Telugu Kalalu Shastriya Vignanam - anilvaranasi/indianlanguages GitHub Wiki

నిన న పవన మ... పం. మ ప 3. - / . మ్‌ ॥ ర. నం శ న ల _ న్‌ న్‌ ఫై లే. ॥ నో న్య? ఎ జే కే | " వటి జ ల] ః | ౨. బ్‌ లో + క చ్‌ జ. క శ్‌ స. ర లే స్ట్‌ | షు _ ల ై “ చ లం తుంటి గ్గ మ్‌ ఇ లో ఫే నే హ .. సక క [| | న్‌. ఎర కము ంా. ల జ గ ॥ జో హజ్‌ లా కో . శ్‌ భి వే ఖ్‌ తాల తేలు | సు శే || ( ల్లా ట్‌ గ | న నీ | షు

కళలు -ళశాస్త్రీయి విజ్ఞానం రదడన: కొడవటిగంటి కుటుంబరావు (తిపురనెని మధుసూదనరావు విష్ణవ రచయితల'సంఘఫుం౦

తొలి మ్ముదణ : కాపీలు : వెయ్యి $880 'వెప్టెందరు ముఖవ్యత రరన్‌ : పీ సి యన్‌ భర; ళు ౮ డ్‌ 6/- ం ణి గంధాల వచురణ : భంతకి ఓ జయ శై విస్తవ రచయితల న భంగ తో ళ్‌ లి లనీ ళ్‌ అలి లే జా తట లో షు లా భీ పాం చతసరు ర ముద్రణ ; మహ లొ క వెంకటరమణ [పంటర్చు గుంటూరు (వ్రకుంప థి ప. యప్‌. అర్‌, (వసాద్‌ వి.* 108, (ఫ్రీవివానకోలస్కీ గుంటూరు = 622006. నృజన, హమమకొండ, నరంగల్‌ - 586801.

విషయనూచిక న పీకిక : కుటుంబరావు కాస్రీయ దృక్సళం = (శిప్పరనేని మధుమాదవరావు క. పుచ్చిపోయిన జీవిఠం 2. నా కథా రచన శ. చర్నిఠా, పురాణమూ శం జ్ఞాపకళ క్షీ 6. [వజాస్వామ్యం ఆంటే ఏమిటి? కిం శా ప్రజ్ఞానం ₹. (వజల భాషా, (వజల సాపాత్యమూ 8. నంపదా = నంన్కృతీ $, రెండు రకొల సాహిత్యం = విమర్శకు జవాబు 19. వా చిన్నన్నగారు 11, ఆవనసరమైన నమ్మకొలు 12, పాహిత్మ (వ్రయోజనం లేవి రచన గొప్పదిగా ఉండగరిదా ? 18. సాపాత్య (వఠానం | 14. మన వంన్క్యృతి “15, సరైన విమర్శ రానిదే వరైన పాహిత్యం రాదు 18, “వ్రజాస్వామిక పరిష్కారం? గురించి క. వవిమా కళ = విమర్శ 18. ఈనాటి పల వ్యవస్ద 19. ఒంటరివాడుగా జీవించిన దలం

కళ ణి. “గందరగోళం! వవలప పీఠిక ల పమిష్టిగా నావార్‌క్షి సకస౦ ££. నంకర నంద్కృతి వక. జ్ఞాన విజ్ణానాం మధ్య వైరిధ్యం వికీ. కళలు కల్‌. జ్ఞానమూ = ఆదరణ ఓక రాయటం దేవికి 2, లింక పలుకులు 26. నాకు మార్క్సిన్లు దృక్పథం ఎలా ఆలపడిందీ ? 29, మార్క్సిస్టు కర్వశాత్రం 89. పిపీలికొది (బ్రహ్మా వర్యంతం క], మసం ఎవరం? &2. న్యావహోరిక భాష కిక జీవిర దృక్పధాలు కిక. రదయిరలు = కూర్మ్మ్మిణ్యం రాజకీయాలు శిల, విష్షన రచయితలు రాజకీయ సగం కొంగు పట్టుకు వెళ్ళరు కిక దర్శిక - పురాణాలు

కుటుంబరావు శాస్త్రీయ దృక్పథం

అక మనవాళ్ళు కుటుందిరాపు సాపాఠ్యంమీద ఆంచవా 'వేసుకోటావికి గోడాలో దిగవచ్చు. ఎందుకనం'టే ఇంక ఆయన రాసేది ఏమీలేదు. [వతిరోజూ ఎంతో కొంఠరా సే కలం కాశ్వరంగా ఆగిపోయింది, అనారోగ్యంవల్ల అన్నం తి“కుండా వుండొచ్చు; ఆఫీసుకి వెళ్ళకపోవచ్చు. అప్పుడు కూడా రచన ఆగలేదు

మెదడులో ఆలోచవలు కలంమంచి కోగితంమీదకి వస్తూనే వుండేవి, వ్యతిళల్లో కనదిరుతూనే వుండేవి. పాఠకుల్ని ఆలోచించ చేస్తూనే వుండేవి. కుటుంబరావు ఏతేదీల్లో ఏమరాపాొడు, అనేది కోడు పరిశోదించనలసింది. ఏశేదీల్లో ఎందుకు రాయలేద్కు అనేది పరిళోధి స్తే చాలు అభిమానుల దగ్గరయినాపరే కుటుందిరాపు సావాఠ్యం అంకా వుండబం సాధ్యంకాదు కుటుందిరావు సొపాత్య వి'సృకి అభిమానుల "సేకరణ శకి హద్దుల్ని దాటిపోయింది, కాసో కూస్తో "పేరున్న పత్రికల్లో రాపే రచయితల “రచనల్ని సేకరించబం కొంత నులరం కావచ్చు. ఎక్కడో మారుమూల ఒకేసంచికతో ఆగిపోయిన నత్రికలోకూడా కుటుంబరావు నంతకం వుంటుంది. మీ రచనల కేటలాగ్‌వంటిది తయారుచేస్తాను చెపుఠారా అని రెండేళ్ళ కి9ఠం ఆడిగితే తనకి పాధ్యం కొదన్నారు. దీనంతటికీ కొరణ౦, రాయటం కుటుందిరొవు విక్యకృత్యం. రాయకుండా రోటులు గడవటం ఆయవకి చేతకాని పనుల్లో ముఖ్యమైంది. ఇదే ఆధువిక రచయితల్లో, పటుందిరొవు (వశ్వేకఠ. అప్పు డవ్పుడూ దర్శవం ఇవ్వటం కొక ఎవ్పుడూ కనిపిస్తూ వుండటం ఆయనలో విశేషం. “ఏరీ. కుటుంబరావుగారు ఎక్కడా కనదిడటంలేదే*” _అవి ఎవరూ .ఆవడావికి వీల్లేపండా రచణుకగా జీవించాడు. . ఇన్సుడు _ ఇక అఆవ్రళ్ళ్న రాదు, ఆయన. కనిపించనూ కవిపింఛరు

1!

ఆయితే కుటుందిరావు మొ త్తంగా తెలుగు సాహిత్యావికి చాలా ముం దున్నారు. ఆరిగమించటం మాటి అటుంచి, తెలుగు సాహిత్యం ఇంకా ఆయన్ని వమీపించలేదు, అందుకని తెలుగు రచయితలకి కుటుంబరావు పాపాత్యం ఇంకొా' లత్మ్య్యంగానే వుంటుంది, కేవలం రాశివిఐట్టి ఎవరూ గొబ్బి రచయిత కాలేరు అష్టా దశ ప్ప్వరాణాలూ అనువాదుచేని ఆరలక్షపేజీలు రాసిన వాళ్ళుకూడా చాలామంది రచయితలు దితికుండగానే తచ్చిపోయాకు. వాళ్ళ ప్పున్తిలు లైటదది!ల్లో మూల ఎిన్నడూ ఇస్య్యూకొని జాబితాల వడి కదరికుండా వున్నాయి. అంక కుటుందిరావు రచవలు శాళ్వఠరచనలవి అర్హంకొదు కాళ్వర రచనలు వుంటామవి కుటు :దిరావే ఆంగీకరించాడు, కొన్ని రచనల్ని శాశ్వత 8 చసలివి ఒకడు అనుకుంటున్నాడం టే, వాడి చైతస్యం ఆ రచసకి మించి ఎదగరేదవి అర్దం సమాజం, పాపాఠ్యం ఒక రచవలోని భావాల్ని అధిగమించి పోయినప్పుశు ఆరచవకి చార్మితిక పాంధాన్యత మాత్రమే వుంటుంది, వాటికి పామాజిక పాఠ పుండదు గురజాడ రచనలకి ఆలాంటి చారితిక ప్రాధాన్యతమాత మే వుంది. గురజాడ సాహిత్యంలో కవిపించే నమాజం చాలావరకు ఇప్పుడు లేదు అలాగే ఆనమాజ సమస్యల పరిష్కారానికి గురజాడ సూచించిన వద్ధతుఎ ఇప్పుడు కొరదోనం వట్టాయి. ఈనాటికీ గురజాడ కంపే వెనకదిడినవాళ్ళూ, గురజాడ అడిగుజాతల్లో నడికేవాట్ళా వున్నమాట వా్షవం. అలా పుండేవాన్ల పనాతవవాదులూ, పంస్కరణవాదులూ అవని మాతమే ఛెన్సుకోవాలి, ఆధువిక సాహిత్యానికి దిలమైన పునాది వేసినప్పటికీ గురజాడ పాహత్యం నంస్కరణ వాద తాత్వికదృష్టివి దాటలేదు ఆధువిక వీడ్డానాన్నికూడా గురజాడ సంస్కరణ వాదక క్ర్వాపికే పరిమిఠం చేశాడు సమాజంలో (ప్రగతిశ౦ భావాలు గల కొద్దీమంది 'లిదిరిల్‌” మేధావులే సంస్కరణ వ్రాదావికి పునాది విపన వాదానికి మేధావుల బృందంతోబాటు (ప్రధావంగా (ప్రజలు పువాదిగా వుంటారు.

కుటుంబరావు సాహిత్యానికి నర్గ దృక్పథం వుందిం నవలల్లో కథల్లో మధ్యకరగతి జీవికాన్ని తీసుకున్నా మధ్యతరగతి జీవికంకోనం తీసుకోలేదు. (శ్రామికవర్గ పోరాటాలవై పు (పచూజం చేయవలసిన ఆగత్యావ్ని మధ్యతరగతికి నచ్చజెవృడంకోన మే [పయత్నం చేళాడు. ఆనాటి రచయికలలో నవీవ మానవకొ వాదుంకి మధ్యతరగతి పా(త్రమీదవున్న (ఈమళ్ని తొంగించటా వికి కుటుందిరావు (న్రయత్నం చేశాడు ఆచునిక విసానళాస్తా) దూ, సామావశళాప్తాంలూ ఆవిష్కంరిం

8 చివ వత్యాం వెలగులో తెలుగువాళ్ళ జీవిశాన్ని ఆర్జంచేనుకొవి రచనలు చేనిన పీక్టై క రచయిత కుటుంబిరాపవు అందుకవి పటుంబరావుని గురబాడ దగ్గరకి = వెవక్కి లాగటంగస్పు, గురజాడతో (ప్రారంభమైన ఆధువిక పొపొత్య్యకమూవికి వున్నత పరిజతఫలం కుటుంబరావు సాహిత్యం, గురజాడ సాహిత్యాన్ని కుటు:ఐ రావు సాపాఠ్యం ఆరధిగమించింది. ఆదువిక విజ్ఞానశాస్త్రం చదుపుబన్న తెలుగు రచయికలు చాలా మంది వున్నారు. దాన్ని జీర్ణంచేసుకొవి జీవిత దృక్పథ గా నులుచుకొవి రచవలు చేపినవాబ్గు ఆతి తక్కువమంది వున్నారు. విజ్ఞాన శళాస్త్రాల్నిగురించి పవ్యాలలో రోవినవాబ్యా షగాంధిక బాషలో గాసినవాళ్ళూ వున్నారు సాహక్య కళారంగంలోకి వచ్చేటవ్పటికి పొరాణ్‌క దృక్పథాన్ని అనుసరించే శాస్త్ర వేత్తలు వున్నారు విత్య జీవితంలోకి తప శాస్త్ర విజ్తావం సోతరుండా జాగ త్తవదేవాళ్లూ వున్నారు. విజ్ఞాన శాస్త్రం అంపే ఆణ్వాయుధాలే అన్నట్లు (వదారంచేపివ అభ్యుదయ కొముకులు వున్నారు. విజ్ఞావ శాస్త్రాల్నిమ్మాకం ఆంగీకరించి, సామాజిక ళాస్రాల్ని నిరాక 'రించటావికి వాటివి వుషయోగించటావికి తంటాలు వడినదాళ్యూ వున్నారు, కుటుంబ రావు వీళ్ళల్లో ఏరకానికీ చెందినవాడు కొదు, వకుళిపీ, నమాజాన్నీ ఆవగాహన చేనుకోటావికి విజ్ఞానకాప్తాాల్నీ, సామాజిక కళాళాస్తార్నీ అన్వయం చేసుకొని తెలుు సాహిత్యాన్ని కాన్త్రీయ దృక్పఠళంతో నంపన్నం చేశాడు. శాస్త్రీయ పావందిక దృక్పథంతో సామాజిక జీవిళంలో అన్నిరంగాల్నీ పరిశేలించిన రచయిక కుటుందిరావు సాపాత్యం, కళ, ఆర్టికళాస్త్రం, సమాజళాస్తం, మానవళాన్త్రం, దర్నిత క ల్త్వళాన్రం వదార్హ విజ్ఞాన శాస్త్రాలూ మొదలైన ఎన్నో రంగాలలో కృషిచేసి విర్తిషమైన వసమవ్యలకి అన్వ యించొడు, ఈ ఆన్వయంలోనే కుటుందికావు లౌతికగతి తర్కాన్ని అమనరిం చాడు. శాస్త్ర విజ్ఞానాన్ని కేవలం జ్ఞానంగా మాత మే కొఠ సామాజిక ఆదరణతో ఆన్వయించివన్పుడే ఆది కా న్త్రీ చు దృకుధఎ అవుతుంది. శాస్ర్రజ్ఞావం, సామాజిక ఆచ5ణల అవ్యోవన్య నంద ఎద మే కుటుంబరావు పాపాఠ్యంలోని శాస్త్రీయ దృక్ప తం. ఈళాన్తీ దు దృశ్పృళమే ఎభ్యువయ కచబుకల సంఘంలో వుండటానికీ

శ్రీ

విసవ రచయితల సంఘంలో వుండటావికీ, పామాజిక ఘటనలకి న్పందించటావికీ మూలకారణం, ఆభ్యుదయాన్నీ విష్లకాన్నీ వ్యతిరేకించివవాళ్ళవి విమర్శించట మే కోడు) తప్పటడుగులు వేసినప్పుడు అభ్యుదయ రచయి3ల్నీ, విప్లవ గచయితల్నీ కూడా త్మీవంగానే విమర్శించాడు. శాస్త్రీయ దృక్పథం విషయంలో రాజీవడ లేదు కుటుంబరావు సాపాత్యంలో విమర్శశాక్మక వా_న్తఎకళ లేదు విజ్ఞానకా స్త్ర ప్‌వ్లవ వాస్తవికత ఆమన సాహిత్యంలో వరాన లక్షణం. విమగకూడా విట్లా -ళాస్త్రాం వెలుగులో 'విపవ వా సవికఠలో భాగంగానే చేశారు అంటే విమ” విమర్శతోనే ఆగిపోదు. వ్‌్లవ అవళ్యకతవి సూచిస్తుంది మార్చే చైతన్యాన్ని కలిగించటానికి విమర్శించటం కుటుంబరావు సాపాత్యలదీణం.

శటు౦బరావు ీసృజనాగ్మక?* రచనలు నవలలూ, కధలూ హిరకల్ని ఆకర్షించటంలో విఫలం ఆయినాయవి కొందకి అభి పాయం విజొవికి వచన రచనలు పారిశ్రామిక సమాజంలోవి పారకులకే ఆందుకాయి న్యవసాయిక వమా జంలో కవిత్వావికే ఆదరణ వుంటుంది, వచనంలో కూడా వచనగుణం కొవి ఆవేశం పుంటేక్కే వ్యవసాయిక సమాజంలో చలామణి ఆపుతుంది. కథ చెప్పా ల్సిందే కొనీ కరరాస్తే చదవలేరు, కవిత్వంలో 1212100281 6160888 వుంటేనే వచనం కూడా రాణిస్తుంది.

నవలలూ, కరలూ రాసి తెణగులో పేమతెచ్చుకువ్నవాబ్య రెండు రకొ లుగా వున్నారు. మొదటిగకం కవికగుణమైన ఆవేశంతో యుగ్యభమల్ని నిలంగా చిత్రించేవాబ్ళ యద్దనపూడి సులోచనారాణీ నవల 0 నె-ల్లో 10 వేల కొపీలు అమ్ముడయినాయట. ఈమె నవళిల్లో వుండే అహేతుక కవితాంశంతో కూడిన కథనమే ఈ నిద్దికి కారణం. రెండోరకం రా, వి కాన్తిలాంటి వాళ్ళ నవలలు. వీటిల్లో వాస్తవికత వుండినా కధ రాయటం కొక, చెవ్పటం వల్లా జనం చదువుతున్నారు. ఈ రెండరకొలి రిచనలూ కేవల వచవ రచులుగా జరుకట టావికి వీల్లేదు కుటుంబరావు కధలో నవ౪ల్లో ఆవేళం వుండదు, కనిత్వం వుండదు. కథి రాయటమే కొనీ చెన్నటం వుండదు. ఇలాఎటి రచనణ చదవా ల౦పే మన పాఠపలకి వుత్సాహం వృండదు. కాస్తో కూస్తో మత్రుపదార్థం లేకుండా

క్‌

సగ్నవచనావ్ని ఆదరించటం వ్యవసాయిక వమాజంలోవి విద్యావంతులకి కూడా సాధ్యం కాదు కొబిట్టి కుటుందిరావు నవలలూ కిరలూ చదివే పారకులు | పస్తుతొ వికి కొద్దిమందే వుంటారు. మన లభ్యుదయ వారమలకి కూడా *“రనపీచ్చి ఎక్కువ. గుూబజాడ 5విత్వ౦లో '“"సాంశంి లక్కువవి ఒక ఆభ్యుదయ విమ కుడే అన్నాడు, అంటే ఆలోచన (వరానమైవ రచనలు కొవటం వల్లనే కుటుంది రావు వనలలూ, కధలూ జనంమీద గట్టిము[ద వే యలేక పోయాయవి అమకోవాలి. నిజానికి నవలకీ 8ధకీ కుటుంబరావు రచనా విధానమే సరియైన శిల్పల. వస్తువుళో కరిగిపోయే శిల్చం,

పారకులు తక్కువో ఎక్కు వో చెప్పగచేం కానీ కుటుందిరావు వ్యాసాలు ఆసంభ్యాకంగా రాసాడు. *గల్చికిం వటి చిట్టికభలూ, కధలూరాస్తూనే పున్నా ఆదీ నుంచీ వ్యానం తన భావవకటనకీ, పరిశోధనకీ సాహిక్యనిమర్శకి సాధనంగా చేసుకున్నాడు. వ్యాసం కూడా ఒక సాహిత్య (వ్యకియే వాస్తవావికీ సంపదా యపు వాననలేవి ఆధువిక (ప్యకియ వ్యావం మవకంటే ఒ రెండు కతాద్దాలు ముందే వున్నా పాశ్ళాత్యదేశాలలో కూడా వ్యానం కొత్త (వతశ్రీయకిందే లెక్క “వేదాల్లో ఆర్యులు? నుంచీ 'నివిమా అనేది ఏమిటి?” వరకూ ఎన్నో విషయాల, మీద కుటుంబరావు న్యాఫాలు రాసాడు. ఏంళ క్రిషమైన విషయాన్ని ఆయినా ఆతి సులువుగా రాసాడు, వ్యానం విడివి కూడా సాధారణంగా దాలా తక్కువగా పుంటుంది. పండితుల చేతుల్నుంచి వ్యాసాన్ని విముక్తి చేళాడు, హేతువు చెన్న కుండా, విశ్లేషణ బేక౦డా విర్దారణలు చేసిన వ్యాపం ఒక్కటి కుడా రాయలేదు (ప్రాశీవమైన విషయంమీద రాసినా పమకాలీన విషయంమీద రాస్తున్న టై వుంటుంది. (ప్రాచీన విషయాలమీద వమకాలిక పారకులకి వున్న ఠన్పుడు అబి (మాయాల్ని వవరించి శాస్త్రీయమైన అవగాహన కలిగించటమే, కుటుంబరావు '్రాచీవ విషయాలమీద రాయటంలో వుద్దేశం, వేధాలలో సోషలిజం వుందనీ, వువవిషత్తులలో వువ్నదే మార్క్స్‌ చెప్పాడవీ (వచారం చేస్తూ, గకంమీద వళి లకి వుండే గొరవభావావ్ని ఆదారంగా చేసుకొవి దితికే రాజకీయ నంచనావరుల్ని, ఖండించటం కోవమే కుటుందిరాపు పాతవిషయోాల్ని గురించి కాన్త్రీయ దృక్స ఠంతో రాసాడు.

రి

వ్యాచకడవలో కటుంచికావుక్‌ ఒక “టెక్నిక్‌” వుంది పూర్వవటిల అండీ కామ వ్యతిచేసష్తన్న వాళ్ళ ఆరిప్రాదూల్ని ముందుచెప్ప, ఆవి ఎంత వోవ్యాద్చదలనా పువ్నినో శేల్ని, చివరికి కవ జఆలి.పాయాల్ని స్పాపిస్తాడు. ఇది మవ చేవాంచులు జవవరించివ తర్క మే. అయివా వాళ్ళల్లో వాది దిలమే కావీ వాద వరిం లేదు. పూర్వపడ్‌0 = ఖండన = వీద్దాంతం ఒకోయవ చేళాడను కువిదాం. కాన్ని తీసుకౌవి వళ్ళీ మవం ఆకగాడి విద్ధాంతావ్ని పూర్వవక్‌ంలొ వెడి వార్వవచాన్ని విద్దాంకంలోకి తేవచ్చు, ఇదీ కుష్కు తర్క (క్రీడ కొవటమే దీవికి కారణం. కిటుందిరాపు ఈ ఒర్కొావ్ని సామాజిక ఆచంణ మంచీ, శాస్త్రీయ దృక్పధం సంచీ వద్దా తాలు చేయటావికి పుపయోగించుకన్నాడు. పాఠకొలపు దర్శవాల్లోవి *ద్యాడు దర్శన (వధానం కుటుంబంాపు తర్కం౦లో తొంగిచూస్తుందిం ఆదువ వ్యాపాల్లో పూర్వవతుఐ హావ్యపా్యకి ల్లాగా కవిసీప్తాయం

పిద్దాంశంకోవం, ? ర్ధ్థారణలకోనం మ్మాతమే కుటుందిరావు వ్యాసాలు రాయలేదు విన్నరిస్తున్న తెలుగుదేశప్పు విష్లవోద్యమ సమస్యల్ని గురించి ఆలో చింపచేశుటాపికే రాసాడు వివవ రచయికల పంఘం పీకృడివప్పుడు, రివిణి విస్తుల, నయారివిజనిస్తుల త్మీవమైక దాడిని గట్టిగా ఎదురొన్నాడు మార్కిన్లు కొవివాడు విప్లవ రచయిత కొలేడు అని స్పష్టంగా విరూపించాడు మానో ఆలో చనా విధానం అంటే కటుంబరావుకి తిరుగులేవి గొరవబభొవం వుంది. 1869 లోనే ఒక నభళో మావో రచనల్ని ఆధ్యయనం చేయమని విద్మార్థలకీ సలహాఇచ్చొడుం 1970 నుంచీ చివరిదాకా ఆయన నూవో ఆగోచనా విధానం వెలుగులో నే సాహిత్య పాంస్కృతిక్క చారిత్రక విషడూల మీద వ్యాసాలు రానారు,

కటుందిరావు శాస్త్రీయ దృక్నధఎ గురించిన స్టూల నరిశీలనలో అయినా ఆయన “మిద్ది కొలత" విద్దాాతాన్ని చర్చించకుండా వు-డబం నమం౦జనం కొదుం ఇటీవల: కొవ్ని వ్యతికల్లో కుటుంబరావు అతీఎదియ [వవంచావ్ని వమ్మివట్టూ. ఆతీర్యదియ ళక్తులమీవ వ్యాపాలు రాసిట్టూ కొందరు రాసారు (ఆంధిజ్యోతి 19.88) నంపాదకీయం, ఈనాఎుు 24=1.8) చంసావి (వసాదరావ్రు అతీం టియ శప్తలంటపే 50062 = 1810141 కంళ3 సటుందిరావు రావిందీ ఆతీం,

ళా

(దియ శప్తలపిద కొదు “బుద్ధీ కొలత? సిద్దాంతం ఆత్రీరదియ శక్తులకు నందం రించిన విషయం కాదు. ఆది పేరాం వైకొలజీకి సంబజ౦దరి; చిన విషయం, కుటుంబిరాప్పకి పేరా = 'వై కాలజీ మీద ఆనిక్తి +కత్రుదీదళలో? పట్టింవీ కాద్ము ఇటీవల పుట్టిందీ కాదు. దాదాపు [8 సంవత్సరాం నుంచీ కర 9 296 గౌం!60810్ర/ 2061906816 మీద కటు-బిరావుకి ఆసక్తి వుంది. ఆధ్యయవం చేమ్తానేవున్నాడు కేంలిడ్డి వాళ్ళ “605 500180“ నుంచీ ఈనాటి సోవిఇజట్‌ రష్యాలో సాగుకువ్న టె%* (వదయోగాల వరకూ అవ్నిటివీ కుటుందిరావు అధ్య యనం చేశాడు ఓ0 ఏళ్ళ [కి80 *విళాలాంధి' పటతికలో రాసాడు. అప్పుడే దాలామంది వాటివి ఖ౦డించారి. ఆయినా ఓటుఎదిరావు తవ ౧౦ = +*ం0గా వి గారాబంగా 'పెంచుకుంటూనే వచ్చారు. చిద్దిగాలత పేరుతో దాదా. తవ పాత విద్దాంతాన్నీ మళ్ళీ రాయటం (పారంలింవాడు. ఇంద్రియాలో సందింధం లేపండా మనిన్పులో కొన్ని వందర్భాల్లో లేదా కొందరు వ్యక్తులలో (వతభ (19021108) వుండే అవకొశం వుందా అఆవేది కుటుుబరావు వుళోరనం వుండే ఆవకొశం వుందనీ ఆదే దిద్దీకాలతవీ ఆయున చెవ్పడలుచుకున్నారు. అంతేూన్కీ బతీం్యదియ (ప్రపంచాన్ని గురించీ, అతీంద్రియ శక్తుల్ని గురించీ పటుందిరావు ఎన్పుడూ రాయలేదు. చాలా _శమపడ్డారు కావీ “దిద్రీశాలతి” సిద్ధాంతాన్ని జనొవకి అర్దం అయ్యేటట్టు చెన్పలేకపోయారు. పైగా జవం అపార్దం చేనుకోవటావికి ఆవకొళం ఇచ్చారు. కుటుందిగావు పుద్ధేశం మూఢవిశ్వాాల్ని శాస్త్రంలో ముసుగుకో చెప్పు దామవి కొదు. ఆయన నిజాయితీని శంకించటానికి ఏ కారణాలూ లేవు, వాస్తవం గానే ఆమనకి దిద్ధికొలత సిద్ధాంతంమీద నమ్మకం వుంది. విదేశీయ పరిళోధర కులు ఇచ్చే దెయ్యాల్నీ, భూతాల్ని ఆశరీరవాణినీ వుదాహరణముగా ఇవ్వకుండా, శాస్త్ర పరిభాషలో వివరించటావికి (పయత్నించమవి నేను కోరితే ఆ (పయర్నం కూడా [పారంభించారు. ఏమయినా “దుర్దీ గాలతి * సిద్దాంతావికి శాస్ర (వతిష్ష లేదు. మెదడుషుంచి విడిగా వైకీ (₹80ష68 = మనన్సు) వి వ్వకం[తరంగంగా భావించి చేపిన “బుద్ది గౌలక' సిద్ధాంకం సారాంశంలో భావవాదమే.

ఆయితే ఇక్కదే మవం గట్టిగా గుర్తుంచుకోవాల్పిన విషయం ఒకటి వంది. 'పెలివతీ మీదా “మిద్ధికొంత?. పిద్ధాంతంమీనా కటుంవిరాపు నమ్మకాలు

8 ఆయస్యళాన్రియ దృక్వథంమీద ఏమ్మాఠం (వభానం వేయలేదు. కామగా వుద్దేళ పూర్వకంగానే జా(గర్తవడ్డాడు. పేరా వైకొాలజ్షీవి పేరా వైకొలజీమీద రానిన వ్యాపాలక్రే' పరిమితంగా వుంచోడు. ఇకర విషయాలమీద రాసేటప్పుడు తనకి -అసక్ర్తీ వుందికదా వి “దిద్ది "లతో పిద్దా-తావ్ని కలపతేదు,. ఆయన లొతిక దృక్పథం, *బుద్దికాలక? సిద్దాంతం, స్పష్టగా వేరువేరుగా: వున్నాయి. మొదటి నుంచీ కుటుందిరావు తన కాస్త్రీయ దృక్పథానికి మార్షిన్‌? లోనే "పేరా = వైకాల జీకి సందింధించిన విషయాల్ని గరించి రాసాడు ఆ మార్చిన్‌వి వదిలేవి కుటుంబ రావు శాస్త్రీయ దృక్పథాన్ని అధ్యయన౨ అవగాహన చేసుళోవటావికి మవకి ఇద్బింది+ ఏమీలేదు ఆధా యూవివర్శిటీలోనో . మరో యూవివర్శిటీలోనో మవన్త్నత్వ శాస్రపరిళోధకలు ఎవరో -మిద్దికాలక పిద్దాంతం శాస్త్రీయమైనదేవవీ “త్రాము దానివి గురించి ఇంకొ పరిశోధనలు -చేపి శాస్త్ర ప్రతిష్ట చేకూరుస్తామనీ కుటుం బరాపుకి రాసారు, వాళ్ళెవరో తెలీదు కాపీ కటుంబరావుకి కల్పించిన ఆళల్ని నమ్మ చేయకుండా -పరిశోధన చేసి విర్జారణణి చేయటావికి (వయత్నించటం న్యాయం. లేకపోతే. కుటుంబరావువి ఇంకొ గందరగోళంలో వడవెయ్యటావికి 'వయత్నించిన శాస్తవికోధులుగా వాళ్ళని వరిగణించవలని _వుంటు౨ది. + కుటుంది రావువి సమర్థించమనవి వాళ్ళని నేను కోరటంలేదు -తప్పోఒహ్పో శేల్చిచెన్నమవి నూ్యూర మే కోరుకున్నాను. ఆలాచేపే శక్తి లేవివాబ్గ్‌ తప్పుడు సిద్ధాంతాలు జేసీ వాళ్ళవి (పోర్సహించే కార్యక్రమాన్ని వదులుకోమని హెచ్చరిన్తున్నామ. ఆరువిక తెలుగు సాహిత్యాన్ని కాస్తీయ దృక్పథంతో విప్లవీకరించిన

పాంవ్కృృలిక శక్తి రుటుందిరావుం

తిరువతి

25-6౯1980 (తివుర జీని మధుసనూధన రావు

పుచ్చిపోయిన జీవితం

అ కృళయుగం అనంకి, వ్వర్ణయుగం ఆవంక్కీ రర్శ్మం వాలుగు పాదాల వడిచిందనంద, ఏమన్నా చర్మితలో మానవ వమాజాలు ఐ9ం౦గా, పుష్టిగా “మావవత్వపు విజవలు* ఆవి మవెం అమకువేవి అమలులో ఉండివ కొలాణ కొవ్ని కవిపిస్తాయి. దొవకి విరుద్దంగా వమాబాది. పచ్చిపోయి ఆతి వ్వల్చ ఆఘాదుక్కారికుహూడా రట్టుకో లేక, శధింమైపోయిన వందడర్భాలూ కవి పిపాయి జా యాదవకులంలో మువలంలాగాం

ఆదివ మానవ వంకూంమ దృఠంగామా, షష్పిగామా ఉంచివవి పొంహఘ్‌* విడమాటడణు. వాటివి ఆమళలువరచటావికి పెద్ద శివివ్య్భృరతులణ కూడా లేవు. అవ్నిటిప్‌ మించివ శిక్ష వంఘ బవాష్మరణం. ఆదీ ఆవాటి వరిస్టికుంలో మరణదండవలాటిదే గవక పాంఘిక వియమాచలను ఎవరూ ఉల్లంఘంచేవారు కొరుం

ఆయినే, వాగరికఠ పెరిగి వమాజంలోకి ఆవేక వంభూణు నచ్చి చేరి వంవద ఉక్క టీ అయ్యే (ములో (శమ విధకన ఏర్పడి, ఆందులో ఎక్కువ ఠక్కువలూ, (శ్రమదోవిడీ, దావితోదాటు పామాజీక దురవ్యాయాదు పుట్టుకొచ్చి వాక్కు వమాజం విచ్చిత్రి పొందబజావికి కగివ వై రుధ్యాడూ, వమాజం ఏకంగా ఉండటం ఆవవక౦ం ఆయివ ఆర్డిక ఆవవరాలూ ఒకే వమయంలో ఏక్చడ్డామి. పామాజీక ఐక్యకకోవం ఆఎతర్షక వైరువ్యాలమ ఆచి పెల్దడావికి రాజకీయ వ్యరపష్పా శావవాడా, శిచె విదావాడా ఆవవకమడ్యూణు, అంటే మమవులు లెండు రకాల _కీట్టుకార్లన పాటించదిం జికిగిందీ ; ఒకటి, వమాజావికి వనహణ క్తి కరిగించే _వంఘ్యువ్నిడమూద : రెంయ. ఆనవరపైైకే దొర్టవ్యాన్ని (నయో గింరగల కావవాలుం (బ్ర

కే0

ఏ కొంంలో కూడా సంఘనియమాలకున్న బలం ళాననాలకు లేదుం ఈవాటికీకూడా, ఆర్యధిక నంధ్యాకులుు కాననాంతో వరిచయిం లేదు జవ పామాన్యం నంఘ వియమాలలో మా.త మే “వ్యాయిం” కూడగలరు,. ఆయితే నమాశం మారుకున్నకొద్దీ ఆ మార్పుకు అనుగుణంగా నంఘనియమాలు కూడా మారాలి. లేకపోతే వాటి బి౫౦ నళిస్తుంది, వాటిని జనం పాటించటం మానే స్తారు. అ స్టీతిలో నంఘం పృచ్చిపోపంగా రాజకీయ కొననాలు అవలేవు

ఈనాడు. విరివిగా జరుగుతున్న రెండురకాల నేరాలను గమవి వే ఈ విషయం స్పష్టమవుతుంది.

ఒకటి బి౪వన్న్మైథునాలు _ రేప్‌లు, స్త్రీఐను చెకచినవాబ్ళ ఏ కొంం లోనూ ఉండే ఉంటారు. మరీ (పాచ్సీవకొలంలో బృహన్నత్కి గర్భవతిగా ఉన్న తన తమ్ముడి భార్యతో బిలవంతంగా సంభోగించ యత్నించివటు మనకు రికొరు

చి ణం

ఉన్నదీ. ఆయికే, సనారమలు కొదన్నప్పటికీ మన పూర్వీకుంకు కూడా ఒక ఆటవిక దళ ఉండేదన్నదీ నిజమే గనక బృహ వృతిది అనాగరిక చర్య అనుకోవచ్చు,

కొని నాగరికత వచ్చినాక్క ఆడది నంభోగం కోరితే ఏ పురుషురు గాని విరాకరించటం ఎంక పాసమో, స్త్రీ ఇష్టానికి న్యతిరేకంగా ఆమెతో రమిం చటం కూడా అంత పావంగానే భావించబడేదీ. రాక్షన రతి అమానుషంగానూ, అవాగరికంగానూ లావించదిడేది. రంభమ బలాక్కరించిన రానణుకి కఠ పురా ణాలలో ఉన్నది. కొవి ఆ రావణుడే పీఠను బలాక్కరించలేదు. (బహ్మశానం అడ్డాచ్చిందన్నాల గావ. ఆమాట రామాయణంలో లేదు. రావణుడు రామా యజంలో గొచ్చ రవికుడు, రనికులు రాక్షసరతీ, రేప్‌రూ కోరరు.

నో చిన్నరనంలో కూడా దిలాక్కార మైభునం అన్నదీ సంభ వియ మాళదృష్టిలో ఎంక దారుణమైవ నేరనుం'చే, 1825.26 లో సేమ గుంటూరులో చదివే రోజుల్లో, ఒక పోలీము ఎవరో ఖైనీ భార్యమ దిరార్కరించాడు. ఆమె రిపోర్టు ఛేపేవరకి అ ఫోఫకునారు. థుసాకతో కౌల్చుపవి ఆత్మహత్య శృ

|

కున్నారు,?ఆటుతరువాతక్డి ఇటీ? లి-కాలంనరకు = ఆంటే మనకు స్వాతంథత్యం బాగా వంట౭ట్టి పోలీనులు కాంతి భ్యదళలు కాపాడటానికి బీదవాళ్ళ ఇళ్ళలో జొందిడి కుండిట పగంగొటిబమూ, ఏం నేరంచేపినదీ ఛెన్పకుండా కవిపించిన వారిని చావగొట్టటిమూ, క్షయిమాక్స్‌కింద ఆడవాళ్ళను రేప్‌ చెయ్యటమూ. అన వాయితీ ఆయిసదాకొ - పోలీనులు తను విత్యకృళ్యాలలో బలాత్క్యార మైధు నాలు కూడా నేర్చుకోనటం ఎరగమ,

రెండోది హత్యలు, గక జీవిఠకంలో తనబొరివాణ్డ్ణీ చంపటం౦ంకం బె దారుణ మైప నేగం ఊహించరానిది. గత వియమాలను శిరపావపహించిన ఆఖరు వాడు, చార్వాత డు ధగ్మిరాజూను, “వ వు వీజ్ఞాతులను చంపావు. నవు దావాలి” ఆంటాడు గళ జీవిత వియమాలు అెలిసిన ధర్మరాజు కొదవక, చావటావికీి సిద్ద వరకాడు. అముతే గత జీవిరం (బ్రాహ్మణులు ఆమలులోకి తెస్తున్న నర్ణవ్యనన్దకు విరుద్ధం. ఆంద చేఠ హజ్లే ధర్మరాజుమ చావవద్ధవి కామే చార్వాకుణ్జి చంప్పఠారు !

వర్తవ్యవస్థ ఆకంభమైనాక హత్యలు పూర్వం ఆంఠ ఘోర నేరాలు కాకుండాపోయాయి. వాటికేవో (ప్రాయశ్నిర్తాలు కూడా కల్ఫించారు. అన్ని హక్యలూ ఒకటి కావ, కొన్ని హత్యలు నేరాలే కావు తన తండివి తిఃరీకి మార్చి చంపిన ఆజాత శ(రువు ఉపవిషత్తు రో 'పెద్దమవిషే. రాజ్యాదికారంకోనం ఆర్జం విలిచివ కఈండినీ, అన్నలంమా చంపటం మామూలు రాజనీతి అఆయిందిం మొగలులు కూడా దాని? ఆమోదించి భాంతీయ వం(వదాచూన్ని విలబెట్టి నట్టున్నారు.

శిషిక్మృృతిలో మరణదండన కూడా చేరిండి. దావ్ని ఈనాటి నంప్కా రులు “లీగల్‌ మర్ష్గర్‌” అటువ్నారు. ఈ సంప్కారుల ౬ త్రిడితో కొన్ని దేశాలు మంణదండవను వివర్టించి. యావజ్జీవ ఖైదు ఆమలుచేస్తుర్నాయి కొవి ఈ పంప్క్ట్యృళలికి అతీకంగా హత;:లు అముగుతువ్నా వాం పోలీమణ -వక్సలైట్లమ ఆడవిలోకి తీముపపోయి, కొల్చి చంవటం ఏ రకమైన హత్య? బిల్లా రంగాలు దారిలో దొరికివ పల్లం. కారుతో. తీసుకుపోయి, ఆడపిల్లను చెరచి, ఇద్దరివీ

198

హాళ్యచేయటం ఏరక మైవనహత్య ? వీటి వెనక పైశాచికం ఠప్ప పీ రకమైన వంఘ వియనుమైవా ఉండగలదా?

పె ళాచికం ఆవహించివచోట సంస్కృతి సమన్య లేదు. యాదవుణ కొట్టుకు చచ్చేబవ్పుడు వారిని వారించటానికి పర్సియత్నించివ కృష్ణకు చివరకు అందరికన్నా ఎక్కువమందిని శానే చంపాడట!

ఏరకం నంఘ నియమాలహ కట్టుణడకుండా పోయిన మనుషుి సంఖ్య వానాటికీ పాపాలు పెరిగివట్టు పెరగటం మవం రోజూ స్యతికలరో చూస్తు న్నాం. ఇది పమాజి విచ్చి టివి సూవిన్తుందీ. పరన్పరం వియమ రపాతంగా ప౦ివ ర్తించగల వాద ఒ౩ నమాజావికి చెంరినవాద్య కోరు ఆంమ జాతులలో కూరగా మరో జాలివాణ్డే చంపితే ఆది నేరం అయేది కొదు. కీర్తి కారణంగా హడా ఉండేది.

రాజకీయ వ్యవస్త పక్పడాక చిల్లర మలక రాజులు ఇరుగు ప్రొరుగు

ళ్‌ స కు! ళా

దేళాలపట్ల ఆ ఆచీమజాతి మన న్గక్వమే లవరిందించేవాదృ. ఇరుగుపొరుగు రాజాలతో యుద్ధాలు చేస్తూండటం కతియ ధర్మంగా కూడా చెప్పలడింది !

ఈ ఆదివబొాతి మనన్తక్వం ఇప్పుడు మళ్ళీ మన “*వజబార తం లోకి అడుగు పెట్టింది ! అవతలి పార్టీ అభ్యర్డి గెలివేటట్టుంపే వాణ్ణి చంపెయ్యి! ఈ పుచ్చిపోయిన వ్యవస్తను మార్చటావికి కృషి చేస్తున్నవాళ్ళును ఉగవాదులవి 'పేరు పెట్టి పోలీసుల చేత చంపించు!

మన దేశంకూడా, వాగరిక దేశాలలో లాగే మరణదండన ఎ కే సీ బాగుందేదా ఆవి అనవసరంగా తర్జన భర్హనలు పడుతున్నారు, నురణదండన ఎతి

న!

వేయట+వల్ల చంసవలపిన వాళ్ళను చంపటావికి సవా లక్ష మార్గాలున్నాయి. పోలీనుల లాకన్‌లో చర్చినవాళ్ళను గుచి విచా:ణా, 4౬ ఉండదు “ఎన్‌ కొంటర్‌”ొ దావులు సు(వసిద్దం అయ్యామి. మరణదండన శిషిన్మృృతి మంచి

కలి ఎ లేసి, మవంకూడా నాగరికుల మే అవిపించుకోటానికి విజంగా నాగరికులం కానవవ రం లేదు. నాగరికత ఈనాడు అరువుసొమ్ము. రేపు మవకు “కలర్‌ టివి” రాబోతున్నది మాటికి ఆకవైమందికి &ిండి లేకపోయినా మనం క్భొ్యతిమ ఉవ గహాలు (వమాగించగలం | ఆందుచేత నంభఘనీతి, నంఘనియమాల చిదమై నమాజావికి పునాది చిల్లీపోయ్యి భూకంపాలతో పోల్చదగిన సంఘటనలు సిమిష్టి జీవితాల్లో జరుగు తున్నా మవం నాగరికతగరవారిలాగా వేషం వేపే ఆవకాళం ఉంది. ఆలా వేషం వెక్యుటమే ఈనాటి సాంప్కృృతిక కొర్య కమమంళా ఆకొడమీలూ, బిహూకృతులూ, వన్మావాలూ, క ళాాసదర్శవలూ, కళాదౌత్యబ్భృం దాలూ, ఆంతర్జాశీయ సాంస్కృతిక సమావేశాలూ! ఇలాంటి లక్ష్‌చేనివా మానవ నమాజం [పపంచం అంతటా +ధిలం అవుతున్నదన్న సత్యాన్ని దాచలేవు ఖీ థీ థీ వమాజంలో ఐక్యత సాధించేశ కబ లేవవి నా ఉద్దేశళంకొదు. కొవ్ని ఆమహలశకపఎ కొన్ని వరాలను హూడగటి ఉంచుతున్నమాట విజం న! శ ప! ఆవ్నిటికన్నా విర్మలమైదీ, దాదాపు విరుపయోగమైనదీ కళారంగం, కళ భిరుచిలో పామ్యుం సాంఘిక (వగతి ళప:లో విస్పందేహంగా ఒకటి. కొని వలీయమైైనది కొదు. ఇకర శక్తుల అనుకూలి పే అది గొవ్పగా రాణ్‌స్తుంది. కళాభిరుదివల్ల ఓక క్రఏవిగావి, రచయిరమిగావి, గాయకణ్నిగావి. వటుణ్ని గావి ఆభిమావించే వాదు ఏశమవుతారు. ఈ ఆభ్రికుచి వంఘంలో ఉండే మామూలు అడ్డుగోడ అన్నిటినీ దూసుకుపోగలదు ఆలాఎటి పరిస్దితిలో ఆయా కళాకారులు తమ కళలద్వారా _వత్కేక సామాజిక [వయోజవాన్ని సాధించటానికి పూనుకున్న వారైరే కళాభికుచులు గలవారు కనీనం మానసికంగా ఆ (ప్రయోశవాంకు సుమఖు లవుఠరారు

కక

మానసికంగా అని ఎ-దుకు చేర్చ్పవలసి వచ్చిందంటే నంఘంలొ పం వగరణణు జరగాంవి ఒస్పుకునేవారందరూ తామై వాటికి వడుముకట్టరు సిద్దాంక రీత్యా విప్లవాలు తస్పవిసరి అవి ఒప్పుకునే వారంతా విస్తవాచరణమ సవా౦ద గలరని అనుకోవటానికి లేదు, ఈ ేడా ఎందువల వనందంటపే, సమాజం గొక్క భౌతిక పునాదులను కదిలించ పూవ కున్నవారీకీ ఆఏ ఊకం ఇయ్యవచ్చుః ఆంతే! ఇదే వధానంగా కళలు సాదించే ఐక్యతలో ఉండే దౌర్భల్యం,

జనాన్ని ఏకంచే'పేవి ఇంకొ చాలా ఉన్నాయి: రకరకల బాబాలమీద భక్తీ, [కీడాకంగం గురించిన ఆరక్షీ, పాంవ్కృతిః ఉద్యమా౯లో నభ్యత్వమూ, రాజకీ మ పార్టీలలో నభసక్వమూ పగ్లైరాలు, ఇవి దాలామటుకు నమాజంలో (వత్మేక సంఘాలుగా రూపొందటావికి తోడ్పడతాయి గావి, మౌలికంగా సంఘ వియమా౨వట్ల [వజిబలో దృఢమైన విశ్వానం కలిగించటావికి గాని, కోలానుగుణ మైన నూర్చులు వాటిలో తేవటానికి గాని నవికిరావు,

ఆంధఠేగాక ఈ కొలంలో (ప్రజలు ఏ (ప్రాతివవికమీద ఏకం కొనటాని శై హా రాజకీయాలు అడ్డు తగలవచ్చు. రష్యాలో జరగనున్న ఒలింపిక్‌ 1కీడం విషయంలో ఎంత రాజకీయ దుమారం రేగిందో మనం చూస్తూనే ఉన్నాం. రాజి కీయ కొరణాలు అడ్డం పెట్టుకువి మంచి సాహిత్యాన్ని దుమ్మెత్తి పోస్తూ వస్తున్న వాదు ఉంటూనే ఉన్నారు “కమ్యూవిస్టు కవిర్వ౦ంో, కమ్యూూవిస్టు సాషాఠ్యం” అనే అవిక్వచనీయమై న మాటలకూడా సృష్టి ఆయాయి! (ఏ కారణం చేకనో కొంగను కథలూ, కొంగగెకు నవలలూ అన్న మాటలను ఎకరూ నృష్టించలేదు!) షావాత్యం రాజకీయమైవదైశేనే దావికి రాజకీయమైన పేద కగిరిందాలి. మార్క్‌ ఎంగెల్చ్‌, లెవిన్‌, మావో రచవలను మార్క్సిస్టు రచనలు అనవచ్చు. కొని మావో కవిత్వాన్ని పట్టుపని కమ్యూవిము కవిక్వం అంకే తెలిసివవాళ్ళు నప్వుకారు వీ) రాజకీయవాదులు సలగురి ఎదుటా నవ్వులపాలు కొవటానికి కూడా విగ్గు వగబోరు.

రాజకీయా? (వ్రధానం ఈ విధంగా ఉన్న కొరణంచేత మౌలికమైన

కేల్‌ సాంఘిక, రాజకీయ మాథశ్రాలవీద మనషులు ఏకమైరే తప్ప సమాజం కాలూకు పునాదులలో విజమైన కదలిక రాదు. విదారికరిమైన విషయం పఏిమం'పే, దాలా రాజకీయ పార్టీల “వోగప్‌” అనిపించే పేర్లు పెట్టుకుంటాయి.. వెనక “జప్టిన్‌పార్టో ఉండేది కోంగెప్‌ పార్టీ మావిఫెస్టోను యధాకతంగా కొపీకొట్టి 1981 ఎన్నికలప్పుడు “పీపుల్స్‌ పార్టీ" ఆంటూ వచ్చింది ఈనాడు “కాంగెస్‌“, “జనతా”, “ట్‌ కొటక్‌” లాంటి పేర్లతో అమ్మడపుతున్న పార్టీల నమాజావ్ని ఎటు నడిపించటాసికి పుట్తాయో వాటి పేరు చూస్తే తెలీదు. ఆ పార్టీల నాయకులు చెప్పేదేమో నమ్మటానికి లేదు. కాల చథ్రాన్ని వెవక్కుం ళిప్పి (క్రీస్తు పూర్వ స్పితివి తిరిగి నెలకొల్పటాపవికి కొలచ్యకాన్ని కదలకుండా గట్టిగా వట్టుకువి ఇప్పుడున్న రవిక, దర్శిద వ్యవస్థను ఇలాగే కాశ్వ తంగా ఉంచటావికో, భవిష్యత్తులో మరొక కృళయుగాన్నో, న్వర్ణయుగాన్నో నృష్టించి ధర్మాన్ని నాలుగు కాళ్ళమీదనో, ఎనిమిది కొళ్ళమీదనో ఏింబెబ్టిటావికో అంకిత్‌ మైన రాజకీయపార్డీ లే వాన్నవిమై+ పార్టీలు, వాటిమధ్య జరిగే నఎఘర్షణే నిజమైన పామాజిక చ్పైఠన్యం అంగేగావి, దేళాన్ని దేశీయి, విదేశీయ ధనస్వా ములకు తాకట్టు పెమేని ఇదే సోషలిజం అనే పార్టీలు బోగప్‌ పొర్టీలు. ఒకటి చెబుతూ ఇంకొ8టిచే పే పార్టీలన్నీ బోగస్‌ పార్టీ రే. జనసామావ్యాన్ని కూడగట్లుకో కుండా జెండాలె శ్రే పార్టీలు ఆనలు రాజకీయ పార్టీ రేకొవు--- మదానులో కొర్యదర్శి తప్ప నిభ్యులులేని “నభల” లాగా! లాీయాని సెప్టెంబరు 1980

నా కిథా రచన

"వేను కథలు రాయడానికి పట్టావనుకోవడావికి ఆధారాలు లేవు. పదో యేట ఒక 'స్నేవాతు9కి తొమ్మిది రోజులపాటు తరగవి కర ఒకిటి చెప్పాను పదమూడోయేట తలతోకొ లేవి డిటెక్టివ్‌ నవల ముందు వాక్యంలో ఏమి (వాప్తానో వాకే తెలియకుండా కొంత రాశాను. విజమే, దాన్నిపస్లే నేమ కథణ రాయడానికి పుట్టింవాణ్ణి కొనవి ఎనరన్నా నందేహించవచ్చు. ఈ విషయం నా పదిహేడనిఏట గట్టి? రుజువైంది. నేను ఇంటరు చదువుచూ వుండగా కథ రాయాలవి “నిజంగా” (వయత్నించేవరికి వా అశక్తత చూచి నాకే ఆశ్చర్యం కలిగింది,

కథ రాయడం నిజంగా ఇఠ కష్టమైతే “కథలు రా సేవాళ్ష-చడ్చు కథలు రా 'సేవాష్తహడా. చాలా గొవృవాశ్ళే” అనుకొన్నాను, ఎందుచేతనంటే నా మ్యుర్రలో ఒక్క సవ్నివేళశం స్ఫురించలేదు. స్ఫురించివదాన్ని వాక్యౌలలో పెట్టడానికి మాటలే వున్నట్లు కన్చి, చలేదు,

“క్రథ్రప రాయాఎంటే ఏం చేదూలీ? అవి ఆడుగుదామన్నా నేనే కథకణ్తీ ఎరగను,

!

“=వాకదీ పాధ్యమయ్యే పనికొదు అవి రుజుపు చేనుకునేటందుకుకే నేను వని పెట్టుపని దీక్షగా డజన్మకొద్దీ కరజరాని చించి పారెయ్యపాగామ. ఈ కృషి శిల్పం ఆలవరచుకోడావికి సవికివచ్చింది. అనేక ఏళ్ళపాటు నేను కథణ రాయటంలో శిల్పాన్ని తప్ప మరేమీ లత్య పెట్టలేదు.

మొదటిమంచీ నాకు నేనే విమర్శకణ్తి నా కఠ పికలరో వడటం ఆరంభమైన తరువాత కూడ మా తమ్ముడు రృష్తమూర్తికీ రవృ ఇంకెవరికీ చేను కథఐ రాస్ట్రన్నావని తెలియదు.

తె క్ష

నేవిట్రా దాగి వండటావికి కారణంవుంది. ఠెలుగు నవ్మతికల్లో పడే కెరలూ, ఇ గీషు పృళక్రల్లో డే కఠలు చదివి పోల్చిచూస్తే తెలుగు కథపలు ఇటువంటి కధఎ ఎందుకు రాస్తూ, వ్యతికలెందుకు వేస్తాయా ఆవిపించేదీం శిల్పంలో దాగా చెయ్యి తికగి కథనంలో కొంక సామర్ద్యం చేకూరేవరకూ అజ్జాతంగా వుండటమే మంచిదవిపి+చింది. మెట్టమొదటిసారి వతికలో ఆచ్చయిన వా కథ “పాణాధికం” దాన్ని (శ్రీ ఆఎడ శేషగింంవు “గృహలక్ష్మిలో ఆచ్చు వెక్క్యుడమే గాకుండా ఆ నె 1ప*టితమైవ కథంలో ఆగగస్పానం ఇచ్చినా నా భయం తీరలేదు కధా రచవలో శ్రీ ఆఎ(డ్ర 'శేషగిరిరావుగారు. నాకిచ్చిస (పోత్సా హం అంతా ఇంఠా కొదుం

కొర్రగా కథఐ రాయటం ఆరంభించిన వార నా మాదిరిగా శిల్పానికి (పాముల్యం ఇవ్వటం నా కభళ్యంశరం లేదుగావి, నా మాదిరిగా పాంఘశ (వయో జనాన్ని తృణీకరించమవి మటుకు సలహా ఇవ్వను.

నా కథలో అప్పట్లో ఏ (పయోజవమూ లేదవి కొదు. జీవితంలో నేను చూపవు మనస్తృత్వా.లోవి లోపాలు విమర్శిప్తూ పా(ర్రలను వృష్టిచేవి “కుటుంబ రావు పాత పోషణలో ఆద్వితీయ (వతిళల చూప్పులున్నాడు” అన్నమాట కూడా సంపాదించాను. కోవి నే వవలంబించివ వ్యక్తి వాదంవల్ల వా (పయోజనం కొన సాగిందేమోగావి, పొంమక (వయోజనం నా కలల్లో మృగ్యమయింది. ఈ కొం ములో పొాంఘిక న్వరూపాన్ని గురించిన విజ్ఞానం (వజలరలో బాగా వ్యా ప్రీచెందిందిం వ్యప్తల దుర్భావాల వల్లనే సంఘం ఆధోగతిలో వుందనీ, ఆవ మారితే ఇడీ మారుతుందనీ ఈనాడెవరూ భావించవవసరం లేదు. ఆర్జిక రాజకీయ వరిస్టికురికు అన గుణంగా మన ః(పవృళ్తు లుంటాయనేది ఈనాడు సులభంగా (గహించనచ్చుం

శిల్బంమిద 'కేం్యద్రీకరించటం వల్లి నాలో చాలా దురలవాట్లు కలిగాయ్యి మొదటిది ఏ విషయం తీసుకొవి ఆయినా పరే కథ రావెయ్యటం; రెండోది, అచ్చయిన కథలను గు3ంచి పట్టించుకోక పోవటం, వేమ రావిన కథల కటింగులు గూడా ఎన్నడూ “దాచి పెట్ధుకో రేదు. ఈ విధంగా వా పాఠ కథలు వ౮దకుషై గా

18

పోయాయి. మూడోది, రాసుకొన్నరీ తిరిగి చూచుకోళపోవటం, నాలుగోది ఎన్ని కథలు రావీనా వాటివి ఎంతమంది మెచ్చుకున్నా రృషప్పి లేకపోవటం .. అనక్తి గల -కథకుడికి వుండదగిన లక్షణాలు గేవు

దీవికితోడు ఇంకొక ఆలోచన కూడా నమ్న బారించసాగింది. నేనె వ్సుడూ మిద్దీ పూర్వక గా 'ఇతివ్యత్తాలు *ేతివాటు' వేయలేదు. కాని నేను (వాసే కథలో ఇంగ్లీషు [పభావం లేదా? ఆవి ఇంగ్లీషు కథలకు ఈర్దుమాలు కొకపోవచ్చు గాక; అయివుండే అఆవకొళం లేదా! నా కథల్లో ఏ !&ధవ్నా తీసుకుని “ఇది తెలుగు నోడు ఠస్స రాయలేడు; తెలుగు వాళ్ళలో కూడా నేను తిస్స ఇంకెవరూ రాని పుండటానికి వీల్లేదు” ఆమకో డావికందా ? కేదు

“కాతయ్య' అవే కథ రాని దాలా గొచ్చవవి చేనివట్టు నంతోషించాను, నాకథ చూవి వాకు తృప్తి కలగటం అదే మొదటిసారి. ఆ కథమ తెయగువూడు ఈవ్చ రాయరలేడు. తెలుగు వాళ్ళలో కూడా నేను తవృ మరొకరు రాసే అవకోళం లేదు? 'ఠాతయ్య” రాసేనాటికి నేను కథారచన ఆశంధించి వదేళ్ళయిందీ ఆ కఠతోనే నేను ఊఈహా(ప్రపం౦ంచం ను9వి వాన్తవిక నపంచంళలోకి గావటం మొదలు పెట్టాను. ఈ రావటం పూర్తికొవటావికింకొ రెండేబ్ళ వట్టింది ఈ మార్చు కంతటికీ యుద్ధం చాలా తోడ్పడింది

రచయితలకు బిడియాట (ఇన్‌హివిషన్స్స్‌ వుండరాదు. బిడియాలు ఆవివృద్ధి విరోధకొలు. నేను చాలా విడియోలతో యద్దం చేసినవాజ్డి గమక ఈ విషయం గట్టీగా చెప్పగలను, కళ్ళు ఎదురుగా కవిపించే జీవితాన్ని కధలోకి ఎక్కి-౦0చఛడావికి. నాకు విడియంగా వుండేది వా కళ్ళయెడుఐబ కాంగగెను ఉద్య మాలూ, లాఠీ ధార్జీరూ జరిగితె వాటివి గురించి నేను రాయలేదు దారిద్యం నమ్న వేధిస్తున్న రోజులలో నేను [పజయ కథలు రాళాను, డబ్బుకోనం రాసుకునే జర్నలిస్టులు కస్ప !కారాధకులు [పజల శెదుకుగా వుండే విషయాంమను గుకించి రాయక్ష్రూడదనీ, (పజలందరికీ వుండే విశ్వాసాలను లలపరచకూ డదవీ టపిపించేది. కొంగ్రైను గరంచ్సి రానవ రెండు కధీంలోనూ కవట కొంగను. వాదునను ఆవ హే

19

శన చేళామ కానీ కొంగను ఉద్యమం (వ్రజలలో రేకెత్తించిన ఉత్పావోవ్ని ఐల వరచలేదు. అట్లాగే రాగుడు గురించి రావిన ఒక్క కథగోనూ లాగుడుకు విరు ద్దంగా (వచారం వేసేవాళ్ళవి ఆవహేళవ చేశాను. “ఐవకలి? వేపు వుండే నత్యావ్ని అన్వేషించటంలొ వుందే ఉత్సాహం నాకు ఇవతలి” వేపు నళ్తాన్ని బిపరచడంలో వుండేది కొదు. ఇది.దాలా విష్పయోజనకారి అవి నేను ఈనాటి కఠకులకు వేరే తెలియజెన్సవవపరం లేదు.

పామ్మ్యవాదమూ, సోషలిజమా, కమ్యూవిజమూ, డయలెక్టికల్‌ మెటీ లి.యలిజమా, మార్క్సిజమూ అనే మాటలు నన్ను చుట్టిమట్టివప్పుడు కూడా నేమ వాటివి గురి౦చి సరిఅయిన ఆవి పాయాలు నంపాదించడావికి [వయత్నిందలేదుం జీవితం నాకు ఆఅయోమయంగ్లా కనిపించింది. ఆ అయోమయక్వం జీవితంలో స్వతస్విద్ధంగా వుందనే విళశ్వానంతో దాన్ని కూడా కఠ9లో పెట్టాను వాటివి తీవంగా విమర్శించవవారు లేకపోవటం నా దురదృష్టం,

కొవి జీవితమూ, కళలూకూడా విత్యమూ కలిగించే అసంతృ వ్రి మంచి బయట సడటావికి ఎన్ని (పయర్నాలన్నా చేయనల్సివచ్చింది. మారు[్పి “కోఏిటల్‌ * చదవడంతో పహా మార్క్టిజం దదవటం నాకు చాలా మేలు చేనింది, వంఘ వ్యాధివి గురించి నేమ కొంత ఆర్థం చేనుకోగలిగాను. కొవి అదికూడా ముఖ్యమైన విషయం కొడు నా మాదిరిగా కథలు రాసుకునేవాగికి ముఐ'మెన నంగ రేమం టే, కభంవల్శ పాదించదగిన సాంఘిక (వయోజనం గురించి వృష్టమైన లల్విపాయా లేర్పడటం

ఈపాటి జ్ఞానోదయం కంగ/ నే నేను చేసిన మొదటి రచన “కులంగాడి అంత్యకియలు” ఆటు కర వార ₹థల్లో మఃప్తత్వం గురించి గాలికబుర్లు రాయ డం మానేవి ఆ గువిన్న త్వాన్ని ఆడించే పా,ఘ1 శక్తులను కూడా చిత్రించడం మొదలుపెట్టాక, “నీ కథలు వెమక వున్నట్లుగా లేవు. అవే దాగున్నాయో అవి కొందరు అభిమామలణు నన్ను హెచ్చృరించసాగారు....

వం వేను ఆభ్యుదయవాదీవి, సాహిత్యం ద్వారా మనమ్మలు ఉన్తేజిళు రివు శారసీ హరీ భావాలు ముందుకు పోళాయివీ వా దృఢ విశ్వానం, ఆణుకే నేను మద్యకరగతి సంప్కారం గలవాణ్ణి ఈ సంస్కా రంతో నేము అభ్యుదయ రచనలు చేయగలను గావి (వజాసావిత్యమూ, (శ్రామిక వర్గ పావాత్యమూ సృష్టి చేయలేను. ఆందుచేక హ రచనలు (పజాసామాహ్యన్నీ, శ్రామికులనూ ఉశ్తేజపర్పరేవు కొని మధ్యతరగతి వారలో (వ్రజా జీవిశానికి ఆను కూలించే పరివర్తన తెచ్చే ఆవకాశం వుంది. ఈ పని ఎక విజయవంతంగా చెయ్యగలిగితే నేవంఠ ఉత్తమ !ధ జి అవిపింయుకులటామ, = “ఆంధ జ్యోటి, (అగస్టు సత్తీ 1380) “పోలీసులు కాంతి భృదతలు కొపొడటావికి కొనచ్చు; కొవి వారు కాపాడే శాంతి గావ భదక గావి ఆనాధు౨వి కొవుం జిండి ఆకలి తీర్చటావికి కొవచ్చు, కౌవి నీవవాళ్ళ ఆకిలి తీర్చడా వీకీ కాదు మళం ఆక్మళాంతి!ీ కొనచ్చు, కొని జనవర్జని ఈక్మ కాంకికి మటుకు కొదు”

చరితా, పురాణవం౮ా ఒక జాతి ముందుకు పోవటావికి తోడ్పడేది చర్మితా, పురాణామా? ఈ (పళ్నకు ప్పరాణమే అవి పమారధానం ఇచ్చే స్పితిలో ఉన్నవాడు బహుళా రార తీయుడే ఆయి ఉంటాడు. వాసక చత ₹భిశ రూపాలలో విక్షేపి చటం ఇకర (ప్రాచ్య దేశాల వారికి తెరిసినటు భారతీయులకు తెలీదు లందుచేర ఒక విదిికమైన వంస్థితి ఏర్పడింది. మని తొలి సంన్కృతివి పాళ్చాత్యులు మన వై డిక పాహిత్యంలో చూ సే, మన వంవళ్య్ళృతివి మధ్య ఆవియావాసులు మన గణికంలోమా, అగోళళాస్త్రంలోనూ. వైద్కశాస్రంలోనూ చూపే, వనంమటుకు దాన్ని రామాయణంలో చూస్తున్నాం (వపవంచానికి చూపించటావికి గర్వవడు తున్నాం. మన జీవిఠావికి ఉపకరించే నత్యాలన్నీ రామాయణంలో ఉన్నట్టు ఆధు విక పొరాణ్‌పలు హోరె శ్రేటట్టు [వదారం చేనున్నారు చర్మిక మంచి ఫలావి విషయాలు మనం' చేర్చుకోవాలని గట్టీగా (వచారం చేపే వాదు లేరు. మన భవిష్ణ త్తంతా రానూయణం మీద ఆదారపడి ఉంటుండగా మళ్ళీ చరిత దేవికీ ? ఇంఠకన్నా చ్మికం ఏమిటంకే సనం ఆ పురాణా౨ను ఉన్నవి ఉన్న ట్రుగా ఉండనీయటం లేదు. మన సంనళ్ళృతికి పరాకొష్ట ఆయివ రామాయణం మూడింతలకు పెంచారు పీకా కల్యాణమూ, శవ ధనుర్భంగమూ, కుళలవుల కధా, శంబూక వదా ఆనవ్నీ రావాయణ (వటీప్తా ౫లో ఉన్నవే పక్షిపాలు కాని రామాయణ భాగాంసు కూడా మన పొరాణీకలూ్యూ బొత్పొాహికులూ మార్చారుః ఆ విధంగా రాముదికి మిత్రుడిగా చెవ్పబడ్డ గుహుడు రాముడి రకుడయాడు. బరి ఇంకో భకప్తరారయింది, అక్కడకు డా పామావ్య మానవుడి దొర్భల్యాలు వాహాటంగా (వవర్శఎచే రానుడు ఉన్నట్టు, డి దేవుడి పోతూంటాగు | పురాణ సంవ్క్భతి మన పంస్కృృతికి ప్త స్ట వాగచ్యాన నై ఉ నా. తొ గణ వయా ్‌ కంటం టె ఖ్‌ | అట 6. | నీక్త్‌గ 4 స...

లి

ణాలనల మవం కొంతవరకు చరి[తను గురించి కూడా చదవటం ఆఅవనగమవ్వ తుంది. కొవి ఆందువల £లిగే ఇళ్ళ దివి దాటటావికీ మన పురాణాలకు చేవిన మర్యాదే చరి,ఠకు కూడా చేస్తు "టా3 -ా దాన్ని మవ ప్పరాణ సంస్కృతికి అమ కూలంగా మార్చుతూ ఉంటాం, ఆవ్పుడు పురాణాలకూ, చరితకూ ఆఫ్లే తేడా ఉండనవ 350 లేదు,

ఆయితే నాగరిక (పవంచంలో చరికలో గల అస్పష్టకను పాద్య మెసంతగా తగి,చటావికి అనేక రకొల వకిళోధనలు జరుగుతున్నాయి ఆందుకు ఆరి. యాంజీ కొంశవరకు ఉపయోగ ఎడుతున్యది, ఆంత్రోపాలజీ కూడా ఉవ యోగవడుతున్నరి ఆచ్మిలు అనేవాళ్ళు ఎవరు? వాళ్ళకూ సింధు వాగరికథకూ గల నందింధం ఎటువంటిది ? ఇలాటి పవాలకీ (పశ్నలకు నమారానాలు 'వెకుకు తున్నారు ఈ పరిశోధనలలో కాస్త వే త్తంకు మన పురాణాలు కూడా ఉవయోగ వడటం గమనించదగినది ఎందుకంటే. పురాణాలు తోచీ తోచవివాజ్శ రాసిన కల్పపలు కొవు. ఆందులో చరిళకు సంబంధించిన సక్యాలు దొరికే అవకాశం ఉవ్నది. ఆర్కియా౨జీ తవ్వకాలు పురాణాలలో ఉండే అంశాలను రుజావుచే క్లే వాటివి చర్నితకింద ఆమోదించనచ్చు

ఇదీ ఇశర దేశాలవాళ్ళ (శాస్తీచు దృక్సృథం మన పురాణ దృక్ప థం అదికాదు, భీష్ముడు యుద్దంలో పిడి పోయినప్పుడు అంపశయ్య ఎక్కడ ఉన్నదీ నిరూపించిన వారికి లక్‌ రూపాయలు ! కృష్ణుప లర్జువడికి గీక బోధించి నది ఎక్కడో రజువు చేసిన నారికి లక్‌! ఈ అలకలు థోజరాజాలాగా విసిరివేసే వాళ్ళుకు భగవిద్గీశ క్షీ ప్తమై ఉండవచ్చునన్న ఆమమానం కూడా చేదు. వాళ్లు గీఠను గురించి డిడి కోనాంవీ రావివదీ చది౨ ఉండరు ___ లేక చదివి కోసాం వీ ఆజ్జానావిక పిబాంంచారో | కావి మవిదేశంలో శాస్త్రీయ దృక్పళంతో చర్మికమ విశ్లేషంచిస్‌ ఆమ్యడు కోసాంటబీ ఇవి ఈనాటి చరిిగకారులు- మంగరులు, తంథతులూ కొదు $-ఒన్పుకొంబున్నారు.

రాజీయాంలో తంచి మార్చగళ ఘటికలు కూడా చరి దగ్గరికి వచ్వేవరికి వెకిలిగాష్యవవ_ధిసారు. కణ సామర్త్యం గల వాద కూడా ఆదే ధోర తలో ఉండటం అశ్చర్వర్వలెమీ. యథా రాజా రధా (ప్రజా,

కలి

ఎటునుంచి వస్తున్నామో తెలిసే తవృ ఎటు పోవాలో తెలియదు. దిక్కు తెలియవి వాడికి గమ్యం ఉండిన విర్షిష్త మైన భవిష్యత్తుకోనం క్ఫిషిచే పే వాళ్ళకు గరం తెలియాలి. ఆయితే గళం గురించి పురాణ సంప్కృృతి కలిగించే అభిప్రాయాలు ఒక్కొక్కసారి తస్పుదారి పట్టించేవిగా ఉంటాయి. పైగా వాటిని మనం మార్మేస్తువ్నాం. రామాయణంలో ఏడంలిస్తుల మేడలున్నాయి. కొవి హరప్పానాగరికతి ఆంళరించిన తంవాతి వెద్య్ముళ్ళ౪ గాని మన దేశంలో నగ.౦ లాటిది లేదు, ఈ ఏడంతస్తుల మేడలు (ప్రకీప్రమైన భాగం యివే ఆయివా] రామాయణ కొలం నాటి నంస్కృతికి చె.దినవా? రామాయణం రాసిన నాటి పంస్కృృతికి చెందినవా ? ఇవాళ తీనిన సినిమాలలో మన సీకవ్మావారిచేత నైలాన్‌ చీ5లు కిట్టిచవచ్చు. ఆంత మాిన ఆకొం౦లో నైలాన్‌ చీరలువ్నా యనలిము కదా!

“ఎందుకు ఆనకండి, ఆ కొలములోే లేన్లిదేదీ ఈ కొలములో లేదుం (టౌక్షర్లు ఆణు బాంబులూ, (టాన్వినరూ, రాడార్లూ పదకాలం వాడే ఉన్నాయి” అవి వాదించటం మన పురాణ సంన్సృతి ఆవలంబించే రోంణిం

దార్మితిక దృష్టిలో మానవ జీవితం పుఠోగమిష్తున్నాది. మూడు నాలుగు శరాట్రాం వాటి మహారాజులకూ మహారాణు9హ లేని పొ;ర్యాలూ ఈనాటి మామూబు మమమ? కున్నాయి. మంచి రహదార్లు, వేగంగా నడిచే వాహనాలు, సినిమాలు, రెడియోలు, టీవీలు __! విక్రోంయా రాణ మొదటిసారి రైలు ఎకి రైలు పదిహేను మైళ్ళ వేగంతో పోర్తే “మం1 80 [186 ౮41960, హోం క0 8511” అన్నదిట! మూరేబ్ళ తికగరేదు ఏ ఆవిడ వారసురాలు ఎలిబబెణ్‌ కొన్నా లంపే 15 వందల మైళ్ళ వేగంతో పోయే విమానంలో పయాణించ గలదు!

ఆరికంగా కూడా ఓఒకొగాక్కుప్పుడు పది చదరప్ప మైళ్ళక ఒకడు బక కటం దుర్లభంగా ఉండెది. ఈవాడు చద5పుమైలుకు అనేక వందలు జీవనం గడువగలగుకున్నారు. నగటు ఆముర్దామం. పెళాగుతుక్నది, కొద్దీ 'దళాద్దాం (కం చికిత్సలేవి (వమాదకర వ్యాధులకు ఈనాడు నమ్మకమైన మందు లన్నాయి. "క్షయ మామూలు ద్వారం కన్నా (వమాదం కొడు అవి ఈనాటి వైద్యులు అవ గలుగుతున్నార

వ్య “శిటీవలి కొ ౦శో పోల్చి ఏ లాదం? కృతయుగం నారు జీవికం ఇంతకివ్నాహూవా దాగు-డేవ!* ౧౬ " పురాణ వంకృృతి. దావ దృష్టితో మానవ్వము రామ రా- చిగవా+ల్లి పోతున్నాడు గదా! విజయమే ఆవుబుందాం కొని మనం కిందటి [రావికి పట్టి, కిందటి తరంనాటి వరిసికులతో వంఘర్షశ పడుతున్నాం గాఏ వ ప్తర్రి వంతానం కొము న! కో గద మనకు (విక్కిక్షంగా కవివిస్తు ్నది, పొకోగమవమూ. దావికి తోచ్చడే పద్దతు లూనూ, ఉన్నదబతా పోగొట్టు ఎన్నవాడు మళ్లా గోచిపాతతో (పారిలలించక కస్పదు. కృశయుగ౦ంగో ఏమువ్నవో తెెయదు, ఈనాడు ఏ కొత్తది నచ్చినా అడి కృథఠయుగృళలో ఉండే ఉంటుఎ దనటం తప్పు రేపు రాటోయేవి ఆనాడే ఉన్న దని ఈనాడు చెచ్పగల తాహతు పురాణ నంఎన్క్బృళ4కి లేదు మరి! ఆందుశేత మవం మన తాశలు (కాగిన వేతుల ।వస్తావన కట్టిపెట్టి. ఏదో ఒళ వంట నూనెను ఆందుబాటులోకి తెచ్చుకునే మార్గం ఏబుటా ఆవి ఆలోచిందాలి, మన దేశ:లో చర్మితక్షానం ఉక్నవాబ్ళు సారించిన ఉన్నతివి మవ పురాణ సంస్య్రతితో పోగొట్టున్నాం. మహే,బోదారో, హరప్పా నగరాలు ఉద్య దశలో ఉండగా ఆలాంటి నగరాఎ (వవంచంలో ఎక్కడా లేవవి తవ్వకొలు రుజువు చేస్తున్నాయి. పొటరీప్కుకం ఉద్చదళలో ఉండగా ఆంశ వైభవం గల వగరం (వవంచ:లో ఎక్కు-డా లీదట, ఆశోఎడీ రాజ ళవనావ్ని చూనిన యాతి కులు దాన్ని మనుషుఐ కిట్టరేదు, దేవతలు కట్టా రన్నాగట:। చర్మిత జ్ఞానంగ ౨ మౌర్యులూ, గు వూజులూ మన నిం స్కల్చతివి ఆత్యున్న6 (వమాణాలకు తీసుకుపోయారు. ఈనాడు మనకు అలాటిదేమీ లేదు, మనకు పురాణాలలో కూడా స్ప్వరాణం ఆవిసిందుకునే ఆక్తృతలేవి చెత్త రావమాయణమూ రాంభజనా మిగిలాయి. మానవజాతి దిగవాశర్లి పోతువృట్టు పురాణ నంస్కృృతి ఛెవ్పనే ఛెప్పింది గనక మనం అట్టడుగు "కేవి పోవటావికి మానసికంగా తయారయే ఉన్నాం. జా యువి అగన్షు 1080.

జాపరశక్తి బ్గా ప! యవవల్లి హరిపసాద్‌ గారికి నమాధానం; _మూమూలు మెదడు బుద్ధి కొలతిలో అసాధారణంగా" పనిచే కేటట్టు చెయ్యటం ఒక (పయోదనం అవి నా అభిపాయం శాదు. మిద్ధి కొలత వెనక భౌతికవాదం లోవించినట్లు చాలామంది ఇ3ంకా (భమవకుతున్నారు. త్‌, ఎస్‌. డి. తీసుకునే వారిలో చాలామంది అసాధారణ అనుభవాలు కోరినవామ లేరా! కొడవటిగంటి కుటుంబరావు 12-850 (8-8-50 అంధజ్యోతి వారప(తికలో (వచురించిన గోజ్తాపక శ్రి వ్యాసంమిచ పారకుడి నంీవోనికి, కుటుంబరావుగారి ఆఖరి నమాధానం 0 =సంపాదకుడు

ణి (పజాస్వామ్యం అం'టపే ఏమిటి? +దఈఊ దేశంలో వోటువేసే హప్కున్న కోట్లాది జనంలో ఎక్కువ

మందికి షవజాప్వామ్యం ఆంపే ఎ లెక్షను 1 (వజలు కమమ ఠాము వరిపాలించు కోవటం వజాస్వామ్య మైతే ఆది ఈ దేళంలో పాద్యమవి ఎవరూ ఓప్పుకోరు.

ఎందుచేకా |

ఏలెక్షన్లక ఎవరు విలఐిడాలో (వ్రజగ విర్ణయించరు. రాజకీయ పార్టీం నిర్ణయిస్తాయి. కొని ఎన్నికలు ఆయివాక గెలిచినవాడు పార్టీ ఫిరాయిందపంగా ఎవరూ ఆనరేరుం

కొంఠమంది, తుమ్మి ఠామే చిరంజీవ అమకున్నట్టు, “వజం తర వువొ తమమతామే విలబెట్టకుంటారు. వీద్శ వ్వరంతులు = వీళ్ళలో కొందరు 'గెజప్తారు కూడా.

ఎటొచ్చీ (వజల ప్శాత ఏమిటంటే ఎవరో ఆధ్మర్థుణగా విర్ణయించి విలబెట్టివ వారిలో తమకు తోచినవాడికి వోటు వెయ్యటం !

ఫోస్టీ ఇదైనా (వజాప్వామ్యం అవుతుందా ఆంపే (వజాప్వామ్యం ఇంఠకన్నకూగా రక్కువ.

ఎందుచేకా

మాటనరనకప ఒక వియోజకవర్గావికి ఇద్దరూ, ముగ్గుకూ విలదిడుతున్నా రమకుందాం తీరా ఎన్నికల ముందు వారిలో ఒకడు మిగిలినవాళ్ళము కొనేవి, పోటీమంచి విరమింపజే స్తే, వోటీంగు జరగటావిక్‌ చాలారోజులు ముందే వాడు “ఎన్నికై” కూర్చుంటాడు. వాజ్ణే (వజలు ఎన్నుకున్నారని వాదించటం శేలిక కొరు.

వ్‌

డబ్బుకు అమ్మాడై, ఆభ్యర్థుణు పోటీ మంచి విరమిందుకుంటారనటం = ఆహ్మ్యాయ మవకోకంది. ఆర్డికలాభం కోవ కొకపోతే ఎన్నికలకు విలబడటం ఎందుకు? దేశభక్తా? (పజాలిమానమా ?

ఇలాంటి చిల్లరమల్లక కేసులు వదిలేస్తే హెచ్చుమంది అభ్యర్దులు ఏవో రాజీయపషెల తరపు విలదిడతారు గవక, వోట్లు వే-సేవాబ్‌ రాజకీయ పక్షెలకు వోటువెయ్యటం వనరికైవా (పజాస్వామ్యం ఆవిపించుకోదా ?

దావిళ్కూడా పేచీ అన్నాయి.

ఈవాడు వృక్తులు తన్స పార్టీలు లేవు తొనే కొంగెనువనీ, కోమ వినా వేరే కొంగెను అంటూ లేదనీ ఇంగీరాగాందీ చాలాపార్తు విరూపించింద్‌* కొంగగెను ఎవరివి విలబెట్టినా కొంగైసుకు వోటు వేసేవారు ఇందికకూ, సంజయ గాంధీకి వోటు వేస్తారు.

ఇదీ కొత్త వరిణానుమేమీ కొదు (బిటిషవాన్సు దేళాన్ని ఏలుళున్న వృడే నెహూ, “కొంగైను తరిపువ చ్రీపురు కట్టను విలబెట్టి గెలపిస్తోను !* అని వనాలు చేశాడు

స్వాతం[త్యం వచ్చివాక కూడా ఆం్యరలో ఎన్నికలకు కొంటగైను అభ్యర్జుణుగా విందికిహారు. మీటింగులలో, “ఆయ్యా, నా ముఠం చూవి వోటు వెయ్యదు! ఆ నెహూగారి ముఖంచూపి నాకు వోటు దయచేయించండి!” అవి

న!

ఆడ్‌గిన వందర్భాలు వ(తికలలోనే వద్చాయి.

అవ్పటికీ ఇవృటికీ తేడా ఏమంటే బహుహయకం హెచ్చింది. “జరగ బోయే ఎవ్నికలలో ఏ పార్టీ గెలవాలనా అవి కొదు, ఎవరు ముఖ్యమంధతి కొవాలా అవి విర్ణయిందటావికి !” అవి హిందూ విరేఖరి ఏ? మే వృతికలో రాకాడు,

కిందటి లోక్‌ వళ ఎవ్నికలవ్పుడు కూడా “ఎవరు (పరావి కొవాలి? ఇందిరా గాందీయా ? జగజీవన్‌ రామా? దేశాయా? చంణ్‌వింగా?? అన్న “ఇసూ మీద ఎన్నికలు జరిగాయి.

లై

ఆందుబేల ఇవి రొజులను ఎన్నుకునే ఎన్నికలు. కొకపోతే ఏమిటం'పే, వారవత్వంగా రావలసిన పరిపాలనా హక్కు. (పజల వోట్లద్వారా విర్ణయించటం జరుగుళున్నది. ఇది అననసరమవి దాలామంది రాజకీయవేత్తలే భావిస్తున్నారు, దివంగతుడైన రాజక్రీయ వేత్త. నె్యెహూళూ. న్యెహూ. కుమార్తెకూ. జోహార్లు అర్పిష్తూ ఆవిడ కుమారుడికి ఆడ్వాన్పుగా జోహార్లు అర్పించారు, కొంవరు తప్పు పట్టారు. కొని ఈ దేశ (వజిణ వారసత్వం ఆమోదించినంత తేలిక గా వ్యక్తుం అర్హత నిర్ణయించ రేరు.

అందుచేత కేంద్రంతోబాటు (ప్రాంతీయంగా కూడా వారసత్వాలు ఏర్పామైతే మన దేళావికి కొవలపిన ఆదర్శ (వజాతం్యతం దానంళట అడే ఏర్పడుతుంది. ఎమర్లెన్సీవి సుస్పికమూ, కాశ్వతమూచేపి, అడపాదడపా ఎన్నిక ల౦టూ పెట్టటం మానేవ, లోలెడంత పెటోం ఖర్చూ, పోన్దర్ష గోడల అరాబూ ఎలెక్షను హళ్యాకాండలూ లాంటివి తగ్గించుకోవచ్చు.

ఎలేక్షనులు లేకుండా పోతే కోటీశ్వరులూ, €టెదికొర్లూ రాజకీయ పార్టీలకు ఆర్డిక సహాయం చెయ్యటమూ, దావికి అనేక రెట్లు రాబిట్టటావికి వస్తువుల ధరలు 'పెంచటమూ, వోట్లకోసం గడ్డి తిని పార్టీలవాబ్ళు ధరలు తగ్గిస్తామని (వజలకు తెలినీ అదిద్దాలు చెస్పటమూ, దేశమంఠటా అదిద్దపు దిరుకూ, హైరానా దితుకూ ఆయిపోవటమూ ! ఎందుకొచ్చిన (_వ్రజాస్వామ్యం? ఎందు కొచ్చిన ఎన్నికలు?

రాజకీయాలలో రెండే వాన్న వాజున్నట్టు కనిపిస్తుంది: [పజల నెత్తుగ పాలకులు కాగబమో, పాలకుల నెత్తురు (వజలు తాగటమో 1! ఇటువంటి పంపితి ఎందుకు ఏర్పడిందంచే చెవృటం తేలిక కొదు, కొని (వ్రవంచమంఠతటా. (ప్రభు క్వాలు (వ్రళావర్గాశను వేటాడటమూ, (వజాఐ ర్గాఎ ఆయుధాలు నంపాదించి తమకు చేతనైన హత్యాకొండ కాము సొగించటమూ కనదిడుతున్నది.

ఆందుచేర = ఎలెక్షన్లు 1 డొన్మ్‌ డొన్‌ 1

ఆద జా అ

సనాకన భావాలు సబ్బుతో కరిగినా నదలని మన దేశంలాంటి దేకా లలో శా స్త్రజ్టావం గురించిన అపోహలను ఆడపాదడపా తూ ర్చారబట్టవలనిన అవ పరం ఉన్నది.

ఇపష్టమైనవాళ్ళ తివి, డబ్బుగేవివా్సు వద్దనుకునే ఐన్‌|కీమ్‌ లాటిది కొదు శొస్త్రజ్ఞానిం. నేనా ఫోర్త్‌పాం నాంచి ఫి ఫ్ర్‌ఫాంలోకి రాగానే, “నువు వైన్స్‌ తీసుకుంటావా ః పొస్టరీ తీసుకుంటావా!” అవి అడిగినప్పుడు వైన్స్‌ ఆనే ఒక (వల్మేకిమైన దిషసు అన్న పొరపాటు అభిప్రాయం వాతోబాటు నా నహావిద్యా రులకూ, వాళ్ళ 'పెదలకూ కూడా ఉందేఏ. ళు వ!

ఇదీ దురభ్మిపాయం,. వైన్స్‌ అంటే (బ్రావకొలూ, "ఇప్ట్‌ట్యూబ్‌ లూ, రీటార్‌లూ కొదు. [పకృతి రహస్యాలను తెలుసుకునే అవసరం ఆదీ మావవులకు కూడా ఉండింది, ఆతి తుదమైన రాతిపవివటు తయారు చెయ్యటంలోమా, వాటికి తగిన శిలలను వెతుళ్కోవటంలోనూ కాస్త వరిజ్హావం ఉండింది. ఏ దళ లోనూ మానవుడు కాస్త్రక్షానం సహాయం లేకుండా ఏ పనీ చెయ్యలేదు.

దోపిడీ విధావం ఆరంభమైన దశలో ఏదో ఒక వర్షంవాద్గ, (వజల జీవిఠరం ఆచ్చగా కాస్తజ్ఞాం మీద నడవరాదనీీ రుజువుకురాని విశ్వాపాలమీద నడవారినీ విర్ష యించినట్లు కినదిడుతుంది ఈ విశ్వాలు సమాజావికి వమిషిగా

బ్‌

కొంత ఉపయోగం కలిగించి ఉండవచ్చు కొవి ళా స్రజానావికి ఉండదగిన పరవతి పోయింది.

సామాజిక పరిణామం సహాజ సరిణామావికి విరుద్దమైన పద్దతులమీద పాగిందన్నది నృష్షం ఎలాగో చూద్దాం.

నీ లా ఇరర జంఠువుంకూ మవిషికి ఉన్న ముల్యమైన తేడా దేహ విర్మా

ణి ణ౦లో మనిషి మెదడ కు ఏర్పడిన ప్రాముఖ్యం. ఇంద్రియ చై కన్యంలో మవిషివి జంతుపులు తేలికగా మించగలవు, మవిషి వతులలాగా ఎగరలేడు; గు[రంలాగా పరిగ్వెత్తలేడు! కుక్కలాగా వావనా పట్టలేడు; బలంలో మనిషివి మించిన వానరాలే ఉన్నాయి. అయితే ఒక్క. మెవదరు సహాయంతో మవిషి ఆవ్ని జంతువుల శక్తుళనూ రృ తిమంగా సాధించాడు అతను ఏ వషీకన్నా వేగంగానూ, ఎ త్తుగామ ఎగరగ?డు, ధ్వవివేగాన్ని, మించిన వేగంతో (పయాణిచగలరు. ఏనుగులు మోయగల బకువులప ఎన్నో రెట్ల బరువులను వేలకొద్దీ మైదృుకీసుకుపోగలడు; పిల్ళి ఇన్‌ఫ్రారెడ్‌ కిరణాలను మూత మే చూడగలదేమోగావి మవిషి విద్యుదయ ప్కాంత తరంగా లన్నిటినీ వపికట్టగలడు. యర్యక వహాయంతో దూర (గహాల ఛాయా చిత్రాలను భూమికి తెప్పించి, చంటదుడి మీదికి మనుషులను సంవపగల మానవుడు తన విన్నిపాత (పాణుల్లైన వానరాల నుంచి ఎంత గూరం వచ్చాడో ఊహించుకోవచ్చు. ఆంకా వై న్స్‌ మహిమఆనవచ్చు. ఆ వైన్స్‌ వెనక ఆతి విచ్నితమైన శక్తుబ గల మనిషి మెదడు ఉన్నది, దావికిగల శ క్తులమీదనే శాస్రజ్ఞాన నము పార్టన పూర్తిగా ఆధారవడుతున్నది. ఆ శ క్రుంలో అతి సామాన్య మైనరీ జ్డావక శక్తి, దీనిమూఐ౭ంగా వక్తుకు తాము పొందే కొత్ర అఆనుభవాలనూ, మళ్ళీ మళ్ళీ కలిగే పాత ఆనాభ్రవాలనూ వేరుకేయగలరు విళ్ళీ వల్లీ కలిగే ఆవభవాలను విశే షించట౦వల్ల జానం కలుగుతుంది. ఉదాహగ్‌ణకు చంద్రుడు సుమారు 80రోజుల కొకపారి పూర్ణ్రడవుకాడని ఏ మవిషి అయినా తన సొంత ఆవభనంతో ఖగోళ శా స్రజ్ఞానం ఏమీ లేకండానే తె సుకోవచ్చు

భాషల సహాయంతోనూ, పామాబిక వంపర్కాలవలా జావకొాలము పోగు చేసి, జ్టావాన్ని నంచితం చెయ్యట. పాధ్యమయిలది ఒక పారకంవాల్లా, ఒక శరం వాల్లూ నంపాదించే జ్ఞావంకన్న అనేక (పాంతాలహూ, ఆనేక బాతులకూ సంవింధించిన క్ఞానం సహజంగా అనేః రెట్లు ఉంటుంది. ఈ విధంగా జ్ఞానాన్ని "పేర్చుకూ, అనసరమైన విధంగా దావ్చి నంన్కటరిస్తూ మవిషి ఈనాటి సికికి

వచ్చాడు. ఇదీ (వకృతిలో ఒక్క మవిషి మెదడు మాత మే సాధించగలిగింది, శాస్త్రజ్ఞానం గురించి మనం గుర్తుంచుకోవలసిన ఆతి ముఖ్య విషయం

! ఏమం ఓ్మోవరన జ్ఞానం” ఆంటూ లేదు. ఆచరణలోమ, పయోగాలలోను రుజు వైన జ్షానాన్ని విజ్ఞానం ఆంటాం, విజ్ఞానం కూడా ఆవనరావికి తగినట్టుగా మారాలి. ఉదాహరణకు న్యూటన్‌ సూకాలను విన్‌స్టయిన్‌ సంన్కరించాడు, “ గ్య ధ్రర్‌*” “పాన్‌సాన్‌*” సిదాంతాల లాంటివి ఠప్పుడు సిద్దాంతాలగా విరూపించ ళా ల న! ణు బడొయి. న!

మత విశ్వాసాలు ఇందుకు విరుద్దం! మళ డ్షొనం వరవ బ్ఞానమనవీ విజ్ఞానమం'టే వేదాంత జ్ఞానమనీ దోపిడీ సమాజం ,పదాంం చేసింది! మనిషి మెదడును దీగ్భృంధంలో వుంచి నహజ సరిడామాన్ని విడగొట్టటావికి మతవిశ్వా పాలూ మఠజ్ఞావమూ అద్భుకంగా పనిచేశాయి.

ఈ మౌఢ్యం తాత్కాలింంగా సొమాబటిక పురోగమనావికి - వర్ష్‌ నమౌజం యొక్క పురోగమనావికి = సహాయపడి ఉండకపోతే దీవికి చరిత (వళవ్ని వచ్చి ఉండేదికొదు. అయితే ఆ సామాజిక పరిణామం ఒక దళను చేరు కునేసరికి పురోగమవావికీ ఆదే (పతిబింధక మయింది. అందుచేత ఈనాడు ఏ సమాజం ఎంత వెనకబడి ఉన్నదో అంచనా కట్టాలంటే ఆ వమాజం ఆదరిస్తున్న ఆళాన్త్రీయ విశ్వాసాలను చూస్తే చాలు

సొలథ్యంకోనం, శాశ్రజ్జానం తస్పు అవి విరూషించిన విశ్వాసాలు మాక మే మూఢ విశ్వాపాలు అసుకున్నట్ట్లయితేే సమాజంలో అమణలో వున్న (వకి మూఢ విశ్వానమూ సకాజ ప్పరోగతికి ఎంఠ హావి కలిగి స్తున్నదీ ఆంచనా కటనచ్చు. మొన్నమొన్నదాకొ అమెరికాలోని కొన్ని రాష్ట్రాలలో పిలలప పరి

న! బ్‌ లా ణామ సిద్ధాంతం చెవ్పటాపికి వీలుండేది కొదుట అంటే అక్కడి సామాజిక దోపిడీ మత విశ్వాసాలను వదులుకో లేదన్నమాట, మన దేళంలో పిల్లలకు కాస్త బోరన నరయివ వద్దతిలో చెయ్యడం పాధ్యవడకుండా (చేపే ౪ప్రణన్నా

౧౨ అనీ

యన్నది ప్పష్టం। “ర మక మౌఢ్యం వె మృవేతిలో దెబ్బిళాతినటం లేదమకోవదు. శాస్త

మ్‌ చం విజ్ఞానం సాధించే విజయాలను (నజలు గుర్తించకుండా. బుట్టికింద $స్పిపెట్టటం పాధ్యం కాదు. అందుచేత, నుతమూఢులు అవ్ప్చడవృుడు, “ఈనాడు వీద్మ కవి వట్టినవన్నీ -మస' .గువుల ఏనాడో కరి పెట్టారు 1* అనేస్తాడు. ఆఖపులాంబుం

ర్తి

దగ్గర్నుంచీ అన్నీ చేదకొలంలో ఉన్నాయవి ! ఈనూట అనేవాళ్ళకూ, వినే వాళ్ళకూ కూడా వేదాలతో సరిచయం లేదు గనుక్క ఇటునంటి (వదారం ఆజ్ఞాసం మీద బాగా పవిచే మందిం

ఇటువంటి (వచారావ్ని ఎలా ఆరికట్టటి౦ ౩? మనష్ములకు చరిత గురించి కూడా శాస్త్రీయ దృకృథం అవసరం. చరిత్ర రచన ఈనాడు అనేక కాస్త శాఖల సహాయంతో కొనసాగుతున్నది. చరిత్రకు ఆదారాలు కొవాలి. పురాతత్వ వేత్తల విరికోధనలు అలిఖి) చఏ్మతకు ఆధారం. ప్పురాశిత్వ పరిశోధనలకు ఎన్నో శాస్తా 9ల ఉపాంగాలు- జియాఎ౨జీ, బయాలజీ, పాలియాంటాలజీ, బాటనీ, ఫిజిక్స్‌, కెమిస్ట్రీ వగ్గైరా, విగ్గెరా.

ఇదే' ఈ వ్యావంలో మథ్యంగా నేవ చెన్పదలచుకొన్నదీ. మవిషి జీవి ఠంలో కి ఆంగుళమూ శాస్త్రజ్ఞానావికి ఆంక్రిత మై పోతున్నది. సామాజిక పరిణా మం నూటికి నూరుపాబ కాన్త్రజ్ఞావంపై ఆధారవడిన వరిస్టితిలో అశాస్త్రీయమైన విశ్వాసాలకు టౌ త్రిగా చోటులేకుండా పోతున్నది,

ఈనాడు కాన్త్రీయ దృక్పథానికన్న సాంకేతిక (ప్రావీణ్యం ఉన్న కొర ణంచేళ కా శ్రజ్ఞానం అనగానే మనకు ఆమెరిక్కొ జర్మనీ, జపానులాంటి దేళాలు స్పురించనచ్చు. కావి సామాజిక వ్యవహారాలలో భాస్త్రీయ దృక్పథావికి ఆత్యంత (ప్రాముఖ్యం ఉన్న దేశాలు ఇవేనవి చెప్పటానికి లేదు, ఈ వాడు ఆదర్శ మానన వమాజం (ప్రపంచంలో ఎక్కడా లేదనే ఆనుకున్నా మూఢ నమ్మకాలను పూరిగా వడిలించుకువి, కొ త్తవాటివి నృష్టిందకోకుండా పృరోగమించే ఆవకొశం ఈనాటి కమ్యూవిస్లు దేశాలకు ఉన్నంతగా ఇతరదేళకాలకు లేదని రూఢిగా చెప్పవచ్చు. మవిషి మెదడు పరిణానుం చెందిన వద్దతిక్రి భా స్రీ యదృక్పథం ఆధారంతో సామా బజీక పరిణామం కొనసొగవలపిన పద్దకిక్త అవినాభావ సంబంధం ఉన్నదవి రుజువు చెయ్యటం ఏమ్మాత౦ కష్టంకొదు. ఈ రెండు పరిణామాల మధ్యా కృ్మతిమంగా నృష్టించదిడిన వై రుధ్యాలే ఈనాటి మానవ సంట్షోభాలన్నిటికీ మూలకారణం అని చెన్సుకోవాలి.

ఎయావి జూన్‌ 1960

(పజల భామా, (పజల సాహిత్యమూ

సమాజంలో కలిగే రాజకీయ మార్పులు సహజంగా పాంస్క్యృతీక రంగాలలో మార్చులను తెస్తాయి ఒక్కొక్కప్పుడు ఇవి సాంఘిక ఆచార వ్యవ హారాలలో కన్న కళారంగాలలోనే బాగా (పతివింబిస్తాయి కూడా. ఇందుకు అంతు లేని ఉదాహరణలు చూనవద్చు ఈనాట్‌ రాజకీయ పురోగామి భానాలైన ప్రజా ఈరరమూ, జాతీయ విమోచంమూ పొరహక్కులూ, (వపంచళాంతీ మొద లైవవి వాస్తవ జీవితంలో కగ్న సాహిక్యంలోనూ, ఇతర కళారూపొలలోనూ హెచ్చుగా కనబడుతున్నాయి. తమదాకొ రాకుండా ఉంటే కట్నాల విషేదాన్నీ, విడాకుల చట్టాన్నీ సిద్దాంక రీత్యా ఆమోదించే వాహ్ళా, కథలరోనూ, నాటకొల లోమా చూవి హర్షించే వాళ్ళూ చాలా మంది ఉంటారు ఆలాగే విష్తవ భావాణ ఇతర్‌ దేశాలకు సందింధించి నంఠకనరకూ గట్టిగా బలవరచబడతాయి. (కథలలో కూడా విస్ణవభావాలను చూన్‌ హిస్టీరియా తెచ్చుకునే బెదురుగొడ్లు లేరనికొదు.)

ఇది రాజీయ యుగమవి వేను లోగడ (పతిపొదిందాను. ఆది నకి ఆయిన (పతిపాదనగానే కవబగతుంది ఒకవన్పడు మళమ్హూ ఫ్యూడల్‌ నం స్కృృతీ నిర్వహించిన రుష్ట పాత9” ఈనాడు రాజకీయాలు వసాస్తున్నాయి ఉదా హరణకు (బాహ్మణ మఠంమీద (వైదిక మఠంమీద కొద్సు తిరుగుబాటు చేస్తూ నచ్చిన అనేక ఉద్యమాలు విఫలమయాయి. (బాహ్మణ మఠానికి మూలారారమైన కుల వ్యవస్థ చెక్క బెదరరేదు. కొని ఉద్యమాల వెంట నచ్చిన గొవృ సాహిర్యం ఆదరణ వొందింది (బాహ్మణు9ను ఇావవార్దాది “'పెడుడూ శైవులు రానిన (గంఠా లను (బ్రాహ్మణులు కూడా నెత్తిన బెట్టుకున్నారు - ఆయితే ఈనాడు మతసరంగా ఆభ్యుదయ రచనలు చేపి వాటివి ఉత్తమ సాహిత్యంగా అమోదింస జేయటం పొధ్యం కొదు ఆందుకు. నాకు తోచిన కొరణం ఇదీ నత యుగం కొక్రపోవట మేం (5

లక

అదేవిధంగా ప్యూడల్‌ వంవ్కృృతి తాలూకు శేష రచవలూ, అలంకార (వదాన రచనలూ, మాటల గారడీలూ పెట్టి “వసు చరిత”, “రాఘవ పొండవీయం* లాంటి రచనలు అభ్యుదయకరంగా రచించి ఉత్తమ సాహిత్యం అవిపించటం ఈనాడు సాధ్యంకాదు. కొరణం, జీవితంలో ఆంతో ఇంతో ప్యూడల్‌ వాసన లున్నా, సాంస్కృతిక రంగం కొంచెం ముందు ఉండటం జేర మాటం చమ క్కారం ఈనాడు విరువయోగమే. శ్రీశ్రీ రచవలలో హడా మాటల గారడీకి సాంస్కృతిక రంగంలో శోటు ఉండే అవకొశం లేదు.

-శ్రేలేదేమం'పే, జీవితంకన్న కళలు ఒక మెట్లు ముందుండి. భొవికి నంశేకాలుగా ఉంటాయి; ఉండాలి! ఇదీ మన నమాజొాల క5వీసావసరం అవి 'ఫొస్పవద్చు.ఎందుకంకే ఈ ఆధారం పాళవిక దళశనుంచీ మానవులు అనంం విష్తానే' వస్తున్నారు. వాన రాకముందే వాన నృత్యాలు జరిగేఏ: వేటగు పోక ముందే వేట నృత్యాలు చేపేవాద _- రావణుడు హోమం చేవగావి యుద్దావికి వెళ్ళేవాడు కాడుట; షపోమం చెడగొట్టితే యుద్దంలో వాడికి జయం ఆనుమానా స్పగం! మనం ఈనాడు సామాజికంగా చేపే హోమం కళలలో భవిష్యత్తును ఆవాహన చెయ్యటం.

ఛా న! వ

ఇదీ రాజకీయ యుగమవి జ్ఞాపకం ఉంచుకువి, రాజకీయ భవిష్యత్తు వఃా పామాన్యమైవదని గుర్తించినోక ఇందుగురించి ఏ రంగుకు చెందిన రాజ కీయవాదీ అభ్యంతరం చెప్పడు - కళల [వజలకు నన్నిహతం కొవాలనీ, ప్రజల వరం కొవాలవీ స్పష్టమవుతుంది.

విజొనికి, . ఏ కృష్ణదేవరాయల కొలంలోనో (వజొపాహిత్యం అన్న మాటకు ఆర్డం ఉందేరికొదు ; ఉంటే జానపద పాహిత్యం అన్న ఆరం ఉండేది;

న! ఆదీ సామాజిక పుఠోగమవానికి వవికి వచ్చే సాహిత్యం అయి ఉండేదికాదు = అట్టడుగు (సజల “ఎ స్కేసిస్ట పాపాఠ్యమే అయితందేది.

కొని ఈనాడు (వా పాహఠ్యం అన్నదే సాంవ్క్యృతి కంగా ఉభను

న

85

పావాఠ్యం కొవాలి. కొవి ఆటునంటి సాపాఠ్యం రావటానికి గల అవాంతరాలు రాజకీయమైనవీ, మూఠమైనవీనూ.

1వజల సాపాఠ్యావికి ప్రాణం వజం భాష పాతకొలపు కవులు 6న రచవలను (వజల భాషలో చేపి ఉండటం ఎంత అఆసంభాన్యమో, ఈనాటి (పదా జీవిఠాన్ని నన్నయభట్టు భాషలో చ్నితించటం అంఠ అసంలవం, చిన్నయసూరి నాటిదాకొ శిస్టుల వ్యావహారికభాషలో సాగుతూవచ్చిన సాహిఠ్య వృష్టికీ, (గాంధిక భాషావాదం వె ౦ధవుడల్లే ఆడ్థుపడి సాహతనతత్వాన్ని వెయ్యి సంవత్సరాలు వెనక్కు నెట్టి జూచింది. ఈ వైంధవుడి అడ్డుతొలగించటానిక్‌ గిడుగు రామ్మూలరి గారు వ్‌స్ణవం చేసినంత పని చెద్యూల్సి వచ్చింది!

రామ్మూ ర్రిగారు తమ ఉద్యమాన్ని _ ఇంకొ సాగిస్తూండగానే రాజకీయ రంగంలో తుఫానులు తీవ్రంగా చెలరేగి, రష్యన్‌ విషవమూ, డిపెషనూ, రెండో (వ్రవంచ యుద్దంలాంటివి నీభక్సం కలిగించి, “ష్పవ్యావహారిక భాషొ అనే దావికి కొలదోషం పట్టించాడు,

సు్యువసిద్ద వినీ ఆర్టు డైరెక్టరు మాధవపెద్దిగోఖలే మొట్టమొదటిగా తెలుగులో “అలగావాళ్ళ” భాషలో, వాళ్ళ జీవితావికి సందింధించిన కథ 1841! లో రాశాడు దాన్ని నేను ఆంధ వార వ్యతికలో వేశాము వెంటనే ర0డు రకొల రియాక్షన్లు కవిపించాయి.

ఆంర పటిక కార్యాలయంలో ఎక్కువ మందికి గోఖలే కథ సాపాత్య మవిపించలేదు వాళ్ళకు వట్టిచ్చివది ఆలగా భాష ఆందులో కొందరు ఉదారులైన మికులు, “వాళ్ళ నోటి మాటఎ వాళ్ళ బాషలో ఉండవచ్చు కొవి కథనం కూడా అదే భాషలో ఏమిటీ? అన్నారు. ఆంటే వాస్తవికత పాతోచిక భాష దాకొ నే వారికి అభ్యంతరం లేదు. కోని కథకుడే "అంగా వాళ్ళ” (వతినిరి కొనటం ఏమిటి ? వాడు మధ్య తరగతిలోనే ఉండాలి ]

రెండోరియాక్షన్‌ దీనికి పూర్తిగా వ్యతిరేకం । గోలలే కళ వచ్చిన వారంలోనే నేను రాయిస్టు మిశ్రుడు నరహరి అనే ఆకన్ని కలిళమ. “ఎంత

06

అన్యాయం జరిగిందండీ 1 నేమరాయాలిసిన కథ మీ (బాహ్మణ అబ్బాయిలు రాసే శాడు! ఆది చదివిన ర్యాలి నేమ కన్ను మూయశేదు,” అన్నాడు.

(వ్రజల బాషలో కథ రానటంలో ఉండే బాచితి ఆనాటి రాయిస్టుప అం దరికన్నా బాగా అర్థమయింది. ఇది గకునార్హ 0.

గోఖలే కధలోవి విషయాన్ని గురించి ఎవరూ అభ్యంకగం జెవ్పలేదు- కోరణం అందులో రాజకీయ వాసన ఏమీలేదు = కొవి ఆదే వద్ధతిలో గోఖలే దరిమిలా రాసిన కథలు ఆభ్యుదయోద్యమంలో ఇవడగలిగాయి.

కథనంలో కి కళాకొరుడి కుంచెను ఆ “అలగా” భాషలో అంక (పొఢంగా వాడినవాడు గోఖలే తప్ప మరొకడు ఉన్నట్టు నాకు అనిపించలేదు.

న! వ గ్‌

(వజల భాషప సంబింధించిన మరొక ఆంళం (ప్రాంతీయక. గోఖలే కథలలో వాడిన భాష గోఖలే ఊరి వాళ్ళకే పట్టిచ్చింది౦ పే, ఇతర [(పాంకాల వారికి ఎలా ఉండాలో ఊహించవచ్చు. సాహిత్యం జాతికంఠకూ చెందీన దై నప్పుడు (ప్రాంతీజశ భాషలు వెలిబెట్టినట్టుగా ఉండటిమూ, వేరు వేస ,పాంళాల వారుతమ (ప్రాంతీయ నుడికోరాలలో ఉండే మాధుర్యాన్ని తామే గుర్రి.-చకపోవటమూ వల్ల సాపాత్యలిలో ఆనేక (ఫాంతాల వివపించే జనసామావ్యపు భాషా, వారి జీవిశాలకు నందింధించిన ఉత్తమ రచనలూ ఇకర (ప్రాంతాల వారికి అందవు సాపాత్యాభి లాషులూ, అభిమానులూ అని చెన్పుకునేవారు వెయే,క్ళనాటి భాష ఆర్థం చేనుకో గలరు గావి, రెండొ, దల మైళ్ళ దూరంలో జనం విత్యమూ వాడుకునే చైతన్యం గల జీవద్భాషను అర్జంచేసు కో లేవి స్దితిలో ఉంటే ఏమనాలి? వాద్గు ఆ (ప్రజల భాషలోవచ్చే ఉత్తమ రచవలను రాజకీయ కొరణాలవల్లే సాహిత్యంగా గుర్రించక పోగా, దుమ్మెత్రివీ పే ఇంకా ఏమనాలి ?

న! ఖః క

పాపాఠ్య రూపాలుగావి, (వమాణాలుగావి, ఆళశయాలుగావి కొలాను

గిణంగా మారుతూవచ్చినట్టే సాహిత్యావికి నంది-ధిాచిన నమన్యలు కూడా

ైక

మారుతూవస్తాయి. (వజిం భాష, (వజల సొపొత్యం అనేది ఈ కాంపు నమస్యం తన భారత రచన జనావికి మోదం చేకూర్చుతుందవి తిక్కన సోమయావశిగారు అనుపన్నది ఆనాటికి విజమేనేమో! ఆనాటి జనావళికీ, ఈనాటి జహానళికీ చాలా తేడా ఉన్నది, ఈనాటి జనావళి రాజకీయ యుగంలో బతుకుతున్నదిం దీవి సమస్య లకు వరిష్కారం భారతంలో దొరకదు, నర్తమాన సావాత్యగణ ఈ జనానళిక్‌ అందుబాటులో లేదు = వాన సాహిఠ్యం దగ్గరికి రారు = వచ్చినా లాభంలేదు. వాళ్ళను చైతవ్యవంళులను చేపేది వర్తమాన సాపాఠ్యంలో లేదు - కొళీవట్నం రామారావు, ఆల్లం రాజయ్యల వంటి వాళ్ళ కొన్ని రచనలు మినహాబి నీ; అవి కూడా దురదృష్టవళత్తూ రెండు భిన్నపా9 తాల (ప్రజ భాషా, జీవితాలూ కలవి |

అందుచేత సాపాఠ్యం, ఆంపే నంపదాయ సాహిత్యం, ఒకనాడు దేవు ళ్శను నెప్రేపి రాజులనూ, రాజులను నెస్రేవి మధ్య తరగతివీ చేరివట్లేే ఈనాడు మిగిలిన వర్షాంవ్నిటినీ నెపైవి (వజం దగ్గరకి వెళ్ళాలి. కనీవం పొనాత్యావికి వ౦బంధించివంత వ5కైనా [వజలందరూ ఏకం కొవాలంపే అవన్ని [పాంఠాల (వజం భాషా ఏకం కావాలి కనీసం పతి _-౦ఠయ శబ్దకాలమూ, మడికొరిమూ అన్ని ప్రాంతాల ఆందరికీ అర్హిం కొవాలి అవ్పుడే ఆభ్యుదయ!ర, పురోగామి సావాత్యం ఆన్ని ప్రాంతా అందరినీ చె కవ్యవంతులను చేస్తుంది.

ఇది అవ్నిటింన్నా రాజకీడూమైని అవసరం. ఈ యుగదరగ్మ్శ్మ౦ ఆటు వంటిది. ఈ విధమైన సాహిత్య పరిణామాగ్నా (వతిఘటిస్తున్నవారు కేవలమూ రాజకీయ దృష్టిగలవాశ్ళేగాని, విజమైన పాహిఠా భిలామఎ8రు ఈ విధంగా సావాత్యావికి సంబంధించిన ఆతి మల)మైన వెరిధ్యం అచ్చగా రాజకీయ రంగంలో ఉన్నదవిటం నృష-. వాపాక్కెం రాజీయాలకు -తీ-ంగా ఉండా లని ఈనాడు ఎవరన్నా ఆంటే వాచ్ళ మోనఎచ్చేవాళ్ళో, మోనపోయినవాళ్ళో కొవాలి !

ఎ “వృజని 1-6-1050,

సంపదా - సంస్కృతీ

కొందరు కాము సంస్కృతికి వారసులమనో, రక్షకులమనో అనుకొని మన షుల మనుగడలో “భౌతిక వాదం” విర్వపాంచే పృాఠమ విరవించి, హైడొ జన్‌ గాప్‌ వంపివ బెలూన్‌ లాగా గాలిలోకి లేచి భూమివి కొళ్ళు అంటకుండా “కల్చర్‌” గురించి మాట్లా డేస్తారుం కొందరు మాతం “డబ్బుకూ, వనంవదకూ” పరిమిత మైన (వయోజనం ఉన్నదని ఒస్పుకుంటారు. మానవ చరిత ఆంకా వంవద వృష్టి అవుతూ వచ్చిన విధానాల మీదనే నరిణామం చెందుతూ వచ్చిందవి నాటోటివాడు ఆంటే, ఆదొక *ోఇజం”లే అంటారు “*ఇజంొ ఆనేది ఆధువిక తిట్టు మాటల్లో ఒకటి గద!

ఆరంభదశలో మావవులకు తి.డివి మించిన సంపద లేదు. తిండి నంపాదనకోనం మనషులు వశకువుం పద్దతే అవలంబించారు. సహజంగా దొరికిన అహారం ఏకుకు తిన్నారు. మానపులకు ఈ దళ ఉన్నదన్న పిద్దాంతం పాళ్ళాత్య కల్పన అవీ, నాగరిక మానవులు ఎప్పుడూ ఉన్నా” నీ వాదించేవాళ్ళు అదిద్ధం ఆడు తువ్నారు. పరిగ ఏరుకువీ ఉంఛశ్ళి త్తితోమా పొట్టపోసుకున్న మనవులు మన పురొాణాంలో ఉన్నారు. బె విల్‌లో ఉన్నారు వాగరి* మావవుల మాట దేవు డెరుగు, అనలు మావవుగే లేని కాలాల ఉన్నట్టు జియాంజీ, ఆర్కియాలిజీ వగ్గైరా శాస్త్రాలు ఏనాడో రుజువేేళాయి.

ఇెప్పొచ్చిందేమిటంపే ఆహారం ఏరుకుతిన్న మానవులక్కు “తిండి ఉంటే వరా!” అవి చెప్పి లాభంలేడు. వేదాలే [వవంచమంతా భోజనమూ, లోక్తొ కూడా ఇవి చెప్పాయి! అనాటి మానవు౪కు చావు ఐతుకం మధ్య తిండి శన్న్స మరేమీ లేము, వేదా అన్నమో రామచ౦ద్రా అని అఆల్లాడాయటి,

89

వరిగ ఏరుకునే దశలో ఎవరి తిండి వారే నంపాదీంచుకునేవారు. నడ వటం చేళనైన ఏిలలు వైతం వాళ్ళ తి డి వాళ్ళు సంపాదించుకునేవారంట. మరీ చంటిపిల్లంను తప్పిస్తే, ఒకరివి ఒకరు పోషించే సమప్య లేదు... అంతేకాదు రోజల్లా తిండి ఏరుకోవడంతో సరిపోయి, “కల్చర్‌ "రు 'మె.-౦డేవి కొద

ఇంతకన్న ఒక్క మెట్లు పె జంతువులను వేటాడటం. వేటగాడు అచ్చగా తన తిండే కాను సంపాదించు కోడు.” ఆడా, మగా, విల్లా అందరూ వేటాడలేరు. వేట జంతువు నలుగురు తివటావికి సరిపోతు౦ది ఆయితే, ఆహార నంసాదనకు వేట కష్టసాధ్యమైన వవి, జంతువు కంట వడాలి, దాన్ని కొట్టాలి, దెబ్బతిన్న జంతువు పడిపోయేగోప్పగా వాటి వెనక గంటల తరబడి - ఒక్కోసారి రోజుల తరఐడిం పరిగెత్తాలి.

ఆందుచేఠ వేటమీద ఆధారపడిన బాతులు పరిగు ఏరుకునే పద్దతి నదులు కోబేదు. ఈవాటికీ కోలహరి ఎడారిలోవి ఆటవిక జొతులు మాంసాహారం మీద కన్న శాకొహారం మీదే ఎక్కువగా ఆధారపడతాయి.

వేటాదేవాబ్సు హడా “కల్చర్‌” ఆంటే ఎరుగరు, ఎందుకంకే వేటాడే సమాజాలు కొద్ది డజన్న సంఖ్యలో ఉంటాయి. శాకాహారం నమ్మకంగా దొరికే (ప్రాంలాలను వదులుకోలేవు. ఆ సమాజాలుండే వరిమిఠ మైన్‌ క్షేరంలో దొరికిన జంతువులను దొరికినప్పుడు కొట్టుకు తినటం కప్ప గళ్యంతరం లేదు,

ఆ కరవాత నమాజంలో మరొక అభివృద్ది పాధ్యమయింది కూడా అహారోత్పత్సి ద్వారానే. న్యవపాయం సమాజ న్వరూపాన్నే మార్చింది. దావికి ముందు పశుపోషణ దళ ఒకటి ఉన్నది, కొవి అది ప్రింవివాపావికి అంతగా తోడ్పడలేదు. పళువులను మచ్చిక చేయడమూ, మందలన,), పోషించదబమూ వేట కన్న చాలా పౌకర్యం గం జీవితమే అయినా లోగడ మమషు: చేనీన పవి = ఆహారం ఏరుకు తినటం = ఇవ్పుడు పశువులు చేశాయి. మనషుబు తమ అహారం కోనం పంచరించకి పోయిన్నా పకువుల కోనం నంచరించవలసి నచ్చేది-

నస్థవసాయంతో ఈ నంచారం తోడ్పడటం మొదటి విశేషం మను

త్త

మళ ఆహారధాన్యాలూ, పభి(గాసమూ కూడా వ్యవసాయం సుంచి లభించింది. వీటి ఒవరూ, సారవం6 మెన భూమీ లలిప్రే మనుషులు అక్కడ స్టికంగా ఉండిపో వచ్చు. మ్‌ షివి భూమికి నాగలి దిందించింది. వ్యవపాయ చ్కకియ అభివృద్ధి చెందినకొడ్డీ వ్యవసాయంలో విళువు పాత పెరిగింది. అడవులు కాల్చి వ్యవ పాయం చేసిన దశలో భూసారం త్వరగా తరిగిపోయేదీ. కొవి పశువుల 'పేడ మంచి ఎరువన్నది బయటపడింది, పళువులు దిరువైన నాగలిని లాగటానీకి ఉప యోగవడసాగాయి వ్యవపాయం ఎంగవి దశలో వళుపోషకులు 'పేడకువ్చలను తగంబెప్రే సేవారు

ఇంఠకన్న టాడా గొవ్ప పరిణామం ఏమిటంటే, వ్యవసాయం వచ్చే సరికి ఆధిక సంఖ్యాకులు సమిష్టిగా జీవించే ఆవకొళం వచ్చింది. ఎందుకంటే, ఇప్పుడు ఒకి మసషి యాభె మందికి సరివడా ఆహారం ఉత్పత్తి చేయగలడు. అంటే ఒక్క వ్యవసాయకుడి ధర్మమా అంటూ యాభైమంది ఆహారోత్పత్తి మంచి విముకు లై నారు వీకు ఇతర వృత్తులు కొసపాగించటావికీ, “వృష్టి ఆంటే ఏమిటి ? ప్రాణం ఆంటే ఏమిటి; ఆంటూ తాత్విక చింతనలో వడి నేంమీది నుంచి కొళ్ళు గాలిలోకి ఎత్తే “కల్చర్‌” సృష్టించటానికి అవకొళం ఏర్పడింది,

_ “అన్నం (బహ్మొ అన్నారు, బాగానే ఉంది, దాన్ని ఉత్పత్తి చెయ్యలేని దశలో ఆ బాధ్యత వై చ్యంకు అవ్పజెప్పి, వాళ్ళను తక్కున రకం “ఆర్యుల "గా చూసినవాళ్ళు, "కల్చర్‌ * పెరగటానికి వ్యవసాయం అద్భృుళంగా తోడ్పడి సామాజీక విషవం సాదించిన దశలో ఆహారోత్పత్తి “ఖా(దులక” ఆంటగట్టి, వాళ్ళకు అనార్యులు అనేశారు, “ఆన్నం* రూపంలో ఒకనాడు దర్శన మిచ్చిన (బ్రహ్మ, “కల్చర్‌” ముదిరినకొద్దీ ఆవాజ్మానన గోచరుడయి పోయాడు!

దీవ్నిబట్టి వంననృతి ఆకంభదళ నుంచీ నేల విడిచిన సాముగానే ఆరంభమయిందవి మనం ఊహంచవచ్చు. “తిండి కలిగితె కండ గలదగోయ్‌, కండ గంవాభేను మనిమ్తోయ!”

ర] |

ఆవి మహాకవి ఆన్నాడు గొని, అన్నదాతకు తిండిలేదు.. కండగం వాళ్ళు ఆ ఆన్నదాతను దోచుకొవి బతుకుతూ, నంస్క్టృతి గురించి ఊకదంపుడు కబుర్లు చెదుతున్నవాశ్ళే,

అన్నగత్యప్రాణి కొవి (పాణి ఏదీ లేదు. అన్నదారను ఆత్యున్నత స్టావంలో ఉంచి సామాజిక నంప్కృృతివి విర్మించుకుంటూ వచ్చినటయితే మానవ జీవితం ఈనాడు ఇంకో విధంగా ఉండేది,

నంభ్యాదిలం వల్లనై తేనేం, తమను ఆధమస్టితిలో ఉంచిన సామాజిక వ్యవస్థకు కాలదోషం పట్టటం చేతన్సై తేనేం, శూూదులు ఆహారోత్ప త్తికే ఆచ్చగా ఆంటిపెట్టుగోలేదు. వాళ్ళు వైవికులుగా వవివేశారు. ఇకర వృత్తులు చేపట్టారు. రాజ్యాలు కూడా చేళారు సాామాజ్యాలము స్థాపించిన నందవంళం కూద వంశం. శూ(ద్రుల (వలావం పెరుగుతూ రానడంతోదాదబు ఆటవిక టఉాతులు వర్ణపమాజం లోకి వచ్చి వ్యవసాయం చేపట్టారు. కల్చర్‌ అంతన్దులు 'పెకుగుతున్న కొడ్డీ అన్నదాకల సిరి కీడించటం తవ్పవివరి గనుక ఈ కొత్త ఆన్నదాతలు అసన్పృస్య లయారు, ఆహారోత్ప శ్రీ, పారిళుద్య్యమూలాంటి తుచ్చపు పనులు వారికి అవ్పగించ దిడ్డాయి.

సంస్కృతిలో ఆహారావీకి ఆస్పృశ్యత ఏర్పడ్డాక డద్చ్బుప ఉన్నక స్టానం వచ్చింది చిత మేమిటంటే, ఒకన్పుడు ఏది ఆహారమో, ఆదే ధనం కూడానూ. “గోధనం? అనేవాళ్లు. గోవుఠను “సొమ్ములు ఆంటారు, కొవి “కల్ఫర్‌” ముదీగినకొద్దీ “వా న్తవమైన ధవం” స్టానావ్ని కృషతిమమైన ధనం ఆ[కమించుకొన్నది ఆహారంగా గోవు, లేక మేక బేక గొరె విలువ ఒక్కటే. కృష్ళతిమ ధవం అఆలాకొదు; ఒక దేశపు ధవం ఇంకో దేశంలో చెల్లదు. రూపొ యలూ, మెన్‌లూ, డావర్లూ, (ప్రాంక్‌లూ, మార్క్‌్‌లూ వగ్గైరాలు పాంతీయమూ, కృషశిమమూ అయినవి, వెండి, దింారాణ కృ తీకుమైవవి కొవు, విజమేం ఆయితే ధనరూవంలో వాటి విలువ మాచుశూ రావటంకేత, వీరు “ోవల్డావికో పోయినట్టు, వెడి బంగొరాలు “ఎత్ముప" దొంగవవాఢా అవుతున్నాయి! నాటీ

శీ ఆప్‌లు విలువకు కొరణం ఏమంటే, ఆవి మనిషి తాలూకు ఏ అవనరాలమా శిర్చలేవు = వగలు "పెట్టుకోవాంవ్న ఆడవాళ్ళ అర్జంరేవి కోరికరకు తప్ప! డబ్బు వంస్క్యృృతి ఇవాళ ఏ స్టీకికి వచ్చిందంటే, డబ్బుతో అవ్ని 'వియమాలనూ, శాననాలమా, నహజి ధర్మాలనూ, సామాన్య నీతినీ తారుమారు 'పేయవచ్చు. దావీకోవం జరగవి నేరం ళేదు, ఒక నూరు రూపాయల నోటు చేళ పట్టుకొని దావికీ లభించే నుఖాలమా, దావితో చేయించగల భఘాతుకొలమా తలచు కంపే మవిషికి డబ్బుకొక వేరే నంస్కారం దేవికనిపిస్తుంది. సంస్కారపు 'వేబవలు మానవజాతిని పీడించే ఆనలు సమవ్యలను ఎందుకు పరిష్కరించుకోరే వరిడా ఉన్నాయో, మానవజాతి నానాటికీ ఆత్మహత్యకు ఎ౨దుకు దగ్గరవుళున్నదో 'శలస్తుంది ఈ మానవజాతి విర్మూలవకు అడ్డువడేది ఏదన్నా ఉంటే, భూమి 'మైదకి దీగివల్చిి. నేంమీద నిలబడగరల సాంస్క్య్బృూతిక విలవలే! మావవజాతి 'వీజయం వాటిమీద మాత్రమే ఆధారవడి ఉంది, == యువి మే 1000 “*వజలు బాగువడాంన్న వఠి వ్యక్తి కమ్యూవిమ్రు వీజంటు ఎ౦దుకీయిపోవాలో,.., .... కమ్యూవిస్టులను దిలపరచకు౦డా మనం ఆభ్యుదయంకోనం పాటుపడలేమనేది విజంగా రూఢి అయిన నాడు మనం కమ్యూవిస్తులమ బలపరచటం వల్లి (వమాద మేమిటో ఎంత ఆలోచించినా నాబోటి వాళ్ళకు అర్థం కొనటం లేదు.”

'60డు రకాల సాహిత్యం

శ్రీల్రీ చాలా ఏచ్చగా తెబుగు వాళ్ళకు ఇతరుంప కూడాం రెండు రకొల పాపొత్యం వున్నదవిజ్ఞావకం చేస్తూవ స్తున్నాడు ఘరానావాళ్ళుముమకునేవాబ తమ పాహిత్యావ్ని నృష్టించుపందూవుంటే, శొమికులు కమ పాటలు, పదాలా, కథలు రాము పృష్టించుకుంటున్నారు. ఒకటి శష్టుల పాహిత్యం ఆయితే, రెండోది జానపద సాపాఠ్యం.

ఆలాగే వెల్చేడ హారాయణరావు ఆశు పాహత్యం, లివిక సాహక్యం అనే రెండు రకొల సాపొత్యం గురించి విప్పలంగా చర్చిందారు. ఆచసాపాళ్యాన్ని మౌఖిక సాపాఠ్యం అఆవవచ్చునన్న సూచనవచ్చింది.

ఇలా సాపాత్యావ్ని రకరకొడుగా విశ్లేషించుకుంటూ పోవచ్చు కొవి, పాపాఠ్య (వయోజవం దృష్ట్యా వర్గీ కరణ జరగాలి, మౌఖిక పావాత్యం మార్పులు శేర్చులూ చెందవచ్చు, మాతన పరిస్టికులము (దకిలింబించవచ్చు కొవి, మౌఖి కంగా వుండివ వేద వేదాంగాలు 14వ శతాద్దిలో లిలికపాపాఠ్యంగా రూపొందాయ్యి ఆవి ఎవ్నడూ ఎలాటి మార్చు చెందలేదంటున్నారు.

నేవివ్పురు చెవ్పబోయే రెండు రకాల సాహిత్యం పై వ చెప్పినలాంటిది కొడు.

ఒక రకం పాహిత్యం మవషుందరమూ పాపాత్యంగా గుదర్తించేదీ. ఆది అలండమైవది. ఆదీ ఏ రామష ఇెందివుంటుందో ఆభావష మాట్లాడేవారి నంవ్య్టు తివ్కీ ఆ సంవృతికో కలిగే మార్చుంమ, జీవితాన్ని, ఆందుతో కలిగే మార్చు లను (వతివిఎబిప్తూపోతు)ది ఆది ఆ కొతి కాయాకు సాంవ్కృతిక చర్విక అని చెవ్చవచ్చు. దావికి ఒక చరిళ్ర వుంటుంది.

శశీ

ఈ పొాహక్యం ఆచ్చగా పై నర్షాం జీవితాన్నే [వతిబింించాలవి ఏమి లేదు. ఇందులో అట్టడుగువారి జీవితిం కూడా చి్యతించబడవచ్చు నంన్కృత దాటుపులలో దార్మిద్యాన్ని గురించి భూమై న శ్రోకొల న్నాయాం కొవి ఇది అట్టడుగు వాళ్ళు నృష్టించే పాహిశ్యంమటుకు కాదా.

రెండోరకం పాహిత్యం కూడా ఒక సంస్కృతిని (వతిబింది న్తుంది. ఆది ఆచ్చగా అట్టడుగు వారిదే కొావవనరంలేదు. కొవిి ఆది (పతివించించేది పాంతీయ సంస్కృతి. అందుకు ఉపయోగపడే భాషమ మాండలిక భాష ఆంటాము..

మాండలిక భాషలో సాహిత్యం రచించ కూడదన్నది కృషతిమమైన వియమం, ఒక భాష మాట్లాడే వారు అనేక (పాంకాలలో వున్నప్పుడు ఏ రచన ఆయినా 1పాంతీయమైవదే అవుతుంది. ఆలాంటప్పుడు మాండలికం కొని భాష అంటూ ఎక్కడ వుంటుంది? ఆదీ సాధ్యం కొదు,

కొని ఇవాళ మనం మాండలిక భాష గురించి మాట్లాడ గలుగుతున్నా మంటే, దానికి కొరణం కొన్ని (ప్రాంతాలలో వాదుకలో వున్న లాషలో చాలా కొంంగా సాపాఠ్యం వెయవడలేదు.

విజానికి పాపాఠత్యంలో అన్ని (వాంకాల వాడుకలో వున్న పదణాలా విక్కి మడికొరాలకు చోటున్నది. నేను అఖండ సాపాకఠ్యం అంటున్నది, ఆన్ని 'ప్రాంకాల వాళ్ళము పాంన్కృతికంగా ఏకం చేపేది.

గాలెటీ తెలగు వ్యాసహారిక భాషకు విఘ౦టువు రాపినవ్వుడు కృష్ణా

మ!

గుంటూరు జిల్లాల భాషను షవమాణంగా తీసుకున్నట్లు జ్ఞాపకం, కాని, గోదావరి, వీశాలి జిల్లాల నుంచి ఆధువిక సాపాత్యం బోలెడంత నచ్చింది. అందులోవి భాష (ప్రాంతీయ మవిపించదు ఈనాడు.

ఆలాగే నుగివరొం (వతాపరెడ్డి తెంంగాణా ప్రాంతపు భాషలో కొవ్ని కథలు [వాశారు. ఇటీనల ఆ భాషలో నవలలూ, కథలూ, రాటలూ పుష్కలంగా

తీర్‌

వన్తున్నాయి. ఇలాంటి రచనలు తెయిగువారందరి సొత్తు అయిననాడు మాండలిక భాష అనే సమస్య వుండదు.

అక్కడ సాహిత్యం (వధొన కర్తవ్యం ఒక భాషకు చెందిన వారి వధ్య ఐక్యత సాధించడం. ఆ పాపాఠర్యం, ఆ అశయం ఒకవొంక వింపాదిగా-- దశాబ్దాల మీదట. పారిస్తూం చే, ఇంకొక వక్క (పాంతీయ (వజను చైతన్య వంతులమ చెయ్యడావికి వారి జీవితాన్ని, చైతన్యాన్ని వజీవంగా చి(తించడానికి 'పాంతీయ రచవలు రావాలి. "

ఇలా వృష్టి ఆయే సాపాత్యం అఖండం కోదుః జీవితంలో ఆకన్మీక వరివర్తనలు కలిగి వాటివి బ౪వరచగానికి తగిన పరిణతి ఆఖండ సాహిత్యంలో లేవన్సుడు నూఠన పరిణామాన్ని సూించేటందుకు సృష్టి ఆయే పాహిక్యం వేరు వేరు ప్రాంతాలలో వేరువేరుగా వుండడం జరుగుతుంది.

బాతీయోద్యమ3 సాగినప్పుడు తెఐగు దేశం ఇకర(ప్రాంకాలలో న్ఫృష్టి ఆయిన పాటలూ, పదాలూ తెంంగాడాలో పవికీరాలేదు, *మా కొద్దీ కెల్ల గౌర తనమూో” “న్వ దేశములోనే నదానందముల్‌” “*తరిగాందీయుగ మేగుదెంచె.... రండో భారతీయ (వజల్‌!” లాంటిభావాలు విజాము పరిపాలనలో పఠమతమవు తున్న వారివి వ్సళించి వుండడం పాధ్యంకొదు.

“మిరు (వజా కవేనా?” ఆవి మీటి గుల్లో థ్రీథ్రీరి ఎవరన్నా అడిగితే ీథీ తాను (పజాకవికొనవి ఒప్పుకుంటూ, అందుకు కొరణం తెలుగు వారికో 10 శాఠం నిరతీరులు కొవడం అవి చెప్పాడు.

కొవ్కి నా ఉద్దేశ్యంలో తెబగు వాద మాటికి నూరుపాద్గ ఆడరాస్యులే ఆయినా, అన్ని (ప్రాంకాలకు చెందిన (వణా సాహత్యం ఆలండ పాపాఠ్యంలోకి బేరిపోయి పత్యేక (పాంతీయ సాహిశ్యమంటూ లేకుండా పోయేదాక, థీలీ రచనలు పూర్తిగా అన్ని (ప్రాంతాల అ దరు (పజలను చై ఠతన్యవంతులను నేయ లేదవి వాతనుమాన౦. అక్షరాన్యక వి3డాఎకీ అడ్డఎరాడు గదా! శ్రీ శ్రీకవిత్వం చదివి

శకి వినిపి పే అన్ని (ప్రాంతాలకు చెందిన ఆందరూ ఉ శ్రేజీతులు కొగలరా 1 నాకు ఆలా తోచదు. అదేవిధంగా గద్దర్‌, వంగపండు రావిన పొటలు తీసుకుంటే, అవి ప్రాంతీయ భాషలతో వరతరయం ఉన్న వారివందరినీ ఉ శ్రేకవరుప్తాయిం కొవి అవి తెంంగాణా (పాంకాలలో ఆట్టకుగు వారిని కదిలింినట్టు తెణగుదేశం అన్ని (ప్రాంతాలలో వుండే అట్టడుగు వారిసీ కడిలించగలవా ? ఇకీ ఆనుమానమే-

• ఆన్ని [పాంతాలమూ ఏ*'0 చేసేె* ఒక విరంగా పాపాత్యమైరే, ఆంతకన్న జీవితం మరింక బలంగా ఏకం చెయ్య గందు ఒక జాతి కంఠరటిీ. ఒక తీవ సమస్య వచ్చివడివిన్పుడు దాన్ని సమిష్టిగా ఎదుగోోవడావికీ ఆవ్ని(ప్రాంతాలవారూ ఓకే సాంస్కృతిక వైలరివీ, (వమాణా౨మనూ అవలంబించి, ఆమోదించాలి,

ఇందుకు రంగం అప్పటికప్పుడు విద్రంచేనుకునే కవ్న ఆఖండ సాపా క్యావ్ని ప్రాంతీయ రచవలతో పరివష్టం జేనుకుంటూ పోలే జాతీయ సమైక్యత నమకూరితుంది.

దేశం ఏకంగా వలన విధానాన్ని వతిఘటించవలసిన నమయం ఎదు జైనవ్పురు జాతీయ వమైక్యతకు దోహదం. చేసివది హీఎదీకొదు, ఇంగ్లీ మ, అలాంటి పరిస్దితిలో (ప్రాంతీయ ఆధిక్యకల కోనం హి-దీవి వాడాఎని ఉత్తర దేశపు రాజకీయవాదులు (పయత్నిస్తుంటే జాతీయ విచ్చిన్నతకు మార్గం ఏర్పడు తువ్నది, హిందీ బాషా సాహిత్యాలు స్వారం్యత్యావికి ముందే దేశ (వజలను ఏకం చేసి వుంటే ఇవాళ నాతీయ సమైక్యత ఒక సమస్యగా మిగిలివుండక పోను,

ఆదే విధంగా తెలుగు దేశంలో వున్న అన్ని ప్రాంళాల కెలుగులోను ఉ శ్రమ పాహీత్యం వచ్చి అఖండ పాహిఠర్యంలో చేరడం భవిష్యత్తుకు ఎంతో ఉపయోగం. ఇవాళ ఆఎధదేశం అన్ని [పాంళాలలో గొప్ప రచయికలున్నారు, కొని ఆందరూ ఒకే నాహీత్య భాష రాస్తున్నారు రాచకొండ విళాఖవట్నం జిల్లా భాషలో రాషివట్టుగా, కాళీట్నం శ్రీకొకకంలో రాసివట్టుగా, విరవం రచయికలు శెంంగాణా భాషలో రా స్తున్నట్టుగాా పాహిఠ్యం విరివిగా వచ్చి అఖండ పాహి

శ టాం క్యాన్ని పరిపుష్టం చెయ్యాలి. ఈ ఒక్క విషయంలోనైవా విషవ పాపాత్యోద్య మం ఇకర పాఠ సాహిత్వోద్యమాలకిన్న ముందుకు పోయిందివి ఒప్పుకోవాలి విరినం బొత్తిగా రాజకీయ ప్వభావంగలది అనుకువి ఆఅపోహపడేవాళ్ళు ఒక్క పంగతి గమనించడం లేదు. ఉత్తమమైన విరపం గేయాలు = తెలంగాణా అట్టిగ.గువాళ్ళు భాషలో = గద్దర్‌ లాటి వా పొడితే శరీరాలు పృంకరి నున్నవి విస్తవకారులకు మాక మేకాదు నాహిత్యాభినూమలైన విపవన _ వ్యతిరేపలకు కూడాను ఇది కొల్త విషయం కాదు. 86 ఏళ్ళ ,(కితం గూ శనల్లి రామదిహ్మం గారివి ఆహ్వావించి “మాభూమి” నాటకం చూపిప్తే, ఆయిన పరవశందెంది పోయాడు కొవడావికి కమ్యూనిస్టు వ్యతిరేకే ! ఆవల రహన్యం ఏమిటంపే కళ లలో విజమైన ఆకర్షణ ఆది ప్రతిబింబించే సంస్కృతిమంచి ఏర్పడుతుంది. ఆది ఓక రకం రాజకీయవావాన్ని దిలవరిచే పకంలో ఆ రాజకీయవాద౦ం సజీవంఅనకో వాలి, ఆలా ఆనకోవడం ఇష్టంలేవి వాడ్శు £ళల సమస్యలను కొపు ఏన్తున్నారుం = “ఆం(ధజ్యోతి” 4 మే 19800 వివుర్శకు జవాబు “ఆం(రజ్యోతి” మే శవ కేదీ సంచికలొ వెలువడిన సాపాత్య వ్యాపావికి మ్మితులు “క్కేష్ట*గారు !8 వ చేదీ వతికలో విమర్శ రాళారు. కొని నేము [వానివ వ్యాపావికి, వారు విమర్శించిన వ్యాసావికి ఏమంఠ నంబంధం ఉన్నట్టు కనఐడదు. “ద్మేష్ట” గారికి పాహిక్యం గురించి కొవ్ని ఘాటైన పిద్దాంతా లున్నాయి వాటివి "ఆంంజ్మోతి” పారకులు ఎరుగుదురు. నాకుగూడా పామా త్యం గురించి విద్దాంతాలు లేక పోరేదు. కొవి యాదృచ్చికంగా ఈ పారి నా రెండు రకొల పాపాఠ్య వ్యాపం విద్ధాంకారికు సంబంధించినది కొదు. కేవలం అన్వేష ఇతోకూడుపన్నది. అయిన్నా దాన్ని “ద్మేష్టోగారు సిద్దాంతనరమైన వ్యాపంగానే ఉపయోగించుకోగలిగారు,

క!

ఆయన విమర్శ “రెండు రకొల సాహిత్యం ఎందుకు ౪?” అవి ఆరుగు తున్నది. సాహిత్యంలొ జఒరకమైన ద్వ ద్వంకొద్కు చాలా రకాలున్నాయి నా వ్యాన,లొ రెండు రకొల ద్వంద్వాలను (వస్తొవించి మూడోదాన్ని గురించి వ్యానం రాశాను, “ఎందుకు ౪? ఆన్న (వళ్నకు నమాధానం "వున్నాయిగనక 1”

“జే ష్టాగారు. సనాతప వసర్యిపదాయం భెడకుండా తమ విమర్శ బొ త్రిగా కాస్త్రీయవిమగ్శు అయిపోకుండా, రెండు పేరాలలో సూర్యచందులన్ను వాటి (1గహణాలన్ను (గ్రహణ స్నానాలను ఉపోర్దా తించ్హి అవలు విషయానికి వొన్తూనే

“రెండు రకొల పాహీత్యం ఏ రెండురకొలో, వాటి లక్షణాలు ఏమిటో వమోజనసం ఏమిటో ఏమాాతమూ చర్చించలేదు” అవి నన్ను దీగ్భాంతుణ్ణి చేశారు. ఎందుకంటే నా వ్యావమంఠతా అదే చర్చించాననురున్నాని. కొని “బ్యేష్ట” గారు ఈ మాటి నామీద వారికిగల ్నేహభాన౦తో అన్నారుగావి వారికి అర్జంగాక కొదని మరుకతణమే తెలిపిసపోయింది. కొరణం అది విజానికి ఒకరకం సాహిళ్యావికి వకొల్లా పట్టడ మే” ఏ రెండురకుల సోహీత్య ౦ గురించి. రాళానో “డ్బేష్టగారీకి తెలను.. అటువంటి మరోగమ్మత్తు గూడా ఆ మూడో పేరాలో వుంది, *ఈ ఒక్క విషయంలోనయివా విన్గవ పాహిత్యోద్యమం ఇళర సాపాత్యోద్యమాలకన్నా ముందుకు పోయిందవి ఒప్పుకో వాలి ఎందుకు ఒన్సుకోవాలో ఆయన వినరించలేదు” అన్నారు. ఏమీ చెవ్పకుం డానే నేను *ఈ ఒక్క విషయంలోనై వొ అన్నానా ? “ఎందుక ఒప్పుకోనో నేను చెబుతాను అన్నది జ్మేష్టగారి వ్యాపొవికి ఆయుపుపట్లు అదీ చెన్చడం కోనం నా అన్వేషణ (రివెర్చి మరీ పెద్దమాటకడా) ఆన ఉవయోగించుకున్నారు.

విష్తవ సాహిత్య పేక చెలితే జబ్బువే పేవారిరి మార్చడావికి నేను రెండు పాపాత్యాల వ్యావంఠరాయలేదు. “క్ష్యేష్టాగారు రూరి? నమ్మవచ్చు. నేను జొనపద సాపార్యం గురించి గూడా రాయిలేఎ ప్పేష్టగారి కోనం " కొకపోవిన్సా ఆయన వ్యాన౦ చదివి నా ఆసలు ఆలీపాయాచు తెఇనుకునే అవకొశం లేకుండాపోయివ ఛారికోసం ఇవ్ఫుడు కొంచెం చర్విత చర్వజణం చేసాను. హ్‌

ళా శం

నేను (వస్తావించిన రెండు రకొల సాపాఠ్యం: ఒకటి సంప్రదాయ సాహిశ్యం. ఇదీ అవిచ్చిన్నంగా వామ్తా వాతి సాంస్కృతిక చరితము (వతి బిందిస్తున్నది రెండోది ఇందులొ చోటుచేసుకో లేకుండా, ఎక్కడికక్కడ తెగి పోతూ వన్తున్న “(వజలొ సాపాత్యం ఇందువల్ల వై కకొట్టవచ్చి వట్టు కవవఐ డినా ఫలితం ఏమిటంటే పాపాత్మ భాష, మాండలిక భాష అన్న ద్వంద్వం. విజావికి పావాత్యభాష కూడా మాండలిక మైనఏ. కాని ఉత్తమ పాహిత్య రచనలు దావికి సం్యవదాయ సీ షపాక్యంలో చోటువుందేటట్టు చేశాయి. (గ్రాంధిక భాషా వాడం తెబగు ఫాపాక్యావికి అనకొరం కేసిందవి ఈనాడు సాహ తీపరులు ఆందరూ ఒన్నుకుంటారు. కావి ఒకన్పుడు కవిరాజుగారి లాటి ఆభ్యుదయవాదులు కూడా ఆ మాట ఒప్పుకోలేదు. ఇవాళ “మాండలిక ((వజల (ప్రాంతీయ) భాషలలో మంచి పాహిత్యం వెలువడుతున్నది, రావి కొన్రిగారి విశాల జిల్లా లాషా, కొళీవట్నం రామారావుగారి ్రీకొకుళంజిల్లా భాషా, దాలాకొలం [క్రితమే సురవరప్ప (సకావ రెడ్డిగారి తెలంగాణాభాషా ఇటీవల అల్ల౦ రాజయ్యా తెలంగాణా ఆధోగతివాళ్ళ భాషా మంచి రచనల ద్వారా సరం్యవదాయ సొపాఠ్యంలోకి [(వవేశించ వలపి ఉన్నాయి.

ఆభ్యుదయ సాహిత్యోద్యమం (ప్రారంభమైనస్సుడు దాన్ని (పోత్స హించినది. కమ్యూవిస్తుపార్జీ కావడంతో పాహిఠ్యంగా గొరవించదగివ రచనలమ క్‌మూ్య్యూవిస్టు విద్వేషంతో వెలిపెట్టారు కొందరు. కావి విజమైన కళాళృష్ణగల వారు సాహిత్యావికి రాజకీయరంగు పూయకుండా గూడరలి రామ(బహ్మంగారి లాగా “మాభూమి” లాటి నాటికొన్ని మెచ్చుకున్నారు. దాన్ని మెచ్చుకోగానే రామ (దిహ్మంగారు కమ్యూనిస్టు వ్యతిరేకతను వక్కన'పెట్టలేదు. ఈ చిన్న విషయాన్ని “జ్మేష్టోగారికి ఆర్థమయ్యేటట్టు నేను రాయలేకలోతే నాఠస్పే అయివుండాలి మరి!

సిద్దాంత సాహీ త్యాన్ని నూత మే పార్టీ సాహిఠ్యం అంటారు. అల్లిం రాజయ్య వవల “కొలిమి ఆంటుపవ్నది” భూషణం కథ “*ఆడినంటుపన్నది లాంటివి, విషవ సాహిత్యోద్యమం అభివందించగానే, ఆవి రాజకీయ పార్టీ రచ నలు ఆయిపోవు (వ్రీటీమువాష్మ “మారివల్లి "ఏ రాజకీయ నన్లల అనుకున్నారు,

స! మనకు జ్ఞావకళ క్తి చాలదు, గఠం మంచి నేర్చుకోలేం. శాస్త్రీయంగా ఆలోచించ చలవీవదాన్ని గురించి ఆవేళవడిపో మి కిందికి తోయదంచిన వాళ్ళను బలంనంకాన నైైకెక్తి, కాక్కిరింపులూ. వెక్కారింపులు ఉంపేగావి విమర్శ కొదనుకునె దుప్పి అలో ఉన్నాం.

(వస్తుకం నేను విస్నవ సొపాక్యం కోపుకాపే అర్హతగలవాణ్ని కొదుం చేను విష్ణవ పాహిఠ్యం రచించమాలేగు (పస్తుకంలో పాహిఠ్య గొరనంగల నిన్లవ పాపాఠత్యం ధారాళంగా ఏమ్తున్నట్టుహడా నేమ భివించడంబేదు, ,వా రెండు రకొల సాహిత్యం వ్యావం (పదానంగా నం్మపదాయ సాహిఠ్యం గురించే! అందులో అన్ని పొంకాల భాషా ఏనాడో చేరిపోయి, అది పరిప్పస్టం ఆయి ఉండ వలసింది. అది జరిగి ఉన్నట్టయితే శెండు రకొల సాపాఠ్యం ఉండే పనిలేదుః శాదిర్జు విర్నొ వ విప్లవ” కవిక్వావ్ని తన,(ప్రాంతీయ భాషలో రాశారు దానికి వందవ్రదాయ ఇంగ్లీషు పాహిత్యంలొ ఉన్నత స్దానం లభిందడావికి “రాజకీ యాడ” ఆడ్డురాలేదు. మసం ఈనాడు కూడా *(ప్రాంతీయి రాష, *మాండలిక” వదజాలమూ అంటూ ఒక పక్క, రాజకీయ విద్వేషంతో మరోకవక్యం, నం దాయ పొసాక్యానికి వంకెబ్ళ వేస్తు న్నామా లేదా?

నా మొదటి -వ్యానం న్పష్ణంగా లేవి వారికి ఇది అయినా వోధపడు తుందవి ఆశిన్తు న్నామ. ఇదీ కూడా అర్థంకాక ఎవరికైనా “ఎలిక్టీి కలిగితే .వా భావాలు స్పష్టం చేయడావికి ఇంకో వ్యానం రాయడావికికూడా నేమ నిద్దమేం

“ఆర్యద్రజ్కోతి 20, మ్‌ 1080

నా చిన్న్నన్నగారు ఇను ఉవవరి 18 ఆదివారం నాడు కృష్ణళాన్రి గారు మా ఇంటికి వచ్చినన్పుడు ఎందుకో మా అన్న (వెంకటసుబ్బయ్య) గు ర్తుపవచ్చి, “మ్స అన్న గట్టీవాడు. మా యిద్దరికీ ఒకే వయన్సు" ఆవి రాశారు. (మాట పోయిందిగద !) “కాదు. మీరు మా అన్నకన్న రెందేద్గ చిన్న, మీరు నాకు చిన్నన్న గార” ఆన్నాను. వాకు మా అన్నను జ్ఞాపకం చేసేనారు ఇద్దరే ఉండేవారు = అబ్బూగీ కై దేవులపల్లి. వాన్లీ మా అన్న గురి0చి మాట్లాడేవారి కొదు కృష్ణళా _వ్ర్రగారు మూ అన్న గురింది శాన్వై మాట్లాడటం మొదటిసారీ, చివరిపారీ కూడా" ఆ ఆదివారంనాడే. ఆయితే 1827 లో నేమా, ఆయనా ఒకే రైలుపెైలో కలుసుకున్న వ్పడు నన్ను నేను పరిచయం చేనుకున్నదీ వెంకటసుబ్బయ్య తమ్ముడుగానే. లేక పోశే నన్ను గురించి ఆయనకు చెన్నడావికి ఏమిలేదు. నేమ మాతం ఆయవను 1820 లోవే మొదటిసారిగా చూశాను. నేను గుంటూరులో ఇంటరు చదువుతూ హాస్టల్లో పుండేవాణ్ణి మా వార్డెన్‌ తెలికిచర్ల వెంకటరత్నంగారు దేవులపల్లివారి చేత మాకు గోష్టి జరిపించారు. అవ్పటి ఆధునా తన కవిక్వంలో వాకు తెలివినవి యెంకిపాటణు మాత మే. కొని దేవులపల్లివారు అవాడు ఆధునిక కవిత్వం దాలా వివిపించారు. యెంక్‌ పాటలు కూడా పాడారు. మళ్ళీ నేమ విజయనగరంలో బియ్యే చదివేటప్పుడు కృష్ణశాస్త్రిగారు మా కొరేజీకి వచ్చి భాన కవిత్వం చదివారు. ఆ రోజే క్రొ కే దర లశ లోీధాల్యు స్ట కిం బా. శ ల ( ఉగ 6. ౧ 22ట్లాగ్లో ఓ వ్‌]

52

బు(రా శ్రేషగిరిరావుగారివి కృష్ణకాన్త్రి గురించీ. భావకవిత్వం గురించీ అడిగిరే, ఆయన ఎక్కువగా ఏమీ చెప్పలేదుగావి, భావ కవిత్వం లిరికల్‌ పొయి కొదన్నారుం

మా కిద్దరికీ పరిచయం 1910 లో (ప్రారంభమై తరువాత ఆయిదేళ్ళ ఆనంతరం బంధుత్వం (_వమాణావికి పెరిగింది. కొమ్మూరి పద్మావతిగారి రూలురివి పెళ్ళాడిన నాటిక. చీ నేను శాస్త్రింరి ఆఫ్హ వర్షంలో వాల్నీ.

ఆయన ఉవన్యాసాలు, వినిమా భాషలో సూవర్‌పాట్ప్‌ ఆయన ఒక్క గేయంగాని, వద్యంగావి రాయకపోయినా ఉపన్యాసకుడుగా ఆయనను నేమ మరు నడం పాధ్యం కొదు.

ఆయనలో ఎవరవ్నా విసుగు చూసి వుందొచ్చుగావి, కోపం చూపిన వారు ఐవహుకా వుండరు, అయినా ఆయనకు కొన్ని విషయాలలో 51౯0208 [0011088 ఉండేరి. తవ ఉవవ్యాపావికి ఏ మివిష్టరో, ెక్రబరీయో అధ్యక్షత వపా_పే ఆయనకు అకికాలిమంట నెత్తి కెక్కేది. “నేను మాట్లాడేది వాడికేం తెలుస్తుంది. ఎవరన్నా తెలుగు మేష్టర్ను కుర్చీలో కూర్చోబెట్టండి! ....” అనే వా రాయన,

ఇంకోసారి నేనూ, శాస్త్రిగారు బెజవాడ గోపాలరెడ్డి గారిని కలవ టానికి కొప్మాపాలిటన్‌ క్ర్‌బ్చుకు వెళ్ళాం. గోపా రెడ్డి ఇరు బియటకు వెళ్ళ్గరట అయన గదిలో ఒక ఎమ్మెల్యే కూర్చువి వున్నాడు. కాన్తిగారివి ఆకగాడు వలకరించలేదు, శాన్త్రిగారలో లావా ఉడుకుతున్నది. కొ'స్పేపు ఆగి దాలా న్యమకగా, "తమ నామదేయం?” ఆవి అడిగారు. ఆయన గారు గొణుగుతూ చెప్పాడు. కాన్తిగారు సరిగా విననట్టు వటించి ఆతవి పేరు కస్పుగా అన్నారు, ఆ పెద్దమవిషికి తనను శాన్తిగారు పడీపిస్తున్నారపి అర్జ మయింది కొటోలు, ఈ పారి తన పేరు సృష్టంగా చెప్పి. ఆక్కడిమంచి వెళ్ళి పోయాడు. శొన్తిగారు జుట్టు విదిలిఎచి పచ్స బిగదిటి “*నా కర్మకాలి వీడు నా రాజకియ.వతినది “ఆనా ద, గా ౯

603

సింహాలకు కోపం రాదనళకో కూడదు కొని వాటి హుందా తనంలో ఈ కోవం ఆలా కణీకంగా మా్య8 మే కపిపిస్తుఎది.

శాస్త్రిగారు నీనిమా రంగంలో ,వవేశమున్న కొలత్రల్లో నాప ఆయన ఈ రంగంలోకి రాకూడదన్న కావం దృఢంగా వుండేది ఆ రోజుల్లో చిఠక విర్మాశలు కమ ఇన్నీరియా టీ కొంపెక్స్‌ను ఈమ కన్న చాలా గొవ్ప వాళ్ళను ఎద్దేవా చెయ్యటం. ద్వారా (పదగ్శించుకునే వారు ముఖ్యంగా పేరు మోసిన రచయికలకు సివిమా గురంచి తెలియదన్నది. (వచారం చెయ్యటంలో వారికి బాలా ఆవందం పవుండేఏ. 'పేకుమోనివ రచయితల చేత కోకుండా రాసిన పినేరియోలు నాకు చూపింది, “చూడు, (బదర్‌ పేరువడ్డ రైటర్స్‌ను మేము తీను కోవటం లేదంటారు. వాళ్ళు ఎలా రాస్తారో చూడు!” ఆన్న విర్మారలు ఇద్ద రుండేవారు వారిలో ఒకడు కామ నియమించిన కవివిగురించి నాతో ఒకసారి “ఆయవ నేను చెప్పిందే రాని తెచ్చి వాకు చూపిస్తాడు ఆనీ, వారం తిరిగేలోపల “సీనొ రాయమంపే ఏమేమిటో రాస్తారు, కనీనం నేను చెప్పింది రాసీనా వాకు చాలు ఫొ అనీ అన్నాడు: .... కాన్రీిగారు ఈచచ్చు వపంన్క్యృతిలో కూరుకు పోవటం నాకు చాలా బాధగా వుండేది. ఆయన టఓర్చును వేను మెచ్చుకోవ టావికి ఎంతో కాలం సట్టలేదు. సివిమాంకు నిజమైన గౌరవం చేటార్బిన ఐహు కొద్దీ మందిలో ఆయన ఒకడవి లోకమంతా త్వరలోనే గుర్తించింది. సినిమాల కుసంప్కాారులు కూడ ఆయనను ఊరేగించక తన్పలేదు.

కృష్ణకాన్తిగారి పాటలలో మార్తవం ఈనాడు సివిమా (పేతకులందరికీ తెలుసు కొని వేను ప్రత్యేకంగా కవిపెట్తా ననుకుంటున్న దేమిటంటే, ఆయన పాటిలయిపాడే పొతిర్సిలు గొవ్చ కవులు కొనక్కటర్లేదు. అయినా నాటిలో స్వచృమైన కవిత్వం వుంది! ఈ సామరస్యాన్ని సాధించిన జీవియస్‌మ విశ్తేషించటం వాకు సాధ్యం కాలేదుం

ళాన్రుగాగు ఆలరుసార్రి జనవరి 75 న మా ఇంటికి వచ్చినవ్పుడు కొరు దీగలేక పోయారు నేనే కారుదగ్గరకు వెళ్ళి మాట్లా డామ నన్నూ, నాభార్యనూ ఈమ ఇంటికీ రమ్మన్నారు ఆయన నన్ను కలుసుషన్నవ్వుడల్లా రమ్మంటూనే వుం

భ్‌ టారు. ఇద్దరమూ జబ్బుకునువులం. నేను కిందటిసోరి నా భార్యతో వారింటికి వెళ్ళి వవ్వుడు ఆయన కిందికి రాలేవి స్టితిలో వున్నారు. నేను మెట్లు ఎక్కి పెకి వెళ్ళీ స్దితిలో లేను. దాదాపు రెండు గంటలపాటు బుజ్జాయితోనూ ఆకని భార్యతోనూ ఇరరులతోనూ మాట్లాడి ఆయవమ చూడకుండా వచ్చేశాను ఆందుచేత ఈసారి శాన్రగారితో “తప్పకుండా వొస్తాను. మెట్లుకహూడా యెష్కకానూ అవి మాట యిస్తూ అన్నాను, నా మాట విలబెట్లుకున్నాను. ఫిబ్రవరి ₹5 ఉదయం వెళ్ళి మెట్లెక్కి, ఆయన భౌతిక కొయాన్ని ఆలరిపారి నందర్శించాను. అజా “ఆంధజ్యోతి' 28.1950 ఉగాదినంచిక “* పామాఠ్య కొరుడుగా నాకు జీవిత ౦ [వమాణం, వీద్దాంకం కోనం జీవితాన్ని వ[కంగా చితిపే ఆ రచన ఉత్తమ రచన ఎట్లా అవిప-చు కుంటుందో నాకు యేనాడూ అర్దం కాలేదు”

అనవసరమైన నవ్ముకాలు య్‌

బ్రేళం వరాధీశంగా ఉన్న కొలంలో విజొతీయులమీదా, వారి నంప్కృతి మీదా స్వతంథతక్షిభావాలు గలవారిలో రెండు రకొల మానవీక వరిన ర్తవ కిలిగిందిం కొందరు ఇంగ్లీషువారి అధీనంలో ఉవ్న మన దేశంలోవి నసంప్కృృతి కన్న మన 1పాచీశ సంవ్కృృతి చాలా రెట్లు గొవృదని తెలునుకున్నారు. ఈ విశ్వాపాన్ని చాలా మేరళు పాళ్చాత్యురే దిలసరిచారు. ఈ పొళ్చాత్యులు సంస్కృతం నేర్చు కువి వేదాలు ఆపూర్యమైన పాహీఠ్యమనీ, ఉపవిష త్తుంలో కనిపించే తాత్విక రర్చలు గొవ్ప వంప్కారాన్ని సూచిస్తాయనీ మవకు చెప్పారు. మనం గర్వవడ టావికి ఎలాటి అభ్యంతరమూ లేదు!

ఇంచుమించు ఇదే కొరణంచేత మన మేధావులు ఇందుకు విరుద్దమైన ఆలోచన కూడా చేశారు. వరాధీన భారతంలో మన నంస్కృతి మన (పాలీన వంస్కృతికి తీసికట్టు కొవద్భు, కొవి ఆది ఆధునిక పాశ్చాత్య సంప్కృృతికి కూడా తీసికిస్రే. పాళ్ళ్చాథ్య నంస్కృృతి ద్వారానే మనకు మన గతం తాలూకు గొవృఠనం తెలియ వచ్చింది. అఆ గత సంస్కృతి ఎంత గొవ్పదయివా అది వర్త మానావికీ, భపిష్య త్తుకూ వవికివచ్చేదికొదు.అందులో భౌతిక = ఐహీక ఆభ్యుద యానికి వవికివచ్చేదీ చాలా తక్కువ, ఆ సంస్కృృతివి పునరుద్దరించటం కన్న మన న్నర్తమాన సంస్కృతీ కన్న పాశ్చాత్యుల వర్తమాన నంప్కృతి స్పష్టంగా ముందున్నది గనక్క మన భవిష్కత్తుకు మంచిదన్న భావం పైకి వచ్చిందిం

పనరుద్దరణ వాదం ఒకట్కీ పురోగమనవాదం ఒకటీనూ

ఇదాటీ పురోగషవవాదం వంఘ సంస్కారాలకు పృవాదీ అయింది అఆదువిక పాళ్ళాత్య నంవ్కృతి దృక్పథఎ మంచి చూప్తే మూరవిశ్వాపాలుగా కవి ఫఎచినవన్నీ త్మేనంగా అండించదడ్ధాయి. -ఆఖిరువ వొంచూమతం కూడా పంన్యం

క్‌6

రణకు గురిఆయి, (దిహ్మాసమాజం, ధియోపపఫీ, స్టార్‌ ఆఫ్‌ ది ఈస్ట్‌ దాపాలలో మనని ఏలుకున్న దొంలకు మరింత అమోదకగంగా ఉండేలాగా, కె స్తవ మతా వికి సాద్యమైనంత నవ్నివూరంగా ఉండేబట్టుగ్యా వంప్కరించదిడింది.

ఒక చార్మికక దశళలోమంచే పుట్టిన ఈ రెండు దృక్పథాంకు గర్భళ (తుక్వం కస్పలేదు. ఒక వక్షంవారు పాళ్చాత్యులము మన నంస్కృతివి నాశనం చేపిన శతువు౭గా చూ ఫ్రే ఇంకోవక్షంవారు ఆ పొళ్చాత్యులనే మవ సంస్కృ తిని పుపరుద్దరించి మన ఆభ్యుదయాపికి బాటవేసిని మిత్రులుగా చూళారు (గాంధీ గారు రెంటినీ మేళవించి (బిటిమవారి మీద కత్తి కట్టుతూనే వారితో మనకు మైథతి వుంటుందని ఉద్దాటించాడు ్స

జాతీయ సంప్కారం దృష్ట్యా వెవక్కు పోయినా, ముందుకుపోయినా మంచిదే గనక, ఏదె తేనేం ఆనుకునేటందుకు అఆవకొళశం లేకపోయింది, ఇందుకు (వబల కొరణం సామాజీక పరిణామ వాదం ముపలివాడు క[రవాడు కావటం ఏంఠ అసంభనమో, ఒక పరణామ దశకు వచ్చిన నమాజం నాలగ్లై దువేం ఏళ్ళ వాట్‌ దశకు. రైళ్తా, రోడ్లూ, విమానాలూ టపా, విద్యుచ్చ కీ లేవి దశకు, పిల్లలు లేనివాళ్ళు తమ భార్యలకు గర్భం కలిగించటావికి ఇతరులను వివియో గించే దశకు; రాజులను విష్టవు అవతారంగా భావించే దశకు; _లోకరళ్యాణం కోసం ఆహారవదార్జాదిమ భారీ ఎత్తున అగ్గిపాలు జేసే దశకు = తిరిగి పోవటం అంత ఆసంభవ౦, దశాద్దాం మీదట సామాన్య (వజిలు ఆర్థికంగా బాగుపడక్ష పోయిన్యారాజకీయ హక్కులూసామాజిక స్వాఠం[ఠ్యమూ కొంచెంకొంచెంగా పెం పఫొందించుకుంటూ నష్తున్నారు. దీవ్ని తుడిచి పెట్టటావికి రన్న పు రుద్దరణవాదం ఇంక ఎందుకూ పవికిరాదు దీన్ని ఎవరూగావి ఎలా కాదంటానో ఊహించటం కూడా సాధ్యం కాదు.

పీన భారతీయ సంస్కృతి ఎలా ఉంపే బాగుంటుందో గాలిలో ఒక అంచనా కట్టి, దావికి ఆమకూలంగాలేవి విశ్వాసొంవవ్నిటినీ మూఢ్గ విశ్వాపాలకీంద (ప్రచారం చేశారు. అవి పుకోగతికి అడ్డ ఎగా ఉన్న విశ్వాపాలు ; బాగానే ఉన్నది కొవి అవి (ప్రజలలో రాలా ఐంంగా వేన్న తవ్నిన విశ్వాసాలు ! “హుష్‌, కాకీ |”

తే ర్‌? అంపే పోయేవి కొవు, (పజలను ఆనమావించకులడా వాటిని తిట్టటం సాధ్యంకొదు, పిల్లి నాడి మంచి కోరితూ వాణ్ని చొ- బాదే. బడిపంతుళ్ళ దుస్టితిలో పడ్డారు సంస్కర్తలు |

“మమ్మల్ని ఏంచెయ్యమంటావు ? జలు మూఢవిశ్వాపాలకు బలి అయి పోతుంటే, వినృహాయులమై, చేతులు కట్టుకు కూర్చోమంటావా ? ఈ దిక్కుమాలిన విశ్వాసాలూ, ఆచారాలూ మనుషు9* మానవత్వావ్నిగూడా నాశవం చేస్తూంటే, దాన్ని గురించి గట్టిశా చెన్పనలనిన అవసరమూ, బాధ్యతా మేరావు లకు ఉన్నాయా, లేదా ౪” అవి ఆడగనచ్చు.

కొవి ఈ ౪వనరాన్నీ, బాధ్యతనూ గుర్తించ దలడుకువన్నవాబృ కొన్ని (వ్రశ్వలకు నమాధానాలు తెజసుకోవాలి. ఆప్పుడుగాని వారు తమ బజాధ్యరను నిర్వ ర్రించలేరు.

[్ర మూఢాచారాలలో కొవ్ని మూఢ పొంవ్రదాయాలుం-వీటివి వాధ్యర గల వారు స్పష్టంగా గుర్తించాలి.

మమషులలో సంఘీళావం చితవిచిత రూపాలలో ఉంటుంది. నా చిన్నతనంలో మా బంధువుల ఇళ్ళలో ఎవరికి కొస్త పెద్ద జబ్బుచేనినా [వథమ చికిళ్సలాగా వెంక పేశ్వరప్వామికి పసుపు గుడ్డ్గపీలికలు ఒక రాగి డబ్బు ముడుపు కట్టి, మొక్కుకునేవాళ్లు. ఎవరైనా ఒక కుటుంలీకుడు “డామ్‌ నాన్సెన్స్‌ 1 జబ్బుకు మందిప్తారుగావి, మొక్కుకోవడం ఏమిట్‌ ౪” అవి పెడదిరిగిత్తే వాడు 'కన వాళ్ళకు ఆంతో, ఇంతో ఎడంకొనటం తవ్ననిపరి 1

ఇటువంటి ఆనవాయితీలు సవాళతి । వీటిని న్య క్రిగత మైన విశ్వాసాలు ఆనలేం - ఒక నముదాయావికి చెందినవి. 'పెళ్ళిడేనుకుంపే ముందు వెంక పేళ్వర స్వామి దీపారాధవ్హా తరవార నత్యవారాయణ (వతమూ చెయ్యి + అందరూ చేఫారు 1! ఒంట్‌గ ది రామలింగంలాగా, ఊ ంద3 దారీ కొదన్నా ఉలివి? సైలాగా (చ్రవర్థి-చప |

ర్‌9

ఇది వియమం అని కాదు, నీక మందనుంచి వేరైపోయే దరైైర్యమోం ఆంతకన్నా నుఖ్యమైనిదీ డబ్బు ఉంటే ఎడంగా పో! ఏన్ను ఎవరూ ఏమీ చేయ లేరు కొవి సగటు మవిషిక్‌ పది మండిలాగా ఉండాలవి ఉంటుంది గవి విలకీణంగా ఉండాంవి ఉండదు.

'నీవిమా [పొడ్యూపరు ఆయిన వాడు (వతవాడూ పికృరు టిన్నులు తిరవతి పట్ట 37, [పోక్షం చేయిస్తూంటే 6కొనాకడు “నేను సమ్మను అవి పీక్చరు రిలిజు జేసి రబ్బుచేసుకుంటే వాణ్ని ఎవరూ అడగరు, కావి పిళ్చరుప్తాఫ్‌ అయిందో “లోకం కోడై కూపినట్టుగ” ఆందరి ఆక్షేవణంకూ గురిజవుకాడు. పైకి ఎలా కవిసిస్తుందంపే, టిన్నులు (ప్రోక్షణ దేయించుకున్నవాళ్ళుందరూ, పిక్చృరు మట్టికరిచినవాళ్ళతోపహా, చాలా వివేకంగల వాళ్ళయినట్టూ, ఆలా చెయ్యవి "ఒక్కడూ. గొడిద అబినట్టూ కవిప్పినుంది. ఇటునంటి ఒక్క నిదర్శవం మూఢ సం్మవదాయాన్ని గట్టీగా దింపరిచినిట్టు (భమ కలిగిస్తు ౦దిం

ఇలాంటి మూఢ విశ్వాసాలను బాధ్యత గలవారు వ్యక్తం జాడ్యాలుగా కొక్క సాముదాయిక రుగ్మత లుగా గుర్తించాలి | ర “లా వొక్క 0ఠయు లేక రైర్యము విలోలంటై "న పరిస్దితిలో మను మలకు సం(క్రమించే మూఢ విశ్వాసాలు.

ఇలాటివి - కూడా నా చిన్నతనంలో అసాధారణ వరిస్టికులలో కలి ఎత్తేవి, మనిషి దీర్షరోగం పాలవుతాడు. వై ద్యవిజ్ఞానం ఆంతగా అలివృద్ది శొలేదు. రోగనిదాసంచేని సరిఅయివ చికిత్స తెలిపే నారుడు కనుచూప్పమేరలో లేడు. భూత వై ద్యుడు అందుబాటులోఉండే వాడు. వారీవృతత్తి వాడిదీ! తుమ్మినా చేఠబడే నంటాడు దయ్యాలను, పళాదాలను మారణ సోమం చెయ్యాలంటారు. ఒకన్సుడు వై ద్యావికి లొంగని రోగాలన్నీ మాం (తికుల పాలంపడే౨,

గత్యంకరంలేక భూతవైద్యం చేయిస్తావు, నీక నమ్మకం ఉందా? కొడు. గఠ్యంతరంలేక! ఆఖిరు ప్రయక్నళల కింద! ఇలా)టి పరిస్తికంరో ఉన్న వాడికి హేతువాదం ఉపదేశించబం ఎంత నృథా..ఛూత వైద్యం చేయించిన వాడు

రి

శాస్త్రీయ చికిత్సల జోలికి పోకుండా తిన్నగా భూత వై ద్యుడి దగ్గరికి పోతే వాడికి "హీఠువాదం చెప్పొచ్చు. కావి హేతువాది ఆయి కూడ గఠ్య౦0కరం లేక భూర_ వైద్యం చేయించిన వాణ్ణి ఏమవగలం

ఆడి ఆలా ఉ౦ంచ్చి దారికప్పి ఒక దీర్హ వ్యాధి ఏ చికిక్సళూ లొంగక, మనకు తెలియవి మవోవై వ్రావిక కొరణాలవల్ల భూతవై ద్యారికి లొంగి, వనయమ యిందమకోండి భూత వైద్యానికి దానివల్మ కలిగే (పతష్టను హేతువాది తుడిచి పెట్టగండా ఖ్‌

మనమషంసు మూఠవిశ్వాపాలనుంచి కాపాడే బాధ్యతను మీదవేసుకున్న వాబ్గ ఆ మూఢవిశ్వాసాలు ఏ వరిస్టితులలో దిలవగుతున్నదీ స్పష్టంగా తెలును కొవనేటంత ఓపిక కలిగిఉండరు.

ఇవళ పోస్ట్‌ హిప్నొటిక్‌ సజెషన్‌తో కొన్ని వ్యాధులు వయం చేయ వచ్చునన్నది విప్పఠంగా తెలిసిపోయింది. కొని ఆర్ధళకాద్దిం (కిఠం ననదేశంలో ఆలాంటి చికీత్స చేయించిన వాణ్జీ “వంప్క రలు” మూఢుడి కింద కవ్నక జమ కట్టి ఉండేవారు,

ఈ సంవ్క ర్తీలతో వచ్చివ చిక్కుల్లో ఒకటి ఏమిటింటే కమ జ్ఞానం నమ్యగమన్నట్టు సవ ర్తించటం. ఇదొక మూఢవిశ్వాసమే, న్యాయం పడితే!

8. విశ్వాపాలు కొవి విశ్వాసాలు. ఇ9 రకరకొలుగా ఉంటాయి. ఇక్కడ మళదాసులో వీరికి మూరు దిన్న చిన్న గుడలుంటాయి. దారేపోయే వాళ్ళలో కొందరు వతి గుడిదగ్గిరా ఆగి గావ ఆగకుండా గావి, కొరులో బపోతూగావి చెంపలు వేసుకున్నట్టు అభివయిస్తార, ఇలా చెయ్యటం వల్ల తమకు కలిగే లాభం గురించి వారిలో ఎక్కువమంది ఆలోచించరు. కాన్వెంటులో చదువుకొనే పిల్షలు చీటికీ. మాటికీ “ళొప్‌” చేను కోవటం ఆలవాటు చేసుకోవచ్చు కొందరు యువ పలు తమ అయోనుయ స్దితివి వ్య కం చెయ్యటానికి భుజాలు ఎగిరేసినట్టు! మరి కొందరు ఆక్చర్యం (పకటించటానికి ఈ వేసినట్టు.

60

వీటివి గట్టిగా విశ్వాసొలనటావికీ లేదు, కొదవటానికీ బేదుం ఆలవాట శ్రీంద నచ్చే విశ్వాసాలు శనివారం రాతిఫ హారాలూ, ఏకాద॥ విరాహారమూ, ళ్ముక్రవారం ఠలంట్లూ, ఆదివారం విందుధరోజ"మూ లాటివి కొందరు, కమ జీవిత మంకా నాటిమీదనే ఆవారపడినట్లు ఆచరిస్తాన. ఏ మొక్కూ, ఏ కోరికా లేకుండా ఏటా తిరుపతి కొండకు వెళ్ళి వచ్చేవాబన్నారు.

ఇలాంటి వాటిని సీరియస్‌గా మూఢ విశ్వాసాల కింద సరిగణి*-చ నన పరంలేదు.

ఈ పందర్భంలో మనం గమవించ వలవిన దేమంటే ఒక ఆచరణ మూఢ విశ్వానంతో కూడివడి కొనచ్చు; కేవలం ఆలవాటు కొవచ్చుం తిరువతి కొండకు వెళ్ళబంలాగా! బిచ్చగాళ్ళకు దానధర్మాలు చెయ్యటం లా! కొందరు శ్రీలు సివిల్‌ మారేజీ చేసుకొన్నాక నల్ల పూనలూ, పువైలూ వేసుమున్నట్లు!

4. మస భారతదేశంలో [పతి ఆచారమూ మతకావికి సంబంధించినదే నన్న (భమ హెద్చుమందికి ఉన్నది. ఆనాగరిక దేశంలో సహగాదారాలకూ, సాంఘిక సం(పదాయారికహూ ఎలాటి లేడా ఉండేది కొడు. మన లౌకిక జీవితం గట్టి పునాదిమీద ని్మితంకొని కొరణంచేత ఇవాళ మన కట్టూ బొట్టూ దగ్గికమంచి అన్నీ మఠ మే ఆన్న (భమ కలుగుతుంది. అందుచేత అన్ని ఆచారాలనూ మకాచారాలు గానే భావించే వాషృన్నారు. చొక్కొావిస్పకుండా తిండి తినటం మఠ విరుద్దం, బిల భోజనం మఠ విరుద్దం. సొంత క్షవరంలో కూడా “మైల దింటుందిం

కోని విజమైన మక విశ్వాసాలూ, వాటిలో మూఢవిళ్వాపాలూ బాధ్యర గల వాద గుర్తించాలి. వీటి వెనక అనలె న దోపిడీ ఉంటుంది, ఇవే, మనిషిలో ఆవసరమైన హేతువాదావ్ని దెద్బితీ వేవి. అంతేశొదు, వీటికి పెళ్తందార్మ (ప్రాపు ఉంటుంది. వర్గనమాజ౦ అన్నది ఏర్పడినాక దోపిడీకి అవవరమైన నుత విళ్వా పాలను పాలకవర్గాలు సాొమదానిభేవ దండో పాయా.తో కాపారాయి.

ఆవ్తి హక్కును కొపాడటావికి దొంగలమ శకీంచటం మవం ఆర్తం చేనుకోవచ్భు. కొని దొంఠగనం చేసిన వాళ్ళను నరకంలో రంపాలతో కోస్తాంన్నీ

61

దావికి ఆరం ఏమిటి? నరకంలో ఈ ఏర్పాటు ఎవ్నళనుంలచి జరిగింట? తొలి వేద యుగంలో ఆవి హక్కులు సమిష్టి" ఉ డే. *ళతువులొ గోగణాంను దింది పోటు చేసి తెచ్చిన ఇంటదుడు 'పే.5కొలవు ఆక్యులకు ఆకాధు, డై'వాడు!

న్యకు:స వర్షించే దర్మాలు బాతులకు వ ర్రి చవు హంతకుంను ఉరి తీస్తారు. యాద్దరంగాల్లో లక్షలాది జ:౦ చావటానికి కొరలైన వారి నె ట్రిక కిరీ టాలు పెడకారు, అట్లాగే ఒకనాటి ధగ్మం౦ ఇంకోనాటి అధర్మం అవుతు-ది. ఒక ప్పుడు ఇరుగుపొరుగు రాజులతో యగద్ధాలు చెయ్యడం క్షతియ ధర్మంగా ఉండేది. ఈనాడు (వపంచ శాంతికి భంగం కలిగించిన నాయకులు నేరస్టులవుఠకారు య'గ్ధాలు వివారించే శ్రి ఎవరికీ లేకపోయిన్నా ఆవి ఆవివార్యాలని ఎవరూ నమ్మటంలేదు,

మకంతో ఏమీ సంబంధం లేని విషయాలను మకంతో ముడిపెట్టి, పామా

జిక వ్యవస్టను దోపిడీగార్ల కు ఆన కూ90గా కొనపాగించటావికో, మరొక దోపిడీ వర్గావికి ఆవకూలంగా మరిచటావికో (వయత్నాలు చేస్తారు ఇందుకు గాను జరిగే మూఢవిశ్వాపాల ।వచారావ్ని తీ్మీవంగా ఎరుగ్కోోవాలి,. ఆలాటి పోరాటంలో (వజల జీవితం బాగుపడుతుంది.

ఆధువిక జీవితంలో ఆహారము, ఇతర _వినియోగననస్తువులూ ఉత్పత్తి చేపే వాళ్ళకు సుఖంగా బతికే హక్కువ్నది. ఉర్పత్తి చేయక పోయినా, సేవచేసే పోలీసులూ, స్పై వికులూ, వాహనాలు నడిపేవారూ, ఉత్రరాలు. దిట్వాడా జేసీ వారూ, వాణిజ్యం చేసేవారూ, మూటలు మో సేవార్హూ చదువులు చెప్సేవారూ, రోగాలక చికిత్సచే 'పేవారూ మొదలైవ ఆనేకఠంగతుల వాళ్ళు సుఖంగా దితకటం ఆనవరం,

కొని ఆచ్చగా మకపంబంధమై" వృ త్తుఃను (వజలు ఎందుకు పోషిం చాలి? మనం కొంచెం ఆలో చించినట్ట మతే, దేళావికి వజలకూ విజుగా ఆననర మైన వృత్తుంన్నీ మఠాలకూ, మఠ విశ్వాపాలకూ ఆతీఠమెనవే. మా ముస్తిమ్‌ చ్రాయింగు మేస్టం ఇంటికి పోయి, నమాజ్‌ చేసినా ఎగగొట్టినా మాక ఆయన విలవ మారదు. అట్లాగే మా తెలుగు మేన్దము ఇంటికి పోయి. శివుడికే ఆర్భన చేపీవాడో, విష్ణువునే ఆంాధించేవాడో మాణ పట్టేది కాదు,

69 “కవుత స్వాతం;త్యం? అన్నది పైకి కవిపించినంత ఉదారధమైనది కొదు మళాలల్నీ ఒకపేవన్న వాద మక మూఢుణం మఠళాలు ఏకం కానలసిన జనాన్ని విడగొట్లటమే గాక పూర్తిగా విరువయోగమైన విశ్వాసాంమ అఆమణలో ఉంచు తాయి ఆధువికశ్తీవితంలో మతావికి చెన్నుకోదగిన స్థానం లేదన్న భావాలు మళా లన్నీ ఒ 'పేనవవచ్చు. ఈ మాట ఒవ్పుకున్నవాడు ఏ మకావికీ “కమిట్‌” ఆయినవాడు కొడు ఆలాకొకుండా ఒక పాందూ మఠపిచ్చిగాడుు మరో మఠ పిచ్చిగలవాడు, మఠం మీద బతుకుతూ, ఆదే వృత్తిగలవాడు అవ్ని మళాలూ ఒక 'బీసవి ఒప్పుకంటాడా? చచ్చినా ఒప్పుకోడు. మాటికి నూరుపాళ్ళు సోషలిజంలో కూడా వ్యక్తులు ఎవరి ఇష్టాను పారం వారు ఆరాధన చేసుకోవటం వల్ల (పమాదం లేదు. కొవి వంఘజీవి అయ్యి వదీమందిలో చావు 'పెళ్ళితో నమానం అన్నట్లు జీవించే సామాన్య (వజలలో ఒక మఠ మూఢుడు వందమందివి మఠ మౌఠ్గంలో ఉంచగలడు, ఈ వత్యావ్ని గుర్రించే, ఆలుగ్గుడప్పాయిలో ఉన్న మన దేశాయి (వకాశళ్యతువలైన (దజాపాల కులు (వజలకు పొద్దున్నే కొఫితోపాటు భక్రి రంజన లూ, భజవలూ, మతోవన్యా సాలూ మొదలై నవ రేడియోలో ప్రారంభించి, రోజల్లా తోముతారు. ఈ తోముడు (వజలను పరింత మంచి పొరులను చేస్తాయనాః వారి ఆర్జిః దశమ ఒక శాతం మెరుగువరుస్తాయనా? ఏదీకొదు. ఇఏ _వజంప విరుద్రంగా బాహాటంగాజరుగు తున్న కుట. ఆందచేశ బాద్యత వహించదలగుకున్న వాళ్ళు ఊరికే మూఢ విశ్వా సాల బాబికాలు తయారుచేసి ఊక దంషచ్ళు దంచక, ఆవలైన మ॥ మౌఢ్యాన్ని, దాన్ని (వదారం చెమ్యుటావికి లక్‌లూ, కోట్లూ (వజాధవంలో వేస్తున్నవాళ్ళనీ పురుగేకండి, దేవుళ్ళన్తూ మఠాన్ని తుకిచిపెళ్తే వర్ద, వయత్నం చే పేకన్న, వాటికి పామాజిక శక్తి ఏమీ లేకండా చెమ్యుటం ఆవవరం. విచకణారపాత మైన నంపగరణోద్యమాలు గుడ్డివాడి చేతి రాయిలాగా గురికి తగిరేదీ, లేందీ చెప్పటం కన్ణం, మాీయువిః ఫిబవరి 4220

లి ం అర సాహిత్య 1పయోజనంు లేనిరచన గొప్పదిగా ఉండగలనా ?

'ఈ (వళ్నకు నమాధానం రెండు విర్వచనాంలమీద ఆధారపడి ఉన్నదీ: ఒకటీ, సాహిత్య (పయోజనం ఏమిటి ? రెండు, రతవలో గొవ్పదనం ఏమిటి?

రచన భాషతో కూడి కున్నది. భాష అన్నది ఒక కృతిమ సంప దాయ౮. ఒక బాతిగావ్మి సమాజంగావి, సంఘంగాని తమలో తాము భావాలను వరస్పరం ఆందించుకునేబందుక ఏర్పాటు చేసుకున్న పదజాలం భాష. ఆది ఒక పమూహంలో చలామజీ ఆయే నాణెంలాంటిది. ఆ సమూహం పారధించే భావ విపులత భాషను తీర్చిదిద్ద, అందులో (వతివింవిమ్తంది. ఒక నస్తువుకుగావ్మి (వ్యకయపగావి, భావావికిగావి ఒక భాషలో *మాట"” లేదు. అంపే అభాష వాడే వారి సంస్కృతిలో ఆ వస్తువుకు, లేక (వ్మకియకు, లేక భావావకి ఇంకొ ష్టానం ₹భించరేదన్నమాట,

భాషమ గురించి ముందుగా పాగదీయటావికి ఇక్కడ ఆవకొశం గేదు, (వ్రస్తుక విషయం రచవ, రచన స్వతః ఒక భాషకు చెందీన వారందరి కోవమూ ఉద్ధేశించవిడాలి. కొని నమాజంలో సరణామం జరిగి, మనుషులు వర్తాలగా చీలి వేరు. వేరు ధాషలమద్య నంపర్కం ఏర్పడి జీనన మార్గాలు కోఖభోవళాఖ రైవవ్పుడు భాషలో కొన్ని మార్చులూ, రచన౭ంలో ఇంకో ఎక్కువ మార్పులూ జరుగుతాయి. అపరిణక దశలో రచవిలు ఏ భాషలో జ'గితే అభాష మాట్లాడే వారందరి సాపాత్యమూ ఓ$టీగానే వుంటుంది కొని రాను రాను జీవిత విధా వాలనుదిట్టి పావాత్య (పయోజువాలు మారిపోతాయి. వేరు వేరు వృత్తులకు వనికి వచ్చే సాహిత్యం కాలూపృసమోజునం అయా నృత్తు?కే వమిఠ మవుతుందీ,

కక

ఆలాకొకుండా సమిష్టి జీవిళావికి నంబంధించిన కచవయికూడా ఒకే వయోజనం గంవిగా ఉండపు, కొందరికి రచనలలో ఆనందం కొవాలి, అం'పీ సమాజం ఎలా ఉంటే ఆదర్శపాయంగా ఉంటుందవి వారి సంస్కారం _ చెబు తుందో, అలాటి జీఏఠం రచవలతో కనదిడాలి. సాహిత్యాన్ని ఈదృష్టితో చూసే వారికి (వ్రతీవిధులు పిల్లలు. వాళ్ళకు ఆనందం యిచ్చే 5థంలో మంచివాడు జయిస్తాడు. చెడ్డవాడు అణగారిపోతాడు. ఆదర్శపా్నారణ ధైర్యం కలిగి ఎలాటి కిష్టాలనై వా ఎదుర్కోవటావికీ పిద్దంగా ఉండాలి. క్కుటలు, కూహకొలూ పవికీ రాషప్పం స్వార్థం దాలా చెడ్డది. ఇలా ఉంటుంది పిల్లలం ఆభిరుచిం

సులంగా జీవిసూ,, మెత్తవి పరుపూ, వడ్డించిన వివ్రరీరాంటి జీవికం గలవాబ్ళు దారిద్ర్యం గురించ్కీ పేదల కిష్ణాలను గురించీ వాళ్ళకు జరిగే ఆన్యాయా లను గురించీ వా నవ విషయాలు చదివితే బాధ పడతారు. అలాంటి జీవికంముంచి విముక్రి పొందటానికి ఆ అభాగ్యులు క్తివట్టిన రిచనలు చదీవితే ఆ(గహావేళులై పోకారు.

ఇరికోరిఠం వాద తమకు జీవితంలో లఅభ్యంకొవివి రచనలలో వెతు క్కువి ఆవంగిస్తారు. కు[రవాళ్ళకు (పేమకథలు ! మధ్య తరగతి డీ9మర్‌కు అనందమయమైన జీవితం ! డబ్బు సమన్యలూ, ఈర్ష్యాహూమిలూ ఎరగని పాథతలు, వంక పెట్టగావికి వీఐలేవి దాంపక్య జీవికం, లేదా వ్రణయ జీవితం! గొంతెమ్మ కోరల సాహిత్యం అన్నమాట,

ఒక విధంగా ఆభ్యుదయ సాహిత్యంలోనూ, విన్లవ పావాత్యంలోమా గొంతెమ్ము కోరికల భధాయలుంటాయి. తేడా ఏమిటంటే, మద్య తరగతి “గ్ర ్యీమర్‌ * కనకన్న పై వర్ణాలు వాస్రనంగా అనుభవిస్తున్న జీవితం అనుకునే దాన్ని (ఆయినదాన్నికొదు 1) గురించి కలలు కంటూంటే అట్టడుగు జనం తమకు ఆనందావ్ని ఇచ్చే రచవలద్వారా తమ భవిష్య త్తు గురించే కలలుకంటారు ఆటవిక జనాదివారి నృత్యాలలాగా, వివ్హప సాపాత్యం దాన్ని ఆస్వాదించే వారివి మాన పకంగా సిద్దం చేన్తుంది. ఆదే “గొంతెన్ము కోరికల” పాహిత్యాలలో (వరధాన మైస శేడా.

9] 6

పాపాఠ్యాన్ని వివియోగ వన్తుపుగా పరిగణించే వారిలో రకొయన్న ప్లే పావాఠ్య విమర్శకులలో రకొలున్నాయి వెద్యులలో స్పెషలిన్పులలా వీరు తత్త్వ శాస్తంలోనో, మనో విజ్ఞాన కశాస్రంలోనో, సామాజిక ఆర్టికొదీ శాస్త్రాల లోనో, పారంగతులై ఉంటారు. ఏ రిచవలలో మార్క్సిస్టు మూల స్మూకాలకు న్యాయం జరిగిందీ, ఏ రచవలలో ఏ తాత్త్విక దృక్పథాలు పునాదిగా ఉండివదీ వీరికి దాలా ముఖ్యం. వారి దృష్టిలో ఇదే ఉత్తమ సాహిత్య _వయోజనంలాగా కవ బరుతుంది.

ఇంత వరకూ విషయం గుంంతే మాట్లాడుకన్నావ కొందరికి భాే పరమార్థం మాటలకుండే రంగూ, రుచీ, వాసనా, వాటి మార్పులో ఇమడగల “పౌందర్యమూ”, ధ్వవీ, చ్యిరబంధ కవిత్వాల కనర త్తులో ద్వ్యర్థి (క్కర్తి కొవ్యాల వెనుకఉన్న ఆపార భాషా వటిమా వీఏకి ఒకప్పుడుండిన పలుకుబడి ఇంఠా ఆంకా కొదు. కొని ఇప్పటికీ [ప్రానలూ, యమకొలూ ఒక రకం మన న్తత్వావ్ని ఆంతోయింతో ఆకర్షిస్తాయి ఉవపమౌవాలూ నంకేకాలూ 6చనలలో చూసి అవి గొవృ రచవలకు లతణాలు ఆనుకునే వాళ్ళు ఉన్నారు.

(వమోజనాలు ఇవన్ని రకొలుగా ఉండే రచనలలో గొవృదవంకూడా రకరకొలుగా ఉండక తప్పదు. మన అభిషచివిబట్టి రామరాజభూషణుడూ ఒకగొన్న కవే. దేవులపల్లి, శ్రీశ్రీ, ఆచార్య ఆ్కతేయా కూడా గొవ్పకవులే ! ఒక కవి ఎందుకు గొప్పవారు. ఒక రచ ఎందుకు గొన్సడో చెవ్పలేవి పరిస్టికులలో మాథక మే (పయోజనంలేవి పాపాత్యం పృట్టుకొ ముంది. ఆలాంటి దాన్ని గొవృదనవి ఎనరంటారు ? ఎందుకు ఆంటారు ? ఆలాటి సాపాశ్యావ్ని అండించడావికిగాని, వమర్థించడానికిగావి ఏవరు కత్తుణు దూస్తారు శి

జాాలిరీఎ1=రీలీ “ఆవగాహన = కి నుంది

సాహిత్య ,పభావం

ఆరుణకార (214) లో సి, హెచ్‌, మధు (వనంగ వ్యాసం ఆలోచనను రేపే విషయాలతో కూడుకున్నది,

“నేటి కవిత్వం క్షీణదశలో ఉన్నది". దీవకి తిరుగు రేవి సాత్యం షమర్గిపే, “*విన్తవ కవిత్వ వెల్లువలో బూర్జువా కవిక్యం క్షీజకళలోకి రాలేమ”

“ఒక కవిత చదీవిన తర్వాత ఒక వారం, లేదా దివమంతా మన గుండె లలో ఆడుతూఉంటే అది మంచి కవితే... బూర్జువా ఆలేచనా ధోరణి గలవారికి బూర్జువా కవిత్వం అలాంటి అనుభూతి వివ్వాలి. విన్లవ ఆలోచనల (శ్రామికునికి వ్మిఫన కవిత్వం ఈలాట్‌ అసుభూతి ని్వ్వాళలి ఈవాడు వస్తున్న కవిత్వం అలాంటి ఏ అమభూతిసీ ఎవరికీ ఇవ్వటంలేదు*,

దీవికి ఒక కొరణం, నేనులోగడ ఓ వ్యాసంలో సూచించ్రినట్టు, ఇది పాపాత్యంలో జీవితాన్ని చై తవ్యవంతం చేపే యుగం కాకపోవటం కొవచ్చు కొవి ఈ నమస్యను ఇంకొ లోరుగా విశ్లేషంచవలవీన అవనర౦ ఉవ్నట్టు కనబడుతుంది ఆ (వయక్నమే ఈ వ్యాసం ఇందులో నేను రాస్తున్న ఆంళాలమీద నలుగురూ ఆలోచిపే విజం తేలవచ్చు.

ణాజో

మదు చెప్పిన పై విషయాదు. “చదివే” సాహక్యావికే వరిమికమైనట్టు కనిపి న్తుంది, “చదివే” పొపాత్మావిక, మంది “వినే సాపాత్యావికీ తేడా ఉన్న నంగతి మనకు తెలసు. చదువుకు పే మవిషివి ఆంతగా చలింపజెమ్యలేవి కవి త్వం, చదువుతుంటే పదిమంది విన్నప్పుడు చాలారెట్లు నంచలనం కలిగించవచ్చు. ఆలాంటీ కవితలు వస్తూనే ఉన్నాయి. మధు ఆక్షేపణలు దాలావరకు చదువుకునే రచవలకే వర్షించినట్టుగాా ఇది సాహిత్యావికి యుగం కొదవి నేనన్నదీ కూఢా ఛరువుననే పాఫాత్యావికే వర్తమ ౦ది. "

నే!

మంది సావాఠ్యావికీ = సంవ్కృతీ (వదర్శవలకు- ఈ ఆక్షేసణలు

వ ర్రించవనుకుంటున్నాను. అాటి

ఓళ పురోగామి సాపాత్య వంస్కృళతి దాని పూర్వ సంప్కృృతికి కోల దోషం వట్టి దాలన్న సూూశం రైపే! విస్తవ సాంవ్కృృతిక (వదర్శనలతో బూర్తువా సాంప్కృృతిక (వదర్శనలు ఈనాడు పోటి. చెయ్యగలవా 1! థ్రీల్రీ “క్రశగరా ! ఊగరా” అన్న నక్సలైట్‌ పొట చదివితే జవంలో వచ్చే ఆవేశం ఏ హార్టువా కవికగావి కలిగించగలదా ? (వజావాట్యమండలి బుర్రకఠథల విజయం చూవి, కొం[గెను బు(రకధలు రాయించొరు పాపం 1

విషన కవిళశముందు బూర్జువా కవిఠ విలనరేదవి పదేళ్ళ ,కితం శ్రీశ్రీ వషషిపూ లి సందర్భంలో విశాఖపట్నంలో నే రుజువయింది దురదృష్టవళాన నేను వినన సాంస్కృతిక పదర్శవలకు మరీ దూరి౦గా ఉండిపోయాన. అవి విజయ వంఠంగా [పిజాదరణ పొందుతున్నాయవి వింటే వాకు ఆశ్చర్యం కలగలేదు.

వరిఆయిన కవిత తుపాకి గుండ లాంటిది మామూలు తుపాక్తి గుండు ఆరంగుళం లటె;న్ని కొట్టితే, కవిత (వజ మందుకు వచ్చినప్పుడు వందలూ, వేలూ గుండెలకు గురి అవుతుంది ! ఇందుకు సందేహం లేదు. మధు చెప్పినట్లు ఇది బూర్జువా కనిరహ నర్హించాలి. దాస్‌కి ఏనాడో కాలదోషం పట్టి ఉండక పోలే,

లక్షం | దాన్ని గురించి ఆలోచించకుండా సాపాత్యం గురించిగాని, (వక్వేకించి కివికను గురించిగాని ఆలోచించి లాభం లేదు. వ్యక్తులను (వభావితం చేసే సాహిత్యం మందివి ఆంతగా (పరావితులసు శేయలేక పోవచ్చు. ఒకనాటి బు;ర[థణ వివటావికి బాగున్నట్టుగా చదవటావికి బాగుండేవి కొవు. ఆ మాటకు వస్తే “రక్తి * కట్టటమనేది పదిమంది కలసి ఆమభవించే కళకే వర్తి న్తుందిగావి ఒంటరిగా కూర్చొోవి చదువుకునే దావికి వర్తించదు.

వా ఆయిరో ఏబవంచీ ఈవాటీదాకో కూచిపూడి (వదర్శనలు ఎన్నో. చూశాను. వాటివి పున్షకరూపంులో తెప్లే పావాత్వ ఎకాడమ్రివారి (వచురణ ల్లాగౌ, ఒక్కటీ అమ్మదు- (వదర్శనవ చూడటానికి ఎంతో బాగున్నాజాడా

క!

విస్తవ కవిత్వమంతా మంచిదేనవి వాదించటం లేదు వెయ్యిమంది వివి లెకన్యం పొందే ళవితలనూ, చదువుకుంటే “ఆనందం” కలిగించే వాటివీ ఒకే కొలదిదతో కొలవవనదు.

వ! న!

ఇంకో సంగతి మిగిలిన కళారూపాలలాగే విష్ణవ రచవ9ంలోకూడా మూనపద్దతి (ప్రవేశిస్తుంది. సాహిఠక్య్మతత్వం తెలిపిన విమర్శకులు ఈ మూసపోత లను సులువుగా (౧హిఎచవచ్చు. అపలైవ కవిత “ధ్వనే” వేష

మరొకటి [పాంతీయభాషా పమన్య- ఈ సమసన్యమ గురించికూడా లోతుగా ఆలోచించవలసిన ఆవనరం ఉన్నది

'ప్రాంతీయభాషకూ, పదజాలావికీ భాషలో స్టానం శేదవి ఎవరూ ౪న లేరు, నవ్నయభట్టూ, తిక్కుప సోమయాజీ వేరువేరు పదాలను వాడావ. మ పొచీన శెలగులో అవ్మభంకాలన్నీ ఈ జు” గా పాధువులయాయి. “మి తొ, “ముత లాటి మాటలు ఆవ్యభంళకాలనటావికీ నందేహం ఉందా ?

ఆధునిక కాలానికి వప్తే, “కన్యాశుళ్కం” లోని మాండలిక భాష శెయగులో చేరిపోలేదా ౯ రాచకొండ విశ్వనాధళాన్తి వికఖ “యానొకు ఆధువిక తెలుగు సాసాఠత్యంలో ఉన్నత స్టానం రాలేదా ? కాళీ-ట్నం రామారావు రానివ ఇంకొ అట్టడుగు వాళ్ళ భాషను సిషేధించటానికి ఎవరికైనా దమ్ములున్నాయా ? అల్లం రాజయ్యవాడే “(పజలో భాషళో ఎంత అందం !

ఆయికే ఇక్కడకూడా “చదివే” సాపాక్యావికి, “వినే” సాషాత్యావికీ మాండలికభాషలో గల నందింధం వేరుచేరుగా ఉంటున్నది.

విళాఖనట్నం జిల్లా యాష్యెలిపికవాళ్ళప “ోకన్యాళుల్సుం” గొవి, రాచ కొండ నాటకొలగావి గుంటూరు, కృష్టా జిల్లాల యావతో ఆకితే, వటన ఎంత గొవృగా ఉన్నా, ర క్రిళట్రకపోగా బాధ కలుగుతుంది, ఆ వాటకారే వరిఅయిన యానతో ఏ నెల్లూను జిల్లారోనో, కడప జిల్లాలోనో ఆడితే. పాటి స్వారవ్యం అక్కడి సపేక్షకలకు పూర్ణర్తిగా లభించక పోవచ్చు.

69

అల్లి ౦ రాజయ్య వాటిక “బిన్నెకోడో ఆంధ్రలో అన్ని (పాంకాల లోనూ ర్తికట్టు తుందా ? నాకు నమ్మకంలేదు.

కొని (ప్రాంతీయ నుడికొారంలో రాజయ్య రాచగౌండకు తీనిపోడవ టావికి నందేహం లేదు.

ఇదే “లక్యం” యొక్క [పాధాన్యం. ఉవ్ముడి సాహీక్యంలో చవేశించ టావికి నంపూర్ణమాన ఆర్హ్యృశగల “మాండలిక సాహిత్యం (శవ్యిఎగా మండలావికే పరిమిఠం ఆవుతున్నది.

ఎప్పటికై వా మాండలికొలన్నీ పర్యాయవదాల కింద చలామణ అయే రోజు రావచ్చు. అఆవ్పుడు ఒక బాతిమొక్క భాషా, సాపొత్యాలు అ: భాణ్యాలవు శాయి, అఆంకదాకొ చదువుకునే రచ,లూ పనే ౧చ లూ వేరువేుగా ఉండక తప్పదు.

ముఖ్యంగా నావమ్మకం ఏమంటే, _.పవ పాపాక్యం “వినే సానా త్యంగ”గా రూపొందటం ఎక్కువ ఆవసనరమవి, [వధావింగా *చమవుకునే? కథలూ వవలలూ విష్తవ పాహిత్యంలో ఆఎకగా రావేమో!

(అరుణతార = రి! శ0_1*70)

“వజలను పాహిఠ్యం ను,చీ, సాహిత్యాన్ని రాజీయాల

మంచీ, రాజకీయాలమ (చజలనుంచీ కొపాడాలవి రకరకొల

వాద్య చేసే పయకత్నాణ చూప్తే ముచ్చటే నుంది,

వున సంస్కృతి

సంక్కకి కృషతిమమైవది. ఏ మవిషీ ఒకొనొక సంస్కృతితో పుట్లడు దాన్ని తన చుట్టూ ఉన్న సమాజం మంచి, తవకు పాధ్యమైనమట్టుకూ, ఇషమెన మట్టు ా అండిపుచ్చుకుంటారు. నంన్క్యృతి సామూహిక మైపదీ, పరిణామ (మంలో ఏక్పడివదీ, బాహ్యపరిస్టితులలో మార్పులకు (చకిపష్పందించే దీళూం అందులో జాతి9కుణాలూ, (ప్రాంతీయ లక్షణాలూ ఉంటాయి. కొవి ఒక జారిక్సీ ఒక (పాంతావికీ చెందిన న్యక్తుఃందరూ ఒకే రకం వంవ్కృతి (వదర్శి౦దరు. కొందరు వ్య।క్తు "లో వంన్కృృతి చాలా దుర్చం౦గా కవిపిస్తుంది. మరి కొందరు తమ వంస్కృృతితో పాడి వారినీ, ఇశర జాతులవారివి వై గం (వభావితులనుచేయ గలిగివట్టు కనదిడశారు రష్యపు టాల్‌ స్తాడు, ఇంగ్లీ షు షేక్‌స్పియర్‌, భారతీయ టాగోర్‌, (క్రీస్తూ. దుద్టుడూ, మహమ్యాద్‌- ఇలాంటి వాద తమ వంన్కృతితో దాదాపు వవంచంలోని ఆఅ: (ప్రాంకాల వాళ్ళకూ (వభావితులమ చేసినట్టు కవ చిడ్డారు, ఆయితే ఆందరి |పభానము ఒకే యుగావికి, లేక ఒకే మానవ సమాజ పరిణామదశకు నందింధించివది కొదరు. ఈనాడు మకఠ్యవభావం దాలా తక్కువ; మఠ సంప్కృతి కూడాకూ. ఈనాడు కార్ట్‌ మార్క్స్బా, లెవివ్‌, మానోల (నభావం హెచ్చుగా వున్నది. వాళ్ళ (వభానం పూర్తిగా ఆధువిక యుగావిక్రి చెందినది. ఈవాడు కూడా ఆన్ని దేశాలలోనూ కమ మత భావాలతో ఇళశరులమ [(వభావితు లమ చేయగలవారున్నారు. మన భారత దేశంలోవి బాబాలకు దేశాంతరాలలోకూడా భస్తలున్నారు. ఆయితే వీక సవలావం విసృృకమైోన మావవ జీవిక వరిణామావికి తోడ్చడదు. (వవంచానికి మత యుగం ఆయిపోయింది. ఆలాగే, ఇవాళ టాగోర్‌ కన్నా గొవ్ప కవులు మనదేశంలో ఉండవచ్చు, కొవి వారికి అండాంతర క్యాతి రాకు. పొపొఠ్య సంప్కృతి ఈవాటి విశాల మావవ జీవితాన్ని (వభావికం చెయ్య లేదు. ఈవాట్రి విశాల మానవ జీవికాన్ని ముందుకు నడపగలది ఆర్డికంరాజకీయ నంప్క్య్యృతి. దాన్ని ఆధునాకన గా చేనుకొన్న జాతులు పురోగమిస్తాయి; (ప్రాలీన ఆర్థికంరాశ!ీ రు నంస్కృృతు౨ను వట్టుస వేగ్శాడే జాతుఐ వెనకబడిపోతాయి.

ళా

వంవ్కృృతి అనేది మానివుడి ఆవవరాలలో, మభ్యావవరాలలో ఒకటిం జీవిత సమవ్యలన ఒక వ్యక్తి గావ్మి ఒకవమాజం గావి ఎలా ఎదుర్కొనేదీ ఎలా వరిష్కరించుకొనేవీ ఆ జాతిగాక్క, లేక వ్యక్తి యొక్క నంస్కాకం విర్ణయి శమ్తుంది. సంస్కృతిలో యుగ ధక్మాం ఉంటుందన్నది మనం న్పష్టంగా గుర్తిం చాలి. ఉదావారణకు, ఇంకొ మఠ యుగంలోనే వివవమ్తున్నామనుకునే వావ (వవంచంలో ఉన్నారు. మ;షి దోష్‌ అవునా, కొదా ఆసి పర్ణ యుంచటావికి మన పూర్వులు ఆన్ని పరీవల లాటివి పెట్దే వారు. ఎరగా కొల్చిన కరులు వాకటమూ, వివ్వలు చేత్తో పట్టుకోవటమూ వగైరాలు, ఇలాంటి న్యాయ విర్ణ యాలమ ఈనాడు ఉత్తమ నంప్కాారంగా ధావించం. కొవి దత ప్రాతిపదిక మీద రాజ్యాంగాన్ని నడపడావికి పూమకున్ని దేశాలలో, దొంగకవం చేపిన వాళ్ళ చేతులు నరకటమూ, రంకుతనం చేసిన న్త్రీలమ రాళ్ళతో కొట్టి చంపట్రమూలాటి శ8షలమ పృవరుద్దరించ- టం జరుగుతున్నది !

విజ్ఞానం సోకవి వ్యక్తుంలోసూ, జాతులలోనూ. మూఢ విశ్వాపాణ కనిపిస్తాయి, వాళ్ళు వై జ్ఞావికంగా ఏ యుగంలో ఎన్నదీ నులువుగా అంచనా క్‌ట్ట నచ్చు. ఆలాగే అర్థిక, రాజకీయ భావాలలో వ్యక్తణగాఏ, దేళాలయగావి ఎంఠ వెనకపడి ఉన్నవీ ఆ రఎ?0లో వ్యక్తు] (వవ ర్తనను బట్టి తే9కగా తెఎనుగే వచ్చు. “*(వజాస్వామ్యంో చుంశం ఎవరె నా జసించవచ్చు, కొవి ఈవారు మవ రాజకీయ నాయకులు రాజకీయు రంగంలోనూ, ఆర్టిక వఏషయాంలోనూ ఆవలంవించే వైలదలు చూ శే వారికి [పజాప్వామ్యుం గురించి ఓవమాలు కూడా రావవి స్పష్టంగా తెలుస్తున్నది. అరీదైన కార్లూ టీవీ వెట్లూ, అణు ఇంధనాలు లాగే- ఆధు విక యుగపు రాజకీయ ఆర్టిక భావాలు. ఆర్డిక అవమానతలు తగ్గించటమూ, ఆందరికీ వమలు చూపి చటమూ వగ్గైరా- మవకన్న ముందుకు పోయిన. దేశాల మంచి ఆరువు తెచ్చుకున్నాం..*ోవజా ప్వామ్యం”, “సోషలిజంొ అన్నమాటలు చిలకలకు కూడా నేన్పవచ్చు. వాటి ఆర్థం తెలియటం మాట వేరు!

ఈవారు మవం కొ త్రగా నంవ్కృృతిని' కష్ణవడి వృష్తించుకో వనవరగం లేదు ఆర్థిక ఆవమావతలము తగ్గించుకువి, (వ్రజంందరిరోనూ రావకీయనై తన్యం పాంపిక చ్రైరస్యం (వ్రమాడావికి పెందునున్న దేశాలున్నాయి. వాటీలో (ద్రత్యూ

78 ల్పణం లేదుం (ద వ్యోల్సకావికీ, ఆందరికీ పషమలుండడానికి మధ్య వైరుధ్యం లేదు, ఈ యుగావికి ఆవి ముందున్న దేశాలు. అంహపే మానవ సమస్యలను పరిష్కరించు కోవటావికి హెచ్చు పమర్జర కలిగివున్నాయి. ఒకవంక ధాన్యం విన చేపే సదుపాయాలు లేక ఆరుబయట కురు తూంపే, ఇంకోవంక ఆకలితో చస్తున్న వాళ్ళు అదే జాతిలో ఉండటంలాంటి చచ్చు వైరుధ్యాలతో పసతమఠమయే దేశాలు వాటి నుంచి ఆధునీక యుగావికీ కొవలసిస పంస్కృతి ఆందిప్పర్చుకోవాలి, అంతేగాని భయంకరమైన సామాజిక దురవ్యాయాల మధ్య, హరి జనుల హఠా కొండ మర, రాజకీయ దుర్గంధాల మధ్య మనం అఖివృద్ది చేసిన ఆటవికప్ప నివిమా కళనుగురించీ, ఊసు పోక సాపాత్యాలనము గురించీ -రొమ్మా బావాకువి *ోవన నంప్కృృతి” అనుకోవటం చాలా హాస్యాస్పదం అవికోస్తుంది. ఇవాళకూడా (పపంచంలో శిలాయుగ “వాగరిక$ తలో జీ .స్తువ్న బారులున్నాయి గవక, ఎక్కడికక్కడ (వతివ్య క్తి, (వతిజొతీ ఠాను సంప్కృృతి పిషయంలో పురోగమించివిట్టు ఆక్మవంచన చెసుకోవచ్చు కొవి శిలాయుగపు నంప్కృృతి మన “వాగరికి * జీఏరీపు ఆవ్ని రంగాలలోనూ ఇంకొ వజీవంగా ఉన్నదన్న సంగతి గ్రహించటం మన సంప్కృృతి ముందుకు పోవడావికి మొదటి మెట్టేమో! హత్యా రాజకీయాలూ, కట్నాల కోనం హత్యలూ, నేరస్తులకు ఉన్నళవర్షాలి నుంచి రక్షణా, రాజకీయ పార్టీ లకు కుమ్ముక్కుగా గుండాలూ, నిరువయోగమెైశ. పోలీసు రకణ శాఖా వజం నెత్తురు పీర్చే ఆధికొంరక్షణ ళాభా వీటి మధ్య వ్య కి వంప్కృృతి గానీ, జాతినంన్కృృతిగొనీ, ఎలా సజీవంగా ఉంటుందో ఊహించటం సొధ్యం కొడండా ఉన్నది. -- శసృదని డి సెంబర్‌ , 1979

సరైన విమర్శ రానిదే యము తి సరైన సాహిత్యం రాదు యోనా ఈనాటి పాపాఠత్యంలో ఆయోమయం చాలా వున్నదవడానికి నందే హంలేదు. రచనలలో వర్లీకరణలేదు. ఒకే సతి౦ంక్లలోవి ఒకే సంచికలో అనేక దిక్కులు చూస్తున్న రచవలు వుండవచ్చు, అదే విధంగా పువ్తక నమీక్షలు సాపాత్య సము(దంలో కొకి రెట్టణు = రకరకాల సామాజిక దృక్పథం గల రోచన లను ఒకే జాతివవి (భమకలిగే లాగుండవచ్చు పాధారణంగా విమర్శళవి చెన్నుకోదగినవి కొకకాశీయంగా ఏ నంపా దక లేలలోవో దృగ్గోచరమై సావాఠత్య పిపాన గలవాడికి దావి విలువ తెలిపి చొన్తుంది ఒక్కొక్కప్పుడు పు వకొలకు (గంథక ర్రేకరురురానీ “ముందు మాటణ” విచ్మిఠంగా ఆ ప్పన్దకంమీది విమర్శగా తయా రవుతాయి. ప్ప్దకొవ్ని మరెవ రైవా చేతకాకుండా విమల్శించి పోతారేమోనని భయసడేటట్టుగా “ముందుమాట"తో విమర్శకుడి ముందుకొళ్ళకు దింధాలువేపే రనజా లువ్నారు మనలొ. నే ఇవిగాక *నీంహావలో కనాలు” అవ్వు డవ్వుడూ వెలునడుతూ వుంటాయి ఇవి పాపొఠ్యచర్నితను చి(తించినంత నమర్జంగా వినర్శల (వ్రయోజవాన్ని పొరధించవు. ఇవాళ ఎంత పాహాఠ్య (పియక్వం గల వారు కూడా వచ్వే పుస్హ కొలన్నీ, వ్యతికలప్నీ కొనలేడు కొన్నా సొంతం చదనరేడు. ఆలా . చదవాల౦

ణీ పూనుకుంటే వాడికి ఆహార విదదలకూ, ఇఠర వ్యాపకొలకూ నమయం చిక్కందుం వెర్బార్స్‌షా ఏనాడో అన్నట్టు, “ఏదయినా చదవగల వాళ్ళు కొందరు వుండవచ్చు ఏదైనా కాగేవాళ్లూ, ఏదై వా తినేాద్యూ, ఎవరితోనై వా పోయేవాళ్ళుూగ అలాటి వాళ్ళ అఖికుచి గురించీ, విచడణా జ్ఞానం గురించి చెన్పుకోలేం. వుంచి అభిరుచి అలాట్‌ పరిస్థితిలో మంచి అలిరుచీ, విచతణా కలవాడికి తనకు కొనలపిన ప్రాపొత్యం ఎక్కడ వున్నదో తెజనుకునే మార్గం ఏమిట? నే విక్కడ ఉన్నలాలి రుచులమ గురించి మాతమే చెవ్పడంలేదు. ఏ రకపు అబికచిగలవాళ్ళకై నా ఈ వమవ్య వుండనే వుంటుంది.డి'బెక్సి వు సాహిఠ్యంమా[క మే కొవాలనుకునేవాణ్ణీ తీసు కుందా౦. ఇలాగే వారుకూడా నాలుగు చె ర్తడిటెక్తివ్‌ వివలలు చదివి తవకువ్న అఖిరుచికళూడా పోగొట్టుకంటారు వెక్స్‌ సాహిరఠ్యావికి కూడా ఇదేగతి పట్టుషవ్న దని విన్నామ, ఆదే విదంగా “అత్యుత్తమ” కఠ చదీవి ఆవ౦ందించగలవాడు వర " వగా యాబై చెత్త కథణు చదీవి తెనాలి రామలింగడి పిల్లి పాలు చూని బెదీరి నట్లుగా కథం౦పే బెదిరిపోఠాడు. మంచి పొవాత్యాభికుచిగంవాళ్ళలో పొహిశ్యం పట్ల విన్పృహా, ఏద్టై నా చదవగల వాళ్ళ కోనం పృతికలలో పాహాఠ్యం బళ్ళగొద్దీ తయారవుతూ ఆదే పు వ్రకొలలో కి, సివిమాలలోకి ఒలుకుతుండడ మూ (పత్యతంగా కవివిస్తుందిం ఈ విధంగా నమాజంలో సాపాత్యాభిలాష = లేక మరోకళాలిలాష _ కీణించడంవల్ల సమాజస్వరూవం అనారోగ్యం కోవటమూ, డీణనంస్కృతులు విజృంలి-చటమూలాంటి దుష్పలితాలకు దారిదీన్తుంది. సాంస్కృతికంగా శిధిం మష్తతున్న వమాజం రాజకియంగాగావ్వి, అర్టికంగాగావి పుకోగమించ గలదనే డావికి చర్మికిలో ఆధాకం కవవడదు మీరు మిక్కిలి అలాటి వమాకా౨ దారుఇ మైన పరిణానూలు పొందాయి -- యానవకలంలో ముసంం పుట్టినట్టు ఈ నాటి వళ్ళిఫోయిన. ఫగ్గపాలవతో విథాషలు పుద్చుషవ్ని ఛ్లడ్డవీ, వ్యామావాంతో చోవు

65 దశలోఉన్న రాజకీయాలు, దేశమంతటా పెచ్చు పెరగిపోతున్న హరఠ్యలూ, ఆరికొర దుర్వివియోగాలూ విచారించ దగిన మోర [వమాదాలూ చూన్తుంపే పంప్కృృతి ద్వారా సృష్టి పొందదగివ సామాజిక దార్ధ్యం ఎంతగా దెబ్బకిన్నదో తెలుస్తుంది. వర్గన్యాయం గ ఆటవిక జాతులు వైఠం కమ సమాజావికి చెందినవాణ్ణి దోచుకోవడమూ చంపడమూ ఘోరనేరాలుగా లావించేవాళ్ళు, ఆది వర్గసమాజంలో కనీవం వర్ష వ్రాయ౦గానైవా విలిచి వుండవలపింది. కాని ఈనాడు వ్యష్టి స్వార్థంకోసం ఎవరివి ఎవరైనా చంప్కకోవచ్చు. ఇది వర్త పంస్కృృతీ, దావిద్వారా వర్గవృ ఫహరేవి చి మళ్ళీ పాపాత్యావికి వద్దాం మనది పర్గపనూజం ఆయివస్పుడు సాహా క్యంలో కవీవం వర్ష దృకృ్పతమైనా దిలంగా కవిపిన్తున్నదా అవి (వశ్నిందుకో వాలి. అంబే ఇన్నివేలమంది రచయికలకూ వర్షచై తన్యం వున్నదా అన్నది (పళ్న. లేనట్రు వృష్టంగా కవదిడుతుంది, బి వ! ఉద్యమ (పేరిరంకొవి సాపాతఠత్యంలో రచయిత ఊహాలోకొలలొ విహరించుత్తూ కొవ్ని కృతిమాదర్శాలను ఆ్మశయించ్తి ఆ అఆదర్శాలమ పై కె కశ్రేధంగా జీవిఠాన్ని చిత్రించవచ్చు. ఆదిపీ వర్గానికి చెందిన జీవిరము కొదు. అందులో ఒక గొప్ప “నీతొ కూడా వుంటుంది. ఉదాహరణకు గొవృ భూస్వామి తనపాలేరు కొడుకును దదివించి ఐ ఏ, ఎప్‌. పాప్‌చేయిస్తాడు. లేకపోకే ఒక గొవ్న ఫాక్టరీ యజమావి తన కూతుర్ని కొర్మి కడికిచ్చి 'పెళ్ళిచేస్తాడు. ఆన ద్యమ పాహిర్యం జీవితాన్ని అవా_స్తవంగా చిించడమే గాక, జీవితం.వ్తుంచి రావలనివ వర్గ చైతన్యాన్ని పైతం జోళొట్టుకుంది... రోజు వెయ్యి

76

మంది [ళమమ దోచి లక్షలు పంపాదించి, ఏడాది కొకపారి వెయ్యిమందికి దాన ధర్మాలు చేసే పారి్రామికుడి కఠ దోపి3కి మేలిమసుగులా పని చేస్తుంది,

దేశ జనాభాలో ఒక కాకంకూగా లేవి మేధావి వర్గానికి ఈమ నంన్కృృ తిని, రము పాపాత్యాన్ని ఆంటగట్టి, మెత్తం దేశ (వజలవందరిని బిటీమవాబ్ళు వావిస కూపంలోకి తోయగలిగారు. ఆ సంసన్య్భృతి ఆర్జికంగా కూడా కలిసివస్తే ఇక చెప్పేదేమిటి ? ఏ సంన్క్యృతినీ పెంపొందించని రిచవలూ, సివిమాలూ ఆర్డి కంగా గిట్టుబాటు అవుడూవుండడం మన జాతికి వట్టిన రోగం తాలూక; లక్షణం రొదా?

ఏదైనా చదవగలవారికి ఏ ఆల్నిపాయమూ లే పోవచ్చుగావి సాహీ శ్యావ్ని, ఇతర కళలను వంప్కృతీ సాదవా౭గా పరిగణిఎచే వారందరూ ఈనాడు వై సవికత* కావాలవి కోరుకుంటారుంకొవి ఏవీ వాన్తవికమో ఆండిరూ తెబసుకో గలరో ॥ వ్యవసాయరంగం గురించి ఏమీ తెలియవి వాళ్ళ (గామీణ జీవితం గురించిన రచవ వాస్తవికంగా వున్నదో, ఆభూత కల్చనో తెలునుకోగలరా అలాగే ఒక దాని కొకటి సంబంధించకు౦డా జీ9తంలో అనేక రంగాలువ్నాయి. వాటిని గురించి “ఇంటిమేట్‌ “గా రాయగలవాదృన్నారు. అలాగే బొందొయి మొహం ఎరగవివాళ్ళు బొంబాయి టోపో(గఫీ జీవిరమూ వగైరాలను గురించి ఆబద్దాలు రాస్తే శెయసుకోలేని పారకులు కోట్లకొద్దీ ఉంటారు. ఇరర దేశాంప నందింధించిస సావాత్యం మాట చెన్పవే ఆక్క గ్లేది,

ఇలాంటి సమస్యలవ్నిటికి ఒకేఒక పరిష్కారం సరిఅయిన విమర్శ సరైన విమర్శ

యో

మనం ఆచ్చగా మన (ప్రాంకావికి బెందిన రచనలే చదవం. మన దేశంలో ఇరర (పాంకాలకు, భాషల చెండిన రచనలనూ, ఇర దేశాలకు జెందిన రదనలనూ అనునదించుకుంటాం, లేదా వాటి అఫువాదాలను మవకు తెలి సిన భాషలో చడువురాం. కొని ఆ మారృళలను గురించి మంచి-విమర్శలు చదవ

ళా కుండా వాటిలోని వా సవికతను వన” ఎలా తెలునుకోగగ”ం ? తెలుగు జీవికం గురించి అభూత కల్పనలు రాసీ కీసి -వతిలపారేసే పారండు అలాటి ఆభూత కల్పవలు ఏ బెంగాలీ పాహిఠ్యావికో ఇకక దేళాల సాపిళ్యావికో సంబ ధించిన వై కే ఆప్యాయంగా రదివేస్తాడు ! ఈ పరిస్టితివి ఏమనాలి ? మనం (పవంచంలో ఎక్క రెక్కుడి (వజల జీవితాన్ని గురించీ తెలసుకోవలసిక ఆవనరం ఉన్నదిః కొవి సరిఆయిన విమగ్శతో వడగట్టిన సాహక్యం మాత్రమే మనకు ఉవకరి నుంది ఆది రేవిచోటి ఆరాజక మే. రచనంలో వర్గన్వభావం వుంటుందని అభ్యుదయ సాహిత్యవాదంగు రిం

చింది. కొవి ఇందులోకూడా శాంత అతిళయో క్రివున్నదీ ఉత్ప తి=యే సాపాత్య మంఠా వర్ష న్వదావం కలదే అననే పత్వలో 6చయితలందరికి వద్గచైతవ్యం వున్నదవి నమ్మవలపివ సుండి, కావి ఇది విజంకాదు. కాఫీకి లిగాణా లేవివాడు ధవికల జీవిఠ మారుర్యం గురించి వగటి కలలు చిితించవచ్చు కొత్తగా కలం పట్టిన రచయ్యితీముణుణ ఇంపాలా కార్తలో తిరిగే యువ పసార్నిశామికులు ఆవాథ హీరోయిన్త మ (ప్రేమించడం గురించి హిస్టీయా తెన్చుకోవచ్చు ఏదీ లేకుండా ఏదో ఇంగ్లీ ములో చదివి దాన్ని తెలుగులోకి దించెయ్యవచ్చు, అవతలి బొమ్మ

దీవికి ఆనఠలి బొమ్మ కీర్తికోనం ఒక రచయిత పేదల కష్టాలను గురించి హృదయ విదారకంగా రాపి గొవృ అభ్యుదయ రదయిత అవిసించుకో వచ్చు. అదేవిధంగా జీవితంలో విప్తవ సూతాలు పాటించని వాడు కలంలో విష్త వించనచ్చు. నమూవా తెలియాలేగావి జైల్లో పెట్టథున్న గ్యారంటీ చూసుకొని ఎవరు ఏరక౦ 5చవ అయినా చెయ్యవద్చుం

ఇటువంటి దగుల్బాజీ వ్యాపారాలను సరిఅయిన విమర్శ తవ్ప ఏదీ బయటి పెట్టలేదు. విమర్శ కూడా దగుల్బాజీది కొవచ్చు. అందుచేత విమర్శ కూడా విమర్శష గురికొవాలి,

ఇర పావాఠ్య సొంన్కృళిక వికుర్శ కావలికుక్కలాగా నవి చెయ్యందే సాహిళ్యావికి వృరమానంగావి, భ.ష్యత్తుగానిలేదు. ఆ మాటకు నొసే పావా త్యం ఠాలూకు గఠం కూడా వీమవృమీదనే ఆధారవడివున్నది, ఎందుకం, మల్లి వాఠసూరి నంజీవనీ వ్యాఖ్యలాగొ, గత పాపిఠ్యంలో ఉశ్రమమైన దాన్ని విమర్శ సజీనంగా ఉంచకపోతే ఎన్నో ఉత్తమ రచవలు, కిందటేటి సివిమారలాగా, కాల గర్భంలో కలిపిపోయే [వమాదం వున్నది. విమర్శకుడు కపవ్పవివరిగా రచయిర కన్నా రెండాకులు ఎక్కువ చరీవిన వాడై ఉండాలి. వినుర్శకుడికి అలాటి ఉన్నశి స్తితి రాకపోతే భృటాజు పొగ డ్రలో విద్వేష పూరిఠంగా విషం కక్కటాలో విమ స్రానం ఆ్మకమిప్తాయి, న “ఆ(ధజ్యోతి దినప తిక, 1111-1070 “ఆభ్యుదరయ సావాత్యం ఒక (వదిలమెన పామాజిక ళం పామాజీక శ [కణ పెరగటం నమాజాన్ని దోపితీ చేపే వారికి పచించదు” “ఉవదేశం మన వ్యక్రిక్వాన్ని పరాభవిమంది, ఆలోచన రేపే గుణం వ్యక్తి క్వాన్ని విదలేపుతుందీ.*

“పజాస్వామిక పరిష్కారం” గరించి

అప్పారావు వద్యం విగ్రహారాధనను వెటకారం చేస్తుంది. ఆ నంద రృంలో విగ్రహారాధన పై ధ్వజమెత్తడం అప్పారావు ఉద్దేశం కొదు. ఆలాగే లవణరాజు కలలో అప్పారావు కులవ్యవస్షను తూర్చార బట్టి రేదవ్నదీ అసంగర మే. ఆది కులవ్యవస్తపు వ్యతిరేకంగానే ఉన్నది.

వీరేశలింగం జీవితంలో చాలా మార్చులున్నాయి చిితదింధ కవిత్వాల మంచి నులభ (గాంధికావిక్కీ (వయోజనాత్మిక రచనలకూ మారాడు (గాంధిక భాష నుంచి వ్యావహారిక భాషకు మారాడ.! టలంలో. విశ్వాసం పోగొట్టుపన్నాడుం కొవి ఆయనకు ఈశ్వరుడిలో ఎన్నడూ నమ్మకం ఉన్నదీ. తనను ఆడుగడగునా ఈశ్వరుడే నరిపి స్తున్నాడనుకునేవాడు ఆయిన అనేక మూఢ :శ్వాసాలను అండిం నివినటికీ ఈశ్వరిడి విషయంలో ఆయనకు చ్మితమైన మూఢ విశ్వానం ఉండేది

వంన్కరణవాదులు సాంస్కృతిక రంగానికే అంటిపెట్టుకుని, రాజి కీయ రంగంలోకి బొందిడ లేదన్నది ఆక్షేవణ,

వీరేశలింగంగారు (విటిషమ పరిపాలనతో పూర్తిగా సంకృ పి పొందిన మాట విజం. తనకు జ్ఞానం చేళూరినది (బిటిషు పరిపొలన ద్వారానే అవి ఆయన వమ్మిఉండవచ్చు. ఆయన సంప్కరణోద్యమావికి (బిటిష్‌ అధికొరుల సనహకొరం దాలా లలించింది, ఉన్న రాజకీను వ్యవస్త ముంది పూ ర్రిగామేలు పాదించటానికీ (వజలలో పంప్కరణ జరగాలని ఆయన నమ్మారు జాతీయోద్యమం ఆరంభమై నవ్వుడు కనంప్కారం గంవాబృ అనేకమంది కేవలం వివాదాలతో నాయకత్వం నపాంచగలిగారని ఆయవ అనుకున్నాడు (ఆరంభదళలో కమ్యూనిస్టులను గుఏంచి కూడా ఇలాటి విమశ్నే వచ్చింది. నిద్ధా తొమ్నినగిలి, శ్య కు +ను విమర్శించడం.)

తరవార వీకేళలింగంగారి “వూబకీయ ద్భృక కలో కొంఠమారినా అది ఫవుంక లఅంవడరేదుం ఇందుకు 'వీరేళలింగం గారివి తవవట్ధి (ప్రయోజనంలెధుః

ఖు 19వ శళావ్లీ మహా మేదాపులందరూం టాగూరుతోనహా- పాళ్ళాత్య వంన్కృతిలో ఓలలాడినవాళ్ళీ

1915 లోనే పోయిన గురజాడ బిటిషువారికి విరుద్దంగా పో౮ాటం సాగించనందుకు తస్పృపట్టటం హాప్యాస్పదం. ఆవాటి కొమ్మాలు తిరిగిన రాజకీయ వేక్రరే మొదటి (పపంచ యుద్ధం కొగానే (బీటను ఇండియాఎ ఏదో ఒరగబెట్టు తుందవి నమ్మారు, “జాతీయ” కొంగెస్‌ వైతం (బిటిషరారిపై ధ్వజమె త్తలేదు, రాజకీయ సంస్తలు చెయ్యవి పవి గుంజాడ చేసి ఉండలేదనా ఆక్షైవణ? 1980=18 దాకా “లాయలిస్టుల”గొ ఉండి కమ్యూనిస్టు పార్టీలో చేరినవారివి గురించి కూడా ఎవరూ ఆవ్నేపించలేదే 1!

“దేశభ క్ర గీకం వెలువడే వాటికి మన సంకెళ్ళు ఛేదించే కవిత్వం ఎవరూ రాయటం లేదు. ఆ గీఠకం అందుకుగాను రాయకపోవడం అప్పారావు చేసిన నుహాపావంలాగుంది, ఆ గీతం మన విముక్తి పోరాటాన్ని బలహీన పరిచిం దన్నది వట్టి ఊహాగానం. జాతీ మోద్యమంలో అది ఎలాటి పా(కావహించలేదు. కఠి వైరం కొర్చమవి జాతీయోద్యమ నాయకుడు గాంధీ 80 ఏళ్ళ పాటు ఏలగిత్తి చెప్పాడు. (వజలు గాంధీ చెప్పినది కాదని అప్పారావు మాట తలంల్బారమకోవాలా? క్ధి వైరంలో విశ్వానం ఉన్న ఆకొంపు వాయకులప (పజలపైన అఆంఠగా (ప్రభానం ఉన్నట్లు కన్‌దిడదు.

చిలకమర్తి (విటిము పారిన వల్శ కలిగిన “*మేద్గ” ఎరుగునుం మార్‌్క్పాకుకూడా ఆవి తెలుసును, ఆయితే మార్క్స్చాకు తెలిసిన “కీబ్గ” ఆనాటి మవ మేధాపులు ఎరగవి మాట విజమే, తిరుగుబాటు చేనిక కోయడొరలకు అవి తెలుసువననుకోవాలా ? వాళ్ళ తిరుగుబాటులో రాజకీయ చైతన్యం ఉన్నదను కోవాలా ?

వీరేశలిగం ననాకన సంస్కృృతివి ఎదిరించి పోరాడినవాడు. తన ఉద్యమాలప దోహదం చేపే వంస్కృృతి చిటిమపాలనలోనే ఉన్నదని గుశ్తిం దాడు. 6౪1౪211890) అంపే ఆయనకు చేడ్డభయం. (ళాతీయోద్యమం వెంట ఇ0౪0౪81180 కూడా ఉంటూ వచ్చింది.) | బటిట వారితో సహకరించి

క1) 81 ప్వాతం[ఠ్యం పారించటమనే ఆలోచన కేవలమూ వీరేశలింగం గారిదేనవి అమ్మే పించ వవసరం లేదు. 1912 దాకా మన జాతీయోద్యమాలన్నీ (విటిషువారిలో హృదయ పరివర్తన కలిగించే ఆశయంతో హూడినవే.

వీరేశలింగమూ, గురటాడాకూడా రొజుల ఆండన సనిచేసినవారే. వారు వలన వ్యతిరేకోద్యమాలుగావ్మి ఇతర రాజకీయోద్యమాలుగావి సాగించినవారు కొరు. ఇద్దరూ ప్యూడల్‌ సంస్కృతికి విరుద్ధంగా క త్రిదిట్టినవారే. వారి రచన లలో విప్లవ లశీణాల లేవన్నది కష్టపడి ల1860761 చెయ్యవలనిన అవవరం లేదు, వారి కొలానికి (పజొస్వామిక విష్తవోద్యమంకూడా అంతగా లేదు. వారి సాహిత్యకృషీ, (తిపురనేవి రామస్వామిచొదరిగారి కృషీ (పగతికి రంగాన్ని సిద్ద పరిచిం దవటానికి ఏవిదమైన నందేహమూ ఆవపరంలేదు. ఇంతకూ, వాళ్ళ విస్త వావికి డోహదం చేసినట్టు ఎవరంటున్నారని కొల్లావారు ఆమకుంటున్నారో స్ప్దం కోవటం బేదు.

ఆనాడు అప్పారావు లేకపోతే ఈవాడు శ్రీ శ్రీ ఉండరు. అవాడు గిడుగువారు లేకపోతే ఈవాటి తెలుగుసాహిత్యం చిన్నయసూరి ఆండన పిళకజుట్టు -పాహిత్యంగానే ఉండిపోయేది. అప్పారావూ, వీరేళలింగమూ, కన్‌ ప్యూవియప్‌తో పోర్చిటానికి తత్వపేర్రలణ కోరు. వాళ్ళు రచయితలు. వాళ్ళ విద్ధాంకాలేవీ (వజా జీవికంలోకి చొడ్చుకుపోయి, [వజం జీవిక పరిణామానికి వేరుప్పరుగుల్లాగా వని చెయ్యలేదు.

వీరేశలింగం గారిమీద తిరుగుబాటు వచ్చినమాట విజమే. ఇది వాకు తెలిసినంతవరకు రెండురకొలుగో వచ్చింది. ముందు వచ్చిన తిరుగుబాటు" వీరేళ లింగంగారి అనుయాయులనుంచి. (నాళం కృష్ణారావు, టంగుటూరి (శ్రీరాములు నగ్లైరా) ఇది వక్రిగతమైవది మఠవర మైన దే మోళూడానూ. రెండవది రాజ కీయ దృష్టితో కూడుకొన్నది. యువకులలో జాతీయోద్యమ చ్రైళన్యం ఏర్పడి నందువల్ల కలిగివది. (వీరేశలింగంగారు ఖుదీరాం బోసును “*హం౦రకుడు” అని, అకని ఫొటోను లై(దిరీమంచి తీ'సేయించారు $)

వీరేశలింగం, ఆప్పారాపుగార్హ "పీవకన్న 'పేమన బేపివపేవ ఎక్కు వైనదవటం అర్జంలేవిమాట. | వేమన (వణలకు వీరకన్న సన్నిపహికుడవ్నమాటు విజమేం ఫేడునకోంంలో మద్యశరగళి ఇప్పు డువ్నట్టు రేదు. రైతాంగ ఫపోరాటాన

౭

జరిగినమాటా విజ మే. కావి వాటికి (పేరకుడు వేమవ ఆన్నమాట (భమగా తోస్తుంది. రైకాంగ పోరాటాలు పీడవనుంచి వచ్చాయి, తాత్విక దృక్పృథంనుంచి కొదు. అవి ఉత్తరభారతంలో ఇంకొ హెచ్చుగా జరిగాయి. "

(బిటిషమ పరిపాలనలో దేశాన్ని ఏకంచేపి జాతీయోద్యమానికి అన కోశం కలిగించినది ఇంగీషుభాష. ఈవాడుకూడా ఒకవిధమైన ఐక్యతకు మనం ఇంగ్లీషుభాషమీదనే ఆధారవడి ఉన్నాం (మార్కి్స్బిన్లు వాహిత్యం ఇంతవరకూ రృ పికరంగా దేశభాషలలోకి అనువాద మైవట్లు లేదు) తికి గాంధీలు వరారీ గుజరాతీ భాషలలో (వదారం చేపే, ఈ జాతీయోద్యమంకూడా సాధ్యం కొక పోను ఆలాటన్సుడు గురజాడ, వీరేశలింగంగార్లుం.ళమ రచనలతో ఆవాటి తెలుగు భాషా వాజ్కయారిక ఎంతో ేవచేపినవాళ్ళు = ఇంగ్లీషు పక్షపాతులవి ఆరోపించటం హాస్యాస్పదం. (చేశభాషలకు ఆదరణ లేకుండా పోవటావికివారు బాధ్యులెలా అవు కారు? సంన్కృత పండితులు తను కొడుకులను ఇంగిలీషు చదువుల్లో పెట్టారు 1)

వాళ్ళ ఇంగ్లీషు అధికొరభాషగా ఉండరాదవ్కి పోరాడరేదని ఆకేపించ టం మరీ హాస్యాన్సడం. అధికారభాషగా తెలుగు ఉండాలవి వారు ఉద్యమం పాగించవలవిందా ? లేక తమకు తెలియని మరో భాష కోవం పోరాడవలవిందా ? కొల్లావారి ఉద్ధేశం తెలియడం లేదు.

వారు సాగించిన పాహతో్యోద్యమం ఆభ్యుదయకరం కొదవి తృ వ్తివడక్క ఆది ఆభ్యుదయ విరోధకమవి ఆంటున్నారు. ఇది పిడివాదం ఆవిపిస్తుంగి-విష్లవకొ రులు ఆ సాహిక్యం ఆధారంతో విష్ణవకొర్యాచరణ చేన్తున్నారవి రుజువుడే 'ప్రేశవ్పం

వీరేశలింగంగారు కవుల చర్మితను నంవదాయ ధోరణిలో రాశారు, కవిఠ్వం తాలూకు సామాజిక విలువలకు (ప్రాధాన్యం ఇయ్యలేదు. వేమన కవిత్వం విన ఆంకా సామాజిక దృక్పథంమీద ఆధారవడి ఉన్నదీ.

కొల్లా వెంళయ్యగారు మొత్తమీద పాఠతరం సాహితీ వేత్తలను రాజ కీయ వాదులుగా పరిగణించి, ఈనాటి రాజకీయ విష్ణవ దృక్పధఎతో విమర్శి3రి నట్టు కనబడుతుంది. వారిసేవ కేవలమూ సాహిఠ్యరంగావికి సరిమిక మైనది; ఆరంగంలో అపూర్వమైన మాకవ చైైకన్యం కలిగించినది కూడానూ.

== జూన్‌ 1075,

సినివూ కళ --- వివుర్శ

సివిమా (కొడ్యూనర్త రవదాహంతో సినిమా చ్మితవిర్మాణ. వెగిఠలలు వేయటం వరపాటి అయిన మీదట కొందరు యువకళాకొరులు, సివిమా !ళను గురించి శాస్త్రీయంగా తెలుసుపన్నవారు కళాత్మకమైన చిశ్రాంన, పొమాజిక నహ, (వమయోజవంగల చి,కాలమ నిగ్మించ సాగారు. కొవ్కి వాటిని చూపి ఆశం దించగల కోళాహృదయం (పేకక సామాన్మావికి ఇంకి ఆకవడలేదు. అది జరిగి, (ధేకపల అభఖిరుచులలో మంచి పరివర్హన రావాలం'పే సివిమారంగాల్లో ఈ నాడు చాలావరకు మృగ్యంగా ఉన్న విమర్శ ఏస్తారంగా సాగాలి.

ఈ విషయంలో విమర్శ పాతను ఏ మాతనూ తక్కువ చేయటావికి లేదు, విషమూర్చిత ఆయిన కొళదాను కవిత్వాన్ని తన సంజీవవీ వ్యాభ్యానముతో పజీవం చేసివిట్లు వల్లి నాధసూరి చెవ్చుకున్నాడు. మల్లి నాధసూరి కొంత కోతలు కోళాడనుకున్నా, ఈ నాడు మన దేశంలో కొళదాసుకున్న గొన్ప భథ్యాతికి మూరి గారి దోహదం లేదవి ఎవరూ అవలేరు కదా ?

విమగ్శ అనేది ఒకరకం ,పదారం (వచార (ప్రభావం ఇకర లోపాలు కూడా చాల ఫల్యవదంగా ఉంటుందనడావికి మనకు పినిమా రంగంలోనే ఆనేక ఉదాహరణలు దొరుకుఠాయి. ఒక (కొత్తరకం చితం మద్రాసు వచ్చి రెండు రోజులుకూడ చూసేవాడు లేక వెళ్ళిలోయింది. అదే చితం బొంబాయిలో దాల వారాలు ఆడివట్టు మదాసుకు వార్తవ న్తంది. ఆది మళ్ళీ మ్మదాసుప వచ్చిన స్పృడు (పెతుకులు పదివారాలపాటు దాన్ని పోవివ్వరు.

ఇంకోరకం (వచారం విదేశాలలో వ్యాతి ద్వారా చిభానికి లలినుంది, పకఠ;జిత్‌ రాయ్‌ 4వదేర్‌ పాంచాలి వచ్చినస్పుడు “ఇది హడ్‌ ఓక పికృరేవా శా మెడమీద తలఉన్నవాడు ఇటువంటి పిశృర్లు చూస్తాడా 9?” అవ అడిగొరు వివి

రికీ మాలు తీయటం వారికే తగుననుకన్న పొళ్చాత్యులు, సత్యజిత్‌రాయ్‌వి (పవంచ ఉత్తమ డై రెక్టర్లలో ఒకడుగా గుర్తించేవరికి రాయ్‌ చిత్రాల వాసనా రంగూ, రుచీ పూర్తిగా మారిపోయినవి.

ఈ విధంగా సినిమా చ్చితాలవట్ల (పేకకుల వైఅరివి, రకరకాల వచా రాలు మార్చగలవనేది మనం చూప్తూఉన్నదే. ఆయిజే నా ద్తష్షికో ఏ యతర (వదారాలు విమర్శకు పాటిరావు. ఎందుకంటే ఆలాంటి (వచారాం (వభాఎం వన్ల కొన్ని (పత్యేక చ్నితాలకు కొందరు (పతేః దై 6కరు/విర్మాశలకూ లాభం కలగవచ్చు. కొవి (పేళుకుడి అభిరుచివి ఆవి మార్చగచేవు ఈనాడు సళ,జిత్‌ రాయ్‌? మృణాళ్‌ సేన్‌, శ్యామ్‌బెనెగల్‌ లాంటి కొద్దిమంది పేర్లు పైకి వచ్చాయి. షేక్‌ స్పియర్‌ గొప్ప వాటక కర్త ఆంటే ఎఎరూ పోట్లాడినట్టు, వీళ్ళ గొప్ప చిికాలు శ్రీస్తారంటే పోట్లాదేవాద్సు ఎక్కువమంది ఉండరు, ఆంకమ్మాతాన వాళ్ళ చితా లను జనం ఎగవిడి చూడనూచూడరు ఆందుచేత వీరికి వచ్చిన క్రీరి విజమైన విమర్శకులద్వారా వచ్చినదికాదనీ, విమర్శేకర (వచారం ద్వారా విచ్చినదవీ అనుకో వాలి. వీరి చ్యిశాలను గురించి నరిఆయిన విమగ్శ రాలేదనికొదు. ఆది కళా పియుల పరిధిలోనే చాంవరకు ఉంటున్నది.

ఇదీ విమర్శలో ఉన్న లోపాలలో ఒకటి ఆవి నా అఖి;ఫాయం. విమ ర్శలో కూడా నిజానికి కొవ్ని లోపాలుండే ఆవకాశం ఉన్నది. ఆ సంగతి గు రించ టం ఆవసరం. ఆందులో ఒకటి తెలిసినవాడికే తెలియ జెవ్ప్చటం, జీవితం లాకు అనేక రంగాలలో ఇలాంటివి చూస్తాం. మఠం వారివి మాత్రమే మెప్పించే మఠ (వచారం, కమ్యూవిస్టు భావాలను ఆమోదించిన వారిని మాతమే ఆవందనరిదే కమ్యూవిము (ఉపచారం, మార్కిిస్తు దృక్పధం గలవారికి మ్మాక మే అర్థిమయ్యే కళానిమర్శ 1 ఇత్యాదులు సహజంగానే జీఏక౦లో కలుగుతాయి. వాటివి ఆపటం ఎవరికరం కొదు, కొని వాటివల్శి ఆయా భావాల 'పెంపూ, పినృతీ ఆంకగా ఉండదు

విజానికి వీట్మివచారం నిమి త్ర మారం, జీవికంవట్లు మార్క్సిన్లు దృక ళం గలవాడు అభ్యుదయ రచనలనూ వివ్షవ దృక్పథంగలవాడు విప్లవ రచన

టు

లనూ తనంఠట ర్రానే ఆమోదించి, ఆస్వాదీస్తాడు. మధ వాళ్ళు అనననరం కొవి (వయోజనాల్మ మైన విమర్శ/_వచావ౦ ఈక శ్రవాళ్ళను కూడగిట్టుకురావాలిం

స్ట టులూ, డ్యూర ట్లాః కేట్‌సీనులటూ విగైరాలుంకేగావి సివిమా చూడవివాణి పధేర్‌పాంచాలి” చూసి ఆనందించేలాగొ చేయిగల విమర్శ అత్యు త్రమమైవది అభిరుచుంలో ఆలాంటి గుడాశ్యకమైవ మార్చు కల్గిననాడు మరి వెనిక్కుపోడు. వాణ్నిచూచి మరిగొందరు మానే [,పమయత్నం చేయవచ్చును. మన ఆందరి అలికుచులూ అనేక కళారంగాలలో ఎన్ని సార్లు గుణా మెన మార్చులు పొందాయో వెనక్కా తిరిగి చూసుకుంటే తెలు స్తుంది "షేక్‌ ప్ప యర్‌ కు ఆదిలో కీరి తెచ్చినవారు. రె.డ. డజన్న మంది. విమ్శికులు మాక మేనని ఎవరో అన్నారు. ఈనాడు షేక్‌స్పియర్‌ విమగ్శా*లు వెయ్యిమందికి పైగా ఉన్నాగటి. వీరందరికవ్నా ఆ తొలి విమర్శకుల కృషి వెయ్యిరెట్లు గొప్పది.

విమర్శ వె.ట సాదారణంగా కగబడే మరో లోవం పాకీక దృక్ప 'థంతో కూడిన విమర్శ రాజకీయ దృక్నధ తోగాని, మత దృకథతోగావి, జొతి దురహంకొర, కుల దురహంకొాక దృ్బఢా-తో”వి తేపే విమర్శ ఈ విమ) కొన్ని కొవ్ని నర్గారి దృక్నధఎనుంచి పజిమిగా ఉన్నట్లు కపబడపచ్చును, కొని (వజాదాహుళ్యం దృక్పధం నుంచి తప్పుకొవచ్చుం

ఉదాహరణకు సత్యజిత్‌ రాయ్‌ చిశ్రాలు మారిల్పిన్తు లెవినిస్టు దృళ్చ థం నుంచి సరిగా లేవవి విమర్శిందారు (వజొజీవిరాన్ని జై కన్గవంతం చేస్తు వ్నది, మార్క్సిస్టు లెవినిస్టు రాజీయాలే ఆయితే ఈ విమర్శకు అర్జం ఉంటుంది ఆటువంటి పరిస్టిలలో మార్క్సిస్టు లెవివిస్టు దృక్కధ+గల కళంమంచి (వజలు ఎక్కువ వైతన్యం పొందగల గుతారు. కొవి ఆదిలేవి పక్షంలో వత్యబిత్‌ వాయ్‌వి మార్క్స్పిన్లు లెవివిస్టు దృక్పథావికి ఆమగుణమైన చ్మికాలే తిచ్యూలవి విమర్శకులు విర్సంధించటంతో వారి విమగ్శ విరువయోగమై పోతున్నది, ఆంటే నర్యజిర్‌ రాయ్‌ (లెక మరొక విర్మాత/దర్శకుడు) మార్క్సిస్టు _ లెవివిస్తు దృక్పథంతో చ్నికాలు తీయరాదవినా ఉద్ధేశం కాదు. ఈ విషయం ముందే సూచించాను, విమ చృకుడు ఒక మార్క్సిస్తు లెనివిస్టు దృశృరంతో తయారుచేసిన చిత్రాన్ని ఆలాటి దృక్సథం లేనివాడికి నచ్చేలాగా విమర్శించగలిగితే అది ఉత్తమ విమర్మేః

ణి అదే ఒక విమర్శకుడు ఆఅభ్యుదయవాదురికు వ్యూడల్‌ నంవ్కృతి తోమా, పెట్టుబడిదారి బూర్తుకా నంస్కృృతతోనూ గూడివ కళంమిద ఆదరణ కలి గేలా విమర్శిరా ప్రే ఆది ఉత్తమ విమర్శి అవుతుందా ౪ కాదవి నా నమ్మకం. ఎందుచేత ? ఇది పామాజిక వరిణామంతో మడివడీన నమస్య* కళలూ, వాటికి సంబంధించిన ఆభిరుచి ముందుకుపోవాలిగావి తిరోగమించరారు. బియ్యే పాన యినవాడు పదోక్లాను పరీకకు కూర్చువి కస్పటం లోఠవిరుద్దం. నిజమైన అర్డు పికృర్లు చూసి ఆవిందించటం నేర్చినవాడు శాహీవమైవ వ్యాపార చ్వితాలమీద అభికుచి కలిగించుకొనటం లోకవిరుద్దమూ, (పకృతి విరుద్దమూనూ. విమర్శ గురించి ఇంతదూరం రానినాక విమర్శతో సవిలేకండా చిికొాలు తమంతబకామే _'పేతకుల అభిరుచులను పెంపొందించగలిగికే అదీ వర్వో త్తమమనవి వాదీంచబోతున్నానము “ఆలాకూగడా జరుగుశుందా *” ఆవి అడగవచ్చు, జరుగుతుంది |! కొని ఏ పగిస్టికుంలో జరుగుతుందనేది కళాకారుల తెలివిశేబంమీద ఆధారవడి ఉంటుంది. తెణగు దేశంలో అభ్యుద మ సాహిత్యోద్యమం (పారంఠమైనన్సుడు, “"ఇకంఠా కమ్యూవిస్టుల దుర్మార్గం రాజకీయాలకు అతీతంగా, పవిితంగా ఉండ వలనిన సాహిత్యాన్ని వీబ్ల తమ కుదరాజకీయారితో కల షిరం చే నున్నారు" అన్నారు పానుభూతి లేవివాబ్ళ, కావి వీశ్ళే ఆధ్యుదయ కళారూపాలు చూచి పొందిన తన్మయత్వం ఆంకా ఇంళొకాదు హవాభూమా చూవి సామాజిక భావాలు మార్చుకోవటావికి విమర్శకుల నహెకొరం ఆవవరం లేకపోయింది. ఆ నాబకం పృప్టేవాటికి జమీందార్హ పట్టా, భూస్వాములపట్లా ఎవరికీ (పేమానురాగాలు లేవు. అందుచేత మాభూమి లో (వత్యశ్‌ంగా కవిపి.చిన సామాజిక సత్యాన్ని కమ్యూ విస్తు వ్యతిరేషలు కూడా కొదనే ఆవకాళం లేకపోయింది. ఆవిధంగా ఒక రాణ కీయ దృక్పథానికి అంకిఠమయిందనిపిచుకు్ను కళాఖండం రాజకీయాలకు అతీ కంగా (వజల అఖిుచుంను 'పెంపొందించింది.

5

ఈనాడు (గొమాలలో జులుం సాగించి ఆర్భక (వజలను చెండుకు తింటూ, రాజకీయ శక్తుబను తమకు ఆని బాలంగా ఉంచుబన్న వర్షం గురించి ఏ విజమైన కళకారిడూ గొవృగా చెవ్పలేడు = అమ్ముడు పోయినవాళ్ళమాట నది లేస్తే, (వజలు గుర్తించగల జీవితసత్యాలను హృదయావికి సూటిగా తగిలేలాగా చూపగల కళ (వజ9ంలో అభ్యుదయకర మైన ఆభిరుచువను తవ్పక “'పషెఎపొందీ స్తుంది, (వజల అనుభవాన్ని స్పృశిఎచలేవి కళ “పిద్దాంక ” రీత్యా ఎంతో ఉదాత్త మైనది. ఆయినవ్పటికీ ఆది (పజ ౨లో వాంచనీయమైన అభిరుచులను పెంపొందించ లేదు. కళలు కేనలం *ఎపడేళాలు? (వర్జాంతరవివాహాలు జరుగవ లెన; అస్పృశ్యత పసికీరాదు; మూఢాచారాలకు న్వ స్తిచె్పవలెచ; వగైరా) (ధేకకుల అలిపచివి 'పెంచవు వాటీని చూపి సంస్కార భావాలు గలవారు గర్వించవచ్చును; కొని పజల నంవ్కృృతివి ముందుకు తీసుకపోవటావికి ఆవి ఉపవ్యావాలకిన్న ఫలితా

వ్నియ్యవుం పెప చెప్పినదంకా ఒక్కముక్కలో చెప్పాలంటే, తక్కువ అలికు చులణు గలవారిలో ఉవ్నిళి అభిరుచులు $లిగించగిల పినిమావిమర్శ “ల్ల సివిమా భవిష్మత్రు చాలా బాగుపడుతుంది. ఆ విమ"కూడా అనసరం లేకు.ండా న్వయం గానే (ప్రేక్షకుల అభిపచులనె ముందుకు తీనుకుపోగల చిికాలు ఉత్తమోత్తమ

మయినవి. ఎ-శచ్మిశపంస్కారి జూలై 1970

“యథార్థ పా పాొఠత్యంలో యధార్డ జీవితం శొలూకు యథధార్డ వమస్యలం౦డి ఆ పాహిత్యం వల్ల (వజణు బెడిపోతారేమోనసి కొందరి బెగ ”*

ఈనాటి కుల వ్యవస్థ , || వర్గవిభజన వ్‌ ఆగీమ సమాజాలలో వర్షవిభజన రేదు, ఆ సమాజొలలోవి వ్య కురి మనుగడ తిండి ఏరుకొనటంమీద ఆధాకటడి ఉండేది. జంతువులను వేటాడటమూ, దుంపలు (తవ్వుకోవనటము, కాయలూ అవీ కోసుకోవటమూ లాంటి వనులమీద ఆర్టిక వగవన్ద ఆధారవడి ఉండేది. వేటాడటం నంచి పశుపోషణతో మానవుడు ఒకి మెట్టుపైకి వచ్చినా, మావవువికి తన ఆహారాన్ని తానే వృష్టించుకునే కక్కి వచ్చిస్‌ దాకొ (పకృతిమీద పూర్తిగా ఆధారవడట మే జరగింది. ఆహారం పీరుకోవటం ద్వారా ఒక్కుమవిషికి జీవనోపారి లలించిన జాగాలో పకుపోషణతో మగ్గురు బళికొరనీ, ఆదే జాగాలో ప్యవపాయం నూరి మందివి పోషి-చిందనీ కాస్త్రజ్ఞు న అంచనా వేభారు. దీ ంనిదిట్టి వషవసాయం పెద్ద. పామాౌజిక పిస వావికి దోహదం చేసిందనీ, అంకకు పూర్వం ఉండిన ఆటవిక సమాజాలు చాలా పరిమితంగా ఉండి కొంతలో కొంత నందచార జీవితం గడిపేవవీ మనం ఊహించవచ్చు. (భారతంలో వేటాడి జీవిస్తూ, తమమ, తమవెంట ఉన్న వందలాది [బాహ్మణులమ పోషించిన పొండపులు ఒక అరణ్యంలో జంతువులు ొకీ ఆయితే నరొక ఈరణ్యావికీ మారినట్లు చెప్పిఉవ్నది. ) నగవపాయం మరింత పెద్ద నమాజాలను పోషించి, స్టిరజీవితం సొధ్యం చెయ్యటమేగాక, ఒక మవిషి పదిమందికీ సరివడే ఆహారం ఉత్పత్తి చెయ్యగల గడంతో తొంభై కాతం సామాజిపలు ఆహారోత్పత్తి నుంచి విము క్తుండద్యూరు ఈ తొంభై కారం నుంచి వివిధ వృ త్తు3వాళ్లు రకరకోల వినియోగ వస్తువులను నృష్టిఎచి, సమిష్టి జీవికాన్ని అర్జి!ంగా మెరుగు పకచగా, ఇందులోమంచే కాన నముపార్టకలు, పరిపొంరులూ రావటం ఆవనరమయింది. ఎందుకం'పే. రెండు 'ఠజస్థృ మంది గళ ఆవవిక దళాఎకి శాననారూ, పరిపాలనా ఆవవరం లేదు ఒక

క ణి వాయకుడు చాలు. కౌనీ రెండువందల (గ్రామాలు ఒకే నమాజం ,కిందికివచ్చేపరికి, పొలకుడుు ఆఅతవి నహాయకులు, అకరని (వతివిధులూ, కొనవాల్కా శిషన్కృతి వగ్తై రారితో కూడిన “రాజ్యాంగం” ఆవసరమయింది. వర్షాలు ఏర్పడ్డాయి... దావితో పొటు(శమ దోపిడీకూడా సొగింది,

ఇది వ్యవసాయ విపస్హవ ఫలితం. మవదేశంలో ఈ భలికాయు వర్ష న్యవస్థ స్పాపించటం ద్వారా కలిగాయి. డీవికి కొరకులు “బాహ్మణుఐణ*. ఆటవిక జీవితంలో వర్షాలు లేని మాట నిజమేకొవి అదీ ఆర్డి కంగా స్టంలించిపోయింది, (ఈ నాడుకూడా ఉత్ప త్రిచెయ్య నిరాకరించే ఆటవిక జాతుల- లంబాడీల లాంటివి ఉన్నాయి. ఆటవిక దళలో జాతులు, తెగలు ఉండేవి. ఆ జీఏతంలో హడా కొన్ని సరిణామాలు వచ్చాయి. కొనీ వాటి వివరాలు మన కిక్కుడ అఆనవనరం. 2] వర్డ్‌ వ్యవస్ప శం

1బాహ్మణులు వర్డ్‌ వ్యవస్ద స్టాసించబంలో చేవినవనులు ఏమిటం' పే, జాతిజీవనావ్ని దిద్దణ కొట్టి వన్సుత సమాజంలోని వేరువేరు జాతులను తెచ్చి వారికి వర్ష ప్రాయికిల్పించి వారి ఆచార ప్యవహారాల జోలికి అట్లే వెళ్ళక, ఆవవర మైకే వాటిని నమర్దించుతూ “్యబాహ్మణ” పురాణాలు నృష్టించుతూ, ఒక్కొక్క తెగ వాయవపణ్ని రాజునుచేసీ ఆ తేగకుబెందిన సమిష్టి సంపదమ వాడి సొంత ఆపి చేసి ఆ తెగలో వర్ణ వ్యవస్త ఏర్పరచటావికి పురోహితులను తయారుచేసి వారికి “బ్రహ్మకర్మలు” నేర్చారు,

ఇలా అనేక శతెగణువచ్చి సమాజంలో చేరాయి. నమాజంలో అనేకవృ రులు -- మంగలి, చాకలి కువ్మరి సారె, కమ్మరి, వ(డంగి, కంసాలి... వగైరాలు కొనసాగాయి. వేరువేరు తెగల ఆరాధనలు ఏక్తీ కరణం పొందాయి పొమును, ఎద్దు ఏ, శివుణ్ణి, పూజించినవారు ఏకం కొవటావికీ శివుడికి మెళ్ళో సాములూ, ఎద్దు వాహనమూ చేశారు, (ఈ నాడు కూడా ఎద్దును పూజిచే గంగిరెక్డుం వాళ్ళప శిప్పుడు దేవుఖుగా కనదిడకు. ఆలాగే వాగులచ ఏతి పూడ శివుదితో వందింధంలేమృ అదేవిధంగా ఆదిళ క్తి ఫార్వతి అవి వురి

90

భార్యగా చేశారు. (ఈ ఆదిశక్తి ఒకప్పుడు శివుణ్ని శివుడిరూవంలోనూ, మపాషా మరువిరూవంలోమా తన కొలికిందమట్ట*ంచింది. బొంబాయి (పాంకంలో మనోబా అనే పేరుగల మహిషాసురణ్ని శివుడనే అంటున్నారు ఆతడికీ భార్య లేదు.

మనం గమనించవలసిన ముఖ్య విషయమేమంటే వర్ణ వ్యవస్థ విజ మైన వర్షవ్యవ_పే. అయితే దాన్నిఏక్పరచిన వద్దతిగో నే దావి విధ్వంసానికి బీజాలు న్నాయి, వర్ష “"ధర్మాలుగా చెప్పబడిసవి పురాజణకౌలావికే లారుమారయాయి నందుల కొలావికి కృతియులు లేరవి సవాఠనులే ఒస్పుకొన్నారు బుద్దుర్‌ కొలావికి కతి యులమంటూ చెవ్ప్చుకుంటూ వచ్చిన శాక్యుంలాంటి కొవ్నిగణాలు వ్యవసాయం న్ఫిిగా జీవించాయి. శాక్యులు యోధులు]ారు. విచ్శవీ, ముల్లగణాం లాంటివి యుద్దాణ చేశాయి. చాణుక్యుడులాంటి (బ్రాహ్మణులు మంతిక్వాలు నిర్వహించారు, గంగా యమువా లోయలో ఆరణ్మ్యాలు ఛేవించ్ది వృవసాయం కొవసాగించివనాటికే న్యవపాయం శూ(దురవృ త్రి ఆయింది. ఏకులానికీ చెందవి ఆటవిక తెగలనాయకులు “హిరణ్య గర్భో శరతు ద్వారా పునర్జస్మఎట్రి క్‌తియ వర్ణము, సూర్య చంద్రాదీ వంశాల వారనత్వమా సంపాదిండుకున్నారు. ఆబవికజాతుంలో కొత్త (బ్రాహ్మణులు పుట్టుకు రావటంతో ఒకేజాతిపేరుతో (బాహ్మణులు, ఆంటరావి వాన కూడా కనబడే ఆనకొళం ఏర్పడింది! ఉదా టోయ (బాహ్మణులు.

బుద్దుడివాటికే వై బ్యలు వాణిజ్యంలో కుదేమలై పోయి, న్యవసాయము, పజపోషణా ఏనాడో మానేశారు అర్జకాస్త్రం నాటికి మినహాయింపులు లేకుండానూ, వర్ణాధిక్యతకు చోటు లేకుండానూ చెన్పబడిన రాజనీతి మమశ్యృతి వగైరాల వాటికి [ప్రాంతీయ న్వభావాలను (వదత్సించింది మేనరికొలు మమన్మృతి [పకారం విషిద్దం. కానీ దక్షిణ దేశపు (బాహ్మణులు మనున్మృతిమీద తిరిగబడ్కి మేనరి శాలు ఆర్టికపునాది కలిగినవి... మానం అన్నారు. అందుచేత మనువ్మృతి 1ప్రాంతీయాచార న్యవహారాలకూ, ఆవద్దర్మావికీ వందు ఇవ్వకతనృలేదు. వర్ణ ధర్మాలు చెప్పన (బాహ్మడే మిగిలిన వర్గాంవార్‌ ధర్మాలను అవకాశం దొరికితే అవంంబించి రాజ్యాలు ఏలాడు. యుద్ధాలు చేశాడు. ఆవ్తిపాస్తులు సంపాదించి వర్తకము, వ్యవపాయముకూ డొచేళాడు, (పాచీవ నాహిత్యంలోనూ, చర్మితతోనూ ఫీధక్‌ పుష్కలంగా ఉధాహరణజలు క వివసైయి. .

రి

వర్షంనుంచి కులాలు ;-

వర్ష ధర్మం తారుమారు కొనటానికి ముఖ్యకారణం నమాజ౦లో జరిగిన ఆర్టికొభివృద్ది. వర్ణ ౦ నామమ్మాతంగా ఏంకీపోయి జలాలకు (పామఖ్యం వచ్చింది, కులాలు ఒకే పంపిశీమీద ఏర్పడినవి కొవు. కులాల ఏర్పాటుకు ముఠఅ్య కారణం వృత్తులు, వేరువేరు వృ త్తులవారు ఐకమత్యం చూపి వమాజంతో సంఘాలుగా వ్యవహరించారు. తమలో తామే. వివాహాలు. చేసుకొవి ఒకే. రకం ఆదారాలు పాటించి చాలావరకు ఒకే రకం దేవతలమ పూజించారు వంఘ దోపిడీవి తట్టుకనేందుకష ఇది ఉపకరించిన మాట విజమే గావి, వమాజణకూపాప్ని ఆపరీపక్వదళలో _సంభింపచెయ్యడావికి ఈ “డలకట్టు” తోడ్పడి అభివృద్ది విరో రకంగా తయారయిందిం

ఆవ్ని కులాలూ. వ్యక్తుంనుబిట్టి ఏప్పడినవికొవు. కొన్ని ఆటవిక తెగలు

తమపాఠ పద్దతిలో బకకలేక ఆర్ధికంగా ఈమ జీవితాలను మెరుగువంచటానికి వర్ష వ్యవస్త తాలూకు ఆడుగు పొరలలో (ప్రవేశించ, కొవ్ని (వకేక వృత్తులు సౌంఠం చేసుకున్నాయి. ఆ విధంగా మల్లాలు కుస్తీలు పస్తే వాళ్ళుగానూ, మాగధులు గాధలు పాడేవాదృగానూ, వై తాళికలుగాను, కయారయ్యారు. వా చిన్నతనం లో దూరీఏకి పరపులా, దిబ్ధకట్టడము, దర్జీపపీ “సాయిదిర” మాత్రమే జే'సేవారు.

కులాలు పీళ్పడటావికి మరో కోరణం కులవ్యవస్థ మిద తిరుగుబాటే! మధ్యయుగంలో కులవ్యవస్టమీద చాలావరకు తిరుగుబాట్లు జరిగొయి* అని వికయ వ౦కమయివనప్పుడు కొర్ర మఠాలు (వచారం అయాయి. సిక్కులు ఆలాటి మతా వికి దెండివవారే. కొవి కులవ్యవస్పప తలబగ్గి ఉన్న కులా౨లో ఓక శాఖగా ఉండ్‌ పోయారు. బాహ్మణులమద్య ఆాధులూ, కూదులమధ్య జంగాలూ ఇలాంటివారు, ఆలాగేవై స్పవులూ, పాతా" లూ, దాలా కొద్దికాగం (కితం పలకర్వం మీద ధ్వజమె త్రి, తిరిగి కలవ్య” స్టగో (ధ్రవేశించివవారు విశ్వ,బాహ్మలు, వారు కం పాలి పవీ, వ్యంగం లొంటిలి చేవట్టారు శ

0] కులన్యవస్ట్‌ కు అపజయం ;:=-

సమాజాన్ని ఒక ఆర్టిక దశలో ఇర! బెట్టి మార్పుకు ఆవకొళం లేకుండా చేసిన ఆదారం అపజయం పొందక కఠవ్పదు. మార్పు అనంఠరం ఆమణలోకి వచ్చి (గ్రామాల ఆర్థిక స్వయంసంపూర్ణ తకు కులవ్యవస్థ కొద్దిపాటి వహాయం చేసింది. (గ్రామాలలో అన్నివ్య'త్తుల కుటుంబాలు దికకటానవికి తగివచట్టం ఏర్పాటు చేశారు. కొని ఈ కులాలు పెంపొందినంత వేగంగా ఆర్టికన్యవస్ట "పెరగలేదు. వళ్ళ బిగువున నృత్తికషలాలను పోషిస్తూపోయే (గామం త్వరలోనే దారిద్ర్యం. వాత వడుతుంది.

ఈ న్వయం సంపూర్ణ (గౌమాలు మరొకరకం పలవిధజవరూడా తెచ్చి వట్టు కవిపిప్తాయి. ఉక్ప తీ సంబంధా౯లాగే సామాజిక సందంధాలుహూడా కుంచిం చుకుపోయి ప్రాంతీయతకు పరిమికమయాయి. బాహ్మణులమవి చెన్పుకున్నవారు అన్నిరకొల నృ-త్రులూ ఒకవంక చేవట్టికే పాంతీయ శాఖలకే చట్టరికాలు పరిమి కం చేసుకున్నారు. ఆందువల్ల నే కామొక్కంరికే వై దీఎలు వెలనాటి వాళ్ళమనీ, 'వేగివాటివాళ్ళమన్కీమురికి నాటి వాళ్ళమనీ, కొనలనాటి వాళ్ళ మనీ తెంగాణ్యుల మనీ, ఇలా శాఖలు పెంచుకున్నారు. అలాగే ఇంటిపేరులోనూ, సొంత పేరులోనూ “రాజు”అవి పెట్టుకున్న వియోగి (బాహ్మణులలో శాఖలున్నాయి. [రావిరులు అవి రెండుమూడు తెగంి ఆంధులున్నారు. మిగిలిన వారంతా ఆర్యులైనట్లు !

ఏమైనా కులవ్యవస్థ రర్మమా అంటూ రెండు వేల ఏళ్ళనాడు నమా జంలో ఉండిన చైతవ్యం దాదాపు పూర్తిగా పోయి, దీవికి ఊపిరి పొయ్యటానికి నంఘ సంన్క రలు మహోద్యమాలు సాగించవలవి వ స్తున్నది వేదకాలం నాటి రుషులు తమ జన్మరహస్యాలను దాచకున్నారు. వళిష్తుడి భార్య అరుంధతి మాం కన్య. [బాహ్మణుకికి, నాగస్త్రీకి పుట్టిన ఆప్రీముణ్ని జనమేజయుడి కొంపు (బ్రాహ్మ ణులు (దాహ్మణుడుగా ఆమోదించారు తండి ఎవరో తెలియవి జాబాలివి వేద కొాలంనాటి (బాహ్మణులు, [బాహ్మణుడుగా స్వీకరించి ఉపనయనంచేన్‌ యజ్ఞాలు వేయించే విధానాలు నేర్చి బతుకుదెరువు చూపారు. కొనీ ఈ నాడు కులాంతర

(వర్ణా 0660 కూడాకొడు వివాహాలు చెయ్యటం గొవృ "ముందడుగు!

08

కులాలకు మారు వేర్టు ను

“దాతుస్వర్హం మయ స్భుస్దం గుణకగ్మ విభాగశఖ్కొ అవి చెప్పిన (్రీకష్ణ పరమాత్మ గుణకర్మ విభాగం రారుమార్తె వర్షపాంకర్యం ఏక్పడుతుం దవి చెప్పక “న్త్రీమదిష్టాను వాక్‌ షైయి జాయతే వర్ణశంకరం”" అన్నాడు, ఆంపే దేవుడు కష్షండి నృష్టించిన వర్జాలను ఖరాది వెమ్యుడు దుష్పస్త్రీల చేతిలో ఉందన్నమాట!

కలకర్మలు తారుమారై కులన్గవస్థకు కాలదోషం విట్టికే ఏం జకుగు తుందో ఏ అవతార పురషుడూ చెప్పలేదా ఇవాళ, ఇతిర దేశాల నంన్క్బృతి (నభావం వల్ల పామాణిక స్వరూపం ఎంతగా విన్నరించింద టే అన్నికులాల వాబ, ఆవ్ని వృత్తుంలోనూ పున్నార్హా బాహ్మణులు తోళ్ళ పరం శమలు నడవక్ష పోవచ్చు. మాంనం వి[శ్రియి.చకపోవచ్చు కొనీ వాళ్ళు ెప్పుల షాపులు నడవ వచ్చు కోళ్ళ వ్యాపారం చెయ్యవచ్చు. అస్ప్యృథ్యులనే వారగో మంటతుల దగ్గర నుంచీ, మేష్టర్తదాకా ఎన్నో వ్యత్తులలో ఉన్నారు. ఇలాగే ఇళిర3లాలలో గూడా “పలవృత్ని * చేనుకునేవారికన్నా ఇతరవృత్తులు చేసుకునేవారే ఎక్కువ ఉంటు న్నారు,

దీవిఫరితంగా (వతిపలంవారూ వృతి పేర్ల్షమ విఫర్డించి మారుపేర్లు 'పెట్టుకన్నారు. కంపాలీ, చాకలీ మెదలైవవి వ్యత్తి పేర్లు కౌనీ విశ్వబ్రాహ్మలవీ, రజకులవీ, యాదవులనీ, పిలవమంటున్నాగు,. మంతిటియిన విశ్వ బాహ్మణ్జీ కంసాలిఅవి ఎవరూ అవరు. కావీ ఈ కులాభిమానుల వాదన ఏమలటే కంపాలీ వృతి చేసుకునే వాడ్డ గూడా కంసాలి ఆనరాదవి, వాడు మరోకు9౦ వారైతే వ్వర్థకారుడు అనాలి. విశ్వబాహ్మణుడయితే కులావికే పాధాన్యం ఇవ్వాలి గొల్లి అనరాదు. యాదవులనాలి. బుగ్వేద కొం౧నాటి “పంచజమలొలి యాదవ లున్నారు. పురాణా:లో వారు కృ్‌తియులు కృన్ణుక్ని పెంచిన గోపులు ఈ నాటి మన గొల్ల 3 వంటివారు ఆయినా కృ్‌మ్హ 1 యౌావవ &లం గొల్లంకు వర్హిఎదాలని వాదిస్తున్నారు.

ర్క

వీకందరూ పెట్టుపేర్తు కోరకముందే గాందీగారు హరిజనులవి -పేరు 'పెట్టి వారి కులం పేరుకు గొన్న కాళశ్యతత్వం పాధించాలవీ చూశాడు!

ఇదంతా కలన్నవనమ నిర్మూలించే (వయళ్నం ఆంటే వెరికుట్టిలు కూడా నవ్మారు, క

కలాఐ నంఘదోపిడీ దొన్షకు చాలా అనవసరం. ఈనాడు మన _రాజకీ యాలు*+కలవ్యవస ౨ బలవరచక పోతే ఒక్క ఆడుగు ముందుకు పాగపు రాజకీ యార్శ్మక లేనివాడు రాజకీయ నాయకుడు కొవాలంటే కులాలిమావాలు రెచ్చగొట్టి? జనావ్ని మభ్యపెట్టి, వోట్లు తెచ్చుకుని, కుర్చీలు ఆలంకరించాలి ! (క్రియను పాలిం వేది కొద్ది ధవిక కుటుంబాలే అయినా, వారి (వతివిధులు ఇంత పెద్దదేశంలో అవన్ని మూలలాలేరు, కానీ కులదిలంం కలవాబృ (పతిగామంలోనూ ఉన్నారు ప్యూడ లిజం ళకలాలు భామాలన్నిటా ఇంకొ చిగురిస్తూనే ఉన్నాయి, అందుచేక ఈ దేళంలో బూద్డువా విష్తవం రాదు, వచ్చే. ఆవకొళం లేదు. బూర్జువా వర్గం ప్యూడల్‌ శకలాలతో ౮ాజీపడీ వారి నిహాయింతో రాజ్యం ఏలాలి. కుల వ్యవస్ద పోతే, రాజకీయ యంటత్రమూ, దేశమూ ముక్కచెక్కలై పోతుంది!

కానీ ఆవవి కుల వ్యవస్టమ ఇస్పటిలా బలపర్చినా జరుుతుందవి వాదీంచదలినాను.

కొలన్యవస్థకు దళాబ్దాడగా జాతిజీవితంలో ఎలాంటి సమర్హవాలేదు. పై పెచ్చు అది మన చరితను పురోగమి-చకుండా ఆర్జుపడుతూ వస్తున్నది. ముస్లిములూ, పాళ్ళాత్కులూ మనల్ని తేలికగా జయించి పాలించటావికి నమా జంలో కులాలవల్ల ఏర్పడిన (వతిష్టంలనే కారణం ఆవనటావికి ఎలాంటి నందే హమూ లేదు.

ఈ నాడు కులాలు మువిషి జీవిఎవే వికానావ్ని విర్దే[ంచవు వీటివి వద లకపోవట౧ వల్డ కళిగే పరంణానం ఏ.టి ? కుంచ్యవస్టా, వర్మ వ్యవస్థా కూడా ఏర్పడక ముందుండిన ఆటవికదిశపు తిరిగిపోతున్నాం.. ఒక్కొక్క. కులళాఖ ఒక్కొక్క ఆటవికితెగ ఆదీ తన ఆభ్యుదయం కోవం ఇకర నవాలక్‌ తెగం

రిల్‌ తోను వైరం తెచ్చుకుంటుంది. తన తెగవాళ్ళ కోపం ఎవ్నిఅ్మకమాలె వా జేస్తుంది దావికి అనుకూలమైన వియమాలనూ, శా -నాలమామా్యమే ఆదిగొ-.విసు.దిం రాజకీయరంగంలో ఇది (వత్యకంగా మనం చూన్తున్నాం. తమిళ వాడులో గధ్రెకెక్కివ ఇద్దరువ్య కుఐ ఒకర్నొకరు “నువ్వు మళయాళివ[” అనీ “మవ్వు తెలుగు వాడివి” ఆనీ లిట్టుకున్నారు. ఇకంతా సహపం క్షి లోజవల విష యం కాదు పెళ్ళి సంబంధాల విషమమూకొదు-- రాజకీయవాగ్వొాదాల, ఆన్ని రాష్ట్రాలలోనూ రాజకీయాలు ఇల గే అఘోరించాయిం ఈ లోవల మేదవులూ, నంఘ సంవ్క ర్తలూ, ఏటికి ఎదురీదుతూ, పమగ్ర సామాజిక విపష్తవం తన్న దేళావికి మరో మాౌర్షంలేని వారిని హింసొవాదు లంటున్నారు. కొక పోయినా అనృక్యులకు అస్పృళ్యులున్న ఈ దేశంలో కుల వ్యవస్థ దెబ్బతినకుండా నర్శపోరాటం జరిగే ఆవకొళాలు చాలా తక్కువ కొద్ది మంది ముస్లిములు ఉన్నత పదవులలో ఉన్నంత మా(ఠాన దేశంలో మఠసామ రవ్యం ఏక్పడిందవీ, కొద్దిమంది అస్పృశ్యులు రాజకీయ నాయకులు అయినకారణ౦ చేత ఆస్సృళ్యులందకూ ఉద్ధరింపు పొందాంనీ అమకునేవారు ఉన్నంత కాలమూ వర్ష పోరాటాలు స్మకమంగా సాగవు, నేషల్‌ ఇంటిగేషవ్‌ జరిగిన మర్నాడు ఈ చేశానికి సోషలిస్టు విష్తవం ఆణధ మవుతూంవఏ, (అరుణ లౌార_ 212. మే 1070)

ఒంటరివాడుగా జీవించిన చలం

గ్రగకొరుణు ఒకంఠట మరణించరు. ఆఎదులోనూ రచయిత తన రచనలు బతిమున్నంఠకొలమూ దితిపంటాడు, చలం తన రచనా జీవితాన్ని కొంఠ కాలంగా సంక్షేపఎచుకున్న కారణంవేత ఆయన భౌతిక మరణానికి (వత్యేకమైన విలన ఏమీలేదు. ఆయన మృతికి ఇవాళ సంతాపం వెలిదువ్చేవారందరూ భౌతి కంగా ఆయనకు చాలా దూరంగా వుంటున్నవాశ్ళే,

చలం రచనలు బతికున్నాయి. చలంతో పాకే, చలాన్ని చూచి, రచ వలు (ప్రారంభించిన వారి రచనలు ఏడో కొలగర్భంలో కలిపిపోయాయి కొని చలం రచనలు ఒకటికి రెండుపార్లు సనమగంగా (వ్రచుతించదిడట మేగాక పార కులు వాటివి చదువుతున్నారు.

అఆ రచనలమ ఆకాళా వికె త్రికవారున్నారు. చలం సాహిత్యావ్ని “శవ పాపొత్యం” అన్న వారున్నారు. రెండు అభ్మిపాయాలకు ఆధారాలు చలం రచనల్లో వున్నాయనుకో వాలి.

ఆ రచనలలో జీవిఠఈంమీద రోత పట్టి వికొంఠవాసం చేసే వాడి లక్‌ ణాలు కొన్ని వున్నాయి. ఆవి నమాజం మీద కళాపాలు. ఆందులో దీవెవలు లేవ. తన న్య క్రిగత సంస్కృతిని అవమానించిన మేరకు చలం సమాజాన్ని దుమ్మెత్తి పోళాడు. సమాజింలోని కునంప్కారావికికూడా ఏవో భొతికొధారాణ వుంటా యన్నది చలం పటిందుకో లేదు “వండే పే ఈ సమాజం నాకు నచ్చుతుంది ఆవి ఆయన తనను తాను (వళ్నించుకో లీదు నమాజం బురదలో పొర్గి వచ్చిన గొడ్డుంవి, రామ దగ్గరికిపోతే తపమీద బురద విసురుతుందని భయపడ్డాడు. చలం లాంట్‌ సంస్కారం గల వారందరికి చరం సమాజానికి పెట్టిన శావనార్థాలు హాాంఢడమఎిన వంర్భ్‌ వ్తి ఏచ్చాయి.

శర] న్‌? మౌారనిసంఘం

సమాచాన్ని విజంగా సంవ్కరించే పుద్దేశం చలానికి లేకపోయినా ఆయనది ఆకాలపు సంవ్కర్తల బాణీయే. వనంస్క ర్తల (వచారాలలో వుండే లోపాలు చలం రచవలలోమా ఉన్నాయి. ఆయిన చేత తిట్లుతిన్న పామాబిక మాయరోగాలన్నీ సుఖంగా వున్నాయి కొవ్ని చిలవలు పలనలు కూడా వేశాయి.

ఇంకో దృష్టినుంచి కూడా చలం రచనలు దాలా వుదాత్రంగా పువ్నట్లు కనిపిస్తాయి. ఈనాడు రాజీయ నాయకులను వైతం తమ వ్యూహంలోకి దింపేపిన నివిమా నంవ్కృృతితో పోల్చితే చలం రచనలలోవి సంస్కృతి ఆకాశం ఎత్తు, ఇంకోవక్క గాంథఠీ భక్తుఐ (వచారం చేపే వీతి వియమాలతో పోల్చితే చలం రచనలలో కవిపించే విశ్చంఖలత చాలా ఆరోగ్యమైన దవిపిస్తుంది

పవిమా సంస్కృతికి చలం రచనలలోని పంస్కృృతికి ఏదన్నా పోలిక చూపాలం'పే ఆదీ వెక్స్‌ విషయంలోనే కొని చంం రచగలలోవి 'వెక్సొ సివి మాలో దానికన్న పుదాత్తం అవిపిన్తుంది జంతువుల మైరునం లాంటిది సినిమూ లలో వృందికొవి చలం రచవలలో లేదు. ఆచ్చగా పెక్స్‌కోనమే బితికివట్లుగా కన పడే జంబకూడా “మైదానం”లో మమమషళకు దూరంగా చేరింది గావ, (వభ్యాక శమిళ దర్శకుడు వేతుమాధవన్‌ తీసిన “కవ్యాకుమారోలో ఒకడు ఒక ఆడదాన్ని ఇంకోమగవాడు చూస్తుండగానే “రేప్‌ ఇెయ్యటావికై యత్నించటం లాంటి ఆవభ్యర చలం రచనలలో లేదు. చలం పాతలు “రేస చేయవు, జంతువులు కూడా చెయ్యవు... కొని చెయ్యటావికి (వయత్నిస్తాయి. మనకు నచ్చినా పచ్చక పోయినా చలం తవ రచవలలో వమర్డించే పాకలు జంతువులు వటుకు కొపు, కవితా హృదయం

వ్యక్తిగా చలం కవి. కవిత్వం కోసం దికికినంతగా కవిత్వాన్ని (పేమించాడు, కవిత్వం చలం కంట వీరు చెప్పించటం నే నెరుగుగరును, ఇతర మనుష్యుంలో వుండే దొర్భల్యాబు చలంలో వుండి వుంగవచ్చు. కొవి ఆనేక విష

(ఏ

యాంలో ఆయవ విశిష్టవ్య క్తి. ఆయన కీర్తికోవం తానయి పొటువడలేదు, ఏ పాపాఠ్య ఉద్యమంలోనూ జేరిలేదు. సావాతీ సమితివి “మ్యూచువల్‌ ఆర్మిరేషన్‌ స్లావై టీ” అన్నాడు కొవి కీరి తనను వెతుక్కు౦టూ వే దాన్ని పరీక్షించ కుండా కొవలించుకున్నాడు. అప్పుడప్పుడూ కమవిస్పు కలిగేదిం

“వమ్న మెచ్చుకునేవాళ్ళంతా నా రచనలు అర్దం చేసుకున్నారవి (బ్రమ పడ్డాను [”, అన్నాడాయన ఒకసారి.

0

ఒంటరికనం, దిహుకొద్దిమంది 'స్నేహ్‌రులు, బంధువులతోన్పై నా గాఢ మైస వంఐంధాలు రేవు. ఒంటరికనం ఆయన చుట్టూవున్న వారీకి కూడా సోకిం దేమా అనుపంటాను. అదే ఆయనను రమణ్యాళమం చేర్చింది. చవరకు ఒంటరి కసం పరాకొష్టకు వచ్చి, ఆయన రజవితో ఇంటర్వ్యూలో, “ఈ చలం నమ్న వదలకుండా ఉన్నాడు !” అని విసుక్కున్నాడు,

చలం ఎంత ఒంటరివాడో చలం రచవలు అంతగా జనాదరం పొందాయి. చిం,

ఆాఆం(ర్రజ్యోడి 18790 మే 18, దినవ్మతికనుండి,

“గందరగోళం" నవలకు పీఠిక

వమమమల్లో ఉన్న౦క వై విధ్యం రచవల్లో కూడా ఉంటుంది నవలలు చదీవే వాళ్ళంతా వాటితో గాఢమైన పరిచయం చేసుకోరు. అందుచేత అవి స్టూలంగా ఒకే రకంగా ఉన్నట్టు కనిపిస్తాయి __. మేకలన్నీ ఒకే రకంగా కనిపించి నట్లు. కావి వవల౯ను చదివేటప్పుడు వాటివి లోతుగా ఆర్ధం చేమకునేవారికి వాటి వని కీక్వం న్ఫుటంగా తెలియనన్తుంది. మవషుల్లోలాగే నవలల్లోదూడా మనవి ఆకర్షించగలవీ, మన మవన్సులో కలకొలం మెదిలేవీీ మన ఆలోచపలను రెచ్చ గొట్టి కెలికి కొత్త దారులు వట్టించేవీ, ఇందుకు వ్యతిరేకమైనవీ ఉన్నాయి

నవలలతో పూరి వకిచయం గలవాళ్ళకు విదిగా రచయికతో కూడా వరిచయం అవ్వతుంది, వవలలు రా సేవారిలో వైవిధ్యం ఉంటుందవి వేరే చెవ్చ వవసరంటేదు. ఆది వనలల్తో ఎలా (వతిఫలిస్తుందన్నది వనం గుర్తించాలి. కొం దరు రచయితలు తమ భావ (వనంచంనుంచి పాత్రలనూ, సవ్నివేళాలనూ, అవత రింపదేప, పాఠకులకు ఒక రఠమెన సానభూతి కలిగించి, దావిద్వారా ఆవందం చేకూర్చటావికి (వ్రయిత్నిస్తారు.. ఆ నవలలు ఈ నాటికీ ఈ దేళొనిక్కీ ఈ ప్రవం దావికీ కూడా చెందకపోనచ్చు. మరికొందరి రచనలు జీవికావికి అద్దం పడతాయి; ఆలాటి నవలల్లో రచయిత క?ిపి.చటం కేవలం యాదృచ్చికం,

కొవి ఉత్తమ తరగతికి చెందిన నవలల్లో రచయితది (నము ఖపా్యతం వవలలో ఇతర పా్యతలకన్నంత విమగ్నతా రచయితకు కూడా ఉంటుంది. ఇంకో ఎక్కువే వుంటుంది. సివిమాల వరిభాషలో ఆతను (స్కిస్డ్‌ రైటరూ, డై రెక్టరూ కూడానా, పా తలన్నీ మృణ్మయపా తలే అఆవుగాక, సన్నివేశాలన్నీ చచ్చువే ఆవుగాక, ఆతమ నవలకు జీవం పొగ్యూగలడు ; రక్తి కట్టించగలడు , అందులో వంచి ఆపావమైన వెలుగును వృష్టించగలడు. ఇందులోనే ఉన్నదీ నవలాకొరుడి కిభ

మనం సాధారణంగా గొవ్ఫగా చెన్పకొవే నవలలో “చిరన్మరణీయమైన

100 పాాగలూ,” “అడ్భుక సన్నివేళాలూో, *కర్చివా దాతుకో లాటివి రచయిక విర్వపాంచనలసిన- పౌతను కించవరుప్తాయి ; ఆ వంగతి మనం గమవించం. రామాయణం గొన్సతసం రాముడిదే ఆయిడే వాల్మీకిది కొవటావికి వీల్లేదు. ఇది సవాతన దృక్పథం కొడు, ఈ నాటిదవి ఒన్సుకుంటాను, మవం చతుర్విధ నాయ కలను విడిచి దాలాదూరం వచ్చేళా౦.

ఈ హాటి ఆవసరం సామాజిక వాన్స్‌ వికత. రచనల లక్ష్యం సామాజిక చ్లైతన్యం, దీవికి బలమైన కారణం లేకపో[దు. సామాజీక జీవితంగో యుగాలు ఉంటాయి. యుగాంతాంలలో సమాజపు పునాదుల. వపడలిపోయి, నమాజం శధిలావ స్ట్‌ బజీరుకు౦టుంది. ఇక ఆ పాత సృనాదలు భవిష్మత్తుకు పవికిరావు. వాటిని మరమ్మతుచే పే [వయత్నంలో నంస్క్రరణ సాహిత్యం వస్తుంది వాటివి పునర్ని ర్మించే [ప్రయత్నంలో విస్తవ పాహాత్యం వస్తుందీ.

ఈ “గందరగోళం” నవల విప్లవ సాపాఠ్యం అ:ిసించుకుంటుంది. ఇందులొ విసన నినాదాలు ఉన్నాయవికొదు. "పెద్దఎత్తున వర్గపోరాటం చికి9్సించి ఉన్నదనీ కొదు; సామాజిక పునాదులు ఎంత భయంకరమైన స్టికలో ఉన్నదీ ఈ ననల సృష్టంగా చూపుతున్నది, దీన్ని మరన్మత్తులతోనూ, మానికలతోనూ దాగుచెయ్య వచ్చుననే (లమ ఏ ఒక్క పారకుడికీ కలగదు.

రచయిత చికకొరుడూ, కవీ కూడానూ, ఇందులో కవిత్వం ఉన్నది. శవిశ్వాన్ని సాధారణంగా సౌందర్యాన్ని స్పురింపబేయటావికీ, ఆహ్మ్గావాన్ని కలిగించ టావికీ వినియోగిస్తారు. ఈ ననల ఆంళటా కవిక్వం ఆవేదనకూ, బారకూ, దుర న్యాయానికీ ఆ౦కిగమయింది.

ఇందులో మనం చూసీ పాత్రలలో రంగుపూతలు లేవు. నవ్నివేశాలలో “వంపుసొంపులు లేవు, కెథరంలో పులుముడు లేదు; రచయికలో కొవట్యంబేదు మొహమాటం లేదు. “మివహాయింప” మన_నత్వం లేదు. ఇందులోని [వతి మౌటా పంపూర్ణమైన చిత్తజద్దీతోనూ, సమగ విశ్వావంతోమా వాడిగట్టు పాఠ కుడికి స్పష్టమవుతుంది. నా దృష్టిలో ఇది విశిష్షమైన్‌ రచన. కలువకొలను వదా నంద నేను ఆ1౦చే గొవ్చ రచ నుఠలలో విస్పందేహంగా ఒకడు.

౨9 ఈ అధ సమష్టిగా సాహిత్య పఠనం పువ్లకాల విలన రాయటంలోనే గాక, చదవటంలో కూగా వున్నరి. రాయటంలోకన్న చదవటంలో నే ఎకన వున్నది, ఇప్పుడు ఆంతగా వివిసించటం లేదుగాని, బూర్జువా ₹? ఏక్యవ్రయోజనం “డెగ్రార్చిప్‌ అవి చెప్పే వారు జీవితం వగ క్రిలో పెంచే కొలుష్యావ్నీ మంచి రచవలు డ్షెళనం చేస్తాయి. ఇది వ్యక్తికీ క9ళకూ ఉందే సంబ3ధం, సమాజానికి కళ ఏంచేన్తుందో తెలీదు కొవి సాహిత్యం సమిష్టిగా మానవురిను (పభావితులను ఛెయ్యడం మన నంవదాయంలో (ప్రాచీకకొలం మంచి ఉన్నది. ముమల ఆ_శమాలలో వేదవరనం వవష్టిగా జరిగేఏ. సామవేదం బృందగానం. యజ్ఞారిస్పృుడు చిన్నచిన్న నాటకొలు ఊర్వశీ-పురూ5రవ= లాటివి ఆడేవా"ట- (గీపలు ఠఈమ సంస్కృతిని నాటకొం రూపంలో భారీఎ తున వేలాది (వజలముందు (వదర్శించేవారు.

ఈ సం్యవ్రదాయం మవ దేశంలో పోలేదు పురాణ పరనాలూ, హరి కథా కొలకేపొలూ, అవ్పుడవ్వుడూ నన్మాసుల (వవచనాలు మవ సనొకశన సంప్క్ర తివి ఆధువిక సంవ్కృృతికన్న (వజంలో ఎక్కువ పజీవంగా పుంచాయి దుర కఠళలూ, జమకుల కథలూ ప్పరాణాంను (పదారం చెయ్యక పోయిహ, మధ్యకొలంపు వీఠగాఠంను (వజ+ముందు కొంక వరకు సజీవంగా ఉంచాయి

ఆధువిక కొలాషికి వే, ఉప్పు సత్యాగహాలూ, శాసనోర్ల ౦ఘ వాలూ అమలు జరిగివ రోజుంలో, అరి చిన్న (గ్రామాలలో కూడా, ఉదయం వ్యతిక (ఆంధ్రవథతిక) రాగానే, ఒక అర్దరు కట్టి మేధావి ఏ గుడి ఆవరణ లోనో కూర్చొవి, వ్మతికా సంపాదకీంమూ రాజకీయ వార్తలూ చదసడమ్యూ, పదిమందీ వివి వ్యాభ్యావాలూ చేన్తూ రాజకీయ భావాలు డిమ్మిపా వేసనకోవబమూ వాకు థెలుము. ఈ “సమిష్టి ష్యతికొ పళవంవల్స కొడా జ్‌ గద్ధానజ స్‌ న్‌

ధా లాలా ల / ర సర

102

రారతీయులు కన్సవిసరిగా కొం(గెను ఆభిమానులంజంది ? ఉదృదళలో ఇండ్‌ యామే కొం(గెను! (&ీఐదశలో ఇండియా ఇందిర [వమాణావికి కుంచించుకు పోయిందనుకోండిన " -

చెప్పొచ్చిందే నంటే, మందీవి సాహిత్యం (పరావిరం చేయవలసిన అన సరం వెనకబడిపోరేదు. కొవి ఆధువిక ఆభ్యుదయ రచవలకు ఇలాటి (వదారం లేదు

కొలదోషం వట్టిన పురాణాలు, లగవద్గీకలూ లాగవకార్త ద్వారా రేడియోలో నూ, దూరదర్శివిగో వై శం (వచారం అవుతూనే ఉన్నాయి. ఏ పార్కు లోనైనా జనం చేరి రేడీయో వార్తలు వినవచ్చు, కొవి వార్తలు చదివేవాడు వినే వారిలో ఒకడుకాడు, ఏ వార్తలను ఎవరు ఎంత విర్షిప్వకతో ఆలికించేదీ అంచనా కట్టటానికి కూడా లేదు. ఆ వార్రలైవా (వజలకు సంబంధించినవిగా ఉండవు. ఇ“వై వాక్కాలలో 19 “చెప్పారూతో ఆఖరవుళతాబు సఏమంతి లేక ఏ మరొ కడు ఏ వందగ్భంలో ఏం చెప్పాడో అదీ వార్తం కోట్లావీ (వజలకు ఏం జరుగు తువ్నదో, వాన ఏం చేస్తున్నారో వార్తలలో వుండదు.(వజలకు ఆలాంట్‌ వార్తా పావాత్యంతో కాదాత్మ్యం ఎందుకు వుండాలి?

ఈనాడు సాహిత్యం పేరుతో వచ్చే మాటల నరద నూరేళ్ళ కొకసారి నచ్చేది కొదు, వారంవారం నెలనెలా వచ్చేది. సామూపాక పరనావికి పవికీ రాకపోవచ్చు కావి పాలకులకూ: పాలితు౯లకూ మధ్య ఉన్న వై రుధ్యాలూ, మళ్ళీ మాట్లాడితే వై షక్యూలూ, టబిటిమ వారి నాటి కన్నా ఈనాడు ఏమీ తక్కువకొవు. ఎక్కు వేమోకూడానూ! (పజలమీద ఆతీ హరమైన చట్టాలు (సయోగించటావికి (వ్రయత్నాలు జరుగుతున్నాయి. (నజల డబ్బు కోట్లకొద్దీ దుర్వివియోగం అవు తున్నది. మనది టబిటిమ వారి వలసగా ఉన్నప్పుడుకూడా జరగవి అఆర్డికదోపిడీ స్వాఠం(త్య్యం కరువాత ౬ధేచ్చగా పాగింది రాజకీయ రంగంలోనే కులాల దుర న్యాయం ఎన్నడూ లేనంతగా పుందూకున్నది,

ఇలావట్‌ దారుడ్తాలి- (వజంకు తెలిమపండా తగు జాగ్రత్తలు (శ్రీమతి

108

గాంధి తీనుపన్నది. ఎమర్జెన్సీ పెట్టింది. కొని జనతాపార్టీ వచ్చి ఎమర్జెన్సీ ద్వారం మూస్కి చిన్నచిన్న కలుగులు ఏర్హాటు చే సున్నది. బీహారులో ఎమర్జెన్సీ విలయ శాండనంచే మన్నట్టు వ్నార్తలు వమ్తున్నాయి.

నిజం దాచటం సాధ్యంకాదు. (పజలు కొందరు అనుకున్నంత రాజ కీయ విజ్ఞాలుగావి, రాజకీయమూర్ధులుకొవి కాకపోవచ్చు కొని వారంవాలం దేశపు రాజకీయ జీవితాన్ని విమర్శిస్తూ వెలునడే వ్యాపాలను పమిష్టిగా చదివి, జీర్షించు కునే పరిస్టితి ఉన్నిటయితే, శెండు నెలలకొాలంలో (ప్రజలు తమ ౮ జకీయాలను కాము కాపి;ంచగల రాజకీయ విజ్ధక సంపాదించగలుగుతారు.

ఏనాటి ఉత్రమ సాహత్యమెనా (వజలను ఒక సంస్కృతీ పథంలో ఉంచి, ఒక జాతిగా రూపొందిందాలం'టే అదీ ఏమిష్షి ఫరనం ద్వారా మాక మే పాధ్యం, విష్తన సాపాఠ్యం అయినప్పటికీ ఎనరిమట్టుకువారు చదువుకుని కొపేప్ప ఆవేళంచెంది, అఆవరల 'పెప్రేసే, అది చవిటి నేలలోపడిన విత్తనమే.

ఫిలిం సౌవైటీలలాగా (పతి (గ్రామంలోనూ రాజకీయ సాహిత్య పఠనానికి సంఘాలు ఏర్పడి “*విజం" చెప్పే ప్యతికలూ, ప్పప్రకొాలూ. తెప్పించి వమష్టిగా చదవడం మొదలుపెడితే, దాని వభావం ఎంతె నా ఉండవచ్చు ఇని (ప్రత్యేక రాజి కీయ పార్టీం విభజనను అనునరించి ఉండనవపరిరిలేదు. ఏక రాజకీయ లక్యంగల వారిమధ్య వారికి కొనలసిన పమష్టి భా ల ఉంటూనే ఉన్నాయి. రాజకీయ పరి జ్ఞానంలేక వివ్రిప్తంగానూ, అయోమయంలోమా వున్నవారికే ఇది ఎక్కువ లాలిన్తుంది.

ఆలా ఆంధ్రజ్యోతి జనవరి 28, 10/70

సంకర సంస్కృతి

సాూకర్యం దావికదీ దూష్యం కొడు, అనేక సందర్భాలలో వాంఛ వీయం ఉదాహరణకు, జాతుల మధ్య సాంకర్యంవల లాభం ఉన్నది, జాతి "షెరుగుదలకు ఎలాంటి పాంకర్య్మమూ వవికిరాదన కుంట సపిండ వివాహాలు లేప మైనవి కొవి అందువల మనషులు ఇతరజారుల న్త్రీలమ బలాక్కారంగా తెచ్చి, రొక్షవ వివాహాణ చేసుకున్నారు. నహబఎగా ఆలాటి వివిహాల వెంట యుద్దాలు జరిగేవి. వాటి జ్ఞావకొర్థం మనవాళ్ళు మొన్స మొన్నటి దాకొ పెళ్ళి ఆయిదో రోజున ముచ్చటగా “దండాడింపొ జరుపుకుని, నెత్తురుకు (వశత్యామ్నాయంగా గులాం చర్లాకునేవారు 1

తరువాత ఒక్కొక్క జాతిలోనూ కొన్నీ తెగలు ఏర్పాటుచేసి, ఏ తెగల మధ్య వివాహం కూడునో, 'వేటిమధ్య కూడదో కట్టుదాటు చేసుకొని “సాంకర్యావ్ని” కొద్దిగా పెంచి, (కమదిద్దం చేసుకున్నారు. కొవి పాంకర్యం ఆక్కడే ఆగలేదు. (ప్రవంచం చివ్నదవుతున్నకొద్దీ జాతుల మధ్య నంపర్కం ఏర్పడింది. ఒక్కొక్క జాతికీ ఒక్కొక్క “జీన పూల్‌” ఉండటం మూలంగా విజాతురు ఏర్పడ్డాయి. కొని ఇది అదర్శ(ప్రాయమైన ప్టికికొదు మానవబాతి కంఠతకూ ఒకే “జీన్‌ పూల్‌” ఉ౦డాలి. ఆంటే పాంకర్యం పరాకొష్ట నండుకోవా లన్నమాట. ఒక వెయ్యికరాలలో “పాంకర్యంో వమగ మవుతున్నదనీః ఆక్యంత (ప్రాచీవకొలంలో భూమిమీద ఉండిన వతి ఒక్కడికీ, ఈవాడు భూమి మీద ఉన్న “వతి ఒక్కడూ వారసుదేనని 'హిచ్‌, జి. వెల్స్‌ నిరూపించాడు. జాత్యంఠర వివాహాలు నమ్మతం గాని జాతుల మాట ఏమిటంటే ఆలాంటి జాతు లలో పాంకర్యం (వ్రవేశించినాక మరింఠ శ్మీఘంగా వ్యా ప్రచెందుతుందని వెల్స్‌ జ్ఞాపకం చేశాడు,

ఈ విధంగా చూస్తే మనం పుట్టుకమ బట్టి విర్హయించే పలాలూ, ఆన్ఫ్థృశ్యరా వగ్మైరాంప్నీ విరాఛాఎమైవవి. కొవి ఆ “అదిద్ధాంతో * వని ఉన్న

కీ 105 వాణ్ళు వాటివి చలావశీలో ఉంచటానికి (శమపడుతువ్నారు. నేను దాలాచోట్ల చూశాను, పాలెంలో ఉండదే కాల్తీఐ (గ్రామంతో కనబడుతాయి ఈనాడు పిరృ

• ప్వామ్యం ఎంత జోరులో ఉన్నా నువిషి కులాన్ని తల్లి మూక మే విర్ణయిస్తున్నది* దీన్ని కొదనడం కంరళోష, | న ఖ్‌

భాషా సాంకర్యం కూడా ఎంతోమేలు చేస్తుంది. ఈమాట స్పస్టం జేసిన వాడు సాపొతీవరుడు కొదుగావి, సాంకర్యంవల్ల కలిగే మేలు చక్కగా గుర్తించిన డార్విన్‌. భాషణు ఆధువికం కొనడానికి సాంకర్యం తవృ మరోమార్గం లేదు, మూడు ళరాబ్దాం (క్రితం ఏ ఆధునిక అవనరాలకూ వవికిరాకపోయిన ఇంగ్లీషు భాష ఆనేక ఇకర భాషలమంచి పదజాలాన్ని స్వీకరించి = సాంకర్యాన్ని ఆహ్వానించి = ఆగ ఆంఠర్షాతీయ భాషగా రూపొందింది. ఆలా భాషాసదజాలాన్ని జీర్ణించుకునే శకి తెయంగుళాషన ఉన్న సంగతి [గపాంచి, పాసెసర్‌ జె.బి. ఎస్‌. హాల్లేన్‌ తెలుగును జాతీయభాష చెయ్యమన్నాడు, తెబగులో ఉన్నన్నినంస్కృత, ఇంగ్లీషు, ఉర్దూ వగైరా పరభాషా పదాలు ఏ ఇతర భారతీయ భాషలోనూ ఉన్నట్టు కనబడదు.

భాషకు గూడా ఒక రకం "జీన్‌పూల్‌” ఉన్నది. సంపర్కం ఆసా ధ్యమో, విషిద్ధమో అయినప్పుడు, (పాంతీయ పదజాలం ఏర్పడ్కి భాషూస్తా “*పాకృకాలు” (రే181601/8)గా లీలుతుంది. సంప్క్యృకావికి ఇదే గతి పట్టిందట, చిన్నయ సూరిగారు [గ్రాంధిక బాషవాదం తెచ్చిపెట్టేదకా మహా పముుదంలాంటి శెలుగు పాహిఠత్యంలో ఏ (పాంకపు కవులు ఆ ప్రాంతపు పదజాలం వాడారు. నవ్నయా, తిక్కునా, పోకన్కా పెద్దవా వగ్లైరాలంతా ఒక వదజాలాన్ని వాడారను కోవడం అవివేకం. పైపెచ్చు (గాంధికవాదం పేర కవికయం తరవాత వచ్చిన వారంతా కప్పులు చేళశారనటం ఇద్దబుద్ధి రక్కువ,

అయితే చిన్నయసూరి అపివేకంతో నంబంధం లేకుండానే తెలుగు పాంఘిక, రాజకీయాది కొరణాంనల్ల ఛిన్నాధిన్నమయిందీ. తెజగురో మాండలిక విబేవాలు ఏర్పడ్డాయి = రామంపీమరాష, కెం0ంగాడావావ, వర్కార్త భాష!

106 సర్కార్ల్షరాషలోవే గుంటూరు = కృష్ణా ఉభయ గోదావరీ, విశాలపట్నం, నెల్లూరు, ఒంగోలు _(ప్రాంతీయపు యానలూ, పదజాంమూ వ్పష్టంగ్లా గుర్తించగలిగినంఠ భిన్నత్వం (వదర్శిందాయి కాని గిడుగు రామమూర్తి గారు (ప్రతిపాదించిన వ్యావహారిక భాషావాదం “*పాంకర్యాల్ని” పో హించి మూడు నాలుగు దశాబ్దాలలో పొహిత్య భాషలోకి (సాంతీయ వదజాలావ్ని విరివిగా (వ్రవేశపెట్టి, దాన్ని సునంవన్నం చేపింది ఈనాడు సాహిత్యంలో పాాశ్రలచేత ప్రాంతీయభాషలు మాట్లారిస్తున్నారం టే అది వాన్తవికక 'పెంపొం రించటానికో, పర్షవ్వభావాన్నీ, వ్యక్తం పామాజిక దృకృధాన్నీ సూచించ టావికో మాక మే. ఈనాడు (గంఠస్టమయే తెబగుకాషలో అవ్ని (ప్రాంతీయ పదాలళూ, కొ త్రగా వచ్చే, పరభాషావదాలకూ గూడా స్టానం ఉన్నది భాషా పాం కర్యం చేవిన మేలు ఇంకా, ఆంకా కాదు. తీ ళీ ఖీ

పాంకర్యం వర్లి వంగీకంలో జరిగిన వరిణామం గూడా గమవించ దగివరి. మన దేశంలో చెన్పుకోదగిన పం్యవదాయ పంగీఠాలు రెండు ; వాందూో ప్టావీ, కర్ణాటికం, ఒకప్పుడు ఈ రెండూ ఒకే కదుకుమంచి పుట్టాయవి ఇెదుకారు శెంటికీ పునాది ఒక కేలాగ కవదిడుతుంది కొవి ఈనాడు ఇవి రెండు వివృష్ట వంవ్రదాయాలు, కరీమ్‌ కాన్‌ కర్ణాటక పంవ్రదాయంలో ఉన్న వపమగతను గుర్తించి ఆ వంవదాయాన్ని అనుసరించేవరికీ, ఉత్తరాది గవయ్యాలు, “కోయిల వెళ్ళి కాకులతో చేరింది!” అవి నిందించారు. ఈనాటి వాయకులలో ఆ(గగణ్యు దైన బాలమ రశీకృష్ణ (శవణలౌల్యంగా పాడురుంటే వివి ఇది “హిందూస్తానీ నంగీఠం!” అన్నవారున్నారు. ఉళభయ[కా సాంకర్య భయం కనిపిస్తుంది

కొని వంగీఠంలో గూడా పాంకర్యం జరిగింది. ముఖ్యంగా మూడు పాంకాం వాన = మహారాష్ట్ర, తెలుగు, కన్నడ [పాంఠాలవాబృు = రెండు నం[పదాయాంమా మి్య్మిశమం చేసి, వజంలో సంగీతాలిలబాష దాలా పెంచారు. వీవిమాలన్నవి రాకముందు ఈ (ప్రాంతాలలో వాటిక రంగంమీద క్లామనీయమైన (వజానంగీకం వెసింది తెబగు వాటిక రంగమిద పానట్ల లక్ష్మీకాంకయ్యగారి ఫాభిలు రాకమునుప్త గూడా “పార్సీ కుట్లు అన్న'పేరుతో' హిందూస్తానీ బాజీ

107

పొటిలు దీగాయి, ఆదృగా కర్ణాటక నంవ్రదాయంతో సంగీఠ తృష్ణతీరవి వేలాది (వ్రజలకు 'ప్రేశికంగీకం ఎంతో ఆదరణీయమయుంది. లక్మీకొంతయ్యగారు కొన్ని వాటకాలకు మాత్రమే పాటది రాశారు. కొ త్తనాటకొణు నచ్చినవ్వుడు మవవాక్ళు మరాఠీ పేజి పాటల బాణీ వాడుకున్నారు.

మహారాష్ట్రల తెలుగు వద్దతివి తలకిందులుచేప్కి కర్ణాటక కృతులను (శవణపేయంగా మార్చి మరారీ సేజీ పాటలు చేసుకున్నారు. “వరము లౌవగి, “థ్రీ”ఘముకల మందో, “మరుగేలరా” లాటి కృతులు అనేకం మరాఠీ పేంపాట అగా మార్పు చెందటమే గాక, ఆ మారిన రూసంలో తెలుగు సేత పాటలుగా కూడా వచ్చాయి! ఈనాడు మనం సివిమా సంగీఠంగా వినేవావికన్న అఆవాటి తెణగు పేజి పాటలలో ఎక్కువ పంగీకం ఉండేది. (పేజి పాటలకు ఎవరూ మృదంగం ఉపయోగించలేదు )

కర్ణాటక నంగీఠం “మడి” కట్టుకు కూర్చున్న మేరకు పాదిపట్టిపోఠ తప్పదు. పిందూస్టానీ ఆదావా అందే. ఆయికే హిందూస్టావీవాళ్లు కర్ణాదిక నంథవ యంమంచి ఆరువు పుచ్చుకోవటంలో ఎక్కువచొరవచూపుతున్నారు ఎవ్పటికె వా భారతీయ వంగీశం తిరిగి ఏకం ఆయితీరాలి. “సాంకర్యం”* తన్ప అందుకు మరో మార్గంలేదు. రెండు వంగీఠాయూ. విదేశీయులను ఆఃర్షిస్తున్నాయి. ఇందులో కూడా హింరూస్టానీ నంగీక మే ఆధిక విజయం సాధిమ్తున్నట్లు కవిపిస్తు వ్నది, భారతీయ నంగీఠాల నమ్మేళనం ఏ ఆమెఏకాలోనో జరిగితే ఆది ఆమాహ్యం కొదు. కొనిమన ఆజ్జావావికి ఆంతకన్న మంచి విదర్శనం ఉండలోరు.

శ శ కి

సాంకర్యం వల్ల వంప్క్యృతికి జరిగే మేలు గురించి భెవ్పుకున్నాక కీడును గురించి గూడా చెప్పుకోవటం ఉచితంగా ఉంటుంది. ఈ కీడును ఆంచవా వెయ్యటం వంవ్కృతివరంగానే సాధ్యమవుతుంది ఎందుకం, జాలికీ, జాతి వంవ్కృతికీ మేలు పెశ్యువి సాంకర్యం విరువయోగం, ఆపాయకరం గూ డామా,

మవ నంవ్కృతిలో ఆలాంటి సాంకర్యం చాలాతన్నదీ. ఒక ఉదాహరణ

తీసుకుందాం. ఏ అండానరంకుందో, లోకాంతరంవముంచో మనసుపుణ వ్చి తెబుగ్గు

108 నంనస్కృృతి గురించి పరిశోధనలు ప్రారంభిస్తే వాబ్గ గణంలో ఆయోమయంలో వడిపోళారు, వాళ్ళ వరిశోధవలకు ఆధారం మన వివిమాలూ, సాపాళ్యమూ, సతి కలూ, చిత రువులూ నగె రాలే గదా. అాతీ న.

మన చిత్తగువుల్లో కనిపించే వ్యక్తులూ, వాఠకానవరణమూ ఫోటోలలో గాని జీవితంలో గావి ఎక్కడా కనదిడదు. పెళ్ళి సమప్యా, ఆర్జిక వనమత్యా మొదలైనవి నివిమాలలో ఉన్నట్టు జీవితంలో ఉండవు. వాస్తవ జీవికంలో ఎవ్ని పందింధాలు చూసినా ఒకంతట ముడిసడదు, పివిమాలో ఇళ్లే జంట కుదిరి పోతుంది. సినిమా ఇంకొ తీస్తుండగానే పొతధారులను బట్టి జంట చెప్పెయ్య వచ్చు. పివిమాలో (పేయసీ (ప్రియులు ఆరుబయట పొలాల్లో డ్యూయెట్లు పాడుతూ డొన్సు చెయ్యటమూ, పొర్షిగింతలు 'పెట్టటమూ తెలుగువాళ్ళ జీవితానికి సందిం ధించినది కొదు, ఆలా ఎవరన్నా చేపే తన్సక వెర్రాసువతతికి వంపిస్తారు.

సివిమాలలో తెయిగువాళ్ళ దుస్తుల గురించీ ఇళ్ళను గురించీ, జీవిత విధానాలను గురించీ తెలిపే ఆబిద్దాం మాట అటుంచి, స్తీవి గురించి తెలుగువాళ్ళ నిజమైన నంస్కృృతి ఏది ?

వాన్నన జీవితంలో మగవారు భార్యకు ఇన్నివేలు “నెగెటీవ్‌ వాల్యూ” అవి నిర్గ యించి, దాన్ని కట్నంగా పుచ్చుకుంటారు. వధువు తాలూక నెగిటివ్‌ వాల్యూ వరుణ్ని బట్టి మారుతుంది ఇది ఎలా సాధ్యమో తెణగు వాళ్ళకే తెలి యాలి (ఈ మాట కట్నాలు తీసుకునే (వతి మానవుడకీ వర్తిముంది )

సినిమా ఆడదాని ఆదర్శం, బట్టలు విప్పుకు తిరిగినా వర పృురమ:తో కొదిరే డాన్సులు చేనిన్సా చినరకు పాళివత్య మే, వత్మివత కొని సివిమాహీరోయిన్‌ గావి, ఎవరికి బడితేవారికి స్వాధీవంగా ఉండని వాంప్‌వావి పివిమారిలో కనరాదు,

కొర్దూనలో కవిపించే తెలుగు ఆడది రకరకొలుగా ఉంటుంది. ఆవిడ అసన్పడారి క్మర చేత దరించి, మొగుడి రాకకోనం ఎదుకు చూస్తూండవచ్చు, భర్త చేత వంట చేయిస్తూ కాను “నవల్లో రామాండవచ్చు, పిట్టగోడ ఆవతల ఉన్న సిన్ని గారితో ఆబద్ధాణ్క, అతిశయోప్తులు ఆడుతుండవచ్చు.

109

కరలలో ఉండే తెలుగు ఆడదిడుచు డబ్బుండి జీవితం లేకనో, జీవితం ఉండి డదబ్బురేకినోో మొగుగుండి సులం లేకనో, సులం ఆందువాటులో ఉండి రైర్యం లేకనో, లేక అపకాళావికి లొంగిపోయో, రకరకొల భంగిమల్లో కవిపిస్తుంది.

కళారూపాలలోగాక స్రీలకు సంబంధించిన ఉద్యమాలలో న్త్రీకి సందిం రించిన నంస్కృృతి పూర్తిగా మరో రకంగా ఉంటుందిం

ఒక్క సమన్య ఇన్ని రకొలుగా ఉండట సా౨కర్యమే. ఇందులో వ్హావవ వంస్కృృతిని (ప్రతిబింబిచేదీ ఒకేరకం ఆయితే, మిగిలిన రకొలన్నీ అవాంఛ సీయమే. ఆవి మన అసలు సంస్కృతి మీద వారలు * ఇఠర సంస్కృతులను చూసి "పెట్టుకున్న వాతలు, ఇగ్లీషు వినిమాలలో ఆందరు మగాళ్ళతోటీ స్వేచ్చగా తిరిగే స్త్రీలు ఉన్నత సంస్కృతి గలవారిలాగా కవిపిసారు గవక మన సివిమా హీరోయిన్లు ఆ పంస్కృతివి (వతిబింబిందాలి. కావి మన హీరోయిన్‌ను వరిన్‌ మానభంగం ఇెయ్యటావికి నచ్చినవ్వుడు ఏ దేవుడో అడ్డుపడి ఆవిడ పాతి [వక్యావ్ని కొపాడాలి. “రేస్‌ జరిగి పోయిందంటే, ఆవిడ హీరోయిన్‌ కొదవి (వేషపడు విర్ధారణ చేసుకోవచ్చు.

ఇటువంటి సాంకర్యం = సంస్కృతుల అడ్డగోలు మి్మిశణ౦ = ఆపాయకరం కొదనుకున్న వాడికన్న ఆమాయకుడు ఎలా ఉంటాడు? పుస్తకొలూ సినిమాలూ, నాటకాలూ వాస్తవ జీవితాన్ని చ్చితించలేవి జాతినంస్కృృతి ఇలాంటి పాంకర్యాలకూ, విరుద్ద వభావాలళూ గురికొక తప్పదు.

(ఆరణకార 2 ; 1 జనవరి 187/9)

రా, భక. ః

జ్ఞాన విజ్ఞానాలవుధ్య వై రుధ వం

జ్ఞానానికీ, విజ్దావావికీ మధ్య లేడా మ్మాఠమే కొకుండా వై రుధ్యాలప అవకొళాలుంటాయవని కూడా గుర్నించాలి, వైరుధ్యాలకు మూ౯ంకొరణ మేమంటే, విజ్దావం (వకృతికి సందింధించినది. ట్రానం మానవ (పకృతి పువాదిగొ గలిగి, దావ్‌ అవనరాం” కోవం రూపొంది అవి మారినప్పుడు మారి, ఆవవరం తీరినాక ఆంతరించటమో, మూఢవిశ్వాపాం రూపంలో అఆజ్జానంగా దీగదిడిపోవట మో జరుగుతుంది.

బ్ఞానవిజ్జానాలకు శేడా ఉన్న్తే, పందింధం కూడా ఉన్నది. లేకపోతే మనం విజ్ఞానావ్ని పూర్తిగా వినర్డించే ఉందుము. అదీగాక వై రర్యంలో వమైక్యఠత కూడా ఉండితీరుతుందవి మనకు తెలను. ఉదాహరవకు విప్పు తీసుకుందాం విప్పుకు గల (పకృతి సిద్దగుణాలు మనిషికి విజ్ఞావం ఆయాయి విప్పుతో జ్వాల వెలిగించి, చీకటిలో మనలటమూ చలికాచుకోవనబమూ లాంటి చిన్న 1పయోజనాల మంచి, ఆహారం పచనం చేసుకోవబమూ, లోహాలను కరిగించలమూ, నట్టినుంచి ప్నారలమా, ఇటుకలనూ, కఠగితర రపాయవ (వక్రీయలనూ పారించదటమూూ ఇనుప వరిక రాల వృష్టి జరగక పూర్వం అరణ్యాలు తగులబెట్టి, భూమిని పాగులోకి తీసుకురావటమూ లాటి భారీ [పయోజనాలు మనిషి పారించగలిగాడు, విప్పను గురించిన విజ్ఞానం నుంచి ఎంతో సాంకేతిక వగిజ్ఞానం మనిషికి సాధ్యమయింది. ఆగ్నిగుండాలూ, ఇటుకలూ, పండలూ సున్నపురాయి వగైరాలు కాల్చే ఆములూ వనంటపొయ్యిలూ, లోహం కరిగి.చటావికి ఆనవైన మూనలూ, బట్టీయూ, ఇంధ వాలుగా పనికివచ్చే రకరకా కలవలూ, తై లాలూ వగైరాలు కవిపెట్టబడ్డాయి ఈ సాంకేతిక జ్ఞానం, ఒక్క నిప్పుమంచే చూసుకున్నా, మానవుడి సామాజిక పరిణా మానికి ఎంతగా దోహదం చేసిందీ మవం గుదర్తిచగల్గిం ఇంకో గమఏంచ దగిన విశేషం ఏమంటే " నిప్పుము గురించిన విజ్ఞానం [క్రమంగా అభి వృృర్గీ

111 ఇెందుకూనే వచ్చింది, ఆదీ కాస్త వేత్తలకు ఎన్నిరకాలుగా ఉవయోగించుతున్నడో మవ౦ ఊపహించను కూడా లేం. పదారా-ను మండించి వాటిలో ఉన్న మూలకొలను తేలుసుకోవటంనుంచి, కొన్నికోట స౦ివక్చరాల దూరానఉన్న నడ్‌తకాంతి ముంచి 'స్పెళ్ట్రొలు తీసి, వాటిల్‌* చేరివున్ని వదార్దాలను కూడా కాస్త్రద్దాలు అంచనా వేయ గలుగుకున్నారు. అయినా ఆడిమ మానవులకు ఉవలఃరించివ నిప్ప జ్జానం కొల మాన కొంత విరుపయోగవయింది ఇనుప పరికరాలు వచ్చినాకి ఆరిణ్యాలను నిర్మూలించటావికి వివ్సుతో పవిరేకుండా పోయింది. బొగ్గూ, నేందొగ్గూ, వంట గాసూ పమిధల ఆవపరాన్ని పోగొట్టాయి. విప్పుతో నిడిచే పర్మిశమలు వాతా వరణ కొలష్మాన్ని ఎంచికే, ఆదే నిప్పుతో ఉర్చత్సీ అయిన “ధ్ర స్మెల్‌” విద్యు త్తుతో కొలుష్యం లేవి పక్మిశమలు సాధ్యమయాయి. ఈనాటి లోహ పరిశమలలో కొలుములు అవసరంలేదు ఇట్టీ 5కు ఇంరస క్రైలాలూ, విద్యుత్తూ కూడా. వాడతారు. చివరకు శవ దహనావికి గూడా ఎలెక్ట్రిక్‌ (కిమెటో యాలువ్నాయి. వైన చెప్పినదాన్ని బట్టి విగ్నానావికి, గ్నొావావికీ వైయిధ్యంగూడా స్పష్ట మవుకుంది. (వ్రజంసు నాగరికత జేసి సడిపివ విప్పె, పూరికొంపలను కగుంబెట్ట గలదు. దుర్మార్గుంకు సంఘవిదోహసారవంగా పవిచేయగలదు. (గామాలలో కడల మూలంగా కుపష్పలూ, వాములూ, ఇద రగులటబెటటం తరచు జరిగేదే, మవషుళు గుహలలో జీవిస్తూ, వ్యవసాయం తెలియకుండా పరిగ ఏరుకువి, వేటాడి జీవించిన కాలంలో నిప్పుకు నందింధించిన గ్నాన విగ్నానాం మర్య వైరుద్యం ఇలాంటి రూవంలో ఉండే అవకొశం లేదు ఈ వైరుధ్యం సొమాజిక పరిణామంలో నచ్చి వది. పంటకుస్పలు వ్యక్తిగళమైన అప్పి కొవటంతో వ్యక్తు అమద్య శత్రుత్వం సమాజానికి అరిష్టమయింది. ఆలాగే కాల్చిన ఇటు"లు కనిపెట్టిన ఆరేడువేల ఏళ్ళ అనంతరం ఇంకొ ఇటుకల ఇళ్ళలో ఉండటానికి నోచుకోవి దారిద్యంతో అలన టించేవారి ఇబ్ళు మానవ (వ్రయక్నంతోనే గాని, దూదృచ్చింగా గాని దేశంలో ఏటా లక్షల సంఖ్యలో తగలదిరుతున్నామి. ఇఏ పరిష్కార6 లేని వైరుధ్యాలు కావు. వహకార వ్యనపాయమూ, వమిష్టి వ్యవపాయదూ వరిపొటి ఉఅయవ న్యవ సరో “కుప్పకొవలాజ” అవసరిం కొవు, అగ్ని (పమాదానికి-గురికొవి ఇను అళద

శే19

రికీ ఉండవచ్చు. ఇదంతా ఎవరికివారు చేసుకున్న “ఐర్మ” కాదు ఆధిక సనంథ్యా కుంకు ఆల స౦వ్యాకలు తెచ్చి పెట్టిన “ల”,

వర్గ నమాజంలో జ్ఞానానికీ, విజ్ఞానాపికీ వైరుద్యాలు. అడుగడుగునా వందల'వేలసంఖ్యలో ఎదురవుతాయి, విజ్ఞానంద్వారా మనిషికిలళ్య మైన మారణాయు ధాలూ, అణుశక్తి భయంకర విషవాయువులూ, విష్మకిములూ తలుచుకుంటే ఆలోచవారహికంగా విజ్ఞానాన్ని శపిందదిర్ధి అవుళుంది కొని జవ సామాన్యంలో విజ్ఞాన విద్వేషం పీడకపర్గాలకు మేలు అంమచేత (వపజలు ఆ ఊవిలో దిగబడ రాదు, విజ్ఞానం వల్ల విరుద్ధ ఫలితాలు కలగటానికి ఆసలు కారణాలు (వపజలు తెబనుకోవాలి. వారికి తెలియజెస్పాలి,

పారిశ్రామిక విస వకొలంలో కొర్మిపషలు యం(క్రాంను శత్రువులుగా. భావంచి, వాటివి ధ్వంపం చేపే నవమాజం బాగుపరుతుందవి అపోహ వడ్డారు. అలాగే యెంచి విష వకిలంలో (వభ్యాత కాస్త వేత్తంను గిలోటైన్‌ కింద పెట్టుతూ, “విఫ్ట వం తరువాత శాస్త్రజ్ఞాంతో పవివండదుు* అవి అపోహ వడ్డారు.

కాని వాస్తవంగా జరిగివదేమిటి? మార్క్‌ చెప్పినట్టు నలసవాదం తన వలనంలో తన దోవిడీ కొవసాగించ గలందులకు ఉపమోగించిన పాంక్రేతిక జ్ఞానంతో రైళ్ళ తంతికపాలాలూ, అచ్చుయం[కాలూ, వారు 'పెట్టుదడీ ఎగుమతి చేని నెలకొల్చిన వర్నిశమలూ, నీలి మందు లాంటి కొత్త సంటలూ తేయాళూ, కాఫీతోటిలూ, వాటికి ఆధారభూతమైన విత్తానమూ, విముక్తి పోరాటా లకు చక్కగా ఉపకరించాయి.

ఆంత మాశాన కొన విజ్రానాలమధ్య వై రుధ్యం శాశ్వతంగా అంఠరిం చిందా ? లేదు, అణుళ క్తిని మనం ఆరువు తెచ్చుకున్నాం. దావికి అవవరమైన సాంకేతిక జానం మనకు లేదు, తారాపూర్‌ రియాక్టరుకు ముడి యురేవియం నకి రాదు. అందులో ఉండే 285 యురేవియం కనీసం నాలుగ్లై డింఠలు అయిశేనే గొని ఆది రియాక్ట రు ఇంధనంగా పనిచెయ్యదు. దాన్ని మవకు ఆమెరికా అమ్మక ఫోలే మన ఆట) ప్రే |

కేల్‌] 118

స్వాఠం(త్యం వచ్చిన వందిరంలో మనం ఆతి ఆధువిక వినియోగ వమ్తు పులను జీవితావనరాలు చేసుకున్నాం. కొవి వాటిని ఉత్పత్తి చేసే సాంకేతిక జ్ఞావమూ; దానికి ఆధారభూతమైన విజ్ఞానము మవకు అందుబాటులో లేవు. కొరు కొనగల వాళ్ళంద హూ్కకొరు నడపకేరు; కారు నడపగల వాళ్ళందరూ దాన్ని మర మ్మతు చెయ్యలేరు ఇవి ఆర్బి వైరుధ్యాలు, ఇవి స్టావికంగా పరిష్కారం ఆయి వంత మేరకు వనవి బాధించవు. కొవి మొదలు కొర్ల తయీర్రీయే వంజయగాండీ లాంట్‌ నకబుద్దలళూ, మిడి మడి జ్ఞానం గలవాళ్ళకూ అఆప్పగి వే శి

విజ్ఞానం మాటకు నో వర్గ సమాజాలలో దాన్ని సొంతం చేనుకనే వాళ్ళ ఆ సిలాగే చూసుకువి ఇకరులకు అందవియ్యరు. అంటే దాన్ని దోపిడీ పారవంగా ఉపయోగిఫారు. అణుశక్తి రహస్యాలు వెల్ణడించారన్న ఆరోవణమిద అమెరికొను పాలించేవారు ఉరిశికలు విధించారు. కొవి ఇదే దోపిడీ వ్యవస్థలో మనుషులు పాటించదగిన జ్రొనాన్ని చట్టదిద్దం చేస్తారు. నేరం చేసినవాడు “నాకు తెలియదు” అంటే ఒప్పుకోరు. మనుషులు ఎట్లా బకకొలో, ఎట్లా తినాలో, ఎవరికెవరు ఎంతమంది పిల్ల లమ కనాలో, ఆళ క్తుదై నవాడు (పాణం విలుపుకోవ టావికి ఏ మార్గాలు అవలంది పే ఏ శిక్షలు పడకామో చట్టాలు బెదుకొయిం “* అజ్ఞానం పాకు కొదుో

జ్ఞాన విక్ఞానాం మధ్య వైవిద్యం 'పెట్లుబడీదారీలో వరాకొష్ట ఆం దుకునేదీ యుద్ధరంగంలో. యుద్ద “ఇంధనాల” కొరకు మాంచి యువకులను ఎన్నుళొవి ఆవిటివాళ్ళనూ, ముసలివాళ్ళనూ వదిలేస్తారు, యుద్దంలో జేరవిరాకరించటం 48 ర్తంం యుద్ధంలో వై వికులను చంవడావికి విజ్ణానం అక్యద్భుక ఆయుధాలను వరఫరా చేస్తుంది. గాయపడిన వారిని తిరిగి యుద్ధరంగావికి వంపటావికి అత్యు త్తమ వై ద్యవిజ్ఞానం ఉపయోగించదిడుతుంది. ఇదంతా మామూలు మవిషికి హాప్మాస్సదంగా కవిపించవచ్చు. కొవి పెట్టుబడిదారీ ఈ హాస్యావ్సదమైన వ్యవస్ద రేపండా కొనపాగరేదు.

ఆలాగే ఆహారోత్స ల్లి రెట్టింపు ఆయివ కొంంలోనే ఆకలి రాఫవులూ రెట్టింపు కొవచ్చు. విజ్ఞానం ఫంపాయం పెంచగందు, కొఎ పొవమూటిక క్ధానం

11తీ అంచరికీ తిండిశోనే డబ్బును [వపాదించదు. పె పెర్చు కాసవాలద్వారా అధిక సంభ్యాకులకు డబ్బు అందకుండా చేన్తుంది, దాన్నే పషెల్లుబడిదారీ ఆర్థిక జ్జానం ఆంటారు, ఈ ఆర్థిక జ్ఞావం కోటక్‌ద్దీ టన్నుల (వమాణంలో ఉవన్నరన్నమాటేగావి (దవ్యోల్చణం ఎందుకు వస్తుందో, నీరుదో్యోగపమవ్యను 'వెంచకుండా (దవ్యో లృణాన్ని ₹గ్లించే దెలాగో, పెట్తుదిడిదారీ ఆరిక జ్ఞానం ఎరగదు. సోషలిస్తు లి తి న! జా చల జానం ఎరుగును. కొవి చటరీత్యా ఆలాంటి జూ'౧పెటుదిడిదారీలో శిషొర్త ౦, జ్‌ న! ఖా ళా ల్‌ విజ్ఞానాన్ని వంఘ(దోహావికి ఉపయోగింతగలవారు జ్ఞావాన్ని శిడెర్ణం చేయలేరా? మావవ సమాజ పరిణామం ఏయుగంలోనై నా జ్ఞావవిజ్ఞానాలం మధ్య వై రుధ్యాన్ని వరిష్క్టరించటం౦ మీదనే చాలా వరకు ఆధారపడుతుంది. ఎాీసృజసిం (జినవరి= 10 9) “వమాజంలో అనహాయుణగా ఉన్నవారిలో చ్రైతన్యమా, బెదిరి వృన్నవాళ్ళక రైర్యమా, న్య క్తిక్వం కోల్పోయిన వాళ్ళుప న్య కక్తిక్వమూ ఇవ్వటం కన్న రచయిక తన రచనలవ్వారా చేయగల ఉత్రమమ్మైన పని ఏమన్నా ఉందా లేదమకొంటామ,”

5ళలు

1. కళల సామాజిక స్వభావం

సాపిఠ్యమూ, వాటకొలూ, సంగీశతమూ, శిల్పమూ, చిత లేజఅనమూః వృఠ్యమూ, సివిమాలూ మొదలైనవి ఒక సమాజం తాలూకు నంప్క్బృతినంచి ఉద్భవించి, ఆ పంస్కృృతికి కొంబిద్దలుగా ఉండట మేగాక ఆ సమాజంగొక్క పురోగమనావికిగావి తిరోగమవబావికిగాని తోడ్పడతాయి.

(వస్తుక పరిస్దితిలో మన దేశము సై విషయాన్ని విరూపించటం దాలా కష్టం. ఎవిమిదోతరగతి విద్యార్థులు చిన్న పిల్ల లకు రచనలనూ, రరనోళ్సా హంగంలవాళ్ళు ఊసుపోక కోనం రాసే కథంన్మూ వవలలనూ, రొరణాంఠరాలవల్లి పివిమా చ్మికాలుతీవి అందులో జీన్సొ దరించిన ఆమ్మాయిలనా;. ఇంట్లోకూడా సూట్‌తో "ఎ శేసుకొవి, హాట్‌ ధరించే అమ్మాయిల తర్యడులనూ, నైట్‌ [రస్‌తో గొవి వడుకోవి హీరోలమా, చిళిించే విర్మాతలనూ (వమాణంగా తీనుకువిః నై రూన్య చికకళలో ఓ౯లాడే చికకొరులను చూపే, కళలక పామాజీక నం వ్యృకితో ఎలాటి పందింధంగావి ఉందవి వూపాంచడం చాలా కష్టం,

విదేశీయ, విజాతీయ కళలతో - పంన్కృతితో కొక పోవచ్చు = నంన ర్క్యంమూ, సొంత వంస్క్యృతి అనేదీ కవజొాతికి ఉందవిగావి, ఉంరా9విగాని కళా కోరుడికి తెలియకపోవటమూ, కళిపోషకులకు = ఆంటే డబ్ఫీచ్చేవాళ్ళకు - నం ప్కీఫతి అనేది ఉన్నదవికూడా తెలియకపోవటమూ, ఇలాటి వికృర కళలప అవ కొళం కలిగిసాయి.

ఇవి న్యాయంగా పామాజిక జీవితంనుంచి పుట్టినవికొవు గవక సామా జక సంస్కృ తివి ఏవై పుమంచీ వళ్ళశిందరేవు; అదే కారణంచేక అివంస్కృ తినిగాని, దాని ద్వారా పామాజిక జీఏితాన్నిగావి మార్చలేవు

న!

ఆయితే ఇటువంటి కళల సమాబస్టితివి (పతినించించవని చెన్పడావికి లేదు. ఎందుకంటే, ఇవి కళాకారులలోనూ క ళాస్వాదకులలోనూ గల పాంస్కృ తీక బానినర ల్వాన్ని,నిర్వీర్యత్వాన్నీ ఆరాజకత్వాన్నీ చక్కగా న్య క్తం చేస్తాయి ల కళాసృష్టి ; వ్య క్తులప్మాత

కళలను పృష్టించేవాద్ళ వ్యకుణ, గౌరవంతోన్నో వెటకారావికో వాళ్ళను మనం కళాకొరులంటాం.వీద ఆకొళం మంచి ఊడివడరుగవకా, ఆవాదిగా వవమ్తున్న కళా సంపదాయాలలో ఏమ్మాతమూ వంబంధం లేకుండా వీరు కళా వ్యానంగం చెయ్యలేరు గవకొ, వీరి కళలకు చలామణీ నమాజంలో ఉండాలి గవక్కొ కళలనల్న లాభవిష్టాలు పొందేవార్ళూ. కళభాకొరులూకూడా సమాజబంరితు లగవక్కా కళలకు సవ్నిహిఠ మైన పందింధం ఉండితీరాలి.

కళాకొరుడు సవాతవిస్టు అనుకోండి. పంఘంలో వనాతన పంవ్కృతిని ఆరాధించేవారే ఆ కళాకారుడికి (దిహ్మారథం పడతారు. అలాగే తెంగు పాహిత్యా వికి ఓరవడి “మామ్‌” రచనలు అనుకుని రచనిలు చేనినవారిని మామ్‌ నంప్క్యృతీ (వ్రియలే ఆకొళానికెత్తారు.

వికరమైన బాతీయ సంస్కృతి. లేవిచోటా, వర్షనంస్కా- రాలు లిన్నంగో ఉన్నచోటకూడా కళాకారుడికి నమాజంలో ఏదో ఒక విభాగంనుంచి గుర్తింపూ, పో్రోళ్సాహమూ.రావాలి వనమాజంలో ఏ విభాగానికీ, వర్గావికీ వందిం రించవ కళలను నృష్టించబూనుకన్నవాడు విఫలుడు కాకపోవటంతో పోక, వెరాసువ్మికి వెళ్ళే (వమాదంకూడా ఉన్నది

కళాకారుడి వ్య క్రిత్వమూ, స్వాఠం[(త్యమూ, వ్యక్తి అలభిరులీ మొదలైన మహ త్రర విషయాలనుగురించి ఊకదంచేవారు ఈ పైవి వచ్చి నిజాన్ని శవివ్మరించ రాదుం

1

8. కళలనుంచి కలిగే అనుభూతి

ఆటవికదళలో ఉన్న నమాజంలోళూడా కళలు సమిప్టీ ఆనుభూతికి కోరణాలవుళాయి న్యకు9కు జీవితంలో అడుగడుగునా అనుళవాలు కలుగుకాయి. అపసరిణక్క ఆల్పనంభ్యాక సమాజాలలో ఈ వ్యష్టి ఆమభవాలు సమిష్టి అన భవాలు కొవటానికి కళలు ఆంకగా అవసరం లేదు, ఆలాటి సమాజాలలో కళలు గత ఆన వాలను విన్మరించకుండా ఉంచటానికే సమిష్టి జీవితము సాంప్రదాయక పాత నిర్వహించటానికి మూ మే పవికివ సాయి.

ఆర్ధికంగా ఎదిగివచ్చిన వరిధిలో నమాజాలలో అనేక రకొల వ్యకుల అనభవం సనమిపీ. అనుభవం కానటావికి కళలు ఎంతగానో ఉపయోగవడతాయి. ఈ పవి వార్తరిద్వారా జరగదా అనవచ్చు జరగదు యిక వ్యవహారాలను విర్లి పంగా తెలుసుకువేవరికే వార్తలు పనిచేస్తాయి ఎక్కడో ఒక విమానం కూలి వందమ౦3 చే, దూరాన ఉన్నవారివి లేదా దేశాంతరాలవారివి, ఆవా ర్త విజంగా కదిలించదు కళలు వా రలను మాత మే ఆందించవు. విమానం కూలి కొందరు బానటం కఢలోవి వంభుటనే ఆయేవక్షంలో, (వయాజీకులలో కనీసం ఒకరి మృతి వారికుటుందింయొక్క గతిమీద ఎలాంటి వభావం కలిగించివదీ కధ చెబు తుంది, వార్తలలో వ్యకుబు పాషఠలుకొరు, కధళో వ్యక్తుణ పా్యఠలు. అవి కల్పిఠ పాలే అయినా సామాజిక దృక్పథం గల వాడికి ఆది విజమైన న్యస్తల కన్న విజమైనవి.

వాన సమాజంలో ఎవరైనా నమ సమూ కోల్పోయి. అష్షకష్టాలికు గురిఅమితే, వాడికి నంబిందించివవాధ్యూ, ఎరిగివవాళ్ళూ బాధపడతారు, కోొవి హరిశ్చందుడి పాట్లు అనే! కోట్లమంది పంచుకోగంరు జీవింనత్యాలు కళలద్వారా సార్వజపీనమవుతాయి.

ఇంఠేకొదు, వాసవ జీవితంలో జరిగే అవాంఛసేయ సరీస్టికులకు మను మలు “ప్వేదృ“గా స్పందించరు. స్వార్దమో, సంఘమర్యాదో. వర్గతఠ్వమో వ్యక్తియొక్క భావవైతన్మావికి అడ్జువడ్దాయి. తిండికి మాడుతున్న దర్శిదులను

116 గురించి కథలలో చదివి పామభూతి చూవటం శేరికః గబ్బు ఇద్భిందిలో ఉన్న మిషతురై వా, సోదరురై వావరే వస్తుంటే చూడగానే కలిగేది సామధూతికొదు, డబ్బు అడుగుకాడన్న భయం! అలాగే కోడలివి అత్తగారూ, మొగడూ కలివి చావగొట్టుకుంపే “మీక బుద్ధీ ఉందా 1” ఆవి అరిగే రైర్యం ఎంతమందీకీ ఉంటుంది ? కొని కళలు (పతిబిందించే జీవిక వా నవికఠకు అర్జుగోడలుండపు, కమ్యూవిజం అన్నమాట వింటేనే వె;రెత్రికోయేవాళ్ళు “మా భూమి” నాటకం చూసి తన్మయక్వం ఇందటం౦ నాకు తెలుసు, కొవి ఒకటి అడగవచ్చు కళలు కలిగించే ఈ కుష్కు చైఠన్యం ఎవరిని ఉద్దరి నుంది 2 దీవివల్లి లాభం ఏమిటి ? ఇక్కడే ఉన్నది ఆసలు రహన్యం* జీవితంలో సామాజిక దురన్యాయాలకు వ్య క్రిగతంగా న్పందించేవాబ్న లేవిపోని చిష్కలు తెచ్చిపెట్టకోవటం తస్ప ఏమీ సాధించలేరు, కళల ద్వారా కలిగే స్పం దవ పొమూహికమైని ది. దానివల్ల సద్యోఫలికం లేకపోయినా, భావి సామూసాక చ్రైళవ్యానికి పునాది పేసుంది. ఒ వర్ణావికి సంబంధించిన నమవ్యలే ఆయివా కీవితం కలిగించే (దేరణతో ఆన్ని వర్గాల్నీ ఏకం చెయ్యలేః పోవచ్చు కొని నర్షఃళలు చెయ్యగలగు కాయి అంతేకొదు, నర్షరా హిఠ్య (వకానం వర్షాన్ని దాటికూడా పోతూంది భూస్వాములు రైతులకు చేసే [దోహం చ్మితించివిట్టియితే ఆ చిత్రణ ఆచ్చంగొ రై తుంనే (వళావితులను చే స్తుందన కోనవపరం లేదు. భూస్వాములలో కొంద రైనా (చబావిళులు కాకపోవచ్చు అన్పృకులవట్ల ఆ్యగవర్థాలవారికి పాన భూతీ కలగటానికి కళమా(త మే ఉపయోగపరుతు. ది, జీవితం కొదు. ఈ సమస్యలను శాననాలుకూడా కళల తోడ్చాటులేకుండా వరిష్కరించలేవు, శ్రీ కళలలో మైగన్యం కళరివల్సి సమాజంలి' కలిగే చ్చైతన్న్గం ఎంర మఖ్యమైవదో. జీవిర గతీ (వలావంచేక కళలలో కలగవలవిన చ్రైతన్యంరూడా అంక మఖ్మిమైసదే £ ఆంకఠరన్న ముల్ళమైనదిహూడాను.

110

ఆటవిక నమాబాలు శతాబ్దాలరరబడి మారవు, కంహారి ఎడారిలో ఇప్పటికీ ఆహాం౦ ఏరుకునే పూర్వ శలాయుగపు వమాజాలున్నాయి అటవిక్ర దళ మెంచి బర్భిర దళకు వచ్చివ సమాజాలలోకూడా మార్చు త్వరగారాదు వచ్చే కొద్దిపాటి మార్చు ఆంఠి ః$కొంరణాలు కొన్ని దిహిఃకొరిడాంవల్హ ఎక్కువగా ఉంటుంది. ఉదాహరణకు మది దిన్బర సమాజం కొకిపోంయినాకూడా, మన 'పేష భాషలలోనూ, నాగరికతా సంప్కృృళతులలోనూ తెచ్చుకుంటున్న మార్పులు 90 శాఠరం బయటిమంచి ఆరువు తెచ్చుకన్నవే, కొవి సామావ్య (పజల జీవితం చూని నట్టయితే ఉత్తర దేశ వాసులకు పనికివచ్చే సూక్తులు తులసీదాసులోనూ, కదీర్‌ దానులోనూ, ఇంకా దొంయికకాయిం అట్లాగే మనకు వెయ్యేళ్ళవాటి తెలుగు భాకర౦. రెండువేల ఏళ్ళనాటి సంస్కృత భారతిం అనువాదం = ఇంకొ మార్షదర్శకంగానే ఉంటున్నది. కౌవి వేగంగా సమాజ న్వరూప న్వబావాలు మారే దేశాలలో మూడు నాలుగు వందల ఏళ్ళనాటి సాపొత్యంలోటూడా వ ర్రమానావికి వవికినచ్చే ముక్కలు అప్టే లేకపోవచ్చు.

“*పవికి వచ్చేడొ అన్నమాట కళల విషయంలో ఆతి మఖ్యం. నమా జంలో. జరగబోయే మార్పుల విషచుంలో కళాదృష్టి ఉండాలి (?] కళం ఊహకూూ ఆవగాహవకూ, అందకుండా వమాజలో జరిగే మార్చులు (పజల కృషికి అందకుండా జరిగిపవే అనాలి. తాము సామాజిపలుగా ఏ శ క్రుంచేర (దళావిశుంవుతున్నదీ వారికే తెలియదన్నమాట, అలాటి సమాజంలో కళలు విరిగా జీవితావికి వెనుకదిరిపోరాయి. అటువంటి పరిస్టితిలో రెండురకాల పరిణామాలు కలగవచ్చు; ఒకటి, కళలు జీవిలావికి వది అడుగులు వెనుకగా, ఆవహాయంగా గడవవచ్చు; అవి కళాభూతాడు! లేదా రెండు, జీవితందారీ జీవిఠావిదీ, కళలదార్‌ కళలదీ కావచ్చు.

రెండూ అవాంఛవీయ మైన పరిణామాలే ఎందుకంటే ఎంత (ప్రాకృక నమాజణంగూడా కళల ఆవసరంబేకుండా నడవలేదు, కొవి కళలకూ, జీవితానికీ పర ప్పరాంందిన కోల్పోయిన నమాజిం, పైవ ఎంఠ వాగరికంగా కవిపించిన్నా అది చళ్యిప్తోచున్న వమూళచే.

*క£ి0

ఈ కారణంచేత, కళభాకొగులకు సామాజిక స్పృహ అత్యున్నతస్థాయిలో ఉండటం ఎ.తో ఆవవరి?9 ఎవీమిదోక్షాను కురార్లూ, పజ్జలు తివి వబ్దలు రెబ్ర వేసేవాళ్లూ, వ్వజాశి నంన్క,తిమీద రోలా, సరనంవ్కృృతి వ్యామోహమూ గల వాళ్ళూ. “మకు కళంంటే. ఏమిటో తెలీదు. మేం సివిమా గల్లాపెబల వాళ్ళం” అనేవళ్ళూ ఎంత విజృంభించవియ్యండి, సమాజంయొక్క పురోగతి ఆసలైన కళాకొరులి కషిమీద ఆరార పడిఉన్నది.

“శ్రా "ప్వేచ్చ”, “వ్య క్తి ప్వాతంఠ్యం”. “కళాకారుడి ఉన్నత కళాఖి రుచి లాటి కుష్కపదాలు కిళలనూ తద్దరించవు, సమాజాన్నీ ఉద్ధరించవు, “యాదృచ్చికంగాకూడా ఉత్తమ కళలు జీఎతానమభవంనుంచి రావొచ్చు అన్నది కుంటివాదం జీవితావభవం జీర్ణం కొవటాపికై నా సామాజికతత్వం టోధవడాలి; లేకపోతే జీవితానులవంపున్న (ప్రతివాడూ వుత్తమ కళలు సృష్టించవచ్చు. మళ్ళీ మాట్లాడితే ఆందరికీ జీవితానుభవం వున్నది గవక కళలతో పనేలేదు, ఎవరి మటుకు వారే జీవికొన్ని కొచిి వడటోని, కొఫీలాగ లాగెయ్యవచ్చు !

సమాజఠత్వం కొంచెంగూడా ఆర్థంచేసుకోపండా వందలకొద్దీ కథలూ, కవితలూ, చిత్తరువులూ సృష్టించటం అపాధ్యణకొదు. ముఖ్యంగా పురాణకొలపు సంనన్క్యృతికి వరిమితమై దాన్ని ఎగడోస్తూ కళలు నృష్టించి కొంతమంది వీబూతి వళ్ళచేక (బహ్మరథం వట్టించుకోవచ్చు. కొవి ఆమలులోవున్న సంస్కృతికి కాల దోషం పట్టిన మనదేళశంలాటి దేశాలలో కళాకారుడు తన విధివి తాను సరిగా నిర్వ ర్తి పే జైబకు పోవటమో, పోలీసు తుపాకులపు గురికానటమో జరగటం ఈథ్యం. నలబై, యాబై ఏళ్ళ ,కిఠం జైలుకు పోవటం దేళభక్తుడి! ఎటువంటి విఫార్పో, ఈవాడు పోలీను లిలాకోకి ఎక్కి, జై లుకో, తుపాకీగుండుకో ఎర ఆయే. = పరిస్థితిలో వుండటం ఆలాంటి విఫొర్చ్పుగా కనదిడుతుంది.

నిజమైన కళలకు సంధియుగంలో (వదిలమైన శతువులుంటారు. లేకపోతే ఆవి విజహైన కళలు కొను, ఎ*ఆవగాహనకి (ఓ, 119 అర్జోదిడు)

జ్ఞానవరూ -- ఆచరణా

ఉొనమూ, ఆచకణా వరన్నర (ప్రభావం కలవనీ, ఒకదాని నహాయం

ళా లేకుండా మరాకటి ముందుకు సాగలేదనీ మార్క్సెస్లులు సిద్ధాంతీకరిందారు. “ఆచరణ” గురించిన (వ్రవంగంలో మావో జాన స్వరూవ స్వభావాలమసమ[గంగా

న్‌

చర్చిఎదాడుం

మొట్టమొదట జ్ఞానేంద్రియాలు మెదడుకు బాహ్య వ్రవంచం గురించి ఆను భవం కలిగిస్తాయి. అఆ ఆనుభనం ఆచరణద్వారా పదునెక్కి, భౌతిక (_పవంచం గురించిన సత్యం అంతకంతకూ ఆధికంగా అవగాహనలోవికి వ స్తుంది, ఎందుచేత సంకే ఇం[దియానుభూతి చాల ఆల్పమైవది. మాటవరనకు ఒకడు కొత్తగా ఏనుగును చూడవచ్చు, దావి కదలికలు గమనించవచ్చు, దావి ఆరుప్ప వినవచ్చు. కొవి ఆంఠః(పేరణలూ, దిహిఃపేరణలూ ఆ ఏనుగులతో ఎలాంటి మార్పులు శ్రెస్తాయో తెలుసు కుంటే గావి ఏవగును గురించిన జ్ఞానం ముందుపపోదు. ఆ ఏనుగుమ మచ్చిక చేసుకోవాలన్నా, దాని చేర పవిచేయించుకోవాలన్నా, ఏమగును గురించిన జ్గానం ఇంకొ ముందుకుపోవాలి.

సామాజిక విషయాలమ గురించిన పరిజ్ఞానం గూడా ఈ ఆనుభవంతో ముడివడి ఉన్నదే.

ఆయిక్సే అఆమభవమూ, ఆచరణా ెండు వేరు విషయాలన్న భానం ఎవరికన్నా ఉంకే, ఆది పొరపాటని నా అభిపాయం, జ్ఞానాన్నీ, అమభవావ్నీ, ఒకదాఏమ౦చి మరొళదాన్ని వేరుచెయ్యటం అసంభవం --- పదార్థాన్నీ, ళ క్తినీ వేరు చెయ్యటందాగే, ఒకటిరెండు ఉదాహరణలు దీన్ని నష్టం చేసాయి

నే ల.

షరి

శేషం

“అమాటిలు చెన్పటంకొదు, చేసిచూపించు*, అఆన్ననవాలు మనం తరచు వింటాం మాటలో వ్యశ్‌క్సమయే జ్ఞానం ఆచరణలో రుజువుకాకపోతే సందే హోన్సదం ఆవుఠకుంది.

ఇదరున్త్రీలు ఏ నతికలొనో ఒకవంటకం౦ తయారు చే'సేపద్దతి చదువు

ద్‌ ల

తారు. దినుసులన్ఫీ తెలిసినవే, “ఎలా ఉంటుందంటావు?” అని ఒకొమె ఆడుగు తుంది. “చేని చూ, ప్రేగావి చెన్సలేం1” అంటుందీ రెండో అమె

జ్ఞావేం(ద్రియాం కర్తవ్యం పూర్తి ఆయినాకనే మెదడులో అనుభవావికీ వంస్కారం ఆరంభమవుతుందనుకో సవసర౦ం లేదు చం[దుణ్ని మామూలు కళ్ళతో చూసిన ఆనంతరం 'బలిస్కోప్పలో చూపే ఆమవవఎ చాలా మారిపో తుంది. ఆలాగే కాగే వీటివి మై(కోస్కోపులో చూపే అందులో సూడ్మ:పాణుణ కనవిడి, ఆనీటి గురించి మనకున్న ' ఆభ్రిపాయం పూర్తిగా మారిపోవచ్చు. ఇదే విధంగా అనుభవం కాలూకు అన్ని దశలలోనూ ఆచరణయొక్క పాఠ ఉండనే ఉంటుంది. “అనుభవం” ఆన్నమాటలోనే క్లానమూ, ఆచరణా ఇమిడి ఉన్నాయి. (“చెప్పిలాభంలేదు. ఆనుభవం కొవాలి”)

జ్ఞానం ఆలండమైనది. కొత్తంఆనుభళవాలు పాత అమభవాలకు ఏరో విదంగా సంబంధించి ఉండకపోతే అవగాహవ కొవు. న్యూయార్క్‌ జూ లో కొత్తగా జిరాఫీవి తెచ్చి పెట్టినప్పుడు ఎవడో దావ్నిచూసి,ోఆలాంటి జంతుపులేదు!” అన్నాట్ట ఒకటో తరగతి విద్యార్థికి డిఫరెన్షల్‌ కొబ్యు్యులస్‌ చెప్పి ఏమీ (వయోజ వం లేదు. బ్ఞానాభివృద్దీ ఒక (కమ౦లో మాత మే సాధ్యమవుకుంది.

మార్క్సిజం ఉన్నత శాస్త్ర ;పమాణాలతో గూడుకున్నది. సామాజిక శాస్తాంన్ని ఆది ఆత్యున్నత ప్టానావికి తీనుకుపోతుంది ఆడి వివియోగించుకో లేని ళాన్తజ్ఞానం లేదు, ఆకొరిణంచెత మార్క్పిజమును ఆచరణ సారవంగా వివియో గించుకొనే పామర్థ్యం లేవివాడు దాన్ని వీడివాదంగా ఉపయోగించుకునే [వమాదం ఉన్నది,

శమ

మవిషి మెదడు ఆరో జ్ఞానేయ్యదీయం, బుద్ది ఇతర జ్ఞానేయ్యదీయా లను ఉపయోగించుకున్న శ్తు మెదడునూ ఉనయోగించుకుంటుంది. కొందరిలో కొన్ని జ్ఞానేం్యదియాలు సూక్ష్మంగా పవిచేస్తాయి. మంచి చూపు, (శవనణ శకి నృర్శ జ్ఞానమూ క" జ్ఞాకేం్యియాలకన్నా సూచ్మంగాపవిచే సే మెదడుజ్ఞానాన్ని సంస్క రించటావికి హెచ్చుగా ఉపయోగవడుతుంది, ఆచరణలో దానిపాలు విస్మరించ రావిదీ,

ఉదాహరణకు కొత్తగా డ్ఞానేంద్రియాలకు పృృహ కలిగించిన విష యాలు (ప్రాథమిక జ్ఞానం అయినట్టే ప్పుస్తకొలలో చదివిన (వగాఢ జ్ఞానం కూడా మొదట మెదడుకు (పాథమిక జ్ఞా మే అవుళుంది. మార్కిను రచనలుకూడా చదివి తెలనుకున్న మేరకు, (సాథమిళ జ్జాుమే ఆవుతాయి. దావికి మానసికమైన ఆచరణ చాలా జోడించినప్పుడు గావి ఆది ఉపయు క్ర జ్రావంగా తయారుకొదుం జ్ఞానేంద్రియాలు తమ అమభవాన్ని మెదడు సహాయంతో సంవ్కరించుకుంటే మెదరు తాగు సంపాదించిన ఆనభవావ్ని తానే సంప్కరించుకుంటుందీ. ఆది శన వివిధ అనుభవాలను ఏకోన్మాఖం చేసుకోవటావికి వెకుక్కుంటుంది, ఈ తడు వులాబళో పొరపొట్లు జరుగుతాయి. వాటివి జ్ఞానంతో నే సరిశేనుకోవాలి. మాట వరనకు మవ వ్యవసాయరంగంలో ఉండే రైతులూ, ర్రైళుకూలీలూ అమెరిక వనవపాయరంగంతో ఉండరు అఆమెరికొలో పాకీపని చెయ్యటావికి సొంఠకొరులో వెళ్ళేవాడు మన పాకీ వాళ్ళలాటి వాడుకొరు.

ఆకొరణం చేత, మారిఇ్పిజం పైతం చదివినది చదివినట్లు ఏకరువు 'పెట్టికే ఆ మనిషి మాసపిక మైన ఆచరణకు డా చేయలేడవి తెలివిపోతుంది. ఉదాహ రణకు,ఉత్ప త్రి సాధనాలు సొంతం చేసుకున్న వాళ్ళే దోపిడీ చే-సేవగ్గం అన్న పళాగవ్నిజీవికం మార్చింది, “మా ముడివరుకు ధవంొఅనే ఆంకర్ణాతీయ బాంకర్లు ఆపలై న దోపిడీ వర్షంగా తయారై, యం్యకస్పాములను తమ ఇష్టుం వచ్చినట్టు ఆడించగల స్దితిలో ఉన్నారు,

అచరణద్వారా పరమశత్యాన్ని చేరవచ్చువవి నూర్క్సిటం చెబుతుంది దీవ్నిగుర్‌ంచి వాకు కొన్ని అలి,పాయాలున్నాయి.

కేలిథీ ఆదర్శవాదం దృష్టా వరమసత్యం (80801010 11011) అనేదీ లేదు ఉండటావికి వీలులేదు. పరమసత్యానికి గీటురాయి ఏమిటి? ఆచరణ ద్వారా మార విదే పరమనక్యం. ఆధ్యాత్మికవాదుఐు ఈపరమసత్యావ్ని ఆతితేలికగా కవిపెట్టారు. ఆది పరబహ్మ, దాన్ని విర్వచించలేం, ఊహించలేం నృృశించలేం ఆపే దాని నల్లి కీంచిత్తు కూడా మనకు (పయోజనం ఉండదన్నమాట |

కొని, ఆచరణద్వారా శిమార్చ్పుచెందని నత్యాలు వాస్తవ జీవికంలో మనకు చాలా ఉన్నాయి. సాధారణగణ్‌ిఠం రోజువారీ లెక్కలకు వరమవత్యం గానే ఉపయోగపడుతుంది. కొనాలన్నా అమ్మాలన్నా రూపాయికి నూరుపై పల నేది పరమసత్యమే, కాంతి కిరణాలు నరళరేఖలలో [పపారం అవుతాయన్నది పరమవక్యంగా భావించే, అద్ధాలమా, కొమెరాలెన్స్‌లనూ ఉవయోగి సున్నాం, పామాజిక సమస్యలను పరిష్కరించుకోవటావికి లోకొ౦ంకం లమ గురించిన పరి జ్లానం అవస౦లేదు. సమిష్టికృషి ఫలితాలను అంచనా వెయ్యటాపికి వ్య కులజార కాలను చూసే పనిలేదు (నిజంగా జ్యోతిష్యం శాస్త్రం ఆయితే యుద్దాలలో లక్షల సంఖ్యలో యువకులు చస్తారు, గనక యువకుల జాతకొల ఆధారంతో యుద్దాలు ఎవడు వస్తాయో దయచేసి చెప్పమని (పొఫెపర్‌ హాల్డేన్‌ జ్యోతిష్కులను అడి గాడు ]

ఈ పై న చెప్పిన “వరమ” నత్త్యాలు వేరు పరిస్టికులలో పొక్షీక నక్ష్యా లుగా రుజునవుళలాయి. ఆఅందుచేత్క పరమసత్యాలన్న వాటివి విర్వచించేటప్పుడు కూడా ఆచరణలో వాటి పాాతలమ పూలర్తిగ్యాగహించాలి. ఒకవిధంగా క్షానం ఆవేది ఆచరణయొక్క అభొతిక రూవమేననవచ్చునేమో !

ఈ వ్యానంలో “ఆచరణ” ఆనేమాటలను ఆచ్చంగా రాజీయరంగంలో అర్హంచేసుకొన్న విరంగా వాడలేదు, కేవలం. బుద్దీని ఉపయోచించి చేపే ఆచరణలు న్నాయి, భౌతికశాస్త్రంలో గణిక సూ తాలన్నీ ఇలాంటి ఆచరణ ఫలితాలే. మార్క్సిస్టు పాహిఠ్యమంతా ఇలాటిదే. మత (గంధాలన్నీ ఈ జాతికే చెండు రాయి, సాహిత్యం కూగా ఇ౦తే. చాలాశలలు మేధస్సుకు సందింధించివ ఆచరణ నుంచే వృడళాయి.

195 దీవికి విరుద్ధంగా “ఆచరణ” అవిపించుకునే అర్హ తలేవి ఆచరణగూ డా ఉన్నది ఆధీ వైన్స్‌ విద్యార్దులు చేపేేవదూగాలు, భౌతక, రపాయన, (వకృతి, జంతు కాసా9లు ఆభ్యపించేవారూ. ఇకర శాఖలలో అధ్యానం కోసం (పయోగాలు చేసేవారూ కొళ్తగా కవి'పెట్టేదేమ్‌ ఉండదు, కొవి ఈ (వయోగాలు పున్నకజ్ఞానాన్ని (దువపరిచి, విద్మార్టుంపాలిటికి ఆన*ణఐల్స్న క6€గే నత్ఫలితాలనే ఇస్తాయి. ఇది ఆచరణకావి ఆదరణ, దీవి వీలువను శిగ్గి.చటావికి లేదు. ఎాఅఆరుణతార -_ (1-2. ఫ్మిబవరి 1౮78) “రచయితలకు జీ వితావభవం పుండాలి జీవిత సత్యాన్ని (గహించే విశితమైవ దృష్టి వుండాలి పి [ళకెనా అపారమైన పాధన వుండాలి వాన్తఏక కళకు మరీనూ. శ “రాజకీయ రంగంలో కమ్యూనవిస్తు వ్యతిరేకత (వకా స్వామ్యానికి తిలోదకాలిచ్చే "పీ సాహిఠ్య రంగంలో కమ్యూవిస్టు వ్యతిరేకత మమమష9 బురలమ పురుగులకు ఆవృగించే స్తుంది లాగు౦దీఎ

రాయటం దేనికి ? ఈ(వళ్నకు అనాదిగా పమాధానాలు చెప్పదిగుళూ వస్తున్నాయి “యళ పేర్ణకృరే” అన్న ల్లోకొన్ని దాలామంది న్మరించారు. అయినా ఈ (పశ్న మళ్ళీమళ్ళీ పట్టుకొస్తూనే వుంటుంది దిహంళా పాహిత్గ్గం గాడి తప్పీందవి ఆమ మానం కలిగినప్పుడల్లా ఈ [వళ్న పెకి వొన్తూంటుందేమో. లేక్క ఈ (పళ్నకు వేరువేరు కొలాలలో వేరువేకు నసమాధానాయంటాయో ! రాయటం దేవికి అన్న (వళ్నకు సమాధానం చెనితే ఆన్ని రచన లకూ వర్రించేదిగా ఉండాలి. ఆలాకొక, ఎవరి నమాదానం వారు చెనుకోగలందు లకు కొంఠకొలం [కిఠం విశాఖ రచయికలు “నేనెందుకు రామున్నాన” అన్న (వళ్నకు ఎవరి సమాధానం వారిచ్చారు ఆందరూ ఒక౦దుకే రాయకపోవచఎ సన్న సందేహం ఆ [పళ్నలో ఇమిడి వువ్నది. (వజాశం[తంలో వై విద్వావికి ఆవకాళం వున్నది. (పతి ఒకరూ లోకొవ్నీ ఉద్దరించే మహదాశయంతోనే రాయ నవనరం లేదు. పోతనగారి కొలంనాటికే రచనలు *ప్పకంబులు, వాహనందులున్‌ సొమ్ములు కొన్ని" పుచ్ళుకొనే ఆశయంతో జరిగాయి, ఆ వద్దతి బమ్మెరపోత రాజుగారికి నచ్చలేదు అప్పుడే ఆలా ఉంటే, ఏవరికివటుకు వారు కాము" ఒక్కరే రచయికలన్నట్లు వవరర్తించే ఈ కాలంలో వై విధ్యం ఉండటం ఆబ్బురమా ? ఆయితే కొంతకొంంగా, ఈ ఆనాదిగా వొస్తున్న (వళ్న వనరికొత్త రూవంలో నన్ను ఎదుర్కొనపాగింది. నేకు రాయబం ఎందుకు మానాన ? ఈ (వళ్న అడిగివవారికి చాలా ఏదృగా నమారానాలిష్తూ వన్తున్నాను. కొవి ఇప్పుడు 'జోోతి మాసవ్యతిక వానుంచి లిలికపూర్వకమైవ ననూాధానం కోరుతున్నది. ఈ (నళ్నకు సమాధానం చెప్పేముందు రెండు విషయాలు స్పష్టం చెయ్యాలి. నేను రాయటం మావిందీ ల్ఫవా సానాక్యం మామే. కట్టిుకథణు కొన్ని రచనలు చేన్హూనే. పున్నాము

127 మ్‌

“కుటుంబరావం'ే, (వతి వ్యతికలోనూ ఏదో ఒకటి రాన్తుంటారు, ఆయనేనా 1 అని ఎనరో ఆడిగారటం ఇదీ ఒక విషమం.

రెండోది ఈ వశ సాధారణంగా ఏ రచయితనూ ఎదుర్కొనేది కొదు. ఎవరైనా రాయటం ఎందుకు మానేసారు. “మిణక” లేక. శక్తి వశిం చింది, ఈ విషయం లోకానికి ము9దే తెలిసిపోరుంది. సోమర్పెట్‌ మామ్‌ చివరి రోజులలో రావిన కథలు నంపుటంగా వస్తే ఒక విమర్శకుడు “మామ్‌ ఈ కథబ రాయపండా ఉండే బాగుండేది” అని విమర్శించారు. సాధారణంగా కవృలుగావ్ని ఇఠర కళాకొరులుగాన్మి తమ వటుక్వం నన్నగిల్లుకున్నదన్న సంగతి లోళావికి తెలినిన కొంక కొలానికిగావి కాము 'తెబనుకోరు.

అందుచేత “నేను కథచబ రాయటం ఎందుకు మానేశా ?” అన్న (వళ్నకు అనేకమందికి వమాధానం చెన్పడ మేకొకుండా ఒక వ్యానంకూడా రాయ వలని రావడం కొంచం ఆసాధారణంగానూ, అనహజంగానూ కనదిడురున్నది.

నాదికొలు, ఆంకకవ్న వాటికి “ప్రిఫేసణ రాయడంలో జగడ్విఖ్యాతి నంపాదించిన జార్డ్‌ బెర్నార్డ్‌ షా ఆరు నవలలు రాని విరమిందాడు పై పెచ్చు *నేను కొన్తయితే మ్యప్రపిద్ధ నవలాకారుడ్ని ఆయివుండేవాడ్నే? ఆవికూడ అన్నాడు, చేమ దానికి విరుద్దంగా, “చెత్తకథచ రానేవార్ని ఆయిపోయే”.. (ప్రమాదం శంకీంచి కథలు రాయటం మానేకామ. నేను అనుకొన్నట్లుగానే అందరూ అను కొంటే ఈ వ్యాపం అవసరం లేశపోను.

నేమ కఠలు రాయటం మానటంలో నేను కథలు “ఎలా? రాళకాను అన్నది ఇమిడీ ఉన్నది, ఆది వివరిస్టే ఎందుకు మానేశాసన్నది నృష్టమవుతుంది,

ఇందుమించు నలబై ఆమిడేళ్ళ శ్రీం సాహీత్యం గురించి నాప పుండిన విశ్వాహన్ని ఒకవిధ౦గా వివరిందామ. పాహిత్మం జీవిత నృషవికి పూవే పుప్వుః పువ్వుకు పువ్వులు పూయపు, పాహిక్యాపికి “వస్టే* పాసాఠ్యం నాప ఆవాడే రృతిమంగాన్తూ లొగికం పుప్వులాగానూ కీవివించింది వా కారుకు చెందిన రత్తయితల్తక్షు,,గు ర్రంటుంది-. ఈనాడులాగే 1858 ఆనంతరం ఈరికొఠ

శతి

కథల వ్యతిక వచ్చింది. నదీ కథలు చదివితే ఒకళథ రాయవచ్చువనే మన_్రక్వం ఆనాటి యువకులు (వదర్శించారు. చలంగారి ఒరవడిలో కఠలు రాసే "పేరు వమ్తుందన్న నమ్మకం చాలామందికి కుదిరినట్టు కనదిడిందీ. అచ్చులో “పేరు చూసు కునే అవకొళం చాలా ఎక్కు-మందికి ఆంగుజుటులోకి వచ్చివట్టు కూడా కనబడింది

ఆధో”ణి నాకు చాలా వెగటుగా కవబిడింది. నాకు వెగటు కలిగించివ మరొక రోరణ్‌ ఎమంకే, ఎవరో ఒకరిమీద కధ రాయటం. కధ రాయటానికి వీ ఆర్ష త లేనివాళ్ళు వైరం కొంత “దురద” తీర్చుకొనటావికి తాము రహస్యంగా కామించిన ఓ పిల్లను పాటగా పెట్టి ఒక [పేమ కథో, తమకు ఇస్టందేనివాణ్ణీ దుష్టప్కాతగా చేని ఒక మనో వైగ్జానిక కథో రాయటమూ, అందులో పార్వజనీ నక బొత్తిగా లోపించి చిన్నచిన్న వివరాలు సాధారణ పాఠకుడికి ఆంతుదిట్టక పోవటిమూ అప్పుడస్పుడూ జరిగిందీం

ఇందులో కొంత మెరుగు యేమిటంటే జీవిరాన్ని యథాఠకథంగా చితించి “కేన్‌ పొస్టరీస్‌* లాటి కరలు రాయటం. ఆయితే. ఇదికూడా నాప నచ్చిన వద్దతి కాదు. ఎందుకంటే, నూటికి మారుపాద్భ వాస్గవికళ పాటిన్తూనే కథకుడు జీవికంమీద ఒక దృక్పథంతో వ్యాభ్యానిలు చేయవచ్చునని నాకు మొదటనుంచీ నివ్మకం అఆందుచేక నేను వా రచవకు (వమయోజనం విర యించు కొన్న తరువాతనే పాత్రలను నృష్టించుకొన్నాను నారు తెలిసి ఏనాడూ జీవి తంలో నాకు ఎదురైన పా్యఠలను, ఉన్నపాళంగా కధలలో ఇఏకించలేదు, జీవి తావికీ పాహిత్యావికీ మధ్య ఏడో పెద్ద తేడా ఉండి ఉండాలనీ, ఆందుకే నాకు వాన్టవ న్యష్తలు పనికి రాకటోయి ఉండవచ్చువనీ అనుకొంటున్నాను

నాలో ఉన్న మరొక బంహీనత ఏమంటే నేను ఒక పాథఠను వృష్టిపే ఆపాఠయే పరిస్టికులలో ఎలా మాట్లాదేదీ, యేం చేపేసీ వాకు నృష్టంగా తెలి యాలి ఆ పాతను నేను దాలా కొద్దిగా వాడుకొన్నాసరే. నాలో ఈ దొర్బబ్యం ఉండబ్లమ్తేనేమో తెలుగు నివిమాలలో నిన్ను అమితం: ఆకర్షించిన సాక “షాను కోరూ చికంలో కనకం,

ఆజ్లీబ్యోత్తో దీఫావళినంచిక 1౮/0

చిలక పలుకులు

లఅటీవల నమ్ను హెచ్చుగా దాదిన్తున్నదేమంచే కొందరు మేదావు లుగా వ్యవహరించవలవ్‌న వాళ్లు (బెర్నార్డ్‌షా భాషళో ఇకరులకోవం ఆలోచించ టం వృ త్రిగా గలవాబ్ళ) సందర్భిజుద్ది పాటించపండా తాము సమ్మిన (వమాణ (గంఠాంనుంచి ఏకరువు పెట్టటం. ఇది కొల్తజద్చు కొడు, మన తెలుగు మేధా వులు భారతం, భాగవరాది ఉద్గంంధాలనుంచి కొటేషన్లు విసిరేవారు, తరవాత వ్యాతంత్రోద్యమ లొంంలో “రవీంద్ర కవీంగద్రుడి” (వవచసనాలు (వమాణ మయ్యాయి. తరువాక ర వెల్‌లాటి పాళ్ళాక్య తఠ్వవే_త్తలు “కోటబుల్‌*గా వరిగ ణీంచదిడ్డారు. ఇటీవల ఈ కొ'పేషన్ల దురభ్యాసం మార్కిస్టు మేధావులను బలంగా వట్టుకువ్నట్టు కవిపిమ్తుంది.

మార్క్సిజం అలాటి అభ్యాపాన్ని (పోత్సహస్తుందవి కొదు. మావో రచన “ఆన్‌ పాక్టీ ప్‌" ఉపోద్దాతం ఆరంభంలోనే ఈ నమూటలున్నాయి!

“ర్‌కడనవి!80ు 16 ౨౦8 4 ౦02 0006 6 8౫1640 10 801106” &96 0787000198 60016 ౪14 ₹/0౯68 896 ర812808 0 సేత? వె181.ఇ0014 [0౧ 081 0 60110118.

మార్క్సిజం పిడివాదమవి ఏ మార్క్ప్బిస్తూ పొరపాటున కూడా నాదించ రాదు. మాక్కిన్టు సాహిత్యంలోంచి నందర్ప ఖుద్దీ లేకండా *కోట్‌” లేవి, జనాన్ని గొభరా 'పెట్టజూటడం మార్క్సిస్టులు అనుసరించ దగిన పద్దతి కొదు. ఆయినా ఈ ట్రిక్కు నామీద కొందరు సదుద్దేశంతోనే అనుకోండి (వయా గించారు. వి"

160

ఎవరైనా (కొత శపతిపాదన చేయదలచినస్పుడు హేతుదిద్దమైన విమర్శ కోరుకాడు. తన వ్రళిపాదన కేకేత్తే అఆనుమావాలు తీర్చే (వనయత్న౦లో ఆ (వతిపాదన బలసడనచ్చు. లేదా, దావికి పునాదిలేదని నిగూవణ కావటనమూ, అది గాలికి ఎగిరిపోవటమూ జరగవచ్చు.

కొవి చిలక పలుకులు ఈ రెంటిలో ఏపనీ చెయ్యలేవు. ఒకమార్క్సిస్లు మేధావి “డిటర్మివిజం. పాటలిజం,*” అనే వాటికి తేడా తెలియకనూ, భవిష్యత్తు గురించి ఆయోమయింలో వుండటం మార్క్సిస్టు మేధావికి గోప్ప గీటురాయి అవీ నమ్మి, భవిష్క త్తుముందే నిర్ణయం ఆయి వుంటుందనే నమ్మకంలోగల ఆంత రార్జాన్ని రెండు అఆరరావులు పైగా రాశారు. ఆలాటి దృక్బథావ్ని సవరణ చెయ్య డానికి ఒక వ్యావం రాళాను,

ఇంకో మార్క్సిస్టు మేధాని నేమచెప్పేది అర్జం కొలేదవి ఒక చెంప ఒప్పుకుంటూనే నా భావాలు తప్పు అవి విరూపించటావికి విశ్వపయత్నం చెయ్యు టం జరిగింది, ఉదాహరణక , ఎంగెల్చు ఎక్కడో చార్మితక దృష్టితో “మనిషి ఆది చేశాడు. ఇది చేశాడు” అవి రాళాడు, దొవికే వా దాద్దీ కొంత (పతిపాదనకూ ఎక్కడా ఏవిధమైన సంబంధంలేదు ఆయివా ఇలాటి చిలక పలుకులకు జవాము రాస్తా ఆది పచ్చి ఆబిద్దమని వాదించవలపిన ప్దితికో ఫ్‌డ్ణొను. శేష (వవంద మం ఈటా వర్గ రహిత సమాజాలు ఏర్పడితే, “మానవుడు సామాజిక విప్లవం ద్వారా భూమిమీద నర్గ నమాజాన్ని ఆం౯౦ చేళాడు.” అవి చార్మిత5 దృష్టితో అనవచ్చు ఆదీ విజమవుతు౦ందా? ఏ మానవుగ్సు ఏ విష్ణవం, ఎలా జరిగింది ఏ పిద్దాం శాలను చిట్టి జరిగిందీ. ఎలాంటి వైైరుక్యాలను పీ విధంగా పరిష్కరించవలపి వచ్చింది వగైరా (ప్రశ్నలు వెయ్యకుండా “పోపెస్‌” అర్జమవుతుందా ?

వీ విద్దాంఠాని కైనా గీటురాయి ఆచరణ అన్నది ఏ చూర్క్ట్ప్పిస్తూ మరవ రాదు, నేను (వతిపాదించే బుద్ది కొలత ఆచరణలో ఏమ్మాతమైనా పార్ద।ఃత కలిగి పున్నదా లేక నూర్కిన్లు మేధావులను తప్పుదారి పట్టించకావికి ఉవయోగిన్తుందా ? ఈ [పళ్ళకు సమారానం అందరికీ ఎంత ముఖ్యమో చాహ అంతా ముఖమే.

181

ఇ౦కొక ముఖ[మెన సంగతి, “ఆచరణ” గురించి మావో రావివ వ్యావంలో ఆచరణ నుంచి జ్ఞానం ఎలా షట్రేవీ ఏలా మారేదీ జ్జాసం ద్వారొ ఆచరణ ఎలా మార్చు సెందేవీ చక్కగా చర్చించదిడింది. కొవి ఇదింరా జ్షానం వృష్టి అయి :రిణామం చెందటం గురించి మూత మే. ఉన్న జ్ఞానాన్ని (మార్కిిస్లు సాహి క్యాన్ని) ఆచరణకు వువయోగించుకునే వారిపొట్లు ఈ వ్యాపంలో లేవు. ఆయితే ఇందులో ఆచరణకు మరింత (పామఖ్యం వస్తుంది. మార్క్స్‌, ఎంగెల్స్‌, లెవిన్‌, స్టావిన్‌, వావోలు నృష్టించిన మహత్తర విజ్డావాన్ని పూర్తిగా ఆవ గాహవ చేనుకోవట మే "పెద్దయజ్ఞం దావ్ని ఏకరువు పెట్టడం జేరిక; కొవి ఆచరణలో 'పెట్దటంమాట వచ్చే"రికీ జాన "సీక్రరణ వకియ మళ్ళీ మొదటి! వస్తుంది అ౦టే మొదటిది ట్ఞానేం:దియాల ద్వారా కిలిగే నృృహ. మారిఒన్టు సాషిఠ్యం ఏం బెబుకున్నదీ పై వైన తెలస్తుందీ. కొని ఆచగణలో పెదికేగాని ఆది జీవితంలో రేపే వైకుక్యాల న్వరూప న్వలావాణ ఆవగాహన కొవు. ఆటునంటివాళ్ళు ఏ కరువుపెట్తే మార్క్పిజం ఏమార్క్స్సొ కౌలావికో, ఏ పాళ్చాత్య దేశానికో చెంది నట్టుంటుంది తవ్ప, ఈ కొలావికీీ ఈ దేళానికీ తగిలీ తగలనట్టుంటుంది

పిద్దాంర సందింధమైన ఆచరణతో దుద్దీకొలక పాముఖ్యం దాలా ఉన్నరవి నేమ నవమ్మాతున్నాన. ఇలా వారీ కొలతలో “ఆచరణ” ద్వారానే మార్కిజఎను లెవిన్‌, స్టాలిన్‌, మావోలు సజీవంగా ఉంచగలిగారు. వాళ్లు కాము జీవిశమంతా మార్క్బా, ఎంగెల్బలను “కోట్‌ ” చేస్తూ కూర్చుంటే, (పసంచంలో ఇంపీరిఐ లిజమూ, కేపిటలిజమూ చెక్కు. చెదరకుండా ఉండే వే.

ఇ-కకూ నేను చెప్పేదేగంటే వున్న జ్ఞానాన్ని సామాజికంగా ఆచర ఆలో పెట్టదలచిని వాడు ముందుగా దిద్దీకీత్యా ఆచరణలో పెట్టాలి లేవివక౦లో జ్జావం దారి జ్లానం, ఆచరణ దారి ఆచకణదీ అయి, కొటేషన్ల చాట భారకాలు మిగులుళాయి.

ఆ ఆం(ధజ్యోతి సచిత వారనతిక? నుండిం

అచటి

నాకు మార్క్సిస్టు దృక్పధం ఎలా అలవడింది ? అటువంటి (వశ్నట స్పష్టమైన సమాధానంచెప్పటం దాదాపు అసాధ్య౦. ఒకడు గాయకుడుగాన్హి కవిగావి, చితకారుడుగావి, మరొక కళలో ,పవీణుడుగాని కావటావికి వాడిలో కొంత సహణ[ఫతిభ ఉంటుంది. మార్కిస్తు కొవటావికి అలా బిది కారణం అయే అవకొళం లేదు జీవితాను భవమూ, దృక్సథమూ, పరిక్ఞానమూ కలిసి వ సేనేగావి ఎవరూ మార్క్సిస్టు కాలేరు ఇది నా విషయంలో ఏవిధంగా

వవిచేసినదీ చెనుకోవచ్చు. నేమ తెనాలిలో పుట్టిపెరిగాను, తెనాలి పెద్ద నగరం ఏమీకాదు. ఆందు జేత నే నగరవాసినికొదు. ఆయినా నాకు పల్లెటూళ్ళలో ఆదారారు ఆలవాద్లా అవమానకర మనిపించేవి, వా దగ్గర దింధువులదంరూ పలైటూళ్ళలో ఉండేవారు. నేను ఆ [గ్రామాలకు ఈరచువెళ్ళేవాణ్ని. అక్కడి సాంఘిక ఆచారాలూ, వద్దతులూ వాకు ఆశ్చర్మమూ అనహ్యమూ కలిగించేవి. నేమ ఆయిదేళ్ళవాణ్ని అయిఉండగా మాపెత్తండడి వెంట వాళ్ళ (గామా వికి కొలి నడకనందియల దేరాను. రోడ్డు లేదు. పొలాలగట్లమీదగా వడిచాఐ. దారిలో కొందరు మనువులు ఎదురై పప్పుడు మా పెత్తం్యరి, “ఒర్మే తొంగు అనె! వాడు, అవతలివాడు గట్లు దిగి దూరంగా వెళ్ళేవాడు. ఇథి వాకు చాలా ఘోరంగా కనిపించింది. ఆన్బృశ్యతను (పఠ్యక్షంగా చూడటం ఆదే నాకు మొదటి ఆనుభవం* నేనువాజీవిరంలో ఎన్నడూ ఒక మనిషికి దూరంగా పోలేదుం ఇంకొకర్ని వొమ్మవలేదు,

మరి కొంచెం పెద్ద వాణ్నీ ఆయ్యాక వపదహారోఏట అవి జ్ఞావకం- నేను మరొఠ పల్లెటూరిలో ఉండగా ఆ వూరికి ఒక వేళ్ళ వచ్చిందనీ, ఆమె ఆదధ్యార్మరామారోణ కీర్తనలు పోగుఠుందనీ తెలినింది, నాకాపాటలు చాలా

కరికి

ఇస్టం, నేను పోరామమ బనేనరికి నాకు లెలినిధవాళ్ళందరూ విర్షాంతపోయినన్ను మందలించి పోకుండాచేశారు. నాప వట్లరావి కోఎఏ వచింది వాళ్ళంగరూ కూప స్టకుండూకొలలాగా కనిపించారు, కొని నేష ఏమీ చేయలేక పోయాను.

ఒక చిన్న బస్తీలో "పెరిగిన కోరణం౦ చేతనే నాక పల్లెటూరి జీవిఠకం ఆంధకారమయం అవిపించింది, నేను ఈ వ లైటూరి (వమాణాలను ఏనాడూ అమో దించినట్టు గు ర్తురావడంలేదు. నా ఎవిమి డోఏట ఒక వేసవి మా అన్న గారి వద్ద ఒక(గామంలో గడిపాను ఆ (గానంలో నూకు ఎవరూ లేరు. నేను ఆందరి ఇళ్ళకూ వెళిదాహ౦ ఆయితే నుంచి నీళ్ళు ఆడిగేవణ్న్‌ “మా ఇంటిలో మంచి నీబ తాగుతావా, నాయనా?” అవి ఆడవాద్ధు ఆశ్చర్యపడే వాళ్ళు మంచి వీళ్ళరో నజ్దిగ చుక్క వేవి ఇస్తానంటే హాకు కోపం వచ్చేది నా పద్నాలుగో ఏట మా చెల్లిని పల్లెటూరు ఇ ప్రే పల్లెటూరివ్వటం నాకు ఇష్టంలేక ముహూర్తం చూడ కుండా దూరంగా వెళ్ళి సడుకొన్నాను.

పల్లెటూరి భౌతిక జీవితం గురింది వాకెవ్పుడూ పేచీ లేదు. పేదరికం ఆం ఆసహ్యంలేదు. నాకు ఇళ్ళ కన్నా పాకలం౦టేనే ఎక్కువ ఇష్టంగా ఉండేదీ దావ్మిద్యం అం'పేవే మంటగా ఉండేది. నీరకొవి దిటలంపే అనహ్యూ౦ం లేదు ఆనా రోగ్యమంటపేనే మంట. పల్లెటూరి “బుద్దుల” ఆనహ్యమైనా, అక్కడి వాఠావర ఇం బాగుండేవి,

కలాలపు గురించి గూడా వాప వట్టింపు ఉండే"కాదు మధ్యతరగతికి చెందిన వాదు ఏకులం వాళ్ళయినా నాకుజ!టిగానే ఉండే"బృ దారిద్యంఓడుతూ కవిపించే వాళ్ళే వాకు వేరేరకం మనుషుఇజగా కలబడే వాష్ళ వాళ్ళు (బాహ్మరే ఆయినాహడా,

ఈ మనస్తశ్వం వా విశ్వాసాలకూ, ఆలోచనలకూ, రచనలకూ పృవాదిగా

వవికి వచ్చింది.

చాలా 1మంది డిగువ మధ్యశ/గతి వాళ్ళలాగే వాకు రాజకీయాలంకే ఏనగింపు ఉంగేక. కొవి నా పదకొండో ఏట జరిగిన సహాయ విరాకరణోద్యమం

లకీ నన్ను ఆకర్షించింది. ఆ వయస్సులో నాలో విజమైవ రాజకీయచై శన్యం ఉండటం అసంభవం. నన్ను ఆకర్షి చినదేమంటే, మా ఊళ్ళో ఆ సమయంలో పెట్టిన జాతీయ పాఠర/”లలో చేతి పనులు నేర్సేవారు. నాకు ఆదీ దాలా బాగా ఉన్నట్లు అవి పించింది. నేను స్కూలు మానేపి జాతీయ పాఠశాలలో చేరుకానం'పే పెద్దవాళ్ళు ఆభ్యంకరం వెప్చలేదు గావ్హి కొన్నా ఆగి చూడమన్నారు. ఈ లోపం ఆపార శాల మూపేళాగు, ఆటు తరువాత వడదిన ఉద్యమాలు. కొం గెను ఉద్యమాలు, వాకు అవా స్త్‌ ఏకంగా నదిడ్గా జ. నేరహింసాావి కొకపోఎయినా బె)గాలు "ఒ్బరరిన్టులే విబమైన రాజకీయవాదులవిపిఎచింది. దానికితోడు నా సాటి 'రిలో “బె రరిన్టాలను గురించి ఆక్షేసించిన వారెవరూలేర. శాననోల్లంఘనలూ, ఉప్పు వలడి జైళ్ళక పోవటనూ, తాటిచెట్లు నరికి ఆన్హు కొవటమూ;, “మేము కోర్తులను గుర్రిచం” ఆనటం వాపు ఫొర్పుగా కవిపించింది. రాజకీయ ఉద్యమంగా కనిపించలేదు. “న్వరాజ్యం* అన్న -దులకు జై లలో పెట్టిన 1విబిమ ఆరధికొరుల గూడా మయూరులుగానే కనిపించారు ఆంతావడో ఆటలానుంది. లారీచాక్టీ లు తలలు దద్దలుకావటం ఠస్ప నేమ హేతువాదిని కొనటావికి కారణం చిన్నతవంలోనే తండ్రీ తల్లీ పోవటం కొవచ్చు సాధారణ-గా గుడ్డినమ్మకొలు సవ్నిపాతులనుంచి సం(క్రమి సాయి దూ*స్టులు చెప్పే మాటలు అంత తేలికగా మింగుడు వడక పోవచ్చు. ఏమయినా వైన్స్‌ పిద్యార్టివి కొవటం నాలో ఉండిన హేతు వావావికి దబిఇంవచ్చింది వామన్న కాస్త్రజ్ఞావం ఆతా కలిపి మిల్మి గరిపెడు కూడా ఉండదు కొవి శాస్త్రీయ దృక్సథ) బాకు చాలా మేలు వేసింది. నుమ నంన్కురణ విషయంలో వీరేశలింగంగారి వాదాలుగావి వ్యావహారిక భాష విషయంలో గిడుగు రామమూర్తి గారి వాదాలు గావి సరిఆఅయినవవి (గహొంచటావికీ, ఆమోదించటావికీ నాకుఏ మ్మాఠమూ నంకోచం కలుగలేదుం ఎవరు ఏమనుకుంటారోనని నాకు రవన్పగా తోచిన ఫవలు చెయ్యవల వివ పరిస్టితి నాప బేకిపోయింది. నేను ఆంకనరకు స్వరం౦్మతుణ్నే. అనేక విష యాలలో నేను “తిరుగుబాటు చేశాను, ఆందులో నేను పెద్ద పాహసంకూడా

15

(వదర్శించలేదు. మా బంధువులలో ఒకోమె విరంతు వివాహం చేసుకొన్నది. ఆమె తల్లి అమెను రప్పించి వగళలల్లా బయటిపొకలో ఉంచి పగలు అక్కడే అన్నం పెట్టేది ఇటువంటి మూఢత్వం పట్ల నాకు అనహనం జాని. నేను ఆమెమ మాఇంటికి పిలిచి, నా పక్కనే భోజనంపెట్టి పంపాము. నన్ను ఎవరూ హత్యచేయలేదవి రూఢివేసి ఆమెను తల్లి ఇంట్లోకి చేర్చింది,

ఇలాగే జంరుం తీపిపాదేవి తిద్దినాణు పెట్టడం మానేపినవ్పుడు నన్నె వరూ హత్యచేయళలేదు మవం ఏవో శీవిత విధానాల మధ్య పట్టి పెరుగుతాః. ఆది రప్పదు 8'వి ఆ విధానాలు విరర్చరమవి శెలిసినాక్ర వాటివి వివర్ణి.చ లేక పోవ ట్వ ఆక్మ్యదోహమవి నాకు మొదటిమంచీ నమ్మకం,

వాకు ఆవేళాలు చాలా తక్కువ ఆవేళశాలకు తేరికగా, గురి అయేవాడు బుర్జీవి పదునుగా ఉంచుకోలేడు. ఆవేశం లేనిదే మతపిచ్చి కలగదు వాకు మతో న్మాదుల వట్ల పానభూతి లేదు, [ మ్యూఃస్టుపార్టీ ఆవతరించి నప్పుడు కమ్యూవిసు లలోవు, కమ్యూవిసు వ్యతిరేషలరోను కూడ నాప ఆవేళం వచ్చేడికొదు. వావ పరిస్థితులను వరిగణించకుండా సిద్ధాంతాలు. ఏకరువు పెట్రవద్ళ ఓకిరకం పిచ్చి వాళ్ళలాగే కనిపించేవాడు

తెనాలిలో నెలకు 200 రూపాయల వస్దం మీద వడిచే ఒక ెప్‌లో కమ్యూూవిస్తులు నమ్మెతెచ్చి పెట్టారు (పెస్‌వాళ్ళ తస్పు లేకపోలేదు. రోజుకు ఆరుగంటలై వా నవిలేవి ఆ (పెప్‌లో పనివాడు సడినిమిషాలు ఆఅవ్యంగా వే ఒక గంట బీఠం విరగళశోస్తామవీ, ఓక ,పూటరాక సోకే రో జిల్లా" రానట్టు వరిగ ణిప్తామనీ చెత్తరూలు "పెట్టాడు దొందూదొందే 1

విజావికి 1842 లో మార్క్బా రావిన “౯పిటల్‌ చదీవినదాకో నాళ కమ్య్యూవిజంకు ఆధారమేమిటో తెలియదు. ఆ౨ఠదాకొ నాదృష్టిగో కమ్యూవిజం అంపే ఒక వేలం వెెకి మాత్రమే. వాకు కమ్యూవిష్టుంను గురించి తెలునుకోవా లవి కోరిక కంగటావికి కారణం, ఎవరో మి(తుడు మాటంలి సందర్భంలో, “చూడగా రమ్యూవిస్తుల పద్దతే వరిగా ఉన్నట్టు కివివిస్తుంది”. అన్నాడు విర్వికొ రంగా. అతను బుద్ధీ ఉపయోగించి చెప్పిన ఈమాట నామీద ఇంకెడు (చారం

186 శన్న ఎక్కువగా పపిదేపిందీ. దొరికిన మార్క్పిన్సు పాపహాఠ్యం చదివాను, “పఫీప్పల్స్‌ వర్‌” చదివేవాణ్ని భవిష్య త్తు మార్క్సిజంకే ఉన్నట్టు వాకు-నమ్మకం కుదిరింది

నాలో మార్చు దూపి కొందరు మి్యతుణు, “ఈ -కమ్యూవిస్టులను నువు ఎరగవు, వీళ్ళ వట్టి లఫంగులు” ఆన్నారు,

హప్లీళ్లు మంచివాబ్ళ కాకపోతే మంచివాద్గు వస్తారు. కమ్య్యూవిజం నరి అయినదే” అవి వమాదానం చెప్పాను.

ఈ రకశ వాదం నాకు చాలా కొలంగా తెలుసు అందులో ఉన్న తిరు గుడు ఏమిటుపే, వవ వమర్దించ దలచినప్పుడు సిద్దాంతాన్ని పొగడు లిట్టదంచు కున్నస్పడు వ్యక్రుణమ తిట్టు! చాలా తేక పద్దతి. చదాలామందిమీద వి చేన్తుందికూడా. కొంగగెప్‌లో లఫంగులు లేరా ? వాళ్ళసుబిట్టి కొంథగెసు సీద్దాంతా లను తిడితే ఊరుకుంటారా 1 కొం[గెనులో లవంగుంను గురించి వేను ఒక కఠ రావే “రారతి" న్మతిక లిప్పిపంపింది. దాన్ని (శ్రీ పాద సుబిహ్మణ్య శాన్హిగారు తమ “వదుద్దాంధ్ర”లో వేసుకున్నారు ఇది 1085 నాటిమాట. అప్పటికి తేనా లిలో కమ్యూవిస్టులున్నట్టుకూడా వాకు తెలీదు.

నేను వాతావరణాన్ని బిట్టి కమ్యూవిసు అభిమావి కాళెవఐ. కమ్మూ నిజముకే భవిన్యత్తు ఉన్నట్లు నేను విశ్చయించుకున్న సమయంలో వా చుట్టు [వక్కూం కమ్య్యూవిస్తు అభిమామలుగాన్ని కమ్యూవిస్తులుగావి లేరు నే నప్పుడు ఎక్కడో నినూలో ఉంటున్నాహ, యుద్ద (పచారంచేపే నంస్ప్టలో వాతానరణ (వభావంలో కొవ్ని విశ్వాసాలకు లోనై వవాబృ, వాఠానరణ3 మారగానే తామూ మారిపోతారు. కొని +కేవలం హేతుదుద్దీతో విశ్వాసాలు కలిగించుపన్న నాటోట్‌ వాడికి పై నంచి కొంళ మోరల్‌ పపోర్టు రావటం ఇలా బలాన్ని ఇన్తుందీ, ఆలాటే దిలాన్ని సాక ఇచ్చిన వాన శాస్రవేత్త జె. బి, ఎస్‌. హాల్డేన్‌ అన ట్తోల్‌ (ప్రాన్స్‌లు, వాళ్ళిద్దరూ కమ్మూవిస్టుం యారవి చెలిని. చేను శంళ * గొప్బ వాళ్ళు గారిలో వడు స్తున్నామి లవకున్నాను

18. 187

సామాన్య (వ్రజలకు కాస్రజ్హానం ఆందించటంలో నాకు హాల్టేన్‌ పద్దతి ఆల్యు త్తమంగా కనిపించింది. (వాకు కొంచెం చిరాకు కలిగించినది [ప్రొఫెనర్‌ జీన్స్‌ పద్దతి (ఫాను విషయం చెప్పనే అక్కర్లేదు. ఆయనము మించిన మేధావి రచయితలలో ఉండడు అనుపనేవాశ్న ఆయనకూడ లివరి రోజులలో కమ్యూవిస్తు అణి, జాక్‌ లండన్‌ రచించివ “ఐఏన్‌హీల్‌*” కు గొవ్ప పీరిక రాళాడు.

నేను రచనలు చెయ్యటం మొదలు 'పెట్టివస్పటినుంచీ ఏదో ఒక పాపా త్యోద్యమం వెంట ఉంటూనే నమ్తున్నాను, నవ్య పాపాత్య పరిషత్తులో వభ్యుణ్ణి. కొవి 184! ఆరంభములో మదానులో జరిగిన నవ్య సాహిత్య పరిషత్సమా వేళంలో నాష దానిమీద కొంత ఆనంళ్ళ ప్రీ ఏర్పడింది. అటుతరువాత నేను దూర్యసాంకాలకు వెళ్ళాము, ఆ సమయంలోనే అభ్యుదయ రచయితల నంఘం ఏర్పడింది. వన్ను ఆందులో చేరమంటే, “అభ్యుదయ రచబుకను” అని (వక టించుకోవటం రొమ్ము చదచుకోవటం లాగా కవ్‌పించ్హి “రచయిత ఆంటే నా దృష్టిలో అభ్యుదయరచయికే. అలాటి బిరుదు నేమ రఠగిరించుకోను అనే శాస్సి కొవి ఆది ఒక ఉద్యమమనీ, గురజాడ, కందుకూరి మొదలైన నా ఆలిమాన రచయితలకు (పచావం చేస్తున్నదనీ తెలియగానే నేనుకూడ ఆందులో నధ్యుడవై నాపవ్న పరిమిత శక్తిని ఆ ఉద్యమావికి అంకితం చేశాను,

అభ్యుదయ పాపాత్యోద్యమం విఫలం కాలేదు. తరువాక నచ్చిన మంచి సాపాఠ్యావికి అది గట్టి పునాడి వేసింది. దావి మూల సూ(లొలు పురోగామి పొపాక్యావికి మంచి ఆధారం అయాయి. కొని అనేక కొరణాలనల్ల ఆ ఉద్యమం (మంగా చవృదిడిపోయింక. ముఖ్యంగా తెలంగాణా పోరాటమూ, కమ్యూనిస్టుల వేటా పాగివవ్పుడు వాటి (వభావం సాహిత్యరంగంలో కూడా కనదిడింది. ఉడుకు ర_గ్షం ఉదేకించింది. నాబోటి రచయితలు కొందరు తిరోగాములుగా విమర్శింళ బడ్డారు.

_ విజావికి ఆభ్యుదయోద్యమం వివ్గవావికి దోహదకారికొదు,విన్గవ సాహి

ల్యావికి ఒరవడి విర్దేశించివది మార్పు, ఎంగెర్స్‌లు కొరుంలెనినొ, మార్క్‌ల్ప ఆలి మూన రళయిరలు షేక్‌ న్చయర్‌, గోళ, దార్జాక్‌ మొదల్రైనవారు. ఎంగెల్చు సుంళి

168 పాహిఠ్యావికి బూర్జువా లక్షణాలు - సందేక౦ నిగూఢంగా ఉండటం వగ్గేరా = ఉండాంన్నాడు. (పజాజీవితంలో రచయిత విమగ్నుడు రొవాలన్నవాడు లెఏన్‌* ఆటుకరువాఠ మావో. (పజాసామాన్యాన్ని గురించి రాయాలవీ, పజాపాపొత్యం కొవోలనీ అన్నవారున్నారు గాని, ఆలా రాసేవారు ఉద్యమంలో చాలా కొద్దిమంది ఉండేవారు ఆ దశలో విష్లవ సాహిత్యోద్యమం వచ్చే అవకాశాలు కూడ దాలా తక్కువగానే ఉండదేవనుక్తుంటాము. మొత్తంమీద మధ్య తరగతి మవ్తత్వం అభ్యుదయ సాహత్యావ్ని బలంగా ఆంటిపెట్టుొవి ఉండింది. తెలంగాణా పోరా టం ఆంత మైనతరువాత అభ్యుదయ రచయ8ల నంఘం గుంబపూలు పూయ నారంభించింది. అభ్యుదయ రచయితిలు విజంగానే తిరోగమించ సహాం౦భించారు. నా ఉద్ధేళంలో పాహిత్యోద్యమాలు జీవిక వత్యాలను వదీలేసి, సిద్దాంత సూ(త్రాలకు (ప్రాధాన్యం ఇచ్చినస్ప్సుడు మంచి పాహీఠ్యం రాలేదు. తాత్కాలికంగా గొప్ప సాహిత్యం అని పేరుతెచ్చుున్నా ఎక్కువ (వమోజవరకొరి కాలేదుం విన్లవ సాహిత్యోద్యమం సరీఆయిన తరుణంలోనే వచ్చింది. దేళంలో ఒకో పాలకవర్గం సుస్టికంగా ఏర్పడింది. కొయళతాబ్దం పాటు దావి పరిపాలన (వజాజీవిఠాన్ని ఊబిలోకి లాగటమేగాక, అది ప్వదుంగా నైతిక పఠనం పొందింది. దావి వాగ్జావాలకు విలునలేదు. ఆడి చెప్పే మాటళలో మెడమీద తల ఉన్నవాడి కెనడికీ నమ్మకములేదు, (సజా సమన్యలను పరిష్కరించే కకక్తి దానికి లేదని రుజువయింది దావి ఏలుబడిల్‌" దేశం సా(మాజ్యవాదులకు శాకట్టుపడి పోతున్నది, జీవితం అవ్ని రంగాలలోనూ అకాంత్కీ ఆందోళనా, తిరుగువాటూ కవిపిన్తున్నాయి. పొలకవర్షం (వజ౭ము హత్య చేయకుండా ఒక్కరోజు వెళ్ళబుచ్చ లేవిహిస్టికికి దిగజారింది. ఈ (పభుక్వం బెమరుకు పరాకొష్ట రచంుకలను నిర్బం ధరించటం, వేలాది యువకులను విరారోఎణగా, విర్విచాకంగా ఏళ్ళ తరదిడి ఖైవ లలో ఉంచి చిక హింసలు చెయ్యటం, ఇది తుమ్మితే ఊడే ముక్కు | ఇలాంటి పస్టితిలో విపవ సాహిత్యోద్యవం రాకపోతే. రచయితలు షండ లన్నమాటి ! పాఠికవర్లీ ములకు .భజనచ్చే సే రచందశలు ఎంగిరి .మెతుకులకు క్రోకల్లాడిరచ్లే కుక్ళంలకన్నా _ఎప్కవ వాద్శు,కొరు. సోషరిజఎ. .వ్యష్టిశాదంకాచు.-

100

సమిష్టివాదం సోషలిజం అంటూ స్వార్దం చూనుపకనేవాడు “'వంఘ[దోపా. రదయి తలు సంఘ[దోహులు కొరాదు. ఆందుచేతనే విప్లవ పాపాత్యోద్యమం ఈనాటి (ధ్రధావావనరం, దేశంలో చైఠవ్యవ౦తులైన యునకులపు ఆది ఉత్తేజం కలి గి స్తుంది

మరొకటికూడా నాకు ఆఫిపి న్తుందిం దేశంలో కృతక రాజకీయ వై న్యం నానాటికి ఎక్కువవుతున్నది. (పతి చెత్తవమన్యకూ. ఒక రాజకీయోద్యమ రూవం వ సున్నది, దీన్ని ఆరిః ట్టడావి త్రై వా విషవ సాహికథం ఆవవరం (వజా బాహుళ్యావికి నందింధించని నమన్యల మీద సాగే ఉద్యమాలేవీ విజమైన రాజకీ యోద్యమాలు కావు. రామాయణాన్ని తగులబెట్టటిమో, హిందీభాషను (వతిమఘ టించటమో, కన్నడ భాషలో మంచి రచయితలు లేరనటమో పెద్ద రాజకియాలు కొవటం అర్దం లేవిది ఈ పరిస్టితిని విఫవ సాహిత్యం కొంతవరకు సరిచేయవచ్చు వవితో న్తుందీ. అట్టడుగు (వజల జీవితాన్ని వా _స్దవంగా చ్యితించివకొద్దీ వదవుల కీరులాట రాజకీయాలు ఎంత హీకమైనవో తెలుస్తుంది, ఆలా తెలియటం విన్నవ వరిస్టితిని చిబపరచటావికి ఎంతగానో తోడ్పడుతుంది,

చిట్టచివరగా ఒకషూట చెప్పాలి. రచయితలందరూ అంతో ఇంతో మార్క్సిజం తెలిసినవార్రె ఉండటం అవసరం, మార్క్పిజ౦ ఒక కొసం, దాన్ని అవగాహన చేసుకునేబందుకు కాన్రీయ దృక్నధం కొవాలి. మేధావులవిపించుకునే రచయికలు దూడ “మార్‌ *ఎ్ప చెప్పినదంతా త ప్పేనటగా ౩ అనటం వింటా౦. ఇది కాస్తీయ దృక్వరఎ లేకపోవటావికి నివరర్శవం,

మఠ విళ్వాసా*లాగా శాస్త్రీయ (వతిపాదవలు మార్పులేవిఏి కొవుం శాస్ర నిజ్ఞాన దర్శిత ఎరిగినవారందరికీ ఈ విషయం తె-సు, ప్లాజిస్తాన్‌ పిద్దాం ఠతమూ, ఈధర్‌ పిద్దాంతాలూ లాటి అర్దం లేవి పిద్ధాంకాలము శకాన్త్రల్దాణ చాలా కొంం ఉపయోగించుకొన్నారు. వాటి అవవకం తీరిపోగానే వదిలేశారు. ఏ విద్దాంత మైనా అవ భవ-తోటి, పరిస్షితు 9లో ఏశ్పూడే వరిణామాలతోటీ నంన్కరించదిడు తులది ఇది ఠివృ జ్ఞావం పురోగమించే మార్గం మరొకటి లేదు. మార్క్సిజం జడవాదం కాదు దాన్ని లెనిన్‌, స్టాలిన్‌, మావో ఆయా పరిస్తితులకు అనుగుణంగా

కేత0 నంస్కరిస్తూ వద్చారు, దిన్‌స్టయిన్‌ సాసేక పిద్దాంకం రాగానే న్యూబన్‌ (వతిపా దీంచిన “గరిసూ కాలో అబర్దం అయిపోలేదు, న్యూటన్‌ స్తూతాలు కొన్ని పరి ధులలో నరి ౨౦సవే, వాటివి విన్‌ స్టయిన్‌ విష్తరించాడు. శాస్రజ్ఞాం దృష్టిలో = మౌర్కి్సిస్తుల దృష్టిలో కూడా = పరమ వత్యా లంటూ రేవు అమభవాన్ని విశ్తేషించి సిద్దాంతాలు చెయ్యటమూ, ఆ పిద్దాంకాలను ఆధిగమించి ఆనుభవం పోయివప్పుడు పాత వీద్దాంతాలను నంస్కరించబటమూ వారిసవి. చంటివిడ్ణప పాలుకపవ్ప వేరే ఆహాంం అవనరం ఉండకు. కొన్ని నెలల అనంతరం ఆ పాలమీదనే దిడ్ణ 'ెరగరేరు. ఇశకర ఆహారాలు కొవాలి జ్లానం కూడా పరిణామంచెందుతుంది.ఇదే మూర్కి్పిజంక కూడా వరర్తిస్తుందవి (గహించవి వాళు మార్క్సిజమును ఆక్షేసిస్తారు. రచయితలు ఇలాటి ఆకేవణ9కు సమాధానం చెవ్చ గలిగి ఉండాలి. ముఖ్యంగా విప్లవ రచయితలు ఘార్కిజిం తప్ప తమను ముందుకు నడిపించేది మరేదీలేదవి గుర్తించాలి. ఎాఎరుపు= దనవరి 1074 “డిక్రేబర్లూ, విరుద్యోగమూ, లాకౌట్లూ,.... ,.యుద్దాలూ = వీబీవి గురించి విన్సష్టమైన అభిప్రాయాలు వెలిబుచ్చే ఆధికొరం రొజకీయ వాదులకే ఉవన్నట్లూ కళాకొరులకు లేవట్లూ మాట్లాడటం మూర్చక్వం. సాంఘిక దోపిడీ చెలాయించేవాద్స యిటువంటి మూఢ ర్వాన్ని దిలపరు నున్నారు”

రిసు త స్త వార్క్స్చిస్టు తత్వశాస్త్రం

విరనం ఉదృాంచిన కొత్తగో విప్లవ రచయితలు మార్మ్స్బిస్తులు కొనవనరంబేదర్కీ ఆనుభవంనుంచి విపవ గచనలు రా చ్చునవీ ఒక వారం వెలు వడిందీ డ్రీవివెనక్రఉన్ని మన న్తక్వాన్ని మూడు దళాబ్రా ళిల్ల' క్రితమే డేవిడ్‌

వానలో ! ళా గెస్ట్‌ ఖండించాడు.

"ఆగభవం దాలదా? సిద్దా ఈం దే;కి;” అనేవారు ళామిక వర్గం లోనే ఉండటాన్ని ఒరను ౭వుట్రి “సిద్ధాంతం కొగ్యకర్తకు అడుగడి గువా ఆవ నరమే” అన్నాడు ఏమిచేపి ఏ ఫరితం సాధి చాలన్నా ఒక సార్వతిక నూ లాన్ని ఆధారం చేసుకోవాలి, ఇలాంటి సార్వ్మితిక సూథతాలే చేరి పిద్దాఎతమవుతాయి, అనుభవంద్వారా రుజువైన విద్ద్ధాంతం శాస్త్రీయ నిద్దాంకం అనిపించు కుంటుంది.

పిద్దాంతమూ, ఆమభనమూ పరన్పరాధారంగలవి, కా స్త్రజ్ఞావమ౦కా అనుభళనం నుంచి పెట్టి ఆమభవాన్ని విస్త్రఏంచుతూ డావిద్వారా 'పెరుగుతూ వచ్చి వదే. సిద్ధాంళమూ అనుభవమూ అనేవి వైరుధ్యాలు. అవి విడదీయరానివి, “వై రధ్యాల ఐక్యత” అన్నది గతితార్కిక భఖౌతికవాదావికి వెన్నెముక.

అయిశే వర్గనమాజంలో-ముఖ్యంగా బూర్జువా వంన్కృృతిలో = ఆవమభవ విద్దాంఠాల ఐక్యత గుర్రించదిడదు, బూర్లువా పిపంచ దృక్పథం శాస్త్రకావంతో

ం అవాడి జి ము న నమాజ స్వఠావావ్ని అవగాహన చేసుకునే వైబరిని సహించదు ; ఎందుకంటే అలాంటి ఆవగాహన విసవస్వభావం కలిగిఉంటుంది. బూర్తువూావంస్కృతిలో ళా బి అంతో ఇంతో మఠదృష్టి ఉంటుంది ; పదార్దంకన్న మనప్పూ, “ఆత్మా” (పాము ఖ్యం వపిస్తాయి; పెట్లుదిడీదారీదశ చికస్థంగా ఉండాలన్న ఆరాటం ఉంటుంది, ఈ సంస్కృృతి (శ్రామికవర్గశ్యతువు. (వవండాన్ని భౌతికదృష్టితో

142 చూడటమూ, దావిలోకలిగే విసన పరిణామాలను (గహించటమూ గతికార్కిక భాతికఠకఠ్వం జేసీపవి. ఆదే (ామికవర్ష దృక్పధం.

“సిద్ధాంతంగా బాగానే ఉండవచ్చు. కొని ఆచరణలో సార్యంకొదు" అన్నమాట అర్థంలేవిమాట, ఆచరణలో రుజావై నదే పిద్ధాంతం. బూర్జువా నం ప్క్యృతిలో ఆచరకణకూ, సిద్దాంతాలకూ పొంఠనగేకుండా పోయివ కొరణంగా యిటునంటి మాటలు పుట్టుకాయి ॥

శాస్త్రీయ పామ్యువాదం (శామికోద్యమావికి (ప్రాతిపదిక. ఆవ్ని శాస్త్రాల దృక్పథాన్నీ యిది వరిగిహిమ్తుంది. మానవ పఘాజం మొదలుకొని (వతిదాన్నీ శా స్త్రీయద్మష్టీకో ఆర్జంచేసుబంటుంది. ఆందువా బూర్జువా తత్వంతో దీనికి ఘర్షణ తప్పదు, ఈ ఘర్షణ న్వరూసం ఆధువిళమైనా స్వధానం (పాచీవమే. మున పూర్వుంలోనే (వళక్ళతివాదమూ, ఆధ్యాళ్మికవాదమూ, ఘర్షణపడ్డాయి. ((వకృతివాదంనుంచి కాస్త జ్ఞా మూ, ఆధ్యాత్మిక వాదులమంచి ఈశ్వరుడూ, ఇహపర విభజనా, కర్మపిద్ధాంత మూ షుటుకు రావటం యాదృచ్చికం కొదు) ఆధ్యాత్మికవాదం అనేదీ చే-పేది ఏమం'పే భాతికకారణాలవల్ల కలిగే పరిణామాలకు ఆలౌకికకొరణాలు ఆపాదించటం. దీనివెనక మఠదృష్టి ఉంటుంది, ఆద్యాత్మిక నొదుల దృష్టిలో భౌతిక పపంచం యొక్క అ వ్తిక్వమే ఆనుమానొన్పదం, దాన్ని గురించి మనకు విజంగా ఏమీ కెలీదు ; తెలునునినుకునేదంతా (భమ,

ఆయితే అధ్యాత్మికవారి జీవించేది భౌతిక జీఏత మే ఆకలి అన్నం తింటే పోతుందని తెను. వానో తడవకుండా గొఎగు వట్టుకోవాలవి తెలుసు మొండిక త్రిక సదును పెట్టించాలని తెజసు రైతులూ, కూలీలూ పొలా౭లోవడి గొడ్తలాగా వవిచే స్రేనేగావి పొయ్యిలో పిల్లి లేవదని తెబసు అయితే ఈ ఆధ్యాత్మిక వాది ఆధిశ్యశ ఎక్కడ వున్నదంటే కనను పోషించేవారి ,శమను చివ్న చూపు చూడటంలో ఉన్నది ; తాను తవలాభళ క్షేమాలకొరకు వివియోగించే ళాస్త్రక్ఞానాన్నే తిరస్కరించి తామకూర్చున్నకొన్మనే నరుక్కునేవాడి మవన్తత్వం (పదర్శించట ములో ఉన్నది! ఆధ్యాళ్ళకవాదులు బుద్దీవి 'పెలెత్తి శరీర్యశనును చిన్నచూపు చూస్తూనే మహా మేధావులైన కాన్తవేత్తలు కవిపెళ్లే కా స్రక్ఞానాన్నికూ డా (వతిఘ టిపొరు. ఆధ్యాత్మికదృష్టి హేశుఐద్దంగా వుండటానికి వీల్లేధు-

క49

ఆద్యాత్మిశవాదులకు వాస్తవమైన పునాదిలేదు. “ఈశ్వరసత్యం జగ వ్మిథ్యాా ఆన్న పారతివడికమీద వారు ఆధాత్మికవాదావ్ని విర్మి.చారు. జగత్తు మిధ్య ఆన్న విశ్వాసానికి ఆధారం ఏమిటి? జగత్తు వా నఎమె ఆజకువి ది విషీద మేధాళ క్రితో పిద్ధాంతాణ చేస్తూపోతే వీజమైన బౌటికవాదం రూపొందుతుంవం జీవంకన్న మరణమే మేలన్న (ప్రాతివదికమిద జీవిత సత్యాలు పుట్టుకురావుగదా.

మని జ్ఞాడే,డియాలు (భ్రమణకి లిగిస్తాయన్నది ఆధా త్మి- దృష్టిని నిరూ వించదు, కాస్త్రవేత్త ఆ (ధమలు వ కారణాంనిల్ల కలుగుతాయో, వాటివనక “వత్యం” యెలా ఉంటుందో భౌతికదృష్పితోనే అన్సేషిస్తాడు కామెర్లరోగికి లోకం పచ్చగా కనిపించటం (భ్రమే. ఆంతి మాత్రంచేత (ప్ర-ంచం మిధ్యికాదు వచ్చగా కీసిపించే (వపంచం వెవకఠన్న కొమెర్డ రోగావికి చికిత్పతచే పే ఆ భమ పోతుంది అన్నీ రోగ సందింధమైవ (భమలెకొవు = అనేక (భమలు (వికృతి వీద్రమైనవి. మన జ్ఞానేందిియాం నిర్మాణం, వాటికీగల పషంమితులు, అనేకో (ఈమళలు కలిగిస్తాయి, ఆవి పకృతి పేద్ధమైవవి అన్నతరివాత ఈశ్వరుణ్ణి చర్చలోకి తేవక్కరలేదు ; ఆ (భమలక బౌతి3 కొండాలే దొరుకుతాయి.

“జగ శ్రే మన దత్తాంశం (దేటమ, ఆదీ మనకు (ప్రసాదీతం,' ఆది ఉన్నది. ఆదే మన విత్య (పపంచం, మన సమానుభవం (శొమన్‌ ఎక్స్‌పీరియన్స్‌) ఆందులో పరిణామాలు జరుగుతాయి ” అన్నాడు బొసెసర్‌ లెవీ.

ఇలాటి వైఖరి ఆక్క విధ్వంసకమైనది కొకపోగా 'హేతుదిద్దమైనది కూడాం

అవలు ఈ ఆధ్యాత్మిక వైలరి అనేవి ఎలావచ్చింది? అవకతవక దృక్ప థారకు కూడా కొరణాల౦బాయి. భౌతికవాదావికీీ ఆధ్యాత్మికవాదావికీ ఆంతు కేవీ పంఘర్షణ జరిగింది జరుగుతున్నది, ఇవి కేవలమూ. భాన సందింధమైనది కొదుం (ఆల్బాయుష్కు డైన శంకరుడు సాంఖ్యం తోమా, చావ్వాకంతోనూ దాలా ఘర్షణపడ్డామ చిట్టరివరకు పాంధ్యావికీ ఆధ్యాత్మిక వాదావికీ పొనగవి9ంకె' క్య(లిమంగా కిగిలించారు ఇలాటి సంఘర్షణలు ఆకొశం మంచి ఊడివడవృ, ఈ నంఘర్షణ వర్గ పమాజం మంది వర్ష వోరాదిం నుంత్మీపుట్టి ఎది, వర్గ పీడనకు

కైక ఉపయోగవడుళున్నది క్టీలేకపోతే వర్ష పీడనలోనూ, వర్ష సందింధాలలోనూ ఉన్న పాలఘిశ దురన్యాయాన్ని సమర్టించటం ఎలాగ? ఉత్ప త్రిమీద ఆధారపడివ వమా జంలో ఉర్పత్తివేసే వాద హీనులసీ, చెయ్యాకాలూ కదల్చకుండా అందలాలెక్కీ తింగేవాడ్శు ఉన్నతురిసీ హాదించట మెలాగ ? 'పెట్టుదిడిదారీ పమాకొనికికూడా ఈ ఆదర్శవాదావ్ని ఆపరాచేసుకోక తన్నరేదు. చిత్రమేమిటంటే, 'పెట్టుబడిదార్లు అందుబాటులోఉన్న కాస్త్రవిజ్ఞానాన్ని పృష్కలంగా వినియోగించుకుంటారు. శార్సిమికి వర్షాన్ని మరింక క్షీణదళకు తీసుకురావటానికి ఆటోమేషన్‌ లాటి సాంకేతిక (ప్రక్రియలకు వారికి ఆభ్యంఠరంలేదు, కొని వారికి భౌతిక తత్వవాదం సరిపడదు. పెట్టుబిడిదారీలో ఉన్న సాంఘిక వై రుధ్యాలలో ఇది కూడా ఒకటి ఉత్ప త్తివేపే ఇా9ిమికుడికి ఈ ఆధ్యాత్మిక వాదం ఎందుక పవికిరాదు. దున్నేవాడూ, వడ్రంగం చే'ససేవాడూ, శ₹త్‌మీన వవిచేసేూడూ, యం్ళశ్రాలు తయారుచే సేవాడూ సచ్చి భాతికవాదుణగానూ, నై పుణ్యంపై ఆధారవడినవారుగానూ మాక మే సనిచెయ్యగలరు. వాళ్ళకు ఈశ్వరుడి లీలలను గురించి పూర్వజన్మ రాలూకు పుణ్య పాపాల గురి.చీ, లలాట లిఖికాఐను గురించీ చెప్పాలంటే తీరిక వేళంలోనే పాద్యం! ఈ ఉచ్చులనుంచి దియటఎడా౨ంపే శ్రామికవర్గం భౌతిక వాదానికి పరాకొష్ట ఆయిన మార్కిజమును అవలంబించాలి ఆది (పవంచ కొర్మి కుల పొంఠం, ఆఎకొలంలో తత్వవే త్రలు భౌతీకవాదాన్నే అవలంబించారు. వవంచం పాంచబౌతికమని ఊహించారు (గీకు తత్వవేశ్తలు నాలుగే చెప్పారు; ఆకొళావ్ని వదిలేశారు అణు విద్ధాంతంకూడా చాలా పపాచీశమైవది, ఆయికే ఆకొంపు రత్వ చత్తలకు (వయోగ విధానాలు లేవు; ఆవి కొద్దీ శతాబ్దాల (క్రితం నచ్చి, ఆధువిక శాస్త విజ్ఞానావకి దోహదం చేశాయి భాతిక వాదం నుంచి *యాంటతిక వాదంొ వచ్చింది. నిం9దినులో యంత నాగరికక 'పెరుగుతున్నదళలో యర్యతసందింధమైన విజ్ఞానాన్ని పెంచటావిక్కీ మత రాజవ శ క్తుంను ప్రతిఘటించటావికీ ఈ వాదం ఆనపరమ యింది. మూడు వందల ఏళ్ళ [860 ఇకర శాస్త విక్ఞానంకన్న యాంగతిక విక్టా నమే హెచ్చుగా అభివృద్ది చెందింది.

19] 1465

యాంతిక బౌతిక వాదంటపకొరం (పవంచం ఒక ర్స షమెన యంక0, దాన్ని “కీ” ఇచ్చి ఆడించటం మొద-పెట్టారు: అప్పటి నుంచీ ఆదీ నియమిత సూతారి (ప్రకొరిం మార్పులేకుండా నడిష్తూ వ స్తున్నది, ఈ దృక్పథంలో పరి ణామ వాదానికి ఆస్కారం లేదు. ఈ వాదం సాధారణ తర్కాన్ని ఆ్యశయి స్తుంది గతి తర్కానికి ఆవకాశంలేదు. ఈ వాదంలో ఉన్న పెద్దలోవం సులు వుగా (గహించవచ్చు. ఈనాడువ్న ప్రాణు?న్నీ ఆదీ మంచీ ఉండి ఉండాలి: కొత్త జీవజాతుల పుట్టటానికిగొవి, పాతవి ఆంతరించటావికిగావి వీబబేదు. మానవ సాంఘిక వ్యవస్పలో కూడా మార్పుకు ఆనకాళం లేదు, ఈ కారణంచేత ఇది మఠ విశ్వాసంలాంటిదీగా తయారవుతుంది. ఎందుకం కే, మత విశ్వాసాలు మారరాదు. ఆ కారణంచేత ఇదీ “ఆదర్శ వాదావికి” దారి తీనిందీ, విస్తవ రోరణుఐను ఆట కోయించింది,

అందుచేత దీనివి వతిఘటించుతూ గతి తర్కం నచ్చింది. గతి తర్కం మార్చుల వెనకఉండే 'హేతువులను[వివరి నుంది. గతికర్కం కాస్త్ర పే త్తలకుకూడా అన సరమయిందీ. దాని వహాయంబేకం౦డా జీవ వరిణామం ఎలా అర్జమవుతుందీ ళి చరితా, పాంఘక వరిణజొామకూ ఎలా అర్థమవుతాయి ? కొంఠమంది చారితిక పరు షు? చర్యలే చరిత అన్నది చరి్యిరకు ఆర్థం చెవ్పదు. గతి తార్కిక విధానాన్ని రూపొందించినవాడు హెగెల్‌. క

కొని హెగెర్‌ ఒక ఆలౌకిక శ క్రివి మూలకారణంగా పేర్కొంవి, ఆదే పరిణామాన్ని సాధించుకుంటూ పోతున్నదవీ, మానవ మేదస్సుతో డానికి ఎలాటి వమేయమూ లేదనీ అన్నాడు, మార్‌ ఎంగెల్స్‌లు ఈ తలకిందుల సిద్దాంకాన్ని బౌతిక వాస్తవికత అనే కాళ్ళమీద నిలబెట్రారు. చరిత పరిణామం గావి, సాంఘిక పరిణామం గావి, జీవ వరిణామ౦ంగావి సూటిగా (యావ్యితికంగా) జరగలేదు. ఆడి కిందినుంచి మిదికే జరిగింది గాని దావి మార్గం, గమ్యూవికి సూటిగా జరగలేదు వంకరటింకరగా ఎగుడుదిగుడుగా జరిగింది. అందుచేత పరిణామం వెనక ఆవాజ్య్మా వవ శ్రి ఏదీరేడు. బౌతిక ష్మూరాలే పవిచేస్తున్నాయి.

గతికర్కుం బౌతికవాదాన్ని దృరంగా విరిబెట్టింది. ఇప్పుడు (వవంచ వాస్తవాన్ని కాస్త్రీయంగానూ, భౌతిక దృష్టితోమూ అవగాహన జీసుబనేలందుకు

46 వీలు ఏర్పడింది. అంకేగాక విశ్వాన్ని ఏకొండంగా భావన చెయ్యగలదా; తి విష యాన్నీ విశ్లేషించగలదు. గతితార్కిక భౌతికవ్నాదాన్ని మొదట (వవచిందినవాళ్లు మార్క్స్‌ ఎ౦గె ల్స్‌లు. సిద్రాంత ఆచరణల (ప్రాతీపడికగల ఈవాదం (శామికోద్యమంలో (పచార౦ం యి కొనటంలో వింత లేదు. యాం్యతిక: దృక్పథం నుంచి విము క్రిపొందలేవి బూర్జువా ఆలోచవా ధోరణికి సిగాంతాచరణల_ఐక్యత పాధ్యలకొదు, “గతితార్కిక బౌతిక అ న్న వాదం” అన్న మాపేఅయోమయంగా ఉన్నదన్న బూర్జువా మేధావులున్నారు కాని బౌతికవాదెంలో గతికర్కం ఎలా ఉంటుందో ఆర్థంచేనుకొవటం, చిన్నపిల్లలకు శూడా పాధ్యమే. ఇదీ ముందు చూద్దాం. విశ్వమంతటా జరిగే పరిణామాలను వివరించే తత్వం రూవంలో గతి త్లార్కాిక బౌతికవాదం అవతరించింది, 19వ శతాబ్దంలో కృతి కాస్త్రొలు గతి తర్కాన్ని పుష్కలంగా రుజుపుచేశాయి. శకి, అన్నది ఒళ రూనంనుంచి మరొక ళా టీ ర్హూపానికి వరివ్నర్తన్న చెందగల్లదవి రుజువయింది, యాంత్రిక, ఉస్జ, కొంఠ్కె విద్యుర్‌, ఆయస్కాంత, రసాయన నంయోగ శ క్తుంన్నీ “దలిక యొక్క రూప్తాంతరాలేవని రుజువయిండి (పఫకృతిలోగల కదలికలన్నీ ఒ9 పేవన్నది కేనల కాత్వికి ప్రతిపాదన గాక (వకృతి ాస్ర క్రాఎంలో ఒక వ్యాన్లవం అయింది, దిహుకణ జీవులన్నీ కణ విఠజనా, కణ విచరణా. అనే (వథక్రీియం ద్వారా ఏర్పాడఠాయన్నది రుజువయి౨ది, చెట్లు వేములు మొదలుకుని తిమింగిలం లాటి మహా (పాణిదాకొ (వతిజీవీ ఏక కణంగా జీఎరం ఆక౦భించటం జలుగుతు న్నది, ఆలాబివ్పుడు ఇన్ని కోట్ల రకొం జీవరానుణ ఎలా ఏర్చడ్డా దున్న (వశ్నకు పరిణామవాదం వమ్మగమైవ సమాదానంఇచ్చిందీ, ఈవిధంగా గతికర్క-ం విజ్ఞాన రంగంలో వివిధ శక్తి రూపాల మధ్య సరిహదు౨ను తుడీచివేసి వాటి వెనకఉన్న ఏకనత్యం “*ందలిక” (గతి అని విరూపించింది. ఎంగెల్స్‌ 18వ శతాబ్దికి చెందిన (వళృతి ళాస్త్రా-ను (వత్మేకంగా అధ్యయనంచేని (వకృతిన్మీ చర్వితమా వయికం “*గరిమా[తాబో. శావిస్తున్నా

కేశ?

యనీ, యాదృచ్చికంగా ఏడీ జరగటంరేదనీ పిద్దాంతికరించి, స్థూలంగా మూడు సూ,తాలు (పతిపాదించాడుం కి9ంయా్య ౨£06658,, సరివ _ర్హనా6%82్వ0) పరిణామము (6ం+600మిలిట.

గతి నూశాలను హెగెల్‌ ఇలా విదింధన చేశాడు.

క (వమాణమూ, గుణమూ ఒకదావిమంచి మరొకటిగా మారుఠలాయిః

2. వె రుధ్యాలమర్య ఏకత్వం (వరవ్పర వందింధం, సామ్యం)

ఉన్నది 8. వ్యశిరేకించినడి న్యతిరి కం అవుకుంది. (6884102 0 మ6881100)

మార్కు ఎంగెల్ప్‌లు ఈ సూశాలమ వివిమోగించుపన్నారు. ఈ

మూడు సూశాలూ అనుభవంలో ఎలావ ర్తించేదీ చూడవచ్చు.

1. గుణంమంచి పపమాణమూ, (వమాణ౦నుంచి గుణమూ మార్చుచెందు ఆౌయిం పదార్థాంలో (వమాణావికి ఆంగుణంగా కొ త్తగుణాలు ఎలా వస్తాయో,

కొత్తగుణాం ద్వారా పప్రామాణీ మైవ మార్పులు ఎలా కలుగుతాయో ఈ సూతం చెబుకుంది. పదార్థా: ఘవ, (దవ, వాయు స్టిసలు మవకుతెలిసినవే, వీరు (ద్రవం. దాన్ని వేడెక్కి శ్లే ఆవిరి ఆపుతుంది చల్ల బరి పే మంచు అవుతుంది ఈ స్టితి మార్పు కూడా (కమంగా జరగదు; ఒక దశలో ఆకపష్మికంగా జరుగుతుందిం

ఈ ఉదాహరణలో (వమా=౦ చేది గుణం సీటిది, ఎరదుకంపే మంచి ఉష్టోలగతకు వీటివి చల్లబకచవచ్చు. ఆది యింకొ పీరురూసంలో నేఉంటుంది మరింత “చలి” చేరితేతన్న సీరు మంచుగా మారదు, అలాగే వీరు ఆవిరి అయే ఉష్టో్యగతలో. వీరు వెంటనే ఆవిరి అయిపోదు, మరికొంఠ వేడివి స్వీకరించిన మీదటనే నీడ ఆవిరిగా మారిపోతుంది.

14కి ఇదే ఉదాహరణలో సీరును ప్రమాణంగా భావించి నీటి (వమాణం గుణంలో మార్చుకు ఎలా కొరణభూఠమవుకుందో చూడవచ్చు, మాట నరవకు ఒకే ఒక వీటి ఆణువుకు ఘనసదవ వాయు స్థితి ఆంటూలేదు. మంచులోనూ, సీటిలోనూ, అవిరిలో నూకూడా వీటి అణువు రూపం మార్చుచెందదు. ఆదే అనేక కోట్ల కోట్ల అణువులు చేరేసరికి వాటికి సీరుగానూ, మంచుగామా, ఆపిరిగానూ ఉందే గుణం సాధ్యమవుతుంది. అడే విధంగా ఏ అరణ్యం మధ్యనో, వర్ణన ద్వీవంలోవో వివపించే ఒకరిద్దరు మానపులలో సామాడికుల గుణాలు ఉ౦డవ్స. అధిక సంఖ్యలో ఒకే జీవితంలో భాగస్వాములై న మానవులే సామాణికుల గుణాలు ఆలవరుచుకుం టారు, వ్యష్టి తిరుగువాట్లు విస్త వం కొనవీ, వర్షాలకు వర్గాలు కదిలి తిరుగుబాటు చేసినన్సుడే విష్తనం వన్తుందనీ మనకు తెఎసు. (పమాణం కొత్త సామాబిక గుణాలకు దారితీయటానిక విస్తపం మంచి ఉదాహరణ, కొత్త గుణాలు కొత్త వమాణాలకు దారికీయటం మానవ చరితే మంచి ఉదాహరణ. ఆహారం ఫరుకుతింటూ. జంతువులను వేటాడుతూ తిరిగిన దళలో జన సమూహాలు ఒకటి రెండు డజ్యనను మించేవీకొవు వ్యవూయం రాగానే స్టికవివాపానికీ మంది సమిష్టి జీవనావికీ ఆస్కారం ఏర్పడింది లోహ యుగం నిగర విర్మాణావికి దోహదం చేపింది. ఆధునిక క్లాస్త్ర "జ్ఞానం కోటి మందికి సమిష్టి జీననం చెయ్యటమేగాక, మానవవాతినే ఏం చెయ్యటానికి ఉవ్మకమించింది. [వవంచ మే కుంచించుకు పోయింది. ఆయా డశలలోని సమాజ స్వరూపాలను తరిచి చూవివట్టయితే జన (పమాణం సాంఘిక గుణాంలో ఎటు వంటీ మార్పు తెచ్చిందీహూడా నృష్టమవుతుంది గుర్తుంచుకోవలసిన ఆంశమే మంటే, గు౩ంన్తుంచి పరిడామావికీ, సరిణామంనుంచి గుణానికీ కలిగే మార్చు అన్నీ విఫన పరిణామాణ; అవి (క్రమంగా జరిగేవికొవు నీరు చిక్కదిడి మంచు కొవటం అనేడి ఉండదు. వి వైరుధ్యాల విక్యత వావ్లవ (ప్రపంచనుంలా వైరుధ్యాల మయమని ఈ సూత్రం చెబు

కకం

తుంది వై రుధ్యాలనేవి ఒకదావికొకటి వ;తిరేక స్వభావం కలవే ఆయినా వాటి మధ్య విడవీయరావి నసంబంధఎ ఉన్నది ధనికిలు బేవిచోది పేదల+టూ ఉండే ఆవకొశంబేదు ఓకడి బుణం మరొకడి ఆదాయం. తూర్పుగా వెశ్ళేదారే, పడ మరగా వళ్చేదారి బు విద్యుత్తు ఉండదిప్టే ధవ విద్యుత్తు ఉన్నది ఉత్రర ధృవం ఉండబళే దక్షిణ రృవం ఉన్నిది అచ్చగా ఉత్త“శృంగ మో, దక్షిణ శృంగమో గల సూదంటురాయివి తయారుచేయటం అపాధ్యం. ఎండ లేన ప్పుడు వీడాలేదు, పదార్దమూ, శ క్రీ కలిసింంటే వెరుధ్యాలే |! వైరుధ్యాలను గురించి ఆర్థం చేసుకోవటం యొక్క (వామ థ్యాన్ని లెవిన్‌ చెప్పాడు

మానన సమాజంలో గల వై రుద్యాలను (గ్రపించటం ద్వారా సామా బిక సరిణామాన్ని వివరించటం మార్క్సిజ, కు సాధ్యమయింది,

చురొకటి ఏమంటే, వై రధ్మాలమధ్య ఐక్యత అవ్నది ఒ* రార్కారలిక వరిస్పితివి బట్టి మాక మే ఉంటుంది కొని విశ్వదృష్టితో చూసివట్టి బుతే వైరుధ్యాల మధ్య నంఘర్షణే గతిని (పరిణామాన్ని) నిర్ణ యించేది, శ్రీ వ్యతినేకించినది వ్యలిరి కృమవుతుంది

" అన్ని రంగారలోనూ వి,ఫవ పరిణామాలు కలిగే పద్దతి గుం,డగా తిరు

గుతూ పై కిపోయే మెట్ల (801181) రికణం 8లిగి ఉంటుందని ఈ సూతం చెబుతుంది. ఒక క్షణంలో విడమరగా మెట్లు ఎక్కుతువ్నవారు మరొకదళలో దావికి వ్యతిరేకంగా, తూర్పుగా, ఎక్కుతూ కనిపిసాఖు; మరొళ దశలో దివికి వ్యతిరేకంగా మళ్ళీ పడమరగా ఎక్కుతాడు, విశేషం ఏమిటంటే వాడు పూర్వం ఉన్న న్లీతికన్న ఎత్తులో ఉంటాడు, అంటే పరిణామం ఒకప్పుడు విసర్జి చిన దళ తాలూకు లక్షణాలమ కొన్నిటివి పదర్శి నుంది; అయితే ఇది ఉన్నర దళం యాంథ్రిక భౌలీక వాదాన్ని తోసిపుచ్చి గతితార్కిక భౌతికవాదం రావటం ఇందుకు ఒక ఉదాహరణ, ఆదిమజాతులలో ఉండిన పొమ్యవాదమూ విర్ణుష్ట [వజా ఈం్యఠమూ ఉన్నత దళలో = కమ్యూనిస్టు వ్యవస్థలో = తిరగీరావటం మరొక ఉదాహరణ అనుకోవచ్చు...

150 "ఈ సూూకాలను బలాక్కారంగా దరిశవగావి, వకృతికిగావి ఆంటగట్టటిం పాద్యంకాదు. నూర్కుు ఎంగెల్స్‌లు ఈ విషయం నొక్కి వక్కాణించారు. పైన చెప్పివ సూ త్రాలమధ్య నమవ్వయం (గహిందాలం'పే గతితర్క విరానాన్ని ఆవగాహన చేసుకోవాలి. ఈ పవి లెఎన్‌ చేళాడు. వైరుధ్యాల అనినా కాన సంబంధం గతితర్కావికి మూల సందింధమవీ, అయితే ఆ సూళతాన్ని విన రించటమూ విప్రరంచటమూ అవసకమనీ ఆయన అన్నాడు, ఇందుకుగాను వదహారు అంశాలు చెప్పాడు. అనన్నీ ఈ పున్సకంలో చెన్పబడిఉన్నాయి. ఈ నందగృంలో, 'వై రుధ్యాలను గురించి మావో వ్యాసాలు మరింఠ స్పష్టమైన అవగా హవతో శూడుకువితండి, అందరూ చదవదగినవి..., గతితార్కిక భౌతికవాదావ్ని చరి్యళకు ఆనువ ర్రింపజేసివదాకొ శాస్త్రీయ మైన చర్మిక లేకపోయింది చర్నితమ భౌతిక దృష్షికో ఆవగాహన చేసుకోవటం. దార్మితిక భౌతికవాదం. శాన్రీయపామ్యువాదావికి అవపరం శాస్త్రీ యంకొవి చరిత0 పుక్కిటి పుఠరాణా9 పుట్ట బూర్దువా దృష్టి9" “చరిత ఇంకొ శొన్త౦ కొదు, ఆది శాస్త్రమనే ఆభాన కలిగించటావికి కొన్ని దాటివేతలూ, వకీ9శరణలూ అవనరం” (బెర్టాండ్‌ రపెల్‌). ఈ ఆలి పాయం తవ్పవి మార్క్సిజం విరూనించి, సూలమైన (వ్రవంచ పరిణామాంను ముందుగా చెన్సగలిగింది. (పపంచ ఆర్డిశ వంకోభం ఫరి తంగా ఫాసిజం పుట్టుకవచ్చిన దశలో సోవఎయట్‌ ఆర్టిక న్గవన్దమొకగ_ ఆధిక్యత మార్క్సిజరూను రుజువుచేవి, అనేకమంది బూర్డువా అర్థిక వేత్తల కద్ముతెరిచింది, మార్క్స్స్‌కు పూర్వ ) సోషలిస్టు భావవాడులుండేవారు, వారు పెట్టుబడి దారీలోని అవ+౭క్షణా౧ను ఖండించి, తజ్వ-మైన సాంపమక వ్యవస్థకు గురించి క్రలలుకన్నారు కొవి పసపెట్టుదిడిదారిలోవి ఆనలక్షణాలము విళ్లేషంచలేకపోయారు నమాజాన్ని పునర్నిర్మించేళ క్రి పోంలికేకి దన్‌ నర్గ్షం గుంచి వ స్తుందని తెలుసుకో లేక పోయారు. వారి దృష్టిలో సోషలిజం లనేది పగచు నత్యావికీ పరమ విచక ణకూ, పరమ న్యాయానికీ (ప్రతీక, ఈ “వరనులు వాసవ వర్గ నంఘర్షణకు ఆంటీవి కోవు.

151

కమ్యూవిస్టులు ఆవలలబించే నిద్దా-రాలు ఎవరో స౦న్క ర్తలు న్మషిం చివవీ, కవి పెట్టిన వీ కావవీీ వానవ విర్ణపోరాటాలనుంచీ, (వత్క్మతచర్మతంి గతి చీ ఏర్పడ్ల వాన్తవ నందింధదాల నుంచి సూ(త్రీకరించినవేఎనీ తేమ్యూవిస్హు మావిపెస్లో చెబుకున్నది. వర్ష సమాజాలు ఏర్పడినది లగాయతు మానన చరత ఆంతా వర్ష కలహ చరితగానే ఉంటున్నది: పీడితులకూ పీడకలహూ మధ్య తీవ నంఘర్షణ ఉంటూనే ఉన్నదవి కద్య్యూవిస్తు మానిఫెస్టో విన్నష్టంగా చెబుకున్నవ వర్గ పోరా టాన్ని ఆమోదించని బూర్లువాలు చర్మిఠను ఆప్పష్టం నేస్తారు

గతికర్కాన్ని మనం నమాజాసకి నువ రర్తింపబేస్కే అందులో వి వరణా మాలను తెలునుకోవాంం పే ఆందులోవి వై రుధ్యాలనూ, విరుద్ద పజషిలనూ పరిశీ లించాలి సమాజంలోని వధాన వైరుధ్యం వర్షపోరాటంలో వ్య క్రమయిందని చవ్పువ ఆవిపి స్తుంది. కొవి, సమాజం ఆభివృద్దీ చెందేకొద్డీ పోరాటంలో పాల్గొనే వర్షాంలో మార్పులు కలిగాయి. (పతి సామాజిక విన్నవంలోనూ ఒకరకం వర్గ పోరాటం పవలమై, కొత్తవర్గాలూ, కొత్త నంఘర్షణలూ రావటం జరిగింది. ఈ విషయం ఇలా ఉంచి ఆదిమనమాజంలో నర్గావఐ లేకుడానే అడి అలివృద్ధి జెందింది; ఆలాగే, తమ్మూవిస్టు వ్యపస్టరోకూడా వర్గొలండవు. కనుక వర్ష కల హం మూలకొరణాంకోనం మనం మరింతలేతుగా అన్వేషించాలి.

వర్ష కలహం గుక్క. మూదం ఉత్పత్తి విధాాాలహ, ఆవి సంబంధా లప మధ్య గల వై రుధ్యమవి మార్క్స్‌ కవిపెట్టారు ఒక దారితిశక దళలో (పెట్టుదిడిదారీ వ్యవన్షకో) ఈ వై రధ్యం వర్షిశ తుక్వంగా వ్య క్రమవుతుంది, ఈ - దళలో ఉత్సటత్రిళక్తులు విస్తరించే దోరణిలో ఉంటాయి ఆ స్తీ, సందింధాలు ఉత్పత్తిని ఆరిక ప్రే ధోరణి కలిగి ఉంటాయి. కొని విర్ణరహిత సమాజంలోకూడా ఈ మూలవైరుధ్యం ఉండనేవుంటుంది. వుండి, ఉత్పతి ళక్ర్తుణు పెరిగేకొద్దీ, పాంఘిక నందింధాల అ భివ్యార్తీకూ డా కొనసాగుతుంది. (విప్లవం విజయవంత మైన ఆవంఠతరంకూడా కొవపాగే వర్ష నంఘర్షణకూ ఇక్క-_డ చెప్పిన వైరుధానివికి వందింధం లేదు.)

మార్క్‌ ఇడా చెప్పాడు, సామాజిక ఉక్పర్తి వొవపాగించే మనవు

59 లకు కొన్ని పంబంధాలు ఆవివార్యంగా ఏర్పడతాయి. వారీ ఇచ్చతో-వాటికి సందిం ధం ఉండదు్యాఈవుత్స్తి సంబంధాల సమిష్టి స్వరూపమే, సామాజిక ఆరిక టు స్‌ ల తా ఐ వ్యవస్త ఆ పువాదిపైనే సమాజంయొష్క న్యామె, రాజకీయ విర్మాణం జరిగి, ఒక పామాజిక (భావ) చైతన్యం ఏర్పడుతుంది, సమాజంలోని పొదారణ రాజకీయ: సాంస్కృృతిక ధోరణులు ఎలా పుండేది భౌతిక జీవనోత్సతి విధావాలే విర్ణీయి ప్రాయి, మవసు9 భావచ్చైగవ్యం వారి మషగడను విర్ణ యంచదుు. వారి మమగడే వారి భావచ్చైతన్యాన్ని నిర్ణయిస్తుంది, (బానిస బళుు బతికేవాడికి బానిస బుద్దుణ న్నటు వుత్పత్తి విధానాలలో అఖివృద్రీ కటగుటా పోయేబప్పుడు ఒక దశలో ల అవీ ప! ఆ విధాహలకూ , అపి సందింధాలకూ సంఘర్షణ ఏర్పడుతుంది, (వైషమ్యం ఏిర్పడుతుందనటం పరిగా వుంటు౨ది.) అదే సామౌజిక విస్తవదశం విస వానంఠేర౦ జరిగేదికూడా మార్క్స్సా స్పష్టం చేకాడుం ళా బల పువాది ఆయిన ఆర్జిక వ్యవస్థ మారగానే దావి ఆధారంపైవ నిలదిడిన శాసన, రాజకీయ, మఠ, సాంప్కృృుతిక, తాల్విక భావా౨న్నిటిలోనూ మార్చు వచ్చి తీరాలి. ఆయితే, ఆర్టిక వ్యవస్థ ళాలూప లొతిక వరినర్తవను శాస్త్రీయం గానూ, విర్దష్ర గానూ ఆఎచవా వేసివట్టు ఆబ్రావ్లగ వర్రిషర్తనంమ అంచనా వెయ్య టం సాధ్యం కొదు. (పాఠ ధోరణులు ఒకంఠట ఆంతరించనవ్కీ ఆవి వచ్చ న్నంగా వర్గ్షకలహాలను కొనసాగించి, విన్షవ విఘాతావ్ని కల్సిచ యత్నిస్తాయవీ ఈనాడు మనకు సృష్టంగా, ఆనుళవంద్వారా తెణసు) ఆ దశలో ఉండే లావ చై తవ్యావ్ని బట్టి ఆ దళను వీర్ణ యించటానికి లేదు. ఒక పామాజిక వ్యవస్షలో య్‌ ప! ! జ! ఉండే ఉత్పతి ౪ కుఐన్నీ పూ ర్రిగాఅలివృద్ది చెందేదాకొ ఆ వ్యవస్థ ఆంతరించదు,. పాగ వ్యవస్థలో నూతన ఉత్పత్తి సంబంధాలకు అవసరమైన భౌతిక పరిస్టితులు పరిపక్వమయినస్పుడే ఉన్నత సంబంధాలు అవకరించవు. (ఇది ఆక్‌రాలా విజం కొదు. చీవావంటి అర్థ వలస దేశంలో సోషలిస్టు విస్తవం జరిగి, విషవ ఆర్డిక వ్యనస్షస ఆనసరమైవ ఛాతి? అర్థిక పునాదులు విప్ల వంద్వారానే విర్మించ దిద్దా్య్ర వ! చర్మిక శేవలమ్లా ఆర్టిక పృనాదిస్రీవనే ఆధారవడుకుందవి మార్క

తిం] శ58

అన్నట్టు ఆరోపణలు వచ్చాయి. కొవి ఈ అఆక్షేవణలు వరికొవు, చరక గతికి _మూలాధారం ఆర్థిక పునాదికి చెందిన మాడ్పుచే ఆయిసవ్పటికీ, దావివైని వుండే ఉ వరితలవిర్మాణానికి ఉండే (వభావాన్ని కొదనటావికిలేదు. ఆర్థిక పునాదిపై పెరిగే భావజాలం యొక్క (ప్రభావం పువాదిపైన కూడా ఉంటుందవి మార్కి్బిమ్టులు ఒప్పుకుంటారు.

మార్క్స్‌ చర్వితగతి అవివార్యం చేళడస్హీ మానవుల ఆలోచనా రోర ణులు దావివి మార్చలేవన్నాడవీ మరొక ఆరోవజ, అలా అనుకోవటం మార్కిన్షు తత్వావికే విరుద్దం. “మానవులు తమ చర్మితను తాము విర్మించుకుంటారు. కొవి ఠమ ఇష్టం వచ్చివట్టు కొదు. పలిస్టికులు వారి చెన్పుచేతలలో ఉండవు. గతం తమకు అందించిన పరిస్థితి ఆధారంతో, వారు కృషిచేయాలి.”

గతి తార్కిక తఠ్వం మూలంగా పరిణామవాదం ఆమోదయోగ్యం ఆయిందీ, డార్వీన్‌లాట్‌ కౌస్త్ర వేత్త పాణ పరిణామాన్ని రుజువుదేశారు ఆటు కర +వాత కూడా పరిణామాన్ని గురించి రెండు విద్ధాంతాలు దియలుదేరాయి. వరిణామం విష్ణవంక్‌ణంతో కూడుకున్నరవీ, ఆవి పాఫీగా పాగిపోయేదనీనూ, మారి?్చన్హులదీ విష్లవ పరిణామవాదం. పరిణామానికీ విష్త వావికీ పొంఠన కుదరదన్నది 30డో వాదం,

ఈ రెండో వాదంలోడఉన్న పెద్దలోపం ఏమిటంటే ఆఖివృద్దీడయాలు 'పెంపొందాలంటే వాటి ఉనికిని ఆమోదించాలి. ఉన్న లడణాలే పరిణామం - ద్వారా అభివృద్దీ జయాలు పొందుతాయి. కొత్త లషణాలు పుట్టుకురావటానికి ఆవకాశం లేదు ఆభివృద్దీ జరిగేబిన్వుడు ఏర్పడే వై రుధ్యాలు ఏర్పడటం ద్వారా వివ్లవ-"వరిణా మాలు కలుగుతాయని గతిరర్క౦ న్పష్షం చేస్తుంది తర్మ_మరూ, గతిరర్కమూ

జగత్తుము గుంది మవకు వాన్లవమైన డ్జావం నంపాదీంచే ఆనకొళం ఉన్నదవి, మన ధావాలు (మ కొవనీ;-ఆఫి భొహిర-వా న్దవాన్ని (వ్రతివింభింళ

154

గలవవీీ ఆచరణద్వారా రుజువు అవుతుంది. అయితే “ఏది సక్యం? అన్న వశ్న పరిష్కారం కొవాలి. బావావికీ, వాన్తవానికి గల నంబంధం వివరించళాకో ఆనపసర౦.

“యాంతికొ వాదులు వా్తవాపికీ జ్ఞానాపికీ శేడా లేదంటారు. వన -క్షొవం వమగం కాకపోతే ఆందుకుకొరణం అందులో కొంళభాగం ఆంభ్యంగా ఉండట మేనవి వారివాదన. “ళా ప్రజ్ఞానం ఒకనాటికి వమ్యగడ్జ్డానం అవుతుంది (బెల్ల్‌రాండ్‌ ర వెల్‌). ప్రాచీన తాత్వికులు ఆనేకలు జ్దానం యొక్క సారాన్ని చేరుకున్నానమునే ఆమకున్నారు.

దీవికి వ్యతిరేకంగా కొందరు జ్ఞావమన్నది సాపేక్‌ళమంటారు ఎందు కంమే, కాస్త విజ్దానం మార్పు చెందుతూ వస్తున్నది. భావవాదుల వరీగితే జ్డానమే లేదిప్మీ ఆంతా మిధ్యేసనీ తోసిపారేస్తాయ

ఈ ధోరణులన్నీ మావవుడి జ్ఞానానికి ఏదోవిధంగా నర్తించేవే కావే గతి తర్కం తెలియవివాద్స ఆయోమయంలోవడ్డారు. పరమం (80801066) రో పాపే జం (16181170) ఎలా ఉండేద్కీ సాపేక్షంలో పరిమం ఎలా ఉండేదీ గతికర్కం వివరిస్తుంది. శాస్రజ్ఞాలు (వయోగాలుజేవి పతిపాదించిన కొన్ని సూకొలు మరింత నువ్నితంగా చేపిన [వయోగాలద్వారా ఠప్పుపోయినట్టు స్పష్టమయింది. ఆంక మా(కాన ఆ పొత సూ(శాలు తస్పుడువి ఆయిపోవు. ఆసూ(తాలలో వరమనతఠ్యం గర్భితంగా ఉన్నది. అ మా(తాంను సంవ్కరించటం ద్వారం ఆ నరమ నత్మ్యం పాలు పెరుగుతుంది. (ఇది రుజువు చెయ్యటాసికి ఎంగెల్బొ “*బాయిల్స్ప్‌లా” తీను కున్నాడు

న్యూటన్‌ సిద్దాంతం ఇందుకు మంచి ఉదాహరణ, న్యూటన్‌ పిద్దాంకాలు విశ్వమంతటికీ వర్షించినిక్షే_ పరమ సక్యంలాగే- కనదిడ్డాయి. కొని వాటివి ఇన్‌ సైన్‌ సిద్ధాంతం సంస్కంరించించి, ఆందువల్హ మ్యూటన్‌ నిద్దాంకాలలోగల వరమ నళ్యం ఆబిద్దమై పోలేదు ఆ సక్య౦ం ఐన్‌ స్టయిన్‌ సిద్దాంతంలో మరింక 'సెరగిందిం

న

సాధారణ కర్కావికీ గతితర్కావికీ తేడా ఉన్నది. పాధారణ తర్కం వర్గీ కరణలకు (808121011008 ,వంది ధించి ఉంటుంది. ఈ వర్గీకరణలు (ప్రాథ ముక భావాలకు సందింధించినవి సాధారణ తర్క౦ వాటివి వేరుపరచి ఉంచటానికి సవికివనుంది మామూలు వర్లీకరణల (దమోజనం ఉన్న మేరకు సాధారణ తర్కం ఉపయు క్రమైవిదే అఆ షెరలో ఆవగ్లీశకణలు వరమమైవవి వాటిమధ్య గల వందింధాలూ, నంపర్కాలూ గణనలోకీ రావు, పరిణామ (వకిియలను -_ గురించి తె నుకోవటావికి సాధారణ శరం పవికిరాదు. ప్పేబనోవ్‌ అన్నట్లు గతి శర్కంలో పాధారణ కర్కం ఒక (వత్మేక ఆంఠర్భాగం. సామాన్య గణ్‌కావికీ క్లీష్ణగజ కాపికీ ఉ౬ డే సందింధమే సాధారణ తర్కాసికీ గతితర్కావికీ ఉన్నదవి ఎంగెల్స్‌ అన్నాడు.

“ఆధువిక భౌతికవాదం గతికర్కంతో కూడినది. దావికి కాస్త్రజ్ఞానావికి ఆతీతమైన తత్వజ్ఞానంతో వవిలేదు.” (ఏంగెల్స్‌ ఆలోచనా విధానావికి పంబం ధించిన కాస్తా9న్నీ, దాన్ని కాలూక పిద్దాంతాలనూ ఠత్వం అనే వడంలో గతి ఠరర్కం ఒక ఠతర్వమేం

గతికర్కావ్ని కుతర్కొావికి ఉపయోగించినవారన్నాయి పాపిజం గతి తర్క ౦మీదనే ఆరారవడిందటి. రష్యా విప్లవం తరవాత ఆక్కడ ఏర్పడివది పాఃజమేట బూర్జువా మేధావులు ఇలాంటి సిద్దాంకాలు చాలా లేవరీశారు ఏ విద్దాంత మైనా అభివృద్దికి దోహదంచే్తూ ముందుక వచ్చినప్పుడు అలినృద్ది విరో ధకులు మొదట దాన్ని విరాకరి చటావికి (వయత్నిస్తారు. ఆది సాధ్యం కొకపోయే సరికి దాన్ని వథ్రీకిరించటావికి పయత్నిస్తారు, విప్లవం అన్న పదాన్ని వినాదం చేసుషవి, దాన్ని వకీ్శికరించటం నవం చూనుగ్నాం. వీళ్ళు ఆమోదించే విప్లవాలు ఆలి దావుళలళా ఆంఠుబేవి దారి_ద్యావికీ, ఇరగ దేశాలకు అమ్ముడుపోవటావికీ దారిశీసున్నాయి. గతితార్శిక భౌతికవాదం నవమవన్గలను సృష్టించరాదు, వరిష్కూరించాలి మార్క్స్‌, ఎ-గెల్స్‌, లెవిన్‌, స్టారిన్‌లు దాన్ని అలా ఉపమోగిందారు,

156 ళా త్వ సంభుర్ష ఇ

పెట్టుబడిదారీ వ్యవస్థలో మార్చులు జరుగుతున్నకొద్దీ ఆ మార్పులకు అమగుణంగా తాత్విక దృక్చథాయి ఏర్పడకాయి. మొదట పచ్చి లొతికివోదులుగా ఉండే "పెట్టుదిడిదార్లు ఆభ్యుదయకర. పాత వహించి భౌతికవాదా.కి కట్టుచిడి ఉంటారు. తరనాత సా(మాజ్యవాదం వస్తుందీ, దావివెంట మఠతత్వం ప్రవే శిస్తుంది, ఇది ఒకప్పుడు బూర్జువాఎర్ల్గం సిరసించివదే, ఇదే నమలయంలో కార్మి కులలో చీలికవస్తుంది, వారిలో బాగుపడిన విర్గం పా్యమాజ్యగాడంతో రాజీపడ్తు తుంది, మరొకవర్ష్గం విష వంధా చేవరుతుంది. చరమదళశలో పెట్టుబడిదారీ ఫాపిజమును అశయిస్తుంది, [పోత్సపాస్తుంది.

మనదేశ౦లోకూగా జాతీయోద్యమమవ్వుడు దేవుడూ, కులకత్వాలూ ఎక్కడ పోయాయో ఎవరూ గమనించలేదు. స్వరాజ్యం గు త్త పెట్టుబడిదార్ల ఒల్లో పడగానే మఠనూ, దేవుడూ పలతత్వమూ, సాంఘక అవినీతీ వీరవిహారం సానించాయి. పానిజం దొడ్డికారిన అమలు జరుగుతున్నది ప్పన్తకాల విషేధమ్మూ' అనుమానాలమీద అఆరెస్టులూ, ఇెయ్యటోయమే నేరాలకు జైల(కలూ. ఫాసిజం యొక్క నగ్నరూపాలే, ఈ దళలో కొందరు “మేధావి* వర్గీయులు పెట్టుదిడిదారీ పాలనకు బాసటగా ఉండి విష్త్లవ భావాలనూ, తిరుగుబాటు చర్యలనూ (పతిఘటించ ఓం వారి సామాజిక రాశ్వికదృష్టికి విదర్శవ౦.

ఈ తాత్విక వైరుధ్యాలను నమన్వయించే (సయక్నం జరిగింది. (పరి ష్కరించే [యత్నం కొదు.) ఎర్‌న్స్‌మాఖ్‌ అనే అస్టియను భౌతిక కాఫ్రవేత్త = ఈర్వవేేత్త భాతికవాదానికీ, భావవాదానికీ వైరుధ్యం లేదన్నాడు. ఈ దృక్సథం యూరపుళొన్తూ ఆమెరికొలోనూ వ్యా ప్రిరెందింది. ఈ దృక్పధాన్ని ఆవలంనించిన ఇెర్డ్‌రాండ్‌ రవెల్‌ జగత్తుయొక్క. మూల (ద్రవ్యం భౌతిక మైవదీకొదు, మావనిక మైవదీకొదు ; దానినుంచి మనసూ, వదార్జమూ. పుట్టాయన్నాడు. దీనివి ఆయన “రటస్ట్‌ అద్వైతం” ఆన్నాడు. లెనిన్‌ "మాభ్‌” హాదం గురించి చేవివ విమర్శ రచపెల్‌కు సూటిగా తగులుతుంది.

15 మాభ్‌ వాదులు తాము బావవాదానకీ, భొతికవాదానికీ అతీరులమన్న పోజు పెట్టటానికి ఆస్ట4ష్టాలు పడ్డారు; కొని ఆ రెండు వాదాలమధ్య జ!గే వంఘర్షణరో భావ వాదంవైై పే మొగ్గుకళూ వచ్చారు. ఇది మార్క్స్సొ చెప్పిన "విటీబూర్డువా క్షణం, మాభొవొదం నంప్కురణ వాదావికి చాలా సన్నిపాత మెనరీ. దావినే మార్క్య్బిజం ఆని చెప్పి (దిటీషు కొగ్మికోద్యమంలో (వ్రవేళ ెట్టటావికి (నయ ర్నిందారు. ఇలాటి తాత్విక రోంణులు ఊబిలోకి తీసుకుపోతాయవి లెవిన్‌ అన్నాడు. గతితార్కిక లౌతికవాదంతో 'పెట్టుబడిడారీ దశలో కార్మికల వంఘ రణ నమస్యలేగాక సామ్యవాద సాలన్మృతిక వమవ్యలను కూడా వరిష్కరించవచ్చు, (శ్రామికవర్గం అధికారం చేజికిి.౦చుకున్న ఆవంతరం పాంవ్కృృతిక రంగంలో పక్పృడే నమవ్యలను విస్ణవ తాత్వికవాదం పరిష్కరించగలదు. పెట్టుబడిదారీలో సిద్ధాంత ఆచరణలమర్య వంబందం ఉండదు పెట్టు చిరిదారీలో ఉండే (సత్మేక [శమవిభణనే దావికి కొరణం. ఆలాగే దైపీక, మాన విక పరిషశమలు వేరువేరు ఆర౨లో జమగుతాయి. శాస్త విజ్ఞాన రంగంలో హూడా గణితాలూ, భౌతి:కాస్త్రమూ, రసాయవిక ళాస్త్రమూ, జీవళొస్తమూ, మవో విజ్ఞాన ₹ాస్తమూ, ఇంజవీరింగు మొదలైన శాఖలలో 'జరిగే కృషి ఆ ళోఖలకే వరిమిత మై ఉంటుందీ. ఏ రంగంలో పే విషయావికి (ప్రాముఖ్యం ఉంటుందనేది పారిశ్రామిక రంగంలో దావి (సాముభ్యావ్నిబిట్టి ఉంటుంది ఈ అన్ని వె జ్ఞావిక రంగాల సమివ్వీ దృక్పథం ఏక్పడాలంపే ఈ వేరువేరు విజ్ఞానాల సామాజిక విలువలు శాస్రబ్తాంక తెలియాలి. ఆణువు బాంబులు తయారువేపే పాంకేతిక (పావీజ్యత కని పెట్టిన వారు అణుబాంబు (ప్రయోగాల ఫలితాన్నిగురించి ఆలకోచించలేదనే అనుకోవాలి, పెట్టుబడిదారీ ఏమాజం కల్పించిన ఈ అరలలో శాస్త్రవేత్రలు యాంతికంగ్యా విధిచోదితులలాగా పవిచేస్తారు. వెనకటికి కథలో చెప్పివట్టు, ఒక వెజ్జావిపడు చచ్చిన సింహావికి [పాణం పొయ్మగ?నవి వికూపించి డావినేతిలో రచ్చాడట, వాడు పెట్టుబడిదారీ యుగంలో ఉండదగినవాడే

158

కొవి పామవాద వంన్కృృతి (గతికారిక భౌతికవాదంతో) నమస్తాన్నీ సమ్యక్‌ దృష్టితో చూసుంది ఉత్పతి (వణాళికాదిద్ధమవుతుంది సిద్దాంతాలకూ ఆదరణకూ నమవ్వయం ఉంటుంది (మానో దృష్టిలో ఆచరిణకురావి విజ్ఞావం శుద్ద దండుగ 1) [శామికరంగంలోనూ, విజ్ఞావరంగంలోనూ ఒకదావి వనహాయంతో ఒకటి అభివృది చెందాలి.

ఛి

సోషలిస్టు సాహీత్యంకూడా వీద్దా-తాచరణల సమహై్యగితోనే అలీవృద్దీ అవుకుంది దీవికే గోర్కీ సోషలిన్లు వాన్తవికత అని పేరుషెటాడు నర్గవమాజి ములో సాహిత్యం (పజొపామావ్యావికి దూరమవుతుంది, సోషలిన్దు వ్యవస్టలో ఈ దూరం రద్దపుతుంది; విష్తవ రచయికలు బూర్జువావర్ష పషంనం౦౨ థామిపల పగెనికి వచ్చేసారు; (శ్రామిక వగ్గం నుంచే రచయితలు పటు"సారు.

ల! గక న! అత

భౌాతీకవాదాలలో అనేక భేదాలున్నట్టుగానే వా స్తఏకతలో గూడా చాలా రకౌ లున్నాయి. సోషలిస్టు వాన్తవికత కావివన్ని బూర్జువా వని క్రీవాదాన్ని దల పరిచేవే. ఆదీలో బూర్డువా ననూ జాలివృద్దీకి తోడ్పడి బూర్జువా వాస్తవికత రామ రాను వాస్తవికత నుంచి పలాయసంగా పెరిణమి-చిందిి ఈనాడు “వా ప్లవికత” అన్నది సంభుంలోని వై గుధ్యాలను చ్నితించాలి ది గతిశర్కాన్ని ఉపయోగించి, సోషలిస్టు వాస్తవికతను చేరుకునేలాగా ఏండాలి

వివిద శాస్తాాలమదధ, .రడుగోడలు పడీపోయి శా స్రజ్ఞానమంతా ఏకాం డంగ్గా పునర్నిర్మాణం కావాలి. ది మా”వు9-దరి సొత్తు కొవాలి ఇది కమ్యూవిన్దు వ్యవస్థ మొక్క ఉన్నతదశలలో జరుగుతుంది.

కమ్యూవిస్తులకు ధర్మమూ నీతీ అన్నవి ఉండవవి బూర్జువాలు ఆషే పిస్తారు. దేవుడి _పవచనాలలాటి బూర్జువా ధర్మాలనూ నీతు9నూ కమ్యూవిస్టులు ఆమోవించని మాట నిజమే.

మార్క్సిస్టులు వీటినికూ డా మిగతా ఆదర్శా?లాగే వర్ష వ్వళానం కల విగా పంగణిస్తారు దూర్దువా నీతి? ది మట పెట్టపండ్రా 1*ోఎపేరియనులు దావి (వ్రభావావ్ని (ప్రతిఘటించలేరు, కొని ఈ తిరస్కరణకహ 'పెటీబూర్డువాలు నీతి అవ

150 పరంలేదనే వైలరికీ ఎలాటి పోలికొలేదు వర్గపోరాటం మీద ఆధారి డిన సోషలిన్ట ఉద్యమం ఆ వర్ష పోరాటాపికి ఆమగుణమై ఎ ధర్మాన్నీ, వీతినవీ అఆవల:బించక తప్పదు. వర్గ సమైక్యతా, వమిష్టికోనం వ్యిషిత్యాగాలూ అవ్యవవరం. విప్లవ చర్యలు చేసేవారిలో ఇవి మరింత ఆవనరం విషవ పోరాటం అన్ని దళలలోనూ కొర్మికవర్ష (పయోజణనమూ, తద్వారా మన భవిష్కత్తూ ఇమిడిఉంటు౦ది. వ్‌సష్తవ పార్టీ పెటీదూర్డువా వ్య కివావాన్ని సహించ లేదన్నది స్పస్దం,

'పెట్టాదిడిదారీ కంచ సాగే వర్గ పోరాటంలో పారంభమయే సోషలిస్టు సీతి సామ్యవాద న్యవస్టం* పూర్రిశా ౧సనిం పొంమతుంది కొవి ఆది ఆ దళ లోనే వ్లివవడిపోఠ, సోషలిను సమాజం ఇ లి నృద్దివెందిని కొద్దీ సోషలిస్టు “జన వాక్కొనుసారం” అలినృద్ది చె.దుతూ ఉంటు ది,

1 నా న

ఈ వు వ్తకంలోని ఉఎవ్మాపాలు చేసినవాడు డేపడ్‌ గెప్‌, 1911లో పుట్టాము, ఇకిను గొవ్ప గణి5 వేత్రాం కాత్విఐడూనూ, జర్మనీలోనూ, ఇంగ్లండులోనూ చదవాడు. (981 లో విద్యార్ది (దంినలో పాల్గొవి అరెస్టయాడు విరాహోారిదీడ వట్టి రెండు వారాల అనంతరం విడుదం చేయదిడ్డాడు 1087 లో ఇరనము గణితం టోధించటానికి లెకృరరుగా చేరాడు. కొవి జ్వరలోనే, వ్పెయినులో ఫాంకొకు విరుద్ధంగా పోరాడటావికి వెబకున్న ఆంతర్జాతీయదళంలో చేర్మి యుద్ధం చేస్తూ చవిపోయాడు. అందుచేత ఈ ఉపన్యాసాలు చాలా దళాబ్దాల ,(క్రితంవిి ఆయినప్పటికీ వీటిలో మార్క్సిస్టులు కొగోరేవారు తెలుసుకోదగిన (వధాన విష యాలన్నీ ఉవ్నాయి. అవ్పటికీ ఇప్పటికీ (వఏవంచం చాలా మారింది. ఆయినా ఆ మార్చులను అర్హంచేసుకునేబందుకు అవసరమైన సూత్రాబ ఈ పుస్తకంలో ఉన్నాయి.

(14000568 03 సశ2181 కి[1108000)/ ౨ విడ1డ్‌ 666814 = 116%

వెం01 60256, 14, క8మడ09800 సడే) 0రడే8౯ 506000, ౮4100618 9. వ్‌గంరి 3 వెంగటిక).

=శా “సృడని" నవంబరు (19%

౨కి ఎలలికాది (బహ్మపర్యంతం బొకి కథలు = రచన; రాచకొండ విశ్వనాథశాస్త్రి బృిపీలికమం'టే చీమ. (బహ్మ ఆంటే ఆహోరమూ, భౌతిక పంపదా (ఆవి విఘంటువు). పిపీలికం ఆత్మజ్ఞానం కోనం తిరుగుతుంటే (ిహ్మ నర్చం రూవంలో, “నువ్వు ఈ లోకంలో ఒకానొక తుచ్చపు కష్టజీవివి, అవి చెప్పిం దిట, దాంతో పిపీలికొవికి జ్ఞానోదయమై, సాటి తుర్ళపు కష్టజీవులము గూడగట్టు కొచ్చి బిహ్మ ధరించిన పామురూపొన్ని నిర్మూలించి 'పిపీలికం (బహ్మోక్యం సాధించిందట | ఈ ఆధువికోవవిష త్తు రచించిన ఆధునిక బుషి రా. వి. కౌన్తీ. ఇది మొదట చదివినప్పుడు నా మనస్సు ఆర్క్‌లైట్‌ లాగా వెరిగింది. నేనేగాకః ఇంకో అనేక వందలమంది మనస్సులు ఇలాగే వెలిగాయవి తెలిసినాక వాప దాలా వైర్యం వచ్చింది. నేను ఒంటరితనం భరించలేని పిరకివాణ్నీ. “కదీలేద్సీ కదీలించేదీ* లాగే “వెలిగేక్కీ వెలిగించేదీ” గూడా సాపాత్యావికి గొవ్చ ఆభరణం వెలుగులో కదలటం నులువుగద. ఇలా వెబగుతూ వెలిగించే కథలు ఈ పుస్తకంలో వన్నెందు ఉన్నాయి. అన్నింటిమీదా విధిగా “రా, వి. శాల” ము[ద ఉన్నది, డాలరు విలువ ఒక చెంన వడిపోతూ ఉంటే ఈ ముద విణన నానాటికీ రీవాలూ్యూ అవుశూండటం గమవించ దగిన విషయం. కథలసు గురించి చెవ్వుకునేనుందు “పై టిల్‌” గురించి ఒక్కముక్క చెప్పాలి, ఇవి “దాకీ* కథ౫.. ఎవరికి బాకీ ? ఏవిదమైన బాకీ ? 'ఈ రచ లయిఠ “ఆం: దటోవతి” కి, బొకీవి కథం రూ'పేడా తీర్చారు. పీలికలో పురాణం

8] క61 గారన్నట్టు ఇలాటి సం్యవదాయం లేకపో లేదు.ఓ.హెటనీముందు డబ్బుతీసుకుని తర వాల కధలు రాశాడు (కఠప వెయ్యిడాలన్ల వి జ్ఞాపకం, దాన్ని బాకీ ఆనక్కర లేదు, అడ్వాన్స్‌ పేమె"ట్‌ అనిటాడా అనవచ్చు చారైన్‌ డికెన్సును ఒక ప్పవకొ లమ్మే ఆజన “నువు వచ్చే వాలుగేళ్ళలో రాసే పుస్తకొలు నాకిచ్చి, పీరాయల్టీ అడ్వాన్సుగా ?9 వేల పొన్లు పుచ్చుకో” అన్నారట, రా.వి.కా, అమెరికొలో పట్టి లేదు, ఇంగ్ల ౦డులో పుట్టచేదు, అందుచేత ఈ బుకీ అనే అడ్వాన్సు ఎక్కువ పెద్ద మొత్తం అఆయిఉండదు.

ఆయితే ఇంకోరకం బాకీ ఉన్నిదీ. దాన్ని గురించికహూడా పురాణం (వ్రస్తావించారుగావి విప్పులీకరించలేడు. తల్లికీ, తండ్రికీ గురువుకి, దేశానికీ (వతి మనిషీ రుణపడే ఉంటాడవి ఆయన ఆన్నారు. మేధావికి మరోరుణం ఉన్నది. ఈన తలను పొంంగా మార్చి దున్ని, (ఎరువువేసి, పంటమ (వజలక వంచటిం ఇది తీరవలసిన దాకీతల వీడుపడిపోయేదాకొ = ఆకరవాత (పపంచం శాళ్య్వతంగా ఆ మేధావికి బాకీవడి ఉంటుందీ. ఈ రెండు బాకీలు ఒకదాన్నొకటి రద్దు జీనుకోవు. ఇక్కడ గణిఠ శాస్త్రం సవిచెయ్యదు. ఎందుకం ఈ బాకీలమ డబ్బుగా మార్చ గల షరాబులేడు. కొనేవాడికి ఈ పృ్పన్సకం వెల మూడురూపాయలు. ఆందులో రచయిక రాయల్టీ 0 పైపలు అనుకుంబాం. కావి, చదీవేవాడికి వన్నెండు కథల వివ ఎంక ? రాంవి.ళా. తెలుగు సాహిత్యావికి చేర్చిన విలువ ఎంత ? అనకే శేలక్రపోతే వడ్డీ ఎలా కట్టబం ? ఇదే మూడు రూపాయలతో మద్రానులో ఒక మనిషి ఒకడొక్కు సీవిమా చూసినచ్చి, దాన్ని రండు రోజులపాటు మవసార తిట్టకోవచ్చు. ఆ విషయం పోవివ్వండి.

ఇంక కథలకి వద్దాం నేము పన్నెండు ఉసవిషత్తులు శ్రద్దగా (తెలు గులో చదివాను. వాటిలో చాలా విచ్శితమైన విషయాలున్నాయి. కోని అవి ఆధు విపడికి నరిగా అర్థమా కొవు, ఉవపయోగపడప్పకూడాం అంతకన్న “పిపీలికంొ ఆన్ని విధాలా గొప్పది, ఇందులో అనేక నత్యాలున్నాయి

తాత్విక సమన్యలో చిక్కుకున్న ఒక చీమ, పవిసాడు చేసుకుని). జ్ఞానం కోనం దబయంణడదేరి, గురుదకిణణ నమర్చించుకుంటో ఓక,“ వీధీబఢి పరకుది"

168

దగ్గిర (ప్రాథమిక విద్యా, మరొక సద్చాహ్మడి వద్ద (బహ్మవిద్యా నేర్చుకవి, తన సమన్యలతీరకపోగా, ఒక మహర్షినడిగి మోకసాధనం శేలునుకువ్కి*జన్మరాహిత్య మూ,మోతనమూ ఎందుకు? అన్న (వళ్నకు సమాధానం శెంసుకోజాలక, ఎలాబ్టైవా చదువుకున్న చీమ గనక తమ జాతి విరోధివి ఒంటరిగా ఎదిరించి, ఆ విరోదిద్వారా కాను ఎనరో, ఈన (శమఫరితం చివరకు ఎవరికి దక్కుతుందో తెలసుకువి, కాను నాయకత్వం వహించి, “పోదరులందరికి వాఠబోధచేని, ధ్రైర్యంచెప్పి, వారివి వీరులుగా మార్చి........ తిరుగుబాటు చేసేందుకు రంగంలోకి" దూకింది. ఈ తిరు గువాటు ఫలితంగా వీనుల పుట్టలోచేరిన రాకపాకారపు పాము నెత్తురు కక్కుకుని చచ్చింది !

బందిపోటులము గురించి వ్యతికలలో చదివి వాళ్ళను విర్మూలించలేం ముఖాముఖీ అయి కలియబడినవ్వుదేగావి దోపిడీ విలిచిపోదు..విజం 1 దోచేవాడిక్కీ దోచుకోబడే వాడిక్కేమధ్య (ప్రతిఘటన లేకుండ్కాజీవితం మారదు,

జీవితంలో తన్సడు చదువులూ, నిరర్ణ్దకప్పు చదువులూ ఎలా ఉంటాయో ఈ కథ తేలికగా నృష్టం చేస్తుంది.

వెన్నెల-వడుచురక్తా న్ని ఉడుకె త్తిఎచే వెన్నెల! కవులను మ శెక్కించే వెన్నెల (ఆను త్రులో వారు ఏమేమోరాస్తారు అఆబుకే నుహాకవివి ఎందుకో “వహంళ-పంచమి జ్యోత్స్న రయపెట్టింది ఒకనాడు, ఇవాళ మళ్ళీరావిశా ని వెన్నెల భయ'పెడుతున్నది. ఎవరో మిట్టిమధ్యాహ్నపు టంధకొరాన్ని గురించి రా ప్లే ఈ రచయిక వండు వెన్నెలలో చీకటి గురించి రాశారు. “కన్నతల్లీ వెన్నెల్లా లోకమంకా వెన్నెలే, నీపాలు పొంగిన వెన్నెలే. కొని మాకమా(ఠం దానినిండా జీరలే, పేదనె త్తు, వేడినె త్తుబి జీరబే”. ఈ జీరలకు పంబంధించిన కవితే ఈ కథ, వెనకటికి ఒక కాముకుడు పియురాలులేక చందుణ్నిి “౦1 ఓరి ఇాకక198 (10 08 గురో అని పొడారు. కొని 'పేద (బతుకుల వెన్నె లలో చీకట్‌ జీరలు కమ్మాయి, అదీ జీవిఠం |!

“వక్కి౦టి అబ్బాయి*లో వికంజనుడు మన మధ్యతరగతివాడే, మవంద శిలోనూ ఉన్నవాదే, వాడు తనలాంటి ద్నద్రులము తవవాన్మగా చూడలేము " వారి

160

ఆశలు పై కిరావాలనే. కొవి ఒంటరిగొ, స్వయం కృషితో పై కీరావారివి తనను బారించే సమస్యలు ఆందరికీ పోవాలన్న దృకృథం వాడిలో ఉండదు బల్లిలాంటి పిల్లాణ్నిచూసి, పుల్లల్హాటి ఆడవాళ్ళగ చూవి వాడికి కోపం నస్తుందిగావి అవేదన కలగదు “జసలు ఆ పిల్లకు ఏ* ప ఆకంఖించేదాకొ ( ఆరంభించి 5న వరీకు చదు వుకు భంగం కలిగించేదాకొ) ఆ పిల్లడు ఉన్నాడన్న సంగతే మర్చిపోయేడు నిరం జనుడు” “ఆడీ వాడితర్వం, తవి వక్కనే దారిద్యమూా, దైవ్యమ్హూ. అనారో గ్యమా, అనహాయతా ఉన్నా వాడికి చీమ కుట్టినట్టుండదు నోరుచేసుకు అడిగిబా వాళ్ళకి ఓ రిక్షి తెచ్చిపెట్టడు.. “మీతో నాకు నంబందం లేదూ” అంటాడు. కాను పరీమకు చదువుకునేటందుకు అడ్డ తొలిగితే వాళ్ళగతి ఏమైందని కూడా వాడు ఆలోచించడు.

విరంజవడికి తగిన ఉద్యోగమే దొడికింది- (వజలపై సన్నులు విధించే (వ్రళుక్వ (వ్రత్మేక శాలలో (వధావోద్య్యోగిపని 1

దీనుల జీవితాలను చ్నితిస్తూ రా.వి.శా, రచించిన అనేక కథలలో “బుద్చుదం” ఒకటి. వీటిలో పుట్టివ బుడగ నీటిలోనే లయమవుతుం[; జీవితం బుద్చుదం లాంటి; చావుబరుకులు మిథ్య = విజమే. కొని మవిషికి చావుబతుకుల మద్య ఉన్నదే విజం దావి ఆవతల ఉన్నది మిధ్య- అదీగాక, “నీటి బుడగ పోయినపుడు వీటి బుడగ లేడసాయోరేదో....కొని మవిషిపోతే మాత్రం మనుష్యు లేడుస్తారు.” మకషులు జీవిచటమే కొడు, ఒకరి జీవితాన్ని ఒకరు వందుకొం టారు. ఇది మరోసజం

"పెట్టుబడిదారీ నమాజంలో మనషులుకూడా వి్యికయ వన్తువులే* వెయ్యి రూపాయల ప్లీ డర్గుంబారు, బేడాపసకక ష్లీ డర్లు;టారు. అలాగే డాక్టర్హూనూ ఆయితే వీ$వల్ల సహాయం పొందవలసిన హిళ్ళూ, పొందలేక పోయేవాళ్లూ మాష మే మానవులు తమ ఖరీదు మట్టనన్నుడు చావనున్న వాళ్ళను కాపాడలేక పోవటం వాళ్ళకు “తిన్సు* కాదు. కొవి నరవయ్య లాటి “మృవపుళక” చావు దతుకలలో ఉవ్న-వాళ్ళను -- చొద్ల _వెంచీటీలు అంబిందుకున్న విక్రయ వస్తువులే

184 ఆయివా సరే = కనకు కొపాడే శక్తి వున్నప్పుడు కొపాడకపోనటం “తస్పు”ఆనే అనిపిస్తుంది. ఆకను “మనిషి” కనక! ఇదే "౬ వ్పగకథ

“జాతక కథ” హాస్యకథ, ఆరో నెల్లో చచ్చిపోయినవాడి జాతకం “చూపి ఓ దైవల్లాడు, ఆ జాతకుడు వెయ్య్మేబ్ళు రాన్లులాగా దితుకుకాడవి చెబుఠాడుం దాలు!

వ్యాపారం చేసుకునేవాడు కూలీలకు అచ్చంగా పచ్చి మంళినీశ్ళేపో పే హెచ్చు లాభమే వష్తుంది, కొవి కూలీలు చచ్చిపోయి నష్టం కొద్దిగా రావచ్చు" అందుచేత వ్యాపారం “సోషలిజం” అవలంబించాలి. అది ఎలాగా ? “వారివి మనము కొనవూపిరితో వుంచవలెను... వనవిషికి ఇంత ఎండుగర్జీ, ఇంత (వుప్పు బెడ్డ కలిపిన) మంచినీరూ అని విర్ణ యించి, వారు చావకుండా చూచుకొనండి”

ఈ దివ్యమైన వందేశం “పాత దే కఠథ”లో వున్నది, ఈ సోషలిజం వ్యాపారుల నుంచిగాక భూకొమందుల నుంచి వచ్చివట్లు ఈ కథ చెబుతున్నచి

“కియావిద్దిన్పర్తే 5 భవతి మహళఠాం, నోవకరణే” అన్నగీ మనకు చాలాకొలంగా తెణలసు. అయినా మానో ఆణుబాంబును కొగిశతపు సప్పలి అన్నందుకు మవవాబ్ళు చాలామంది ముక్కుమీద వేలేసుకున్నారు, పై సమవ్యను నలుగురు పూరించినట్టు కథ. అందులో ఒక మహాత్ముడు రాముడు. ఆతనుకోతులనూ కొండమచ్చు-నూ వెంటబెట్టుకుపోయి, మహాబల నంపమ్నుడైన రావణుడి ఉక్కు కోటలను ఛేది.దాడు. ఆ ఫయత్నంలో వున్న రాముడికి ఒక బెదురుగొడ్డు పోయ యత్నించిన పిరికిమందు, “బెదురు అన్న కధగా రూపొందింది. ఈ కథను ఈనాటి వరిస్టికులకూ (వజావిస్ణ వావికీ వలా అన్వయించుకోవాలో ఎవరైనా తెలుసుకోవచ్చు,

“ష్టోక్రుపిల్లి ” వున్నతకుటు౦ది జీవికాన్ని చిితిసూనే వెటకారం చేసే రచన, ఒక ఘరానా కుటుంబం వాళ్ళు పెంచుకునే పిల్లి కీ “అహింవాప్పిలి, వెజిటే రియన్‌ పిల్లి సోషలిస్టుపిల్మి” అన్న అపభ్కాతి రావటం పెద్ద 3ైరినిప్‌ ! కావి జంధువులు రను లకుణాంను ఎప్పటికైనా (ప్రదర్శిస్తాయి, “*షోటపిల్లి * పిట్టను

క65 పస్రేస్తుంది. అప్పుడు ఘరానా ఇంటి పెద్ద చెబుతాడు; “ఆఫ్‌ కోర్పొ, ఆ పిట్ట న్ఫూపి మనం విచారి౦చాలనుకోండి 1... పూరిబిర్త్‌ !... ఏ జీవికి అఆ ఆహారం భగవంతుడే ఏర్పాటు చే'ేడు. మనం దానికి అడ్డు డకూడదు మన తిండికి ఎన రైనా ఆడ్డుపడితే మనం ఊరుకుంటామా 1...

“ఈ మాటలన్నాక ఆరునెందుకోగాని చిరాకు పడ్డారో. ఈ మాట తిండిలేవి మనుషు"కూ నర్తిన్దుందవి కాదు; తవకూూ జంతువుకీ సామ్యం తెచ్చు కున్నందుకు ; |

“ప్దేక్రన్య శర్య” ఆం(ధజ్యోతి వారవ(త్రికలో అచ్చవపుతూనే నంచలనం కలిగించిన కథ. వేరన శర్మ కలకొలం (వజల నోళ్ళలో నావగలదు. (వభుత్వో దోగులకి వేతన శర్మే మొట్టమొదటి పీరాధివతి. ఆ తరువాక వేళన శర్మలే కార్మిక నాయకులుగా కూడా రూపొందడంతో (పభుపులంతా సకల థన కనక వను వాహనాలతో తులశూగుతూ (పళాంఠంగా జీవిస్తున్నారు. ఎక్కువ జీతాల కోనం సమ్మెలే తస్ప్రృ నమసమాజం కోసం విఫ్రవాలు వద్దంటారు (వ్రభుపులు, అవ్వవంటారు (వభుత్వోద్యోగులు (ఉరఫ్‌ వేతన శర్మలు)

(వళభువులకు లాలించే ఏ గొన్చ సత్యావ్ని వేకన శర్మ (పవచించాడు ?

“పమాజం పూర్తిగా మారిశేనేగావి జీవితాలు బాగువడనివాళ్ళు.... .... వివ్లవాలు తెస్తారు చావుకి తెగిస్తారు మనం ఆకోవకి చెందుకామా ? చెందం ! సమాజం ఇలానే ఉన్నప్పటికీ మకు బాగుపడే ఆవకొళాలున్నాయి.... మవకు 'పేఠనాలు పెరిగితే రాజాలూ మారనవవరం లేదు, రాజ్యాంగమూ మారవనననరం లేదు,.... రాజవర్షావికి చావా బశతుకొ ఆవి ఉన్నట్టి ఈ విప్ణవ వమయంలో మనం రాజవర్గావికి నృష్టంగా, “మాకు వేతనాలతోనే సందిదం ఉంది కొని విస్నవాంతో పందింధం లేదు” అవి చెప్పినట్లయితే వారు చాలా సంతోషంచి మసికి నరో. పిడికెడి నా ఇచ్చి తీరుతారిని గాకు ఎంతో సమ్మకం ఉంది అపి వేతన ళ్మ్య తనతోటి £రణాలత్తో చెలుఠాడు.

105

“రై కాదై $ళం” ఒకరకం బావచ్శికణ అందులో రెండు భాగాలుం మొదటిదాన్ని ఆరణ్యంలో దేవుడు, రెండోదాన్ని నగరంలో దేవుడూ అనవచ్చు. తస స్వళక్తిలో విశ్వాసం గల పులి తన శ క్తులేవీ తవమ కాపాడలేని పరిస్థితిలో చేవుడియందు. విశ్వాసం ఉంచి, తనకు మేలు జరిగాక ఆ దేవుణ్ణి దింవరుస్తూ, (వచారం చేస్తుంది. రెండో భాగంలో ఒక ఆడ మేకపిల్ల సంఘంయొక్క భా వం వల్లి రైవళక్రీ అలవరచుకువి, ఆపృశమయంలో భగవంతుడ్ని టపార్డించి కూడా పులివాత పడిపోతుంది ఆలా చచ్చిపోకుండా తప్పించుకుపోయిన దావి అన్న మేక భగవంతుడి రక్షణము ఎంత మాశతమూ పవవమ్మదుః “భగవంతు డుంటాడు,” అవి (ఎందుకో () ఒప్పుకుంటుంది “*కొవి ఆతను మనకి మన కోసం మనయెడల మన మంచికి ఉండడ౦డడ్కు ఉండడు కొక ఉండడు, అంటుంది.

“రవ్వ” అనేదీ చాలా చిన్న కథ ఆయితే దాని వెనుక ఉన్న చర్మ్నిక చాలా పెద్దది. ఇదే విషయం తీనుకువి బెంగాలీలో తారాళంళర్‌ బెనర్జీ పెద్ద నవల రాళాడు. విరుపేదలు కొండల మధ్యా, ఆరణ్యాలగోనూ, పాములూ, జెరులూ వివసించే [పాంకాలలోనూ ఏమటోడ్చి నేల బాగుచేసి వ్యవసాయ వ్రాలు ఏర్పాటు చేపారు. తరవాత కొమలద లూ, జమీందార్లు వచ్చి వంచనచేసో, దొంగ పాలు సృష్టెంచో వాటివి కొజేస్తారు. చెమటోడ్చిసివాద్గ కరుపుమండి ఎదిరీప్రే చట్టబద్దంగా వారిచేత రక్ష్రంహాడా కొర్పిస్తుంది. ఆలాటి తిరుగువాట్లపు నస్దగ్బరీ అన్న తిట్లు పేరూ, ఆలాంటి [వభుత్వాలకు సోషలిన్లు కిరాబూ రావటం కద్దు,

ఇదీ [థం వైవం రా వి, కొన్సి ఈ దేశపు ఈ కొలపు 'మేదావి వర్షంచేక [దిహ్మ రథం వట్టించుకోగల రచయిత. ఆయన కథలు చదివివాకు చదు వక ముందున్న స్దితిలో నే ఉండగలవాడు వరమ జడుడై ఉండాలి, ఆమయపవలో [వదారగుణం వువ్నది. పొఠకుణ్ని కొలరువట్టుకు విలవేసే లక్షణం ఉన్నది. శిర్చి వై విధ్యం వున్నది నూతన (పయోగాలు చేసే సమర్ధత వున్నది ఆలాంటి రచ యిక విభవ సాహిళ్యం తరపున నిలబడటం విప్లవ పాహిత్యోద్యమావికి ఆంచనా కట్ట వీఐలేనంక వృవకొరం. ఈ పువ్షకంలోవి కథలు అన్నీకొక

167 పోయినా కొన్ని ఆయినా వివ్లవ పాహీక్యావికీి ఆభరణాల. మర్య తరగతి పునా దులు కదిలించటావికి అందులోని (పతికధా వుపయోగపడ తుంది, ఇలాంటి “డైనమైట్‌” రా వి. కాన సృష్టించివంతగా మరే వర్తమాన రచయితా సృష్టించ రేదవి చెప్పాలి. ఎాశస్ఫదని= జూన్‌ 10792 “సంప్కారం.. పెరుగుతున్న కొద్దీ చట్టరూవమెన న్యాయమూ, సీతి కరిగిపోవాలి. ఇవ్పుడు న్యాయచట్టంచే పేపని ఆస్పుడు నంస్కార మే చేస్తుంది, (ఈనాడు మనం మన ఆడనాళ్ళతో నహగమనం చేయించకుండా వుండడానికి ఒక చట్టం అనవసరం లేదు”

వంనం ఎవరం?

నిన్ను నువు తెలసుకో,ో" అన్నారు రఠ్వవే త్తలు.

ఆ తెలుసుకోవడం వ్యక్తికి సంబందించినది మోక్షం దావి పరమార్థం. అది నమానావిక్తీ, జాతికీ సంబంధించే విషయంకాదు.

=వనవి మనం తెలుసుకోవాలి” అన్నది ఒక సమాజావికి ఒక జాతికీ సందింధించిపదికాదు మావవ జాతికంఠరూ పందింధించినది. ఈ నాడు (పవం చంలో ఉన్న మానవులందరి భవిష్యత్తూ ఇదీ తెలుసుకోవటం మీద ఆధా5 పడి ఉందనే శాస్త్రవేత్తలు వున్నారు.

మానన జాతికి గరంకన్న భవిష్య త్తే హెచ్చుగా వున్నదని (పపంచం మీద నృష్ట్యాది నంచీ జీవించిన మొత్తం మానవ జవాభాలో దాదాపు మూడు కారం ఈ నాడు [వపంచం మీద జీవించి ఉన్నారని మనలో చాలా మందికి తెలియదు.

భూమి పుట్టి ఏ 600 లేక 600 కోట్ల ఏచ్ళ అలజిలే, మానవుడి పూర్వు లనదగిన (ప్రాణులు సుమారు 20లక్షల సంవక్పరాల ,[కితం మాత మే, అవతరించి నట్లు కాఫ్రబ్దాణ అంచనా కడుతున్నారు కొవి ఈ 20 లక్షల ఏళ్ళపాటూ మానవు లలో నై రేనేం, మానవులకు వెలవల ఆయిశేనేం చాలా పరిణామాలు జరిగాయి. లాచా లక్షల ఏళ్ళపాటు మానవులలో వానర లకణాలు ఇంతో అంతో ఉంటూ వద్చాయి.

రాళ్ళను బెక్కి రకరకొల సరికరాలు తయారు చేవ, వాటి నహాయంతో భూమి మీద ఏ (ప్రాంతంలోన్నై నా జీవించ గలిగిన వాశ్ళే మవకు నిజమైన పూర్వులూ, మన నాగరికతకు విజమైన అంకురార్పణ చేవిన వారూ అనుకునే

క 169 పక్షంలో ఆలాటివాళ్ళవి “వియాండ రార” మానవులు అంటాం, వీబ్గ లత యేళ్ళకూ ఆర లక్షయేళ్ళకూ మధ్య భూమి షీద అనేక [పాంకాల జీవించారు,

ఈ వియాండ ర్రాల్‌ మనిష్పికి పూర్వం ఆతవి పూర్వులవి చెన్పతగిన జీవులు చాలా రళొలుండేవి షుమారు కోటిన్నర నంవత్పరాల [కిం జీవించిన “*రమాపికికన్‌” అనే ప్రాణ సంపూర్శమానవుడు కోకపోయిన్మా ఆకడి మంచి ఈ వాటి మానవుడిదాకా పరిణామ వరంనర నూటిగా నిరూపించటం పాధ్యమయిం.

“*పిత్రికన్‌” ఆంటే వానరం, “ఆం(తోపోస్‌” అంబే మవిషి, *పితి కొంతోనస్‌” ఆంటే నరవానరం. అందుచేత “*రమాపితికన్‌”ొమ పూర్వమానవు లలో చేర్చటానికి లేదు 15 లక్‌ల ఏళ్ళ్యకిఠం జీవించిన “ఆస్ట్రయి పితికన్‌” కూడా పూర్తి మనిషి కొదు.

ఆయిదారు లతీల ఏళ్ళ[కితం జీవించిన “షపోమో ఇరెక్టప్‌*” అన్న ప్రాణి రెండు కళ్ళు మీద ధారాళంగా నడిచి, విన్వును ఉవయోగించి, సమిష్టి జీవి ఈం జీవించినా అతన్ని సమ్మగ మానవుడుగా గు రించటావికి లేదు, ఆ క్తి “నియాండర్తాల్‌ * మానవుడికి దక్కింది. అయితే ఈ “నియాండ ర్తాల్‌” మనీషి “హోమో ఇరెక్ట స్‌” నుంచి పరిణామం చెందీనవాడే,

మానవ ళాస్త్రమంకా వివరించటం నా ఉద్దేశం కొదు. “*మనమెవరం?” అన్నదీ తెలసుకోవాలంపే మనం ఎక్కడనుంచి వచ్చామో, ఏదిశగా వచ్చామో, మవ నంచిత మేమిటో తెలసుకోవాలి.

పీటిమీద ను[రి ఆపమీద కొలిబౌటనవేలు బెడుతూఆదివిస్ణువు ఉండేవాడని, ఆ విస్టవులో మంచి కామరపుప్వు పుట్టిందనీ। అ ౦దులో (ిహ్మపుట్టి (వజావతులమ ప్పట్టించేడనీీ వాద్శ నమస్త జీవరాసులనూ (వజీల్డూ పాములూ, చెట్లూ మొదలయినవాటితోనహా) సృష్టించారవి మన పురాణాలు బెబు తువ్నాయి. యెషపోవా ఆదేలో ఆదామునూ,అవ్వమా పుట్టించి, వారిద్వారా మానవ భాతివి నృష్టించినట్లు బైబిలు చెలులుంది, సూర్యుడు మానసరూపంలో వచ్చి ళూద్ది

క/0 "మీద మనుస్తుల్ని కన్నాడవి, తొలి మానవులంతా దేవతలనంచే పుట్టారని అనేక దేశాల్యప్రాచీన (గ్రంథాలు చెబుతాయి, మానావావకరణ గురించి శాస్త పరిశోధనలు తెలుప్పతున్నది దీవికి పూర్తిగా విరుద్ధంంమా నవుడు తనకన్న హీనపప్రాణులనుంచి పరిణామం చెందాడవి! ఇద్ది నిరూపించట్టానికి పాధ్యమైవ విషయం. గతాన్ని గురించి తెలుసు కోవాంంయే భూమిలోక్సి తవ్వాలి భూమి దిగువన ఎంగ లోతుకుపోతే అంత ప్రాదీన రహ స్యాలు బయటవడకాయి. అరుగువ ఏ లోతున ఉన్న ఏ పొర ఎంతకొాలంనాటిదో అంచనా ఓట్టటావికి శాస్రజ్ఞాంకు మార్గాలున్నాయి. ఏ శల౧ ఎన్ని కోట్ల ఏళ్ళ వాటివో, ఏ బూడిద ఎన్ని రకల ఏళ్ళనాటిదో వాళ్ళు వర్డ్‌ యించగలరు. అదే విధంగా ఒక దంతం దొంకితే అది కోతదో వానరుడిదో, మనిషిదో చెన్సగలర్ము ఎముకలనుదిట్టి ఆ (ప్రాణ్‌ విటారుగా నడిచివిదీ, వంగబడి నడిచివదీ వాలుగు కొళ్ళ మీద నడిచినదీ చెన్స్పవచ్చు. సరీిణామనాదం అన్నది ఒకవిధంగా కొదరు, బహు ఏధాల విరూనణ అయింది, పరిణామంలో ఠల [పమాణమూ, ఆందులో ఉండే మెదడు పరిమాణమూ పెరిగి గాయి. ముఖంలోనూ, దంతాంలోనూ, ఆంగుడులోనూ నూర్పులు వచ్చాయిం వరికరాలలో (శమాఖివృద్ది కవిపి స్తుంది. ఇవ్ని రకొల పరిణామాలూ ఒకే దిక్కుగొ ఉ౦డదించేత సరిణామవాదం బుజునవుళువ్నది, ఇటీవల పొరలతో ఆతి [ప్రాలీన శిలా పరికరాలు దొరకటం గాప్కీ అతి (పాచీవమైన పొరలలో ఆధువిక మావవుడి ఆస్టికలు దొరటం గాన్ని ఎన్నడూ జరగలేదు. ఇక అసలు విషయావికి వద్దా, మన పూర్వీకులు మనకన్న తక్కువ నాగరికకగల వారనేదీ నమ్మడం మనవాళ్ళకు బాధగా ఉంటుంగి. గతాన్ని గురించి మన ఆజ్ఞావం ఎంత దూరం వెళ్ళిఎదంటే రాముడు ఆరణ్యవాశంలో *డవి వందులవు కొట్టి కిన్నాడన్నా. (ప్రాచీఎకాలంలో మవ బుషులు నర మేరమూ, ఇతర యజ్ఞాలూ చేపి సర మాంసమూ, గోమాంనమనూ తినేవారన్నా, బుమ్యాశమాలలి" వాని వరసబూ, ఏకవత్నీ వతాలూ అంతగా ఉండేవి కొనన్నా మూవృపోయే వాష్మన్నారు. ₹వీచిమ్నిటికీ మన 1పాలీవ షారవకకంలో ఆధారం ఉన్నప్పటికీ )

క్ష

మన (ప్రాచీవ సంవ్క్కృలికి తిరిగిపోక ' చెడిపోతున్నామని పూర్వాచార పరాయణులు బాధవడుశుం'ళే, ఆటవిక దశనాండి మనం తగినంతగా ముందుకు బోరేక బాధపడుశున్నామవి శాస్రజ్దాలు చెదుకున్నారు.

మానవ శావ్రవేత్తలు మానవుడి భౌతిక వంస్కృృతిని- కేవలము మౌవవుడి పరికర సాదన సంప త్తివి= మూడు యుగాలుగా విభబించారు.

1. శిలాయుగం ; ఈ యుగంలో మానవులు అక్యల్ప (ప్రయోజనం గల వవిముట్రమంచి వివిధ పరికరాలను కయారుచేయటందాకొ అలివృద్ది చెందారు, పదిలకల' సంవత్సరాలు గడిచిన ఈ యుగంలో అవ్పటి (వజలు ఆ ఫికొొ ఆసియా, యూ5పు లండాలలో వ్యాపించారు. జననంఖ్య పదింతలు

2. సుమారు 10 వేల ఏళ్ళ కిఠం వ్యవసాయమూ, పళువులను మచ్చిక చెయ్యటమూ (పారంభమయాయి. వ్యవసాయంద్వారా వందార జీవితావికి స్వవ్లి చెన్పి జవవదాలూ స్టీర నివాసాలూ ఏర్పాటు చేసుకున్నారు ఆ “మధ” యుగం మనువులు, కేవలమూ శీ వేల ఏళ్ళకొలంలో (వ్రపంచ జనాభా సుమారు 50) లక్షల వంచి ఎవిమిదిన్నర కోట్లకు పెరిగింది.

ళా

8. మానన జీనిత యుగాలలో మూడవది పారిశామిక యగం ఈ యుగం (పారంళమై 100 ఏళ్ళయింది. ఈ యుగం ఆకంళమడే నాటికి (వవంచ అనాభా షుమారు 50 కోట్లు, ఈ కొద్దికాలంనేలో జవనంఖ్య ఈ వాడు 800 కోట్రకు “పెరిగింది. మరో యాభై ఏళ్ళలో ఈ సంఖ్య రెట్టింపు కావచ్చునట।

“వో మోసీపియన్‌” జాతిగా చెన్సదిడే వమ[గ మానవజాతి మొదటి యుగావ్ని గడవటావికి 10 లక్షల ఏబ్ళు పట్టింది. రెండో యుగం 10 వేం ఏళ్ళ లోనే మగిపింది. మూడోది ఆరంభమై కొద్ది వందల ఏళ్ళయి౦దిః

డీవివిబట్టి మావన వాగరికక పురోగమించే వేగం అంతకంతకూ ఎలా వృద్ది ఆపురున్నదీ మం (గ్రహించవచ్చు, ఇటీవలి అభివృద్దివిట్టే చూ వ్టే “ఈ

[2

శతాబ్ది ఆంకానికి మానవ నాగలికఠ ఏ రూవం ధరి న్తుందో చఇెస్పటం ఆఫాధ్యమవి సిముంది ఆణుళ క్రి తొలి ప్రయోగం జరిగి?!5 ఏళ్ళయింది. కృతిమ ఉష్మగహాలు (వ్రయోగించబమూ, మానవుడు ఇళరలో కొలకు పయాజఎ కొనటమూ (పారంభమై వదిహీనేళ్లే ఆయింది. మానన విర్మిత యం[క0 ఒకటి ఇవాళ చం దత౨౦ మీద మానవాదేశాలంకు అనుగుణంగా వడుస్తూ, అక్కడి వార్తలు భూమికీ వంప్పకున్నది

భూమిమీద ఎన్నోరకాల జీవరాసులు పట్టాయి, పరిణామం బెందాయి వాటిలో కొన్ని ఆంతరించాయి. ఏ జీవి అయినా విజయం ఛెందీవట్టు గురు ఏమి టంటే విస్ఫృతి పాధించటం, మానవుడు ఆఅండమైన విసృతి సాధించాడు. ఆకవి సంఖ్య పెరిగింది. అతను దాదాపు భూమిపైన ప్‌ (పాంకంలోనై నా జీవించగలడ; భారరహిత స్దితిలో బాలా రోజులు ఉండిపోగలడు; "ఎలాటి వాకా వరణమూలేవి చం్యద్రగోళం మీద సహిరం కొద్దిగంటిల మనంగలడు.

నంఖ్యలో నేగొక సంవగృతిలోకూ డా భూమి మిద ఏ ఇకర జీవీ సాధిం చవిది “వియాండ ర్తాల్‌” దళలోనే సాధించాడు, ఈనాడు ఈ సంస్కృతి కే లమూ ఆతవి పరికరాలు మాఠమే కావు, సాహిత్యమూ, ఇకర కళలూ, శకొస్త జ్ఞానమూ, పరిశోధనా దక్షత వగ్లైరాలకు మానన నంన్కృృతిలో మహోన్నత స్థానం ఉన్నది,

ఆయితే ఈ సంప్కృృతికి మొట్టమొదటి మెట్టు చేతులను పనిచె క్యటా వికి ఉపయోగించటమవి కాస్త్రజాలు ఒస్పుకుంటున్నారు. రెండు కొళ్ళమీద డనవ టిమూ భాషా, పాధనాం ఉత్ప త్రీ, పళుపులను మచ్చిక చెయ్యటమూ,వ్యవపాయమూ మానవవంస్కృృతిని ఒక్కొక్క. మెట్లే ముందుకు నడిపించా మి

మానవుడు లోవలా దియటాం[పాణిగానూం పామాజికుడుగొనూ. కొరీర కంగామా జీవింలోనూ- కూడా వరిణామాన్ని సాధించారు “హో మో ఇరెక్సప్‌* అనేవాడు 5 లక్షల ఏళ్ళమీద "హోమో 'సేపియన్సొ” గా మారగలిగాడు. మెదడు “సెరిగిందీ. ముఖం చిన్నదయింది, నాజూకు తెలిసింది మదురు ఎత్తయింది. గడ్డం స్ఫుటనుయింది.

కళ ఆలాగే, ఒళనాడు ఆహారంకోనం కొరాడుతూ, చిన్న చిన్న జంతువు లను వేటాడుతూ బతికి మానవుడు, షెహానగరాలు :[| చి, విమానాలునృష్టించి ఆంతరిక్ష్‌ంలోకి దూసుకుపోయి, విశ్వం అంచులలో ఉన్న (దిహ్మాండాలను పరి శోధిస్తున్నాడు, కౌశిదానంతటి మహాకవి కొదగివవాడు కూడా ఓనమాలతో ఆతేరా భ్యావం (ప్రారంభించిన మవీషికూడా తల్లి గర్భాన్ని ఏక కణజీవిగా (పవేశిన్తు న్నాడు. ఇలాంటి ఏక కణజీవులు 60కోట్ల ఏళ్ళ క్రితం, భూమిమీద తొలిపాణులు, తల్లి గర్భంలో ఏక కణజీఏగా (ఏవేశించిన మానవుము కొద్దీ వారాలలో చేపల లక్షణాలు సాధించి, కొద్ది మాపాలకు వరీనృపాల లకణాలు (వదర్శి"-చి అనేక కోట్ల సంవత్సరాల మీదట జరిగిన పరిణామదశలన్నిటినీ అతివేగంగా గడిచి, నమ(గ మానవుడుగా భూమి మీద పరుతున్నాడు. ఈ ఆంకఠరంక పరిణామం (కమదిద్ధంగా జరుగుతున్నది, కొవి సాంఘిక = వరిణామం ఎంతవేగాన్ని సాధించిందంటే, ఇది ఇన్సటికే మానవుడి ఆదుపాజ్దలకు లోదిడకుండా దూకుత్తూ అనేకరకాల ఒడుదుడుకులనూ, సమన్యలను తెచ్చిపెట్టు తున్నది, ఏం జరగబోతున్నది ? [వవంచ జనాభా ఇవన్చుడున్నదానికి శెట్టింపు ఆయిపోశే ఇంకోయాలై ఏళ్ళకు మవమలు ఎలా నివసిస్తారు? ఏం తింటారు ? ఇంకొక నూరేళ్ళకు పెటోలూ, దొగూ, మొదలి న ళ క్రిాధనాలు 'వొట్టీవై ల మూ అటో లా. యీ నాగరికక పేక మేడలాగా కూలిపోతుందా ? మెొదటిరకం పరిణామం ళారీరక మైనది=జరిగివట్టయితే ఈ సమస్యలు విడునేమో కొని ఆ పరిణామం శకాబ్దా-మివా, సహపౌద్దా:మీదా పార్ధించేదికాదు* అనేక లక్‌ల ఏదృపట్లేది, ఇన్పటికే మానవుడి పాంఘిక పరిణామం శారీరక వరిణా మాన్ని అధిగమించి చాలాదూరం వచ్చేసింది. ఆదేపసమస్యకు మూలనువి శాస్త్రవేత్తలు నమ్ముళున్నారు. మనం నాగరిక జీవికం గడుపుతున్నస్పటికి మన శరీరధర్మ౦ ఈ వాటికీ వేటగాడి జీవితావికి తగి

క్షే వదీగానే పవ్లిడే స్తున్నదట 1 దీవికీ గుందెజబ్బులకూ పందబింధం ఉండవర్చునవి శాస్తజుం అధి పాయం,

ఈ కొంంలో అనేకమందికి “ పైంవ్‌*, “టెన్షన్‌” అ ద్వారా రకరకోల వరాల జబ్బులు కలుగుతున్నాయి. కోటీళశ్వరులకు కోట్లనగురించి ఆడర్దాా బీద వాళ్ళకు అఆయిదులూ, పదులూ, గురించి ఆమర్దాం ఆదుర్దా అన్నది ఈనాటి వాగరిక ఈప “ఎన్నికల చిహ్నం” అయిపోయింది,

ఆడర్జావల్ల శరీరధర్మాలలో కొన్నిమార్పులు కలుగుతాయ భయం గాని, కోపంగావి హెచ్చుగా కలిగినప్పుడు ఎ్యడ్రివలిన్‌ (గంధి హెచ్చుగా వించి, గుండెకొయకు దిలాన్ని చేకూర్చుతుంద్కి దీవితోబాటు రక్త పవాహంలో కొలెస్ట రాల్మ్‌ ఫాటీ ఏపిడ్స్‌ చేరుణామిం

ఈవాడుహూడా (నవంచంలో (ఆఫికొలోని కలహరి ఎడారిలో) ఆహారం ఏరుకంటూ వేటాడుతూ జీవించే వాళ్గున్నారు వారివి శాస్త్రవేత్తలు పరీక్షించారు.

న! వేటగాడికిగూ డా స్పైస్‌ అనేదీ వున్నదిం.వాడు వేటమృగంకోనం వెఠకాలి,అది దొరికి తేగాని పొయిలో సిల్లి లేవదు. మృగం కనిపించాక దాన్ని కొట్టాలి. కొట్టగానే ఆదిదావక పోవచ్చు. దెద్బితిన్న మృగం వేఐగాణ్ని రోజులపాటు తివృవచ్చు అదీ తనచేఠ చచ్చేదాకా వాడికి తివడి ఉండదు, తిప్పలేతప్ప, ఈలోవల ఎ(దీవలివ్‌ వాడి రక్రంలోకి పవించి వాడీకి బలాన్నీ, ళ కివీ చేకూర్చుతుంది ఇది వాడీ ఉద రావికి రక్తాన్ని తగ్గించి, తిండి లేనంకుపల్స బాద లేకండా చేనుందీ. ఆయికే, వాడి రశ్తంలో దేరే కొలెస్టరాల్‌, ఫాటి ఆసిడ్స్‌ విగై రా దుష్పదాల్దాల మాజేమిటి? వాడి తిస్పటా, పరుగుల్తూ (మా వాటివి దహించివేప్తాయి

ఆధువిక ధవికలాళఠవపరాయణుగు కూడా ఒక రకమెన వేటగాదే. వేద గాడి జీవికంలోవుండే వమన్యలూ, అపిర్పిస్పరా ఇడి జీవికంలోనూ ఉవ్నాయి. ఎక్కడ పెట్టుబడి చెయ్యాలి ? ఏది లాభపాటి మదుపు ? వాటారిధరలు పడిపోతే, లాభపొటి బేరాలూ, కంటాష్టరూ నంపాదించాలంటే ఎవరిపహానుం వొందాలి ? ఎట్లా ? ఎడినలిన్‌ ఇఠడికీ అనపరమే, కొని ఇతను దైహికంగా వేబగాడి జీవి

ఈం జీవించడు. వడవడు కొర్గలోమ, విమావాలలోనూ తిరుగుకాడు, ఉవవాసాలు చెయ్యడు తింటాడు, తాగుఠాడు ఆళవి రక్తంలో చేరిన దుష్పదార్జాఐ ఆతని గుండెమీద దెర్చితీపాయి.

“మన శరీరాణు వేటగాడి జీవితావికని నిర్మాణమైనవి మనం జీవిన్తు న్నది వేటగాడి జీవిరంకాదు” ఆంటారు శాస్ర వేత్తలు:

ఈ వళ్యాన్ని మన పూర్వీకులు ఏరూనంలోవో [(గపాంచి, నడివయస్సు దాటగానే వానవిస్టం ఏర్పాటుచేసి ్యవకళాంఠ జీవితం నిర్దేశించారు వగరాలలో కంబ ననాలలో ఎక్కువశాంతి లభిస్తు ౦దవి వారు ఏపాడో తెలుసుకువి ఉండటం చిరం. వనాలలో లభించేది శరీర “ళాంతొ వెటగాడి జీవిరం. ఆహారం ఏరుకునే వాడి జీవితం, శరీర వ్యాయామం.

హృదోగులు కదలపండా _ వడుకువి విశాంతి తీనుకోవాలన్నది తవ్పుడు సిద్ధాంతంగా కవిపిన్తుంది. ఇన్సుడు డాక్టర్లు హృ(దోగులను నిడనమన్ని సైకిలు తొక్కమనీ పంహా ఇస్తున్నారట.

మన శరీరాలలో వేనావాటి వెలవలగూడా ఇంకొ వేదగాడున్నాడా? ఠవ్ప కుండా ఉన్నాడు. నాగరికజాతులలోగూడా ఆటవిక ఆవశేషాలు చాలా ఉన్నాయ్యి మన నమాజంలో అనేక రకొల పూజలూ, పండగలూ,మక6ంపేరిటి చే సేతరంతులూ అనాగరిక పమాజం వాటివి.

శ్తీలు పురుషులకు తీసికట్టుగా ఉండడమూ, సంఘ'సేవలో వారికి తక్కువ ప్టానం ఇచ్చి, ఇంటిపనే వారికి (వధానంగా చెయ్యటం వేటాదేకాతుల లక్షణం. ఆహారం ఏరుకునే దశలో స్త్రీలకూ పురుషము=కూ పిల్ల లకూ 'రేడా ఉండేదికాదు. ఆవని అంద్రకకీ ఇంచుమించుగా నమంగానే చేరవవుకుంది. కొవి. వేట దగ్గరికి వచ్చేవరికి దిలిష్టులెం పురుషులే ఆ వని చేయగలరు. అది శ్రీఃకూ వల్లి లకూ అపాయకరమైన వ్యావకం, మవ ఈవాటి నాగరిక వమాజాంలో =పాళ్ళాశ్య దేశాలలో వైళం = స్త్రీకి నంమ్యశమరో ఛాలా హూనస్టానం ఉంటున్నది,

176

“మనం ఎవరం ,?” ఆన్న (పశ్నకు నమాధానం, “మనం రైపాకంగా ఆటవిక వేటగాళ్ళ దశకు పరిణమించిన వాళ్ళం” అన్నదసి స్పష్టమవుతుంది, ఆలాంటవ్పుడు మనం నాగరిక” సామాజిక వ్యవస్థ అంటున్నది తప్పుతోవలో వున్నది ఇంతకం'ె “శ్రామికరాజ్యం” అన్నది మవ వరిణామదశకు ఎక్కువ ఆనుకూల9గా ఉలటుందనటావికి సందేహంలేదు.

ఇప్పుడున్న పరిస్టితికి మనిషి సాధించిన వి్ణానాన్ని ఠప్పువట్టి లాభం లేదు, ఆ విజ్ఞానాన్ని మనం ఉపయోగించడం లేదు. మఠ మౌఢ్యాన్ని అనాగరిక దళ అవసరాలకోనం ఏర్పడిన కులతత్వాన్నీ విర్మూలించకుండా బూర్జువా (ప్రజా స్వామ్యం సాధ్యమవు తుందనుకునే రాజీయ మహానాయకులు మనకున్నారు

(ప్రపంద యుద్ధాలూ ఆపారళ క్రిగల మారణాస్త్రాలూ మనిషి వేటగాడి మనప్దత్వావికి (వఠ్యక్ష నిదర్శనాలు, అమెరికొ సాధించిన భౌతిక నాగరికతనూ, ఆమెరికొ వియత్నాం, కొంబోడియా లాటిన్‌ అమెరికొ వగ రాదేశాంలో చేసే పాళవిక చర్యలనూ సమన్వయించటం పాధ్యం కొను, కావి అలాటి వమన్వయం ఉన్నదీ. అమెరికను నాగరికత అమెరికను వై వికలలోనూ పై నికాధికొారులలోనూ (క్రొర్యావ్ని నంస్కంరించలేకపోయింది.

“ఆధునిక” మానవుడు ఆధునిక వాశావరణావికి ఆమగుణంగా పరిణతి చెందలేదు. ఈ వాతావరణం మారకుండా ఇలాగే ఉంపే మానవుడు ఆ వరిణా మాన్ని పాధించుకోగలుగుతాడు. (ప్రాచీనులమంచి పంకమించిన సంచితం దెబ్బ తీస్తి “నాచురల్‌ పెళెక్షన్‌” ద్వారా వాశావరణావికి అనుగుణంగా మారచేవివాన గుండె జబ్బులతో చచ్చిపోతారు. మనుషులు మరింత శాంతకమూ, నహనమూ గలవారై రే అధువిక [(వవంచం ఇంకొ చాలా బాగుంటుందనటానవికి సందేహంలేదు. పాళ్చాత్యులలో గుండె జబ్బుఐ చావులు జాస్లిగా ఉండటం “నాచురల్‌ 'పెలెక్షన్‌* ద్వారా జరుగుతున్నదే కొనచ్చు, ఆంటారు ఎఫ్‌, క్షర్క్‌ాహు వెల్‌,

ఆయన ఇంకో ఇలా ఆంటాడు:

“మరొక మానవ నాగరిక, పై మెరుగులు ఎలా ఉన్నవ్పటికీ ఆర్లువిక-

వికె క్ష మానవుడు సారించిన దానిలో విలువగలది, తనను కాను తెలానుకొనటావికీ (వపంచాన్ని ఆర్జంచేసుకొనటావికీ , వవికిఎచ్చే జ్ఞానం, ఇందులో చాలా భాగం జనిపామాన్యావికి అందుబాటులో చేదు. ఆనేఃమంది దీనివి విరాకరించటంగూడా శోచసీయంగా జరుగుతున్నది సరిణామ సూ(తాలు వా సవమైనవి, వాటివి బుజువు చేయనచ్చు వాటివి వృపేషీ-చటం (వమాణ స్వీకొళం) మానవుడు తనను కాను తెలునుకోవటావికి అవి దాలా అవసరం మన భావి పరిణామగతిని మనమే నిర్రయించుట నే విరిస్టితి త్వరలో నే ఏవ్పడవత్సు గనక్క మవ భవిష్యత్తుకు అది ముఖ్యమైవద్కీ మానవుడికి గల నవాలు ఇది= చం[ద్రమండలాన్ని కొట్టటంకోదు.* 00 కోట్ల నంవత్పరాల జీవిత చరితలో వ్య క్తికేమాన్ని సమష్టి క్షేమంతో నమ న్వయపరిచే అవకొళం మొదటిపారి కలగనున్నది, .ఈ నమన్వయానికై_ లోగడ కృష్‌ జరగలేదు. ఈవాడూ సరిగా జరగటంలేదు *

హువెల్‌ చెప్పే సమన్వయం కొంఠవరకు సోషలిస్తు సమాజంలో సాధ్య మైనట్లు కవిసిస్తు ౦ది. అందుచేతనే మన దేశంలో సోషలిస్టు వ్యవస్దకై తే. పలుక బడి నచ్చింది ; కొన ఆలాటి వ్యవస్థ ఏర్పడటానికి అడ్డంపలుగావున్న శష్తణ దేళంలో వైర విహారం చేస్తూనే వున్నాయి. ఆ దుష్టళక్తులను అర్దం చేసుకోవ టానికి మాననశాస్త్రమూ, సరిణామవాదమూ కొంఠనరకైనా వవికివస్తాయే మో వీటిని గురించి చదువుకున్న (వఠివాడూ తెలునుకొనటం అవసరం

-- ఆంధ్రజ్యోతి సచిత వారష్మతిక 19-2-1071

శ్రాలాకొలంగకికం ఒశ మి(టతుడు మరొక మితుడికి వ్యావహారిక భాషలో ఉఊత్త:౦ రాయటావికి యత్నించి తనకు వ్యావహారికంలో రాయటం బాతకాదవి తెలుసుకువి ఆశ్చర్యపోయాడు. అకను ఆ ఉక్రరమే (గ్రాంధికంలో ఆయికే అవలీలగా రావి ఉండేవారు,

ఒకనటి = (గ్రాంథిక నాటకొలలో నటించి పేరు తెచ్చుకున్నది వ్యావ హారిక సంభాషణం గల నాటకంలో నటించటానికి ఉక్కిరి నిక్కిరి కౌవటం శ్రీనొక నవలలో చ్వితించాను, ఆది కల్చనకొదు.

నిజం ఏమిటంటే మవలో చాలవందికి వ్యావహారిక భాషకూడా నరిగారాదు. మనకు కెలుగు మాతృభాషకదా అని గర్వించి లాభంలేదు. చెళ్ళపిళ్ళ వారిలాటి కొద్దీ మందిని మినిహాయి సే పేరువడ్డ రచయితలుకూడా వ్యావహారికం రావివారే. వారిలో కొందరికి (గ్రాంథిక భాష బాగా తెలిపి ఉండనద్చు. కొవి ఆందు వల్లి హడా లాభంలేదు.

ఆయితే ఈనాడు వెలువడుతున్న సాసాఠ్యమంళా ఎలా వస్తున్నదని ఆడగవచ్చు. దాలామంది మాటలమ ఠవ్పగా ఉపయోగిన్తూనే ఉన్నారు. కొందరు ఈనుకు తెలినిన పదజాలంతోనే సవి జరుష్పకుంటున్నారు. మరికొందరు ఇంగ్లీషు మాటలను, తెలుగులో మాటలున్న సందర్భాలలో గూడా, వాడేస్తున్నారు. విక్య న్యవహారంలో లక్షలకొద్దీ మాటలున్నాయి. వివిధనృత్తుల వాబ్ళ వాడే పరికరాల పేర్లుగూడా ఆందరికీ తెలీవు. వెనకటి కెనరో మంతతిగారు “వియ్యంచెట్లు అన్నాట్ట.

క్క10 శలాబ్దాల్నాటి భాషే (వమాజణం అవి అన్నవాడు భాషామూరుడు కొవాలి (ప్రపంచంతో ఎక్కడా ఇటువంభి పమాణం ఉన్నట్టు దదువుపన్నవా

1 రెనడూ ఊపాంచమగూ డా లేడు. కొవి తెలుగువాన అవనిచేశారు [ప్రాచీన సాహ త్యం పఠిందరాదవి కాదు. కొవి ఆది వెయ్యిమందీలో ఒకడికి ఆనసరం కొవచ్చుం చదువుకున్న (వ్రతివాడూ, రాయదలచిన పతివాడూ కవిత్రయం భాషే వాడాలన్నది మౌఢ్యం.

ఎవడూ కన భావాలను శథింమైవభాషలో .__ హాస్యానికి తవృ వ్యక్తం చెయ్యలేడు, చెయ్యడు. ఈ కొరణం చేరనే గిడుగువారు కృఠకభాష అన్నదీ, తదికరులు నుల [గాంధికం అన్నదీ, ఉద్భవించాయి.

మాతృభాషలో విద్యాటోద అంటున్నారు. కవిశ్రయం వారి భాష ఈ నాడు ఏ తెజగువారికీ మాతృభాష కాదు. ఒకవంక ఇంగ్లీమా, మరొకవంక పాందీ, మూడోవంక (గాంథధిక భాషావ్యవహారం భాషను పెరగకుండా చేస్తున్నాయిం

చదువుకునే కురవాణ్య వ్యావహారికంలో విద్యాభ్యాసం పారంలించ్కి కొద్ది నలవత్పరాలలోవల ఆనేక వేల మాటలను -- వ్యవహారంలో ఉన్నవాటివి-- నేర్చుకోవాలి. శరవార ఇచ్చు ఉంటే, అఆవనరం ఉంటే వెనక్కువెళ్ళి (ప్రాచీన సాహిత్యాన్ని ఆధ్యయనం చేయవచ్చు; లేకపోతే మానవచ్చు భారతంలోని రాష తెలియనివాడు చరువురానివాడు కొవనసవంలేదు; తవ మాతృభాషలో ఒక ఉత్తరం రాయటం చాతగావివాడు ఎన్ని డాక్టరేట్లు నంపొదీంచినా నిరక్షరుడే,

వ్యావహారికం అలివృద్దికొవటావికి దాలా మార్గా లున్నాయి. వాటిలో ముఖ్యమైనవని ఆ భాషలో వివిద విషయాలు చదనటమూ, రాయటమూనూ. అర్హ శఠాన్దిం (క్రతంకన్న ఈ వాడు వ్యావహారికం చాలా అభివృద్ది చెందింది దావికి కారణం ఆ భాషలో విరివిగా సాపొత్యం వెలునడటమే.

ఈ పాహీత్యం ఇప్పటికి సాధించివ ఒక విజయం ఏమిటంటే, (పాం తీయలాషలు (కమంగా ఒక మూనలోకి వమ్తన్నాయి- (పాంతీయమైన 'కేడా లుండ టం వ్యావహారిక భాషకు ఒక్ష పెద్ద లోవంగా కొందరు చెప్పారు. (పాచీన కవులు గూడా 1పాంతీయాలు వాడారు. (గ్రాంధిక భాషవిండా వర్యాయవదాలు కొల్లలుగా ఉన్నాయి.

190 వ్యావహారికొనికి వ్యాకరణం లేదవి ఒక సొడ్డు ఉన్నది. వ్యాకరణ మంటే ఏదో స్వరూపనిర్ణయం అవి కొందరికి అపోహ ఉన్నట్టు కనిపిస్తుంది. మనం విత్యమూ మాట్లాడే భాషకు వ్యాకరణం ఉంటూనే ఉన్నది. ఆమాటకు వసే కృఠళకభాషకే వ్యాకరణం లేదు. “నమావేశమువకు నెెహూ, రాజేర్వద (వపాద్‌, వల్లరాయి సటేలు వచ్చెను” ఇలాటి నాక్యాలము దినపత్రికల సంపాదకీయాలలో కొల్లలుగా చూశాను. “వచ్చిరి అనేమాట ఉన్నసంగతి గూడా నంపాదకీయాలు రాసే వారికి తెలియదన్నమాట! అదీ ఆలాడఉంచి ఉన్నభాషకు వ్యాకరణం రాషపారుగావిి ఉన్న స్యకరణం కోనం భాషమ మార్చుకోరు ఇది సాధ్యంకొదు. వాంఛనీయంకొదు “వలనదుం వలదు, వద్దా” అనేనవ్నీ పాధువులై, “వద్దు, ఒద్దు" ఆనేవి ఆపాధువులయాయా ఆవి గిడుగువారు అడిగారు. ఆ(వళ్నకు నమాధానంలేదు, పదన్వరూపాలు (గాంధి కంలో కూడా ఒక రకంగా అఘోరించలేదు. మాతృభాషలో విద్యాటోద అన్నది చాలా మంచిదేగాని మాతృభాష పటిష్టం కొవటావికి కృషి ముందు జరగాలి. -- పునక (పవంచం, 1071 మే = జూన్‌, “భారతం విన్నంఠమా[(తాన మన తల్లులు కుంతీదేవి లాగు (వ్రవరిస్తారనే భయం మనకు లేదు. కొని వెంకటచలంగారి కథలు చదివి మవభార్యలు “చుక్కవ్ము” మాదిరిగా (వవర్రిస్తారని మన దిగులు 1”

బీవిత దృక్పథాలు

వమువిషికీ ఇశర జంతువు?హ గల కేడాలలో ముఖ్యమెనది ఏమంకే, మవీషి ఠఈన చుట్టూ ఉండే వాతావరణాన్ని దిద్ది పూర్వకంగా మార్చుకోగలడు, ఇతర జ౦ంఠరుపులు ఆపని చెయ్య బేవు = అవి కాస్త్రబ్డిఐ ఇెబుకారుం

శేవలమూ దీవివి బట్టి మసషులు పైకి వస్తారాః ఏ౧ చదువురారో అన్నది కేలందు మానవుడు తన వాకావరణాన్ని మంచికి మార్చవచ్చు. చెడుకు గూడా మార్చవచ్చు. మానవుడు సాధించే నూర్చు పురోగమనానికి తోడ్పడవచ్చు. తిరోగమనావికి తోడ్పడవచ్చు.

ఏది పురోగమనం? ఏదీ తిరోగమనం? ఏదీ మంచి? ఏద్పీ చెడు? ఈ (ప్రశ్నలకు

ఆందరూ ఆమోదించే సమాధానాలన్నామూ, అంటే లేవు. వ్యకికలలోనూ, పుప్త కొలలోనూ, బొమ్మలలోనూ, సివిమాలలోనూ వెక్సు ఎంత బా స్రిగా ఉంటే జీవికం ఆంత సంబరంగా ఉంటుందనుకు నే యువనపలున్నారు. సాయుధ పోరాటం ద్వారా విష్త్లవం పాధి శ్లేనేగావి జీవిలావికి అర్దం లేదనుకనే యువకులూ ఉన్నారు. డబ్బు నంపొడించటమూ, ఉద్యోగం ఆర్డికంగా మంచి పృనాది 'పేసుకోవటం ఉన్నర జీవికాదర్శం అమకునే వాళ్ళూ ఉన్నారు.

జీవికపు దృక్పధాలలో కేడా ఈ వై విధ్యావికి మూలకారణం. ఈ కారణం వెనక వ్య క్రి గతమైన కారణాలు మవిషి మనిషికీ భిన్నంగా ఉంటాయి. కులమూ, మఠమూ, వర్షమ్మూ, వాతానరణమూ, చదువులూ, స్నేహ సంవ ర్కాలూ, ళక్తి,పామర్థ్యాలూ మొదరై నవి దృక్పథాలకు రూపాన్ని కలిగిస్తాయి అవే న్యక్తుం సామాజిక (పవర్తనమ విర్ణయిస్తాయి.

కొవి చాలా మందిక్‌ ఒక వివృష్టమెవ దృక్పథం ఉండదు. వారు జీవిత (ప్రవాహంలో గడ్డీ పరక్షల్గా-గా కొట్టుకుపోవటావికిఠప్ప ఇంకెందుకూ వనికి రారు, ఆభాటి వారికన్న పొప్పీలు గూడా.నయమేనేమో. గాలికి ఎగిరే పుభివిన్దర్గాకుల్లాగా

189

వాబ్ళీ కొ'స్పేపు పైకి లేస్తారు, కొస్పేపు కీందవడి గొర్లుతారు, ఏమి జరిగినా అది వారి (పయోజకత్వం కాదు!

కొంఠమంగికి దృక్పథాలు నృష్టంగావే ఉంటాయిగాని అవి అవాస్తవ క౦గా ఉంటాయి. ఇలాంటి వాద తమకు సాధ్యం కొనివీ, ఆసంభావ్యమైనవీ అయిన లవ్యెల మీద మవస్సును కేందీకరిసారు. ఇలాంటి వారే కాము భార తీయుం మైవందుకు చింతిఎచి, పాళ్ళాత్యుల లాగా జీవించటం జీవిఠాదర్శంగా 'పెట్టు కుంటారు; తోటీవాడితో మాట్లాడటం చేతకొకపోయినా సినిమా స్టారు కొవాలని గొంతెమ్మ కొరికలు కోరుతారు బీడీముక్కు మరి కొనలేక పోయినా కోటీశ్వరుడు కొవాంవి కలలు కంటారు. సాధారణంగా ఈ రకం మవషులలో వర్ష స్వభావం ఏమీ ఉండదు.

ఆసలు వర్గాఐనే కృషతిమంగా భావించి, అవి కొర్త్‌ మార్క్స్‌ చేసిన విశ్వామిత్ర నృష్షి ఆనుకునే వాద గూడా వున్నారు. మానవజాతి ఆనేక లక్షం ఏదృగా సాధిస్తున్న పరిణామం సామాకిక మైనదవీ, నమాజంలో వర్షాలనేవి భౌతిక కొారణారివల్ల ఏకృడిన వాస్తవ సామాజిక విభాగాలనీ వీరికి తెలీదు. వర్గ వైషన్యూ లకూ, జాతి వై షమ్యాలహ, యజమావికీ కొర్మికులకూ మధ్య ఉండే శ్యతుక్వావికీ యాచకుల మధ్య శతుత్వావికీ తేడా తెలీదు.

పామాజీక జీవితంలో మనష్యుల దృక్పథాణ వర్లస్వలానం కలవె ఉండటం (వయోజనకరమైవవి ఆవీ సమాజొన్ని వడిపించేవి (వర్గరహిత సనూ జంలో ఆందరికీ ఒక దృక్పథం ఉంటుంది, ఆ సమాజం నీడలె వేరు) ధవ కొంటె, స్రీ న్యపనమూ, కీర్తికడూతీ ఆరికార దాహమూ మొదలైన నష్టి లక్యెలు జీవిత దృక్చథా అవిపించుకోవు.

మవిషికి నరిఆయిన అఆనగాహనా, జీవితానభవమూ ఉండటం నరిఆయిన

దృక్సరానికి ముఖ్యం. కొని పరిమిత మైవ _వాశతావగణంలో పెరిగే వ్యక్తికి జీవ కానుభవమూ, జీవికావ్ని అవగాహవ లేసుకానే ₹ కీకూడా పరిమిరంగానే ఉం టాయి. ఈ లోపాన్ని తీరృగలది సాహిత్యం, వార్తా పత్సికలు కొంతవరకు మన విత్యానుభవాలను పెంచుకాయి కొని జీఏతాన్ని అవగాహన చేసకునే శ క్రివి గ్రపాదించవు. ఎందుచేతనంటే ఆ వతిక పాళ్ళుష నర్ష్గ దృక్పథం ఉంటుంది,

1జి

వారా వ్మతికలు అన్ని వర్గాలవారూ కొవి చదవటానికి వెలువడేవే అయిన్నా ఒక వర్షం (పాదారిణంగా ధవికవర్గం, పాలకవర్శం) యొక్క దృకృథాన్నే వచార్తం జేస్తాయి. వ్మృతికలలో వడివది పరమ వేదమనుకునే వారిమాట ఏమో గాని, కస్త విచకణతో చదివేవారికి ఏ స్మతిక ఏకకం వార్తలను ఆణచినె ప్రేవీ, ఏకం నాారలను మారుమూలకు నెఫ్టది, స్పష్టంగా తెలుస్తుంది, వంపొదికీయాల మాట వెస్పవే అక్కర లేదు! అవి కొందంకి అమృళమూ, మరికొందరికి విషమూ లాగుంటాయి. ఒక్క ముక్కలో చెప్పాలం పే, వార్తాప్మతికలు పె వర్గాలకు (పచార పాధనాలు,

(క్రింది వర్గాలవారికి వ్యతికలు లేకపోలేదు. కొని వర్షచ్చెతన్మమూ, దావితో బాటు జీవిత దృష్పధమూ లోపించిన మన దేశంలొ “కింది” వాదు కూడా “*మీదీ” వాళ్ళ పతికలే చదువుతారు!

పొపాత్యంలో ఇంత మోనం లేదు. వర్షబె కన్యం రచయికలలో చాలా తక్కువే. ఆని చెప్పాలి. అందుచేత చాలామంది సాహిక్య సంపదాయంతో (వభావితులై నట్టుగా జీవికం మంచి పాధారణంగా (దభావితులు కొరేమో అందు చేతనే జీవితంలో ఆంతులేవి వైవిద్యం ఉన్నప్పటిక్కి రచయితలు రక రకాల జీవితానుభవాలు కలవారై నప్పటిక్కీ వెలువడే కథలు దిహుకొద్ది మూవలనుంచి వచ్చివట్టుంటాయి.

అయితే ఇందుకు భిన్నంగా వర్గ చైతన్యం కలిగి రా పేవాళ్లూ, వాసన జీవితాన్ని తమ రచనలలో (ప్రతిబింబించేవారూ లేకపోలేదు. కొవి సాహిత్య నమన్య ఒకపాలు రచయితద్కీ తొంభై తొమ్మిది పాబ్శ దదినేవాళ్ళదీనూ, ఏ రచ యికా తన ఆత్మవికొసం కోనం రాయడు. రచించిన రచన పుట్టిన బిడ్డలాంటిది. దావి జీవితం పారపలలో కలిగించే చైతన్యమే దావి సార్దకత్వం.

ఇస్సుడున్న సరిస్షికిలో పాహిత్యవమన్య చదివేవారి సనున్య అన్న దావ్నిగురించి నాకు ఎటువంటి సందేహమూ లేదు.

ఏ రచవ ఏ తరగతి పారకల కోనం పుట్టిందో ఆ ఠరగతి పాఠకులు దాన్న చదవటం. జరగాలి. జమీ౦దారుగారద్భాయి చదీవి ఆనందించే కథలు విరు

క్షేరిీ

దోోగి అయిన తక్కువ(శేణీ మధ్యతరగతి యువకుడు చడివి ఆనందించటం మూలాన సాహిత్యంద్వారా పాంఘి" చైతిస్యం పెంబొందదు. "

పార లల్‌ లేవి వర్గ చైతన్యం ఎక్కడిమంచి వచ్చేటట్లు ? వార్తా స్మతికలనుంచి రాదు. (వభుత్వ చర్యల పై పర్షాలవారికి ఆమకూలంగా ఉండటం చేత పాహిణ్యమే -ర్గ న్వబావాళిను వాస్తవంగా చ్చికించి, పారకులలో పర్ష జైళన్యం పెపొ గించాలి, ఇదీ జరగవింికొలం సాంఘిక చ్చై రన్యం ఆవ వ్యవ్దంగా ఉండి సామాజిక పురోభివృద్ధికి పునాది ఏర్పడదు.

సివిమాలు అనే సాపిత్య _ప్వరూవం పనిపెట్టుుని పాంఘక చైత న్యాన్ని అస్తవ్యస్తం చేస్తున్నది? వాటిలో సాధారణంగా ఎలాంటి జీవిత సత్యమూ ఉండటంలేదు. చాలా చ్విక్రాణ నూటికి మారుపాబ్ళ పచ్చి ఆదిద్దాలు, జనం వాటివి ఎగబడి చూస్తున్నారు. ఆందునల్ల వారికి కలిగే చైతవ్యం భూవ్యంం

వర్ల ర్రైతవ్యం లేక కీర్తికో, డబ్బుకో, రచవలు చేసే వారికి చెప్పి లాభంలేదు. వరిచ్చైతన్యం కలిగించటానికి దీక్షగా కృషి చేయాలి. పారకులూ కేవలమూ ఊసుపోక కోసం కొక, సాహిఠర్యం ఒక అమూల్యమైన సాంఘిక శకి అనెది గుర్తించి తమలో వికొసం కలిగించే పాహత్యం కోనం వెతికి చదవాలి.

ఈ దృక్పథం గలవారు వర్షవై షమ్యాలు తెచ్చి పెట్తుతున్నారవి విమ ర్మించేవారున్నారు వర్గవై షమ్యం జీవిఠంలో ఉంటేనే వాటికి సాపాఠ్యంలో స్తానం ఉంటుంది. కృతిమంగా కల్పించిన వై షమ్యాలు జవావికి పట్టపు. ఆలాంటి వైషమ్యాలు సృష్టించటం రాజకీళయవాదులకు లాఖిస్తుందిగాని రచయితలకు ఏమా మూ లాలించదు. రచయితలలో దుర్మార్గం ఉండటం పాధ్యం కొదవికొదు, ఇప్పుడు రాజకీయవాదులు “పోషించే” రచయితలు కూడా ఉంటున్నటు కనిపి స్తుంది, అటువంటి. వారు వవిపెట్టుకుని రియాక్షవరీ సాహిత్యం సృష్టించవచ్చు. కాని ఇదీ రెంటికీ చెడ్డ రేనడి సాహక్యం అవుళుంది. ఈ సాహిత్యాన్ని ఆమో దించేవారు జీవితంలో హడా రియార్షవరీణగానే ఉంటారు. సాంఘిక చైతన్యాన్ని పెంపొందించే సాహిత్యం (క్రమంగా విస్పరిస్తుందీ, విన్గరిస్తున్నది కూడానూ,

ఎజఆీథ్య్యోరో కు గదీ వావళరంచిక్ష

రచయితలు = వూర్కొజం రాజకీయాలు ఇఅభ్కుదమయ రచయికల ఉద్యమం పాగుతున్న రోబజురలో పాపొత్య న్వరూవ న్వభావారిను గురించి చాలా మంది ఆభ్యుదయ దృక్పధంతో ఆలోచవలు చేవ వ్యాసాలు రాకారు ఆదే విదంగా ఈవాడు విస్తవ పాహిత్యోద్యమం వచ్చిన వందర్భంగా ఎవరి అభిపాయాణు వారు బయట "పెడుతున్నారు. నేనుకూడా “వళంజనంచలోనూ, “నృజనొ లోనూ, నా అభిప్రాయాలు వ్యక్తం చేశాము, (వబువేటుగా ఉత్తరాలలో కూడా చర్చపాగుతున్నది,

నేన శంకరాచార్యులవారిని కొన్ము నా అభ్నిపొయారే కొదు, మఠెవరు చెప్పిన అభిప్రాయాల నా విమర్శకు గురి అయితేనే నిజం ేయకుంది.. ఒక్కడి బీతిమీదుగా ఉద్యమాలు నడిచే రోజులు పోయాయి వివ పాపాత్యోద్యమం సామూపాక కృషి.

“(వజాళ క్తి” (వెపైందిరు !12 నంచికలో ) థ్రీ మోటూరి హనుమంక రావుగారు నా లల్రిప్రాయాలను నుశీర్హంగా విమర్శించారు. దాదాపు వా ఆలీప్రాయా లన్నీ పెడదోవనే ఉన్నట్టు రుజువు చేయటావికి వారు (వయత్నించారు. కోని వారు కృళ కృత్యులై నట్టు హకు తోచబంలేదు, ఆసలు నా ఉద్దేశాలు వారికి ఆవగాహన ఆయాయన్న నమ్మకం కూడా వాకు కలగటంలేదుు హనుమంకతరావు గారిలాంటి మేధావికి ఆనగాహనకొలేదం'పే, వా అలిపాయలను నేను సరిగా వ్యక్తం చేయ లేక పోయి ఉండాలి ఆందుచేత వారు అపార్జం చేసుకున్న అంశాలను మరికొంచెం నిపులీకరించటానికి ఇన్ప్సుడు (వ్రయత్నిస్తాను

(ఈ వ్యాపాన్ని నేమ “*వజాళ క్ర్‌కే పంపి వుండనద్చు. అయితే “వరంజవంచలో వడిన వా న్యాపాన్ని “*వ్రజాళ క్ర వారు తిప్పి పంపుతూ జ్ర

166 ఆందులో కనుకు ఆభ్యంఠరకరమైన అభిపప్రాయాలన్నాయవీ, వాటికకాము ననూ ధానం ఇవ్వవలసి నస్తుందనీ, తమన్యతి లో ఆలాంటి చర్చలకు చోటివ్వడం ఇష్టంలేదనీ వాకు-తెలిపారు. ఏశ పక్షంగా చర్చలు జరవటానికి వారికి ఆభ్యంఠరరం లేదవి మోటూరివారి వ్యానం బట్టి తెల స్తువ్నది- అందుచేత ఈ వ్యాసాన్ని “వజాళ క్రీ కి పంపటం లేదు

క ఆభ్యుదయ రచయిత అంపేనా ఉద్ధేశం. ఆభ్యుదయ పాహాత్యో ద్యమంలో పాల్గొనేవాడు- మార్క్స్సిన్తు అయి వుండాలా, అవసరం లేదా అన్నది

లి న! చర్చకు వచ్చిన ఆంళలలో ఒకటి.

అనవరం లేదనటానికి చూపేకొరణాలు.

(ఎ) పాహిఠ్యంలో ఆభ్యుదయం అవ్నదీ ఎన్సడూ ఉంటూనే వన్తు. న్నది. వేమన మార్కిస్టు కొడు, కందుకూరి, గుంజాడలు మార్క్పిస్తులు కొరు, ఆయినా వారివి ఆభ్యుదయవాదులుగా మవం ఆమోదించాలి.

దీవికి వమాధానం, మానవ వమాజ౦ం ఆబవిక దళమంచి నాగరికదశకు వచ్చిందంటే, ఆఅభ్యుదయకరమైవ రాజకీయాలు చాలా అమల జరిగివుండాలిం అనేకమంది రాజకీయ వేత్తలు మానవాభ్యుదయానికితోడ్పడి వుండాలి. వారంతా మార్క్సిస్తులా? వారు ఈమ రాజకీయ విధాహాలకు మార్కిస్టు వఠాకం రగిలించు కున్నారా? ఈ యుగాన్నీ, ఈనాటి సమాజాన్నీ, యిందుకు నడవటానికి వెలుగు లాగా ఉపయోగవడుళున్నది మార్క్సిజం,

మరోరంగంలో ఉదాహరణ కొవాలంపే* న్యూటన్‌ ఆ కొలావికి ఆన మౌన కాస్రవేత్త. కొని ఆయన (ప్రతిపాదించిన గతి సూళ్రాలు న్యూక్తియర్‌ కణాల చలనాన్ని విశదీకరించబాలవు,

(వి) జీవితాన్ని సరిగా అవగాహన చేసుకున్నవాడు మార్కిిస్తు కొకుండానే అభ్యుదయ రచనలు చేయనచ్చు, ఆలాంటి,రచనలు చేసిన వాట్ళ్‌

"అద్ముదయ రచజభకలుకొరా?

18?

దీవికి నమాధానం నేను ముందుగానే ఇచ్చుకున్నాను గాపీ అరి “రిజి పరు" కాలేదు.

ఆభ్యుదయ రచనలు చేసే అవకొళం ఆభ్యుదయ రచయికలమవి చెప్పు పనే వారికే ఉన్నదని నేను ఏ నాడూ అనలేదు. నాచేత ఎవరూ అనిపించలేదు అభ్యుదయ రచయితలనూ. అభ్యుదయ రచవలనూ కన్‌పూ్యూజు చెయ్యవద్దవి నే చాలా - స్పష్టంగానే చెప్పాను, అభ్యుదయ పాహీ తో్యోద్యమావ్ని శాననార్థాలు 'పెట్టివ వారిలో నే ఆభ్యుదయకర మైవ పద్యాలు రాపినవారున్నారు. వారివి అభ్యుదయ రోచయికలుగా మోటూరివారు ఆమోదించినా ఆరచయితలు అభ్యంతరం చెబుకారు.

ఆభ్యుదయోద్యమాన్ని వ్యతిరేకించిన వారికి ఎవరికీ జీవితం టొ లిగా అవగాహన కాలేదవి మోటూరివారు అవగలరా? విశ్వనాథ సత్గవారాయిణ, గారికి చిత్తళద్దీ లేదవి గావి, ఆయిన కోరుతున్నది వంఘాషకి బాగుకొదవీ ఆనగలరా ? ఆయన్‌ రానీవ వద్యాలలో అభు,ద యకర మైనవి దేవవి అనగలరా ౩ కొని విశ్వ వాథవారు వారి ఎతు ధవంపోవ్‌వా అభ్యుదయ రిచయికనవి చెవ్చుకోరు ఆయనకు అభ్యుదయం రుచించక కొదు ఆళ్కుదయ రచయికలు, అభ్యుదయమనుకుంటు న్నది ఆయన దృష్టిలో అభ్యుదయం కొవందునే ఒక్కముక్కలో చెప్పాలంటే ఆయనప మార్క్స్సిన్షు దృ్పథం బేనందున,

ఆభ్యుదయ రచయితను, _ ఆవిచెప్పుకునేవాడు మార్కిిన్లు అయివుం డాలనటంలో నేను ఏ విధంగా పొరబడ్డాను ౩

అభ్యుదయం ముదిరి మార్క్పిజం ఆవుకుందవ్నట్టు మోటూరి వారు చెబుతున్నారు, పాపిత్య రంగంలో ఈ అభి పొయాన్ని ఏ విధంగా అవ్వయించు కోవాలో నా దిద్దీకి ఆందడ౦ బేదు.ఆభ్యుదయం 0880, మారిఇ్సకం క006051్చై 459 అనుకోవాలా। మార్క్పిస్ణు పవాదీ మీద అఆభ్యుదమభావాలు పెరిగి నపా యనుపంటున్నాను. ఇరీ పొరపా కేనా ?

2. విష్తవ పాపాత్యోద్యమం ఒక రాజకీయ వక్షాన్ని ఆధారం చేసుకుని కొంగువట్టుకవి, లేదా అడుగులో ఆడుగు వేస్తూ వడనరాదవి నేను విద్దాంత మే

168 చేశాను, పరిస్టీకులు మారితే ఈ సిద్దాంతమూ మారవచ్చు కావి వస్తుళ పరిస్దితిలో ఇదీ సరిఆయిన సిద్దాంత మే అవి నేను నమ్ముతున్నాను, నా నమ్మకొన్ని హమమంక రావుగారు మార్చలేక పోయారు. పై పెచ్చు నేము అన్ని రాజకీయ పార్టీలనూ విషేధించినట్టుగా ఆయన అర్థం చేసుకున్నారు. ఒక రాజకీయ వక్‌ం వెంట సాహిత్వోద్గమం వడవటం ఎందుకు సాధ్యం కొదో నేకు కప్పినా, మోటూరి వారివి ఒప్పించ లేక పోయామ. రాజకీయ వషెల స్త్రాబజీలూ, టాక్షిక్కులూ, తిరిగే మెలికలన్నీ పాహితోోద్య మాలకు సాధ్యం కొవవీ, సాహిత్యం (వజొజీవితాన్ని ఆంటి 'పెట్టుకోవాలనీ నేను అన్నాను సావాత్యోద్యమం ఏదో ఒకపార్టీ పాలసీవి ఆనునరించివడవాంనీ, ఆలా జరగని వక్‌ంలొ పాహిళ్యావిక, రాజకీదూఐకూ విడాకులేనవి హనుకుంతరావు గారి ఆభి ప్రాయంగా కనదిడుళుంది. రాజకీయ పార్టీలకూ, సాహిత్యోద్యమావికీ ఉండే సందింధాలను గురించి వా ఆలిపాయాణు మరికొంచెం స్పష్టం చేస్తాను. (ఎ) రచయిళలు రాజకీయాలిప్రాయాలముంచి దూరం కారాదు. సాపా క్యావికీ, రాజకీయాలకూ దాలా సంబంధం వున్నది (వ) విప్రవ సాపాత్యోద్యమం-విప వ రాజకీయాలను విధిగా బలవరు మంది రేపు చూర్కి్పిన్లు కమ్యూవిస్తులు దేశంలో రాజీోయ పొంఘిక విష్ణవం కే విఫన రచయిర్‌లు వారి సరసనేఉంటార్కు ఆ విషయంలో మోటూరు వారికి ఎలాంటి అనమమానమూ ఆవసరం లేదు (వ్ర) రాజకీయ పార్టీలను అను సరించి రచయితలు సడిచివవ్చురు జరి గేది మోటూరివారు చూసీ పండారి భారత కమ్యూవిన్లు పార్టీ “మ్రానో జిందా బాద్‌ ” అనటం మావి, “మానో ముర్దాబాద్‌” అఆనేనరికి ఒక ఆభ్యుదయ కవి కలంనుంచి “వృశ్చిక నంతానం” లాంటి గేయాలు వెదనడ్డాయి. “మేనే ఆనలణ కాం[గెను అనే విండికేట్‌ వాద్ధ, మహారాజుల భర- వాంను రద్ధు చెయ్యటావికి ఏదో సాకషచెస్పి వ్యతిరేకించారు.

189

ఎలెక్షన్స సర్దుదాటులలో మిృితులూ శ్యతువులూ మారిపోతుంటారు.

రాజకీయపార్టీ లకు భఈజవ నమాజాల గా రచయితల నంఘాలు తయా రయికే గాలా చిక్కులున్నాయి. ఇవాళ రిష్సాను పొగడాలి, శేష తిట్టాలి, స్టాలిన్‌ ఎప్పుడు పతనమవుఠాడో, ఎవ్వుడు తిరిగి వసొడో తెలీదు.

ల!

రాజకీయ పార్టీలు మారరాదని ఎవరూ అనరు. [(వజాజీవికావికి అను గుణంగా [పజా పార్టీల విధానాలు మారవలసిందే. ఆదే అనకొళం సాపాత్యోద్య మాలకు ఉండాలన్నదే నేననేది.

(7; విష్తవోన్ముఖంగా ఉన్న రషా ఉదాహరణను హనువమంక రావుగారు (వస్తావించారు. విపైవ పూగ్వ రష్యాలో సాహిత్యరంగంలో గోర్కీ వెరిసిన వాటికి బలమైన విస్తవ కృషి సాగుతున్నది. లెవిన్‌ లాంటి అసాధారణ విఫవవాది ఉన్నాడు. లెవిన్‌, పావాత్యంమిద అధారిటీ కొకపోయినా గోర్కీ విజవ [గహిందాడు. కొనీ గోర్కీయొక్క రాజకీయ ధృక_థా ను ఆమోదిం చాడా! విమర్శించగేదా ? అంతమ్యారం చేత సాహిత్యరంగంలో గోర్కీ. విలున పం ఠగింది ?

ళ్‌

విప్లవ పాహిత్యోద్యమం వంగతి ఆలా వుంచి ఆభ్యుదయ రచయిత అన్నవాడికి గల అర్ధళలనే మోటూరువారు చెరిపేసేళారు. రవికుల విలాసాలనూ, దర్శిదుల కష్టాంనూ చితించినంకమా_కాన అభ్యుదయ రచయిక కొడన్నారు వియ త్నాం పోరాటం గురించి రాసినా ఆందులో ఏమీ లేదన్నారు.

ఎవరు, ఎటువంటి రచనలు చేసినవాడు, మోటూరివారి దృష్షిలో ఆభ్యు దయ రగయిత ? మార్కిజం తెరియక్రపోయినా ఒక అభ్యుదయ రచన చేపే చాలునని తృప్తివదే మోటూరివారు ఇద్దరు (తమ దృష్టలో) *అభ్యుదయి రచయి తల పేర్లు రెండు అభ్యుదయ రచనల పపేద్ల ఇచ్చివుంటే నాబోటి వాళ్ళకు ఉనయో గంగా వండును.

మరొక్క, విషయం, ఒక రకం రచనల ప విందించదలచిన వావ?

తేలు

వాటికి రాజకీయ విశేషణాలను, నాజూశయిన బూతులులాగా వాడటం పాతికేళ్ళ మంచీ నేను చూసున్నాను. ఓక ఇ"గ్మీషు దొంపాని నమ్నోోమవ్వింకో కమ్యూవిస్టు కధలు రాష్తువ్నావో అని అడిగింది. కమ్మూవిస్తు సాహిత్యమం'పే కమ్యూవిమ్తు వైద్దాంకిక రచనలవి కన బుద్ధీ న్న వారందరికీ కెయ స్తుంది. కమూ్య్యూనిన్తురే కధణు రాసినా అవి కమ్యూవిస్తు పాహాత్య౦ కావు.

ఇదీవరకు ఇలాంటి రాజకీయ విశేషాలను ఆతి హీన మేధావురె చెవె వారు. వారివి మోటూరి వారి వంటి మారిఒ్పిస్తు మేధావి ఆమనరి-చబం తగదు. పాపాకఠ్యంలో “ఉ(గవాదం” అన్నదావికి అర్హ మేమిటి ? రాజకీయాలలో “ఉగ వాదం” “ఆతివాదం” అన్నదావికి ఆర్జం వుంది. “వక్సలైట్‌ కవుల” అనే మాటకు అర్ధం వు?దా ? గిరిజకులు కమ భూములను భూస్వాములమృంచి కొపాడు కునేదిందుకు జరిగే పోరాటాలను రాజకీయ 0గా వడిపించటావికి పుట్టివవాట్ల నక్స లైటు వద్యాలు రాసేవాబ్గ ఆ పోరాటాఐమ నమర్డించగానే నక్పరలైట్లు అయిపోతారొ ? “నకృరైట్‌ కవులూ “వ్నది హనుమంఠరావుగారు తిట్టు మాటగా వాడడంలేదవి చెవ్పగలరా ? (దావికి దిగంబరులు అభ్యంకఠరం చెన్నక. పోవచ్చుగాక, ఆది వేరేనంగతి ఒకవ్పుడు కమ్యూవిస్తులను బరిపరిచివ ,రచయి తలమీద యాంటీపో9 గెసివ్‌లు వాడిన “తిట్లు” లాంటివి కమ్యూవిస్తులే తను కిన్షం లేవి వారిమీద .[వయోగించటం చిం,

దిగందిరుంమీద దాడిచేసిన మా(తాన సాహిత్యావికి మహోవకొరం జర గదు. దీగంబరులమీద ఈగ వాలరాదనినా ఉద్దేశ్యం ఏనాడూకాదు, వారిమీద వాలే ఈగలను తోలురానవి కంకణం కట్టుకోనూలే-. గిగ౦బరులంటే ఓ వీశెడు చింక వండు కొడు వారు మారుటున్నారు, వారి వైలరి మారి ఒక నృష్టఠతను సాధించు కుంటున్నది. పాపిక్యంలో విజమయిన అభిలాష గలవారికి ఈ పరిణామాలు ముఖ్యం. మోబూరివారి దృష్టిలో దిగ౦ందిర కవిత్వం ఒక వీశెడు చింతపండు. అదీ మార్కిస్టు చింతపండు కొదు, దిగందిర శవితా?న్ని విని ఉత్సాహం చెందుతున్న వేలాది యునకుల్లూ, వారి రచనల -ట్ల (ళద్ద చూపుకువ్న అీఠీ (వళ్ళతి రచ యికలూ అఆజ్ఞానాంధకొరంలో సడి శొట్టుకుంటున్నారని మోటూరి వారి నిర్ణ యం,

101

అభ్యుదయ రచయితలు మార్క్సిస్తులై వుండాలని మేం మ్టూలంగా అను కున్నది మోటూరి వారికి తెలీదు. ఆదొం తీర్మాన రూవంలో దొరుకుకుందే మోనవి వెతికి వట్టున్నారు తీన్యానమయితే “తీర్మావించాంొ అవి రాయనా ఇది కొద్ది మందిమి అనుకున్నదే, రంకుగావి, బూతుగావి కాదు దాన్ని అండించటానికి కూడా మోటూరివారు నయాక పడ్డారంటే వారి కృషికి సాహక్యం పట్ల వారికి గల ఆదరావికీ ఏమంత నందంధు ఉన్నట్టు లేదు. నక్సలైట్‌ రాజకీయవడ్షం మీద వారికిగల రాజకీయ విద్వేషమే మోటూరివారిని ఈ వ్యాసాలు రాయటావికి (ఢేశేపించీ వుంటే, తద్వారా వారు అభ్యుదయ పసాపిత్యాపికీ, విప్లవ పాపాత్యావికి అంతగా మేలు చేయలేరు,

అభ్యుదయ సాపాఠ్యం మీద కతికట్టి విషవ పాహాక్యం వచ్చినట్టు “*వజాతం(త”లో ఒక వ్యానం చూళాను, ఆలాంటి కిఠత్తులేవీ లేవు ఆభ్యుదయ సాహిత్కోర్యమం మీద నచ్చిన పరిణామమే విప పాపాత్యోద్యమం, ఇదయినా పెద్ద పెట్టున రాలేదు. ఇంకొ శైశవ దశలోనే ఉన్నది. కొని దీని ఆవిర్భావానికి దీగంవరులు వపాంచిన పాఠ దాలా (వరానిమైనది,

నేటి నమాజంలో రాజకీయాల (వభావం సాహిత్యం వైవా పాహఠ్య (గ్రకావం రాజకీయాలపైనా ఉండితీరేమాటి నిజమే, ఆందుడగేతనే మార్క్పిప్తు కమ్యూూవిస్తులు గావీ మరో “యిష్టులు” గానీ ఆరంభదశలో వున్న విష్తవ పాహి తో్యోద్యమాన్ని ఆణగార్బటావికి, తట్ట తగలెయ్యటానికి, అర్జంరేవి కృషికి పూనుకో రాడు, ఇదీ నా ఆభ్మిపాయం మామే!

ఎ *ీలెలుగు- వెలుగు £5 "సెప్టెంబరు 10/0,

విప్లవ రచయితలు రాజకీయు సకల కొంగుపట్టుకు వెళ్ళరు

92. జూలై [870] నంచిక “జయవది నంపొదకీయం సరిగా ఉన్నది, అభ్యుదయ రచయితల ఉద్యమం అరంభదశలో ఆందులో చేరినవాళ్ళ మీద అభాండా= వేశారు ఆస్పటి వరకూ గొన్చ రచబుతలుగా కవిపించినవారే “అర సంి లో చేరగానే, కొత్తగా ఏమీ రాయకపోయినవ్పటికీ, ఆకప్మార్తు గా ఎన్నడూ లేని విమర్శలకు గురి ఆయ్యారు. అనలు అరోవణ ఏమిటంటే, అభ్యు దయ రచయితలు కమ్యూవిస్టులకు అమ్ముడుపోయారవి - రచయితలకు కొంటగెను వాళ్ళకన్న కమ్యూవిస్టులు 'హెచ్చుఢధర ఇచ్చినట్టు 1

ఈ “రాజకీయ పైత్యం కారణంగా వారు (విమర్శపలు) ఆదివరవ మంచి ఆహారం ఆనుకుని మింగివదాన్నే వమనం చేసుకొనసాగారు.

ఇప్పుడూ అదే జరుగుతున్నది. పాహిఠత్యంలో విస్త కవిఠ్వం (ప్రారంభమయినప్పురు రావి విమర్శలు '*విర సం” ఏర్పడటంతో (ప్రారంభ మయాయి. శ్రీశ్రీ కవిశ్వాన్ని విమర్శించటానికి లేకపోతే శశ్రీశ్రీవి విమర్శించు ! ఛీథీ మార్కిస్తు కొదవి, అతవిది జుభ్యుదమిం కొడవి నోరివారు బయట "పెట్టారు. ఆతమ అవకొశవాదీ అవి గూడా ఆరోపించారు.

దిగంబర కవులదీ అభ్యుదయ కవిర్వం కొదని మోటూరివారు బయట పెట్టారు.

లా

దిగందిరరవుల మూడోపుస్త కం నచ్చినప్పుడు కమ్యూవిష్ణు వికలు

పమీతీంలి మెచ్చుపన్నాయి.. కెరఖంఢ్రరాజా, విలిలేళ్వర్‌ సంవల్టైనవారి కవిత

ఓర 198 మంచి కొపేషన్లు ఇచ్చాయి. కొని ఆదంకా ఇవాళ గరచరిర. ఇప్పుడంకా రాజకీయ పాక్షికదృష్షి 1 ల

రాజకీయ దృక్పథం ఉండవలసపినదే కోని విసన రచయిరలు ఒక రాజ కీయ పకం కొంగు పట్టుకొని వెళ్ళరు. ఆంతవరకు రూఢిగా చెప్పగలను. వాళ్ళవి (ధేరేపించేదీ (వజా జీవితమూ, దాని భవిష్యత్తున్నూ.

రాజకీయంగానూ ఆర్థికంగానూ, సాంఘికంగానూ, విస్తవ పరిగొమాల కలగవిదే, ఈ దేశం ముందడుగు వెయ్యదు, ఆటునంటీ పరిణామాన్ని తుపాక లతో విరోరించే దుష్టశక్తులు దేశంలో కొల్లలుగా ఉన్నాయి. విష్లవ పాపాతో్య ద్యమాన్ని (పతిఘటించేవాట్ళు తెలిసో కెలిముకో వాళ్ళ కోపు కొన్తున్నారు. ఇది మహాదారుణం.

దేశమూ, (వజలూ వివ్తవావికి సిద్దంగా లేరనీ ఓక వాదనం ఇవాళ పిద్దం కొఠపోతే రేపు ఉంటారు. ఇంకో పదేళ్ళకుంటాగు. విషం జరిగాకనే విషవ పాప్తాత్యోద్యమం రావాలవి ఎక్కడన్నా ఉందా? “విషవం? అన్న మాటకే వాస్టీరియా వచ్చే * మేధావులు"న్న దేశంలో ఏ ఉద్యమమూ లేకుండా వివ్షవ పరిణామాలు... ఇందీరాగాంధీ గారనుకునేవే ఆనుకొండి- ఎలా వచ్చేట్టు?

విషు రచయితలమీదగూడా పెద్ద భారమే ఉన్నది. జీవితంలో పాయధంగావో, విరాయధంగానో, (వజ విష్తవం తీసుకరావరినిన ఆవళ్యకత వారిక్‌ ఆనగ్గాహన అయేటట్టు పాహిత్యం ద్వారా తెలియనర్పటం..విస్తవరదయిఠల వాధ్యరం

పాంఘక చ్చైతన్యం లేవి (నజ ఎంక పీడనను ఆయిహా సహంది అణ గారిపోవటావికిగూడా అభ్యంతరం చెప్పరు. అదే కాంతి” అఆమకునే వాబృన్నార్ను ఆళ్యుదయవాదులు ఆలా అమకోరు.. అమానుష వరిన్దితుల మీద తిరుగువాటు (లోత్సహిస్తారు. ఆది రర్హ్మ దాహం ఆమకోవటం మూఢత్వం. ఆవ్యాయం మీంసకు పూనుకుంపే న్యాయం (వఠిహింసకు పూనుకోవటమో అంరరించి ఫోన అమా కప్ప మార్గం లేదు.

క04 దేళాన్ని ఒకపక్క మంచి కదిశిస్తున్న నయానలన విధానం, దావికీ అండగా ఉన్న “జాతీయ” శక్తులూ సఠ్మాగహావికి లొంగపు. సరయిన పార్టీకి వోట్లు వేస్తే పజల నమన్య పరిష్కార మవుఠతుం దనేది వట్టి (భమ. న! ఈ పరిస్షికులలో (నజలనము మేల్కొలిపి విస్తన చైతన్యం వారిలో కలిగించడం సొపహిఠ్యం సాధించదగిన కనీస లక్ష్యం --జయ్యవ్రద, 1851970 “అమలులో వుంటూవున్న నీతికీగావి, హ్యాయావికి గాని (వచారం యివ్వట మే సారవ్వతం వవి ఆయితే పారన్వతం నీతి శాస్రం గావూ వ్యాయళకాన్త్రంగానూ మారిపోయి, విజమైన సాపాఠ్య లక్షణం పోగొట్టుకుంటుంది* “ఆత్మ విమర్శ అభ్యుదయ రచయిత యొక్క. ఉత్తమో త్త మ సారనంొ

చరిత -- పురాణాలు

పురాణాలు (వచారం చెయ్యవి మూఢ విశ్వాసాలు కూడా ఈనాడు మన సమాజంలో ఆవ ల్లో వున్నప్పటికీ “ఆధునిక” దృష్టీగల వాళ్ళమనుకునే వాన పురాణాలను అభూత కల్పన కంద కొపైయ్యడం జరుగుతున్నది. రెండో వక్క “వవాతన భావాణు గల వాళ్లు కాన్త్రీయమైవ చరితకన్న పురాణాలలో కనిపించే ఆభూత కల్చవలే నిజమని వాదిస్తారు ఈ పందర్భంలో చెన్పుకోవలనిన వంగతి ఏమంటే ఈ రెండురకొల వాళ్ళకూ పురాణాలను శొన్తీయ దృష్టితో చూడాలన్న ఆనక్రిరేదు. ఆ మాటకు నే పురాణాలకన్న [పాచీశమైన వై దికపాహాత్యం గురించికూడా ఏవో “నమ్మకాజ'తప్ప, వాటిని పరిశీలించాలన్న దుగ్గ దొలామడికి రేదు దర్శితనే వాస్తవ దృష్టితో చూపే సాం్యవదాయం లేనన్సడ వైదిక పాపా క్యావ్ని, పురాణాన్వు వా ప్త (శా న్రీయ)దృషితో చూపవే అలవాటు ఎక్కర్నింరి వన్తుంది ? ఒకవేళ ఎవరైనా *విజం? చెప్పినా మనం “ఆచారాన్నీ, మద్య వచ్చిన సాం్యవదాయావ్నీ హెచ్చుగా ఆదరిస్తాం. ఉదాహరణకు, ఇండదుడు గొవృ కాగువోతు ఆనీ అఆఠరవిది బానకడుపు అవీ, ఆకనికి కపి9వర్ష 0 గల గర్డం వుంటుందనీ, అఆకడు రౌద్రమైన ఆవేశం గలవాడవీ, యుద్దులో ఆఅవజయం ఎరగడవీ వేదంలో వర్జించి ఉన్నదట, కోని ఏ పౌరాణిక సివిమాలుగానీ ఇం్యదుడి ప్కాఠమ ఎవరై వా ఇలా తీరి+దిద్దడావికి పాహవించగలరా ? ఆనూహ్యం. తెగ కాగి చికక్స్ప పొందనలపిన గొప్పవ్య_క్రి ఇం్యదుడు తప్ప మన ప్రాచీన పాహి ఠ్యంలో మరొకడున్నట్టు లేడు.

పురాణాల నాటికి ఇందడి ఈ పాత ప్పూర్తిగా మారిపోయింది, *పూర్వగాభారిహరిలో ఇంగ్యదుర్ని గురించి చదివిన వారికి అనేక విషయాణు కెలు స్తాయి. పురాణ ఇంగదుడు చేయవి అవివీతికరమైన పవిలేదు. ఇర్యదుడు వకి రాక్షసుడి చేతిలోనూ ఓడిపోయి ఏ విష్ణుమూర్తి సహాయమో లేక౦డా తన సదవివి రక్కించుకోలేరు.. ఇదీ ఆనజియం ఎరగని ఇంద్రుడు కొడ్కు జయం నరగవి

106

ఇంటదుడు. ఇంగదుడిలో కలిగిన ఈ మార్చు ఉపవిష త్తుఐకోనే సృష్టమవుళుంది, కొషీళకి (బాహ్మణోవవిష త్తులో ఇందుడు తాను చేనిన దురాగకాలు బెన్పు కుంటూ, మారృవధ, పికృవర, (బాహ్మణ హత్యలాంటి పాపాల మనుషులను ఆందపండా చేయగలనవి (పగల్ఫాలు సలుకులాడు. (ఆదే ధోళణిలో కృష్ణుడు అర్జునువితో తనను వమ్మిన వాడి అన్ని పాపాలూ పోగొట్రగంనంటాప 1)

ఇంద్రుడి పరిణామంలో గమవించవలసిన సురిఒక ఆంళం- కృష్ణుడికి ఇర్మదుడికీ గల వైరం. పురాణాల లెక్కన కృష్ణుడు పాజొత్తూ విష్ణువు అవతారం, విష్ణవేమో ఇంగదుడికి తమ్మూడవి ఒక వదంతి, ఇంద్రుడికి రాకిసు9 మీద విజి యాలు సాధించి 'పెప్రేవాడని అనేక వదంతులు పురాణాలలో చూస్తాం. అయినా కృష్ణుడికి, ఇం్మదుడికీ గలి వైరా జాడలను పురాణాలు పూర్తిగా తుడిచి పెట్ట లేదు, పారిజాతావహరణం కధ, ఇంగడుడు కృష్ణుకి గోవుల మీర రాళ్ళవావ కరి పి్టే కృష్ణుకు గోవర్ధన వర్వతం ఎత్రిశ కధ, భాండవ దహవం చేవ్లువ్న కృష్ణార్లునులకు విరుద్దంగా ఇం్యదుడు వర్షం కురిపించి ఆగ్నివి ఆవృజూడట మూలాంటివి వున్నాయి ఆర్ధునుడు ఇందుడి కొడుకే అయినప్పటికీ

కృష్ణుడు ప్పరాణ కొలానికి ముందే వంజాబులో దేవరుగా ఆం౮రించ బడటం బంరిగింది. ఆ కృష్ణుడు గోపాలంకుడు. ఆతద్న దేవుబ్నీ చేసిన వాద్ల పంజాబులోని కర్షక బాతుల వాద. కృష్ణుడు దేన్నడు కకొవడంతో పంజాబు (పాంకంలో ఇంద్రుణ్ని కొలవడం వెనుకిదిడిందని పరిశోధకులు చెప్పారు.

ఇంద్రుడి కీర్తి మాసిపోవడానికి మరొక నృష్ణమైన కారణం "యజ్ఞ కర్మలకు కాలదోషం వట్టడం ప్రాచీన ఆర్యజాతుల ఆర్జిక జీవనం పశువుల పంపకంమీదా, వారి ఆహార నమన్య పళుబిలుల మీదా అఆధారవడినవంత కొలమూ ఇం్మదుడి స్టాంం అత్యున్నతంగా వు౦డింది, ఆయితే వ్యవపాయం అభివృద్ది కాన డంతో వవవులను కోనుకు తినట౦ వట్టి “దుబారా” వ్యవహారంగా వరికమించిందీ, ఆంకఠకన్న పజుపుల [శమను పొలాలు దున్నటావి కీ, బబ లాగడావికీ, వాటి పాలను ఆహారంగానూ. వినియోగించడం చాలా లాభపాట్‌ అయింది. బుద్దుడి నాటికీ యజ్ఞం చాలా వింద్య మైపోయింగి బుద్ధుడు చాలాములునుగా యజ్ఞాదారాలను

కేరి?

నూవిపించడ మేగాక సళబీవులను కోనుకు తినడం ఆర్జికంగా ఎంత నష్టమో కూడా ఇెప్పాడట,.

విజావికి యజ్ఞకర్మలే జీవిత విధానంగా వుండిన ఆర్యతెగలు కూడా పళు పోషకులేే, కావి కృష్ణుడు వ్యృవపాయి నాగరికఠకు చెందిన వపపోషకుడు. అందుకు విదర్శవంగా ఆతవి అనుచరుడు బిలభదుడు నాగలి కట్టిన వాడు, అతను కఈన నాగలితో యమువ మంచి పటపోషకులండే చోటికి కొలున తవ్వినట్టు హరి వంశంలో వున్నది. ఇది నిశ్చయంగా వంటకొరవ ఆయివుండాలి.

ఇంటదుడు నూరు యజ్ఞాలు చేసినవాదృు (శరమభులు ఈన ఇం[దవదవి కొబేస్తారని ఆసూయ పడినట్టు పురాణాల చెప్పఠున్నాయి గావ, ఆకడు విజంగా కకపూవినదీ తవస్సు చేసే వాళ్ళమీద, ఎపరు త్మీవ తపన్సు చేపినా వారి తవన్సు భంగం చేయడావికి ఇందుడు అప్పరనలను ఉవయోగిందాడు. ఎందుకు ?

డా. రొమిలాధావర్‌ అభిపాయం అతీఠశ కుంను పెంచుకోనదమో వలాయనం చి త్తగిందటమో అయి పుండవచ్చునవి. ఆయికే కఠపనస్వులు మౌలిక నమస్యల 'సమాధావాలు అన్వేషించారనీ వారి నమాధానాలు అరణ్యకొంలోమా ఉపవిషత్తులలోనూ ఉన్నాయనీ కూడా ఆమె అన్నారు.

ఇంగదుడు తవస్సుష (వదిలళ్ళ్యకువనటావికి పురాణాలవిండా అనేక వంఘటవనలున్నాయి. ఆంటే యజ్ఞం సానే తవస్సు వచ్చి ఉండవచ్చు. ఆదే

జా న!

వివమైతే 'వేదాలకూ, వేదాంగాలకూ మధ్య గొవ్ప పరిణామం జరిగివుంగాలి. ఉపని షత్తులు రాసిన వాట్ల అ_న్హమావమూ ఆకలితో బొధవడుళూ, “అన్నమో రామ చందా!” ఆంటూ ఆల్లాడిన వారు కొరు, వారికి రకరళొల నమవ్యలను గురించి ఊహాగావాలు చేపే విశ్రాంతి వువ్నట్టు కనబరుతుంవ.

బుద్దుడి కొలానవికి (కీ పూ, కీవ శతాబ్దింలో) తపస్సు అమలులో వున్నది. బుద్దుడే తవస్పుచేస్కి ఆందువల్మ (వ్రవందావికి (వయోజనం లేదవి విర్హా రణ చేనుకున్నాడు. ఆతని మొదటి శిష్యులు ఠతవమ్వులే,

190

ఇంగదుడి వతవం పూర్తిఆయింది, ఇం[ద్రవదవికీ మానవో_ర్తమల విన్నకోదిడటంతో 1 ఉపవిషత్తులలో మవదులను ఆతి 'ఘోారపాపాంనుంచి కాపాడగలనవి పగల్భాలు పలి$న ఇ9(రుడు పరాణకొలావికి దిహ్మహత్యాది హెతకాలు చుట్టుపవి అజ్తాతవావం చేళాడు. పురాణకొలం గరిచినాక ఇం్యదుడికీ యుద్దాలలో మావపులు సహాయం చెయ్యటం కూడా జరిగింది. కథా పరిక్సాగరం ఆరంభంలో నే ఆలాఎటి సంఘటన లున్నాయి. (దశరథుడు ఇం్యదురికి యుద్దాంలో వహాయం చేళాడని రామాయణకథ చెబుతున్నా, రామాయణం పురాణం కొదవి నానమ్మకం౦ం, అది శ్రీః పూ, 7వ శరాబ్దింలో రాయబడిందన్న పరిళోధకులకు ఆదిద్ధం ఆడవలసిన ఆవనరం ఉన్నట్టు శినబడదు,)

ఇందులో అచ్చగా ఇం్యదుణ్డే మాత మే పరిశీలించాను. ఆకవి పరిణామం గురించి శాస్త్రీయంగా ఆగోచింవివట్టయితే రుగ్వేదళాలంనుంచి పుఠాణకొల౦ందాకొ భారతీయుల జీవికంలో వ9ిక్సేకించి ఆర్థికవిధానాలలో = ఎలాంటిమార్చులు వచ్చి నది తెలసుకోవచ్చు, పజుపోషణ స౦ిధాన ఆర్థిక ఒవరగానూ, వ్యవసాయం హీన వ్యాపకంగానూ ఉన్నకాలంలో అత్యున్నత స్టానంలోఉవ్న ఇవ్యరుడు, వ్యవసాయ దశలోనూ, వర్షవ్యవస్ద విప్పరించివ కొాలంగోనూ, రాజ్యాలూ, స్వామాజ్యాలూ విస్తరించిన కాలంలో ఎలా పతనమయాడో భౌతిక చార్వితికదృష్టిగలవారు (గహించవచ్చు. ఇదీ అవసరం. మనం గతాన్ని ఆవగాహన చేసుకోకుండా వర్తమానాన్ని విశ్లేషించి, భవిష్యత్తుకు వథకొలు వెయ్యలేం, వేదాలూ, ఆరణ్య కొలూ, ఉసవిషళులూ, పురాణాలూ ఒకే సంస్కృతికి చెందీవవని నమ్మేవాబృ మనలో చాలామ౦వి ఉన్నారు |

వాలా

ఈ వ్యాపాల 'పేకరణలో ఎక్కువగా సోయవడిన టి. కృష్ణాబాయి, చలసావి (వసాడ్‌, టి. మధుసూదవరాపవు, విం చెంచయ్యలప కృత ద్ద, ఏఏ వత్రికలల్‌" యీ రచనలు ఆచ్చయ్యాయో వాటిమంచి తీనుకో విచ్చినవందుకు వాటికీ కృరజ్జత మా న్ఫైతికవిధి, వివ్లన రచయికల నంఘం మంచి కుటుంబరావగారి నెవ్వరూ విడదీయలేరు చివరి వరకూ ఆ నంస్దలో వభ్యుడుగా కొవసాగిన కుటుందిరావు వి, ర. సం. మౌలిక ఆశయాలకు ఎన్నడూ దూరం కాలేదు, కాకుంటే, ఇది (వజాస్వామిక వద్దతులతో నడిచే వంస్ద గనక కొన్ని చిన్నా పెద్దా భిన్నాలిపాయాలకు కాపున్నట్టు కానే కన ఆచరణతో నిరూపించారు పటుంబరావు. ఆయవకు వి ర, నం, లాల్‌ సలామ్‌, జాకి, వి, ఆర్‌

గ్‌ఆ ప. | 4 ౬౮ 2 రల్త న హం

శగి!.ట - వగ న 13న సత సి 2. ల 01101 110 త ₹101272 2410సీ3011ఏ14 స్‌&8020200 పంపే11031101

పైట, క, సెేవడిసిడక0రేడ02 పేషం ఫం హన 6/=

అనాలాననను ల నకెకనొనాననాభాభానులతలననునలానా ననున నినననునాలాకన్షనటునననాలా నకును ననన లాలా నాననా ననా నననా భావనలను మనా ననా శననొచులుచననననానాననున

*..కుటుందరావు మొత్తంగా తెలుగు పొపొఠ్యావికీ చాలా మందున్నారు. ఆధిగమించటం మాట ఆటుంది, తెలుగు సాపాత్యం ఇంకొ ఆయన్ని పమీపిందలేదు. ఆందుకవి లెలుగు రచయితలకి కుటుందిరాప సాపొత్యం ఇంకొ లత్యంగానే వుంటుంది.”

“కటుం౦దిరావు సాపాత్యానవికి వర్ష దృక్పథం పుంది. వనలల్లో, కధల్లో మధ్యకిరగతి జీవితాన్ని తీసుకున్నా మధ్యకరగఠ జీవితం కోసం తీసుకోలేదు. (శ్రామికనర్గ పోరాటాల వైపు (వయాణం చేయవలసిన ఆగళ్యాన్ని మధ్యకరగతికి నచ్చెన్నడం కోవమే (వయక్నం చేళాడు.*

“ళా ప్ర జ్ఞావం, సామా బిక్ష ఆచరణల ఎన్నోన్య సంవింధమే కబిందిరావు పాహిత్యంలోని కాస్త్రీయ దృక్పథం ఈ కాస్రీయ దృక్ప థమే అభ్యుదయ రచయిళల నంఘంలో వండటానిక, విపన రదయితల నంఘంలో వుండటానిక్కీ సామాజిక నంఘటనలకి వృందగిందటావికీ మూంకొరణ౦ం.”

వ. లె?04004 22 ₹ల012(82720082013 సిం10075, 60౧10౧