆచారం పికారం జరుగవచ్చని సవరణ జేశారు. తమిళనాడులో పూలదండలు, స్వయం వరం, ఆత్మ గౌరవం అనే సవరణ 7 &ి సెక్షన్‌ 1 87 లో పెట్టారు

ముస్లిం వివాహం స్త్రీ పురుషుల ఒవ్పందం మీద ఆధార వడుతుంది, ఒప్పందాన్ని రిజిష్టరు చేస్తారు. *నికా రిజిష్టరులో సాక్షుల సంతకాలు వుంటాయి. నలుని దస్కతు వుంటుంది. వధువు కరపున (వతినిధిగా (వకీలు) చేనమామో, సో రుడో, సిని తర్మడో దస్కతు పెడతాడు. పిల్ల మేజరయినా దస్కతు పెట్టదు. వకీలు సాక్షుల సమక్షంలో ఆమెను “సమ్మతేనా” ఆని అడుగు తొడు, ఆమె అవునన్నా లేక మౌనంగా వున్నా సమ్మతించినవ్లే సభలో ఈ విషయిం మత గురువు (నాయజ్‌్‌ ఎదుట వకీలు అమె సమ్మతించిందని చిప్తొడు నాయట్‌ సాక్షుల్నె అడుగుతాడు వాళ్ళు అవును అంటారు, అప్పుడు దిస్కళకులు చేస్తారు. వరుకు, వకీలు, సాక్షులు, శాననం ప్రికారం ప్రీ సరుముల సమానత్వం ,(వఠిపాదించబడినా వాస్తవంలో వధువు అస్వతంతు9రాలు _ క్రై)స్తవ వివాహ శాసనంలో భర్తకు విధేయురాలుగా వంటానిని (వమాణం చేయిస్తారు చర్చిలో.

స్పెషల్‌ మ్యారేజి యాక్టు (ప్రత్యేక వివాహచట్టం) 1834లో

బి

వచ్చింది ఈ తరహా పెళ్ళికి రిజిష్టరు తప్పక కావాలి. దినికి 16 _£1 సంవత్సరాలు నిండాలి, ముగ్గురు సాక్షులుఎడాలి. ఇది మళాలవారి మధ్య, ్రశాఅవారి మధ్య జరగవచ్చు

“బహు థార్యాత్యం నిరోధిస్తూ. 184 లో మద్రాసులో కాశీశ్వరరావు చటం తెచ్చాడు* 1055 లో దీన్ని కేంది శాసనంలో హీందువుల కంతా వర్తించేలా. చట్టం పెట్టారు. కాని ఎంతో మంది స్త్రీలు సవతిని సహించి

80 మహికాభ్యుదయము వూరుకుంటున్నారు భర్త మరో అమ్మాయిని చేసుకున్నాడని రుజువు చేయడం కష్టం. ఆమెను వివాహ మాడలేద్యు వుంచుకున్నానని చెప్తాడు* ఉంపుడు కత్తైను పెట్టుకుంటే శిక్ష లేదు ఇదీ జరుగుతున్న వ్యవహారం, ముస్లింలలో ఏక కాలంలో నలుగురు భార్యఅను కలిగి వుండవచ్చు నలుగురినీ సమదృష్టితో చూడగలిగినప్పుడే చేసుకోమ ని మహమ్మదు పెట్టిన ఆంక్షను ఎవ్వరూ థాతరు చెయ్యటం లేదు. పార్శ్‌ల్లో, శ్రై0స్త వంలో బహు థార్యాత్వం అమల్లో లేదు, జుడిషియల్‌ సవరేషన్‌ అనగా కోర్టుద్వారా ఉత్తరువు పొంది వేరే వుండుట. దానికి వెసులు బాట్లు హిందూ నివాహ శాసనంలో (పత్యేక వివాహ శాసనంలో ఉన్నాయి. వివాహిశులలో ఎవరో ఒకరు ఈ దాంపత్య జీవితం కొనసాగించలేను అని నిర్జ్వ్యంద్వంగా పకటిస్తే కోర్టు విడాకులు (పసాదించటం సమంజసం. అలాంటి సొకర్యం మత పరమైన శాసనాలలో కాన్సి 184 లోని పత్యేక వివాహ చట్టంలో కూడా లేకుండుట శోచనీయం, విడాకుల చట్టాలు హిందూ ముస్లి౦, కైస్తల మతాలలో వేరువేరుగొ వున్నాయి. ముస్లిం వివాహ రద్దుచట్టం ,98 లో పుట్టింది ముస్లి0 పురుషుడు మూడు సార్లు “జలాకి అంటే చాలు, కానీ ముస్లిం ప్రీ అదే పరిహారం నిమిత్తం దావా వేయవలసి వున్నది. కైఏ0స్తవ వివాహ రద్దు శాసనం బహు పురాతనమైనది 180లో పుట్టింది. క్రై 9స్త్నవ వివాహం బట్టీ హైరోర్డులోని ముగ్గురు జడ్డీలతో ఏర్పడిన ధర్మాసనం మాత్రమే రద్దు న లి, దీనివల్ల అనవసర జాప్యం, కాల హరణం జరుగవా? (నస్తుతం ర్‌ వివాహ శాసనంలోను (వక్యేక వివాహ శాసనంలోనూ వివాహా వీకారం స్టీన షరతులు ఒకటిగానే వుళ్నాయి.. 1878 సవరణలచట్టం (ణం కల టండన. వనవాం రద్దు కాగలదు ఇటివల విడిపోవడానికి 1/0 [6౧౧9౧౪౧౦ అంటే మనిస్థత్వాలు సరిపడనందున అవకాశం కావాలనే బిల్లు (వస్తుతం సెళెట్ట కమిటిదశలో వుంది, సాక్ష్య సేకరణ పూర్తి అయింది 1017లో రష్యాలో విస్లవం

మ శాననాలు వాస్తవ “లిస్టితులు తే వచ్చినప్పుడు వోస్తుకార్డ్‌ డైవర్సు ఉండేది యూనిలేటర్‌గా (వీక పక్షంగా జపాన్‌, రష్యా చైనా లాంటి దేశాలలో కుటుంబ న్యాయస్థానాల ద్వారా పాకిల మధ్య రాజీ కుదర్చటానికి _వయత్నాలు జరుగుత్తైం మన దేశంలో ప్రక్ష్యీక న్యాయస్థానాలు లేవు. అందువల్ల నష్టవోయేది స్త్రీలేనని చెవ్పక ఠై

తప్పదు.

వుసనోవరి క (110266 శిరంం[00౧ & [4121౧[80౧2౧౦6 “౦౦ వివాహం రద్దు అయినప్పుడు కూడా భర్హదే తవ్వు అయినవుడు, కోర్టు భార్యకు మనో వర్తి ఇవ్వవచ్చును. ముస్లింలు వివాహం రద్దు అయిన తర్వాత ఇద్దత్‌ గడువు వరకు అంటే మూడునెలల వరకు మాత్రమే ఆమెకు మనోవర్తి లభిస్తుంది ఖార్య వేరుగా - వుండాల్సిన పరిస్థితుల్లో కోర్టు మనోవరి ఇప్పించవచ్చు- (కిమినిల్‌ కోర్టు కొన్ని పరిస్థితుల్లో నిరాదరణ చేయ బడిన భార్యకు మనోవర్తి ఇప్పించవచ్చు. కాని నెలకు 00 రూ, కన్నా ఎక్కువ ఇప్పించరాదు. విడాకులు ఇవ్వబడిన ము స ౦ స్త్రీకి కూడా ఈ-సెక్షన్‌ క్రింద మనోవర్తి ఇప్పించవచ్చు సెక్షన్‌ 125 కమినల్‌ వాంసీజరు కోడుక్రింద, ఇది ముసల్మాన్‌ స్త్రీలకు వర్నించరాదని “షాబుద్దీన్‌” పార మెంటు సభ్యుడు బిల్లు పెట్టాడు దినిని సెక్యులరిష్టులు వ్యతి రేకిస్తున్నారు* దతత:ః (464౦౧10౧) ముసల్మొ స్‌లకు దత్తతలేదు వాళ్ళ పి అఅను ఇతరులు దత్తు చేసుకునే అవకాశం కల్పిస్తూ 18/2 లో బిల్లు పెడితే సనాతనులు అయిన ముస్సింలు వ్యతిరేకించారు. హిందువులలో 1556 కు పూర్వం విధవరాలుకు భర్న ఇచ్చిని అధికాంంతో కాని దగర వారసులు

(మ ఇచ్చిన అనుమతితో కాని ఆ దత్తు చేసుకోటానికి వీలువుండేది. వేశ్యలు తప్ప బాలికను దత్తు చేసుకునే హక్కు లేదు. 1953 శాసనం ప్రశారం పురుషుడు బాలున్జీకాని బాలికనుగాని దత్తు చేసుకోవచ్చు. కాని భార్య సమ్మతి వుండాలి పూర్వం భార్య సమ్మతితో నిమిత్తం లేజండా జరిగేది, విధవరాలు స్వతం౦తించి దత్తు చేసుటనే హక్కుకూడా $68 లో వచ్చింది. సంరక్షక్రత్వం : (648164140౧ 5010) హిందూ మెనారిటి అండ్‌ అల మ్‌ గార్డియన్‌ షప్‌ యాక్టు 16 లో హిందువులలో తండి లేనప్పుడు మాత్రమే

లి మహికాభ్యుదయము తల్లికి గార్జియన్‌గా అధికారం వస్తుంది ముస్షింలలో తండి తర్వాత, తర్మడి వీలునామాలో వొసిన వ్యక్షికి వస్తుంద్కి వీలునామా లేనిచో తాతకు సంకుమిస్తుంది, లేదా తాత వీలునామాలోని వ్యక్తికి వుంటుంది. ఈ నొలుగూ కాకపోతే కోర్టువారు నిర్ణయించే వ్యక్తికి చెందుతుంది కాని, కన్నతల్లికి ఆ హక్కు లేదు. కాకపొతే ఆడపిల్లను 7 ఏళ్ళు మగవాణ్ణి ఫ్‌ ఏళ్ళు దగ్గర వుంచుకొని పెంచటానికి అర్హత వుంది. మైనరు అస్తికి, అతని సంరక్షకత్వానికి ఆడదానికి హక్కు లేనేలేదు కోర్షువారు దయతలచి శిప్తేతవ్చ, కై9స్త వులకఠు 60804120 2౧6 276 గిం[ వర్తిస్తుంది.

అంటే తర్మడి లేనప్పుడు లోర్టు నిర్ణయిస్తుంది వారసత్వపు గాసనాలం ? (5400659100 తం సమిష్ట హిందూ కుటుంబంలో వుండి చనీపోయిన వాని భార్యకు 1987 పూర్వం మనోవర్తి వుండేది. తర్వాత కొడుకులలో ఒక కొడుకుతో సమానంగా భర్త ఆస్టిని జీవిత కాలపు హక్కుతో అనుభవించే హక్షు ఇచ్చారు. ఇది పొలాలకు , వర్తించదని తీర్చు వచ్చింది. మద్రాసులో 10848 నవంఒరు నుండి ఇది పొలాలకు కూడా వర్తింపజేశారు.. (855 లో మారన హిందూ వారసత్వ శాసనంలో ఇక పురుషుడు సమిష్టి హిందూ కుటుంబంలో సభ్యుడై. చనిపోతే కూత పంసిణ్రీ అయిఎట్లు ఎంచుకొని అతని వాటొను కొడుకులు అంత ఇ భార్యా సమానంగా పంచుకుంటారు సర్యహక్కులతో. దీనివల్ల వకు చనిపోయిన పురుషుడి భార్య జీవిత హక్కులు సర్వ అంట్దే వితల క వచ్చినవాటా విపరితంగా తగ్గిపోయింది కుమారుడ్తు పదు ఆల్హల్‌ జన్మతః తండితో సమానముగా వాటాను నీరుకార పోయింది మగలీద్ద ల న రద్దుక్షాపా నం డ్‌ ల్‌ సమిష్టి ఆస్థిలో జన్మతః హక్కు, ప కన బిల్లు "స నాతనులు వమ్ము జేశారు. ముసల్మాన్‌ సరితాన్లంత్రన్సి సై సగ వ ౨ (కారం భార్యకు 1/8 వంతున్నూ, ఈక సగం వస్తుంది ఆడ్య మగ బిడ్డలకు ఆస్పివాటాలో త్రేడ్రా

మన కాసనాలు : వాస్తవ పరిస్థితులు 83 లేకున్నా భార్యకు లాభం చాలా తక్కువ మన రాష్ట్రంలో 18.39.88 న ఆస్పి హక్కు బిల్లు పెట్టారు. ఈ బెల్లు చట్టమెతే ముఖ్యంగా పుట్టుకతో కొడుకులకు సమిష్టి. హిందూ కుటుంబాస్తిలో ఎలాంటి హక్కువుందో అలాంటి హక్కు, ఆడపిల్ణకిచ్చారు. రాజ్యాంగంలో ఆ ర్ది కల్‌ 14 (పకారం ప్రీ పురుషుల మధ్య వివక్ష చూపరాదు. కాగా స్త్రీలకు విద్యా ఉద్యోగ విష యాలఅలో సౌకర్యాలు కలుగజేయ వచ్చని 15, 16 ఆర్జికల్స్‌లో చెప్పబడింది+* కనుకకాలేజీలలో, వృత్తి కళాశాలల్లో, ఉద్యోగాలలో, శాసన సభలలో స్త్రీలకు రిజర్వేషన్లు ఇవ్వడానికి చట్టం అడ్డురాదు. అడ్డువడేది అధికార్లూ ౩ పోతుందని బాధపడే పురుషులూ అమాయకంగా వద్దనే స్త్రీలు మాత్రమే. సాంఘిక భీమావధకాలు కార్మిక స్త్రీలకు - సంఘటితం కాని రంగాలలో వర్తించటం లేదు. అంటి వ్యవసాయ కూలీలకు జీతం మీద ప్రసూతి శలవలు లేవు. వాస్తవంగా శాసనంలేని లోవంవల్ల వారి పరిస్థితి శోచనీయమయింది. అలాగే ఇళ్ళూ, పాొజక్టులూ వగ్నై రాల కట్టుబడి3 రోడ్లు వేయడం లాంటి వాటిలో స్త్రీలకు సౌకర్యాలు లేవు, శాసనం లేదు, అనుభ వములో లేవు. కాబట్టి ఈ వరిస్పితిని మూడు రకాలుగా విభజించవచ్చు. 1 శాసనాలు మంచివి వున్నా స్త్రీలకు తెలియక అమలు వర్చుకోవానికి శక్తిలేక అనుభవంలోకి రాకపోవటం. 2) శాననాలు లోవభూయిష్టమై వందువల్ల స్త్రీలు బాధ పడడం. 39) కాన్నిరకాల్లైన కాసనాలు అసలు లేనందువల్ల స్త్రీలు కష్ట నష్టాలకు లోను కావడం.

ఈ పరిస్తితి బాగుపడాలంటే స్రీలలో జాగృతి, వ్చైతన్యం కలగాలి, సంఘటనతో కృషి సాగాలి. ఆందోళన, పోరాటాలు జరిగితేనే స్రీలు సమాజంలో సరియైన న్యాయంగా ఈమకు రావల్సిన స్థానాన్ని హక్కుగా పొంది అనుభవించ గలుగుతారు. దానికి [పజోద్యము కార్యకర్తలు సర్వ విధాలా తోడ్పడాలి. లా. వ్యా

గ హాం ౯ న్‌ లా (ఇటా ౩రిర్లూ ఓ న్‌ శు ఖా నో చుక ఆ చ్‌.([0 04

రు పై, 'పితువాదం అంబే; ఎం. వి, రామమూర్తి కీఎ=00 ఎమర్జెన్సీలో జ్టైలు అనుభవాలు కక 300 ఆధునిక ప్రీ మల్లాది సుబ్బమ్మ శీలా 00 మనం దేనికి బానిసలం: కెటా5్‌0 వెలిగిన జ్యోతి కం 100 తల్లే పిల్లను చంపికే న కిఎల్‌0 విము_క్రి ఉద్యమాలు;మహనియులు _, శ--50 చమహిళాః ముంచుకుసాగిపోొ $9 ా00 మారుతున్న సమాజం మహిళలు 99 క్‌టా00 మహిళా అభ్యుదయం 99 1ఫ్‌ఆా00 మాతృత్వానికి మరోముడి 99 1రి...00 ఎం. ఎన్‌, రాయ్‌ జీవితం: సిద్ధాంతం , కోగంటి రాధాకృష్ణమూర్తి 2500 గాంధీమార్గం క 12.00 నవ్యమానవవాదం ఎం.ఎన్‌.రాయ్‌ అ।॥ఎం.జి.3. & ఎం,వి,అర్‌, 6-00 ఫాసిజం శ్ర రావిపూడి వెంకటా[ది 7ఎ=00 నూనవనాగరికత 99 దౌ భట్టిప్రోలు హనుమంతరావు 8--00 నాస్తికత్వం: నాస్తితత్వం రావిపూడి వెంకట్యాది శీలి 00 మవిమనిషిః ఎం. ఎస్‌, రాయ్‌ కొల్లా సుబ్బారావు 8-౮-00 ఎం ఏన్‌.రాయ్‌[! భారతకమూ్య్యూనిజం-రావిపూడి వెంకట్యాది 15/60--04 శాస్త్రీయ దృక్పధం ఎన్‌, ఇన్నయ్య 4 00 సెక్యులరిజం , పి. సత్యనారాయణ 8-00 స్వేచ్భావధంలో (ఆ గో, కృ, సంచిక ఫ్‌ఎా-00 కమ్యూనిజానికి అవతల _- ఎం. ఏన్‌. రాయ్‌, అ॥ ఎం. వి, రామమ్పూర్తి 10-00 ఎం,ఎస్‌ రాయ్‌, భారతనారి ఆదర్శం కి 10-00 అందం వః లో పితువాద ఉఊద్యచుం ఎం. వి. అర్‌, మల్లాది సుబ్బమ్మ 2౮00 వ్రిజాస్వామ్యు వ్రిచురణలు వికొస్తం లి ఎం. ఐ* జి, హెచ్‌. కాలని, మోహిదీవట్నం్న హైదరావాదు, 500) 098. ఫోను 814క

క కస సవ . ఖీ గ్‌ | _ వ ఖ్‌! చ స ప జననం తే. £-8-24 న.

య కుటుంబ నియంతి)ణలో శిక్షణ ఏ4. కస సక. ౧ సరచయిత, వక్త, స్వచృందసమాజ సేవకురాలు స. య స! యం. ॥ మల్లాది సుబ్బమ్మ (టస్బు వ్యవస్థాపకురాలు ॥ ॥ షు మహిళాభ్యుదయ సంస్థ అధ్యక్షురాలు ట్ట ప్రజాస్వామ్య ప్రచురణలు డైరెక్టరు న గ మహిళా గొంధాలయం అధ్యక్షురాలు, న.

• అం, (ప, హేశువాద నంఘం ఉపాధ్యక్షురాలు (౯. _ అ. భా, రాడికల్‌ హ్యూమనిస్టు జాతీయ సమితి సభ్యురాలు