Telugu Kamadhenuvu katha - anilvaranasi/indianlanguages GitHub Wiki

కాము ధనువు కథ అట అల్లో భాషా (ప్రవ ర్స్‌ వేటూరి _పభాకరశాస్త్రి భో మై టం

హైదరాబాదు

198

రాన మ కను హ్‌ న లా య న న వ యు వ వ వ య. య మ గ న. ర న న. న ప. య. వ రో శే. న స ము య న. మ న నా ల ప. గ సక న గ రు ల -. స్‌ గగ మ. 1. “హో చే మే న న | | ం. స య. పగ మ

కావముథేనువు కథ వేటూరి వభాకరశాతస్త్రి వేటూరి (ప్రభాకరశాస్త్రి మెమోరియల్‌ (టన్‌ వ-2ఎ18/15/0/1 బాగ్‌ అంబర్‌ పేట్‌ దేశముఖ్‌ కాంనీ హైదరావాదుు500 018 1984

కాొమభేనువు కథ మణిమంజరి పచురణ ద్వితీయ మ్ముదణ = మార్చి 1884 [పతులు 600 గ టో గ్గ లం చ్‌ ౮ అజా నవనవ స్నాన ఇ0008 స్యా వ్‌/ ఉం. స ట్ట తీం గిం ళో ఇల స ట్‌ నా గా ౮ శన ళ్‌ శు ట్‌ ఈగటగర౦0 ఏ6 వతు వివరాలకు శేటూరి (ప్రభాకరకాత్త్రి మెమోరియల్‌ (టన్ట్‌ 29218/ 5/0/1 బాగ్‌ అంబర్‌పేట్‌. దేశముఖ్‌ కాఎనీ మహైదరాజుదు - 5000 3 ము్ముదణ పద్మావతీ ఆర్ట్‌ (ప్రింటర్స్‌ హైదర్‌గూడ = హైదరాబాదు

కానుధేనువు కథ వేటూరి [(వథాకరశా స్త్రి వేటూరి _పఖాకరశాస్త్రి మెమోరియల్‌ నే 2-2=18/15/00/1 బాగ్‌ అంబర్‌ పేట్‌ దేశముఖ్‌ కాలనీ హైదరాబాదు=500 018 1984

కామధేనువు కథ మణిమంజరి (ప్రచురణ ద్వితీయ ము్యుదణ = మార్చి 1984 (ప్రతులు 600 (గ్రతులక వివరాలకు వేటూరి (పభాకరకాస్త్రి మెమోరియల్‌ తున్ట్‌ 2ఎ2-18/ 5/10/1 బాగ్‌ అంబర్‌పేట్‌ దేశముఖ్‌ కాలనీ మైదరాబాదు = 500 018 మ్ముదణ పద్మావతీ ఆక్‌ (సింటర్స్‌ హైదర్‌గూడ = హైదరాబాద్‌

విషయనూచిక్ర

(కాంతదర్శి ఖ౪ఆ ళా 2 పరిచయం 1 2 లి కామధేనువు కర 1-2 జీ థాష్మాపసకక్తి వీ8-ల౭2 ర్‌ సాహిత్యం

అన్ని తరగతుంవారికి అనుభవింపతగ ఉండాలి లిలి=8ి? 6 తెలుగు పలుకుబక్టు త8=4ఉ0 (7 ఏది సజీవరచన శీ ఎకి 8 నేటి తెలుగు - నోటి తెలుగు , ఉ7-ర్‌1 థి భాష్మాపయోజనము 52-56

అడ అడు అధికార ఖొషా సంఫుం ఆం(ధపదేళ్‌ పద్మశ్రీ ఠశాప్రపూర్ణ ఎంఏ పిహెచ్‌డి డిలిట్‌ 'హైదరాబాదు-500 09 అధ్యమృడు అేది 24-8-84 కొంత దర్శి పండిత్య పాథోనిధులయినా (ప్రభాకర శాస్త్రిగారు (ప్రతిభాజీవనిధులు విమర్శ కవిత్వం = రెంటినీ సమర్థంగా నడిపిన సవ్యసాచులు భాషను గూర్చి వారు [వాసిన వివిధ వ్యాసాల సంపుటి ఈ [గంథం కామభేనువు కథ లోని వస్తువు పాతదే కదిలిన కథనం కొత్త 1014 లోనే వ్యావవారికంలో రాయడం మరీ కొత్త 1917లో శాస్త్రిగారు రాసిన (గామ్యమీమాంస వ్యాసంలోని పద [ప్రయోగాలు ఇప్పటికీ ఆశ్చర్యం కలిగిస్తాయి తాము మాట్టాడినత్లే రాయాలనే సంకల్పం వారికి ఆ రోజుల్లోనే కలిగింది రూపాంతరాలన్లీ ఓహ చీడపురుక్కిందనో జనులంథా ఇదుగో ఇలాంటివి భానను గూర్చి వారికున్న నిర్దిష్టమైన అవగాహన శాస్త్రీయమైంది. ఈ వ్యాసంలోనే వారంటారు భాషకు వద్ధమేమిటి ? అపద్ధమేమిటి ? సభ్యులెల్దా

భా మాట్టాడుతుంటే ఆదల్హా పద్ధవే ఎంత గొవ్చగా అన్నారు హరవిలానంలాంటి శైవమత (గ్రంథంలో. ఖుసి సురధాణ లాంటి ఫారసీక పదాలు చొరబడ లేదా? అంతమా[తాన ఆ మతం మైలపడిపోయిందా ? పండితులందరూ వ్యావహారికంలోనే మాట్లాడుతారు. కానీ కాస్త్రీగారు అన్నట్టుగా నాలుక మాట్లాడుతుంది (గంథం రాసేటప్పుడు చేయి వెనక్కు. పీకుళుంది అక్షరాలా నిజం ఇప్పటికీ వ్యావహారికం రాసేవాష్ట (వాత (బతుకు ల్లోంచి బయటపడి రాత బతుకు అనలేకపోతున్నారు భాషా (పసదక్తి అనే మరో వ్యాసంలో ఇంగ్లీషు పలుకుబడి తెలుగులోకి ఎలా దిగుమతీ అయ్యిందో శాస్త్రిగారు ఉదాహరించారు (గామాధికారిని కరణ మని పిలుతురు గాంధీగారు పిలుపిచ్చారు. ఇలాంటివే ప్మతికలవల్హ ఈ ఇంగ్రీషు పలుకుబడి తెలుగునుడిగా రూఢమయ్యింది కాదనలేం నేటి తెలుగు - నోటి తెలుగు అనే వ్యాసం ఆంధ రాష్ట్రం రాకముందే రాసింది అయినా ఇది ఆంధ్మపదేశ్‌లో అధికార భాషగా అమలవుతున్న నేటి తెలుగు స్వరూషాన్ని ఆనాడే సూచించింది రాష్ట్ర పాలన వ్యవహారాలన్నీ దేళ భాషలలోనే జరుగుతాయనీ ప్మతికా విలేఖరులు [ప్రాముఖ్యత లాంటి పదాలు వాక రణ శుద్ధమైనవి కాకున్నా కాదనడానికి వీలులేదేమో అని సమద్బష్టిని (ప్రసరించిన [పభాకర కాస్త్రిగారు (కాంతదర్శులు త్త

పరిచయంం౦ 1046లో ముక్త్యాలలో జరిగిన నవ్యసౌహిత్య పరిషత్తువారి పదకొండవ వార్షికోత్సవ సభలో ఉస్మళమోపన్యాసమిస్తూ పితృపాదులు (పభాకరు లీ మాట లన్నారు ఈ నవ్య సాహిత్యరచనా శుభోత్సవమునకు మంగళ తోరణముగట్టి ధ్వజారోహణము కావించినవారు శ్రీ సరుజాడ అప్పారావుగారు శ్రీ గిడుగు రామ మూర్తి పంతులుగారు నా కాస్త మిితులు కావడము ఆడు నేను వారితోకోలిన్సి యిప్పుడు మీరందరూ నిర్వహిస్తూ ఉన్న సాహిత్యాభ్యుదయము నభ్యూహించి య పేక్షించి యుండినవాడను కావడము నక్ము మీరు వరించడానికి ఒక కారణ మయి యుంటుందనుకొంటాను శ్రీ గురుజాడ అప్పారావుగారికీ నాకూ ఆనాడెట వంటి మై(తి ఉండేదో సాక్షాత్తుగా ఎరిగినవారు ఇప్పుడు ఇక్కడ ఎపర్చరు ఉండరనుకొంటాను ఎందుకనగా అది ముప్పదియేండ్హ్మకిందటినాటిమాట ఫ్రీ రామమూర్తి పంతులుగారి వాచముతో నేను సంపూర్ణముగా ఏకీభవిం చినవాడను 9 2-18 [ప్రాంతములలో వొడుక భాషలోనే నేను కొన్ని (గ్రంథములను (పకటించినాము సభలో వాడుక భాషలో మాట్టాడడం పత్రికలలో వ్యాసాలు [వాయడంకూడా తప్పుగా భావించేకాలమది అని- అట్టి వాతావరణంరో పుట్టిందే అప్పటి యీ కామధేశువు కథ (19 ట్రీ దానికి [పశళంసారూపాన వెలసినవే ఆనాటి సర్‌వేపా రామేశం పంతులుగారి ఆంగ్ల భూమిక ,ప్రతిభానిధులయిన రె.వాల వెంకట సుబ్బారావు పంతులుగారి హెచ్చ రికాను పలువురు కోరడంచేత మణిమంజరి ఫ్మిబవరి-84 విశేష సంచికలత్రో దీన్ని యథాతథంగా పుశర్ము దించినాము భాషా(పన్నక్తి కలదికావడంవల ఈ కామధేనువు కధతోపాటే భాషావిషయమై [ప్రభాకరుం భావసంపద నావిష్క రించే మరికొన్ని వ్యాసాలనుకూడా జతకూర్చి [పకటించితే దాగుండునన్న మ్నిళుల సూచనను పురస్తారించుకొని ఈ (గంథాన్ని ఇలా _పకటిస్తున్నాము ఇది నేటి విద్నార్థులకు భాషాజిజ్ఞాసువులకు ఉపకరింపగలదని ఆశిస్తున్నాము

ళా్ష1 ఆం(ధరాష్ట్ర్రిలబ్ధికి అల్హంతకు పూర్వూ౨ (పథాకరులు కావించిన కృషికి [ప్రకటించిన భావాంయ-స్వం ష్ట్ర సిద్ధి కలిగిన ఇల్లింత కాలం తర్వాత తెలుగు విశ్వవిద్యాలయం నెలకొల్పుకోవాలనుకొంటున్న ఆకాంక్షలకు - గల బాంధవ్య మెంత పటిష్టమైనదో ఇందులో మనం గుర్రించగలము శ షా వ విషయ్మక్రమాన్నిబట్టి వ్యాసాల కూర్చు ము[దణలో ఇలా వున్నా కాల [కమాన్నిబట్టి వాటి అనుపూర్వి ఇది కామధేనువు కథ 19 4 తొలి ముదణ కి. [గామ్య మీమాంస 8 -8-1917 కృష్ణాప్మతిక లే... తెయగు పలుకుబళ్ళు అక్టోబరు 1980 ఆనందవాపొాని 4 భాషా [ప్రయోజనము బహుధాన్య (1940 భారతీ శతకమునకు వేటూరివారు (వాసిన ఉపోద్దాతము ర్‌ సౌహితం- ఆన్ని తరగతులవారికి అనుభవింపదగిఉండాలి ౨25-4-. 948 ఆంధష్మతిక 6 భాష్మాపసట్తి 10-6-. 948 రేడియో (ప్రసంగం (పరిశోధన-ఆగస్టు- సెప్టెంబరు 954లో మ్నుదితము) 7 నేటి తెలుగు-నోటి తెలుగు. 1948 సర్వధారి సంవత్సరాది సంచిక 8 ఏది సజీవ రచన? 0-4-1948 ఆలిండియా రేడియో గోస్టీ కార్య[కమానిక్రై కూర్చిన (పసంగవ్యాసం న! న్‌! గా (గంథమంతా మీ ముందున్నా వాచవిక్తై ఎన్నికచేసిన వాకా లివి కొన్ని భాషాభిజ్ఞులు పరితోషంతో పరిశీలింపదగినవి మాజడం థాషకు సహజం చేసినవాడు అచే పదానికి [గామ్యంగా వున్న చేసినాడు తిక్కన గారి కాలంలో ఒప్పయి యివ్వుడు ఆ మాటకు అమ లులో ఉన్న చేళాడు అనే మాట ఒప్పుకాదూ (పు 98)

ళానీషే1 మానవ వర్షం అన్యోనా్ట్రశయంతో ఆదికాలం నుండీ అభివృద్ధి చెందు తోంది ఇప్పుడు మరీ [ప్రపంచ [పజలందలు కలగాపులగంగా అవుతున్నారు థాషల సాంగత్యం సాంకర్యం అనివార్యమే అనక తప్పదు (పుట విం) ఆయా పదాలు |[పయోగించే పజలు చెడిపోయేవారయితే ఆయా పదాలూ చెడిపోతాయి.. థాషా చెడిపోతుంది ఆయా (పజలు సంఘంలో అభ్యుదయం చెందేవారయితే వారి పద్మ్వపయోగాలూ భాషా సంఘంతో అభ్యుదయం చెందేవే అవుతవి (పు 8) జగధ్గురుని దగ్గగినుండి చచ్చడివాని దాకా ఉండే (ప్రజల తరగతుల లోనూ ఉగ్గుపాలనాట నుండి ఉఊనులుడిగే నాటిదాకా ఉండే వయోదశలలోనూ పట్నం నుంచి బరంపురం దాకా ఉండే దేశ విభాగగయులలోనా అంతరాంతరము లతో విలసిల్లుతూ ఉన్న ఆంధ సాపాతీ సంపదకు సర్వతోముకాభ్యుదయము జరుగవలెనూ అంటే దాని పునాదులు గట్టిగా దిట్టముగా కూలిపోకుండా కుదుర్చుకొ కవలెను గదా ఆంధ సాహిత్య సౌధమునకు అసలు పునాదు-లేపి. అంటే-అవి నానుక్టు పలుకుబకళ్స్లు సామెతలు (౫ 889) మజిన్బీ సాహితీ వినోదమన్నది జాతి సౌొధమ.లో పై అంతన్తు మీద కూర్చున్న (ప్రౌఢ రసిక (పజానీకమునకు మ్మాతమే యుపయోగపడునదిగా నుండరాదు అది అన్ని అంతస్తుల వారికీ వారివారి యభిరుచులకు అర్షతలకు తగిన తీరులతో అందుబాయిలో నుండతగినద్తై యుండవలెను (పు 85) వదో ఉన్నత నంఘంవారు వారిపైయెత్తు భాషతో ఇంతవరకు ఒక్క. సాహిత్య [ప్రయోజనం మాతం కొంత కొంత సాధించడం జరుగుతోంది ఈ (ప్రొధ సాహిత్యం [పజా సామాన్యాని కేమ్మాతమూ పనికిరాదు పు త్త ఆంధధరాష్ట్రం వేర్తై ఇళ్లలో స్కూళ్లలో రైళ్లలో ఆఫీసులో వర్కుషాపుట్లో కోర్టుల్లో కౌన్సిళ్లలో సర్వవ్యవహారమూ. దేశభాషా మూలంగా సాగిందంటే ఓహోహో మనం ఎన్నడూ ఎరగని రచనా వైవిధ్యం మన భాషలో విజృంభిస్తుంచి అలాంటి విజృంభణ వర్పడ్డ తర్వాతనే వస్తుంది నిజ మైన స్వాతం[త్యం (పు శల

క్షే2ది తెలు పుట్టిన నాటిశుండీ నేటిదాకా తెలుగువారు భాషా (పయోజనాలను

పెక్కింటిని పరభాషల ద్వారానే పడయడం సంభవిస్తూ వచ్చింది. ఆయా కాలములలో భాషా [(పయోజనాలలో ఒక డ్రాటయిన సాహిత్య (ప్రయోజనానికి మ్మాతమే తెలుసు కొంత ఉపయోగవడుతూ వచ్చింది సర్వ న్వతంతత తెలుగుకు పూర్వం కలుగనే లేదు (47-48)

““తీ వాతి తవ్భువద్త మూ శాత యెవ్యవదొ అనరాన ఫ్రే “మీ వలువ ఎజి తఆవ్య్భూనది మా వలువఖజీ యివ్భునబొ అని యిక అనోబీలుండడు

టల్లాతి భట్టోయాన్ని ఎట్లో వర్జాశోము భర్భాలన్తూ నన్నయ భోట్టోయాన్నా ఖట్దో ఆం(ధథావొ వ్యూవవోరాఅనూ అబివజ్ధ్ఞవలెననోవాడు నాణఖతలు తఅచు

ఉద త్‌

తోఎలనినో స్ధితి వస్తుంది తొవ్చదు 22 గర జీత)

“మాటాడో వొవవ విలువ డేల్చడ్డన్చుడు మునిని మనిషికీ ఖావా శోదాలు మజ తేర ణగలత్రు

&త్యాడే వాడా బివయ ఖోదాలను అట్టో నమయ నందోర్భాలను బట్టో (గాంభిత న్యావనోరిక డూవద్భాయంలో టాశా అనోకాంతరాంతల లేదోము అణ వాణుత్‌ చేస్తూ ఉంభాడు

నా ముట్టువ నోనో థువిగి శఖిగి అనోక నందోర్భాలలో. ఆనోత విధ లాతలను వాడో న్ధితలో ఉంటాను = గ్రరు లొల్లి

నేడు ఆంధధదేశమున = అంతేకాదు - అన్ని దేశములందును సారస్వత విషయమున - అంతేకాదు = మత రాజకీయ సాంఫి కాది సకల విషయ ములందును విష్తవ కల్పమయిన మహాపరిణామము సాగుచున్నది పరిణామమెల్ట బనికిమాలినదే యని భయపడువారుండుట వింతకాదు గాని ఒక మఖమున బరిణామమునత్రై (పయత్నించుచు వేజొక ముఖమున దాని బరిహరించువారుండుట వింత (దావ్మా ణుడని పంచముడని భేదముండరాదని వాదించువారు తమ భాషాభేదముల సామ రస్య్థుమునకు గూడ నంతసించు. సయుక్షికమ (పు ళ్‌ల్సి

వని భాషా |1పయోజనము లెన్నో నానాటికి (బబలుచున్నని ఇంకను బర భాషల మూలమున నిన్న నేడు ననుభవించు లాభముల నెన్నిటిరో మాతృ ధాష మూలమున నిక మన మనుభవింపవలసియున్నాము ఇట్టి [ప్రయోజనముల "కెల్ల బనికివచ్చుటకు వ్యవహార భాష సముచిత వరిపోవముగలడి కావలెను (వు 59) మావాడే భాషకు విలువ ఏర్పడ్డప్పుడు మనిషి మనిషికి భాషా భేదాలు మథతీ యేర్పడ గలవు ఒక్కడే కూడా విషయ భేదాలనుబట్టీి సమయ సందర్భాలనుబట్టి అనేకాంతరాంతర భేదములను వాడుక చేస్తూ ఉంవాడు నా మట్టుకు నేనే యెజిగియెజిగి అనేక సందర్భాలలో అనేక విధ భాషలను వాడే స్థితిలో ఉంటాను అన్న మాటల్నిబట్టి (పభాకరుల భాషాశై లిని గురించేకాక్ర భాషాతత్వాన్ని భాషలో ఏర్పడే రూపాంతరత (౯ 2౯ ౦1%) ను శైలీ భేదాలను గూర్చిన వారి పరిశీలనాత్మక దృష్టిని గురించి కూడా మశం తెలుసుకో వచ్చు వారి ఈ వాక్యాలు నేటి వ్యవస్థాత్మక భాషాశాస్త్ర (19 3౯రాలురాణం 1 క10841 86059) అధ్యయనవాదుల భావాలతోనూ [పయోజనాత్యక భాషా విషయ పరిశీలకుల తలపులతోనూ ఎంతో సంవడిన్తున్నవి ఆదే విశేషము వీలువెంట [పభాకరుల అఘము రచన లిట్టివాటిని మరికొన్నింటిని కూడా అందరికీ అందుబాటులో ఉండే విధాన [కమంగా (పకటించగలము ఇందులో పునర్ము(దించిన వ్యాసాలివి ఎప్పుడెవ్చుడో వివిధ పతికలలోన్స రేడియోలోనూ వెలువడ్డవి వారి సౌజన్యాన్ని ఈ పటున కీ ర్రిస్తున్నాము ట్‌ అవా అనాలే అడిగిన తోడనే అభిమానంతో ఈ మ్యుదణకు నున్నుడి నందించిన అధికార భాషా సంఘాధ్యతృులు ఆచార్య సి నారాయణరెడ్డి గారికి కృతజ్ఞత లర్పిస్తున్నాము న్‌ ముచ్చటగా ముద్రణ సాగించిన పద్మావతీ ఆర్ట్‌ (పింటర్స్‌ వారికి అభినందనలు ఆాటకాశకులు

న. య్తా చ్తా వశే భ్రీరస్తు యా జ వ శ నశ కావు ధేనువు కథ శి ట్హా ళా హ్హా ట్తా త్త లే నన 7 2ఉంకత3రతతతు 54592 న్‌ ళ్ద స శే త్త ఎ విళినేే కషండే ప యః న్‌ మ 7 4రా తట 555 4 న్‌ లో 7191104006 ల్లా య 19 త్జా క్‌ కేక ర్‌ నే ళ్త గళ సగం 74 06ండ2. బలం. గడగడ శో నో

స న న 106 తీమ025 లి సశ సే శే తంచ్టాచ్షుచ్తుపాస్తార్తాస్తాస్తా చును సుస్తామాత్తుస్తున్టున్తాత్తాపుస్తాష్తాన్తానా

ఇది 1814లో |పకటింపబడిన కామధేనువు కథ [ప్రథమ మ్ముదణ

ముఖష్మతము వ్యావహారిక భావలో నాడు థ్రీ శాస్త్రిగారు [వాసిన

ఈ [గంథం [పజల ఆమోదాన్ని పొందినా పండితలోకంలో ఒక

నంచలనాన్నే కలిగించింది గిడుగువారి వ్యావహారిక వాదానికి

చేయూతగా వేటూరివారు. తెలుగుజాతి కిచ్చిన కానుకి ఈ కామ

ధేనువు కద

తొడివు ఈ కథ వాడుక భాషలో [వాసేటందుకు నాకు (ఫోత్సాహం కలిగించిన వారు (వతిభానిధులు రెంటాల=వేంకట సుబ్బారావు పంతులుగారు బహు్ముళశుతులు (పావెసరు ర ంగాచార్యులవారు సెలెక్ట్‌ మీటింగ్‌లో యిచ్చిన ఉపన్యాసము. కూడ తోడ్పడినది ఇప్పటి వ్యాకరణం (పకారము భావ నేర్చుకోలేని సామాన్య జను లకు చదువు తెరవు చూపించటము కోసం చెదరులుగా లోకంలో నెలకొని వున్న యీ కథను సంస్కృతము చూచి పెంచి 'పెద్దచేసి (వాసి (పచురించినాను థ్రీ సుబ్బారావు పంతులు గారు తమ ఉద్దేశ్యమును కడపట హెచ్చరిక ఆని సమకూర్చినారు అనేకుల కికథ వినిపించినాను సంతోషించినారు అద్భుత తిభ గల వేపా-రామేళం పంతులు గారు సకుటుంబముగా విని తమ సంతో షము వెయ్యినోళ్ళు వెల్లడించినారు. ఇట్టి వారె సంతోషమే నాకు పదివేలు _-- వేటూరి (పభాకరశాస్త్ర

లీ

క్‌ ఈ అడే టి 77 వ౯జరస2క222 51861 ఇ28 1 0ర 6౦6480 €0 1౪616490 గ €ం 54029? 0 కామధేనువు కథ &రేజం666 కం ల8 వజరణ 9౮౯101 (566 2180 ౧220651065 వం ఈ 10 లం 16051211 ౮౯10686 ౦1౪ 2206501969 ౪ ౨౯౦ 2022019 )) ఇ 60 097 స 9 1౬ 2 067 92096 86116 206 1 6 ఈ13 090009 6 ౦ 6౫76558198 06. 8626 ఈం1 206 ఈ € 09 16 206 లుల యీ 04 మ వజ 10 1 3౯60102 €0 14

ల 1ర0610€ 62౯326 20046 14 18 లం మళాంరంం6101 0 2 *లూ 505 ౦0 బాకేలుం008 0% ₹లసీ59 204 ౧౦౬గ౬8 06 320069 0968 57 దల ౧169 01 గౌం1424 691మ9మ2జ2 46 మఎ86 6 09867౦4 ౧126 ల? 176 6061764 ఈ6 జల 001 ౦౯ ౪58 25 2 ఈ 96 ంయుతక6తే ౧ 180 విటందిక 10 1560-= ౯ 62] 027౯901768 సంళరిరే ౧ మకరి ల 1065 2 లం 09160621 మ జ? ఖుతే ౫ బ౯0౪అాన$ అం1658 ఇ6 2:6 పైః౯ంంి264 60 వం 60౯ €౫656 ఇవ? జ1661658 0 2 ౦00%€౦7ల;? ౦5 (షే ౩ 80౯6 16 కంటం న భల జాం 168 మ2€6 226 6791551016 0665 0% 6౫9౯658109 ౧౬6? 2౯6 ౭౯౬ ౦1 లం. 12084156 0 డేంజ906 లం 07010402 50షేంం1 0 కౌంటు ఇ110ల5 ఇసిం 56 11 షం14 €0 ఈం 716% లుజ€ 90 ంస1208్ర68 02%6 40 06 షరే6 పమ యల ఇపే6క 268012 ౨౪ ౧ం1626 60౫905 €109 ఇ 11 0% 20669 +షేం66 కంయుం తెల 1 ఇ6 16 606 సంకు లం 1ంక8 10 లుల గౌంయేలైైం 12080296 ఇరరే 1 40180006 18 ముణురక6 గౌసేం యేజగక్రల8 ౧701766 226 ఇంంలే 1 61౬ డే 16066405 01 5 మర! కీ 614101 ఇర6 2౯6 ఈ యట? ఈఈ64 0 ఇం 11 సీేంం18 10౯ వ రేలు యిష166 1964 లం క్రం0621 20626612 50026 06 రుంయి 200621 60 లుం ౩ వ? 6 ౯ ౯౯౬౦6 16 గజ? ఏ6 1626 ౦ 5668 046 ర6 వేశ? 52861 16 ౬0629 ఇరేళ0020 01 ౯౩౯ 6 ఇరేం9౯ 0% 0411 616 6011064121 వం[మి5 01

శీ అంలళ65ం8100, 11 5అ 10. లుల ౪222069 / తేశ116048.. పై£ింళ2 11 98 లల 6002ల. మేం రేం65 ఇంళ[ం8క 0* €16 9096 10 6 ంం1 గసే6 01129865 622. ౨౦ ఇకేంండే. 068 0022206691 566 28 ఇాచకేక్రణన ఆంింలై€ €0 లం 9106 బ్రంజయురుషా 1౭0. ₹00 18 ₹౧2ీ1ే6 €ం 912106 055 ఈ6 9స2యే 168 ంళ ళం 29016216 168 పేక 001 ఆశళం౫68 €0 6౫4౬9కే ఈలా సిజ518 0క వజ 6రేజంజలంగి. 20 €ం తవముంల. 1020ళా1ే6కేక్లకా. 2ిరే ంజ1ల6 6760 20002 06 10ఇ65€ 0125565 276 €0 6 6ఇ౦ంఇామంతే ₹7160 5606858 56216 కలం ఉేంల22€6ట%6 రంల మేం ల౭రే1105021 2651661005 13 2 90100619 ౭9౩6౬21 0౫6 129 0561076౬ లొజళ ఉ ేషం8్రత2 8౬6 ఇపే1ంటే సే25 & 6956113066 80066౫౯6 ఇర. 620006 011086 ౧29 లాలు హం వై£ంస్రంం5 8176 ఇమే. ౧2౧006 6 అం60%6డే +0 ఉమకం1డే 211 16 పంక31స1116168 కలుష! €౮ 1ళ6 క్రల01159 ఇంతే $24006 10 16 కళ 16 *9 6 సంలంైండే 26 చు6 ౧67 3ళాసే ఇా11 సం ఇలంంరైంంతే ఇంతే 06 * ఇరోం కం 86221 156 ఛ022 ఉ షి ఉనశ 5434

్రీరస్తు కొావుధేనువుశథ

గంగానదికి ఉత్తరభాగాన గోకర్ణం అనే పుణ్యక్షేత్రం కద్ధు దాని చేరువను పూర్వం వొక అగ్రహారం ఉండేది. అ అగహారంలో వొక (బాహ్మణుడు చాలా ఆవులను ఆర్జించుకుని వాటికి కామాక్షి మీనాక్షి విశాలాషి అన్నపూర్ణ కపిల కామధేనువు మొదలయిన పేర్దు పెట్టుకుని సాకుకుంటూ కానూ తని సోమిదమ్మా నిత్యం ధూపదీపనై వేద్యాలిచ్చి “పూజచేస్తూ సుథాన_ ఉండేవారు ఆ గోవులను నంరక్షణ చేసేటందుకు వారు గోపొలుండనే నాక గొల్లవాజ్ణి ఏర్ప రిచినారు వా డీషశువులను దినదినమూ మూడు వేళలా నీళ్ళూ మేళా కలిగిన స్థలాలకు తోలుకుపోయి మేపి నీళ్ళు తాగించి రెండు గడియలు నీడను సడుకో నిచ్చి నోప్పీదప్పీ కలుగకుండా పోషిస్తూ వుండ్తేవాడు ఈ విధంగా గట్టులను వంకలను కనువుగల జాగాలను మేపుకుంటూ మహాఖక్తితో వాడా కాపాడుతూ వుండగా వొక కాలాన వచ్చిన వేసంగికి చెరువులు గుంటలు వాగులు వట్టి పోయెను నీష్ళ మేతలకు తక్కువ కావడంచేత- అప్పు డాగోపాలుడు గోవులను దూరంగా కొండలోయలలోకి తోలుకుపోయి మేపుతూ వుండగా వాక దినమందు కారుమబ్బులు కమ్ముకుని మహా(ప్రశయముగా. గాలి ఉరుములు. పిడుగులు మెరుపులు మెండుకొని అమఘోరమైన వర్షం పస్టైనుు ఆ కొండలోయలో యెడ విడువకుండా వాన కురిసేటందుచేత గోవులన్నీ చెల్పాచెదరై బెదరి నలుముఖా లకూ పోయెను అందులో కామధేనువనే గోవు వొంటిగా చెదరి అక్కడొక కోనలో వొక గుట్టకింద వొదిగి యీదురుగాలికి వజకుతూ వుండగా ఆ సెమీ ప్యాననే గుహలో నెలదినముల నుంచి ఆహారం" లేక శుష్కించివున్న పులి వొకటి గువా బయటికి వచ్చి ఆ వణకుతూ-వున్న కామధేనువును తేరిపార చూచెను చూచి మహాసంతోషంతో ఒక చెట్టు మరుగున నక్కి. చెవులు కొక్క రించి తోక నిట్టపొడుచుకుని కొండంతది కుర్కంతదిగా వొదిగి వచ్చి ఆ కామథేనువును గోళ్ళతో గొట్టి మెడ కరచుకుని [ప్రాణంతో తన గుహలోకి-తీసుకు పోయి అంతట వధించి. భక్షించవలెనని 1పయత్నపడేటప్పుటికి కన్నుల నీరు

6 కామధేనువు కధ _[పభాకరళా్రి కారగా మహా దుఃఖముతో ఆ కామధేనువు అడలసాగను అది చూచి వార్మఘ రాజు ముఖం అంతా కళ్ళుచేసుకుని యీ విధంగా పలికెను కామధేనువా నీ వేల దుఃఖపడేవు? నేను నెల దినముల నుంచి వుపవాసంతొ భక్షణ దొరకక శుష్కంచి వున్నాను ఈ పొద్దు నేను లేచినవేళ చాల్జా మంచ్చిది* కిందటి జన్మాన యెవరికో మృష్టాన్నం 'పెట్టినొను. "ఆ వలం నేడు అనుభవానకు వచ్చినది నిన్ను నేను విడిపెట్టవలసినది లేదు నీకు మృత్యువను నేను గనుక నాకు దొరికితివి నీ చావు యేడిచినా తప్పడు ' నవ్వినా తప్పదు నోటికి చిక్కిన ఆహారం వదులుకుంటానా ? ఎందుకు దుఃభిస్తావు ? వ్యర్థము ఇట్టా అన్నంతట కామథేనువు పల్కిన వివరం విను 'వ్యాఘరాజా శర్రీరాలు భూమిమీద ళాళ్వ తాలు కావు. పుట్టడం యెప్పుడయ్బితే కలిగిందో చావడం అప్పుడే కలిగింది. తప్పని సరి అయిన చావుకు దుఃఖొస్తే ఫలర కద్దా యీ చావు అన్ని [పాణులకూ కలుగుతుందా నాకు వొక్కదానికే నేడు కలిగిందా ? భూమిమీద (బతకడం సీళ్ళమీద బుగ్గచందం. అందులో నాల్లుపాదాల జంతువులకు వ్యాధులు అనేకం ఆలాటి వ్యాధులచేత్స చావడం కంట్నె సీచేత మృతిపొందడం భాగ్యం కాదా నేన్స చేసుకున్న పుణ్యంచేతనే సికు దౌరికితిని ఇదిగాక నీకు చిక్కినతర్వాత (ప్రాణీకి మరి (బతు కెక్క-డుంటుంది ? నేను చావడానికి వెరచి దుఃఖించే దానిని కొను నా న్యసనం వేరు మనవి చేస్తున్నాను చిత్తగించు ఓ మృగరాజా నేన్స చాలాకాలం బిడ్డా పొపా లేక నోయరాని నోములు నోచి పట్టరాని వ్రతాలు పట్టి రాతిరాతికి మొక్కి. గుంటగుంటలో మునిగి సకలదేవతలనూ (ప్రార్ధన చేయగా యీళ్వరకృపాకటాక్షంచేత గొడ్డుపోయిన నా కడుపున వొక బిడ్డడు పుట్టాడు లేక లేక పుట్టిన కూన పాలుకుడుచుకోవడమేగాని యింత కసవుమేయడం నేరడు. నేను పొలం పోయి సాయంకాలాన తిరిగివచ్చేవరకూ నా దారే యెదుర్య చూస్తూ ఆడలుతూవుంటాడు వాడికి సహవాసం రెండోవారు లేరు వివేకము తెలిసిన శివవు కాడు, శే నీపొక్టు పొద్దున లేచివచ్చేటప్పుడు (బాహ్మణమ్మవార్వ పాలుపిండే సమయాన నా విడ్డకొక చేపు దాచుకోక జలున చేపినాను కపటము చేయలేక పోయినాను చిన్నవాడు ఆకలితో యెంత వరుడుతున్నాడో తెలియదు. నేను ఇక్కడ చిక్కితిని వానిఐతుకు యేమవుతుందో కడుపుమోహంచేత్ర మరుగుతూవున్నాను ఒక్కస్తారి నా బిడ్గ దగ్గరకు పోయి కడుపారా కడసాం పాల్గు కుడివీ నా ముద్దు తీరేటట్టు ముఖం నాకి యిరుఫతో పొరుపతో చెప్పి

కామధేనువు కథ * (వభాకరళాన్తి గ్గ వొప్పగించి మంచిచెడ్డలు కొంచెం తెలియజేసి యింతలో తిరిగి వస్తాను ఇప్పుడు నాకు చేపు వచ్చింది. కనుక నామీద చాలా దయవుంచి 'సెలవిస్తే నాలుగు గడియలలో శీఘంగా వస్తున్నాను. ఈ పుణ్యానకు వొప్పితివా యిప్పుడు భక్షించేవాడవు యిక కాస్త సేపటికి భత్షేస్తున్నావు. నీవు ధర్మాత్ముడవై నాకు అనుజ్ఞ యివ్వవలెను కడుపు తీపు పీడిస్తూ వున్నది సత్యం తప్పక వస్తాను [ప్రమాణం నా మీద దయవుంచి పంపవయ్యా అని కోరినంతట వ్యాఘం అన్న వాక్యం ఏమి టిది మరణం యెరుగవా ? నన్ను చూస్తే జంతువు అన్నీ (పాణాలువదలేవి నీవు చింతాకంతై నా భయంలేక జాలిపడుతూ దిడ్జబిడ్డఅని అడ లుతూ వున్నావు చచ్చేదానిని (టతికించడం బిడ్డచేతగాదు అమ్మచేతగాదు అబ్బ చేతగాదు నీవు నీబిడ్డదగ్గరకు వెళ్ళి యిరగుపొరుగును చూచి ఇంకా తిరిగిరావడం యెక్కడిది? ధరణిలో పప జీవాలకు యేటి నియమం? యేటి సత్యం? ఇది కలియుగం న్యాయానకు కాలం కాదు (పాణం నిమిత్తం నూరబరాలైనా అడి విడిపించుకుపోవలె ననే యత్నాలే కాని సత్యానికి కట్టుపడి తిరిగివచ్చేవా రెవరుంటారు? చావంటే భయపడుతారుగాని సీవు నన్ను చంపవయ్యా అని వస్తారా? ఎక్కడ నిజం ఎక్కడ కథ ఇట్టా యెందుకు మాయలు చేస్తావు? అం మందలించెను అందుకు కామధేనువు సత్యప్రమాణకంగా చెప్పేమాటలు పులిరాజా నామీద ఆ్మగహించక కరుణించు ఈడువారికి తోడువారికి నా పసి బిడ్డను వొప్పజెప్పి వస్తాను రాకపోతే వొట్టు నమ్మి విడిచిపెట్టు. నేను మాట తప్పేదానిని కాను [పపంచంలో అందరూ అసత్యవాదులే అయితే యెట్లా జరుగుతుంది? ఎవ్వరికీ (బతుకు శాశ్వతం కాదు తాము పోయేది తాము కానరు నేను సత్య [ప్రమాణకంచేసి చెప్పుతాను నీ వవళశ్యం నమ్మవయ్యా [(పపంచంలో వున్న సత్యవంతులు ధర్మాత్ములు జ్ఞానవంతులు సకల మునీశ్వరులు రాజాధి రాజులు మవోపతి[వతలు సూర్యచం[దాదులు వినేటట్టుగా ఆన పెట్టుకుంటున్నాను. పృథివిలో నియమం లేనివాడు దబ్బరలాడినవా(డు వ్యవహారధర్మాలు అన్యా యంగా తీర్చుచేసీనవాడు మనసుశ కపటం పెట్టుకొని మధురవాక్యాలు పలికిన వాడు _గామానకు చేటు తెచ్చిశవాడు వీదసాదులకు కొట్టినవాడు చెవిటివాళణ్ణి కళ్ళులేనివాణ్ణి అనాదరణ చేసినవాడు. లేనిభాగం కద్దన్నవాడు కాసేపూసే చెట్ట కొట్టినవాడు చెరువుముఖస్థలాలు దున్నినవాడు నడితిలేని నడవళ్ళు నడిపించినవాడు తల్లిదం్యడులను చెడనాడిశవాడు తన మరుగుచొచ్చిన వారిని

కామథేనువు కధ పభాకరకాన్త్ర పట్టిచ్చినవాడు బంధుజనమును దూషించినవాడు కులపాతకం చేసినవాడు అల్బజాతితో సావాసం చేసినవాడు సజ్జనుడిమీద నిందలుచెప్పినవాడు దుర్షనుణ్ణి భూషించినవాడు చదువుచెప్పిన అయ్యవారిని ఆక్నేపించినవాడు తన దొరను రణభూమిని విడిచిపెట్టి తన్మప్రాణంకొరకు పారిపోయినవాడు తాగే గంజి వలక బోసినవాడు విద్వాంసులను దూషించినవాశు నీళ్ళను నిందచేసినవాడు తోవలుకొట్టి దోచుకున్నవాడు అన్యులసొమ్ముకు ఆశపడ్డవాడు దూడలకు నాలుగోపాలు. పాలువిడువక అన్నీ పిండుకున్నవాడు నోరెరుగని పక్షి మృగాదులను చంపినవాడు అప్పుతీసుకొని అన్యాయంగా అప్పుడే యిచ్చి వేసినానని " తగవు" పెట్టినవాడు (పభుత్వం “చేస్తూ ధర్మంవిడిచి దండు గులు తీసుకున్నవాడు పీటలమీద పెళ్ళిళ్ళ చెడగొట్టినవాడు, ఒకళ్ట్ళమేలు వోర్వలేక వుసూరువున్నవాడు చూస్తూచూస్తూనే కళ్ళలో దుమ్ముకొట్టి [దోహం చేసినవాడు భిక్షం పెట్టక తాను కుక్షినించుకున్నవాడు విడిచి కట్టక దున్నిన వాడు, ఎరుగసేదే నేరం మోపినవాడు దేవ (బాహ్మణ మాన్యాలకు చిక్కు తెచ్చినవాడు, ఒకరిని వరచించి అపహాస్యం చేసినవాడు దార్హకు కంపకొట్టి మార్గస్టులతో జగడం వేసినవాడు పూర్వం నడిచిన ధర్మం తామనంచేత తానై చెడగొట్టీనవాడు, .. ఎరువుకు సొమ్ము తీసుకుపోయి. దొంగలు దోచుకున్నారని ముం్చినవ్లాడు; పంక్తిభేదం చేసినవాడు ధారాద్నత్త మనోదత్తాలు యెగవేసిన వాడు ధర్మమని మాటయబిచ్చి ఆసాన పెట్టి అడిగితే లేదని కసురుకున్న వాడు తన సెండ్డామును తక్యులమాటలు విని వెలివేసినవాడు గురుబోధ మరచిపోయిన వాడు దూడలేని యావును పాలు పిండినవాడు దాయగట్టక పితికినవాడు పాలు వుడిగిన తర్వాత ప[రకు తోలినవాడు --. ఈలాటి అధ ర్మాలు చేసినవారు యే గతికి పోతారో'రాకపోతే నేనూ అదేగతికి పోతాను. నేను వచ్చేది సిద్ధం అని యీ విధంగా సత్య (వమాణకం చేయగా విని వ్యాఘ రాజు పలికే పలుకులు సీ వై తే నమ్మకంగ్లా (ప్రమాణాలు చేస్తున్నావు లోకంలో చాలామంది తమ పన్ని తీరిన తర్వాత చేసిన మేలు మరచిపోతారు గవైక్కిన తర్వాత పుట్టివాడితో పోట్టాడేమచ్చే హెచ్చు పాలుడిగినతర్వాత పిల్హ తల్లినే విడుస్తుంది. చేసిన మేలు మరవక ఆడిన మాట తప్పక నడుచుకునే వాళ్ళ ఎక్కడో అరుదు వేయింటి కొక్కడు వుంటాడో వుండడో చెప్పడం తేలికగాని చెయ్యడం కష్టం నీవివ్చుడు వత్తామనే.అకుకున్నా అక్కడికి వెళ్ళిన తర్వాత మందలో పళువులూ నీ బిడ్రా

కామధేనువు కథ [(పభాకరళాస్త్ర రి అడ్డపడి ఆ పులి తెలివి తక్కువది . దానిని యొట్టాగో నమ్మించి దూసుకుని. రానేవ_స్టివి ఇంకా పోయేదేమిటి? చావు తప్పించుకునేటప్పుడు - వొట్టూలేదు సత్యంలేదు. అని నిన్ను మండలిస్తే వాటిని దులవరించుకుని. యెట్లా రాగలుగు తావు? అక్కడ వుండవలెననౌబుద్ధిపుట్టదా అనగా నూరు ఆరైనా ఆరునూరైనా నిజానికి వచ్చి వాలుతున్నాను తప్పన్నుతప్పను తప్పను, అని ముమ్మాటు చెప్పే టప్పటికి వ్యాఘరాజు నీ సత్యాల్యునన్ను వొప్పిస్తున్నవి. నీవు ఆడి తప్పని దానవవి నమ్మకం కలిగింది పోయిరా మాట నిలుపుకో అని సెలవిచ్చెను. అంతట కామధేనువు వ్యాాఘరాజుకు నమస్కారం చేసి అంబా అంబా అని అడలుకుంటూ పొదుగు చేపు లెత్తి సలపరిస్తూ వుండగా అదరా బీదరా తన బిడ్డ దగ్గిరకు పరుగెత్తుకొని వచ్చెను వచ్చి బిడ్డ మోర మూచూస్తూ నాకుతూ దుఃఖ పడుతూ నాయనా ఆశలిగొంటివి పాలు, కుడుచుకో మని పాలు తాగించి. బిడ్డా ఇక నీకు అమ్మను చూచే ప్రాప్తి లేదు ఇదే చివరచూపు కేపు యెవరు. పాలిస్తారో ఎట్టా బతుకుతావో నాయనా అని విబారపడుతూ వుండగా కొమా రుడు “అమ్మా నీవు చిన్నబోమినదెందుకు? నీ శరీరాన రక్త్రధారలు గంట్లు వున్న కారణం ఏమిటిఇట్లా వ్యసనవడుతు న్నా వేమి””ొఅనిఅడిగెను అందుకు కామధేశువు చెప్పిన వివరం నాయనా నే నీవేళ వర్షబాధికు తాళలేక మందలో తప్పి వొంటిగా కొండ లోయలోకి పోయి బెబ్బులికి పట్టుపడ్డాను పోరాని చోట్లకుపోతే రారాని కష్షాలు రాకమానవు' అట్టా పులిరాజు నన్ను చంపి భక్షించేటందుకు యత్నం చేసేటప్పటికి నిన్ను కన్న మోహంచేత మొగ్గలేక నేను యిట్టా వేడుకున్నాను వ్యా[ఘరోజా నేనీపొద్దు దొడ్డిలో నుంచి వచ్చేటప్పుడు నా కుమారుడికి స్తన్య పైనం యిచ్చిరాలేదు కనుక నేను యింటికిపోయి నా బిడ్డకి పాలిచ్చి ఆకిలి తీర్చి బుద్ధిచెప్పి యిరుగు పొరుగువారికి వొప్పగించి నాలుగు గడియలలో సత్యం దప్పక తిరిగి వస్తాను నన్నింటికి పంపవయ్యా అగి యెంతో వేడుకున్నంతట్లో వ్యాఘరాజుకు దయవచ్చి త్వరగా పోయిరమ్మని సెలవిస్తే వస్తిని నేను సత్యం దప్పక పోవలెను బుద్ధి గలిగివుండుమా అనెను అంతట గొల్టుగొల్దున తానేడవ తల్లియేడవ కాగా కొంతకు కౌమారుడు పలికినవివరం అమ్మా నీవు ఎక్కడకు పోతావో నేనూ అక్కడకే వస్తాను నీతోడిదే నాకు లోకం ఆప్పలి నీతోపాటు నన్ను కూడా మింగితే మాతృభక్తులకు యే గతి కలుగుతుందో నాకూ అదే గతి కల్గుతుంది. లేదా నీవు వెళ్ళవద్దు వుండు నీవు పెట్టుకున్న వొట్టూ సత్యాలూ నాకు తగ్పుల్తవి తల్చి లేకపోయిన తర్వాత తనందేనికి * నీవు లేకపోతే నాకు దిక్కె -

శే0 కామధేనువు కథ * [పభాకరకాన్త్రి వ్వరుఃనా (బతుకు ఎందునా పొందని దవుతుంది. పాలు తాగే బిడ్డలకు తల్లి వంటి దైవం కద్దా తల్లివంటి బంధువులున్నారా? అని యీ విధంగా కళ్ళనీళ్ళు కార్చుకుంటూ కాళ్టావేళ్టాబడి మొర'పెప్టేటప్పటికి ఆ కామధేనువు కొమారుణ్ణి బుజ్జ గిస్తూ యీ విధంగా పలికెను “నాయనా తక్కువ నోములు నోచి యెక్కువ ఫలాలు రమ్మంటే యొట్టావస్తవిి దైవం మనకింతే (వాసినాడు పులిరాజుకు ఆహారం కావలసింది నేనేగాని నీకు పనిలేదు నీవు అన్యాయంగా శరీరం యెందుకు వదలుకుంటావు? తనం వుంటేనే ధర్మాలన్నీనీ కాబట్టి సీవు రావద్దు నాయనా (పాణంపోయినా అబద్ధం ఆడరాదు అందరికి చావు వున్నదే నిజం నిలుపుకో వలెను తన నిజమే తనకు సహాయం అయ్యేది. నేపోవలెను నాయనా నేపోవలెను నిన్నిట్టా అన్యాయం చేసి పోవలసిన గతి నాకు (వాసివుండగా తప్పించడం యెవడితరం? నీతో సావాసాన మే సేదూడలకు పొడవక పోట్టాడక కలిసిమెలసి అన్యోన్యంగా వుండు నిన్ను సాకేవారికి సీ శరీరం అవిసేటట్టుగా దున్నుతూ పహరిపోక చిక్కులు పెట్టక డొంగచేలు మేయక పలుపులు తెంచక యీకోద మంచి కోడె అనిపించుకుని నలుగురికీ మంచితనంగా నడుచుకో అడవులలో మడువులలో వుండేటప్పుడు వొళ్ళు మరచి వుండబోకు ఆసగొండితనాన వొడ్సు దుడుకు నేలల గడ్డిపరకలకు పోబోకు ఆశకు పోతీ యీ లోకంలోనూ ఆ లోకంలోనూ చెరుపే వస్తుంది గోచ్ళన్న జంతువులనూ కొమ్ములున్న జంతువు లనూ విల్హంబు లున్నవారినీ ఆడవాళ్ళనూ ఏళ్లనూ ఎప్పుడూ నమ్మివుండరాదు పసిచూడందీ యేదికూడా కొరకరాదు ఒంటిగా అడవులలో తీరుగవద్ధు ఎవరిక్తి బాధ కలిగించవధ్రు పరువు మర్యాదలతో బకికిన బతుకే (బతుకు జగత్తు నిజంకాదు అంతామాయ నాయనా నీవు అడలవద్ధు నేను పులిపాలికి పోతాను అని కుమారుణ్ణి మందలించి లోలోపల _ కడుతీపువ-టి తీపులేదే అయ్యో అయో అని కళ్ళనీళ్ళ [గుక్కుకుంటూ సత్యధర్మం తప్పజాలక ప్రయా ణమై తన యీడువారితో జోడువారితో తన సంగతి అంతా తెలియజెప్పి తన కుమారుణ్ణి వొప్పగించి యీవిధంగా పలికెను అమ్మలారా దిక్కులేని నా విడ్డణ్ణి కాపాడండి మీకు వొప్పగిస్తున్నాను. చిన్నవాడు చిన్నవాడు మంచీచెడ్డా యెడ గడు తగిన బుద్ధి చెప్పండి వయమ్మయినా యిన్ని పాలిచ్చి పుణ్యం కట్టుకోండి తల్లిలేని బిడ్డని తలావాకపోటూ పొడవక వెనకకువ స్తే కాళ్ళు విసరక ముందుక్తు వస్తే ముఖైవిసరక తలతో సాదుచేసుకుని సాకుకోండి వీడు నా బిడ్డకాడు మీ

కామధేశువు కథ (పఠాకరళాశ్త్ర 11 బిడ్డ మిమ్మందరినీ చూచి బిడ్డను మీకు వొప్పగింత పెట్టడానికి వస్తిని త్వరగా పోవలెను తెలిశో తెలియకో మీకు నే నిదివరకు చేసి: అపరాధాలు క్షమి౨చండి అమ్మలారా. అని (పార్థించి కాళ్లమీదపడి కళ్లనీళ్ళు కార్చుకుంటూ నేను (వ్యాఘానకు భక్షణ నిమిత్తం పోతూవున్నానని చెప్పెను అప్పుడు కులము గోవులన్నీ ఆలోచనచేసి పలికిన పలుకులు. దాని సుఖంచూరపోను నీ (పాణం విడుచుకుని దాని కడుపు నింపుళావా? నీ దారి నీదే, దానిదారి దానిదే నీ వేదో ఉపమచేత తప్పించుకుని ఎట్టాగూ రాశేవ స్తివి చిన్నవాజ్ణి తల్లీలేశి వాణ్ణిచేసి నీవు మళ్ళీ పోవద్దు ఏ వొట్టయినా ఏ సత్యాలయినా చావు మూడేటప్పుడు విడనాడితే దోషం వస్తుందా? అందుకని [పాణం పోగొట్టుకుంటారా పసిబిడ్డను అన్యాయం చేయవద్దు (ప్రాణాలు నిలువుకునేపట్ల అబద్ధం ఆడిశా తప్పులేదు. నీవుపోవద్దు. నిలు అని యెక్కడలేని జాలితోనూ పలికేటప్పటికి కామధేనువు ఆనే మాటలు నేను తనకు చిక్కినపుడే పులి చంపివేస్తే -యేమిచేయగలదాన్ని? [పాణాన కపేక్షించి అసత్యం ఆడితే కాశ్వుతంగా (బతుకుతానా? చావు ఎన్నటికై నా వున్నదే ఎప్పటికీ సక్యాన బతికిన బతుకే బతుకు ఇంకొకళ్ళ [ప్రాణాలకు సంకటము వచ్చినపుడు వాళ్ళను రక్షించడానికి అబద్ధం ఆడితే ఆడవచ్చునుగాని తన (ప్రాణా లకని తాను అబద్ధం ఆడరాదు అన్నమాట తప్పడానికి నాలుకా తాటిపట్టా పులికి నమ్మికగా _సమాణం యిచ్చి మీ మాటల చొప్పున పోకనిలిస్తే నరకమే గాని 'మోశ్యపా ప్తిలేదు మాక్షం లేకపోయిన తర్వాత నాకు యీ శరీరం యీ (బతుకు ఎందుకు * మీరు సంతోషంగా నాకు 'సెలవివ్వండి అని మనసుదిద్ధ్ది సమాధాన పరిచేటప్పటికి ఆ గోవులన్నీ నీవు మహాసత్యాళ్ము రాలవు నీ సత్యమే నీకు తోడై కాపాడుతుంది పో మా తల్లీ పో అని జాలిజాలిగా కన్నీష్ట విడుస్తూ వొప్పుకున్నంతలో కామధేనువు మందకు చుట్టివచ్చి [పదక్షిణం చేసి వృషాల్దాా పక్షులారా వనదేవతలారా జలదేవత లారా తల్లిలేని నా పిల్లజ్ణీ కాపాడండి దిక్కు మీరేనని దుఃఖంతో కడుపు తరుగుకునిపోయేటట్టు వేడుకుని ఆడినమాట నిలుపుకు శేటందుకు పులిరాజు వున్న కొండలోయలోకి పోయెను పోయి వ్యాఘరాజు యెదుట నిలబడి మొక్కి “పులి రాజా నే నాలన్యం చేయడంచేత నీ వాకలిని చాలా గాసితివి నాకు దోషము వచ్చెను. అక్కడ నా కొమారుడు కాళ్టా వేళ్చా చుట్టుకున్నాడు బంధువు లందరికీ కుమారుణ్ణి వొప్పగించి వచ్చేటందుకు ఆలస్యం అయింది నా తపు క్షమించి

కేల కామధేనువు కథ * (పభాకరళాన్ర్రి సీ కుషీ అనే మవామోఖానికి నన్ను పంపవయాక్షా అని వేడుకునేటంతలో తోక యెగనెత్తుకొని ఆ కోడెదూడ పరుగు పరుగున వచ్చి తల్లి కళ్ళముందర, పులి రాజుకు యదురుగా నిలబడేటప్పుటికి, పొందబొయ్యే చావునూ ముందు అడ్డం వచ్చే బిడ్డనూ, -చూచుకుని శామధేనువు యీ విధంగా పలికెను పలిరాజా! ముందు నా రక్తమాంస్తాలతో ఆకలి తీర్చుకుని, అంతట-యీ బిడ్డడితో కడుపు నించుకొందువని. వేడుకుంటాను2 అన్నంతట వాాఘరాజు పలికే వివరం- కామధేనువా 1. నీవు మహి సత్యాత్మురాలవని మొదటే నమ్మినాను. ఇటువంటి సత్యం తప్పని మహాళ్కురాలికి కీడు చేయరాదనుకువి అయినా నిజం పరీక్షచేసి చూదామని తిరిగి రమ్మన్నాను .కాకపోతే నాకు చిక్కిన జీవికి. (బతికిటోవడం కూడా వుంటుందా? - సత్యం "తప్పక [పాణాలకాశించక వసస్తివి ఇందుక్షే సంతోవం...కలిగింది.. నిన్ను -భక్షింఛడంకన్న అధికం తృప్తి చెందితిని. నిన్నూ చంపవణసినది లేదు నీ బిడ్డనూ చంపవలసినది "లేదు ఇంత మవిో సత్యాత్ము రాలవైన నిన్ను చంపితే నరకమేగాని 'వేరేగతి-లేదు కాబట్టి-నీివూ నీ కుమా రుడూ తిరిగిపోయి నీ బంధువుఐతో సుఖాన వుండండి నా తప్పు" క్షమించు అనెను. ఆ వాక్యాలకు కామధేనువు- _ఇట్టా యెందుకు-అనుజ్ఞు యిస్తావు నేను నా మందకుపోయి. అచ్చాపచ్చా తీర్చుకుంటూ ఆలస్యంచేసి వచ్చినానని కోపం- వచ్చిశదేమో. “నాకు తెలుసును ఇక యింటికి పోవలసిందిలేదు నేను సకల మమతలూూ తెగగోసుకుని ఏకచిత్తాన వృస్తిని కాబట్టి నన్ను మన్నించి భకత్నించి మోవానకు పంపి సుఖాన వుండుమని వేడుకోగా మృగరాజు పల్కిన వివరం కామథేశువ్నా! “నీవు మవాసత్యసంధుకాలవు నీ సత్యంచేత పాపాత్క్ముడై న.నాక్షు బుద్ధి వచ్చింది ఎనిన్నుుచంపరాదు. నన్ను రక్షించు నీవు సాొషాత్తూ గౌం లక్కి సరన్వతి అహల్య అరుంధతి మొదలయిన- చేవతలకు సమానురాలవు గాని “మరివాకటి-కొదు నీ వంటి పుణ్యాత్మురాలు వుంటేనేగాని భూమిమీద నెలక్కు మూడు వర్షాలు కురువవు పాడిపంటలు తిన్నగా ఉండవు _ ధర్మం నాలుగు పొదాలా నడవడు కాబట్టి నా (ప్రార్ధన మన్నించి నీవు సురక్షితంగా వుండి .నన్ను ర్రతీంచు తల్టీ అని వేడుకుంటూ ఉండేటంతలో ఆ సత్యదేవత (పత్యక్షమై కామధేనువుత్తో యిట్లు పలిశ్తెను. కామధేశువా లోకంలో నరజన్మం యెత్తి చదువుల్కునేర్చిన పెద్ధ పెద్ద పేర్ణవారే- అడుగడుగుకూ ౯అడిన మాటలు, తప్పుతూ అబద్ధపు 'సామ్యాలూ అృప్రమాణాలు చేస్తూవుండగా వశజన్మం యొ త్తి

కామధేనువు కథ [పభాకరశాస్త్రీ శే సీవు (1పాణాపాయం వచ్చినా అబద్ధం ఆడక “= పాణానికంటె నిజానికి విలువ యెక్కువ” అనే నీతివాక్యం నిలిపినావు అవు చేలో మేస్తే దూడ గట్టున మేస్తుందా? నీ ప్ముతుడున్నూ నీకు తగిన ప్యుతుడే లోకంలో తల్లివంటి దైవం లేదు నీ బిడ్డ సీతోడిదే లోకం అని చావుకే తెగించి వచ్చాడు పూపు పుట్టగానే పరిమళిస్తుంది గదా నాకు బాలా సంతోవం కలిగింది నా లోకం సత్యలోకానికి మీరిద్దరూ రాతగ్గవారు. కనుక వేరా చేయండి ఇంకా మీరేమి వరం కోరుతారో కోరుకొండి అనంగా కామ ధేనువు అన్న వాక్యం-"అమ్మా నా పూర్వపుణ్యంవబ్ర మీకు నామీద చయకలిగింది కాని నా సత్యం యేపాటిది' ఈ వ్యాాఘరాజు నన్నప్పుడు-విడిచిపెట్టకపోతే నా సత్యం వెబ్హిడి కావడానికి వ్యవధి కద్దా ఇంత పుణ్య స్వభావం పులిజాతిలో యెక్కడా ఉండబోదు. .ఇటువంటి యీ_వ్యాఘ రాజును విడిచిపెట్టి మీ లోకానికి రావడానికి మాకు మనసు రావడం లేదు ధర్మంగాదు మాకు అన్ముగహించిన వరానకు ఈ వార్మ్మఘరాజుకు కూడా పుణ్యలోకం దయచేయండి” అని వేడగా ఆ సతృదేవత సంతోషించి ముగ్గురినీ తన లోకానికి తోడుకొనిపోయెను. సపుళ।

శ్రీరస్తు బిఏ బి ఎల్‌. రెంటాల వేంకటసుబ్బారావు పంతులుగారి హెచ్చరిక ఈ చిన్న పుస్తకములో ఉన్న కథ కొత్తది కాదు అనేకులు యిదివరకు విన్నదే కాని దానిని థ్రీ (వభాకరశాస్తుంలవారు. సీతులతో నింపి తెలుంగు మాట్టాడే జనుల కందరికి సులభంగా బోధపడి మనోరంజకముగా ఉండేలాగు వాడుక భాషలో తేట మాటలతో నూతనముగా రచియించినారు. ఈ కార్యము వల్లి వీరు ఆం (ధలోశానికి మహోపకారులుగా భావించదగియున్నారు భారతం మొదలయిన మహా[గంథాలు చదివి పండిత పదవి సంపాదించిన కాస్తుంలవారు వ్యాకరణ నిబంధనలు పాటించకుండా ఈ కథ [వాయడము యీ ఘనకార్యము ఆంధ్ర లోకానికి మహోపకారముగా భావింపదగ్గదని వుగ్గడించడము_ యివి కేవలం విపశీతాలుగా కొందరిమనస్సుకై నా తోచడం నిశ్చయము తెలుగు భాషకు చేటుకాలం వచ్చింది కాబోలునని ముక్కుమీద వేలుపెట్టుకుని కొందరు విస్మయంలోనూ విచారంలోనూ ముణిగపోవడం కూడా నిశ్చయమే ఈ కారణం వల్లను ఈ ఫక్కీగా కథ(వ్రాయడానికి శాస్త్రుల వారికి పోత్సాహం కలిగించిన వాడ నగుటవల్దను యీ హెచ్చరిక యిచ్చట అవళ్యకంగా చేర్చడం యేర్పడి నది దీనిని విని భాషాభిమానులు తమ కలవరం మానుదురు గాక ఒకటి రెండు సంవత్సరాల నుంచి న్యూసు 'పేపర్టలోనేమి మీటింగులలో నేమి తెలుగుభాషను గురించి చర్చలున్నూ వాద [పతివాదములున్నూ జరుగుత్తూ ఉన్నవి నన్నయ్య తిక్కన్న యెరన్న "పెద్దన్న యిటువంటి పెద్దలు వ్యాకరణనిబద్ధంగా ఉపయోగించిన భాషే తెలుంగు భాష అదే నేర్చుకోతగినద్ర ఆ భాషలోనే (గ్రంథాలు [వాయదగును తక్కిన భావ (గామ్యభాష అవాచ్యము ఆ[పళస్తము వర్ణనీయ ముఇట్టని కొందరు పండితులున్నూ-సామాన్యంగా అందరిక్రీ జోధపడని గీర్వాణానికి భాష అని పేరు పెట్టడం కేవలం విస్యాస్పదం కటు వ!

కామధేనువు కథ (పభాకరశాన్త్రే 15 వాట్టతో చచ్చి పడివున్నది భావ కానేరదు. [ప్రాణముతో పెరుగుతూ ఉన్నదే భాష అదే గౌరవార్హము అట్టిదే దేళాభివృద్ధికి ఆధారము-= ఇట్టని కొందరు పండి తులున్నూ గుద్ధులాడుకోవడమేగాక తగవు తీర్చుకోవడానికి కచేరీలకు యెక్క డం దాకా కూడా వచ్చింది అజ్ఞానం హరించి అవివేకము శమించుగాక

ఉన్నమాటంటే ఉడుకుబోతుతనం వస్తుందంటారు అయినా ఒకప్పుడు ఆనక తప్పదు. ఇంతకూ ఆకాశవాణికి భయమేమిటి ? ఆమె అన్ని భాషలకూ తల్లి ఆంధభారతి ఆంధభారతి అని యిక్కడ అందరూ నన్ను మాటలతో పూజిస్తూవున్నారే కొని [కియలో రొష్టు పెట్టుళూవున్నారు--- అని ఆమె మొత్త కుంటూ వున్నది అదుగో వినబడుతూ వున్నది ఆమె మొక వినండి

ఆకాశవాణి మొర

ఓ నా బిడ్డలారా నాకు అన్నిభావలూ ఒకటే ఆయినప్పటికీ సంగీత సాహిత్యవిద్యల మీద నాకు వుండే [పీకిచేత ఆంధభావకు యెక్కువ మక్కువతో ,[పేమించి ఆం[ధభారతి అనే పేరుతో యిక్కడ నెక్కొాని చిర కాలంనుంచి ఘనంగా ఆదరింపబడుతూ వుంటిని వయను గడచినకొద్దీ నాకు వన్నెవచ్చి యౌవనం హెచ్చిందిగాని నా రూపలావణ్యాలు యంతమ్మాతం మార లేదు కొని యిటీవల పడమటి బిడ్డలతోటి సాంగత్యంవల్ద నా ముద్దుబిడ్ధల బుద్ది చెడి నా యెడల అనాదరణ యేర్చ్పడి నా కళా కాంతులకు కూడా మబ్బు పట్టడం ఆరంభించింది వున్నవి నాకు యేమి దుర్గతి పట్టనున్నదో ఏమి దుస్థితి రానున్నదో గాని నా పెద్దదిడ్డలే వుసకారమని పేరుపెట్టి నాకు అపకారం చేస్తూవున్నారు

తండులారా ఎందుకు ఈలాగు తన్నులాడుకుంటారు ? తూర్పు పడమరల భేదం తెలియకుండా యెందుకు గుద్దులాడుకుంటూ వున్నారు? అజంతభావష హలంతభాష పురుషభాష స్త్రీభాష- ఈ భేదంతో వున్న భాషా తత్వం పడమటిబిడ్డలలో ఎంతటి పండితులకై నా తెలియకపోవడం ఆశ్చర్యం కాదు. వారి పుట్టుకలోనే దానికారణం వున్నది ఆ రహస్యం తెలియకుండా

16 కామధేనువు కథ : [పభాకరళాస్తీ వారు బోధించే భాషాతత్వం అన్ని భాషలకూ సమానంగా చెల్లదని మీరు తెలుసు కోలేక వారి పోలికలను మీయందు ఆరోపించుకుని ఎందుకు బొందలో పడుతూ నన్ను పడదోస్తూ వున్నారు? అయ్యయ్యో ఈ తత్వరహస్యం సంపూర్ణంగా తెలిస్తే మీకు భేదంగాని పోట్టాటగాని వుండదుగదా నేను యెంతని మీతో మొర పెట్టుకుందును? నా మొర మీకు వినబడడం యేలాగు ః వినపడకపోతే విని తెలిపే మొనగాడెవడున్నాడు? తెలిపించి నా చింతతీర్చే నాథుడెవడున్నాడు ? అయ్యో అంళా నాకు అయోమయంగా వున్నది

అజంతభావ, హలంతభావ- పురుషభాష, స్ర్రీభాష వీటికిగల భేదము. థాషయొక్క- 1పాణము, శరీరము వీజము కేతము స్వర్మపస్తారము, మ్మాత్మాపస్తారము, గణ్యప్రస్తారము_ నానాజాతి వృత్త్మపస్తారము వీటియొక్క తత్వరహస్యములు -- భాషయొక్క మాధుర్యము గానయోగ్యత యివి దేని ననుసరించి వుండేదీ యెట్టి భాషలు సంగీత - సాహిత్య విద్యల సంపూర్ణ [ప్రస్తారమునకు యోగ్యములో న్ర్రీపురుషాక్షర సంజ్ఞల యొక్క సంయోగము. ఐక్యము, (ఫ్రత్యేకరూపము --- ఎట్టిభాషలో పదముల్ప విడివిడిగా వుండునో యెట్టి భాషలో జడగా అల్టుకొని పోవునో త్వ

.కారణమా---యెట్టి భాషలో ముందుకే సూటిగా అన్వయమో యెట్టి భావ్షల్రః ముందుకు వెనుకకు దుమికిదుమికి అన్వయమో యే స్వాభావిక ధర్మంవల్ల య్బ్వి యేర్పడుతుందో - ఈ మొదలై న తత్వరహస్యములు తెలిస్తే అన్ని భాషలక్ష్య ఒకటే వర్ణమాల యేర్పాటు చేస్తామని అన్ని దేశాలకూ ఒకటే భాష యేర్చాట్స చేస్తామని అన్ని భాషలను వుబ్చారణ (ప్రకారమే (వాయవలసినదని- యజ పిచ్చివాదములు వుండవుగదా నా బిడ్డలు భాషాభివృద్ధి పేరు చెప్పి ఆవలంబిసూ వున్న వృథా [సయత్నిములున్నూ వృథా [వయమున్నూ తప్పిపోవునుగదా _ ఏమి చేతును ? ఎంతని మొరపెట్టుకొందును ? నా చింత తీరే మార్గము ర్ర్రన్చి వున్నది ? అయ్యో యేమిగతి

(పతి భావ యందున్నూ వ్యవహరీంచడములో.---అనగా వాడుకల్రో_ కొన్ని మార్పులు కలగడం స్వాభావికమై వున్నది ఈ మూద్పులు బిడ్డలవల్ధ పైమరులవళ్ర సామాన్యజనులవల్ల, ఒక విధంగాను _ 'పెద్దలవల్ల బుద్ధిమంతుల వబ పండితులవల్డ మరివాకవిధంగాను-కలిగింపబడడం కూడా స్వాభావికమే,

కామధేనువు కథ (పభాకరళాన్రి 17

ఇంతేకాక మొట్టమొదట ఒకరితో వొకరు నోటి మూలంగా మాట్లాడు కొనడానికి యేర్చరుచుకోబడిన పదములు (వాతమూలంగా చదువుకుని [గగ్రపాంచు కొనడానికి ఉపయోగింపబడడంవట్ర మరికొన్ని మార్పులు కూడా భాషలో తటస్థిస్తూ ఉన్నవి ఈ చెప్పబడ్డ అన్ని మార్పుల విషయంలో అజంత భావల కున్నూ హలంతభాషలకున్నూ పురుష భాషలకున్నూ శ్రీ భావలకున్నూ వాటి స్వాభావిక ధర్మమునుబట్టి చాలా భేదం యేర్చడుతూ వున్నది దీని వివరం (గహించుకోక పోవడంవల్లనే పోట్లాటలు గుద్ధులాటలు గుడ్డి వాదములు చెడ్డ భేదములు సిద్ధిస్తూ ఉన్నవి ఇది టూకీగా చెప్పదగిన విషయము కాదు, అందరికి సులభంగా బోధపడే విషయమున్నూ కాదు.

ఏ భాషలోనైనా సరే పుట్టుకలో యేర్పడ్డట్టుగానే పదాలు స్పష్టంగా సంపూర్ణంగా ఉచ్చరిస్తూ మాట్టాడితే ఆలస్యం అయి. వ్యవహారం కడ తేరదు కాబట్టి వాడుకలో అనేక పదాలయందు స్వరలోపమున్నూ అకరలోపమున్నూ “కలుగుతుంది. [వాసేటప్పుడు నిదానంగా [వాయవచ్చును గనుక యీ లోపం అవసరంలేదు మరిన్నీ సామాన్యజనులుగాక బుద్ధిమంతులున్నూ పండితులున్నూ (వ్రాసేటప్పుడు, కొత్తకొత్త శబ్దజాలం కల్పించి సమస్తమైనవారు నిదానంగా చదివి నెమ్మదిగా నేర్చుకుని జ్లైప్రియందుంచుకోవలసిన విషయములున్నూ గంభీరమైన _విషయములున్నూ తెలుపుతూ గద్యములు పద్యములు, పదములు మొదలయిన కవితలతో (గ్రంథాలు రచియిస్తారు ఈ (పకా రంగా మాటభాష (వాతభాష - గాంథికభాష అని మూడు తెరగులు ఏర్పడుతున్నవి సామాన్యంగా లోకంలో సంభాషణ వుత్తర (ప్రత్యుత్తరాలు వ్యవహార విషయములు మొదలయినవాటి సంబంధంతో ఉపయోగింపబడుతూ ఉన్నందున మాటభావను [వాతభాషను కూడా వాడుకభాష అని చెప్పవచ్చును.

. గాంధిక భాషలో సంభాషణగాని ఉత్తర (పత్యుత్తరములుగాని వ్యవహారములు గాని జరపరు అయితే యీ సందర్భంలో ఆజంత థాషలకున్నూ హలంత భాషలకున్నూ వాటి స్వాభావిక ధర్మమునుబట్టి కొండంత భేదం ఏర్పడుతూ ఉన్నది హలంత భాషలు తీ భాషలు వీటి విషయంలో ఒకటే కాలపు వాడుక భాషకు [గాంథిక భాషకు ఉచ్చారణలో ఎంత భేదంవున్నా (వాతలో ఉపయో గించే అక్షర సంజ్ఞలలో భేదం ఉండదు ఇది స్వాభావిక ధర్మమునుబ్టే తటస్థించును ఈ కారణంవల్ద హలంత భాషలో (గంథాలు చెవులతో విన్నప్పుడు

ల

18 హచ్చరిక : వేంకటసుబ్బారావు అర్థం అపుతూ ఉన్నప్పటికీ కంటితో (గహించి చదవడం కష్టంగా ఏర్పడుతుంది. కాఒట్టి యావజ్జీవము ఉచ్చారణ నేర్చుకుంటూ మార్చుకుంటూనే ఉండవలెను. మెగా కాలానుగుణ్యంగా. భాషా స్వరూపం కూడా మార్పు చెందుతూ ఉంటుంది గనుక సామాన్య సంభాషణలోను సాధారణపు (వాతలలోను (గంథాలలోను వన్నె భేదం వైఖరీ భేదమే గాని భాష ఒకటిగానే కనిపిస్తూ నానాటికి కలిగే మార్పులు కిందికీ పైకీ కూడా వాంపిస్తూ వుండడంవల్ల భాష జీవించినట్టుగా ఏర్పడుతుండి ఇంక అజంత భాషలు పురుష భాషలు _ వీటి విషయంలో ఎట్టా వుంటుందంటే-స్వరలోపాది కారణములవల్ల కలిగే మార్చులు చాలా అధికమగుటచేత సామాన్యంగా ఉపయోగింపబడే మాటభాషకున్నూ సామా న్యంగా ఉత్తర [వత్యుత్తరములలోను వ్యవహారంలోను ఉపయోగింపబడే (వాత భాషకున్నూ గద్యపద్యాది కవిత్వాలయందు ఉపయోగింపబడే [గాంథిక భాషకున్నూ చాలా వ్యత్యాసం ఏర్పడడమే గాక ఈ జాతిభాషలు వాటి స్వాభావిక ధర్మమును బట్టి వాసిన (ప్రకారమే ఉచ్చరొంచి చదువబడవలసిన కారణంవల్లను గురులఘు (పస్తారములతో పద్యాది కవిత్వములు గణబద్ధమై లేశమైనా మార్పుచెందడానిక్తి పఏీలులేకుండా బిగిసివుండే కారణంవప్దను మాటభాష (వాతభాష (గాంథికభాష అని మూడు స్వరూపములుగా ఏర్పడుతూ వున్నవి ఈ మూడింటియొక్క తారతమ్యమున్నూ ఉపయోగమున్నూ విలువయన్నూ తెలుసుకోలేకనే హలంత భాషలయందువలె ఒకటే జీవథాష ఏర్పరచవలెనని [ప్రయత్నించడం [గాంధథిక భావను దూవించడం (వాతభాషను ఆదరించకపోవడం మాటభాషను (గ్రామ్యమని నిందించదడం-ఇతంతా కేవలం అజ్ఞానమును సూచిస్తున్నది అయ్యో నా పెద బిడ్డలే నాకున్నూ నా చిన్న బిడ్డలకున్నూ అపకారులై నారా వమి విపరీతకాలం వచ్చింది ” (గాంథికభాషను పూజించే నా దొడ్డబిడ్డలారా (గౌమ్య భాషను నిరస్సి స్తారే ఆది నా చిన్నిబిడ్డలు పేదబిడ్డలు మాట్లాడే భాష కాదా నా చిన్ని బిడ్డల నే వచ్చీరాని పలుకులు నాకు ముద్దుగా ఉండవా ఎందుకు నిందిస్తారు? మీ చెవులకు కూడా ఆనందకరంగా ఉండబచ్లేగదా [గామ్యభాషలో [పసంగాలున్నూ పదా లున్నూ మీ [గంథాలలో అక్కడక్కడ వుపయోగించి హాస్యరసం అనుభవిషస్రారు మీకు (గామ్యభాషవల్ల హాస్యరసం వుదయించి ఆనందం కరిగిన ఖై అల్పజాతుల బిడ్డలకు వాళ్ల సుద్దులలో మీ భాష ఉపయోగించిన సందర్భమందు వాస్యరసం వుదయిస్తుంది. వాళ్ల సుద్దలున్నూ పదాలున్నూ పాటలున్నూ వాళ్టీ (గ్రంథాలు మీ

కామధేనువు కథ (ప్రభాకరశాస్త్రి శి కవిత్వాలు మీ [గంథాలు. వాళ్ళ (గంధాలు వినగూడదు, [వాయగూడదు చదువగూడదు ఆవి [గంథాలు కావు మా (గంధాలే (గంధాలు అని యెందుకు పిచ్చివాదాలు చేస్తారు? తెలుంగుభాష మాతృభాషగా గల జనులు 280 00 000 (గండు కోట్ట ముప్రైలక్షల) మంది ఉన్నారు గదా వీరిలో మాట రానివాళ్ళ కింద 80 లక్షలను తీసివేయండి. తెలుంగు మాట్టాడే తక్కిన రెండుకోట్ల మందిలో యెొందరు (గాంథికభావలో ఉత్తర (పత్యుత్తరాలు వ్యవహారాలు జరుపు కుంటారు? ఎందరు భారత భాగవతాది (గంథాలు చదువుతారు? ఇది కొంచెం తలచ కొనండి అప్పుడు అంతా మీకు స్పష్టంగా బోధపడుతుంది తెలుంగుభాష మాట్టాడే రెండు కోట్టమంది జనులలో (గ్రాంథికభాష మాట్లాడేవారు వొక్యారుకూడా లేరని చెప్పవచ్చును ఎవరైనా ఉంటే వారు మహా మహా మహా పండితులే పెండ్డాముతోను. బిడ్డలతోను చాకలివాళ్ళ తోను మంగలి వాళ్ళతోను భారతాద్మిగంథముల భాష మాట్టాడే మహాను భావుడు వుంటే ఆయన గారి గొప్ప మెచ్చుకోవచ్చును తర్వాతి మాటం ఈ చెప్పిన రెండుకోట్ల మందిలో భారతాది (గంథముల భాషలో ఉత్తర్మపత్యుత్తరము అున్నూ జరుపుకునే మహానుభావు లెందరున్నారు? ఒకవేళ వున్నప్పటికీ వ్యవ హారములు కొనసాగునా నా దొడ్డబిడ్డ్ణలలో కొందరు బుద్ధిమంతులు సంధులు విడగొట్టి జడలు చిక్కుదీసి సులభశైలిలో (గాంథిక భాష ఉపయోగిస్తూ మాట్లాడగలరు [వాయగలరు నిజమే అలాగు చేయగలవారు వందలుగాని వేలు లేరు వారి [వాతలుకూడా లక్షమంది కంచె యొక్కువమందికి బోధపడ జాలవు తక్కిన 199 లక్షల మంది గతి ఏమికావలసినది? (గ్రాంథికభావ చదివి తేను వింటేను అర్థం చేసుకోగలవారు లక్షమంది కంటె యెక్కువ లేరని మీకు స్పష్టంగా జోధపడవలినంపటే ఆయా జిల్టాలు తాలూకాలు (గామాలు వీధులు యిండ్లు గుడిసెలు- యీ (పకారంగా ఆంధదేశంలో వొకమూల నుండి వొక మూలకు మీ మనోదృష్టి తిప్పిచూడండి మనస్సుతో చూడకుండా వూరికే నోటితో మాట్లాడకండి మనోదృష్టి వ్యాపింపజేసి చూస్తే ఆం(ధదేశములో యెక్కడగాని మాట్టాడుకొనడానికిన్నీ సామాన్యపు (వాతలకున్నూ వ్యవ హారాలక నన్నూ సంధులు విడగొట్టి సులభ శై లిగల (గ్రాంథిక భాష కూడా

లిం హెచ్చరిక వేంకటసుబ్బారావు ఉపయోగించబడడం లేదనీ ఉపయోగించడానికి సాధ్యం కాదనీ స్పష్టంగా జోధ పడగలదు సులభ శైలి అయినా కరిన శైలి అయినా (గ్రాంథిక. భావ దొడ్డ (గ్రంథాలకే [(పయోజనము అనగా కట్టుబాళ్టకు లోబడి మార్పులు చెంద కు.డా ఉండే [పౌఢమయిన శబ్ద జాలము మూలమున భక్తి ముక్తి నీతి విజ్ఞానము ఆనందము మొదలయిన సౌర్వకాలిక విషయములను తెలిపే గద్య పద్య కావ్యములను కల్పించడమే [గాంథిక భాషయొక్క_ వుపయోగము ఎంత సులభశైైలిని [వాసినా ఒకటి రెండు లక్షల మందికి మ్మాతమే ఈ (గ్రంథముల వుపయోగము తక్కిన 199 లతల మందిని యే (గ్రంథాలు చదువుకొమ్మన్నారు? (గ్రాంథిక భాష బంగారమే ఎన్నో వన్నెలు ఉండవచ్చును గాక బంగారు బంగారే [గ్రాంథిక భాషే భాష తక్కినది భాష కాదు భారతాది (గంథములు తప్ప తక్కినవి (గంధములు కొవంపే. తెలుంగు భాష తెలుంగు (గంథాలు లేనట్లే భావించుకోవలసి వస్తుంది భారతాది [గంధములు అర్థంకాని నా 199 లక్షల మంది బిడ్డలు (గంఖాలు లేనివారు. చదువురానివారు అవుతారు సరేగదా వారు తెలుంగు మాట్టాడగల వారైనప్పటికీ మూగవాశ్రే మృగముఠలే అని చెప్ప చలిను ఈ వాదం మీకు బాగా ఉన్నదా

భారతాది [గ్రంథములు చాల దొడ్డ (గ్రంథములు [పళ_స్తమైన (గంథ ములు అని అందరూ వొప్పుకుంటారు చక్కగా చెక్కి- నునుపుచేసి వన్నె పెట్టిన మానుతోకు శిలతోను నిర్మించిన శాశ్వత సౌధములు రమ్యముగా ఉండడం ఆశ్చర్యమా ? నవరత్నాలు చెక్కిన బంగారు ఆభరణాలను మెబ్బుకోనివారు వుంటారా ? పట్టు బట్టలు జరీ బట్టలు యివి అందరికీ కన్నుల పండువుగానే వుండును అయితే సమస్తమైనవారు సొౌధములే కట్టవలెను-- మిధైలు. మేడలు నిర్మించుకొనే కాపురముండవలెను సామాన్యపు ఇండ్లు కట్టగూడదు- పూర్రి యిండ్హు గుడిసెల బొత్తిగానే వుండగూడదు- అందరూ రత్నాభరణములు బంగారు ఆభరణములు వీటినే ధరించవలెను. అన్ని వస్తువులు అన్ని పనిముట్టు దింగారముతోన్నే చేయవలెను- పెద్దలూ పేదలూ అందరూ పట్టుబట్టలు జరీ బట్టలు. వీటినే ధరించవలెను అన్ని వేళలయందు వాటినే కట్టుకోవలెను అన్ని సమయములయందు రూప నిర్భంధములతో నిర్మించిన దుస్తులే ధరించుకోవలెను- ఈలాగు యేర్చాటుచేస్తే. లోక్త్షము జరుగుతుందా ? సౌఖ్యంగా వుంటుందా * మరియెందుకు (గ్రాంథిక థోషను వృద్ధి శేయడము అని పేరు పెట్టి దాని

కామధేనువు 8థ [పభాకరళాత్రి లి] కట్టుబాట్టను కొద్దికొద్దిగా చెరిపి పాడుచేసి దాని అందమును మాధుర్యమును ధ్వంసం చేస్తారు? గాంథిక భాషను సడలించి పలుచన చేసి చులకన చేసి సామాన్య కార్యములకు వుపయోగపరవలేనని యెందుకు వృధా (ప్రయత్నము చేస్తారు? ఎందుకు పరిళు[భమైన వాడుకభావను నిందిస్తారు? బంగారుతో వీళ్ళు కాగులు నిర్మిస్తారా గడ్డపారలు చేస్తారా చేస్తేకూడా అవి బాగా ఉపయోగ పడునా? [గాంథిక భాష దొడ్డభాష పూజనీయమైన భాష అది లోకవ్యవహార ములయందు వుపయోగపడదు రెండు కోట్ల మంది ఆంధజనులలో 100 లతల మందికి అడి లభింపనే లభింపదు కాబట్టి నా దొడ్డవిడ్డలారా నా మొర కొంచెము చెవిని పెట్టండి (గాంథీకభాష యొక్క తత్వము తెలియక దానిలోకి పిచ్చి మార్పులు కూర్చులు తెచ్చి పెట్టి పరిపద్ధముగానున్న నా దివ్యసొధములను పాడుచెయ్యకండి అ(గ్రగణ్యులై న మహాకవులు అప్పుడప్పుడు కల్పించే కూర్చే కొత్త అందములతో తృప్తిచెంది మీ బుద్ధి అంతా వాడుక థావను (వసిద్ధిలోకి తెచ్చి పరిశుద్ధపరచి వృద్ధిపరచుఓటయందు వుపయోగి ంచండి వాడుకభాష ఆందరికీ కావలసిన భాష_అందకు జనులు సామాన్య సంభా. షణయందు ఉత్తర్మపత్యుత్తరాలయందు లోక వ్యవహారాలయందు (వతిదినం పతి నిమిషం వుపయోగిస్తూవున్న భాష వాడుకభాషను కాగితముమీద నిందించే వారుకూడా యింట ఆలుబిడ్డలతో మాట్లాడేది వాడుకభాషే మరెందుకు వాడుక భాష అంటే నిందింపవలెను? యేల సిగ్గు పడవలెను? సామాన్యజనులు పామరులు _నా బిడ్డలలో 99 లక్షలు వీరే _ వీరి నిమిత్తము కల్పింపబడే [గ్రంథాలు ఐవాడుకభాషల్లోనే ఉండవలెను (సస్తుక కాలములో అన్యసంబంధమువల్ల లభిస్తూ వుండే జ్ఞానము వాడుకభాషలోనే వెల్లడి కావలెను కొత్తకొత్త చర్మితలు శాస్త్రములు కథలు హాస్యములు పాటలు పదములు-యివన్నీ [ప్రజలకు బిడ్డలకు బోధపడవలెనంటే. సంఇరముచేసి పాడుచేసిన _గాంథిక భాషలోగాక నిజమైన పరిపద్ధమైన మనోహరమైన వాడుకభాషలోనే ఉండవలెను ఈ వాడుక భాష అనే (ప్రత్మే3 భాష అవిచ్చిన్నమంగా యెర్పడివుండడము అజంత భాషల యొక్క పురుష భాషలయొక్క గొప్ప థ్‌ గ్యుము వార్తాప తికల్యమావాందిడ్ధల లక్షలకొలది చదివి అభివృద్ధికి రావలిశంటే వాటిష్మ్‌ వాడుకభాషలో సేప్షాల్లన్‌ వలెను కొంచెముగా గొప్పగా సడలించిన (గాంభీక్టన్థాష కూడా ఇ్రస్థాస్థాన్యమో నకు బోధపడదు కాఎట్లి (గాంధి భాషన్న క్ఞశకగభులేకువంకరభింకరలుగా న అక; = ౮

లలి హెచ్చరిక వేంకటసుబ్బారావు తిప్పి తిప్పలు పెట్టి తప్పులుకూర్చి పిచ్చిపిచ్చి శబ్బజూలమును కల్పించి [గ్రాంథిక భాషను వాడుకభాషను రెంటినీకూడా పాడుచేయకండి నాదొడ్డబిడ్డలలోకొాందరు పెద్మవాతలని పేరుపట్టి (గాంథీకభాషలో పిచ్చివాతలను [వాసి నాకు విచారము కలిగిస్తూ వున్నప్పటికీ కొందరు దొడ్డగంథాలు కల్పించి నా గర్వము పెంపు చేస్తూవున్నారు ఇది నాకు పరమానందమే కాని వీరు సమర్పించే పరమాన్నము నా బిడ్డలలో లక్షమంది కూడా ఆరగించి అనుభవించడం లేదు పరికుద్ధమై రుచి కరముగా వుండే అంబలే 199 లక్షలమంది బిడ్డలకు ఆరోగ్యకరమైన ఆహారము ఇది అత్యావళ్యకము దీనినికూడా సంపాదించగలవారు నా దొడ్డబిడ్డలే ముందటి కాలంలో కొందరు బుద్ధిమంతులు వాడుక భాషలతో కథలు కీర్తనలు పాటలు పదములు వోస్యములు మొదలైనవి కల్పించివున్నారు గంగా వివాహము కుసలాయకము బొబ్బిలికథ దేశింగురాజుకథ క్ష్మేతయ పదములు సారంగ పాణి పదములు లంకాయాగము-_ మొదలైనవి నా బిడ్డలకు [పాణములు వాడుక భాషలో అనేక (గంథములు నోటి పారాలలోను తావాకుల పు_స్తకాలలోను పై (ప్రాణాలతో నిలిచియన్నవి వీటిని రక్షించి చక్కగా మృదించి సర్వజనులకు సులభంగా దొరకేటట్టు చేయడం యొంతో పుణ్యకార్యము ఈ కాలంలో కూడా కొందరు బుద్ధిమంతులు వాడుకభాషలో హోన్యములు కథలు కాస్త్రములు ధర్మ శాస్త్రములు మొదలైన [(గంథాలు (వాసియున్నారు ఇవి (పతి పల్లెటూరిలో పూజింపబడుతూవున్నవి కన్యావల్కము చదివి సంతోషించని వారుందురా ? సంస్క_ర్తగారి (గంథాలలో వాడుకభాషలో (వాసిన వాస్యములేకదా అందరూ చదివి అనందిస్తూవున్నారు. కాబట్టి దొడ్డ నాయనలారా విద్వాంసులారా (గాంధికభాషవను సంకరముచేసి నా గర్వమును కుంగించక వాడుకభావన్స లఘుమార్గములో వృద్ధిచేసి పరికుద్ధిచేసి మనోహరమైన కల్పనలతో రమ్యము చేసి జ్ఞానమును ఆనందమును పెంచే సర్వుజనోపయోగములైన (గంథాలు (వాయండి మ్యుదించండి (పచురించండి చిన్న బిడ్డలు 199 లక్షలమందికి అభివృద్ధిమార్గము యేర్చరచండి తల్లి ఆశీర్వుచనమును పొందండి శాశ్వతమైన కీర్తిని సంపాదించండి తేగీ నోటితో పల్కి వినదగు + నుడుంగు లెట్టు కాగితముపయి [నాయంగ + గర్హశములగు? తప్పు మీయందె కలదని + చెప్పనేల మంచినీళ్ళు నిందింతురో + మధువు మరగి? సుల

(గావ్యుపీవూంస ఎా-వేటూరి (పథాఠకరళాస్త్ర ( 917 మార్చి 81 వ తేదీ కృష్ణాప్మతికలో అచ్చుపడిన వ్యాసమిది -సం ]] మండలాల్లో మాటలు మాజినయ్యిని భాష చెడ్డభావవుతుందా? ఆలా ఆయితే ఈ పయిమాటలన్నీ పాడ్లైపోయేవే ఇవన్నీ (గ్రాంథిక భావ కావలయు వానికి కావాలా? ఆఖ్ఞర్డేదాః ఇల్లాగే ఇంకోమండలంలో మాట్లాడే కొత్త మాటలు రాకపోతే భాషాపారగు డెట్టా అవుతాడు? ఆన్యమండాలాల్లో కొత్త మాటలన్నీ రావాలిశిందే? కొత్తగంథాలు చదువుకొని కొత్త మాఎలు నేర్చుకొన్నట్టు అన్య మాండలిక [గ్రంథాలు చదువుకొని ఆ పదాలు నేర్చుకోవాలి ఆ మాటలు తెలియ వని ఆభాష చెడ్డదని అనటం మంచికికాదు మనకు అజవం రాదని ఆ భాష చెడ్డది అని అంటే ఆపహాస్య మవుతుంది మనకు తెలియని భాషల్లా చెడ్డదని అనాలి శొస్తుంది ఇంతకంటే వేజే నవ్వుబాటేన్లిలేదు మాజుడం భాషకు సహజం మై రూపొంత రాలన్హీ కాల్మకమంగా మాజినోయినవే మాజిపోకమునుపు వాట్టకండే రూపందృష్ట్యా మాజినరూపాలు తప్పే మాటి (గంథాల్లోపడ్డ తర్వాత ఒప్పయి పోతాయి ఇది సహజం నన్నయగారి కాలంలో చేసినవాడు (డవు) అనే పదం ఒప్పు ఇంచుమించు రెండు శతాబ్దాల్టో ఆ వా మాజణిపోయి ఆ వా మీది దీర్టం న మీది కొచ్చి చేసినాడు అని ఆయిపోయింది తిక్కన్నగా రంగీకరించారు చేసినవాడు అనేపదానికి [గామ్యంగావున్న చేసినాడు తిక్కనగారి కాఎంలో ఒప్పయి యిప్పుడు ఆమాటకు అమలులో ఉన్న చేశాడు అనేమాఎ ఒప్పుకాదూ ఇది [గామ్యం అంటారు పండితులు. దానికి కొంచెంరూపు కోరు కని పెట్టింది నాలుకి మాట్టాడుతూంది (గ్రంథం రాసేటప్పుడు చేయి. వెనక్కి పీకుతు-ది ఆమ్మాతం సాహసం దానికిలేదు పాపము అన్యభాషాపదాలగతీ మొదటంతే కాని తరువాత్తరువాత రాజ్యాలు మాటే టప్పుడు పరిపాలనలు కొన్ని కలిసే ప్పుడు ఒహమండలంలో జనులు ఇంకొహ

లో (గామ్యమీమాంస (ప్రభాకరశాస్త్రి మండలంలో జనులు ఎక్కు.వగా కలుసుకొని దోస్తీగా వ్యవహారాలు జరుపు కొనేటప్పుడు ఆ మాటలు కొన్నికలిసి అన్మభాషాపడ్దాలు క్షీర సీరన్యాయంగాకలసి పోయినాయి చాలా వాట్ల్టోంచి తద్భవాలు పుట్టాయి కొన్ని తత్సమాలు ఏర్పా టయాయి ఇందుకు నిదర్శనం నన్నెచోడుని కువూర సంభవం బహులాశ్వ చరిత తొండమాన్‌ భూపాలుని కుమారసంభవం-ర ఘునాధి భూపాలుని వల్మీక చరిత మొదలైనవి ఇపుడెన్ని యింగ్రిష పదాలు కలిసిపోలీదు బంగాలీపదాలు కొన్నివచ్చాయ పరాసు పదాలు కొన్ని వచ్చాయి సంస్కృృతపదాలు చాలా వచ్చాయి ఈ సమూపహంఅంతా తెలుగుభాషలో ఏకం అయిపోతూ ఉంటే అన్య భాషాపదాలు వొద్దంటే నలాకుదురుతుంది? నాకూ అన్యభాషాపదాలు చేరవలదనే ఉంది కొని చేరాయి చేరుతున్నాయి ఆపితే ఆగేస్వభావం భాషకు లేదు అల్లా ఆగక కలిసిపోచుండబ టే కలపకపోతేయేలా? అని అంటున్నామ్‌ కంబట్లో అన్నంతింటూ వె్యటుకలకి వెతుక్కోవాలా? (గామ్యాలకీ తదృవాలకీ ఏమీఖేదం లేదు ఒహభాషలోపదం యింకోల్లా మాజి పోవడం అంగీకారమే ఒహపదం లయుంకోలా మాడం అంగీకారమే ఇహ (గామ్యం యేంకొట్టింది? _గామ్యం యిటువంటిదే దీనికేమని యీ నిర్బంధం ?

(గ్రామ్యభాష చెడ్డదంటానికో మాటన్నారు వావిలికొలను సుబ్బారావ్ఫ నారు “ఉత్తమ విషయంబులు చెప్పుటకు [గామ్యంబున వలసినన్ని పదంబులు లేవు అట్టి విషయంబు లవుద్ధ భాషలో (బాయబూనిన జేడయు బెల్లము పిస్సిక్ర నట్టగును

ఇందులో మొదటి వాక్యం నిజమే. కాని తెలుగు భాషలో అన్నిట్రిక్ర పదాలున్నాయా? కొన్ని పదాలు చూపిస్తాను తెలుగువాస కాపదాలు తెలుస్తాయేమో చిత్తగించండి

౧ అంతః కరణము

ఎవి బుద్ధి

౩ వైతన్యము

౪ జడము

౫ లింగిదేహము

౬ అధ్యాహవనికము

కామధేనువుకధ _ _ప్రభాకరళాన్రి ల్‌ ఇవి వేదాంత విషయాలైన మాటలు ఇవేకాక అనేక పదాలు లేవనుట స్పష్టమే ఇదంతా యెందుకు? మన కందటికీ ఉపాస్యుడైన దేవునిపేరు తెలగు భాషలో ఉందా? లేచు అచ్చ తెలుగుపు స్తకాలు రాసీనవాళ్ళుందణూ దయ్యము అనే వైక త పదాన్ని వాడారు. [గ్రాంథిక భాషలోనే యిటువంటి పదాలు. లేకపోతే (గామ్యంలోనా లేవనుకోడం శరీరానికి సంబంధించిన పదాంకి తెలుగులో మాటలున్నాయా? చూడండి ౧ మజ్జ ఎమి స్నాయువు ౩ వీణాదండబిు ఆ ప్రీహ ౫... పురీతత్‌ స్థాలీపులాకన్యాయంగా కాన్నే చూపించాను యోగళాస్త్రంలో చూడండి ణం చిత్తము ౨ సమాధి (సంపజాన అసం పజ్తా క న. (క్‌ - క్‌ న్స ౪ యోగము ౩ ఆశయము దిక్ప్రదర్శకంగా చూపించాను ఇక తర్కశాస్త్రంలో బోలెడు చూపించ వచ్చు పూర్వమీమాంసలో అన్నీ తెలియని పదాలే ఇవన్నీ పారిభాషిక పదాలు కావు మనం కళ్ళతో చూస్తూ మాటల్లో అనుభవంగా ఉంటూండే పదాలే తెలుగులో లేవు కొబట్టి లేనిపదాల నాగరకత వచ్చినకొలదీ కలుపుకోవాలి [గ్రాంథిక భాషకే యీపాటులుంటూంటే [గామ్యభాషను (గాంథిక భాష ఆషేపి స్తుందా? అడిగాక [గామ్యభాషలో ఉత్తమ విషయాలు చెప్పదగిన మాటలు లేవను కోవడం యుక్తం కాదు అలా అంటే ఆ రెండు వేలు భాషలు కావాలి శొస్తయ్‌ [గామ్మ భావ అంపే వర్ణవికారం పొందినడే కదా అట్టివి [గ్రాంథిక భాషకు చేరిస్తే ఉత్తమ విషయాలు తెలుపదగ్గదే అవుతుంది అదిగాక (గాంథిక మేల పరిహరింపాలి? అదీ పరిహరింపబడకూడదు సుబ్బారావుగారు (గాంథిక భాష

విం (గామ్యమీమాంస పభాకరళశాత్ర (గామ్యభావ వేఅనుకొంటున్నారు ఆది న్యాయం కాదు వారు ఆరవానికి తెనుక్కూ యెంత భేదం వుందో (గామ$నికి (గాం థికానికీ అంత భేదం వుంచనుకుంటూ రాశారు కాని అలా కాదు దానికి దీనికి అంత తారతమ్యం లేదు. [(గాంథికభాష [గామ్యభాష యత్కి-ంచిద్వర్హ (పత్యయాల భేదంతో ఉన్నయ్‌ పదాలు (గాంథిక భాషలో లేకపోతే [గామ్య భాషలోనూ ఉండవ్‌ [గామ్య భాషలో లేకపోతే (గాంథిక భావలోనూడండవ్‌ ఇహ [గామ్య భాషని అశుద్ధభాషగా తలచారు సుబ్బారావుగారు తెలుగే శుద్ధ భాష కానప్పుడు [గామ్య భాష అవుతుందా భాషకు శుద్ధమేమిటి? అకుద్ధమేమిటి? నభ్యు లెల్లా మాట్లాడు తుంటే అదల్హా శుద్ధవేం వేదకాలంతో కర్ధేభిః అవమర్శతు ఒప్పే [కమంగా ఆ పదాలు కర్ణెః అవమృశతు అని మాజాయి వేదకాలంలో ఈ పదాలు తప్పు కావచ్చు లేకపోతే లేకి పోవచ్చును. కాని యిప్పుడు కర్దేభిః అవమర్మతు అను నవి తప్పులు ఏల? మాజాయి లోకం ఆ మాటలు మజిచింది కాబట్టి లోకం అంగికరిమ్తే అది ఒప్పు చేయువాడు అనునది (గ్రాంథికము చేసేవాడు- చేసీివాడు- ఈ మొదలై నవి (గామ్యములు ఈ 3:డూ కూడ శుద్ధములే ఇద్ధ ములే కాకపోతే యెందుకు జనులంథా మాట్లాడతారు? ఆ మాటలు బూతయులుకావే? ఆ పదాలని మనం అసంఖ్యాకాలుగా వాడుతున్నామ్‌ ఆటు వంటప్పుడు అవి అశుద్ధాలంటం సాహసం ఈ చేసేవాడు- చేసీవాడు అనే పదాఎకి బదులుగా చెసీవా డంటే అది అశద్ధమ్‌ అందరూ అలా అంటే అదీ శుద్ధమే [గామ్యము [గాంథికము కలు స్తే పేడ బెల్లము పిసికి సట్టుంటుంది ఆంటార్వ నుబ్బారావుగారు ఇక్కడ మేమిల్హా చెపుతాము సంస్య్యృతమ.- [పాకృతము- శూరసేని- మాగధి- చూళిక- మైకాచి- అరేదియా- ఆఫ్‌గనిస్టానము- పర్షియా మలయ- ఇంగ్రీషు- ఓృఢము- దక్థణీ- బంగాళము- బటేవియా- చీనా- తుర్కీ_ తురేనియా- తార్తారము- మహారాష్ట్ర్రము- పరాసు- లాటిన్‌ - పోద్చుగఠల్‌_ ఇటలీ (గీను- 'స్పెయిన్‌- (దావిడము=* కర్ణాటకము- తుళు ఈ భాషలన్ని కలిస్తే పేడ-బెల్సము కలిసినట్టుండదా? ఇక (గామ్యం కలిస్తే పేడ బెల్లం కిలిసి నట్టుంటుందీ ఇల్డా అంట౮అస్వాభావికం సుబ్బారావుగారు భాష బాగుచేయాలనే ఉద్దేళంతోనే రాశారు కాని అది భాషకు అభివృద్ధి కాదు ఆస్వాభావికంగా అభి వృద్ధిని కోరారు వారు స్వాభావికంగా మేమభివృద్ధిని కోరుతున్నామ్‌ వీంన్న నూటల కీలా మనం సమాధానం చెప్పుకున్నామ్‌

కామధేనువు కథ (ఎభాకరళాన్త్రి వ్‌? ఇంకా చాలా మంది పండితులు ఇతరులు కూడా (గ్రామ్యవంటే ఒహ చీడపురుక్కిందనో పెద్దపులిగానో కలరాగానో భావిస్తూన్నారు వారి భావాలు బయటికిరావు అసలున్నాయో లేవోకూడాను పట్టుదల ెట్టుక్కూచుంటారు తెలివి తక్కువచేత మేము [గామ్యాలు మాట్టాడినప్పటికీ మీరు మాట్టాడ వద్ధు (గ్రంథాల్లో వేయద్దు ఆంటారు. దీనివల్ల యిది నష్టం ఈ కారణముచేత యిది కూడదు అని నిరూపించలేరు ఈ మాటలకి నిదర్శనం చూడండి తాపీ ధర్మా రావుగారు. ఆంధులకొక విన్నపము అను వ్యాసంలో కొందరు భాషా సంస్కరణ కుతూహల ప్రవమాన మానసులు లేచి. భాషా సంరకత్షణమునకు గంకణంబు కట్టుకొని భీహరి దాని రూపుమాపగా (౭) (గామ్యంబునుందెచ్చిరి అని [వాశారు చూశారా వీరి భయం [గామ్యమెందుకు చెడ్డది? అని శంక చేసుకొని కావున్లు వీరిట్లా (వాయించారు. చూడండి- గంజాము వారి పొత్తంబుల కొండల నడుమను విశాఖపురివారి కావ్యుంబుల సందంబునను గోదావరి కృష్ణ జిల్హాలవారి [గంధంబుల నదుల లోను గలుపు నీ (గ్రామ్యవూహయే మన నన్నయాదులకుం గలిగి యుండిన నంత సంతాపకరంబుగ నుండును? వారి యర్థంబులెల్హ మన కనర్థకంబులు గాగ వారి భారతము భారతమమయి యుండును గదా వారి మనంబుల నిట్టిదురూహ వొడమనీయనందుకు ద్రైవమున కంజలినిదె సేయచున్నవాడ అని ]వాసారు ఈ వాక్యాల్లో వారి యర్థంబులెల్ల మన కనర్థకంబులు గాగ అనేది హేతువు [సశేషము] [అప్పటి కృష్ణా ప్యతికలో ఈ విషయమై వేటూరివారు వరుసగా (వాసిన వ్యాసాలలో ఇది ఒకటి ]] వీ

భాషా ప్రసక్తి బాద్‌

_- వేటూరి (సభాకరకాస్త్రి మానవవికాసము ననుసరించి థాషావికాసము ఉంటుంది. మానవ హృదయము. భావము సున్నితమైన కొద్దీ మానవళరీరము సున్నితమవుతుంది ౩రెంటి ననుసరించీ భాష సున్నితమవుతుంది మానవ హృదయములు మానవ భావములూ అనిర్వచనీయమైన యేదోపరమార్థమునకు అభిముఖములై పరుగులు

వారుతున్నవి అథ్హే వారి భాషలుకూడాను మానవహృదయమునకు అంటే మానవ భావమునకు మానవ కరిరము నకు మానవభాషకు పరిపూర్ణతా శాశ్వూతతా స్థితులు ఇంతవజకూ ఏర్పడ లేదు మానవుడు పుట్టింది మొదలుకొని గిష్టేదాకా క్షణక్షణమూ స్టఎస్థలమూ అంటే (పతి కాలలేళశంలోను (పతిదేళలేశ ంలోనూకూడా మానవన్వరూప స్వభావాదులు మార్చుచె దుతూనే ఉన్నవి అలాగే (వతిదేళలేశంలోను (పతి కాల లేశంలోనూకూడా (పతి మానవ ముఖయం[తంలోనూ భాష విభిన్నాంళశాలలో కొంత కొంత రాలిపోతూ ఎంతో విజ్బంభిస్తూ 'పెంపొందుతూ ఉన్నది వృక్ష విజ్బంభణంవంటిదే మానవతా విజృంభణమూ వారి భాషల విజ్బృంభణమూశ్ప శబ్దకాస్త్ర వేత్తలు వృక్షకాస్త్రవేత్తల వలె దొరికే [పతి ళబ్ధ్దమునూ (గ్రహించి దానిపుట్టుపూర్వోత్తరాలు ఇప్పటివరకు అది చెందిన పరవర్తనలూ ఆఅర్థంలోనూ రూపంలొనూ కూడా గుర్తించి నిరూపించి (ప్రకటిస్తారు భావి కాలంలో ఇవీ మారిపోగలవు ఆ మార్పులకు భావి కాలాల వారు పరిగణించ్చి (పకటిస్తూఉంటారు. దాని స్వరూవ స్వభావాలను ఉపయోగాలను గుర్తించడమే వాటిని (పకటించడమే వారి పనిగాని వానిని వేనిశిగాని తార్మారుచేయడంాన్సి కలపడంగాని పుట్టించడంగాని వారి పనిగాదు శళాస్త్రకారు లిట్టాఊంటూ ఉంటే [ప్రజలు ఆయాశ బ్బరూపాలమీద వైరస్యసారస్యాలవల్ల కాల్మకి మాన వాటి కుంపు

'పెంపులు జరిగిస్తూఉంటారు

కామధేనువు కధ [ప్రభ కరశాశ్త్ర లం మానవర్షం అ క్యోనాాశయంతో ఆదికాలనుండీ అభివృద్ధి చెందుతోంది ఇప్పుడు మరీ _పపంచ్మపజలందలు కలగాపులగంగా అవుతున్నారు రై ళ్లవల్డా స్టీమర్ధవల్డా విమానాలవల్దా రేగియోలవల్లా దూరదేశాయ కడుచేరికకు వచ్చినవి మునుపు సంబంధం లేని దేళాలతో ఇప్పుడు అనుబంధాలు అధికమవుతున్నవి హృదయాలు విశాలాలుకావడం చేత (పజొనుబంధాలు వికాలాలు కావడం చేత ఒక భాష మాటాడే [పజలలో సంబంధాలు హెచ్చు కావడంతో పాటు ఇతర భాషల వారితో కూడా వ్యవహార బాంధవాది సంబంధాలు జరుగుతూ ఉండడం చేత భాషలకు కూడా సాన్నిహిత్యం ఏర్పడుతోంది అవి గర్హ్యములని నిందిస్తూ కూర్చుండేవారు కూర్చుంటున్నారు గాని సాగిపోయేవి సా*పోతున్నవి పరిపూర్ణంగా పర్యాలోచించి పర్యవలోకించి చూస్తే (పపంచజాతులన్నీ [ప్రపంచ భాషలన్నీ కూడా ఏకీభావం 'పొందవలసిన స్థితిలోకి దూకుతూన్నట్టున్నది (కమ పరిణామాలలో అది సిద్ధిస్తుందో సిద్ధించదో అది యెట్టాఉన్నా సద్యః థాషల సాంగత్యం సాంకర్యం అనివార్యమే అనకతప్పదు అసలునిజానికి భాషల అభివృద్ధికి వికాసానికి ఆ సాంకర శం అత్యావళ్యకమేమో అని కూడా అనిపిస్తూంది నేడు పపంచ భాషలలో కల్లా ఇంగ్రీమ బహుదేశ బహుప్రజా వ్యవహార రూఢమైఉన్నదనీ పదసంఖ్యను బట్టి కూడా అత్యాధిక్యమును చెంది ఉన్నదనీ అందరు అంగీకరిస్తూన్నారు ఆ భాష అట్టిది కావడానికి అది ప్రపంచ భాషలలో నుండి ఆవశ్యక పదజాలమును భావబంధములను (గహించినది కావడం ముఖ హేతువనవచ్చుకు బాందికుట్‌ (పందికొక్కు )మాంగో (మాంగాయ) ఇత్యాదిపదా అన్నో తెనుగునుండి కూడా ఇంగ్లీషులోకి చేరినవట ఇంగ్రీమ వారు అట్టాచేర్చుకోవడం తమభావకు వికాసహేతు వనుకొంటోంటే మశవారు-అంటే అంధ్యదవిడాదులు మీ (దవిడులు కొందజలు ఇతరభాషల పదాలు వాడు కొంటూ మనవారు మనభాషను పాడుచేసుకొంటున్నా రంటున్నారు ఈ వింత వార్త మిరు వినే ఉంటారు యు పి లో కాబోలు (వజలు తమ భాషలో ఇంగ్లీషు పదాలు వాడకూడదనీ అట్టా ఎవరైనా వాడితే వాడినపుడలా పదాని కొక అణా చొప్పున జరిమానా గవర్నమెొటువావెకి చెల్లించవలసి ఉఊంఎయిందనీ్‌ కొసనం చేశారట అట్టా వాడినందుకు కొన్ని ఆణాలెవరికో శిక్ష విధించినారట ఇది చాలా విడ్డూరంగా ఉంది ఇంగ్లీషు వారి మీదా వారి భాషమీదా వారి నాగరికత పష్సీదా స్వరాజ్యసం పాదన్నపయత్నారంభకాలంలో కేగిన విద్వేష వృక్షపు

లిం భాషా _పనక్తి (పథాకరకాన్త్ర పంటలే యిటువంటి పనులు ఇంతకంటె విడ్డూరమేమిటం టే మనవారే కొందయ ఇంగ్లిషు పదాలను అంకెలను వాడకపోవడంతోపాటు అరవ వారివలె భాషలో సంస్కృతసమ సంస్కృృతభవ పదాలకు కూడా వాడకుండా మడి కట్టుకోవలెనని తంటాలుపడుళతున్నారు. ఇవి నిర్వాహం చెందే సంకల్పాలు కావు సాగే వ్యవహారాలు కావు ఏమంటే భాష అనేది ఎప్పుడు కానీ సాంకర్యం లేకుండా న్వయమ తనకు తానై ఎక్కడా ఎప్పుడూ వలయజాఎదు అడి ఆలా వెలయడం జరగలేదు అనేక కుటుంబాల సాంకర్యంచే మానవ జాతు లేర్పడ్డ ట్రే అనేక భాషా కుటుంబాల సాంకర్యంచే భాషా జాతు లేర్పడ్డవి ఇప్పుడు తెలుగని వ్యవహరింపబడే భాష ఎన్ని సౌంకర్యాలతోనో వెలసింది ఎన్ని సాంకర్యాలతోనో 'పెంపొందింది ఈనాడు కూడా తెలుగులో ఎన్నో ఇంగ్రీషు బెంగాలి హిందీ వాక్య నిర్మాణములు శబ్ద [ప్రయోగములు చొరబడ్షినవి వీనిని విధ్వంసపఅుపనక్క-రలేదు విధ్వంసపణుపరాదు. ఆలా విధ్వంస పణుప సాధ్యమూ కాదు కూడాను ఆరంభ దళలో అట్టివి కొన్ని ఎఆుగని వారికి ఎబ్బెట్టుగాతోస్తవికాని పరిపాటి మీద పరుచుకుపోతవి. ఆతండు (గంథ మును [వాసినాడు అనుట తెలుగు పలుకుబడికాదు కమ్మ (వాసినాడు జఇా్బా (వాసినాడు అందురుగాని (గంధము (వాసినాడు అనరు (వాయుట లిపికారుని పని అందు రచనాచమత్కృృతిలేదు [గంథము రచించినాడు కబ్బము కట్టి నాడు కబ్బము చెప్పినాడు అకుట పా తతెలుగు పలుకుబడి అయినా నేడనేకులు (గ్రంథము (వ్రాసినాడు అని [వ్రాయచున్నారు ఇది ఇంగ్రీషు పలుక్షు బడికి తెలుగు భాషలో రూఢి కెకి్కినది ఇక తొలగింపగుదురదు తొలగింప నక్కరాలేదు (గ్రామాధికారిని కరణమని పిలుతురు అనుట తెలుగు పలుకుబడి కాదు కరణమంచురు కరణమని పేర్కొందురు అనుట తెలుగు పలుకుబడి కరణమని పిలుతురు అనుట ఇంగ్రిషు పలుకుబడికి తెలుగు భాషలో రూఢడమయి నది ఇక తొలగింప సాధ్యము కాదు రూఢి కెక్కిన తర్వాత తప్పుగా భావించడం తొలగిపోతుంది ఇట్టి వాటి నెన్నింటినో చూపవచ్చును పూర్వము నసంస్కృతసమ సంస్కృతభవ [ప్రాక్సుతిసమ [ప్రాక్సత భవములు.. తెలుగులో. చేరినట్లే నేడు తురుష్కసమ తురుష్కభవ ఆంగ్ల సమ ఆంగ్ల భవ పదములూ చేరినవి రైళ్ళను రోడ్డను సైకిళ్ళను కలెక్‌ రను తాలూకాలను జిల్లాలను ఇక తొలగింపజాలము వీటిని పు స్తకాలలో

కామధేనువు కధ [ప్రభాకరకాన్త్ర | అనుకరణ చిహ్నాలతో ఇంకా ఎన్నాళ్ళని బహిష్కారంతో ఉంచడం ఈ బహిష్కారం తొలగిపొక తప్పదు అత్హే మాండలిక (పయోగ వైవిధ్యాలనుకూడా ఇక దిగ(దొక్కజాలము ఆయా ప్రయోగాలలో ఒక మాధుర్యం ఉంది. ఆయా రూపములను అక్క డక్కిడి పజఎి స్వస్థాన వేష భాషాభిమానులై ఆదరిస్తారు. ఆ యాదరణము నితరులెవరూ కాదు కూడదిని గర్జింపరాదు విళాఖజిల్హావారు వెళ్ళిపోయి వచ్చాడు -_ వెళ్చోయొచ్చాడు అంటారు అది వారి నాలుక మీద తేలికగా తేలి యాడే తేట పలుకు వైజాం వారు వాడు వచ్చినడు - వచ్చిండు అంటారు మృదాసు వారు వాడుపోయి విడిచినాడు _ పూడిచినాడు ఆంటారు మధ్యాంధి దేశంవారు. .వాడు వచ్చి వేసినాడు - వచ్చేశాడు అంటారు ఈ (పయోగాలన్నీ (గ్రావ్యోలే అచ్చమయిన తెలుగు ఫలాని జిల్హాలదే ఆ జిల్లాల (ప్రయోగాలే (గ్రాహ్యాలు ఇతరములన్నీ పరిత్యజ్యాలు అని యెవరూ యొవర్ని గర్హింప జాలరు. గర్హించగూడదు ఇట్టా అన్ని జిల్టాల భావలనీ ఆదరించేటట్టయితే అవ్యవస్థగా భాష అనేక విధాఎ చెడిపోతుందేమో అని భయవపడుతారు కొందరు ఆయీ పదాలు (పయోగించే (పజలు చెడిపోయేవారయితే ఆయా పదాలూ చెడిపో తాయి. భాషా చెడిపోతుంది. ఆయా (ప్రజలు సంఘంలో అభ్యుదయం చెందే వారయితే వారి పద [పయోగాలు భాషా సంఘంతో అభ్యుదయం చెందేవే అవు తవి అంధులు అనేక జిల్లాలలో వెల్లివిరిసి వేరువేరు స్వరూప స్వభావాలతో -పెంపొందుతూ వైవిధ్యంలో ఐకవిధ్యం వెలయించుకొంటునృ జే బహు మండ లాలలో బహు ముఖాల వేర్వాసి పెంపొందుతూ భాష కూడా తన వైవిధ్యంలో నుండి ఆం[ధతా రూపమయిన మైకవిధ్యాన్ని వెలయించుకొంటూనే ఉంటుంది ఇంతదాక విద్యాశాలలలో ఇంగ్లీషు [పథాన భాషగా ఉంటూ వచ్చేది ఇక మీద దేశ భాషలకే [ప్రాధాన్యం ఏర్పడనున్నది సర్వ్యశాస్తాలూ దేశ భాషలలోనే వెలయనున్నవి కొని ఇందులో చిక్కయిన వింత విషయం ఒకటున్నది ఆయా శాస్త్ర పారిభాషిక పదాలన్నీ ఇదివరకు ఇంగ్లీషుళలోనూ దొరకినంతమట్టుకు కొన్ని సంస్కృతంలోనూ కొన్ని కల్పిత సంస్కృృతంలోను ఉంటూ వచ్చినవి ఇక విద్యా వ్యవహారాలలో అవి ఉండవలె సంటే భారత దేశాసికంతా ఏక విధంగా ఊండేటట్టు విద్యాశాఖవారు వాటిని సరిగా సృష్టించడం గాని. ఇంత బాధెందుకు ఒహిష్కారిమెందుకు. (ప్రావీకలు జ్యోతిళ్యాస్త్రంలో హోరా

లలి థాషా ప్రసక్తి [పభాకరళాస్త్రీ (దేక్కాణ లీయాది పదాలను (గికుల నుండి (గహించినట్టు నేటి వారు కూడా (పపంచ సామాన్య వ్యవహారంలో ఉన్న ఇంగ్రీష పదాలనే వాడుకోవడం మంచి దని తలచి వాటినే అంగీకరించడం గాని చేయవలసి ఉంటుంది. ఠెండో పద్దతే మంచిదని నా ఉద్దేశం దినివల్ట [పపంచైైక భాషా వ్యవహార నిర్మాణంలో శాస్త్ర పారిభాషిక పదాల వజక్రైనా ఐకవిధ్యం ఏర్పడ్డట్టవుతుంది మన విజ్ఞానంలోనే సర్వ (ప్రపంచ విజ్ఞానాలూ అంతర్భవి_స్తవి మన విజ్ఞానం నుండే అన్ని విజ్ఞా నాలూ పుట్టినవి అని తృప్తిపడి కూర్చుండేవారు కొందటున్నారు. అట్టివారు మామిడి టెంకను చేతిలో ఉంచుకొని దీనిలోనే మామిడి పిందెల కాయల పండ రుచులన్నీ చూస్తామనీ మామిడి చిగుళ్ళూ కొమ్మలు వాటి నీడా అనుభవిస్తామనీ సంతోషిస్తూ కూర్చుండే వారి సగ్యోతులు నిజంగా మన విజ్ఞానం నుండే (ప్రపంచ విజ్ఞానమంతా వెల్లివిరిసినా మనమిప్పుడామాటే పారాయణ చేస్తూ కూర్చుంటే లాభం లేదు సర్వ భారత భాషలూ సంస్కృతంలో నుండే పుట్టికవనే వాదం ఊంది కొంత సత్యమే కాని దాన్నిబట్టి సంస్కృతం ఒకటే నమ్ముకుని దేశ భాషలను విడిచిపెట్టితే భారతదేశ వ్యవహారతర్మతం వఏదిగాని కడతేరబోదు.. అమిత విజ్ఞానానికి ఆటపట్టయిన సంస్కృతం మన దేళ భావలన్నింటిలోనూ జీర్ణించ్చి ఉన్నది అది భారతీయుల శరీరాలలో అణువణువునా పొర్రి పారుళున్నది శరీరికి శరీరానికి ఎంత సంబంధం ఉందో మన దేశ భాషలకూ సంస్కృతానికి అంత సంబంధం ఉంది తెలుగు భాషలో నూటికి యెశభై వంతున సంస్కృత పదాలున్నవి మన భావబంధమంఠా సంస్కృత భావబంధంతో అంటిపట్టుకొని ఉన్నది మన పేళ్టలో ఊళ్లలో బడులలో నాళ్లలో గుళ్టలో ఆచార వ్యవ హారాలతో సర్వతా సంస్కృృత విజ్ఞానం పొర్పిపాలుతున్నది దేశభాషల పెంపు సంస్కృృతపు 'పెంపేగాని వేజుకాదు. సంస్కృతంలో సంస్కృతమే ఉంది కొని మనదేశ భాషలలో సంస్కృతమంతా (పాకృళాలన్నీ ఇంకా ఇప్పటిదాకా మనదేశంలో చెల్లుబడిగలిగి అధికారించిన శురుష్కా_ం గ్రాది భాషలలోని యావ ఇ్యక పదజాలమంకా నిండి పొర్దవారుతున్నది తల్చి భాష అయిన సంస్కృ తానికే వికాసం లేదు గదా కాని ఆ తల్చి చలువే ఈ దేశభాషల కింత వికాసం కలిగించింది దేశ [పజలు దేళశభావలతో సర్వ వ్యవహారాలు సౌగించగలిగినా రంటే దేశ భాషా వికాసం దేదీప్యమానంగా వెలుగుతుందన్నమాట సున ఆ

సాహి త్యం అన్ని తరగతుల వారికీ అనుభవింపతగి ఉండాలి ---వేటూరి (పభాఠరకాస్త్రి [(పాచీన కాలమునాటివి సంరకృతములై తే అందులో మేలేర్చుకొని భావి భాషారచయితలు తమ రచనములలో అనుగతపజచు కొంటారు (ప్రాచీన దేశ రచనల పరిశీలనము జరగకపోతే జాతిభాషాస్వభావానుగుణము. లయిన హృద్యార్థముల నుజ్జగించడమూ వానికి బదులుగా అననుగుణము లయిన వైజా క్యార్ధముల నవలంబించడమూ జరగవచ్చును జరుగుచున్నది కూడాను మటిన్నీ 'సాహితీవినోదమన్నది జాతిసౌధములో పై అంతస్తుమీద కూర్చున్న (ప్రౌఢ రసిక (పజానీకమునకు మా[తమే యపయోగపడునదిగా నుండరాదు అది అన్ని అంత స్తులవార్‌కి వారివారి యభిరుచులకు అర్హతలకు తగినతీరులతో అందుబాటులో నుండతగినదై యుండవలెను బాలురకు పామరులకు శ్రీలకు పనిపాటలవారికి దేశము పలుమూలలవారికి పలుతరగతులవారికి ఆందరికీ అందరికీ అన్ని యంతరములలోనూ అనుభవింపతగినదై యుండవలెకు రచయిత] జరగవలెను జానపదగితములను సమకూర్చి ససిపజిచి సముచిత [పచారముతో వాటిని సంరక్షించడం వెంటనే జరగవలెను జగధ్గురుని దగ్గఆఅ నుండి చచ్చడివానిదాకా ఉండే [పజల తరగతులలోనూ ఉగ్గుపాలనాటనుండి ఉసులుడిగే నాటిదాకా ఉండే వయోదళలలోనూ పట్నంనుంచి ఐరంపురందాకా ఉండే దేళవిభాగములలోనూ అంతరాంతరములతో విలసిల్లుళూఉఊన్న ఆంధ హెైహితీ సంపదకు సర్వతొముథాభ్యుదయము జరగవలెనూ అంటే దాని పునా దులు గట్టిగా దిట్టముగా కూలిపోకుండా కుదుర్కొనవలెకు గదా ఆంధ సౌహిత్య సొధమునకు అసలు పునాదు లేవీ అంటే అవి నానుళ్శు పలుకుబళ్ళు సెమెతలు జంట పలుకులు పని పాటలవారి పర్మిశమగీతాలు బాలకుల ఆట న.

లి పూహిత్యం (పభాకరశాన్త్రి హౌఎలు నస్ర్రీలసౌభా? కైగేయాలు కోము పాఎలు బిచ్చగాండ పరిదేవనపు పాటలు భక్తుల [ప్రార్ధనగీతాలు వృద్ధుల వేదాంతక్తీర్తనలు జానపదుల్త-పీర కథాగేయాలు. జాతుల చర్విత కథాగేయాలు. రాజుల బికుదావళుల భట్టురాషోల (పశంసారచనలు చాటూ క్తులు చమత్కార కథలు పొడుపు కథలూ ఈ వగైైరాలన్నీని ఇటువంటివన్నీ పల్లెటూళ్ళలో (పజల నాలుకలమీదనే నాట్య మాడుతూ ఉంటై ఇటువంటి వాటిలో ఆయాజాతుల _పజలకు సహజమయిన యభిరుచులూ.. పలుకుతీరులూ. కూర్పు నేర్పులూ ఛందస్సందర్భుములూ సారస్య వైరస్యములూ ఆశావాసనలూ అన్నీ అమాముకముగా అద్ధములోవలె (పతిఫలిస్తూ ఊంతై. వాటి పీరుతీయముల ననుసరించి సాగించే వాజ్మయ నిర్మాణము నిర్వ(కమ్మై జాతివార్తా చమత్కారపూరితమై ఆతురుల బౌంతగా కాకుండా జాతి శరీరమునకు అంద చందముల నాపాదిస్తూ అత్తుకొని వెలయ గలుగుతుంది. పూర్వము సంస్క్యృతాధిక్య సంబంధమూ _ ఇటీవల బెంగాలీ హిందీ ఇంగ్రీషు రచనాధికానుకరణమూ _ జాతిభాషా స్వభావమున కత్తుకొని యున్నదా ? వికృతి కలిగించుచున్నదా ? ని మూలమున జాతిథాషా స్వభఖావాను గ్రుణరచనలకు సంష్షయము కలుగుతున్నదా * అందు గుణమేది దోషమేద్ర (గాహ్యమేది త్యాజ్యమేది * ఇత్యాది సందర్భములను సరిగా గుంర్తించుటకున్స కూడా మీద నేను పేర్కొన్న పునాదిరచనల సేకరము పరిశీలనము సముద్ధర ణము ముఖ్యక_ర్తవ్యమవుతుంది సాహిత్యం అన్ని తరగతులవారికి అనుఖభవింపతగి ఉండాలి హింది ఛందన్సు తెల్లుకు కుదురుపడక పోవచ్చును - దిగ్మదొక్కబడిన మన పాటల పదాల ఛందస్సు [పొఢ కావ్యరచనకూడా పనుపడ వచ్చును చమత్కా-రాధాయకము లయిన సర్వవిధ భాషారచనలూ (పాచీనకాలము నాటివి సంరక్నితములై తే అందులో మేలేర్చుకొని భావిభాషారచయితలు తమ రచనవమ్సు లతో అను కతపజచుకొంటారు [పాబీన దేశరచనల పరిశీలనము జరగకపోతే జాతిభాషా స్వభావానుగుణములయిన పహృద్యార్థముల నుజ్జగించడమూ _ వానికి బదులుగా అననుగుణములయిన వై జాత్యార్థముల నవలంబించడమూ జరగ వచ్చును జరుగుతున్నది కూడాను మజిన్నీ సాహితీవినోదమన్నది జాతి సౌధ ములో కై ఆంతస్తుమిద కూర్చున్న (ప్రాఢ రసిక (పజానీకమునకు మ్మాతమే యుపయోగపడునదిగా నుండరాదు అది అన్ని అంతస్తులవారికీ వారి వారి

కామధేనువు కథ _ప్రభాకరకాన్రి తీ యభిరుచులకు అర్హతలకు తగిన తీరులతో అందుబాయిలో నుండతగినదై యుండ వలెను బాలురకు పామరులకు స్త్రీలకు పని పాటలవారికి దేశము పలు తరగతులవారికి పలుమూలలవారికి ఆందరికీ అన్ని యంతరములలోనూ అను భవింపతగినద్తై యుండవలెను కనక అనాదికాలమునుండీ యిన్ని యంతస్తుల వారికీ ఇన్ని యంతరముఒలోనూ ఉపయోగపడుతూ వచ్చిన సాహితీ రచనా విఖేదములు అంకుర్మపాయములేయయినా మకు ఆదరించి పెంచి పెద్ధ చేయ వలసినవే అవృతున్నవి కౌని యిది వాలదు ఇందుకై యూనివర్సిటీవారు. దొరతనమువారు సాహిత్య పరివత్తుల వారు మునిస్రిపాలిటీలవారు పనిబూని అక్క డక్కడి సాహితీ పరికరములను వెంటనే సమకూర్చే యత్నముల సాగింపవలసియున్నారు. దేశము నలు ముఖ ముల ఉన్న పండితులు భాషాభిమానులు జేబులలో నోటుబుక్కులుంచుకొని ఎక్కడివారక్కడనే తమ తమ [పదేశములందలి చమత్కా.రాధాయకమయిన సర్వసాహితీ పరికరములనూ సంధానింవబూవపలిను యూనివర్సిటీ వారు మొదలగువారు వారి నందుక్షై నియోగింపవలిను ఆ సభలలో సంధానితము లయినవాని పరిశిలనము జరుగుచుండవలికు పరిశీలితములు [(పకటితము అవు చుండవలెకుు ఈ విధానము సాగించికచో కౌన్ని వాల్యుముల పరిమాణపు భాషా సాహితీ పరికరము బయల్పడగలదు ఈ నాటికే కొందణు యథా శక్తిగా నిట్టి పర్మిశమము జరపిరి జరపుచున్నారు కాని యది చాలదు సైమతలు పాటలు పదాలు మొదఅయినవి కొన్ని యక్కడక్కడ (ప్రకటితము అగుచున్నవి అంతేకాని నానుడులు జాజ్జుడులు పలుకుబస్ను నుడికారములు జాతీవార్తలు మొదలగున వెన్నో యింకను పరిశీలనోప్యకమమే జరుగని వున్నవి గేయరచనము లింక నెన్నో యపరిశీలితములు అపకటితములుగానే యున్నవి తెలుగు రచనల మూల (పకృతులు నే నీ నడుమ శ్రీశైల [ప్రాంతారణ్యమున ఫారెస్టు రేంజరుగా నున్నవారి

నొకరిని గలిసికొనగా వా రక్క డి యాటవికులగు కోయ చెంచుజాతుల వారి తెలుగుభావను గూర్చి వారికి నేడు జరుగుచున్న తెలుగు స్కూళ్ళ విద్యా విధా నాదికముల గూర్చి వారి యాచార వ్యవహారములను భూర్చి యాట పాటలను

శ6 సాహిత్యం _పభాకరకాన్రి గూర్చి కొన్ని వింతవిషయము లెజిగించిరి వారి యాట పాటలను సేకరించి వెల్లడింపగా వారిని కోరితిని. కెలుగు సాహిత్య రచనలలో నొక విభాగమగు కురవంజి కురవ-అనగా కోయజాతివారి యంజేజానృతృముతో సంబంధించిన గేయరచనమని నాతలంపు ఆ కోయ కురవ చెంచుజాతులవారి పాటలు పదాలు తెలుగు రచనల మూల (ప్రకృతులు కాటంరాజు కథ రామాయణం నాటిదా ? మజిన్నీ పల్నాటి వీర చర్మితము కాటమరాజు కధ అన్న [పావీన వీర కధా పదరచన లింకను న్యపకటిత ములుగానే యున్నవి కాటమరాజు కథను నేను సముద్ధరించి ససిపజిచి [పకటించే 1పయత్నములో ఉన్నాను (పకటించే అనుకూల్యం ఏర్పడితే దానిలోని మెలుగులు వెల్టడి కాగలవు కాకతీయులకు సంబంధించిన కాకతమ్మ కథ ఏకవీర కథ మాతంగి కథ మొదలయిన చారిత్రక కథాగేయములు శ్చీకరింపవలసియున్నవి ఈ నడుమ రంగనాథ రామాయణము సంస్కరణ పరిశ్రమలో. నేను రాయలసీమలో బవాళ (ప్రచా రము గల గేయరచనమును విన్నాను ఆది రంగనాథ రామాయణకర్తయిన గోనవంళపు రెడ్డకు అంలేకాకుండా రామాయణ కథకు గూడా సంబంధించిన కథ దాని కథాసారమిక్కడ కొంచెము వినండి -- గోన కాటారెడ్డి అయోధ్యకు రెడ్డి అంటే (గామాధికారి. ఇది భ్రీరాములు నాటి కథ రాములవా రరణ్యవాసమున నుండిరి రామరాజ్యం భరతుడిపట్టం భరతుడు రాచకర్ణములు చూస్తున్నాడు దళరథునినాడు ఎక్కు-వ శిస్తు లిచ్చి బాధల్య్భుపడిన ెడ్డిల్హారంతా యోచించి అయోధ్య భూములన్నీ భరతుని రాజ్యం పదునాలుగేండ్లూ కోరుకు పుచ్చుకున్నారు. అందు భరతుని మోసగించినవారు చాలా ధనవంత్తులయిర్తి భరతుడు బీద యయ్యెను రాములవారు మరల రాజ్యమునకు వచ్చి సంపన్నులయిన రెడ్డ నెల్ద సమ్మానించిరి అప్పుడు దశరథ (పత్యాబ్దికమునకు గానుకగ గుమ్మడి పండును రాములవారు గోన కాటమరెడ్డిగార్ర నడిగిరి అతడు వేలకొలదిగా తెప్పించి యిత్తు ననెను ఆయేడు. గుమ్మడి తీగలన్నియు చీడపట్టి కాయలులేనివవుటచేత ఎంతవెదకినా ఆడికి గుమ్మడికాయ దొరక్షలేదు గుమ్మడికాయంత బంగా రిత్తు ననెను శ్రీరాములవారి కోటలో

కామధేనువు కథ [పభాకరశాన్త్రి లి? భరతుని మోసగించి యార్జ్ణించిన బంగాామంతా వేసి తూచినా చాలకపోయెను అప్పుడు రెడ్డిగారి "పెద్ద కోడలు 'పెదరాచమ్మ పరమసాధ్వి తన కాళబొట్టు బంగారు వేసి తు పించెను.. దినకొతోకమూ సరిపకినూ. అంతటితో రెడ్డు వీదలయి యాదేశమున నుండలేక నాక కుంటియెధ్రుతోను ఒక (గుడ్డి దున్నతోను దేశాంతరముల పొలయి వచ్చి దక్షిణమున ఆంగధదేశమున అడవిలో విడిసి [కమముగా నక్కూడ నొకయూరు నిర్మించుకొనిరి అదే రాచూరు (నేటి రాయిచూరు) అడవి కొట్టి సాగు చేసి సంపన్నులై యిక్కడ కోట కట్టిరి అదే రాయిచూరి కోట ఇత్యాదిగా నా కధ కొంత చరిత జాతికథాంళ సమన్వి తమై యింకా యెంతో వింత తీరుతో నున్నది ఇట్టి రచన లెల్ల నుద్ధరింప వలసి యున్నవి మటిన్నీ రుచిగల తెలుగుపలుకుబళ్ళ లింతకుముం దెవ్వరూ సేకరించి వెల్లడింపలేదు మాటవరుసకు అట్టివోటిని కొన్నింటిని వినీపిస్తున్నాను ఇప్పుడు నేనన్న మాటవరుస అనేది కూడా ఒక మంచి పలుకుబడే మంచి మంచి పలుకుబళ్ళను నానుళ్ళును చిలుకలు పండ్త పలుకులను కొట్టిపోసినట్టు కొట్టిపోసే జగజాణలు దేశనున పలువు రున్నారు. వారె పలుకుతుకుకలన్నీ సేకరించి (పకటింపవలసినవి నానుళ్ళూ బలుకుబళ్ళూ ఇంకా ఊర [పొద్దుకుంకలేదు = ఏదీ గానివేళ - చేతావాతా గాదు- గొడ్డూ బిడ్ధా అన్నారు-ముత్యాల ముగ్గులూ రత్నాల రంగవల్డులూను - పల్లెత్తు మామైనా పలుకడు-బుగ్గిపోట్టు పొడిచారు. పుంజు కూత పట్టించి-ఊపిరి సలప కుండా పనివున్నది - ఆ వూక్లో పచ్చి మంచినీళ్ళు కూడా దొరకవు-కాళ్ళా వేళ్చా పడి బతినూలుకున్నాడు -కాళ్ల కడ్డాలు వస్తాడు-పదికాలాలపాటు బా్శుుండవలినుఎ కొలకుల నీళ్ళు గోళ్ల చిమ్మినాడు - పద్దాకా అదేపనా ? _ చేదోడూ వాదోడూను - పునైడు నీరు మోసుకొన్నది = చీమ చిటుక్తుమంటే వినబడుతుండి - ఎదటున్న వాడు పెళ్ళి కొడ కు - ఇత్యాదులు పలుకుబళ్ళు (తవ్వితండములుగా తెలుగులో ఉన్నవి ఇటువంటి వాటినన్నీ సేకరించేవారినీ (పకటించేవారినీ సముత్సాహ పజిబి వారి వారి సేకరములు |పచారమున కెక్కునట్లు చేయట మిక్కిలి కావలెను (ఆలిండియా రేడియో వారి సౌజన్యముతో) స్తు ంక్య్య

అద తెలుగు పలుకుబకళ్లు

ఎ--వేటూరి (పభాకరకాస్త్ర

[ఆనంద వాహిని-అక్టోబరు 19880 సం ప(తికలో (పభాకరులు ఈ

వ్యాసమును (పకటించినారు. ఇట్లు వారు సేకరించి (పకటింపదలచిన

పలుకుబళ్లు కొన్నివేలుగఐ (గంథమున్నది సం |] (గంథములలోని శెక్కినవిగాక వాడుకలో ఎన్నో వింత వింతల పలుకు బక్క నాలుకలపై నాట్యమాడుచుండును స్తీుు బాలులు పామరులు పండి తులు వడివడిగా మాౌట్టాడేటప్పుడు ఆ[ప్రయత్నముగా చమత్కార గర్భితములైన పలుకుగుత్తులు ఎన్నో [గుచ్చుతూ ఉంటారు కక్యమయినంతవరకు వాటిని సంధానించి (వకటింపబూనినాము అకారాది కమాన వాటిని సమకూర్చ వచ్చుగాని యిప్పుడు మాత్రము అట్టి _కమమును పాటించకుండా స్సురించినవి స్ఫురించినట్టు (పకటిస్తాము అవసరమైన చోట్ట పలుకుబళ్ళకు వివరణము కూడా చేరుస్తున్నామ ప్యతికా పైౌరకమహాశయులు తమకు స్ఫురించిన వాటిని కూడా సమకూర్చి (పకటింపబంపితే వారి వారి పేర్ణతోనే వాటిని [పకటిస్తాము అదృష్టం పండింది అదుగో అంటె ఆర్నెల్లు బహ్మదేవుడి శంకన్నార్తి (శంకన్నార్తి ఆనే పదమ శంకానివృతత్తి అనే పదానికి వికృతి మలవిసర్జనము దాని కరము _బహ్మదేవుడు మలబాధకు వెళ్ళి తిరిగి రావడంలో యుగాలు బెల్లుతై అని పుక్కటి పురాణము) అతు మూడయింది (కార్యం చెడ్డదన్న మాట కార్యం తల్ర[కిందైందని వాక్యార్థము తెలుగుఅం కె ఆయి ౬ తల్ల్మ్యకింద్లై మారితే మూడు 39 అవుతుంది (వాసిచూస్తే తెలుస్తుంది) అర్బేవారూ తీర్చేవారూ లేరు ఆపదవస్తే అడ్డపడేవారు లేరు అక్కరవస్తే మూల్లేవారు లేరు ఆకల్సై తే అన్నం 'పెట్టేవారు లేరు అక్కరవచ్చినప్పుడు అతికించుకొంటారు- కోపం వచ్చినప్పుడు కోసివేసుకొంటారు అధ్వాన్నం శ్యతుమధ్యం (శ్మతువులు నలుతట్టులా చుట్టి య్‌ ముట్టి వస్తూ ఉండగా నడ్మితోవలో అన్నం వండుకుతినవలసి వస్తే అప్పుడు

కామధేనువు కథ [వభాకరశాన్త్రి క్షి స్వాస్థ్యృం సౌకర్యం ఉండదు గదా ) అ-అంపే అపరాధం ఉ-అంటే ఉప రోధం (నోరు మెదల్చేటంతలోనే తప్పు లెన్నుతారన్న మాట) ఆదరావా(బీ) దరా (తొందర తొందరగా అనే అర్ధంలో వాడుతారు) అన్నందాలా అవస్థ పడుతున్నాడ. (సర్వవిధాలా అని అర్థము , అభ్యాసం కూసువిద్య ఆడువాళ్ళ మాట నీళ్ళ్గమూట అంతూ పొంతూ లేదు (ముగింపు చేరిక లేద). అజా అవాంరం్హ లేదు అసలుసందెవేళ అప్పు సప్పు ఆంటూ సొంటూ ఆరచేతిలో న్లైళ్ళంరం. చూపిస్తాడు అంటే అన్నావంటావుగానీ అడకువగల కోడలు పెనకకు చిచ్చెట్టి జల్లెడపుచ్చుకు నీళ్ళ తెళ్ళిందిట అయినా గానీ అయితేగియితే శయితేపల్లి అతీ గతీ లేద ఆతిరహస్యం బట్టబయలు అదుపూ ఆజ్ఞాలేదు అచ్చుపోసిన అంబోతు అష్టకష్టాలూ పడ్డార్న పడరాని పాక్లైల్హా పడ్డారు అడ్డం దిగటం అల్టాడి ఆకులు మేశారు అద్దంలో నీడలకు ఆశపడరాదు అరకాల ముల్లు నాటకుండా చేరుకున్నారు అరచేత ఆనుకుంటాను మీకు మరేమీ ఫరవా లేదు. అది మనకు అచ్చిరాదు అమ్మా తల్లీ అని బతిమాలుకున్నారు ఆలికి అన్నం పెట్టడం ఊరికి ఉపకారమా? ఆళకు అంతంలేదు అందిందంతా హరించడమేనా ? ఆకూపాకూ తెలియదు అఆట్టుడికినట్టుడికి బోయినారు.. ఆవగింజలో ఆరభాగం గాలేదు అనుభవించే అదృష్టం ఉండ వలెను అదేపనా పద్దాకా (పొద్దుదాకా) అర్థాకలి తిండి ఆవగింజ మోకాట విరుస్తుంచమ్మ అవిడ అచ్చగలిగితే పూటపడవలెగాని అటుపోతే గోడ పెట్టు ఇటుపోతే చెంపపెట్టు ఆడలేకపోతే మద్దిలవోడు అయ్యొ తెలివీ తెలివి అని అనిపి చుకోవడం అత్తగారా నీ స్వభావం ఇంట్లో కుంకంభట్టు-బై ట వెంకంభట్లు ఆడవాళ్లను గోడుకుడుపరాదు ఆరవకాకీ పిలువపేరూ లేకుండా అంతరించారు అయి“చానికీ కానిదానికీ ఇట్టా కలుగజేసుకోవడం మంచిది గాదు అరకాలి మంట నె త్తి కెక్యే-టట్టు మాట్టాడాడు _ అప్పిన్చి పొత్తుకలపడం మంచిది గాదు అక్కడ భ్రోంచేసీ ఇక _డ చెయ్యి గడగవలసింది (ఆంత వేగంా రావలసిం దన్న చూ) అంతా 'క్షేమంగద అవుగాములు ఆలోవించుకుందాం అడుసులో అరవైయారు గుణాలు అక్కుగొజ్జుగా వుంది అట్టా చేసినా అందం చంద మూను ఆకలైతే రోకలిమింగు అయ్యివాత పెట్టా బట్జె బతకా నా" ఆర్నెల్లు సౌవాసం చేస్తే వారు వీరౌతారు అబ్ళ కొత్తముతే రిరగచ్ళ కొత్తా? అదుగో అంటే ఆర్నెల్లు అంభంలో కుంభం ఆడివారంలో సోమవారం అన్నావో

40 తెలుగు పలుకుబళ్లు [పభాకరళాశ్త్రీ పడ్డావో ఎక్కేటందుకు వశుగులు ఏలేటందుకు రాజ్యాలు ఊర పొద్దు గుంక లేదింకాను. ఏదిగాని వేళ ఎరిగిపాటు ఎక్కువ జరుగుపాటు తక్కువ ఓ అంటే నారాదు & కెన్నివంకరలో యెరుగడు ఏయెండ కాగొడుగు పట్టుతాడు ఎక్కడి లోకం ఎక్కడి కథ ఉన్నమాటంటే ఉలుకు ఏడుపులు పెడబొబ్బలు ఉపాయం లేకపోతే ఊకళ్లోనుంచి వెళ్లగొట్టుమన్నారు. ఊపిరి సలపకుండా పని ఉంటుంది ఎడ తెఆఅపి లేదు ఎందుకు చెప్పవచ్చానంటే ఉగ్గగిన్నె ఉయా్యాల చేరు ఏతి అంటే పతి అంటాడు ( ఎతి అంటే పతి అంటాడు అని వాడుక) ఇంటింటా ఇంకో పొయ్యి మాయింట మరో పొయ్యి. ఇంటిల్లు పాతీ ఉట్టి కట్టుకు ఊ రేగుతామా యేమిటి? ఈదబటోతే కాగసీళ్లు లేవు ఏళ్లూ కోళ్లూ యేక మయ్యేటట్టు. వాన కురిసింది ఏది యెట్టావున్నా ఎవరికి ఎవరవుతారు' ఏలేటం దుకు ఊళ్ళు లేవుగాని యెత్తుకు తినేటందుకు లేకపోయినయ్యా ఊరిమిచూచాడు ఉడ్డు కుడుచుకున్నాడు

కనే

శ

(్‌ అబ్లి ఏది సజీవ రచన? ---వేటూరి (పభాకరకాన్ర్ర [ ఏది సజీవ రచన? అనే గోస్టి కార్య కమాన్ని డాక్టర్‌ బెజవాడ గోపాల రెడ్డిగారి అధృక్షతలో ఆకాళవాణివారు 1948లో [1ప్రశారం.. చేశారు అందులో పలువుళు (ప్రముఖులు పాల్గొన్నారు ఆనాడు ఫ్రీ [పథభాకరశాస్త్రిగారు [పకటించిన భావాలే ఈ వ్యాసంలో ఉన్నవి ] ఎప్పుడూ రచన-అందులో (పళస్త రచన సోల్బణమయిన (పతిభా వికాసముగల సహృదయవర్గమే చేసేదిగా ఉంటుంది సామాన్య [పజావర్గమనే పాలలో కాకలు పొంగులు వచ్చి వచ్చి పయి పయిని తేరుకొన్న స్నిడ్ధమధురమయిన మీగడ వంటిది సహృదయ రచయితృ వర్గము దానిలో లోలో ఇంకా కాకలు పొంగులు చిటబిటలుకేగి మెతకతనము తొలగి గమగమలాడుతూ నెమ్మదిగా నెలకొనే నేతివలె వెలసేది (పళస్త రచన ఇరుగుపొరుగువారికి మంచిచేస్తూ సలహాలిస్తూ ఆనందపరుస్తూ కలిసిమెలసి వ రించే సజీవసత్పురుషనివంటిది సజీవ |పశస్త రచన ఆయా దేశకాలములకు అవశ్యకములయిన అర్థములను సమకూర్చిపెట్ట డానికిగా పుట్టి తమ పని తీరేదాకా వాాపకములయి తర్వాత ఉత్తరోత్తర రచన లలో జీర్ణమైపోతూ ఉంటై కొన్ని సజీవ రచనలు మెకి మంచిగా కనిపిస్తూ నిజంగా చెరుపుచేసే సజీవరచనలు కొన్ని ఉంటవి వీటి గుణదోష పరిజ్ఞానం (ప్రజావర్గప్ప [ప్రజ్ఞా విలసికాన్ని అనుసరించి ఉంటుంది

శీలి ఏడి సజీవ రచన (శ్రభాకరకాస్త్రి (ధువతారలవలే వెలుగుతూ ఎప్పుడూ సహృదయ సంఘమునకు. శిరోధా ర్యములుగా అస్తమించకుండా ఉంటవి కొన్ని శాశ్వత రచనలు మానవ జీవిత పరమార్థమును పరమానధిదాకొ ముట్దే చూచిన వారే అట్టి రచనలు చేయగలుగుతారు. (క్రాంతదర్శులయి ఆ పరమార్థమును గుర్తించి శాళ్వుత రచనలు చేసినవారు ఉపనిషద్ద్రష్టలు మొదలగు వారు (వేళ్ళలిక్క-మీదటే ఇంతదాకా కడచిన కాలాన్నంతనూ గాలించిచూస్తే దొరకగలరనుకొ ౩టాను వ్యాసవాల్మీకి కాళిదాసాదుల రచనలలో కూడా కొన్ని కొన్ని పట్టులే. కాళ్వత రచనలనటగినవి తక్కిన భాగాలు అయా కాలాలకు తగినవి. వారీ ఆత్మోన్నతి హద్ధులనంటునవి అంతే. నిజముగా శాశ్వత రచనలు గాంధి శకముననే వెలయు నని నా నమ్మకము గాంధిశళకమే నూనవతలో అప3ిచ్చిన్నమైన ఐక్యమును అన్వ్యూనాధికమయిన సామరస్యమును సరిగా సర్తించి స్థాపింపబూనినది ఇప్పటికే అందుకు తగ్గ దేశకాల పరిపాకము కలిగింది కూడు గుడ్డలు మొదలుగా పరమార్థము దాకా సరగ (పజాఖీప్సితములకు సాధన సమన్వయ స్థానము గాంధి హెరస్వతము ఎవరో రచయితలు పది పుస్తకాలు చదివి భాషనేర్చి హాయిగా కూర్చుండి. ఇదిగో [గంధ రచన చేస్తు న్నాను ఇది లోకానికి కుపకరిస్తుండి అని సాగిస్తే సాగేదికాదు ఉత్తమ రచన మానవ వర్గం అన్ని విధాలా "పెంపొంది అందులో ఉత్తను మానవత లని అది తనకో లోకానికీ సర్వోదయముకై తపించగా దాని గుండె (బల్బు కొని వస్తుంది ఉత్తమ రచన గాంధి మరణవార్త వినగానే తన్నుతానే ఎగరకుండా సహృదయ రచయితృ లోకం నుండి ఒక్కసారే ఉవ్వెత్తుగా పరిస్సురించిన (ప్రక్ఞ్యాపటోధ ములు ఇక మీద వెలయవలసిన ఉత్తమ రచనల కాట పట్టులు గాంధి సూక్తములు వాని మూలాధారనులు భవిష్యత్కాలంలో కావ్యవస్తువులు సత్య [పేమాత్మకములుగానే ఉంటవను కొంటాను రచనలలోనే యుగపరిణామం అంత పరిణామం జరుగ నున్నదను కొంటాను “మనిషి మనిషినీ అడిగి తెలుసుకొంటే 1పపంచమంతటా సహృదయ మానవతలో గాంధి మరణవ్వార్త విన్నక్షణంలో ఏయే సంఘటనలు సంభాషణలు

కామధేనువు కథ _పభాకరళాన్త్రి తలి జరిగినవో సరిగా సత్యముగా [వాస్తేనే అవి వెయ్యి నవలల పెట్టు అవుతవి లక్ష భావ కవిత్వాలందులో ఉంటవి సన్నిహితమైన సత్యపు సౌందర్యమును గ్పుర్తించగలిగిన కొద్దీ రచయి తలు దూరపు కల్పితపు వస్తు రచనలకు స్వస్తి చెపుతారు గాంధి గారితో సహగమనం చేసిన ఆత్మ ధీరుల వీర గాధలు కావ్యవస్తు వులు కాగలవు దామను పితియనులకంటె మొన్నటి తూము నరసింహదాను నేటి గాంధి సహయా,తికులు దివ్య సాహిత్య దీపకులు విద్వేషములు మారణములు చాణక్య తంతములు జాతిమత దేశకృత విభఖేదములు పాటించి పొరవులు పుట్టించే రచనల కికనైనా స్వస్తి చెప్పడం దుంచిడి ఆత్మగుణములను భూతదయా కఇుంత్యనసూయాదులను పెంపొందించే రచనలే వెలయవఠెను వస్తువు మంచిదే ఆయినా రచయిత మంచి భాషాది పరికరం కలవాడే అయినా వాని హృదయం పరమార్థాభిముఖంగా పర్వులువారేది కాకిపోతే ఆ రచన చెడుతుంది పరమార్థాభిముఖంగా పర్వులువారే హృదయం కలవానికి ఎటువంటి వస్తువై నాసరే ఎటువంటి భాషైనాసరే మిలమిలలాడుతూ. వస్తుభావ (పజ్వలనం వల్లి (పతిభాసిస్తుంది

రచనకు నిజమైన సౌందర్యం పరమార్థ పరాయణతవల్ల వస్తుంది పాతిక ముమ్రై యేండ్ల నుండి మన తెలుగు రచనలో కొత్తదనం వచ్చిందటున్నారు నిజమే ఏదో వచ్చిందిగాని అది ఏదో వచ్చిందన్న్లే చాలా మట్టుకు ఉన్నదను కొంటాను అందులో తెలుగు దనమూ పరమార్ధపరాయణతా చాలా తక్కువ ఎందుచేతనంటే--

ఏ జాతిలోనయినా (పజలకు వారి భావములకు భాషకు సర్వోతోముఖ మయిన స్వాత ం(త్యం వస్తే ఆ వచ్చిన తర్వాతనే ఆ జాతిరో తేరుకొనే సహృ దయ వర్గము చేసే రచనవల్ల ఆ జాతి రచనా విశిష్టత (ప్రవ్యక్తమవుతుంది అట్టి శభస్థితి తెలుగు శాటికింకా కలగలేదు. కూడు గుడ్డ లేక మలమల మాడుతూ ఉండే [పజలకుగాని వారిలో నుండి తేరుకొనే రచయితృ వర్గానికి గాని పర

శీ ఏది సజీవ రచన? (వభాకరళాద్త మార్థ పరాయణత కుదురుపడడం కష్టసాధ్యం తిష్టకుడురితేగాని నిష్ట కుదరదు కుదిరినా అది అన్రకల్లోలాన్నే (పదర్శిస్తుంది. భాషా [ప్రయోజనాలన్నీ చాలొ మట్టుకు మనం తెలుగు రచన వెలసినదాది నేటిదాకా పర భాష వల్లనే వడయడ మవుతున్నది ఏదో ఉన్నత సంఘం వారు వారిషె యెత్తుభాషతో ఇంతవరకు ఒక్క సోహిత్య (ప్రయోజనం మాతం కొంత కొంత సాధించడం జరుగుతోంది. ఈక (పౌఢ సాహిత్యం [1పజాసామాన్యానికేమ్మాతమూ పనికిరాదు పాతికముప్పై యేండ్హ నుండి లఘ కథలు లఘు నాటకములు వృత్తగంధి రచనలు గేయరచకలతు. తెలుగు నాట మంచి మంవివి సాగుతున్నవి వీనిలో కొంత అపూర్వత సౌలభ్యం ఉంటున్నది గాని ఇవి దేశములోని సంతోభము లను నిరోశలను వెల్లడించడమే కాని మానవ నౌక పరమార్ధము గట్టు చేర గలందులకు అశ్హే ఉపకిరించేవిగాలేవు వీటిలో కొన్ని విలాసినీవిలసితములతో కావ్యానికి లక్ష్యంగా కూడా ఉన్నవి ఇప్పుడు [పజావర్గమంతా అన్న వస్త్ర దారి[ద్యమతో జ్లానదారి ద్య ముతో తహతహఠాడుతున్నది ముందు ఈ దార్మిద్య బాధ తొలగవలెను రచయితృవర్గమంతా ముందుగా ఈ ఇామనివారజమునకు సహాయపడే రచనలు సర్వతోముఖముగా సౌగించవలసీడిన్నది అవి పద్యకవితా రచనలుగావు పజల భాషలోనే పపంచ విజ్ఞానమంతా దింపేవి కావలెను అవి వచన రచకలే వచన రచనఅళలోనే మోస గింపులేని సిద్ధమైన భావ్యససౌరం ఉంటుంది తెలుగుదనము నిండార్జుగా పొంగిపారే రచనా వాహిని తెలుగునాట క్రి మీదనే వెలయవలసి ఉన్నది రచనకు భావముతోపాటు భాష కూడా సమయో గ్యత గలది. అందుకై వడివడిగా భాషా సాధన సామ్మగి సంపాదనము జరగవలెను ఆంధ సాహిత్యసౌధమునకు వునాదులయిన నానుళ్ళు పలుకుబళ్టు లా సామెతలు జంటి పలుకులు లబ్బులు పల్పుకుగుత్తులు పనిపాటల వారి పరిశమ

కామధేనువు కథ [పభాకఠశాన్త్ర శీర్‌ గీతాలు బాలకుల ఇట పాటలు శ్రీం నొభాళ్యగేయాలు నోమువీ పాటలు విచ్చగాం[డ పాటలు భక్తుల (పార్థన గీకాలు వృద్ధుల వేదాంత కీర్తనలు చమత్నా.ర కథలు పొడుపు కథలు ఊళ్ళు కధలు వాటి చర్మితలు ఊళ్ళలోని పూర్వపు పెద్దల కధలు అక్కడి శిల్పములు (గంథములు జాతి పర్మిశమలు వాటి సం్యపదాయములు బిరుదావళులు ఆచార వ్యవహారములు గుళ్ళు వాటి చరితలు శాసనములు వాటి చర్మితలు నదులు కాండల మనుష్యుల పేళ్ళు వాటి పుట్టుపూర్వోత్తరాలు వగైరాలు దేశం నాలుగు పెఅగుల నుండి సేకరించడం జరగవలెను అటువంటివాటిలో ఆయా జాతుల (వజల సహజాభిరుదులు పలుకు తీరులు కూర్చు నేర్చులు సారస్య వైరన్యములు ఆళావాసనలు అన్నీ అద్ద ములో వలె అమాయికముగా (పతివలిస్తూ ఉంటాయి

వీటి తీరుతీయమ ల ననుసరించి సాగించే వాజ్మయ నిర్మాణము నిర్వ (కమై జాతి వార్తాచమత్కా-ర విలసితమై అతుక్షల బొంతకాకుండా జాతి శరీరము నకు అందచందచముల నాపాదిస్తూ అత్తుకొని వెలయగల్లుతుంది

అందుకై. యూనివర్సిటీవారు దొ రతనమువారు సాహిత్య పరివత్తుల వారు మునిసిపాలిటిలవారు అందరు ఏకమై దేశం నలమూలలాగాలించి భాషా సౌహిత్య పరికరముల సర్వేచేసి సేక రింపవలెకు

అక్కడక్కడ విద్యాశాలలోని తెలివిగల యుపాధ్యాయుల నిందుక్షి వినియోగింపవలెను (పతి జిల్లా పారశాలలో వారి సేకరము (గుచ్చి యె ్రిచేర్చే యేర్చాట్టు జం వలెను సేకరించే విధానము వారికిముందు నేర్చేవారు తయారుకావ లెను కొందరు జిల్లాలు తాలూకాలు టూరుచేసి ఆయా విధానములు బోధింపవలెను ఆం[ధ(ప్రదేశమంతకూ వాటినన్నింటిసీ చేర్చి తీర్చిదిద్ది (ప్రకటించే సంస్థ గొప్పది వెలయవలెను ఇదంతా ఆంధరాష్ట్రం వేజపడడం ఆంధదేశాన్ని ఆంధధులే హాలించడం జరిగే కాలం దగ్గరకు వచ్చినదిగనుక శులువుగా ఇక నిర్వర్తింప ఫీలుపడుతుంది

ఆంధధరాష్ట్రం వేరై ఇళ్ళలో స్కూళ్ళలో రైళ్ళలో ఆఫీసుల్లో వర్కు షాపుల్లో కోర్టులో కౌన్సిళ్ళలో సర్వ వ్యవహారమూ దేళభాషామూలంగా సాగిం దంటే ఓహోహో మనం ఎన్నడూ ఎరగని రచనా వైవిధ్యం మన భాషలో విజృంభిస్తుంది అలాంటి విజృంభణ ఏర్పడ్డ తర్వాతనే వస్తుంది నిజమైన స్వాతం్యత్యం

శీర ఏడి సజీవ రచన (పభాకరళాన్త్రి సినిమా నేనింతదాక చూచి యెరుగను అయినా దీని చెల్టుబడి (పజావర్ష్గం మీద చాలా ఉన్నదని యెరుగుదును ఇడి మచ్చుచల్లి పామర [(వజావర్గాన్ని ఎక్క_డకో లాక్కు-వెడుతోంది కాని సామాన్యంగా అది పామరుల లఘుబుద్దుల రంజనమునే పరిమార్థముగా పెట్టుకొని సాగుతున్నదంటూన్నారనేకులు. విజ్ఞాన పరమార్థములు వీటివల్ల వెలయడంలేదంటున్నారు పరిణతబుద్ధులు కొందరు వమో ఈ సినిమాలలో వలపుల కథల గగ్గోలు తగ్గితే బాగుండును. సినిమాల (బళుకంతా చక్కని చుక్కల వారి శృంగార గేయాలమీద ఆధారపడి ఉండడం కొంతైనా తొలగితే బాగుండును పామర 1పజావర్లానికి పరమార్థాభిరుచి కొల్పేవిగా గాని సినిమా రచనలు పామరుల ఆధమాభిరుచులకు తోబడిసోయేవిగా ఉండ రాదు శేడియో (పపంచ మానవత ఎంత దూరానఉన్నా వారి భావములను దగ్గరకు చేరదీసి మెరుగులు దేరుతూడండే వారి మేల్మిరచనలను పరస్బర సమాకలనార్హములను కావిస్తోంది దీనివల్ల [ప్రపంచం మొత్తాన సరస సజీవ దివ్య రచనల వైభవం పరస్పర గుణ సం[గహణోత్సాహంతో (పబలమై ]పజ్వ రిల్హుతున్నది యోగులు తపస్సుచేసి నిగూఢంగా సాధించే దూర [శవణ దూర దర్శనాది సిద్ధులను సర్వ సామాన్యంగా లభ్యపరుస్తున్న ఈశ్వర శక్తి రేడియో భవిష్యత్కాల సజీవ రచనలకిది (పాకుడుగొమ్మ ఆంధ్యపదేశ్‌ మధ్యంలో రేడియో (పసాౌరం సాగితే అది తెలుగు వారి సారస్వత వృద్ధికి చాలా తోడ్పడుతుంది రేడియో సంగ్రహముగా సారస్వత సారోద్ధారమును ఎప్పటికప్పుడు |పదర్శిస్తూ ఉంటుంది కనుక దానివబ్హ సారస్వత వృద్ధి పరుగులు వారుతూ సాగుతుంది ముక్ముందు వలిసే రచనల రూపురేఖలన్నీ ఇప్పుడేమనం తీర్చి చూపజాలమ. దేశభాషామూలక పొలన జరగడం మన ఖ్లాషై జీవితంలో ఒక [(బహ్మాండమంత శుభాభ్యుదయ పరిణామానికి కొరణమవుత్తుంది నన జ్జ

నేటి తెలుగు-నోటి తెలుగు ఎ వేటూరి (సథాకరళాశ్త్ర

వెలయగలదు నేడు కాకపోతే రేపు - వేరుగా ఆంధ రాష్ట్రం తప్పక వెలయగలదు

అప్పటినుండి ఆంధరాష్ట్ర్రపరిపాలనా తంతమంతా భాషా_పయోజనము లన్నీ ఆంధభాషా మూలకములుగానే పూగగిలవు లేఖనమూలముననే కాక వాజ్యూ లమునకూడా తెలుగురచన వాలా పెంపొందగలదు

పరిపాలనాతం(తమునకు ముఖ్యమైన కౌన్సిళ్ళ డిస్టిక్టు బోర్జులు మునిసిపాలిటీలు కలెక్టరు మొదలగు వారి ఆఫీసులు కోర్టులు విద్యాశాలలు అక్కడి పార (ప్రవచనములు అన్నీ తెలుసత్రో సాగితే ఆయాచోట్ట ఉద్యోగులు సదస్యులు తెలుగుతో నే చర్చలుసాగిస్తే ఆంధ్రదేశము నలుమూలలవారు నానా జాతుల వారు సమానస్వాతం(త్యము తో వాగ్యువహారములు ఆయాచోట్ట సాగి స్తే వాటిని షార్టుహాండు రిపోర్బర్టు అక్టీష్టే షృతికలకు పంపితే వారి భాషితములు మార్చి వీలులేదు గనుక _ వాటిని అట్టష్టే పృతికలవారు ప్రకటిస్తే చాలామట్టుకు నేటిది కాకపోయినా రేపటిదయినా తెలుగుభాష నోటితెలుగు కాకతప్పదు

మాట్లాడే భాషకూ (వాసేభాషకూ ఐక్యమో కాకపోతే సాన్నిధ్యమో అనివార్యం అవుతుంది ఈ మార్పు రాకతప్పదు

తెలుగు పుట్టిననాటినుండి. నేటిదాకా తెలుగువారు భామషపయోజనాలను 'పెక్కింటిని పరభాషల ద్వారానే పడయడం సంభవిస్తూ వచ్చింది

ఆదికాలంలో సంస్కతప్రాకృతములు తర్వాత తురక ఇంగ్లీషు భాషలు తెలుగు (పజలమీద వెల్చివిరిసి తెలుసకూ రూ పేర్పజిచి పెంపొందించి భాషా (పయోజనముంను పెక్కింటిని తమ మూలాన తెలుగు (్రజలకు (ప్రసాదిస్తూ వచ్చినవి

శీర నేటి తెలుగు (పభాక రళాస్త్రీ ఆయా. కాలములలో భాష్మాపయోజనాలలో ఒక్కటయిన సాపాత్య [(పయోజనానికి మ్మాతమే తెలుగు కొంత ఉపయో? పడుతూ వచ్చింది కాని అంచులోకూడా అయా కాలాలలో సంస్కృత పాక్సృతములయు తురుష్కా-ంగ్ల ములయు తాకిడి తెలుగు రచనలకు తగులుతూనే వచ్చినది సర్వస్వతం[తత తెలుగుకు పూర్వం కలుగనే లేదు అయిపోయిం దేదో అయిపోయింది. ఇప్పుడు దేశకాలముల తీరులు మాజినవి ఎప్పుడూ చవిచూచి యెజుగని మార్పులు సమకూరినవి భారతదేళానికండా ఏక మొత్తాన రాజ్యాంగ భాషగా నవ్యనాగరకి భాషగా నూశేండ్రపాటు తెగ వెలిగి వెలిగి అనేకాపూర్వ [ప్రయోజనములను పౌధించి పెట్టిన ఆంగ్ధభాష ఇక కమ్మకమంగా తెరమరుగు కావలసిన స్థితికి వచ్చినది దాని స్థానమును కొంతవరకైనా హిందీ అకమించుకొనబోతున్నది అయినా ఆది సర్వభారతదేశ సామాన్య వ్యవహారయినకే పనిగొంటుంది కాని నేటిదాకా ఇంగ్రీషు పట్టినట్వ దేశాభాషావ్యవహారాలమై కు _త్తీకపట్టు పట్టదం రాష్ట్రాపాలన వ్యవహారాలన్నీ దేశభాషలలోనే జరుగునుగనుక దేశభావల కిక కుత్తికళోతలు కలుగవు కౌన్సిళ్ళలో స్కూళ్ళలో ఇళ్ళలో వాకిళ్ళలో రోడ్డలో. రికార్డులలో కోర్టులలో ఉపన్యాసాలలో రాజ్యశాసనాలలో (గంథపరన రచనలలో తెలుగు దేశంవారు సర్వే సర్వ్మతా తెలుగువాడుకనే సాగించగలిగినారంటే - అహోహో తెలుగుకు పలుకుబకీ చెల్లుబడి యెంతో సర్వోదయంగా సౌగుతుందన్నమాట తెలుగువెలుగు లెంతో దేదీప్యమానంగా వెలయగల వన్న మాట ఇది సర్వోదయమే సంతోషకరమే కాని_త్మీవయోచన గొల్పుతూ కొన్ని చిక్కులు దీనినుండి యెగరేగుళున్నవి (గ్రాంథీకభాషనూకూడా ఇప్పటిదాకా ఏవో హద్దుపద్దులలో కొంతవరకైనా ఆచిపట్టుకుంటూ వస్తున్నారు --యూనివర్సిటీలవారు (గ్రంథరచయితలు ష్మతికా రచయితలు మఖతీ పండితులూను

కొముధేనువుకథ [పథాకరశాన్ర్ర శ్రీ

ఇక దేశం నాలు/ంచుల వారిదాకా సర్వుతోముఖమయిన స్వాతం్మత్యం చెఅరేగినదంగశే హరిజనులు దన్గజనుండి భూసురజకులడాకా సర్వ(ప్రజలూ సర్వ స్వదేశవ్యవహారములలొ నమా స్వతరయ్యితూలూ సమాన భాగస్వాములూ నయి బుజాలు కలుపుకొని వర్తి క్రనూ వర్ధిళ్హనూ సౌగించినారంటే, వారివారి భావఠళు మ్మాతం కలగాపులగములు కాకుండా దూరదూరములుగానే ఉండిపోగలవా మీజాతి తక్కువది మాజాతి యెక్కువది అనరానపే మీ పలుకుబడి తక్కువది మా పలుకుబడి యెక్కువది అని యిక అన వీలుండదు

కల్లూకథట్టీయాన్ని బట్టి వర్ణ్మాశమ ధర్మాలనూ నన్నయభట్టియాన్ని బట్టి ఆంధ భాషావ్యవహారాలనూ ఆచివట్టవలె ననేవారు నాలుకలు కజచు కోవలసిన స్ట్‌తి వస్తుంది తప్పడు

ఇది పెద్ద యుగపరిణామం వంటిది

భాషావిషయంలోనే ఆయెక-ఈ మహత్తర పరిణామంతో రేపు ఇటువంటి స్థతి యేర్పడుతుందని నిన్సంశయంగా నిరూపించడం ఎవరితరమూ కాదు అసలు ఆం(ధభాషావృక్షం ఎన్ని చిలవలు పలవలు వేస్తూ 'పెరుగుతూ వచ్చిందో యేకొంతయినా దాని విజృంభణ పూర వొ యొట్టా వుండేదో ఇప్పుడెంత వుందో పరిశీలించి గుర్తించి చూచినవాశవ్వరున్నారు?

మెపై జాతులవారి తేరుకొన్న థాషల మెటుగులే ఇంతదాక సారస్వత రచనలలో సాగతున్నవి గాని దేశంనాలుుంచులా తిరిగి థాషను, సర్వేచేసి చాని సర్వాంగసొంద ర్యమును గుర్తించినవారెవరున్నారు?

జరిగితే ఇకమీదనే ఆ పని జరుగవలెను. ఆర్భధులే ఆంధడేశాన్ని పాలిస్తారు గనుక

నాష్ట ఊళ్హు గుష్టు కొండలు నదులు చెరువులు మొదలగువాని పేద్ద వాని పుట్టుపూర్వోోత్త రాలు తచ్చర్మితల్సు ఆయా నాళ్ళలో ఊళ్ళలో (ప్రథ్యాతు లైనవారి చర్మితదీ (గ్రంథాలు శాసనాలు వ్మిగహాలు వాట్‌ కథలు నొటి పాటలు పద్యాలు నానుష్ణ్ర పలుకుబష్ట అపూర్వప్రదాలు వాక్యవిన్యాసాలు వగ్లై రాలు బహుణాతుల వారి బహుదేశభాగములవారి భాషాఖేదములు ఆచార వ్యవహారములు అన్నీ సమాకలనం చేసి సముద్ధరిస్తూ వాటిలోని గుణాగుణాలను

ళీ

త్‌0 నేటి తెలుగు (పభాకరశాస్త్రీ గుర్తించి నిరూపిస్తూ ఉంటే సర్వ్యపజలలోనుండీ వారిభాషలనుండే సారాంశము అనదగినట్లు (ప్రజలూ వారి భాషలూ మెలుగులు దేరితేరి బహుముఖముల బహు విధముల భాషారచన స్వాతంత్యంతో సౌగిసాగి కొంతకాలం గడిస్తే ఆ బహు త్వంలో నుండి సారభూత మైన యేకిత్వము నెలకొనగలు గుతుందేమో ముందు ముందు కాని అట్టి స్థితి యేర్పడక పూర్వం అంటే యిప్పుడే ఇఎివంటిభావనే ఈవిధంగానే వాడవలసింది అని కాసించడఐకూడా ఎవరికి తరముగాదు పుథ్ణైకో బుద్ధి నోటికో మాటా మాటాడే భాషకు విలువ యేర్పడ్డప్పుడు మనిషి మనిషికీ భాషా భేదాలు మథజీ యేర్చడగలవు ఒక్క డేకూడా విషయథఖేదాలను బట్టీ సమయ సందర్భాలను బట్టీ (గ్రాంథిక వ్యావహారిక రూపద్వయంలో కూడా ఆనేకాంతరాంతర భేదములను వాడుకచేస్తూ ఉంటాడు నామట్టుకు నేనే యెజిగి యెజిగి అనేకసందర్భాలలో అనేకవిధ భాషలను వాడే స్థితిలో ఊంటాను పీట్‌ పరిణామాలన్నీ శభ పర్యవసాయులు కాగలవనే ఆశిస్తున్నాను గాని కొన్ని సందర్భములలో ది(గ్భృమ కూడా చెందుతూ ఊంటాను ఇప్పటికే సంస్కృతసమాసాడంబరంబుల డంబులతో పరమచ్చాందస ముగా వచనరచన చేసేవారు కొందలు -- ముద్దులుగొలిపే పలుకులతో ఇది (గ్రాంథికమని కొని వ్యావవిరికమని నిరూపింప వీలులేనంత సున్నితముగా సులభముగా వచనరచన_ చేసేవారు కొందజు-ా ఒడుపులు ఒయ్యారములు గల వాడుకభాషలో బొంగరమును త్రిప్పి నట్టు పొంకముగా వచనరచన చేసేవారు కొందలయు.- మాటాడేటప్పటికంటే కూడా పలుకులను అరగరాచి గాలికి తూలిపోయే టంత తేలికగా వచనరచన చేసేవారు కొందలూ ఉన్నారు కాని వ్యావవిరిక రచన పెంపొందసాగిన కొద్దీ నుడికారములు నాన్సుష్ట పలుకుపొంకములు కాకుచులు తెలుగురచనలో వెల్టివిరియ సాగినవి

కామధేనువు కథ (పభాకరళాన్త్ర ర్‌1

హృదచయములకు వహాత్తుకో జాలనివి వ్యవహారానుసరణము లేనివి సంస్కృృతపదాడంబర రచనలు సన్నగిల్లి పోజొచ్చినవి

/ [డు చ్‌

పుట్టుకతోనే సంగీతవాసనతొ కొందయలు పౌలుపొందుళూ ఊండేటట్టు సరసాంధరచనాస్వభావంతోనే జన్మించి చదువుసందె అంతగా లేకపోయినా ఆతి మనోజ్ఞరచనలు సాగిస్తున్నవారనేకులున్నారు. తెలుగు తియ్యదన మట్టిది

కష్టపడి గట్టిగా విద్యాభ్యాసాదికము కావించి కూడా పద్యరచన లేవో పరగిస్తూకూడా విద్వాంసులే కొందయు అందమయిన వచనరచనల నలవరచుకో జాలక పోతున్నారు

పతికా విల్తేఖరుల పాముఖ్యతను _ విభాగిత భారతదేశమును పిందూమహమ్మదీయ సఖ్యతమ ఇక కాదన వీలులేదు కాబోలును

ఇట్టి పదాలను ప్మ్యతికలే కొంతవఆజకు పుట్టించి పోవస్తున్నవి లోక వాడుక లోనుండి వచ్చినవి కావు పయిపలుకులు

శయ్యలో వైవిధ్య ముండుగాక [గాంథికమునగాని వ్యావహారిక మున గాని పదముల నుపయోగించుటలో భాషాలోకణజ్డుల ననువ్నర్తించు టావశ్యకము గాదా ఆచిపట్టువా రవ్వరు?

వివిధత యింత వింతగా విజ్బంభిస్తున్నా కొన్నాళ్ళకు దీనిలోనుండి యింకా నిద్ధమయిన రచనపు సరకు నెగడగలదు

వైవిధ్యమే మెణుగులు దేరితేరి తనలోనుండి వోర్జమహితమయిన యొక విధ్యము నవతరింపజేయగలదు

[1965 ఆం(ధపతిక ఉగాది సంచిక విశ్వాసు 808. ]

ఇంచు భాష్మాపయోజనము --వేటూరి (పథాకరకాన్త్రి [డా గిడుగు సీతాపతిగారి భారతీ శతకము నకు వేటూరివారు (వాసిన ఉపోద్ధాత మిది ]] ఉపోడ్డాతము

(ప్రియమ్మితులు శ్రీ గిడుగు వెంకఓటసీతాపతిగారు రచియించిన భారతీ శతకమును జూల సంతోషముతో జదివినాను సంగీత సాపొత్య కవితాది సరస కళావిలాసులు మ్రధుమధుర హృదయులునగు సీతాపతిగారు (పవిమల హృద యముతో గావించిన యీ భారితీవరివస్య సతృలోదర్క-మే యసనని సహృదయ సమ్మతమే యగునని నా విశ్వాసము

అమృతయు నాత్యకలయు పఠాభఖ్యయునగు భారతీదేవికి (బార్థన రూప మున గూర్చిన యీ భారతీ శతకము ఆం[ధవాజ్మ్యయ మున ఆపూర్వ రచనమే. ఫరనాద్గి గజాంకుళాది శతకములు మతవేదాంతాది విషయ చర్చలతో నున్నవి యున్నవిగాని భాషోత్పత్రి వికాసముల తీరులను కావ్య భాషాభ్యుదయ పాధన మొలను నిరూపించునది వాజ్మయ విమర్శాత్మక మగునది శతక ము ఇట్టిది యింత దనుక దెను గున గానరాదు

నే డు ఆందేశమున- అంకేకాదు- అన్ని దేశములందును సారస్వత విషయమున అంతేకాదు మకరాజకీయ సాంఘికాది సకల విషయములందును విష్ణవ కల్పమయిన మహా పరిణామము సాగుచున్నది విజ్ఞులు కొందణు దీనిని వికాల హృదయముతో (గ్రహింప గల్గుచున్నారు చిన్నచూపుతో: గొందలు గర్హింప గడగుచున్నారు పరిణామమైెల్ల బనికిమాలినదేయని భయసడు వారుం డుట వింతకాదు గాని ఒక ముఖమ్మన( బరిణామమునకైై (పయత్నించుచు వేజొక ముఖమున దాని బరిహరించువారుండుట నింత (బాహ్మణు డని పంచముడని భేదముండరాదని వాడించువారు తమ భాషాభేదముల సామరస్యము నకు గూడ సంతసించుట సయు_క్రికము

కామధేనువు కథ [వభాకరశాన్ర ర్‌కి భాష్మాపయోజనములలో సక్కావ్యనిర్మాణము నొక [పయోజనము అంతేకాని సత్సావ్యనిర్మాణ మొక్కటియే భాష్మాపయోజనము కాదు. [పాచీన లాష్షణికానుకాసితమగు నాం ధభావ కావ్న్యైక (పయోగాక్తృముగనే కలదుగాని తదెతర సర్వభాష్మాపయోజనములకును నరిపడం జాలకున్నది అశ్రు వ్యవహార భాషకూడ నేడు సత్కావ్య్య(పయోజనమునకు జాలకయే యున్నది. కోర్టులో కౌన్సిలులో. రేడియోలో సంభాషించుటకు నే టికావ్యభావ యుపయోగపడదు వస్తూ పొతూ చూస్తూ చూస్తూ అన్నారు ఉన్నారు - ఇత్యాదులను ఇష్ట వ్యవహారమునుండి చంపివేసి వచ్చుచు బోవుచు జూచుచు జూయిచు *ఆఅనికి ఊఉండెడివారు - కఇత్సాదులను జొప్పింప దరమ.గాదు ఉంటేఊరా _ పోతేపాడా అంటే అన్నావంటారుగానీ _ఇఎయివంటి చవిగల పలుకుబశ్రిన్నో వ్యవహారమున సాశజుచున్నవి వీటి నన్నింటినీ కోర్టు కౌన్సిలు కేడియో వ్యవహార ములు సరిత్యజింప జాంవు రేపు స్వరాజ్యము వచ్చి ఆం[ధరాష్ట్ర్రము చేయు పడి కౌన్సిశ్ళిలో ఆంధభాషా వ్యవవోరము సాగి తెలు గు షార్టుహాండు [పఐలమై దైవాన్ముగహము దై వాజితే-. పెద్దలు సభలలో వ్యవహరించిన భాషావ్యవహారము స్వస్వరూపముతో ప్మతికలలో ప్రకటితము కావలెనేక్రాని అది నన్నయభట్టియా ధర్వణీయాది వ్యాకరణ పారాయణ పరాయణులచే పరినంస్కృతమై (పకటితము గారాదు భాష్మాపయోజనము లెన్నో నానాటికి (ఒబలుచున్నవి ఇంకను బర భాషల మూలమున నిన్న నే డు ననుభవించు లాభముల నెన్నింటినో మాతృభాష మూలమున ని క మన మనభవింపవలసి యున్నాము ఇట్టి [పయోజనములకెల్ద బనికివచ్చుటకు వ్యవహారభాష సముచిత పరిపోవమ్సగలది కొవఠలెశు కాల్యకమమున సముచిత సౌందర్యముతో వ్యవహారభాష పెంపొంద గలదు గాన దాన గూడ మెజుగుఎు దేఆి కొంత సక్కావ్యార్హృత యేర్పడ వచ్చును యక్షగాన గేయాదిరచనములందు నేటిక్తే వ్యవహారభాష పొసగి యున్నది కాసి వ్యవహారభాషకు చంపకోత్పలమాలాది వృత్తములతో నేటిదాక బెంపుగాంచుచున్న సత్కావ్యభాషతో వొత్తు కుదరనేరదని నే ననుకొనుచున్నాను వక్ఞాహారభాష దీర్దాకర బహుళము అక్షర గణబద్ధములయిక చంపకోత్పల మాలాది వృత్తముల కిట్టి భాష యొదుగదు దీనిని గృర్తించియే నే టి నవకవులు (కొత్తతోవలతో మ్మాతాగణ బద్ధములగు దేశీపడరచనల సాగించుచున్నారు

వ! భాష్మాపయోజనము (ప్రభాకరశాస్త్రి

సర్వుతోముఖమయి సాగుచున్న మూ వాజ్మయ పరిణామమును సర్వేశ్వ రుడు స్యకమపద్ధతిని సతృలోదర్క-ముగా సంరక్షించుననియే నా నమ్మకము

శ్రీ సీకాపతిగారు వారి తం్యడిగారసు (శ్రీ రామమూర్తి పంతులుగారితో హిటుగా పై భాషావ్యవహారమున చాల గా బనిగొనియున్నవారే యయినను ఈ శతకము 1పాచీన కవిసమ్మతము సలక్షణము స్మకమము సం[ప్రదాయాను గతమునగు తీరున గావ్య వాజ్బ్యయ పరిపోవణకే కడ గిరి

కావ్యభాష కూడ వ్యవహార భాషోద్భుతయే యనియు వ్యవహార. భాషా పరిణామముతో పాటు కావ్య భాషాపరిణామముకూడా అనివార్యముగా సాగుచునే యుండుననియు స్రపమాణముగా ననేకి యుక్తులతో సీకాపతిగా రిందు 145 పద్య ము-లో సమర్థించిరి సహృదయులకిది సమ్మతమే యగునుగాని యాకేపార్దము గాదు నన్నయనా టి భాష యేమార్చులేక చిన్నయనా టిదా కము సాగుచున్న దన్న నమ్మకమ.గలవా రెందేని గొందలజుందురేమో కాని వారు భాషాచర్మిత్ర మెలు గని కొద్య [పయోగపరిణామము గ్నుర్తింపని పండితమ్మన్యులే యగుదురు అట్టివారికీ శతకము గొంత గొలుక గూర్పవచ్చును

[పథమ [పకరణమందలి పద్యములలో పహృద్యములు కొన్ని -_

అణుమ్మాతంబగు మజ్ఞివిత్తనము మొలైైలేచు నేపారు జి

క్కని చెప్పె ననల్వెత్తి కాచు నురుకాఖల్‌సాచు నందుండి నే

లను దా కన్‌ బడునూడలన్‌ విడుచు వేళ్లన్‌జాచు నశ్హేకదా

తనరుకా భాయు _బాణమున్నవజకున్‌ దప్పేమి యో భారతీ

వ్యవహారంబున లేకపోయినసరే (ప్రా బల్కులేయొప్పు స

ద్వ్వ్యూవహారంబున బుట్టి వర్ధిలిన నర్వాచీన శబ్దంబులన్‌

గవితన్‌ గూర్చుట త ప్పనన్‌ దగునె? పవృక్షంబందు 'పెంపారు ప

న్రివముల్‌ (దుంచుచు జీర్ణప్మతముల నిల్పన్‌ జూతురే భారతీ

అరయ (బసిద్ధమైన వ్యవహారమునందలి శబ్దరూపముల్‌

సరసకవి [పయోగమ న సాధువులైనను [గొత్తవై నచో

నెరసు అటంచు డిద్ద దగునే ? కవులెల్ల రసజ్ఞులై వచ

స్సరణి యెొజింగి కావ్యములు (శావ్యముగా రచియింు భారతీ

కొమధేనువుకథ _ (పభాకరశాన్త్ర ర్‌ర్‌ ఇక రెండవ (పకరణమున తమకున్‌ బూర్వకవి పయోగముల యాధారంబు లేకుండినా తమ పూర్వుల్‌ రచియించు లక్షణము వద్దంచున్‌ నిరోధించినా సమకాల వ్యవహారశబ్ధమ.లతో సత్కావ్యముల్‌ సత్కవుల్‌ సుమనో వృాద్యముగూ రచించి రవి నే జూపింతునో భారతీ అని సీతాపతిగారు కొన్ని వ్యాకరణములుకు కొందళణు (గంథకర్తలును కాదుకూడదని గర్హించు (పయోగిములకు బెక్కింటికి యుక్తిచే ఉత్పత్తిచే ఉచ్చారణ పరిణామ్మకమ సాజాత్యముచే [శవణ హృద్యతచే సత్క-వి (పయోగ రితిచే సాధుత్వమును నిరూపించిరి (ప్రతిపద పరిక్షకిది చోటుగాదు కాని మొత్తముమీ ద సీఠాపతిగారి సరిశీలనరీతియెల్ల నిందు జాల (పళ_స్తముగా వెలసి నది హ్రైచీన కవి నామము తద్‌ (గంథనామము ప్రయోగము నుదాహరించి తల్పక్యముగా దాను నొక వాక్యమున నా యపూర్వు [పయోగమును గూర్చి యించు సీతాపతిగారు సనియమముగా చాల జక్క_ని పద్యముల రచించిరి ఇట్టి నియమములున్నను పద్యములింది గొగ్గిలేక ధారాశుద్ధి గలిగి చక్క గ నున్నవి మచ్చుకు -- అంతాయంచు సముచ్చయార్థమున దప్పొనే 1సయోగింపః నే చింతా లేకయెకాదె ధూర్జటి రచించెకా గాళహస్తీశనా మాంతంబ్రై యలరారు పద్యముల నింకా యెందరో యిట్టి దీ ర్హాంతంబైన పదంబుల౯ా గృతుల్మవాయకా లేదె యో భారతీ రోసిండే టికి రో తలే టికి మహారోగస్థు డంచుకా గదా వాసె౯ా ధూర్జటి అత్వయుక్తప్ప నవర్జంబందు సజ్ఞోపముల్‌ జేసెన్‌ మూ డు పడంబులందు నిక నే జెస్పింది యొవ్పైననే సిందే టికి నొప్పుగా బరిగణింప౯ణ జూలవో భారతీ (నాసి స్ప ఇరువై నాలుగు ము శ్ల మేర యని కాదే (వాసె ్రీనాథు డే? అజువై యోజముల్‌ వెడల్పును వరాహస్వామియే చూచె నూ టిరువ్నై యన్మిది భేదముల్‌ నరసరాజే యొప్పగానెంచె నే మరి యాభై నలభైకి జేర్చి యివి తొంళ్లై యందునా. భారతీ

శ్‌కీ భాష్మాపసయోజనము_ (పభాకరకాత్రి అత డున్నే యని నన్నపార్యు డన నే నల్లుణ్ని మూణ్నాష్ట నిం పితివేణ్నిళ్ణు - మొగుణ్ని జూచె నన దప్పే? మల్టయామాత్యు డే గతి రామ_స్తవరాజమందు. ఎవనిన్‌ గ్లైకోని వాణ్నేని యం చతిశ్రావ్యంబుగ బల్కానా డు వినలేదా? పల్కు మో భారతీ సికాపతిగారు నిరూపించిన విధమున పహృద్యములై సుకవి [ప్రయుక్తము లయి (గ్రంధముల శెక్కియున్న పదములు తప్పులని గర్హింపరాదనియే నా నమ్మకము షష్టీ విభక్తి కు కు పూర్వము న లేకపోవుట (నాచన సోమ నాదులు (పయోగించినను) న కా అకు ఆంధధశబ్ది చింతామణి సూూతమునకు విరుద్ధమనియు (ఆంధళబ్ది చింతానుణి నన్నయ రచితము కానేరదని యెన్ని విధముల ఐరూపితమగచున్నను) చేతును కోతును తప్పు రూపము లనియు న్యవహారమున నంతగా గానరాకున్నను ఊయెల ఊయేల ఉమ్యొల- రూపములు సొధువులనుచు సర్వజన వ్య్గవహారరూధమయియున్న ఉయ్యాల తప్పనియు వాదించు వారిని నేను సంభావింప జొలను విశాల దృష్టితో _పాచీన సం[పదాయాభిమాను లీ శతకమును జూడ గల్గుదురు గాకయని యీశించుచున్నాను భాషాచరి[త పరిశీలము శబ్ద పరిణామ్మకమ నిరూపణము సత్కవి కావ్య[పయోగ (పదర్శనముః స[దచనము సరస్వతీ _స్తవమునను [పయోజనము లతో గర్భితమయియిన్న యీ శతకము పండిత కవి (పళంసార్హ్మము పయి (పయోజనములు గలదగుటచే మాతృభాషా పండితులు కొ గోరు. కాలేజీ విద్యార్థు లకు పార్య[గ్రంథముగా హడ బరిిగహింపదగిన దీ శతకము వివ్వాంసు. లీ శతకము నింకను ఇక్కగా విమర్శించి సీతాపతిగారి పరి (శమమును సథలపజతురు గాకన్నిక్షో తుళున్మాన్ను. మదరాసు బహుధాన్య విజయిద్తామి వేటూరి (పథాక రకా్త్రి ఏచుళ

సైశ శశ శశ చా శ ళా 4 శశ 4 శశశయలి శాక్యాలా అశు [థ్రీ ప్రభాకరపరిశోధకమండలి వారి శే స్ట్‌ మణిమంజరి గ్రంధ (ప్రచురణలు న్‌ ను (ప్రబంధరత్నావళి వెలరూ 5/- న్‌ శు 2 నీతినిధి 8/ల- శ్‌ 8 కానుధేనువు కథ [/ ల్‌ నశ 4 తంజావూరి ఆం్యధ్రజ్ఞజుల చర్విత 0/-- న్‌ న్‌ అచ్చులో నున్నవి 1] శే న్‌ త్త వం 'వేటూరివారి పీరికలు న్‌ గ . (పథమ భాగము= న

• జి చాటే వద్యమణిమం జరి శే నళ (కొత్త కూర్చు - ఒకటో భా శ త్తే తీ శృంగార ్రీగాళము న్‌ న్‌ 4 వార్ధనమంజేరె శ్‌ న్‌ [పథమ భాగము- లు వ. సే శ్‌ స్టే (ప్రతులకు -- వివరాలకు న శే న్‌ వేటూరి గురుప్రసాద్‌ " జిం టస్తీ న వేటూకి (సభాకరశాన్రీ మెమోరియల్‌ (టస్ట జ స్‌ 22. 8/ 6/0/ బాగ్‌అంఐర్‌ పేట న్‌ న్‌ దేశముఖ్‌ కాలనీ 'హైదరాబాద్దు-5000 8 | న్‌ గ చాత్తాత్తుత్తుత్తుచ్తాత్తునుళు చచ్తాస్తాత్తాచుస్తాత్తున్తుత్తాత్తాచ్తుచాచ్తుత్తున్ల.. సా

న స. న య మ. మ. ప. ద... గ య న. హు మ న .... న స్‌ య. వ స. న | స ను. ర మ న. వ సం వ. న. య ప య. టం గు న. య నా స? టు. య ల వ. న వు. న. వ న. య. ం.! టి. ప న. యా! న. రా న్‌! యా యా స ని న. .. ం వ ప త. య వు య. స. నం (ల పం మం. మ... న. ర 7 ల వ య ర వ స సోన కో కరన టో స. లాం న య రో లా న్లో గ్‌ ఫో స్తు గ్గ కళళ కా న తో లల? వ య య య య చ. నం సం రం. నన. నగ న వ.