Telugu Jaruk sastry peradeelu Okaparishilana - anilvaranasi/indianlanguages GitHub Wiki

క క స కం.

య య. గ్జీ | నూరంవూర్చి నధ _

డ్‌ ఈ "న్స్‌ జరు శౌ వేరడీలు ఒక పరిశీలన (ఎం. ఫిల్‌, సిద్దాంత వ్యాసం) వర్య క! డా. సి, ఆనందారామం హైదరాబాదు విశ్వవిద్యాలయం _ 19088 సూరంపూడి సుధ

22610 ర25ల లొం?షరడేంం16 = అక 2918166102 (34 వ 1 కాగ 315) వ్‌ 5౮కి ఉలి! $50114 ౯46 24140౧ 1887 ప. ఇసి సంబం వై10ం6 : స₹ళ606ల౪ 176 వెంగంింల8 ౦౪6౪ 068180 + ౨౯4 (2806 కణ) ం్టి రి ల్ని (౮0 పె?10౯64 ఇ౯ వ వతం 886 9౯1౧౬1౧౪ ౧౯659 | క2016008585౯, 1946౯42 4-500018,. (౮ రలోశి హోం భాం ల. లద బో నోము బన్ను జతే భా గా ఏ. ఖే కంల ంంంపీ6క 9 ల ౮ ౩ 2424040842] 240, | జ(ై 9 గండి ట్య[యర) ఇ క. సం. 10-57/7 0. ను ళ్‌ పశ 1520 గౌరి, 39 తీలాజ 024 = లీకినైద బాడస్టం 3” ₹మ8ర0181 ఉక॥180౯2006 0? ౭16క్రం లేగ1ళ605167, ఈ?66౯2 086, న

శ్‌ అం౭త౦ జన్మనిచ్చి జ్ఞానాన్ని పెంచి జీవితానికి పరమార్థం జీవించగలగడ మేనని నిర్జేంచి తమ అపార ఆశీ:కిరణాలను నావై నిరంతరం (ప్రసరించి నాలో చైతన్యాన్ని కలిగించిన నాన్న (ఫ్రీ యన్‌, రామ్మోహాన్‌ రావు)లకు ఆర్జ్ర నసృాదయంతో. _ వా=నుధ

ఆశీన్సు

కెజగు సాపొత్యంలో “పేరడి అనగానే గుద్తకొద్చే మొదటిపేరు జల సూ[కం రుక్కిజీనాధ కాస్త్రిది.. ఆ తర్వాత మాచిరాజు డేపీ[ప్రహౌద్‌. మొదబ్రైన కోందశే గుర్తకోసార్వ

పేరడీకి మాలధాతువు అనుకరణమని. తన్ని నిర్వచనాలూ. అంగీక రిస్తాయి. ఆయితే అనుకరణం అనగానే తేలిగ్గా శోసిఫారేసే వీల్దేదు. సర భాన్‌లో (వధోన కళాకారులు అద్భుత [కీడలు జడుపుకుంచే కళ్ళప్పగించి చూస్తుంటాము ఆ ఫీట్ళునే జోకర్‌ చేస్తుంటే ఒళ్లవ్సగించి నవ్వుకంటాము.. ఇంతకూ. జోకర్‌ చేసిన ఫేబ్సులోని ప్రావీణ్యాన్ని చక్కు,.వ అంచనావేయగూడదు [పధాన,క్రీడా కళను వృజ్దంగా ఆభ్యసించినవాడే నర (న్‌లో సమర్థుడైన తోకరగా. రాజించ గలుగుకాడు,

“పేరడి క్రీడ అలాంటిదే, పేరడీ రచయిత మూలరచయికల సత్తాను పుకకిపళ్ళుకంచే తప్ప రాశకిరాలేడు. జలసూతం డుక్కిజీనాదళాస్త్రి (జరుక్‌ కాస్ష్ర వస్తుతః సంబ శై కాం్యధభావల్లో, ప్రాచీన అర్వావీన కవిళారీతుల్లో తల స్పర్శి పాండితీ వవేశాలన్నవాడు.. అండువర్హనే ఆటు విశ్వనాధశై లిని, ఇటు భీల్రీ రితిని విజయవంతంగా ఆనుకరించ గలిగాడు.

జరుక్‌ కాస్టీ చేసంది వద్యపయోగాలను, వాక్యనిర్మాణాన్ని, శైలిని మా[తమే అనుకరించడం కాడు. వాటిని జనుకలించేటప్పుడు అతడు (పదర్శిం చిన వస్తునవ్యత్క భావళబలక ఆళ్చర్యం కలిగిప్తాయి.

ఎం ఏ లో మా బిడ్యార్థినిగా ఉన్న చిరంజీవి సూరంపూడి సుధ చెదురు మదుషగా. ఉన్న ఉరుక్‌ళాస్ట్రి వేకకిలను సేకరించి వాటిపై సువిస్తర సమీక్ష చేసింది. పేరడీ పుట్టుపూర్వో త్తరాలను సాతల్యంగా పరిశీలించి, ఆ లవణాలను వింగడించిి వాటిని సముచితశీతిలో ఇరుక్‌ళా/స్హ్రీ కశేరడి పాదాలకు అనునర్తించి చూపింది. తనకున్న పరిధిలో చక్కని సిద్ధాంతవ్యాసం రచించిన సూరంపూడి సుధను అభినందిస్తూ నా ఆశీస్సు అందిస్తున్నాను. 9ం5-1088 డాఃసి. నాకాయణ రెడ్ది

శుభాశీస్సులు

పేరడి రాయడమే కష్టం-పేరడీమీద 'పేరడీకాని విమర్శ రాయడం ఇంకా కష్టం- 'పేరడీకా్త్ర (జరుక్‌ ళాస్త్రి) ఆభనిక కవులలో ఏ ఒక్కరినీ వచోీలలేదు తన పేరడీలలోః_ విశ్వనాథ సాహిత్యం ఇప్పటికీ వివాదాస్పదంగానే ఉంది సాహతీలొకంలోః (అప్పటికి కొత్త కొత్త భావాలను కత్తుల్దా రువ్వుతూ ఏ విమర్శకాఖ్మిపాయానికి ఒదగకుండా ఎజ్బంభించాడు శ్రీశ్రీ -

ఇలాంటి మవోకవుల కావ్యఖండికలకు వాసిన శ్చేరడిలమీద' పరికోధన వ్యాసం _వాయాలంటే అటు అ కవుల సాహీత్యం మీదా ఇటు శేరడిల లోని చమ త్కారాల జల్లులమధ్య దాక్కున్న విమర్శకాంకాల మీదా కూడా అధికారం ఉండాలి.

అంత తేలిగ్గా కొరుకుడు పడని ఈ పరిశోధన వ్యాసాన్ని శద్ధతో ఆయా కవుల సాహిత్య సృష్టికి కేరడ్యీస్మకియకు. న్యాయం చేకూరున్తూ నిర్వహించిన కుమారి సూరంపూడి సుధకు నా శుభాశీస్సులు 9-5-1988 డా| సీ. అనందొకొామం

పరిశోధన సుధ

చిరంజీవి సుధ ఎం. ఏ, చదువుతున్నప్పటి నించీ విద్యార్థినిగా నాకు తెలుసు, నిండుదనం, మందవోసం, సూమ్మమబుద్ధి, ఆప్యాయత అనే నాలుగు మం చిగుణాలు ఆమె వ్య క్తిత్యానికి మూల స్తంభాలుగా ఉన్నాయి. ఎక్టువగా చదవడం, శక్కువగా మాట్టాడటం ఆమె లక్షణం,

ఎర.ఫిల్‌,.లో జరుకొళాస్త్రి పేరడీల మీద పరిశోధన చేస్తానని [పకటించ గానే నాకు ముందు ఆశ్చర్యం వేసింది. దానికి రెండు కారణాలున్నాయి ఒకటి ఆమె మరేదైనా సీరియస్‌ టాపిక్‌ తీసుకుంటుందని నేను ముందుగానే అనుకొని ఉండటం, రెండు: పేరడీల మీద పరిళోధనం తగినంత గొఢంగొ ఉండటానికి వీల్లేదనే ఊహ మనసులో మసలుతూ ఉండటం, ఈ రెండు కారణాలవల్ల మొదట నేనంత ఉత్సాహంగా సమ్మతిని తెలుపకపోయినా, కుమారి సుధ ఒక లై ట్‌ టాపిక్‌ మీద ఎంత సీరియస్‌గా పరిశోధన చేయటానికి వీలుందో నాముందు దాదా పొక వడిష్తాన్స నిమిషాల ము కసరిగా మాటాడింది. టాపిక్‌ ఎన్నుకొనే నాటికే సమస్యను గురించిన సరిలైన అవగాహనను వర్పరచుకొన్న కుమారి సుద అత్మ విశ్వాసానికి ఆక్బర్యపోయాను స్పష్షమైన దర్శనముంటే పరిశోధన ముం జేతి కంకణమే ; జ్జ

కుమారి స్పధక్రు పరిశోధనాంకాలను గురించి, పొరిఖొనిక పదాలను గురించి నిర్పిష్టమైన విజ్ఞానాన్ని ఏర్పరచుకోవటం సహజ లక్షణం. అమెలో ఈ విష యంలో మంచి సైంటిఫిక్‌ పెంపర్‌ మెంట్‌ ఉంది. ఈ సిద్దాంత వ్యాసంలోని మొదటి అధ్యాయమంకా ఆమెలోని శాస్త్రకారిణి విశ్వరూపం తాల్చినట్లింటుంది కొందరికి లవణసూతమంటే ఇమ్షంకాని విశ్తేషణలో ఆసక్తి ఉండదు. కొంద రికి విళ్లేషణ ఉంచే సమన్వయం “ఉండడు. "మరికొందరికి సమన్వయం ఉండి కూడా శక్తిమంతంగా (పతిపాదించడం చేతకాదు, (వతిపాదించడంలో (వజ్జగల కొందరు పవాల డాంవికత్తంలో మునిగి స్పష్టతను బలిపెడుతూంటారు. కుమారి సుధ ఈ లోపాలనథిగమంచి గుజాలన్నింటిసీ తన రచనలో సమసామర్థ్శ్యంతో సంవదింవ గలిగింది, అందువల్ల ఆమె రచనకు ఆసక్తి ఆయువుగా ఉంటుంది.

ఏ సాహిత్యకళలోనూ అనుకరణానికి అ్మగతాంబూలం ఉండదు. కాని 'పేరడిలో ఆలాకాదు. అనుకరణలో పేరడీ పుడుతుంది; అనుకరణమే ఒరిజినాలి టిగా [బదుకుతుంది. అనుకార్యాన్ని అన్నివిధాలా అనుకరిస్తున్నట్టు న్నా అనుకర ణాన్నే మననం చేసుకోగలిగిన కళాత్మకతను నిర్మించుకుంటుంది స్వయంగా. అట్టి కళ్ళాసష్ట పేరడిరచయిత. రచయితస్వభావం, కళాస్వథఖావం_ఈ రెండూ ఉభయతారకంగా కలిసే సృజనాత్మక కళాబిందువు సేరడిలోని వెలుగు. ఆవెలు గును చిండించే పేరడీని ఎలా రాయాలి? ఎలా కోఖాయమానం చేయాలి అనే అంశంమీద ఆసక్తి ఉన్నవారికి స్నూతసంహితగా తోడ్పడే £6, 27 పేజీలు చద వండి. పండువాలచి చేతిలో పెట్టినట్టు పరిశోధన పరమార్థం అవగత మౌతుంది ఆ తెలివీ కుమారి సుధ.

జరుక్‌ శాస్త్రీ శొంరిమ.క్కలాంటివాడు. శొంరిఘాటుకు ఘాటూ ఉంటుంది వైద్యానికీ పనికివస్తుంది రుచికి రుచ్యుంగా ఉంటుంది ఆలాగే ఉల్దాసానికి కష ధం పేరడీ వివేకానికి కంచుకాగడా పేరడీ వెటకారానికి వ్యక్తి వివేకం పేరడీ: అవీ ఒక జీవనవిధానమా అని అనిపించేటంత [ప్మకియ పేరడీ కుమారి సుధ 'పేరడిని తక్కువగా చూడలేదు, ఎవ్య్మవగా పొగడలేదు. సర్మ్కస్‌లో ఆల్‌రౌండ ర్‌గా ఉండేవాడే జోకర్‌గా వ్యవవారిస్తాడు. జోకర్‌ నోటితో నవ్వుతాడు నవ్వి స్తాడు, అయినా కంటితో ఏడిపిస్తాడు. అమాయకుడుగా అందరినీ అనుకరిస్తున్న ట్లుంటాడు కానీ, అందరినీ సరిచేస్తుంటాడు. వికృతిమయం జీవితం-అని వ్యాఖ్యా సెస్తుంటాడు కాని వికృతి తెలిస్తేగాని ,వకృతి గొప్పతనం _పజలకు తెలియదం టాడు. ఈ సాహితీజగత్తులో పేరడీ కవిత ఒక జోకర్‌, పిల్పలు అతజ్జి చూచి నవ్వుతారు. పెద్దలు అతని వికృతిని చూచి నవ్వుకొన్నా దాని వెనుకనున్న (వకృతిని తెలిసి మెచ్చుకొంటారు. పేరడీ మైకి విదూషకుడు; లోన విద్వాంసుడు. జరుక్‌కాస్త్రిలోని వినోదాన్ని, దానిలోని వివేకాన్నీ అనుశీలించిన కుమారి సుధ అక్షరాలా పరిశోధకురాలు, చిరంజీవికి అభినందనలు.

10-5-1988 డా! ఏ, వి, నుబవ్యాణ్యం

అభిపాయవు

“పారడీ* రచనలమీద విమర్శగంధం ఇది

అనేక సాహిత్య (ప్రక్రియలలో చేయితిరిగిన నివుణుడు, భాషాభిజ్ఞుడు, అభ్యు దయశీలి, అన్నిటికీ మించి సరసవోస్యచతురుడు “బర్యక్స్‌ శాస్త్రి”.

ఉత్తమమైన పౌరడీ రచనచేయటం చాలకష్టం, ఆలాంటి పారడీ రచనఅ గరించి విమర్శించటం అంతకన్నా కష్టం. ఈ |పయత్నంలో చిరంచీవిని యన్‌. సుధాకుమారి చొలవరథవ కృతకృత్యురాలై అది,

రనసృందనతో ఆర్ధ్వమైన క్రవి హృదయంనుండి గంగారురిలా కవిత పొంగులు వారి (వవహిస్తురిది. ఆ [పవాహసౌలదర్యంవై పు మనచూపు మళ్ళిస్తూ అందులో ఉన్న నాచ్చన్సీ నత్త గుల్లల్ని, పాముల్ని పౌకుడునీ వోస్యస్ఫోరకంగా “పారడి” రచయిత చూపిప పౌచ్చరిస్తుంటాడు. పారడి (వయోజన 1పాళ స్య్యాలివి, న

కెలుగునటుడు నారదుడి వేషంగట్టి చిందులేస్తూ “కోరిభజంతును గోవిం చున్‌మడి" ఆన్సి షాగ్షుత్తం్షై, మరోమనోనుభావడ్స చర్య భుజింతును గోంగూర పచ్చడిని” ఆన్సి పాడాడు. ఆ భజించటం నటనేగామర, భుజించటం యదార్ధం: రాయ్మపోలు, నాయని సుబ్బారావు, మర్చివరప్ప విశ్వేశ్యరరావు గార రచనలకు చేసిసి పారడి రచనలు "చాకలి బండొలాంట్రి శిలాశాసనాం పారడిల ముఖ్యంగా రచయితి తన విమర్శక్ష తీసుకున్నది, “జరక్‌కాష్ర" చక్కలిగింతలు పెడు తూనే, తన సాహ సంయమన చిత్తంతో ఆనకట్టలు కట్టి 1పజోపయో

చి రా

గంగా నులచిన మహనీయ మన స్తత్వాన్ని రచలుశ్ర సూవ్మదృష్టితో పరిశీ లిన్తూ పరామర్శించటం ముదావహం,

|

ముందుగా [పాక చ్చిన పండితుల “పారడీ” నిర ంచనొలను ఉటంకిస్తూ పారడీ స్వరూవస్వభావాలను పారడీ రచనాపద్ధతులను [పయోజనాన్ని తెలుపుతూ రాబోయే పారడీ రచయితలకు ఒక స్ఫూర్తి, ఈ (ప్మక్రియకు ఒక దీప్తి చేకూ ర్చిన కీర్తి గడించింది రచయితతి.

“భ్రీభ్రీ తరువాత థ్రీభ్రీ కవిత్వాన్ని పోలుతూవచ్చిన కవితలు కూడా ఇటువంటివేనని ఆధిక్నేపించారు జరుక్‌ కాస్త” ఆనీ “"అనామకునిమీద అనామళ రచనలమీద చేసే పారడీకి గుర్తింపుగానీ, (ప్రజాదర ఇంగానీ ఉండదు. ,*గొప్ప రచయిత వాసీనట్టుగానే ([వాయటానికి అవకాళశం ఉంటుంది” అని చెప్పడంలో జరుక్‌ కాస్త్రి పారడీలకున్న సాహత్య(పయోజనాన్ని ఆవిష్క్మరించటం జరిగిందీ [గంధంలో.

“_..విమర్శకుడిని మైతం తికమక 'పెళ్టేదిగా ఏది మూలమా ఏది అనుక రణమో తెలియనంకగా ఉండాలి” అంటూనే, “పారడీరచన చదవగానే మూల రచన గుర్తుకురావాలి” అన్న రచయ్యితి మాటలు ఆలోచనొంళ నీయాలు.

(ప్రాక్సచ్చిమ పండితులు ఇచ్చిననిర్వచనాఅను ఉటంకించడమే గాకుండొ వాటి వాటి ఉదాహరణలతో భిన్నకోణాలలో చూపించగలిగితే మరింత |పయోజ నంగా ఉండేది.

విషాదాంత నాటకాల్లోని సమానాంతర పీట్టకధల్ని అష్టెర్రడ్తి” విశాలదృక్ప థంలోకి బలవంతంగా లాక్కురావణంగా కనిపిస్తుంది

కవులకున్న స్వేచ్చ “ష్టార్రడి” రచయితలకుండదనీ, కవులకు ఎటువంటి నిజంధనలణు ఉండవనీ అనడం అప్పర్రడ్రి” రచయితల ఇబ్బందులు మా్యతమే ఆర్థం చేసుకున్నట్టు అనిపిస్తున్నది

నడకను గొక ధంనిని అనుకరించడం గురించి చెబుతూ “మ్తూలంలోని పద్యంలాగే ధ్వనిస్తుంది. అనుకరణలోకి శద్దాలురావు” అంటూనే దానికి ఉదాహా రణగా “జరుక్‌ శాస్త్రీ” (వాసన పారడీ క్లోతం-

చోటా వ(జీ నమస్తుళ్యం

కాఫీసానం కరిష్మామి

(11 ఇవ్వట౦ జరిగింది ః ఇది హైదరాబాదు విశ్వవిద్యాలయం-"యమ్‌. థిల్‌ "కి చేసిన రచన అని తెలిసింది. ఈ చిరంజీవిని ఉత్తమరచన చేయటానికి మార్గసూచకులై న పండితు లకు నా ధన్యవాదౌలు, చిన్నవయసులోనే ఉత్తమ సాపాత్యాభిరుచి, ఉన్నత సాహిత్యదృక్పథం కలిగిన రచయి[తి యస్‌, సుధాకుమారికి సాహితీసంపన్నమైన మహోజ్వల భవి ష్యత్తును ఆకాంక్షిస్తూ ఆశీర్వదిస్తున్నాను. మదాసు-17 చిల్లర భావనారాయణ, 85.1989 న ఈ...

ఓం శ్రీకృష్ణ సద్గురవేనమః నా నుడి

జీవితంలో కనీసం ఒక్కపు స్తకాన్నయినా వాసి అచ్చులో చూనుకోవా లనే నా చిరకాల వాంఛ శ్రీమద్గురుదేవి దయవల్ల ఇన్నాళ్ళకి , నెరవేరింది. “ఎంతో సవవేదనని అకుఖభవించి మొదటిసారిగా బిడ్డకు జన్మనిచ్చిన తల్లి ఆ విడ్డని చూసుకుని ఎంతగా మురిసిపోతుందో -బిడ్డ ఎలావున్నా ఎదుటివారికి నచ్చినా నచ్చకపోయినా అందరికి ఎంత గర్వంగా ఎంత ఆత్రంగా తన బిడ్డని చూపించు కుంటుఎదో ఆఎత ఆ్మతంగానూ (పతి రచయిక తన తొలి రచనను నలుగురికీ చూపించాలని ఆంాటవడతాడనే' 'శ్రీ చలం' మాటల భావం నా వృదయమంతా నిండి నన్ను ఆర్ష్రంచేస్తుుటే నాతొలి పరీశోధనా [గ్రంథాన్ని మీ ముందుంచు తున్నాను.

మూ మాస్తారు తీసి నారాయణరెడ్డిగారు తమ ఉపన్యాసంలో ఒకసాం్ర అన్నట్టుగా తాలి పరిశోధనాాగంభం “నవ్వనిపువ్వే '- అసమ్యగమే. ఆయినా తమ సవృాదయ కుధుపాలు ఈ చిన్ని పువ్వులో చిరునవ్వునయినా వెలయించక పోతాయా అనే ఆశతో ఈ సావాసాన్ని చేస్తున్నాను.

ఆజాలగోపాలాన్నీ ఆకట్టకోగలిగే శక్తి వాస్యలసానికి ఉంది. ఆ హాస్యాన్ని వినూత్న దృక ఎళంతో విలక్షణమైన పేరడీ (ప్యకియ ద్వారా అందిం చిన ఘనత జలసూత్రం రుక్మిణీనాధళాస్త్ర గారికే చకిల్కంజి. ఎంతోమంది పేరడీ రచయితలకి స్ఫూరర్రినిచ్చి “పేరడీకా(న్ర "గా కాళ్చ్ళత కీర్తిని గడించిన జరుక్‌ కా్త్రి గారి పేరడీలమీద మొట్టమొదటిసారిగా వరికోఛన చేసే ఆదృష్టం, అవకాళం నాకు కలిగింది. ఇంతటి అపూర్వ అవకాకాన్ని నాకు కలిగించిన “కేంద్రీయ విశ్వవిద్యాలయం" వారికి, డా.కౌొ త్తపల్లి వీరభ్మదరావుగారికి నా కృతజ్ఞకాఖి వందనలు,

పరోక్షంగా నారచనా వ్యాసంగాలకి స్పూరరినిచ్చి, నాకోరికను మన్నించి తమ అమూల్యాఖిపాయాన్ని అందించిన డా! సీ, నారాయణరెడ్డిగారూ-

విషయ విశ్లేషణలో సులువులను మెలకువలను తెలియజేస్తూ వుండి ఆడి గిన వెంటనే తమ అభ్మిపాయాలను అందించిన డా॥టి వి. సుబహ్మణ్యం గారూ, చిల్లర భావనారాయణ (తాతయ్య)గారూ-

నా పరిశోధనా వ్యాసాన్ని చదివి తగిన సూచనలనిచ్చి మెరుగులు దిద్దిః శమ అభ్మిపాయాలను నాకందించిన నాపర్యవేక్షకులు డా. సి, ఆనందారామం గారూ...

ఎం. ఫీల్‌. పరిశోధన కోసం ఈ'విషయాన్ని" సూచించిన మి(తులు ఆకెళ్ళ రామచం[(దరావుగారూ, జరుక్‌ శాస్త్రిగారి గురించిన వివరాలను ఆందించిన జలస్తూతం చం[ద్రమౌళిగారూ_ఇంకా ఆనేక విధాలుగా సహకరించి (పోత్సహిం చిన శ్రీమతి లలితాజోషి, థ్రీ శంకరమంచి కృష్ణమూర్తి, ఫ్రీ రావికంటి వసునం దన్‌, థ్రీ కనకాంబరరాజు గారలు, పిన్నులూ బాబాయిలు మా కుటుంబసభ్యులూ.-

ఆందంగా ఆట్టని అలరించిన కళాకారులు శ్రుబెరూ, నా పరిశోధనా వ్యాసాన్ని ము[దించి ఇచ్చిన అలక్ష్మీసరస్వతిగారూ _

ఇలా ఎందరో ఆత్మీయులు _ ఆందరికీ నా వందనాలు.

[పూఫ్‌ రీడింగ్‌ ను౭చీ సర్వంతానేఅయి ఎంతో శమకోర్చి నాపరిశోధనా వ్యాసాన్ని పుస్తకరూపంలో నా చేతికందించిన మా సూరిబాబాయి (ఎస్‌ ఎస్‌ మూ ర్తెక,ఎంతోగానో సహకరించిన లలితపిన్నికి, కేవలం కృతజ్ఞతలు. చెప్పి గుండెబరువు దించుకోలేను. మాటల కందని భావాలతో అనందార్థ్రపహృదయంతో నమోవాకాలర్పించడం తప్ప,

(గంథము[దణకి తమ ఆర్థిక సహకారాన్ని అందించి (ప్రోత్సహించిన తెలుగువిశ్వవిద్యాలయం వారికి నా కృతజ్ఞతలు.

(వత్యేకించి తమ అమూల్యమైన ఆశీస్సులతో నాకు ఎప్పుడూ [పోత్సా నోన్ని; మనోధైర్యాన్ని ఆందిస్తూ నావెన్నంటి నిలిచిన ్రీమద్దురుదేవి “సద్లురు

న్‌ు నో. ల్‌ మాతాజీ కృష్ణ ప్రియగారికీ, ఇంతమంది సవోయ సహకారాలను నాకు అందించిన ఆ దైవానికి నా మనఃపూర్వక నమస్సుమాంజలులు ఎ నూరంపూడి నుధ

విషయసూచిక £. పేరడింన్వ్యరూప న్వథావాలు పుట

1. "పేరడి సాహిత్యప్మకియ క్షే ౨. పేరడీ అంటే 8 శి. ఆంగృనిర్వచనాలు శ్రీ 4, పేరడీ ఉద్దేం ళా
2. పేరడీ ఆవిర్భానం-వికాసం 8 రోమన్‌ పేరడీ 10 మధ్యయుగం కే నై జాన్స్‌ [1 ఇంగ్లీఘపేర డ్రి |
3. పేరడి విభేదాలు 16 7, పేరడీ వస్తువు 19
4. పేరడి రచనావిధానం ల
5. పేరడిస్వరూపం ౭5 10 పేరడీ స్వభావం వి అథోజ్ఞాపికలు ౨9.86
6. తెలుగులో పేరడి (వినోదొనుకరణ) ఇదిళశాదు పేరడీ శ్రీల చం[దలేభావిలాపం 2! గిరతం జ్తీ్త్తీ శుక్టు వడం శీత అభాగో్యోపాఖ్యానం క్తీడ్మీ

క వీ, _ జరుక్‌ కాన్త్రీ సాహితీదృక్పధం ఉగ్ర $. జరుక్‌ కాన్త్రి 'పేరడీలు-విభజన ర్‌1 అధోజ్ఞాపికలు 54.56 121 అధికేవవినోదం క గేయానుకరణం ర్‌ర సరచాపాట రర కణ కల్‌ 68 ఎవ్వడేవీడు 67 ఆర్థం లేని పదాలు "70 దమ్ము పద్యాలు ౯ £, పాదానుకరణం 7/70 శ. వచనానుకరణ 89 అధోజ్ఞాపికలు 65. 80 1౪7. అనుకరణాఖాన

శ వద్యానుకరణ

1. ఎందుకో ఎవరిమీదనో 900 ల్లి అర్థం లేని పద్యాలు ర్క 8 హీతోవచదేళం 05

2. గీళానుకరణ

శ్రీ అర్థం లేనిపదాలు 008

11. వచనానుకరణ ల్‌. అనలు సళ్యాళ యకందశిలా శాసనం 10 అథోజ్ఞాపికలు 108. 110

శ

• వినోదానుకరణ పుట షం గేయానుకరణం

1. విశిష్టాద్వైతం 111

2. పాదానుకరణం 117 ల్సి నేనుసైతం 117

3. పకొకి చరిత చూసినా 119

4. ఫిరదౌస్కీవా సేడప్పుడు 801

+. గీతానుకరణం 199 5. ల్లోశానికి 19వ

6. కీర్తనకి 198

"7. పాటకి 1లీ4

1౪. వచనానుకరణం 196 8. కీచకవధ 126 ఉవసంపహోరం 182 ఆధోజ్ఞాపికలు [లిక

౪1. ఆఅనుబఐలధాలు

1 కీచకవధ (జరుక్‌కాన్త్రీ గారి నాటిక) 187-148

వ జలనూ [తం చం దమౌళి గారి చెప్పిన నిషయాలు 144 149

ఉపయు క్ర (గంధాలు 150-155

తప్పొప్పుల పట్టిక 157=158

"పీరడీ - సాహిత్య (ష్మకియ

ఆధునికాం[ధ కవిత్వంలో భావకవిత్వపు చివరి రోజుల్లో ఉద్భవించిన ఒక విశిష్టమైన సాహిత్య (ప్మక్రియి పేరడీ (0౬౯౦4౪). అనేక ఇతర [స్మ్యకియల లాగే పేరడీ కూడా ఆంగ్ర సాహిత్య సంసర్గం వల్లనే తెలుగు సాహిత్యంలో చోటు చేసుకుంది.

పేరడీ పథాన ధ్యేయం హాస్యోత్ప త్తి. అయితే హాస్యరచనగా మా(తమే దీన్ని పరిగణించలేము. హాస్య లతణాలతో ఇది కొంత భేదిస్తుంది.

హాఫ్యానికి స్థాయీ భావమైన వొసానికి కారణం. “వికృతి దర్శనాది జన్యోమనో వికారోహాిసః' అన్నాడు [పతాపర్యదీయ కర్త విద్యానాధుడు. దీనినే మరికొంత వివరంగా చెప్పదలుచుకుంటే ఎదుట వున్న వస్తువులోగాని గోచరించే భావంలోగాని జరిగే విషయంలోగాని ఉండే వైపరిత్య వై వమ్యాలవల్ట మనస్సుకి కలిగే ఆశ్చర్యాన్ని మానవుడు సమన్వయం చేసుకొని జీర్చించుకునే లోపల కండ రాల బిగింపు విలంబనతో కూడా అ[పయత్నంగా నిర్భంధకంగా బయలుదేరే ఉచ్చా శసమే నవ్వు" అని భమిడిపాటి కా మేళ్వర రావుగారు “నవ్వు అనే వ్యాసంలో వివరించారు.

దీనిని ఐట్టి వికృతి దర్శనంవల్ల కలిగేదే వాస్యంగా స్పష్టం అవుతోంది కేవలం వికృతిని దర్శించడం వల్ల మ్యాతమే పేరడిలో హాస్యం ఉత్పన్నం అవదు. ఏదైనా ఒక సాహిత్య రూపాన్ని అనుకరించడం ద్వారా మా్యతమే శ్చీరడీలో హాస్యం పోషంపబడుతుంది. మామూలు విస్య రచనకు సౌహిత్య రూపాన్ని అనుకరించే అవసరంలేదు. కనుక పేరడీని హాస్య రచనగా మాత్రమే నిర్ధారించలేము.

“అనుకరణ” పేరడీకి పధాన లక్షణంగా చెప్పుకోవచ్చు. కేరడీలోని అనుకరణకి ఒక [పత్యేకత ఉంది. మూలాన్ని వికటం చేస్తూ ఉంటుంది, ఈ అనుకరణ మూలాన్ని గుర్తుకు తెస్తూనే మూలంకంటే భిన్నంగా ఉండడమనేది

లి

కేరడీరోని అనుకరణలో (పధానంగా కనిపిస్తుంది ఈ అనుకరణలో హాస పూరితమైన సృజనాత్మకత చోటు చేసుకుంటుంది మూల రచన దాగా తెలిసి నప్పుడు మ్యాతమే పేరడీలోని హాస్యాన్ని అర్థం చేసుకుని ఆనందించగలుగు కాడు పరిత కాబట్టి ఇది కేవలం *అనుకరణ రచనిగా కూడా మిగిలిపోదు

మూల రచనలోని (పత్యేక లక్షణాలని రచయిత కైలిలోని ప్రత్యేకతని వింత అలవాట్టిని (0%906౯15028) సేఠగీలో వెల్లడి చేయడం జరుగుతుంది ఈవిధంగా మూలంలోని విషయాలను ఎ త్రిచూపడమనేది విమర్శ (6౯11019ణ్ర)రు సంబింధించిన గుణం

కోర్బిక్ర వస్తువుయొక్క స్వరూపమును బాగుగా పరిశీలించి దాని మంఏ చెడులను వివరించుటయే విమర్శ'8 ఇది సాహిత్యంలో జరిగితే సౌహిత్య విమర్శ అవుతుంది. ఇదే పని పేరడీ కూడా చేస్తుంది మూల రచనను తృుజ్జంగా పరి లించి దాన్ని అనుకరిన్తూ దాని మంచి చెడులను మనముందు ఉంచుతుంది

“కావ్యము లేనిచో విమర్శనము లేదు, కవి సృష్టి ముందు విమర్శకుని పరామర్శ తరువాత'* అన్న మాటలు పేరడీకి కూడా వర్తిస్తాయి. విమర్శ ఎ విధంగా ఒక రచనను ఆధారంగా చేసుకుని అవిర్భవిస్తుందో అడే విధంగా విశిష్టమైన రచనను ఆధారంగా చేసుకునే పేరడీ రూపొందుతుంది.

అయితే విమర్శకి పేరడీకి వున్న ఈ సామ్యాన్ని బట్టి పేరడిని విమర్శనా (వ్యకియలో ఒక కాఖగా పరిగజించలేము దో “సాహిత్యము యొక్క. అంత _ఫత్వముకు గుర్తించి అందలి గుణ డి వషములను వెల్లడి చేయటంపీ విమర్శకుడు చేయపని”5 అని చెప్పుకుంటే పేరడీ రచయిత కేవలం మూల రచనలోని గుణదోషాలని _ వెల్టడించడంతో వూరకోడు మూలంలోని సందర్భం మార్చడం, విషయాన్ని మార్చడం అతిళ యో క్రీగా చెప్పడం వంటివి ఉపయోగిస్తూ హాస్యపూరితంగా మూలార్థాన్ని [వకాకితం చేసే కొత్ర విషయాలు కూడా తేలియజేసాడు

సాహిత్య విమర్శద్వారా ఒక్కొక్కసారి మూల రచయిత మననునొచ్చు కునే అవకాశంవుంది. కాసీ పేరడీ విమర్శ వోస్య [ప్రధానమైనదిగా వుండి మూల రచయితకూడా నవ్వుకుని ఆనందించేదిగా వుంటుంది

లి ఆటం పే! 4659 2౯౬196౬ 91900 1102 2016 బంగ & కం0రే' 2064 ౧6౬ 1110260266, కడకండే? 0% ప1యంలేలీ యేం 0గ 207 - లేం కంలు 05 6౯10101900 కడకండే? 18 3౬మి6 10065 30 2006 క128 €026 676౧ ఈఈ ₹1061008 ౮86 1డ38్రసే, ఇమిరే 146 13 219276 ణుం?6 0౯ 1698 0£ ం0910]112ల౯"6 అన్నకి హామిల్దిన్‌ (40211606) . శ్రీ మాటలద్వారా విమర్శిస్తూనే మూల రచయితని నవ్వించే (ప్రతిభ పేరడీకి వుందనీ మూల రచయిత పేరగీని చదివి ఆనందిస్తూనే తన తప్పును దిద్దుకునే ఆవకాశం, వుందనీ అతనికి ఆది ఒక అభినందన వంటిదని స్పష్టం అవుతోంది. శ్‌ |. పె విషయాలను బట్టి "పేరడీ [పత్యేకంగా హాస్య రచన కాదని, అను కరణ మ్యాతమేకాదసీ, విమర్శ విభాగానికి చెందదసీ విశదమవుతోంది, పేరడీ లోని అనుకరణలో సృజనాత్మకత వెల్లివిరుస్తుంది.. హాస్యంలో సభ్యత చోటు చేసుకుంటుంది. ఇక విమర్శ మూల రచయితకీ పఠితకీ కూడా విజ్ఞానాన్ని వినో దాన్ని అందిస్తుంది. కాబట్టి ఇది వోస్య పూరితమైన విమర్శనాత్మకమైన ఒక (వత్యేకమైన (వ్మకియ. . అలో పేరడి అంపే? :_- . 'పేరడీ అనే దానికి అర్ధం “మంచి పద్యానికి పతి" - అని” చేవికటి కవితవ మ,ని? నిఘంటువులు చెబుతాయి. ఎ పానమవ దింపు తన. " ముట్నూరి సంగమేశం పేరడీ గురించి చెబుత్తూ, “వేర్తొక ... కాన్యాన్నిగాని కవితా శై లినిగాని అకరళః అనుకరిస్తూ _. లేకితనాన్ని కల్లించ్సి భేవిది కొట్టి వేరా కోళం చేసే హాస్యాను కృతులు” ,ఇసీ ... “మూల, కృతిలో న్ను గరిన్లీరత అను ఇ... కృతిలో అనూహ్యామెనస్థాయిలోకి, అవతరించి లేకిర్లన్దాన్సికి జాగా, ఇసుంధి. ఈవై

• పేరడీ లేకితనం మూర్తీభవించిన సాహిత్య,(మ్మకియపల్వ వం ంసదాు చలపనదె ఫ్ర అద _ ఫ్య | క “బుద్ధిపూర్వకంగా నౌక మహాకావ్యమును కై లిమెదబగ్యుషన్మింశిసల్లును లంద్రున్ను- హేళన _దృష్షిత్వోనన్తుసరించ్ని, కొంచెపరచ్చుట, 2250802 ఆను దాని లక్షణము”! అన్నారు ' పర్హాశరల్స గోపాల కృష్ణమ్మూ ర్తి;గారు _ ఇధునైక్య, హేళ్లన కావ్యము శక్త పక్షము అనే వ్యాసంలో 105 న...

శ్ర ““వసిద్ధ వచనములను అనుకరించుచు లఘు వక్కీలో చెప్పడం పారడి (ఎమితిని సెపితిని కపితము పేరడ్రీ”10 అని సర్దేశాయి. తిరుమలరావుగారు 'పేరడీని నిర్వచించారు. వచనాన్ని మత్రమే అనుకరించాలని వీరి వుద్దేశం ““ఒక గంభీరార్థంగల పద్యానికి వికటానుకరణాన్ని పేరడీ ఆంటారు. సామాన్యానుకరణవలెకాక దీనిలో స్వరూపానుకరణ విషయ విభేదనం ఉంటుంది సాహిత్య విమర్శనా పద్ధతుల్లో ఇదొక విధానమనవచ్చు హాస్య ధోరణిలో నుండడంవల్ద అన్యుల మనముల్‌ నొప్పింపక తానొవ్వక అన్నట్లు ఉంటుంది” 11 అని ప్రొఫెసర్‌ జి, లలిత శేరడీని గురించి వివరించారు. “మంచి పద్యానికి (పతి వికట కవిత్వంగా చెప్పిన దానిని ఇంగ్రీమలో పేరడీ అఆంటారు*18 అన్నారు ఆర్ముద ““హష్యారడీ అనగా సాహిత్యరీళ్యా చేసిన వెక్కిరింత” అని చెబుతూ సున్నికమైన హాస్యము సుకుమారమైన చమత్కారము వీని ముఖ్యగుణములు ప్యారడీ కవికి స్వియ వ్యక్రిత్వమును విస్మరించుట [వధాన విషయము తాను వేనిని అన్నుకరింపదలచుకున్నాడో వానిలో సంపూర్ణంగా లీనమై పోవలసి యుండును18 ఆని శ్పేండ్రి రచనా స్వభావాన్ని బయటపెట్టారు శ్రీసి. నారాయణ రెడ్డిగారు. “నిజమైన పేరడీ ఒరిజనల్‌ను జ్లాపకం చేస్తుంది”14 అంటూ పేరడీ రచనలో మూల రచనక్ష ఎంతటి (ప్రాధాన్యం వుందో తెలిపారు థఅ్రీథీ ఏమయినా పేరడీ గృరించి తెలుగు సాహిత్యంలో వివరణ తక్కువగా వుందనే చెక్పవలసి ఉంట్లంది, హిహిత్యంలో పేరడి విభాగానికి ఉన్న స్థానం మనం ఆంగ స్రాప్రాత్ర్య సంసర్గం వల్రనే గుర్తించాము అసలు. పేరడీ [పయాజ నాత్మకమూ [ప్రభావాన్వితమా అయిన కాఖ అన్న అభ్మిపాయం ఆంగ్బ సాహిత్యం వల్చినే తెలుస్తుంది. పేరడీకి సంబంధించిన విమర్శ తెలుగు సాహిత్యంలో అంతగా లేని కారణంగా ఆంగ్ల సాహిత్యకారులు పేరడీకి ఇచ్చిన వివరణనే మనం గృ రించవలసి ఉంటుంది ల ఆంగ్గ నిర్వచనాలు , “పేరడీ అంచే ఒక పాటలోని అర్ధాన్ని విపరీతార్థంగా మార్చేసే మరో పాట”15 అంటుంది. (వేవర్స్‌ డిక్షనరీ ఆఫ్‌ (ఫేజ్‌ అండ్‌ ఫేబల్‌. ఈనీఘంటువు ేరడీని పాటగా (1116 3027) మా[తమే చెదిలే__

ర్‌

“హెట్ర పద్యం మొదలైన వాటికి చేసే అనుకరణ” అనీ “శైలి ఒకే విధంగా ఊండాలిగాసీ విషయిం మ్మాత్రం పరిహసిస్తున్నట్టుగా ఉండి మూలంకన్నా భిన్నం గావుండాలని”18 చెప్పింది. న! ఫ్యామిలీ డిక్షనరీ,

“గద్యం లేదా పద్యరూపంలో వున్నసాపిత్యకృతిని వరివాసిస్తూ చేసే,అనుక రణ”17 పేరడిఅని కొలంబియా ఎన్‌ సైక్టోపేడియా నిరంచించింది.

“రచయిత శైలిని అనుకరణద్వారా అపహాస్యం చేసేజక రచన”!8గా పేర డీని నిర్వచించింది “ఎక్స్‌ప్లనేటరి డిక్షనరీ" ఎటువలటి రచన అయినా సరే శైలిని ముఖ్యంగా అనుకరించాలని తెలిపింది.

ఇక నలందా కరెంట్‌ డిక్ష నరీ “పద్యంలోని పదాలనీ భావాలనీ అనుకరిం చాంనీ, అనుకరిస్తూనే ఆ అనుకరణలో మూలాన్ని *“అవవాస్యరి ఉఊత్పన్నమయే విధంగా మార్చేయాలి”19 అసి చెప్పింది.

పేరడీ అనే పదానికి కచ్చితమైన అర్థం గంభీరమైన పద్యానికి చేసే నవ్వు పుట్టించే అనుకరణ”£0 అంటూ మూలరచన గంభీరంగా ఉండాలని తెలియ జేసింది బిటానికా విజ్ఞాన సర్వస్వం

“గంభీరమైన ఒక కృతిని అనుకరిస్తూ అపహసిస్తూ ఉండేరచన” అనీ (పత్యేకమైన ఒకపద్యానికి చేసే హాస్య అనుకరణ” అనీ చెప్పడమేగాక ఉదాత్త మైన దానిని అనుదాత్తంగా మార్చేటటువంటి అనుకర ణ”£1 అనికూడా స్టాండర్డ్‌ డిక్షనరీ అఫ్‌ ది ఇంగ్లీష్‌ లాంగ్వేజ్‌ తెలియజేసింది.

“గంభీరంగా (వాయబడీన “కృతిని నవ్వు పుట్టించేట్లుగా చేసే అనుకరణ పేరడీ” అని *పేరడీ మూల రచనయొక్కా రూపాన్ని అనుకరిస్తుందిగాని అందులోని అర్జాన్ని మాృాతం అర్హరహితమయ్యేట్లుగా మార్చి రచయిత యొక్క-

న! ఇ యు విశేషతని ఆటపట్టిస్తుంది” 82 అని చెబుతుంది. న్యూన్స్‌ పిక్టోరియిల్‌ నాలెడ్జ్‌ డిక్షనరీ, యె

“హాస్యాన్ని పుట్టించాలనే ఉద్దేశంలో గంఖీరంగా ఉన్న రచనలోని

శైలినో రూపాన్నో అనుకరిస్తూ రచించేది పేరడి”28 అంటూ, పేరడీ రచన

అర్‌ శ్రీ 4 ఆః దెం చేయడానికి ముఖ్యం వాస్యాన్ని పుట్టించాలనే ఉద్దేశం అని సృష్టంచేస్తుం అమెరికా విజ్ఞాన సర ౧న్వం,

6

“ఒక గంభీర మైన కృతియొక్క_ “రూపాన్ని” అందులో చెప్పబడిన తీరును కూడా బాగా దగ్గరగా అనుకరించే సాహిత్య రచన పేరడీ కాసీ ఆ అనుకరించే విధానంలో అపహాస్యం చేసే విషయాన్నో లేదా నవ్వు పుట్టించే పద్ధరినో పొందు పరచాలి”ః£* అంటూ పేరడీలో అనుకరించే విధానాన్ని వివరించుతుంది “న్యూవెబ్‌ స్టర్స్‌ డిక్షనరీ ఆఫ్‌ ది ఇంగ్లీష్‌ లాంగ్వేజ్‌.

“రచయితలో ఉన్న విలషణమైన గుణవిశేషాలను అనుకరణద్వారా అపవాస్యమొనర్చే రచన పేరడీ”25 అని దిన్యూ ఆక్స్‌పర్డ్‌ ఇలస్ట్రేబెడ్‌ డిక్షనరీ చెప్పింది.

“ఒక రచయితనో ఒక పద్యాన్నో (గంథాన్నో తీసుకుని ఆ బావనీ శ్రైలినీ చాలా దగ్గరగా అనుకరించిన లేదా వెక్కిరించినటువంట్‌ రచని అనీ “ఒక రచయిత లేదా ఒక్కగంధంయొక్క శై లీగత విశేషాలను వినోదంకోసమో గేలిచేయడం కోసమో చేసే పునః సృష్టి*28 అనీ అంది వెబ్‌ స్టర్స్‌ న్యూ ఇంటర్నేషనల్‌ డిక్షనరీ ఆఫ్‌ ది ఇంగ్లీష్‌ లాంగ్వేజ్‌ ం

“రచయిత యొక్క థావగమనాన్ని అతడువాడే పదబంధాలనూ వెక్కి రించి (అనుకరించి) పరిహాసాస్పదంగానూ ముఖ్యంగా యృుక్తంగాని విషయా అను పరిహసించేట్టుగానూ చేసినటువంటి రచన” అని చెప్పడమేగాక *&ి110 22రై1164 €0 1 9071686416 01 8 ౧౧651040 ఇంబ26 అనికూడా చెబుతోంది “డిషార్టర్‌ ఆక్కవర్డ్‌ ఇంగ్లీష్‌ డిక్షనరీ

లి

“ఒక రచయిత లేదా ఒక వర్గపు రచయితలలోవున్న విశేషంగా కని పించే తీర (మ22%6)ను తత్తాన్ని (50110 అపహాస్యం చేసేటట్ల్టుగా

• అనుకరించిన ఒక రచన”27 అన్పి నిర్వచిస్తూ 'ఒక రచయిత మ్మాతమేకాదు ఓక వర్గానికి సంబంధించిన రచయితల తీరును తత్త్వాన్ని సైతం అనుకరించేదే పేరడి అని “డిక్షనరీ ఆఫ్‌ వరల్స్‌ లిటరరీ చెర్మ్సా" అంటుంది.

య... “పేరడి ఒక రచయిత లేదా. ఒక ఎర్గపు రచయితల విశిష్టమైన భావగ మనాన్నీ తైలినీ అనుకరించడం ద్వారా ముఖ్యంగా అనుచితమైన విషయాలకు రెండింటినీ వినియోగించడం ద్వారా అ రచయితలనూ " రచనలనూ అప వోన్యం పాలు చేస్తుంది”28 అందిట చాంబర్సొ ఎన్‌ సైళ్టోపేడియా. ఆ రచనలోని

7 రచయితల. శైలిలోని అనుచిత విషయాలను ఎత్తి చూపడం పేరడీ ముఖ్య లక్షణంగా తెలుస్తోంది.

“సంగీత సాహిత్యాలలో ఒకానొక కృతికి విలక్షణమైన శైలిని అనుక రిస్తూనే గంభీరమైన ఆ కృతిలోవున్న విషయాన్ని హాస్యం కోసమో హేళన కోసమో ఆర్థరహితమయేట్టుగా మార్చి చూపే సాహిత్య సంగీత అనుకృతి పేరడీ”? అని వెబ్‌స్టర్‌ న్యూవరల్స్‌ డిక్షనరీ పేరడీ గురించి వివరించిందిట.

పె నిర్వచనాలను పరిశీలించినట్టయితే ఏదో ఒక సాహిత్య కృతిని తీసు కుని ఏదో ఒక కోణం నుంచి దానిని అనుకరిస్తూ అవసరమైనపుడు మూల రచనలోని అనుచిత విషయాలను అపహాస్యం చేస్తూ హాస్యాన్ని అందించే ఒకి సాహిత్య [వ్మకియ పేరడీ అని చెప్పుకోవచ్చు.

"పేరడి ఉద్దేశం కాలా

సలల కాల 29 09 6410065606 200౯1763 4ం£ ఇ810ఢ) 28 గంలాల 426 బ2౯౦415[5”81 అంటుంది పిన్స్‌టన్‌ ఎన్‌ సెక్టోపేడియా.

(ప్రామాణిక నాటకాలలోని కథావస్తువు విషాద సంఘటనతో కూడుకుని ఉన్నప్వుదు ఉదేకపరిచే ఆ సన్నివేశాల నుంచి పాఠకుడి దృష్టిని మరల్చే ఉద్దేోంతో పేరడీ అవిర్భవించిందని చెప్పవచ్చు. (గీకు రచయిత అరిస్టోఫాన్స్‌ నుంచి ఆంగ్రరచయిత షేక్స్‌పియర్‌ వరకూ ఉన్న సాహిత్యాన్ని పరిశీలించి నట్టయితే [పథాన కథకు సమానాంతరంగా సాగే పిట్ట కథల్లో సేరదీ ధ్యేయం కనబడుతుంది. _

3 తువులను వరిహసించే ఉద్దేంతో కూడా పేరదీ పుట్టిందని చెప్పవచ్చు

౧ య్‌ “పూర్వం రోమన్లు శ్యత్రువులను పఠిహసించే సందర్భాలలోనే పేరడీ మరణ శాసనాలు (₹4౯06? ౯886200600) పుట్టడం జరిగింది"”88

కొన్నిసార్హు 'పత్యేకించి 18 ₹॥లో పేరడీ రచనలు. కాఫీ హౌన్‌లలో వ్యక్తిగత విరోధాలవల్ల పుట్టడం జరిగింది. సమాజంలోని తప్పులుగానీ లోపాలు గాని ఎత్తి చూపించాలనే ఉద్దేశంతో (ప్రత్యేకమైన లితో హాహ్మెన్ని జొప్పించి (వాసీవారు. ఒక శైలిని అనుకరించడం అనేది ఆ కాలంలో లేదు.

8 ఒకే రకమైన పంథాలో నడిచే రచనలను (009017690100%4] 9668ల) అందులోని వింత అలవాట్లను వేలెత్తి చూవడానికీ దుయ్యబట్టడొనికీ కూడా "పేరడీలు ఉద్భవించాయి. పేరడీ ఒక ఆయుధంగా (390121 226) ఉపయోగ వడితే ఈ రచనలకు కాఫీ హౌస్‌లు (పేరణ నిచ్చాయి. పేరడి రచనలకు (పధానొద్టేశాలు సంస్కరణ, గేలి చేయడం. అని చెప్పుకోవచ్చు “116 021162౯686 16 18 (1౦21 వ2౯0డే?) న! 00 ర18902009, వరం బంక 10 €0 పేం1రేంన 20164 106 3211606 కీం003568 02 ఇలల658 316 02 2018 ల మి1*4తొ88 అన్న మూటల ద్వారా ఒక రకమైన పళాంతతనూ మూల రచన యొక్క మనస్థితిని ఆ రచయిత శైలీగత లక్షణాలను అందించే ఉద్దేోంతో పేరడీ రచన సాగుతుం దని స్పష్టం అవుతోంది. ఇది ఒక వ్యంగ్య చ్యితంలా ఉండి సంస్కరణని విమర్శించడం, నవ్వించడం అనేవి పేరడీకి అందరూ అంగీకరించిన ఉిడ్దే శాలు అయికే విమర్శించడంలో మూలరచయితని గాయపరచక పోవడమూ, నవ్వించడంలో ఆసభ్యమైన జగుప్సాకరమైన వద్ధతులుకాక సభ్యమైన ఉత్తమ మైన హాస్యాన్ని అందించడం ముఖ్యంగా పాటించవలసిన నియమాలు. విమర్శ ద్యారా సంస్కరణ జరగాలి. వోస్యంద్వారా మనసు తేలికపడాలి. ఈ ఉద్దేశంతో వాసినదే నిజమైన పేరడి, నుంచిపేరడీ అనిచెప్పుకోవచ్చు. "పేరడీ ఆవిర్భావము వికానము శ “రటింళే? 19 28 లకేరే 68 066౯7 1656184 అనడాన్నిబట్టి పేరడీ అనేది ఎంత పురాతనమైనదో తెలుసుకోవచ్చు, (గ్రీకు సాపాత్యంతో మొట్టమొదట పేరడీ అనేడి పుట్టిందని చెప్పవచ్చు. పేరడీ అనే ఇంగ్లిషు శబ్దానికి (గీకుమూలం *పేరోడియా (0470414) అనేపదం. ఈ స్పేరోడియా (వి2౯0కే12) అన్న పదానికి ఎదురు పాట (60౮0౯6 60౧8) అని అర్థం”85_2 శక్ర గంఖీఠమైన పాటను హాస్యంగా అనుకరిస్తూ ఎదురుగా పాడేపాట [గికులో పేరోడియాగా ఉద్భవించింది. 8ళ_€

ఠి

ఠేసోన్‌ (12808) నివాసి అయిన హెగ్‌మాన్‌ (1ల్ర620%) అనే హోస్య రచయితతో పేరడీ మొదలయింది. మనిషిని గొప్పవాడుగాను ఉదాత్తంగాను అఖివర్డించే సందర్భాలలో పౌరాణిక లి (౫016 8౯916) ని ఉపయోగించడం జరుగుతూ ఉంటుది. అయితే హెగ్‌ మాన్‌ (6867109) ఒక వ్యక్షిని అధమునిగా చ్మితించడానికి కూడా పొరాణికతైలి (5016 8€716)నే ఉపయోగించి హాస్యాన్ని సృష్టించాడు 5 శ॥నికి చెందిన ఈ హాస్య పద్యరచయిత మొట్టమొదటి సారిగా తన పేరడీ “ది వాటిల్‌ ఆఫ్‌ ది జెయిన్‌ (06 కఇ౯616 0£ 116 6149౯3)ని రంగ స్థలానికి పరిచయం చేయడం జరిగింది.8ి8

6వ శ॥కి చెందిన ఇయాంబిక్‌ కవి (192916 060) హిప్పోనాక్స్‌ (51099230) 'పేరడిని కనుక్కున్నాడని కూడా ఎథీనియన్స్‌ మరో చోట చెబు తారు”.8? హిప్పోనాక్స్‌ (51996%)0) (వాసన (మేరేళల0ల056౬౩ 0 6148౯0%)లో వ్యంగ్య సాహసంతో కూడుకున్న శైలికి (మెంం1: సం?016 ౬216) ఉదాహరణలు దొరుకుతాయి పురాతన వోస్య కవులయిన శాటినస్‌ (6౯20౫4౨) హార్మిపన్‌ (కల210048)లు కూడా ఈ కోవకు చెందినవారేనని ఎథఢీనియన్స్‌ చెప్పడం జరిగింది. [గీకు రచయిత నోమర్‌ (₹0%29) (వాసిన బాటకోమియో మేఖియా (వెజల2౦00గ709240212) అనే (గీకు కావ్యం (46516 01 16 టె0కైం ఇమ రేలి166)లో కూడా మనకు ఈ ధోరణిలో కనబడుతుంది.

[గీకు రచయిత ఆరిస్టోఫేనీజ్‌ (గగకళం90సఉ06క) తన గ ఫ్రాగ్స్‌” (2౯08) రచనని గీకు రచయితలయిన ఎస్కిలస్‌ (గ ల800౪148) యురిపిడస్‌ (541191646%)లను దృష్టిలో ఉంచుకొని వాయడం జరిగింది. తన రచనలోని పతిపుటలోను పేరడీని స్పృశించాడు అరిస్టోపేనీజ్‌ (గ ?18౯0012 68) తరువాత వచ్చిన వోస్య రచనల్లో ఈ పేరడీ లక్షణాలు అటూ ఇటూ ఊగుతూనే ఉన్నాయి. మూలానికి గల సందర్భాన్ని మార్చడం నల్ల దానిలో [(వ్రముఖంగా వున్న అంళొలను విడగొ ట్టి వూతమిచ్చి చూసినట్టవుతుంది ఈ పద్ధతిని అరిస్టో ఫేసీజ్‌ (45156001 ష063) కన ,ఫ్రాగ్స్‌ (2029) లో ఉపయోగించాడు.

(్రీకురచయితే అయినప్లేటో (21460) చాలా మంది గద్యరచయుతల శైలిని వాస్యపూరీతంగా అనుకరించాడు” 88 గార్గియన్స్‌(06581898) ఏవిధంగా

10 ఉపన్యాన ధోరణిలో (వాసేవాడో ఎగధాన్‌ (462౯0 69)అనే పాాతద్వారా స్టేటో (2164ల) పలికించాడు.

లూసియన్‌ (166120) అనేరచయిత “డై లాగ్‌ 80” (01110846 తం) లోసి జడ్జిమెంట్‌ ఆఫ్‌ ప్యారిస్‌ (రేక 60౯ 0౦ వ4౯15)లో ఈహాస్య (నవృత్రి (00%16 601)ని పొందుపరచడానికై పవ్మితమైన పాతల (00310 011౯46౯679) ద్వారా సాధారణ జీవితంలో ఉపయోగించే భాషనుపలికించాడు. రోమన్‌ పేరడీ;

“పూర్వం రోమన్లు క్యతువులను వరిహసించే అలవాటులో "పేరడీ మరణ శాసనం టు. ₹65౯200 6౧౮౧) కనబడుతుందని “డిక్షనరీ ఆఫ్‌ వరల్త్‌ లిటరరీ బెర్క్సొ చెబుతుంది. 22౯౬1౬ 6668౧౫౯ 6౯2౫4 €ం9మ6౧€ వంటివి కూడా అటువంటివే దీనిని అంటుకునే మధ్యకాలంలో 4౧1౫8! ఇం592ర6063 (పసిద్ధి కెక్కాయి. అనికూడా తెలుస్తోంది

షం వ శతాబ్దినుంచి గోరీల మీద [వాసేటటువంటి పద్యాలలో పేరడీ కనబడుతుంది”*&89 బైదిల్‌మీవ పేరడీలు కనిపిసాయి

“రోమన్‌ సాహిత్యంలో ఈ రకమైన పేరడీ పిట్టకధల్లో కనిపిస్తుంది'”60 “నీరో” రచనలమీవ ఆధారవడి [వాసీన పర్షియన్‌ రచనల్లో ఇవి కనిపిస్తాయి 4 పామాణిక నాటకాల(0129516 66191) లోని కధావస్తువు విషావ సంఘబ నతో కూడుకుని ఉన్నపుడు ఊదేకపరిచే ఆ సన్నివేశాల నుంచి పారకుడిదృష్టిని మరల్బడం కోసం వ్యతిరేకంగా ఇటువంటి పేరడీలు పుట్టాయి”!

గీకు రచయిత అరిస్టోఫానీజ్‌ (4£13౯09002%65) నుంచి ఇంగ్లీమ నాటక రచయిత, కవిఅయిన షేక్స్‌పియర్‌. (5[61665068౯6) వరకూ కూడా (వధానకథకు సమాంతిరంగా హెగేపిట్ట కధల్లో (00౧16 1౧46౯1ఇ6ేల) షేరదే ధ్యేయం కనబడుతుంది పేరడీచేసే పనిని వోస్యం మిళితమైన ఈ పిట్టకథలు నిర్వహించేవని చెప్పవచ్చును.

రోమన్‌ సాహిత్యంలో వోస్యం బలమైన వ్యంగ్యంతో కూడుకుని ఉంది

న! మధ్యయుగం (8116416౪81 6౯103)

“మధ్య యుగ (41416721 పైలండ్ర) సావాత్యంలో బైబిల్‌ మీద దాని సూక్ష్తుల మీద పేరడీ (ప్రజాదరణ పొందింది.*£ కొంతకాలం కిస్టియన్‌ చర్స్‌ల తోని పద్దతుల మీద పేరడీలు వచ్చాయి. తరువాత రోమన్‌ గీకు సాపాత్యాల

భి మీద కూడా పేరడీలు వచ్చాయి. ఈ 'పేరడీలతో రోమన్‌, (గీకు సాపొత్యకారుల ఆలోచనలను వాళ్ళ సంస్థలను ఎదుర్కొన్నారు.

సాహిత్య పరంగా వచ్చిన బిబ్లికల్‌ చెక్ట్స్‌ (రె01621 లంకని వానొకగా తీసుకుని పేరడీ చేశారుం 3నైజాన్స్‌ (మం021840066)

రెనైై జాన్స్‌ రచయితలు (6021858266 46౮౯10౯8) మవోకావ్యాలను (01455169) గోధిక్‌ పద్ధతి (605116) పేరడీలు (వాయడానికి ఎన్నుకున్నారు- ఇటువంటి రచనలకు “సెర్‌వాన్స్‌” (ాసిన “డాన్‌ క్వాక్సోట్‌* (06787౯6౬: 00006620౯6) గింబటి స్టాగిల్‌ వాసిన 01166 (61187౯0186 61118 01౯6ల) 'ఉన్నిసన్‌ ్మవాసిన “లా సెక్సియాపెపిటా" (15606611 ఫైజ2102) అను ఉదాహరణగా చెప్పుకోవచ్చు. ఇంగ్రీషు "పిరడ్సీ ఫా

“2180 98౯06 126 165 ంక1%గ95 1౧ 6ఆ0016818861621 11669 2ంతే లుల గుష58లీ8 అంటూ చర్చికి సంబంధించిన సాపాత్యం నుంచి 1పార్ధనల నుంచి పేరడీ [పారంభమయిందని తెలుపుతుంది *క౯1066= ౬10౧ క%096109026614

“కణ8118సే గజి౯ంరే? క౯0025917 1126 1638 38069౯68 10 00661672] ల౯౭౪65ల65 0% లం 1182 ”** ఆనదం వల్హ కూడా ఇంగ్రీమ పేరడీ మధ్య కాలంనాటి (ప్రార్ధనా పకరణాల మీద వచ్చిన నోస్య కావ్యాల నుండీ ఆవిర్భవించిందని స్పష్టం అవుతుంది

ఇంగ్లీషు సాపాత్యంలో పేరడీలు అనేక రకాలుగానూ అనేక ఉద్దేశాలతోనూ కనిపిస్తాయి. వాటిని కష్తంగా తెలుసుకోవాలనుకుంటే ఈ [కింది విధంగా పరిశీలించవచ్చు |

[లి ఈపేరడీ ఇంగ్లీషు సాపాత్యంలోని అద్భుతనాటకాల[ 14112016 లై &? 5లో ఉవయోగించడం జరిగింది ఈ అద్భుత నాటకాలలో సాధారణ జీవితం (0ం2ణం? 1164ల) గురించిన దృశ్యాన్ని పౌందుపరచినట్టయితే అడి వోస్యా నికి దోహదం అవుతుండి. దీనికి 5600౧4 వొిషింంసేలారేం 9127 లోని మాక్స్‌ (34జం. అనే కథని ఉదాహరణగా చెప్పుకోవచ్చు. భాసర్‌ (0%+*4069) (నాసిన “ది రెయిన్‌ ఆఫ్‌ సర్‌ థామస్‌” మధ్య కాలంనాటి అద్బుత కల్పిత కధ ల్లోని _గాండియోజ్‌ (౮2౧41086) శైలిలో పేరడీ చేయబడింది. ఇటాలియన్‌ లాలీ (16164101 12111] ఎసీడ్‌ (టావెస్టీటా [తలణలితే 27656౯4 ]ని ఆధారం చేసుకుని 17 ₹॥ మధ్యకాలంలో “వర్జిల్‌ [టావెస్టీ (₹ల11 లాడళ69€] అనే [గంధం (వ్రాశాడు స్కారన్‌. చార్లెస్‌ కాటన్‌ (01268 60౯66౧9) అనే కవి అందులోని భాగాన్ని ఇంగ్లీమలోకి ఆనువ దించాడు. ఇది 1812లో నాటక రంగ స్థలాన్ని _పారంభోత్సవం చేసే సంద రృంలో జరిగింది అందులోని మొట్టమొదటి ఎత్తుగడ పద్యాలు నిజమైన పేరడీకి ఉదాహరణగా చెప్పుకోవచ్చు ఏ రిచయితంను ఆధారం చేసుకుని (వాయడం జరిగిందో ఆ రచయితలు సెతం ఆ పేరడీని విని ఆనందించారు. ఇదే పేరడీకి ముఖ్య లక్షణం అనుకరించబడిన రచయితలకు ఏమా[తం నొప్పి కలుగకుండా ఆనందింప జేసేదే నిజమైన "పేరడీ మెటాఫిజికల్‌ (346200931621 0ల106) పీరియడ్‌లో పేరడీ ఎక్కు వగా రాలేదనే చెప్పాలి బహుశాఇప్పటి రచయితలే వ్యంగ్యంగా రచనలు సాగించే వారు కనుక వాటిమీద పేరడీలు రాలేదు “*వ34€౯196 తం65 ౧౦౬ 90166 52€118€”క5 అన్నదికూడా ఒక కారణం కావచ్చు పేరడీకి అనువుగా ఈరచ నలు లేకపోవచ్చు అయితే షేక్స్‌పియర్‌ (5121650681) మార్గో (342110ఇల)ని అనుక రించాడు. అదేవిధంగా మార్సొటన్‌ (3417 5100౧) పేక్సొపియర్‌ను అనుకరించాడు. *““పాచీనకాంంలో అరిస్టో ఫేనీజ్‌ మొదలుకొని అధునిక యుగంలో జేమ్స్‌ జాయిన్‌ దాకా గొప్పపేరడిస్టులుగా పేరుతెచ్చుకున్న వాళ్ళు విడి విడి కావ్యఖండిక లను గాక కవులను కవితారూపాలభళూ అనుకరించారు' "868 అయితే హి [రి[గాహమ్‌ (120 10820) అనేకవి ఈట్స్‌( ౫6165, పద్యాన్ని ఒకదానిని తీసుకుని

18

ఇన్నిస్మ్‌ఫీ (10015 €౯66) అనే దానిలో పేరడీచేశాడు ఇందులో మూలరచయిత “7 ల8౯3' యొక్క బుద్ధిని మార్గాన్నికూడా అందించాడు.

ప్యూరిస్టులు కూడా (ప్రత్యేకించి విడివిగి కావ్య ఖండికలను పేరడీ చేయడానికి ఇష్టపడలేదు. కానీ కొన్ని అపవాదాలు అనిపిస్తాయి. ది విజన్‌ ఆఫ్‌ జడ్జిమెంట్‌. (1822)లో సౌధీ (50ఇలుం?)ని బైరన్‌ (9?౯00) పేరడీ చేయడం, వర్డ్స్‌వర్త్‌ (౫7౦163౪70౯ ) రచించిన పీటరొబెల్‌ 26౯౯ మెం11 (1819) షెల్లీ (816116౪) పేరడీ చేయడమూ ఇటువంటి వాటికి ఉదాహరణలు ఇవి సమయానుకూలంగా (ప్రత్యేకమైన రచనలను ఎదుర్కోడానికి వచ్చిన "పేరడీలు, దీనిని బట్టి శెడ౯04ీ?7 300616 6 2 6110౬1 406 0€ 10881- మిజం176 వల0104ేం06౯10% *? అన్న మాటల్లోవున్న నిజాన్ని గుర్తించవచ్చు

ఫీల్ణింగ్‌ (31616108) జేన్‌ అస్టైన్‌ (౫2౧6 ౦58౯ల) అనే నవలా రచయితలు సంస్క్టరణము వినోదము అనే రెండు దృక్పధాలతో [వాశారు. వీరు జీవితంలోను సాసాత్యంలోను ఉండే తప్పుడు నమ్మకాలను ఎత్తి చూపించి మంచిలోకి మార్చి చూపించారు.

సాధారణంగా రాజకీయ సామాజిక వ్యంగ్యానికి [పత్యామ్నాయంగా మ్యాతమేశ్ణై ఉపయోగించబడే పేరడిని అరిస్టోఫేసీజ్‌ (గ518₹0912069) ఫిల్లింగ్‌ (1616128, జేన్‌ ఆస్టిన్‌ (1206 గిళకళంణ)ి మొదలగు వ్యంగ్య రచయితలు (పత్యేక అంగంగా ఉపయోగించుకున్నారు రిచర్డ్‌ సన్‌ (60158809). వాసిన నవల 'పమెలా' (2400614)ను_ దృష్టిలో ఉంచుకొని “ఫీల్లింగ్‌ (2114128) జోసెఫ్‌ ఆండూన్‌()08600 డి ణడేవలళాం) అనే పేరడీ [వాయడం జరిగింది. జేన్‌ ఆస్టెన్‌ (2౧6 తశం?66%) అనే రచయిత్రి గోధిక్‌ నవలని దృష్టిలో ఊంచుకుని ౯2086౯ ఈకల? అనే రచన సొగించింది ఆరంభంలో 'పేరడీని దృష్టిలో వుంచుకొని వాసినప్పటికీ అది సాధారణ వ్యంగ్యం (౮౭౧9121 34€126)గా పరిణమించింది “దీనివల్ల వ్యంగ్యంలోని రకాలతో పేరడీ ఒక్కొక్కసారి జేరుతుందన్న విషయం స్పష్టమవుతోంది” 18

శీర్షికను చూస్తేనే నవ్వు పుట్టించే. పేరడిలుకూడా ఆంగ్లంలో మనకు కనిపిస్తాయి. శ్లేషార్ధాన్ని ఇచ్చే అల్పమైన పదం ఈ వోస్యానికి కారణం అవుతుంది.

క్షేత్తీ ఆండూ లాంగ్‌ (తీ గలే? 61408) రోసిట్టి (౧05914౬) మీద రచించిన 'పేరడీకి వున్న *౦0[, 10, ౧676౯ ఖంంర100 69 4గులి” అనే శీర్షిక ఇటువంటిదే. ఆంగ్ల రచయిత టెన్నిసన్‌ (గ6౧౧?80%) రచన “ఇన్‌ మెమోరియమ్‌' (౯ 6907౯140 |కి స్విన్‌బర్నొ (9౪100276) రచించిన పేరడీ నిశిత మెనదీ, తిరుగులేనిదీ. ఈ పేరడీలో పునరుక్తి [16066౧౮౧] అతిశయోక్తి [లక 6౭6౬౦9) పరిహాసము (వె46 08] అనే మూడు లమష్షణాలు ఉన్నాయి అయితే ఇందులో నిశితమైన పరిశీలన, నిగూఢత్వమూ నిగ్రహము (ప్రదర్శించి నందువల్ట ఇది విజయవంతమైన “పేరడిగా చెప్పుకోవచ్చు స్విన్‌బర్న్‌ [91120656] తనకుతానే వాసుకున్న పేరడి'నెఫలీడియా” [స/ల[ల116412] ఎక్కువ విశేషాలతోను కవితా ధోరణిలోను రఏంచింనందువల్ల అర్భరహీతంగా తయారయినప్పటికీ ఇది ఒక మంచి పేరడి.

ఆంగ్ల రచయిత మెరిగిత్‌ (24ీల1641ల0) మీద వీర్‌బామ్‌ “886౯000%౧) రచించిన పేరడీ సాధారణస్థాయి కంటే తక్కువగా వుంది. “బీర్‌దామ్‌' (666౯ 083) “ఆర్నాల్డ్‌ బెన్నెట్‌' (గ౯౧౦14 న. మీవ రచించిన పేరడీ కూడా విజయవంతం కాలేదు. దీనికి కారణం “ఎత్తిపొడిచేటప్పుడు గుచ్చుకోవడం జరగక పోవడమే,

"త ర1౯౦కే 18 6%888618110౧2 0666856 06 76౯ 12086 0% 600౯65 16011౯66 2964 అగం[6512 64 అంటుంది క్లాసెల్స్‌ ఎన్‌ మైళ్టోపేడియ, పేర డిలన్నీ అకిశయో ' క్రిత్రో వుండేవే అయినప్పటికీ మూలానికి చాలా దూరంగా ఉండేటట్టుగా సందర్భాన్ని మార్చివేయవచ్చు. కొన్ని పేరడీలు వేరే సందర్భాలలో మూలకృతులుగానే చలామణీ అయ్యే అనకాళం వుంది. బైరన్‌ (5:08) మీద పీకాక్‌ జాయిస్‌ [280061 $9౪66౯) రచిం చిన పేరడీని, వార్తావతికల మీద విలువలేని వివిధ వార, పక్క, మానప్మతికల కథలమీవ జాయిస్‌ [1090ల] (వాసిన పేరడీని ఇటువంటి పేరడీలకు ఉదాహర ఇగౌ తీసుకోవచ్చు ఇవి స్వచ్భమైన అనుకరణలే అయినా మూలరచయితలను మరిపింపజేసే స్వతంత రచనలుగా వున్నాయి. గొప్పపేరడిస్టుగా 'పేఠుపొందిన ఈ జాయిస్‌ [) 9966] ేర్రడిలో వ్యంగ్యాన్ని ఉపయోగించుకున్నాడు- ఆ ఉృఫయ్లో

15

గించుకోవడంలో నేర్పరితనం కనబడుతుంది ఇతడి 'యులిసిన్‌? [10195865] అనే పద్యరచన సాహిత్య పరమైన పేరడీ సంకలకం ఇది ఆధునిక వస్తువయిన ప్పటికీ ఉద్దేశపూర్వకంగానే వ్యంగ్యరచనా పద్ధతిలో చులకనగా రచించబడింది. ఇందులో మూలరచయిత హోమర్‌ [[ంణల అణచబడ్డాడు టి యన్‌. ఇలి యట్‌ [175 ౬110.) రచించిన ది వేస్ట్‌లాండ్‌ [06 ఇడ5లి 1ఇగరే | తో కూడా ఇటువంటి పేరడీలు కొన్ని కనబడతాయి

దేమ్స్‌జాయిస్‌ (0౧6: 3366] వివిధ కాలాలలోని వివిధ ఆంగ గద్య శెలుల మీద పేరకీల్మువాకాడు. ఈ పేరడీలలో 8౧111206 6౫101619%150 ఉంది ఆంగ్లో శాక్టన్‌ యుగం [4౦810 523660 బైజా1ండ]లో పాసమీద [21110261౯6 767౯86] డమ్ట్యా హెచ్‌. ఆడగెన్స్‌ [77 తీరడం ణన] చక్కటి "పేరడీలు రచించాడు *ది ఏజ్‌ ఆఫ్‌ యాంగ్దెటి” [౧06 గ86 01 త్‌ంం6ళలుం 1948] అనే ఈ పేరగ్షీలో సాహిత్య అనుకరణని మరోమార్గంలో (ప్రవేశపెట్టాడు. “ఫర్‌ ది టైమ్‌ బీయింగ్‌ (౯౦౯ ౧6 లం రెటం8 1945" అనే రచనలో ఇలియట్‌ 5100) ని ఆతి దగ్గరగా అనుకరిస్తూ “ఇలియట్‌ యొక్క ఆధ్యాత్మిక చింతన వెళిబుచ్చే పద్ధతిలోనే “ఆడెన్స్‌ [౫7 గీరడీల) రచించాడు ఇ5 పేరడీ లాగా అనిపించినప్పటికీ నిజమైన పేరడీ అనిపించుకోదు. రాజకీయ వ్యంగ్య రచయితలు పరుపొందిన గౌంతు ఏదైనా వుంటే దానిని ఎదుర్కోవడం కోసం లిటరరీ శ్పేరడి [01062౯9 కిడ౯069)ని వాపాకఠగా చేసుకుని తమ రచనలను సాగించారు తమ రచనలక్ష పటుత్వం వనుందని వీరు పేరడీని వాపాకగా చేసుకున్నారు డిని ద్వారా తమ రచనలకృ [(పజాదరణ " లభిస్తుందని వీరు భావించారు

వ్యంగ్యం యొక్క ధ్యేయం పేరడిని ఉపయోగించుకోవడం వలన నెర వేరుతోందనీ అప్పుడప్పుడు ఐరస్సీ [100౪] శేణించే సమయింలో (వచార సాధనంగా పేరడీ బాగా ఉపయోగపడుతుందని వీం అభ్మిపాయం. అటువంటి సందర్భాలలో “గంగ? తో ౧6 చేస్తూ మరో అవసరమైన మలువు తివ్వుతూ వుంటా రు.”50

కే6

జర్మన్‌లో గోధిక్‌ నవలల మీద 19 41 ఆంగ్ల సాపాత్యంలో నవలల మీదా తరువాతి పేరడిస్టలు పేరడీ రచించడానికి కుతూవాలం చూపారు. అవి పేరడీ [వ్రాయడానికి అనువైన వస్తువుగా ఆసక్తికరమైన విషయాన్ని కలిగి వున్నాయి. సి. ఎస్‌. కల్‌వర్తే [0, 5. 0౬1౪6167] ధాకరీ [గార2యిల2?) వంటి గొప్ప పేరడిస్టులు అతి సాధారణమైన విక్టోరియన్‌ కవుల [341007 ౪716౬0౯120 ౦6౯౩] మీద నవలా రచయితల మీద పేరడీలు రచించారు. కానీ అనామకుల మీద [నాయడం వల్దా, మూలానికీ పేరడీకి చాలా భేదం వుండడం వల్దా ఈ పేరడీలు [పజాదరణ పొందలేదు. దీని వలన పేరడీ చేయా అంపే మూల రచనలో ఆకరణీయమెన విషయం ఉండాలనీ అది పేరుపొందిన దై (వజాదరణ పొందినదై ఉండౌలనీ “మూలాన్ని అతి దగ్గర గా అనుకరించాలసీ స్పష్టం ఆఅవ్ఫతోంది.

ఏది ఏమైనా “ద్యైళాండే 18 కంల & ₹136 1106086 206 2 *27 0 ఇ₹2!6ే1౧8 058 అలం 21 010౪551 అన్న మాటలు ఎంతయినా నిజం. అంతే కాదు కాసెల్స్‌ ఎన్‌ సైక్లో పీడియా చెప్పినట్టుగా ళ్లా్యార్న[1గ 4 319816 ఇంగ 0౯ ఇ1లయి1ం 2 ఇామేం16 116౯౮4౯౮౯6 ఇ81067 18 [౧0౯6 లుకగ? ౩ ౪2006 ౧598

చీఠరడీ విభేదాలు

పేరడీ గురించి పరిశీలించిన కొద్దీ అనేక విభాగాలు బయటపడతాయి. అసలు అనుకరణ సాపాత్యంలో శ్పీరడ్రీ ఏ విభాగానికి చెందిందో తెలునుకోవడం ముఖ్యం,

'పేరడీకి “అనుకరణ” (పధానమైన గుణం, అయితే అనుకరణలన్నీ పేరడీలు కావు. అనుకరణ అనేకరకాలుగా ఉండే అవకాళం ఉంది, కాసెల్స్‌ ఎన్‌ సెళ్లోపీడియా [01856118 అగ౦?610086614] ఈ అనుకరణ భేదాలను వివరిస్తూ నిజమైన పేరడీలో వుండే అనుకరణ ఎటువంటిదో తెలిపింది.

మూలంలోని విషయాన్ని అలాగే వుండనిచ్చి అనుకరణద్వారా వికృత రూపాన్ని ఇచ్చినట్టయితే (ట్రావెస్టీ క. అవుతుంది ఉన్నదానికి "పేరుకు మ్మాతమే అనుకరిస్తూ ఎక్కువగా అతిశయోక్తిని జోడించి క్రూరంగా

శ్రే రచిస్తే ఐర్‌లెస్క్‌” [18666] అవుతుంది. ఒక రచనలోని కొన్ని మాటలను మాత్రమే అనుకరిస్తూ (వాస్తే పేస్టీష్‌ [విడ31ం0ల) అవుతుంది. మూలానికి విధేయంగావుంటూ వస్తువుకు మ్మాతం చేటు కలిగించేది పేరడీ58 అవుతుంది. (పిన్స్‌టన్‌ ఎన్‌ సైక్టోపీడియా పేరడీలోని రెండు. (వధానమైన భేదాలను తెలిపింది. 1. వోస్యపూరితమైన పేరడీ [కామిక్‌ పేరడీ. 60916 4201) 8, విమర్శనాయతమైన పేరడీ [166045 0౯ ంరళ1091. 922౯06 ?). బర్హెస్మ్‌కి చగ్గరగా ఉండేది. కామిక్‌ పేరడీ [60౫416 కైజంంళే?] అనీ రచయిత శైలిని లేదా పత్యేకమైన కళాక్ళతిని అనుకరించేది లిటరరీ లేదా 1కిటికల్‌ పేరడీ [116694౯ 0౯ ౮1౬౦౫! ౩4౯౦4)అనీ ఇది వివరించింది.54 “౬౩౯౦? 19 00౯%) 8 కంల; 0% 110౯4504. 0000టన 2నిరే! & 0౯3901 6 6౮1616190%”55 అంటూ పేరడీ కాఖలను తెలియ జేళాడు రాబర్ట్‌ పి. ఫాక్‌ (క00అం 2: 221300. ఈ విభజనలో సపేరడీక్షివున్న రెండు లవ్యాలు స్పష్టం అవుతున్నాయి. 6౫16 290870 11605457 0౬౮1౨631" 93506౪8 వున్న గుణాలు కూడా ఇటువంటివే. ఒకటి వోస్యాన్ని అందించే పేరడీ అయితే రెండవది వోస్యంతో బాటు విమర్శించే పేరడి, అనుకరణ భేదాలననుసరించే సాధారణ విమర్శకులు పేరడీని శబ్దాన్ని అనుకరించేదిగాను, అర్భాన్ని అనుకరించేదిగాను రెండుగా విభజిస్తున్నప్పటికి పేరడీని ప్రధానంగా మూడు భాగాలుగా విభజించారు సి వెల్స్‌ (0, ౪౨114].

1. శద్దానువాదం | చరింగడు కదమరేలయ02] ౨. రూపానువాదం న్‌ ౯౯౨డేలంంిల్ల త. అర్థానువాదం | 560586 16౨64198] “సాధ్యమైనంత దగ్గరగా మూలరచనలోని శబ్దాలను. అనుకరిస్తూ చేసే. రచన శజబ్దానువాదం [ఇం16ే 6౧66౯192)" 56 ఒకు రచయితని ముఖ్యంగా ఆభచయితలోవ్య క్తవముయ్యే వింత అలవాట్టని [౧2206805 ఒక విధమైన ఆసహజ్మపవర్తన లేచా డాందికపు నడవడితో కూఢుక్షున్న కైఃలిని అనుకరించి (వాసినట్టయితే “రూపానువాదంి (పైంణు. క600651%ఖ్ల "5? అవుతుంది. జి

18 'చనాొ అతని ఆలో “మూల రచయత్ర శైలిలోనూ రీత్రిని మాత్రమే వ 286 1606671 క్‌ సరళిని క్రూడ్లా సరిగ్గా అనుకరిస్తూచేపే ర్రబ్య ఆర్థానునాదం(56 లిర్టో5రి వధాన విభాగొలే న డు ప్రధా! సి వెల్స్‌ (0 6113) పేరడీలో తెలిసిన ఈ మూ కనిపిస్తాయి. అని డిక్షన్లగ్రీ ఆఫ్‌ వరల్డ్‌ లిటరరీ చెక్కాల్రో వేరే పేర్ణతో మ శ్చీజ్రగ్రీ రకాలుగా లేదా 1 ౪1 తి కం 8 ₹షంగజరం. వీటిని పే వీటిని ఈ [కంది స్థాయిలుగా తెలుపాడ్ర షీప్టే, జెటి. (51106) ]] విధంగా వివరించాడ్ష, క్క చన యొ క ల]. ఒకమాట మార్చడం చరా ఆ త లం ప్రాధాన్యాన్ని తగ్గించేది వెరృల్‌ [0 లబ (౮ల౨21 10 4159) 21862105 వ అ గం 21666 01 గా౪1 వాడుకోవడం లి కం రచర్సత్ర కైలిని వింత అలవాట్టను ఇయ4! 12 ద్వారా చిషయాన్ని పరిహోసప్టూగ్ర్యా చేయడం “కంంణడ” (్రైం శల ల86రే న! క్ష గం త916 గగ న ాలర6ి£ శా ఇ 6004 60016060 (వాస్తూ నుకుని న్‌ క్రి లళం, అసాధారణమైన విషయాన్ని తీసువ లం రచయితయెక్క్మ తత్త్వాన్ని అవిష్కరించడం. 7[లల౦ ( ఇ2రే ౯126 పి కష1లష లుల కం 84119 1 ల౧:౦21| 56 0)60 01116 04 సేం కలం 3౯6 న. " కం? 041, ేం£= ఈ సెళంటుక్క ఇ్వైడట రెండుస్టాయులు అంటే ౪6 'డిలో చఖు తే శకలం భన కోగస్ష్య్యల్షిష్ళ ణా స్థాయిలోని పేర చూాత్రల పమత్మ క్రభాజ్య పౌళకపిస్తుండని చెప్పింది. ఎన్‌ మైక్టోసేడియ్సా (బిటానికా సంగిత్రాన్సర్ఞ సంబంధించి పేరడిగురించి కూడా వివరించింది. “రెనై జాన్సా కిటుకు (మొల2181106 ₹6002164ల)ని వివరించడానికి పేరడీ ఉపయోగించ, అంత్రజ్ర ముంద్వన్న పొటలనే తిరిగి. వారు కొతగా పాడడం జరిగిండి, దీనిని పేరడి హైర్ధన (51706 మొడి55 ) (మ 920612) అంటార్రు, (526 గ ఏ్‌కలి 8 లక ఇంంతే

శేరి 10 రేంకం106 2 కం02815868906 6010౧16466 10 ఇాపేపేంటే క6౪ల4! ₹01669 06 & ౯6౨6136606 60020091.100 4686 6౯64౯17619 ౯6 ఇం2సి6డే €౦ంశంగాం 2 ౨6౪ 000%005161 ౫ 85 1% ౧06 2౯౦69 గ688 (౫౫1852 కిజింంరే1).6కి ఇవి రెండు రకాలు.

1. మూలం లోని ఏదోఒక వాక్యం తీసుకుని మిగిలినది సొంతగా పాడే వారు. దీనిని కాంటస్‌ఫర్మన్‌ (042౯8 కలం) అంటారు,”68

ఉదా గ[6 66౧౦ ౧ & ౮1405069.

8 మూలరచన యొక్క రాగం (౧౧౦) మతమే ఉపయోగించుకుని సాహిత్యాన్ని మార్చుకుని పాడడాన్ని కాంటా పాక్టమ్‌ (00202 ఈంగుణు) అంటారు *కిక

కామిక్‌ పేరడీ, [కిటికల్‌ పేరడీ అనే రెండు |పధానఖేదాలు. పేరడీలో కనిపిస్తున్నాయి. ఈ పేరడీలో అనుకరణను బచ్చి శద్దానువాదం, రూపానువాదం, అర్థొనువాదం అనేమూడు రకొలు, సంగీతపరమైన కాంటస్‌ ఫర్మస్‌ (0410629 వ?5948), కాం[టా ఫాక్టమ్‌ (00/౯4 *10లణ)అనే మరోరెండు పేరడీ రకాలుపైన వివరించిన దాన్నిబట్టి వున్నట్టుగా స్పష్టం అవుతున్నాయి.

సావాత్యస్వరూపంలో ఉన్నత పరిణామ దళావిశేషాన్నిపొందిన వోస్యాన్నే నేడు పేరడీ అంటున్నాము. అయితే ఈ పేరడీ (ప్యకియకు స్వయం (వతిపతి లేదన్న వివయం స్పష్టం అవుతోంది.

ఒక దృఢమైన సాహితీ వృడానికి అల్దుకుంటూ సాగిపోయే సున్నితమైన అందమైన అతవంటిది పేరడ్విప్మకియ. ఆ అల్జుకోవడంలో తనకు ఆధారభూత మైన మూలానికి ఏమ్మాతం నొప్పికలుగ కుండా నొక్కిపట్లుకుంటూ చుటుకుంటూ కు ల్‌ ళ్‌ నవ్వుల పువ్వులను పూయిస్తూ మూలానికి సైతం ఆనందాన్ని కఠిగినూఅలరింవ జేస్తూ పాఠుతుంది. దీనినిబట్టి పేరడీ రచనకు ఎన్నుకునే వస్తువుముందుగా విశిష్ట లక్షణాలు గలిగిన ఒకసాపాతీకృతి అని స్పష్టం అవుతోంది. ఒక రచననుగానీ

లిం రచయితకైలిని గానీ నోస్యస్ఫోరకంగా అనుకరించినట్టయితే పేరడీ తయారవు తుంది,

అయితే వకచనను ఐడితే ఆరచనను ఏకవిని బడితే ఆ కవిని ఆకుకరించ డానికి వీలులేదు. ఒకవేళ అనుకరించినా అది సథలం కాదు. మూలరచనకు నిర్ధిష్ట మైన లక్షణాలు ఉండాలి.

“లిం 1 లం 6106 8648108 0 లేం ఇంకతే 1001168 త 60౫16 121602 0% 12861046. ౧౦ల౫ "95 అనడంలో అకశుకరించ వలసిన వస్తువుకు ఉండవలసీనది [పధానంగా తీ[వత లేదా గంభీరత (36164 5686) అని తెలుస్తోంది

18 అష 0 ణంల 4 92౯06 3904 6 ౦00166 04 6౦98910606 654 ₹200048 04౯6 19 6౩69614166 అన్న మాటలను బట్టి మూలరచన ఆకర్షణీయమైన విషయాన్ని కలిగి ఉండాలనీ అది మంచి (వజాదరణను పొంది ఉండడం కూడా అవసరమన్న సంగతి తెలుస్తోంది.

ఏదో ఒక రచననో పాతనో తీసుకొని వాసిన పేరడీ అతి సామాన్యంగా ఉంటుంది. అనామకుని మీదా అనామక రచనల మీదా చేసే పేరడీకి గుర్తింపు గానీ (పజాదరణగాసీ ఉండదు. గొవ్ప్చ రచయితగా మంచిపేరు (ప్రతిష్టలు తెచ్చుకున్న రచయిత తలి (51010౧) ని తీరుని (2986౧. ఎరువు తెచ్చుకున్నట్టయితే. ఆ రచయిత వ్రాసినట్టుగానే (వ్రాయడానికి అవకాళం ఉంటుంది.

“మూల రచన కళాత్మక విలువలు కలిగి ఉండాలి అప్పుడే పేరడీ సఫలీకృతమవుతుంది.” 87అన్న వోమిల్దన్‌ (10211492)మాటలను మరింతగా నమర్థిస్తుంది “వెచ్‌స్టర్స్‌ న్యూవరల్డ్‌ కంపానియన్‌ టు ఇంగ్లీషు అండ్‌ అమెరికన్‌ లిటరేచర్‌”. ఈ నిఘంటువు “అతి సాధారణమైన కధావస్తువుల జోలికి పేరడి స్పులుపోరు ఆటువంటి కథా వసువులు సురక్షితంగానే ఉంటాయి" 68 అని చెప్పింది. దీనికి ఉదాహరణ చూపిసూ * పేరడీ ఖచ్చితమైన హద్దులను ఏర్పరచుకుందని వర్ణ్సీవర్స్‌ సమకాలికులయిన 140016 ౧౭080611, 08078 అనే సాధారణ కవులు ఏ పేరడిస్థచేతా సృృశింపబడలేదు”89 అంది,

| “౦౧1 అం సే18క 00౧68 4౯6 ౦౯౯ ౧౭౯౦రే10౯, 0602656 లం56 15 20 901926 1లల199 1౯ లప14ీ ౯466 4౯6౯141” 70 అంటూ మూడవరకం రచనలు పేరడి రచనకు ఎంత మా[తమూ పనికిరావనే అభి (ప్రాయాన్ని వెలిబుచ్చాడు నధానియేల్‌ బెన్‌ఛెలే (16120121 వెంంం%167) (వకతిభావంతుడయిన పేరడీ రచయిత ఎవరిని ఆనుకరించాలనుకుంటాడో వారి ఆనుపొనులెరిగి ఎలాచేస్తే తాను ఆళించిన ఫలితం కలుగుకుందో తెలుసుకుని మరీ పేరడీ రచన ఆరంభిస్తాడు. “మిమిక్రీ కళాకారుడు (వసిద్ద వ్యక్తుల గళాలను ఎంపిక చేసుకున్నట్టుగానే పేరడీ (పయోగానికి కూడా ప్రముఖ రచయితల రచనల శైలిని మ్మాతమే ఒరవడిగా తీసుకోవదం జరుగుతుంది." వాసిగల (పతి రచయితకీ స్వీయ కైరి తప్పకుండా ఉంటుంది. సాధారణంగా ఒక రచయిత రచనలను చదువుతున్నప్పుడు ఆ రచయిత యొక్క “మానరిజమ్స్‌" మామూలు పారకులు గురి ంచగలరు, అయితే వాటిని ఆధారంగా చేసుకుని వాటిద్వారా వోస్య స్ఫోరకమైన రచనను. తిరిగి సృష్టిస్తాడు పేరడి రచయిత. ేరడీ రచనా విధానం:- ఒక మవోకావ్యాన్ని సృష్టించడానికి ఒక పేరడీని రచించటానికీ చాలా తేడా ఉంది కవి తన సహజ ధోరణిలో భావోద్వేగంతో గంభీరంగా రసవంత మైన కావ్యాన్ని అవిష్కరిస్తాషు, ఈ విషయంలో కవులకు ఎటువంటి నిబంధనలూ ఉండవు. కానీ పేరడి రచయిత తనకు అంతకు ముందు ఏ మాత్రమూ అలవాటులేని శె లిలో పేరడి రచన సాగించాలి. కవికి ఉన్నంత 'స్పేచ్ళ శేరడీ రచయితకు ఉండదు, ఒకీ మంచి పేరడీ (వాయాలంటే "పేరడీ రచయిత కొన్ని పద్ధతులను అవలంబించవలసి ఉంటుంది. తనది కాని కైలిలో రచించేటప్పుడు వీమర్శకులనుండి ఇతర రచయితల నుండి వచ్చేవిమర్శలను ఎదుర్కోవలసి వచ్చే అవకాశం ఉంది ఈ వీమర్శలకు అస్కారం ఇవ్వకుండా పేరడీ రచయిత జ్యాగత పడవలసి ఉంటుంది. పెంటఈ05161౯) ౩666102 ఇ11%65, 0001904 శే 8611 దో ర ల 668 56536 226 861 1 ష్‌ కంల ₹డళకై 3 తం(40 10122౧ ఓ ॥ వా వ్వ య ర్‌ “స

లల

&06 4౯ 1౯65 656 1౯18 2 06౯10021 1250౯626౧౯ ౦0 €61]1109 కం906 0664805616 2295040064 ౯6 9801606 మ్‌ంల ఇ1€010 2- ల జం కంణ ఇ1లుం6ల గలే లం9 &70148 606. 169౯0401 01 0663 ౮96 6౯6౯6176 ఇ౯1669 షల 2 ౮1౬౦ 18 3101919 1 రే185498010౯66 2౯618672 ేరడిరచయిత తన హనస్యధోరణిలో తోటి రచయితలను చిన్నబుచ్చుతున్నాడని ఎవరూ నిందించకుండా వృుండడంకోసం పేరడీ రచనలో పెద్దపెద్ద మాటలు అడంబరత్వం ఆచారాలు మొవలయినవన్నీ ఆయుధాలుగా ఉపయోగించుకోవాలని వీటిని * లక్షణంగా వుంచుకొని త్మీపంగా పేరడీ రచన సాగాలనీ పై మూటలవల్ల విదితమవుతోంది

ఎవరిగురించి పేరడీ [వాయాలనుకుంటాడో అతడిగురించి పేరడీరచయిత వృజ్ణంగా తెలుసుకొని ఉండాలి పేరడీ రచించడంలో మూలరచయితను ఎలా తిక మక 'పెట్టినవ్వుతెప్పించాలో తెలుసుకోవాలి. మూలంలోని గాంభీర్యాన్ని (పం ధానంతంగా సమర్థవంతంగా చెల్పాచెదరు. చేయగలగాలి. హాస్యాన్ని పోషించ డంలో పేరడిస్టు సమర్థుడైవుండాలి.

"పేరడీ చదవగానే మూలరచన గుర్తుకురావాలి. కానీ మూలరచనకీ పేర డ్రీక్రీ మధ్య రచనావిధానంలోనయినా విషయంలోనయినా “తేడాను స్పష్టంగా చూపించాలి. మూలరచనను అనుసరించి పేరడీ ఏవిధంగా రచించవలసి ఉంటుందో ఆలోచించాలి. “మూలరచన గంభీరంగా ఉన్నట్రయితే రసహీనమైన గద్యంలో (బ౯౦8216 ౧2౯౯ల ) అతి మామూలుగా వాన్తవాన్ని చూపించేట్టుగా పేరడీ రచించాలి. ఒకవేశ మూలరచన సాధారణ జీవితవిధానం గురించిన విషయం కలిగి అతిసామాన్యమైన భాషలో ఉన్నట్టయితే పెద్ద పెద్ద మాటలతో సాహపోపేతమైన వర్ణనలతో నవ్వుపుట్టించేట్టుగా పేరడి రచించాలి.”?8 అంటూ “మూలరచన మూఢనమ్మకాలగురించి ఉన్నట్టయితే పేరడిస్టులకి మంచి అవకా శం”?4 అన్నాడు వాల్దిర్‌ హామిల్టిన్‌ (1166౯ 18011600)

“మూలాన్ని సరిగ్గా అనుకరిస్తూ వస్తే ఎక్కువ మార్పులు చెయ్యనక్కర లేదు కౌన్ని మార్పులతోనే విషయాన్ని పూర్తిగా మార్చివేసి మంచి పేరడీని రచించవచ్చు. మూలంలోని పదాలకీ వాక్యొలకీ పూ ర్తిగా ,విరద్ధంగావున్న పదాలు వాక్యాలూ ఉపయోగించి (వాసినట్టయితే, అతిచక్కని స్తేరడీల్లన్లతుంది?”5 అని కూడా వివరించాడు నోమిర్టిన్‌ (281600),

వతి

“* వత్యేకమైన కధావస్తువును అతిశయో క్తితో అసుకరించటం”?6 అనేది కూడా పేరడీ రచనలో ఒకపద్ధతే. దినిని 6౯161621 పెడం౦ం6? అంటారు ఒక వ్యంగ్య చ్మితంలా (కార్టూన్‌) పేరడీకూడా మెలికలతో కూడుకున్న కథావస్తు బైనప్పటికీ మూలరచన యొక్క వానస్థితిని అంతరార్థాన్ని అతనిశైలీ లక్షణా లను పేరడీద్వారా తెలుసుకోవచ్చు వ్యంగ్యంలో కూడా [పతిభావంతమైన వ్యం గం "పేరడీ కుండాలి.

“డలసంం 66006 ఇ111 60 €0౯2 గ౩౯౦4? 6౫06116066 6% 1౫060111. కిం ౧6 0౯121041 ౧456 26 16286 476 2 తే1801066 2ఇమ64.. ౯౦౧౮6౧౦664 694౯26౯6 .”'77 అన్న వాక్టర్‌ హామిల్దన్‌ మాటల వల్ల అనుకున్న దానికన్నా ఎక్కువగానూ అద్భుతంగానూ లేదా మూఢత్వంగానూ అయినా [వాయవచ్చు కానీ మూఠఅం మాతం (పత్యేకమైన గు ర్తింపువున్న లక్షణాలు కలిగి వుండాలని స్పష్టం అవుతోంది

“= సంస్కరణ, అవహేశన అనే రెండు ధ్యేయాలను పేరడీ కలిగి

ఉండాలి ”?8 మౌోలరచయిత అలవాట్లను. ఆతిళయోక్ష్సితో గేలిచేస్తుంది. పేరడీ. రచయిత తనమీద మరొకడు _వాసిన పేరడీ చదపడం వల్ల తాను చేసే తప్పొప్పుంను తెలుసుకుని తనను తాను సంస్కరించు కుంటాడు

ఏ పద్యాన్ని ఆనుకరించాలనుకుంటాడో ఆ పద్యాన్ని 'పేరడీలో కేంద్రీ కరించాలి. పేరడీ చదువుతున్న పారకుడి దృష్టి మూల రచన వైపుకు ఆకట్టు కునే విధంగా పేరడీ రచన సాగాలి. సీజన్స్‌ ఇన్‌ సన్‌” [56380253 10 569) అనే (గంధంయొక్క_ ఉిపోద్దాతంలో “రచయిత చెప్పిన దేమిటి? అతని పద్ధతి ఏమిటి? అనే వాటి గురించి కొంత నిజమైన విమర్శకలిగి ఊంటుంది మంచి పేరడీ” అన్నాడు వాల్‌కాట్‌ గిబ్స్‌ దీనిని బట్టి కేవలం అనుకరించడమే పేరడీ లక్షణం కాదనీ మూలం పట్ట పేరడీకి గౌరవమూ అవసరమైతే దానిని విమర్శించడానికి ధైర్యమూ కూడా ఉండాలని తెలుస్తోంది.

పేఠడీ చదవగానే పేరడీ రచయిత దేని గురించి వాస్తున్నాడో వంటనే స్ఫురించాలి అటువంటిదే మంచి పేరడీ. దీనివల్ల 'పేరడిస్టు నూలాన్ని తరచి చూసి పేరక్తీలో విమర్శను, ఆరంభించాడన్న విషయుం వ్యక్తమవుతుంది.

| ల టు నిగూఢత అనేది ఉ త్రమమైన పేదడికి [ప్రధానమైన గుణం, దనితోవాటు అంతటా వోస్యపూరితంగా మార్చివేస్తున్నట్టి ముగింపు సేరడీకి క కాడు. “వ్యరగ్యాన్ని సానుభూతిని నమానంగా తూచగలిగి నటువంటి మెన పేరడీ*80

మంచి పేరడీ అనేది సంపూర్ణంగా అవగాహన చేసునున్న శైలితోబాటు వ్యంగ్య మనస్థితిని కూడా కలిగి వుండి వోహ్యెన్ని జనింప జేస్తేడగా ఉండాలి. ఇవన్నీ చేబట్టాలంపే ఉత్రఘుంగా అనుకరించగల సామర్ధ్యం పేరడీ రచయితకు ఉండాలి.

టచ్‌ స్టోన్‌ (గంజంసంకింకల్స రచించిన “లై 4111568066 ₹8568 నిట్టి పేరడీకి వుండవలసిన నిర్ధిష్టమైన లక్షణాలను తెలుసుకోవచ్చు.

వీ పరిపూర్ణమైన నేర్పరితనం క. ఆ మజ66%10) ఏం నునిశళమైన మెచ్చుకోలు (1641 తెరల లం401600 కీ గు _క్రింప్క(నిరేణ 114౬1 శల) ఓ హాస్యము 11 ఆని శ్వేరడ్రీ లక్షణాలను చెప్పింది *ర్వంలంగ8ల్లా ఉశే కాంత సలాజా కలయక

ఎన్ని పద్ధతులు అవలంచించీనా శ్వేరడి అనేది వాయడంలో “సూవక్మబుద్ధి గల పెమర్శకృడన్ని సైతం తికమక పెస్టేదగా. సదిమూలమా. పడి అన్నకరణమో తెలియనంతగా ఉండాలి "69 ఇద్షివ్సంచి లేదా నిజమైన ేకడీకి పరీక్షగా అనుకో వచ్చును,

“షాళన కోసం పేశినే పేరడీబకణంకాదు. దానికో కారణం ఉండాలి. సకారణ పేళ్లున్ల పరోతవినుర్శ, సేరడీక్రాక్రక్ర తనకాలపు ఆచార వ్యవవోరాలను దాజకీయ్‌, సై త్రిక పద్ధతులను విలువలను వ్యజగ్యంగా నిరఫీంచడం అవసరమవు తుంది. శేసట్టయుతే శ్పిక్రత్ష్య (వయోజనం తోషిస్లుందసి ఎన్‌ 'సైక్టోపీడిదూ (శబా సికాటో ఇ. వి, నాక్‌ 1వాశాడుోకకి ం

టో అనుకరణ ఎంతప్పన్మా సృజనాత్మకత ఉంచాలి, ఇట్టవంటి మంచిపరట మూలానికి గూరంగా స్వశంత్రమై హాన్యరటనగా శ్రండి తసకాళ్ళ మీన తాను నిలబడి వుంటుంది, దీనిని ఇట్టి సనక? 0016 ఏం ఇ బశ! టల

లకీ అ41 106౦1 1242104176 £69౯0రేళంట0[ “కీ అనేమాటను ఎంతయినాో విశ్వసించవచ్చు. "పేరడి స్వరూపం:

పేరడీ (పత్యేకమైన ఒక సాపాత్య్మప్మకియ అయితే మరో (వ్యకియిలో దీనిని అవసరార్థం వాడుకోవడం కూడా జరగవచ్చు. వ్యంగ్య రచనలలోనూ (పచారసాధనం గాను పేరడీని ఉపయోగించడం జరుగుతూ ఉంటుంది. పేరడీ చదువుతుందే ముఖ్యంగా మూలరచన గుర్తుకురావాలి, చిత్రలేఖనంలో కార్టూన్‌ వంటిది సౌహిత్య[పక్రియల్లో పేరడీ. కార్టూన్‌ చూసినవెంటనే దానికి సంబంధించి నవ్యక్తి లేదా సంఘటన ఏవిధంగా గుర్తుకువచ్చి నవ్వుతెప్పించే విధంగా వుండి మూలాన్ని విమర్శిస్తున్నట్లు వుంటుందో అదేవిధంగా శేరడిని చదవగానే మూల రచన గుర్తుకురావాలి. మూలంలోవున్న విలక్షణమైన స్వభావాన్ని ఎత్తి చూపినట్టుండ్‌ మూలరచయిళను సైతం నవ్వించేట్లుండాలి.

"పేరడి న్వభావం :-

“శ్చీరడీ అనేది చక్కర కలిపిన క్వినైన్‌ మాత వంటిది. కొంచెం ఎ్యంగ్యం కలిసి ఉన్నప్పుడే కరోరమైన తిట్టుకూడా ఆత్మపరిశీలనకు (పేరే పిస్తాయి. ఇటువంటిదే పేరడీ స్వభావం వినోదమూ స్వాభిమానము కోపము, మూడింటి విశిష్టమైన మిశ్రమంవల్ఞనే శేఠరడీ స్వథావ నిర్ణయం ఆధారపడి వుంటుంది. పేరడీ అనేది అంగరక్షకుడిలా ఉండి మంచి సావాత్యం రావడానికి ఉపయోగ పడాలేగానీ చంపే బర్హింలాగొ ఉండకూడదు. ఉత్తేజపరచి జీవింప చేసేదిగా ఉండాలి కానీ మారణాస్త్రం కాకూడదు. తప్పు చేసే వాళ్ళని దిద్దడమే పేరడిస్టులధ్యేయం డాక్టర్‌ కస్త్రచికిత్సచేసేది రోగి ఆరోగ్యం కోసమే కానీ రోగిని చంపడానికికాదు. పేరడీస్టు అమ్ములపొదిలో నవ్వుల వొణాలు ఎప్పుడూ నిండుగా ఉంటాయి. ఒక దానికంటే ఒకటి పదునుగా ఉంటాయి అన్నాడు ₹/ 21669” 8 | ఆనందాన్ని ఇవ్వడమే దీని అసలు స్వథావం కది (పత్యేకమైన విమర్శను కలిగి ఉంటుంది, పైన చెప్పినట్టుగా మూల రచలిళకు వ విధంగానూ వాధపెట్టనటు వంటిదే పేరడీ. మూల కృతిని పేరడిస్టు ఎప్పుడూ ద్వేషించడు. ఆదరం, భకి కలిగి వుంటాడు. అటు వంటి. పేరడీయే. మంచి సేరతీగా తయారవుతుంది.

వీ6

పేరడీ చదివే పారకుడికీ వినే (శోతకీకూడా ముఖంలో. నవ్వులు తేలియాడ తాయి. తేలియడాలి కూడా. సారాంశం ;- పేరడీ గురించి పైన చెప్పిన విషయాలన్నీ ప్సిశీలించినట్టయిలే పేరడీ లవణాలు (వత్యేకంగా కొన్ని గోచరిస్తాయి

పేరడీ లక్షణాలలో పధానమైనవి అనుకరణ, హాస్యమే అయితే పెన పేర్కొన్న విషయాలను బట్టి పేరడీ రచనకు అనుకరణమనేది ఎన్ని రకాలుగా చేయవచ్చునో ఈ [కింది విధంగా విభజించుకో వచ్చును

1. శైలి (5ళ1ల) అనుకరించడం

8 భావాలను (ఊవూ) (14125) అనుకరించడం

త్తి రూపాన్ని (₹07గా) అనుకరించడం

ర్‌ వ్యక్తి కరణను (2౫02658100) అనుకరించడం.

6. రచయిత యుక్క (వత్యేక రచనా లక్షణాలను (4ఉయుం?;,

6|9౯20౬615€169) ఆనుకరించడం

(. థాషను (12980286, అనుకరించడం

8, భావగ మనాన్ని (౯౪౯౧౫5 9కే ౧౦౮౯) అనుకరించడం

9. పదబంధాలను (91౯2565) అనుకరించడం

10 తత్తాన్ని (591౯1౯) అనుకరించడం

11. రననా విధానాన్ని (27260) అనుకరించడం

కేవ కైలిగత విశేషాలను( 50౪1153616 కల60114౯1 ౬౭8) అనుకరించడం

1ేలి, అర్ధాన్ని 56056) అనుకరించడం

ఇదే విధంగా పేరడీని స్వతం[త రచనగా మైతం నిలబెట్టే “హాస్యాన్ని” లీ ము పేరడీ రచనలో ఎన్ని రకాలుగా సాధించవచ్చునో ఈ కింది విధంగా గుర్మించ వచ్చు :

ల్లి?

1. మూల రచనలోని గంఖీరతను చెడగొట్టడం ద్వారా,

ఏ2, మూల రచనలోని అర్భాన్ని విపరీతార్థంగా మార్చడం ద్వారా,

8 మూల రచనలోని అర్ధాన్ని అర్ధరవాతం ఆయేట్ల్టు మార్చి రచించడం ద్వారా,

4. మూలంలోని అనుచిత విషయాలను అపవోస్యం చేయడం. ద్వారా,

క. అపవాస్యం చేసే విషయాన్నో నవ్వుపుట్టించే పద్ధతినో పేరడీ రచనలో పొందు పరచడం ద్వారా,

6. ఉదాత్త మైన ప్మాతల ఆతిసాధారణమైన భాషను పలికించడం ద్వారా

7, అధమంగా అతిసాధారణంగా చితత్రించే సందర్భాలలో ఉదాత్తమైన పురాణశైలిని (2910 8౯716) ఉపయాగించడం ద్వారా,

8. మూలంలోని సందర్భాన్ని పేరడీ రచనలో మార్చివేయడం ద్వారొ;

9. శీర్షికను చూస్తేనే నవ్వుపుట్టి కట్టుగా ఉంచండం ద్వారౌ,

10. పునరుక్తిని చేయడం దాష్టనే

11. అతిళయో కక్రిని పొందుసరచడం ద్వారా-

12. అవహేశనను జొప్పించడం ద్వారాః పేరడీ రచనా మార్గాలను ఈ క్రిండి విధంగా చెప్పుకోవచ్చును :

13. కవితా ధోరణులను చేసే పేరడీ

14. వడి విడి కావ్య ఖండికలను లేదా(ప్రల్యేకరచనలను చేసే పేరడీ

8 కవులమీద చేసే పేరదీలు

*ఉ మూలంలోని ఒక వాక్యాన్ని తీనుకొని మిగిలినది సొంతంగా రచించే పేరడీ.

5. మూలం ఒక పొట అయితే దాని గోం[4610% ని మ్మాతం 1గపాంచి అందులోని సాహిత్యాన్ని మార్చుకుని రచించేపేరడీ.

వీరీ పెన పేర్కొన లక్షణాలతో "పేరడ్క్మిప(క్రియ” ఒక “స్వతంత్మప్మకియగా నిలబడగలిగిందని చెప్పవచ్చును. -ఆ౬ కణాలు తెలుగులో పేరడీరచనకు [1పాచు ర్యాన్ని తెచ్చిన శ్రీజలసూ[తం రుక్మిణీ నాథశాస్త్రీ (జరుక్‌ కాస్త్ర)గారి పేరడీలలో ఎంత వరకూ ఒదిగి ఉన్నాయో పరిశీలించడం జరుగుకుంది.

అధోజ్ఞాసికలు

1. విద్యానాథుడు (ప్రతాపరు[దీయం: రస్యపకరణం, 10వ శ్లోకం పుట. 108

2. సత్యనారాయణ (పోల్మావగడ: వ్యాసతోరణం (1ప్రాసంగిక వ్యాససం కలనం) పుట: 161

8, రొమారావు, ఎన్‌. వి. “తెలుగు సాహిత్యంలో విమర్శ _ అవతరణి వికాసం పుట: 1

4 రామారావు, ఎస్‌. వి “తెలుగు..సామాత్యంలో విఘర్శ అవతరణి_ వికాసం పుట:లి

ఈ రామారావు ఎస్‌? వి, “తెలుగుసాహిత్యంలో' మిమర్శు _ అవతరణ! వికాసం పుట"2

6. 1141021160%2=(12ల0తేజంల00- కొఇ౯౦668 0% వైింలిం!ీ డన కంమి

85. “కి606168 0% షం ఇంక 0% కగ81180 ఇండే గిగంం1040 తీట”. 7610006 (17),

7 వ[410989[29వ19క 1614కు )0145168 811% నెం పుట. 81?

8. సంగమేళం, ముట్నూరి, *“తెలుగుహోస్యం' పుటః 29

9. ఆధునిక హేశనకావ్యం చక్టపక్షము: భారతి మాసప్మల్రిక డిసెంబర్‌ 1061

10 తిపమళలరావు, సర్దేశాయి, “కనా్యాషల్కంనాటకకళిి ప్పట్లః లిల్తిక్న

112 లలిత జి. (ప్రొఫెసర్‌, “తెలుగులో బాటుకచిత్యము*, పుటఃశ89

లి0

12 ఆడద్మద వ్యాస పీరం “ఆంధధజ్యోతి' దినప్మతిక జూలై ఓ,

ఆదివారం 19886

18 నారాయణరెడ్డి, సి డాకర్‌, “ఆధునికార్యధకనిత్వము సంపదా

ళు ట్‌ యము (పయోగము (ద్వితీయము[;దణ) ప్పట 684

14 రమణారెడ్డి క, వి “జరుక్‌ కాస్త్రీ పేరడీలు”

కేర్‌ కిజ?ండే ఇ62క8 20 ం6ీం ₹010%1 రళళలళక లల గలట0- శిక్ష 0% 2%0యలు 6కే6-2269628 91608897 0 201069 22016 పుట" 886

16. “౧2:0 4౧ 1118400 0 2 ౧061) 500 616... ౪౧616 116 రిళే!6 15 116 586 5౨46౬ 168 16౧6 14641 ల౦౪81/ 64161606 06 [5801117 010100౧7 పట 366,

17 “00508 01083100 ౧ “656 00096 0% 2 11618%/ అంగలా 7౧6 00115018 కగ౧0/010019414 11 ఈర1110గ౧) పుట 1491,

18. 51/06 ౭ ౧0౧0౦51402 1 [10% 8౧ శ6006 90/18 (5 6104196 57 10112000” 06 క%0180410౧/ 01000046/ పుటి 707,

19, “ర8060/ 2౧ 11124100 తే ౧౦6% 1౧ ౪౧101 116 ఇం165 ౧6 146685 0 ౪16 0౫81841 8% 80 61850866 168 (0 ౧06606 2 గర!041069 ఆళ60 ప. లూ 01060081/

20. “ర2/06౪ 12 106 5006 గ98౧0100 01 116 ఈంా8 1101183 ౭ 6౦౧6 1012000 0 4 9810౪6 న06%” - 16 కగంా010- ౯26614 80103 (01476 17 1401 66100 వుట 333

21 4 111080 60గ%005160/ 14000 8౧64 30006 36౧009 అ౦గం 2 60001041 1౯140010 9620601311 014 ౧౦9౧౫ (జిగా

ల 1049)--514౧6416 ణ్‌ ౧౧601106 56గ0649)

5౮౧65646 111800౧ 0 50 6896 (101610840%8| 0104100836/ 0116 ౧01190 [209 561100) ౪0146౧26 1! వుట) 918 . 1006. ది ॥ 1111661100 ౦౧8 36110645 ౪

22 “ద్ర06%7 8 గ4గ0గ069 1 6 10 గ౦౧56౧86, 11౪5 గజ009 100

2106౪ 10110౪45 15 8 , | ౧04 ॥ “౧6౪౫6౧8 “రి;0(0౧18

0 119 ౪౧16౯9 0[౧8/8616౧51106

16609 01060080/- 5601666 07 0616 51000, 2౧6 00౧85

1110001486, పుట 310.

23. "ని౭8700౪ 2 119/85/ 60౧0081400 1౧ ౪౧10౧ 116 60/16 0 1000 0 3871048 ౪౧6400 13 [౧118166 అర 6 1౧66౧100 01 ౨౧౦6౪6౦1౧8 4 [౧4౧౦౧౦౬5 ఆగం0ంట - 706 6౬౧౦/౦|౦026611 తీగ6/10820౧8, 2196 ౪014౧6, పుటి. 342,

24 “డి 111618౧7 60౧౧౦౪110౧ 1౧ ౪౧101 16 +0౧ ఇగ6 6౫006 69100 0 961049 ౪౧11౧09 878 6105617 1114166 041 ₹680- 196 10 8, ౧641641043 840)601 0 8 ౧౮౧0౦10458 ౧౧6106 01 6810600 - షం ౪/60316/9 010110౧014%/ 01 16 ౯౧౦౧౩౧ 16004406, (0011696 66110౧). పుట 1080

25. “600%005140౧ 1౧ ౪౧1౦౧ 2౧ 340007౯౩ 0౧87౩01/8౧3105 8౯6 60104166 0౪ 1౧18000“ - ౧౦ ౧6౪ 0౫0/6, 14513166 01060౧48గ ౪014[6 2, వుట 1222

26. 4 ౪711106 ౯ ౪౧10౧ 16 14౧9౮8౮౦ 2౧౮ 30/9 0౯8౧ 2౪౧౦ 0 ౧౦౭౧౫. ౦ ౦19! ౪౦౧౫ 15 610861/ 1౧01816964 0% 01006696 1116/20/ 1౧18610౧ 650 ₹[౧6 '80[066006000 0 5[/115410 ౧604118/1465 0% 4౧ 86110! 0! ౪0గ 10? 00౧౫10 6601 0౯ 1౧ 16010616 60919795 [168 1౧187౧260౧౬| 010౧/0[౧8౧/ 07 [౧6 దగం|180 18006486, ౪010౧9 2 (566016 661000), పుట

27, “4 600%100511100 1౧ ౪౧100 116 00312016/1800 14119 ఈ

క్‌ క 1080301 4౧6 ౧౧1886 020 260107 28 ౧1౧10666 ౧66 10 &౧౧9౬| [1610641045, 68090121 1/ 6౪ 2001100 1160 (0146100

లలి ౪814 1౧2౧000/1816 600)606" - 7౧6 910౧19 ర)థం!6 500119000100018014 ౪0160౧99 1% పట. 1435.

28. “4 60౧౧008100 1౧ ౪౧100 16 00812016/61390105 0% ౯8౧౧౦౯ ౭౧6 60116౦1 4౧24010” 0౧ 61499 0% 2410016 876. 1౧18164 508560౧466 10600 20002 1161041045: - 510610౧- 80/౦1 ౪05164 ౬11680 76/౧౧ - 561664 0౫ ౮౦960౧. 7, 501" ౧169 పుట 298,

29, “4 00౧౧౧౦8|10% ౫ ౨౧౦59 0 ౪6౧59 12 ౪౧100౧ 1106 0[౧4౯78- 6167190 10086౧01 1004906 4౧66001286. 1౧ 2౧ 24100! ౦౪ 01855-0% 2611076 816 10114166 1౧ 3400 జ.0/27.29: 10.8266 అ 8౧౧6౧4 61061005, 68౧౦౫౭10/ 4 20017106 16000) 40 136100661౪ 11800/00/1116 56016013 :-ముళ్ళపూడి-రచనల్టో వోన్యం

అధిష్నేవం” (ఆర్‌. ఎన్‌. వెంకటేశ్వరరావు) అనే ఎం ఫిల్‌ పరికోధనా వ్యాసం ((వ్రాతవకి.ఉస్మానియా విళ వ్రవిద్యాలయం) నుండి (గషొంచినది 30 “గాళ్‌ కళళ ఇ కాళిగా? గధ ఖ న న! ఇరాఖిణ ఇళాశా ఖా? శాక ఇసషాసి్‌ సం కార ఇఇ భళ్టగా చ ఖా గా కసితస్లై లా అభా ఖా భాభి ఇళళి రాళ (ల), అనే పుస్తకం నుంచి (గ్రహించినది,

31. 271౧10610౧- క౧0460100266418 0% న౦6౪0౫/ 8౧64 ౧061168, పుట

ఏ2, ౯16 గింగి8౧,0/806060116211/12100 6౧900105 152411: 8౪6 7196 10 ౪0౧141 1118725/,16౧౧039”' - 010/10085/ 0 ౪ఇం౦గ6 1161 ఈ 161టి, పట. 298,

33. “నిగ౧0910% క౧0/0100466412 01 గ06/ 1౧/1 ౧011106 “"పుట.600

చెడ “ని/౧68100 కెగయ/ం8026618 '01:2061౧/ 2164. 006604షట,$00

35. & ౧8986119 ౬౧06౪/610086618 0% 1116814176 సట. 404.

35- 6119 00%)0 1౫186000 0ఈ*60/008 గ౭౧౧౦౯ ౪88 110-118. 686% 0/10109 & 8006 50౧0 210౧991669 2౭౧0169! (౧8160618) క్‌గిట0[008046118'81180102 17600 ౪01406 (1768) పుట409

88 36. ౧౧౦610౧ 6160/0100866412 0 ౧౦6౪1౧ &౧4 ౧061109 పుట.601 3౩7. -1౨!164- న న 38. =|లీ!64- ళో లి

39. 5%॥0ఈ69 ౮. ₹-0104/10[8౧/ 01 ౪/0॥6 116720/ 16౧౫8 పుట.288

40. ...[8/06౪/ 6౧118009 (/|||1౧, 8811466 663 06౧6648). ₹/01100 511! 20008! €00 12000. 0౧ ౧౭౧౦6198 800004 0౧116 81016, 116 ౧౧౭8, 116 11020౪ (౮౦౧9౦౧, 1౧ 6/౧1185 గిం4/615 ) 51000886” ౦ ౪౦116 1166/26/ 16009, పుట,298

41. 1౧6 క£౧0/౦010026618 87164౧0108. 17౪1 ౪౦14౧౧6 (44 60614100 పుట. 337.

42, [1౧౦610౧ క౧0/010046612 ౦0 ౦౪౪౫/ 2౧6 ౧061105, పుట 602

43. 1౨16-

44, “ని87007/ 4౧64 ౦౧5౦౧56“ '“౪/00816[9 ౧6౪/ ౪౦/6 6000108౧ 0[౧ 10 ౬౧01150 ౩౧౮ శిగింగ౧1080 11167816౧9 “ పుట 526

జీ5, 0893611“58 క౧6/610026014 01 116866౧8 (5 ౫1 51610౧0879) పుట్ట407,

46. రమణారెడ్డి ౩. వి “జరుక్‌ శాస్త్రి పేరడీలు ఇతరకవితలు” (పీరిక) నుట (౧౧

47. ౧08589611.8 6౧ ౧౧౦10026618 ల 1167864168 పుట 405

48. 'ది2706౪/ 0116౧ ం069 ౪/0౧ ౦06! [10౧65 0 9211/6 - 08838115 కగరాం100866414 0 1167214069. పుట.406.

49. !916-

50. "., 16/౧8 1$ 2160 1౧6 ౧౦55101110/ 0 81౪6౧ 28౧ 6౫౦8 187) 0016 906౪ 0 1౧0[౧'- 04856116 £00౫/010086618 01 ॥ 1614146, పుట.406.

వ్‌!

లశ

51. 08539118 క౧66100466414 01 1116181876, పః 407

ర్‌ల2ై 1016- ళ్‌ ళ్‌ళ్‌

53 1016- ం పుట 405

54 [4౧0610౧ 6060/0100166414 0+ ?0615/ 2౧6 ౧086105, పుట 600

55 గ౦0671 ౧ ౬41 (100066040౧) 40 డింర0 886 "'

56. “716 161 ౧6౧” ౪06 (6౧66408 19 9౧917 2౧ 1018000 0% 16 0/01081 4౧6 ఉ౭09౧69 10 168 1008169 6011161 ఆ౧౦౧ 16 9608111460౧ 6 ౪1౪141 0100౧1000౧ ౧1806 గ011౪/6 101 8 1010/ 0౧09, 8౧6 10104108 89 ౧6౭౧/ 26 ౧౦991016 1౧ 01 9741 ౪౦168"-06. ౪/6119 గ ఫఏ8?06 గి౧1101007 (1౧౪౦6౮౪౦౪0| “౧2/06 28 2 [1౧6 చ)

57 గ0౧౫ "60665106 1$ 16 1౧14000 0 96 50/16 011౧ ౩80001 5918200 2౧ 2410 91౪90 10 ౧౭౧౧615005 01 &1160120101 0 30%18 3011 "6౪46115 (11ఈ706401100-08౧067 29 8 [106 కగు, తీ ౧2706౪ తీగి[౦0100 ”

58, 56156 6066100 16 0 17 016 గ054 ౧౧61000065 8౧6 ౮11 11265 ౧0౯0౧1౪ 116 01911281 ౪11915 610410౧ 2౧౮ 90/16 5౮1 0049 త 110 0 104611 27601361 ౩10౧0 116 11౧65 1121

య గంల6 12/8 0413466 *0% 116 81౪6౧ ౧౧9౧1585 0 ౪6118 (4017064606410%-0404 ₹5 211౧9 ఇ)

59, 1 కఈ%019. నా 0101008%/ 6 ంగ4 616814 7౫8 పుట 299

60. -13161-

61, -10164-

62 ద౬06/0107266414 51113౧104

న7041 ౧౧6 (1768) పట 400 (00612 4810) 1711 ౪014 ౩3 '020146510%069' ౪

6 ఈ. 4 లో సం ఇ 81౧019 11౧6 0౧% 01 16 0191041 ( +ర్రై 110 ఇ౧ం0[0) | ఆ౧010౪66"- 8౧౮౪౦10౧08 66112 87113౧1082, ౪01106 17 పల 400.

లే 64 “04౧418000౧ ౪౧66 168 0/161081 గ46|౦ 15 1౧6/6 ౧/౦౪ రతర ౪11% 25౪053600019 16౫1 (68. ౪16 960412? 90౧09 ' 1౧౧౩9? ఆం 100 గొటక6 6100 12856౧' 0 1౧6 ఈ8// 160 06౧04౧౧ 1216౯89600 10 8 61191069 1లగ04/6!1 10% గాలం5 6100 !2556గ" క౧00/010086612 5/1180108, ౪010౧౧౪617 పుట 400 65 [16 కగ౦ం/01[008662 81180102. ౪0146౧6 17, 144 6611100 పుట,337 66 08556113 6౧౦/౦[0026612 ౪౦16౧౫6 1 ఫట 406 67. "గంం0ం6/ ౧8౧౦6165 8౧ 2060౧ 0/2 ౧౦౪6! 0/820060) 0 2 న000/6 1౧4౯ ౧88 ౧౦ 2౧1510 ౧౮౭11065 2౧6 4 00౧51606/2016 5౧8/6 01 5406689 '-/4100/ 8౧01100౧. (1౧ఈ౧066010%-08/0- 6165 6 ౧౦౧౪8౯ 5065) "౧4/061695 0 06 ౪౦౫ 01 కగ౧0||- ౩1 2౧౮ గిగాంగ080 ఉడ1%0” ౪0146006 ౪7) 68 "04౧15169 ౧6౪ 6608714688 ౭౧6 ౮9౪811/ 1682౪65 00౧౪76౧- గం౧2| ౪౦గ5 ౮౧5౦౭౧66 ”-1/60819/5 [18౪4 ౪/0/164 00౫౧02౧1- 0౧ (0 ౬౧6150 2౧06 తఉగి6గ0240 1119/80416, వుట 526 69 '“౪/80319/8' [16౪4 ౪౦౧64 60౧108010౧ 10 6౧91150 ౧౮ తీగ8గ 081౧ 1161866076. పుట.526 70. 40801691 కంగ౧౦016/ (1౧౯౦66౦౪౦౧) “460060 66౧66౧” 08/06 (4౧౧౭౧౦8౧ ఈ 81090). 71. గ్రీరమబ, థ్రీ రమణ పేరడీలు (సంకలనం), పుట,9 72 6౧౧౦610౧ 6౧౦౫/౦002661& 0 ౧౦౭[౧/ 8౧౮4 ౧061105 ' పుట 600 73 గో8గ/(0౧- (1౧౧౦64010౧), ౧8౧0060168 0 116 ౪౦/18 01 క508- 1150 ఉగ౧౧౦౯|౦2౧ ఉం+[0/౧5, ౪౦014006 1 74. -10104- 75 -19164- 76 “0/181041 ౧8/06 ౧88 0660 6611066 86 116 6%880612164 1౧14000౧ 02 ౪0గ0 08/0 - 51౧0910౧ £00/010086612 0 0081/ ఈ ౧061109 పుట, 600

868

27 81161 క4౧11000 - 1౧౧౦646100 01 “8106100 0 116 ౪౫౦౧౮ 01 ౬౧౮1180 01 తిగిం4ం80 &14[06,* ౪014౧6 |

78 “109 రింగంగ)8 716 గ0౪వ16-66066 1868 0 (6107౧ 2౧6 ౯60616 - - ౧1౧౦690౧ కగ౧0/6100864182 01 ౧061౧/ 2౧౮ నింంట65. పుట 600

*9 గింరింగ గ ౧౩||. (11౯066060౧ 4౧ తీ[[10 14086)

80 “5400989141 37064౪7 ౧01645 1౧ 60641110/100 140 00౧051౧9 8161040665 10 ౪౦/63 116 3601601 - 54119 ఈ 5/0౧002002'-- 811604 6055 - గిం06/ ౧ న్యి॥& (1౧70646610) శం ౧10 గ!056, పుట 10

81 “706 (410% 500012061%/ 01 0460[0631(006'3 ౧౭706163 0 గింం8!1068 66 ౪6666 500616 ౧౦౧ ౧166 1౧6 12014 108 [2706 66౧౭౧643 0011 10160660 6/981900209[[0 4౧64 [66౧ 200766120౧ 46౧100౧ 85 ౪611 29 18660169?” - ౮౦86౧౧ ₹. 501061. 0161008గ 01 ౪౦/4 1116/4గ/ ౫5, పుట 299

82 “4 61558 04/00 5000416 06 01600664 90 111816 20076 [16 నళ 01 106 6గ01౧8| (120 8౧ 1౧43109601 0486 0౧ శ న౭362065 "0౧ 0010, ౧10101 08 [0౧68117 60౧- 4596 - గ౦06గ ౧, ద్య _ (౧006406800) 4౧ షం8 14056 పుట, 10,

ర8లీ శమ ర్‌ న శ

టీ కెవ్రి (పీరిక) జరుక్‌ కాస్త పేరడీల్స _ బతక కవితలు” (జరుగ్వేదనా భూమి) పృట, బా 84 04 క జ 65611 శ క06/01002661 01 1192006, పుట 405 = “కన్నడ యం! సంప కం! ల్లీ హాస్య ఆనేప్ప స్త్వం సంజ తీసుకున్న భావం” నుంకాపురు ఎం ఏన్‌ డా, “కన్నర సార. త్య పలి హస; (మంత 10 20026 స. ఇ ౦

ఐటి తెలుగులో పేరడీ (వినోదానుక ర ణ)

ఆంగ్ల సాహిత్యం నుంచి తెలుగులోకి వచ్చిన సాహిత్య ' (వ్యక్రియలలో చాలా వాటికి తెలుగులో సరియైన పేర్టనే ఎంపిక చేయడం జరిగింది కాని పేరడీ [వ్మక్రియకు మాతంతెలుగులో పేరును నిర్ణయించదంలో ఎవరూ ఏకాభ్మిపాయానికి రాలేదేమోననిపిస్తంది. పేరడీకి తెలుగులో ఒక్కొక్కరూ ఒక్కొక్క పేరును పెట్టుకున్నారు

హెరిభాష్‌క పదకోళం పేరడీకి'వ్యంగ్యానుకరణ' అని అర్ధాన్ని ఇచ్చింది

“హాస్యానుకరణను శేరడీ అంటాడు& అన్నారు స్కుపసిద్ధ హాన్య రచయిత మునిమాణిక్యం నరసింవోరావుగారు

ఇం[దగంటి హనుమచ్చాన్త్రగారు దీనిని “వ[కానుకర ణ' 8 అని పేర్కొన్నారు

పరాళర౨ గోపాల కృష్ణమూర్తిగారు. “ ఆధునిక హేశన కావ్యము_శక్ట పక్షము” అన్న వ్యాసంలో 'సీరడీ అనేదానిని వికట కఏత్వమని అనవచ్చు"”4 నన్నారు. ఒక “పి,హచ్‌ డి, పరిశోధనా గంధంలో”5 లో కూడా పేరడీని వికట కవిత్వంగానే వాడుకోవడం జరిగింది

ముట్నూరి సంగ మేళంగారు తమ [గ్రంథంలో పేరడీ “హాస్యానుకృతి'రిగా "పేర్కొన్నారు. మరొక ఎం ఫిల్‌ పరిశోధనా వ్యాసం"లోకూడా “హాస్యానుకృతి గానే వాడుకోవడం జరిగింది,

“తెగలో చాటు కవిత్వం" అనే (గ్రంథంలో ఈ పేరడీ “వికటానుకరణకి గా పిలువబడింది

తిర పేరడీ రచనకి వధానంగా ఉండదవలసికది నవ్వించే గుణం. వ్యంగి్యి రచన (పధానోద్దేళం నవ్వించడం కాదు మనము మాట్లాడే మాఓల యొక్క వాచ్యార్థము కాక దాని వ్యతిరేకార్థమును ఉద్దేశించి వాసివట్టయితే”8 దానిని వ్యంగ్య రచన ఆంటున్నాము దీని వలన ఎప్పుడయినా నవ్వు వచ్చే అవకాశం ఉన్నా కొంత బాధపెట్టదమే దీని (పధానగుణం వరివాసించడం వ్యంగ్యం యొక్క- (ప్రధాన (ప్రయోజనం కనుక “వ్కంగ్యానుకరణ'"” అన్న నామం శ్చేగ్రడ్రిక్ర సమానార్థకంగా స్వీకరించలేము.

హనునుచ్భాస్త్రిగారు వాడిన *వ్మక్రానుకరణ' అనే పేరులోని “వ్యకి శద్దిం చెడును సూచించే పదంగానే [ప్రచారంలో ఉంది (ఉదా వ్యకబుద్ధి వ్యక మార్గము) పేరడీ తప్పుదోవ పట్టించేదెంతమా[తమూకాదు ఉత్తమ సాసాత్య రచన లలో కనిపించే వ్మ్యకమార్గాన్ని ఎత్తి చూపించడం ద్వారా వీలైతే వినోదంతోబాటు సంస్క్రరణమనేది పేరడి ధ్యేయాల్లో ఒకటి. కాబట్టి వ్యకానుకరణమన్నది కూడా

“పేరడీకి తగిన తెలుగు మాటగా చెప్పుకోలేము “వికట కవిత్వం అనే పదం కవిత్వపరంగా మాత్రమే పరిమితమైంది ేరడీలోని వికటత్వం కవిత్వానికి మృాతమే _ పరీమితంకాలేదు. సాహిత్య పరమైన ఏ (ప్మక్రియనై నా పేరడీ చేసే వీలుంది, అంతేకాదు. వికటకవికి అనుక రించాల్సిన పనిలేదు. తీలుగు కవులలో. “వికటకవిగా ప్రసిద్ధికెక్కిన తెనాలి రామలింగ కపి అనుకరణ ద్వారా వికట కవిత్వాన్ని అందించలేదు. అనుకరణ [వధాన లక్షణంగా ఉన్న *శ్పేరడీ! (వ్మ్రియకి “వికట కవిత్వమి”నే నామం

అర్హమైనదిగా భావించలేదు. కనుక ఆ పదాన్నికూడా స్వీకరించడం లేదు,

ఇదే విధంగా *వికటానుకరణి అన్న మాట సమంజసంగా తోస్తున్నప్ప టెకీ *వికటం" అనే మాట ఉ తమ హాస్యానికి పతిరూపంగా గోచరించడం లేదు. అన్నిటిలోనూ [(సముఖ హోాస్యరచయిత మునిమాణిక్యం నరసింహారావు గారు సూచించిన మాట “హాస్యానుకరణి అనేది పేరడీ ఉద్దేశాన్ని సృష్టంగా తెలియజేస్తూన్నది. ఈ పదానికి “హాస్యం కొరకు అనుకరణ" అని చతుర్ధీ తత్పు రుషంగానూ “హాస్యం యొక్క అనుకరణ” అని వషష్షీతత్పురుషంగానూ “హాస్య రూవమైన అనుకరణ” అని కర్మధారయంగానూ వ్మిగహవాక్యాలు చెప్పుకోవచ్చు.

ఖం

అయితే చతుర్థీ తత్పురుషెనికి కర్మధారయానికి సంబంధించిన వి[గవా వాక్కొలు పేరడీధ్యేయాన్ని నిర్ణారింబేవిగా ఉన్నాయి. కనుక పీటినే (టగహించాలి. వషష్టితత్పురుషకు సంబంధించిన వి[గహవాక్యం వోస్థరచనలను అనుకరించడ మనే అర్ధాన్ని ఇస్తుంది 'పేరడిలో జరిగేది అనుకరణ ద్వారా హాస్యాన్ని అందిం చడమేగాని వోస్యాన్ని అనుకరించడంకాదు. కనుక ఈ అర్ధంలో పేరడీని అన్వ యించుకోరాదు. చతుర్ధీ తత్పురుష కర్మధారయ సమాసాల వ్యిగహవాక్యాలను ఆధారంగా చేసుకుని వోస్యానుకరణ అనే సమాసాన్ని పేరడీకి ఉచితమైన సమం జసమైన మాటగా [గ పించవచ్చు.

అయితే మునిమాణిక్యం నరసింవారావుగారే ఒకచోట '““అనుకరణపద (యోగం గురించి చెబుతున్న సందర్భంలో “వీస్యాన్ని సాధించాలనే ఉద్దే ఇంతో (వాస్తే అది 'అనుకరణహాస్యం" అయింది” 9_3 అన్నారు. అనుకరణ ద్వారా హాస్యాన్ని జనింపజేసేదనే అర్థాన్ని ఇస్తున్న ఈ నామంకూడా పేరడీ ధ్వేయాన్ని స్పష్టంగాశే తెలుపుతోంది.

వీరు మిమి[క్రీ (౫4182100)ని కూడా హాస్యానుకరణఅనే అన్నారు మరోచోట 19 ఇన్ని రకాలుగా వీరు ఈ మాటను వాడటం పేరడికి సరియైన ఆను వాదాన్ని నిర్ధారించుకోక పోపడమేననిపిస్తుంది అయినప్పటికీ “హోస్యానుకరణి అనే నామం మిగిలిన వాటన్ని ఇటిలోనూ ఊత్తమంగా చెప్పుకోవచ్చు

కొనీ___

షేరడీలో వోస్వాన్ని అందించే స్వభావంతోబాటు వినోదాన్ని కలిగించే గుణంకూడా ఊంది. హాస్యం అనేక మార్గాల ద్వారా సాధించవచ్చు. అధిషేపం, అపహాస్యం, వ్యంగ్యం, అవహేళశనం ఇంతే కాదు. తిట్టు కవిత్వం చదవడంవల్లి అసభ్యపద (ప్రయోగాలవల్ల కూడా నవ్వు పుట్టించవచ్చు ఇటువంటి హాస్యంకూడా వినోదంలో అంతర్జీనం అవుతుంది. అన్నిటినీమించిన *“అహ్హాదాన్ని” కలిగించేది వినోదం. అధిక్షేపం కంటే నిండైనది, అవహేోన కంటే గంఖీరమైనది, వోస్యంకంటే పరివూర్ణమైనది వినోదం.

కళ ఎప్పుడూ వినోదంకోసం. పుడుతుంది. వినోదాన్ని కలిగిస్తుంది వినోచంలోనే జీవిస్తుంది

శీ

“వేదవిద్యేతి వాసానామాఖ్యాన పఠికల్పనమ్‌

వినోదకరణంలోకే నాట్యానేతదృవివ్యతి

(శతిస్కృతి సదాచార పరీశేషార్ధ కల్పనమ్‌

వినోద జననులోకే నాట్యమేతదృ్భవిష్యతి ” 11 అన్నాడు భరతుడు వేదాలనుంచి విద్యలనుంచి ఇతివోశాలనుంచి ఆఖ్యానాలనుంచి తీసుకుని వినోదించేట్టుగా కూర్చడమే నాట్యం అనీ _శఛతులను స్కృరులనూ సదాచారాలను మాత్రమేకాక అనేక ఇతర విషయాలనూ నాట్టంలో వినోదజన కంగా కూర్చడం జరుగుతుందని భరతుడు నాట్యకళకు ఊన్న పరమ వయో జనాన్ని గురించి చెబుళూన్ని సందర్భంలో పేర్కానడం జరిగింది

దీనినిబట్టి వనుక చెప్పిన హాస్యంగానీ వ[కతగానీ వికటత్వంగానీ వినో దాన్ని కలిగించడానికి పేరడీలో మనకు కనిపించే వివిధ లతకణాలనీ, వివిధ భేదాలనీ, అవస్థలనీ మ్యాతిమే తెలియజేస్తాయి. ఇవి అందించే విస్య భేదాలన్నీ కూడా వినోదంలో లీనమైపోతాయి.. కనుక వినోదమే గమ్మ్యంగా వెలసిన సాహిత్య వ్మకియ అయిన ఈ పేరడీని “వినోదానుకరణి మని పిలవడం ఊఉచితమని నేను భావిస్తున్నాను

అయితే వినోదం అనే మాటను '00ఇ16ల అనే ఆంగ్ల పదానికి సమా నార్థకంగా నేను తీస్పకోవడం లేదు కళ అందించే అవ్హాదానికి సమానార్థకంగా మతమే (గ్రహిస్తున్నాను.

పేరడీ సాధించే సంస్కరణకూడా వినోదంద్వారా జరుగుతోంది. కేవలం హాస్యం కోస మృేక్రాదు, వినోదైక లక్షణమైనదే పేరడి. దీనివల్స పేరడీకి కళాత్మక గౌరవం లభిసుంది.

వోస్యం 'కేవలం వికృతి [పధానమైనది. పకృతిని వికృతి చేయడమేగాక ఆ వికృతిని కళాత్మకంగా ఆవిష్కరించే (ప్రయత్నం 'పేరడితో జరుగుతుంది. పరితను నవ్విస్తూనే ఆలోచించమని కవ్విస్తుంది. వినోదంనుంచి వివేకాన్ని వ్యక్తీ కరించే వ్యక్తిత్వం పేరడీలో ఉంది

సాహిత్యాన్ని మనం నాలుగు విధాలుగా చూస్తాం

శీ

1 రస్మపధాన సాఫాత్యం

౨. భావపధాన సాహిత్యం

8 చమత్కార (వధాన సాపాత్యం

4. రచన్నావధాన సాహిత్యం

మానవుడు హృదయాంతరాళాల్లోని అనుభూతులను స్పృణస్తూ హృద యాన్ని [బహ్మానంద సహోదర మైనస్థాయిలో నిలబెట్టేది రస్మపధాన సావాత్యం. వాహ్యస్మృతిని పోగొట్టి వరితను రనకొ లాక్కుపోయే గుణం దీనిలో ఉంది.

వరితను స్పృహలో ఉంచుతూనే హృదయాన్ని స్పందింపజేసి భావాన్ని వృదయంలో నాటుకునేట్టు జేస్తుంది భావ్యవధాన సాహిత్యం.

అలంకారాల ద్వారా అనుకరణద్వారా మెదడుకు పదునుబెట్టి లోకవ్నత్తాన్ని ఒక మెరుపులా స్పురీంపజేసేది 'చమక్కార (వధాన సాపాత్యం” ఇది మేధకు సంబంధించింది.

ఒక కవిలోని |పజ్జను రచనా పొటవాన్నీ (పదర్శించేది *“రచనా (వధాన

వ్ల

సాహిత్యం*' బంధ కవిత్వం, చిత కవిత్వం వంటివి ఈ కోవకు చెందినవే.

పై నాలుగింటితోనూ మూడవ భేదమైన చమళ్కార (పధాన సాహిత్యంగా ఈ పేరడీని చెప్పుకోవచ్చు అలంకారాల వల్లి కాకుండా అనుకరణ ద్వారా చమత్కారం సాధించేది ఈ పేరడీ

ఈ అనుకరణ అనేక రకాలుగా ఉండవచ్చు. “వీస్యస్సోరకమైన అను కరణ ధ్వని సంబంధం అయితే అది మిమిక్రీ” 18 అవుతుంది. మిమి[కీ ఎప్పటికీ "పేరడీ కాదు సాపొత్యరూపాన్ని అనుకరించినపుడే మనం దాన్ని వినోదాను కరణ (పేరడీ అంటున్నాము.

ఒక మవొకవి మహోదాత్త గంఖీర మధుర భావనా సమన్వితమైన కావ్యాన్ని (వాస్తాడు. _సయోజనకరమైన సాహత్యాన్ని సృష్టించే (పతికవికీ లేదా రోచయితకీ ఉండే [పత్యేకమైన జీవలకణం అతడు ఏర్చికూర్చే పదాల తీరలోనూ భావాల పొందికలోనూ ఉఊక్తి వైచ్మితిలోనూ తొజికినలాడుతూ ఉంటుంది. అది ఆ కవికి ఉండే (పత్యేక తైలిగా గుర్తింపబడుతుంది. పేరడీ రచయిత ఇతర

శీలి

రచయితల జీవ లక్షణాన్ని పసిగట్టి పట్టుకునే సూడ్మ్యగాహి. ఆ మువోకవి చెప్పిన భావాలకు అతడి శైలికి పేరడీ రచయిత ముగ్గుడవుతాడు. అయమికే కన్‌ జీవలక్షణంతోబాటు సామాన్య జనుల బలహీనతను గూడా గమనిస్తాడు. కవి ఉన్నత భావాదర్శాలను, సామాన్యుని అందుకోజాలని పేరడీ రచయిత గ్తించ సామాన్యుడికీ ఆ మహాకవికి ఒక వారథి కట్టదలచి ముందుగా సామాన్యుడిని మానసికంగా కవి చెంతకు చేరుస్తాడు. ఆ చేర్చడానికి కవిభావానికి ఎదురు నడుస్తాడు, ఈ ఎదురునడిచే పద్ధతే వికటత్వం. ఈ పద్ధతిలో ఉత్తమ సాహిత్య సృష్టికి తాను వికటరూపంలో పత్రి సృష్టిచేస్తాడు. ఇలాచేయడంలో చిలిపితనమూ వెక్కిరింత ఉన్నప్పటికీ ఉ _త్తమమైన హాస్యాన్ని అందింవ వినోదాన్ని కలిగిస్తాడు. హద్దులు మీరని ఊత్తమ వోస్యమే ఈ పేరడీ రచనలో చోటు చేసుకుంటుంది. “నాప్పించడం దీని ఉద్దేశం కాకూడదు. ఒప్పించడం దీనిలోని గెలుపు”18

అనుకరణ ద్వారా హాస్యాన్ని అందించడం తెలుగుసాహిత్యంలో పూర్వం ఉన్నప్పటికీ ఇంతటి సున్నితమైన మృదువై న హాస్యం అందులో మనకు కనబడదు ఇదికాదు ేగ్రడ్రి

కేవలం అనుకరణ, వోన్యం కలిగినకొన్ని రచనలను ఆధునికులు కొంత మంది “వినోదానుకరణి (పేరడీ)గా నిర్ణయించారు. చ 6(ద్రరేథా విలాపం:

కూచిమంచి జగ్గకవి రచించిన చం (దకేఖా విలాపం అనే కావ్యం పేరడిగా పేర్కోవడం జరిగింది. “త్ర పారడీ కవిత్వము తెలుగులో కొత్రకాద* అంటూ ఈ చందదరేఖా విలాపాన్ని ఉదహరించార్రు డా, సి, నారాయణరెడ్డిగారు. “త్త కావ్యము సాంతము వివిధ (నబంధములలొోని పద్యరిత్సులక్షృ, వర్జనా సంవిధానమ నకు పేరడీ వంటిది”1% ఆని వీ అభిపాయము శ కాద్యం గ్వరించే. చెబుతూ “ల. వగైరా పద్యాలు (ప్రాచీన్నపబంధైై లిని వెక్కిరిస్తూన్నట్టున్న హాస్యాను కృతులు (₹1౯0411ల68)గా ఉన్నాయిశ్యఈ రకమైన హాస్యాన్సక్రర్వ్య ఈ కాన్యంలో థ్రీకారం నుండి చిత్తగంచవలెన్సు వరకు కనిపిస్తుంది) 15 అన్నారు మూట్ళూరి సంగమేళం,

శీలి

అనుకరణకి, హాస్వానికి సంబంధించినంత వరకు పై ఇరువురి అభి[ప్రా యాలూ సరియైనవే కావచ్చు. అయితే ఈ కావ్యంలోని పద్యాలు పూర 31[వబంధా లకు అనుకరణలే అయినా, దానివల్ల హాస్యంఉత్పన్న మైనా ఇది 'ఊఉత్తమహాస్యం” ఎంత మాత్రమూకాదు. “చం దరేఖా సీలా[దిరాజుల సమాగమము ఇతివృత్తంగా (గ్రహించి బండబూతులతో [గవణ వరనములకనవ్యాముగా హాసశస స్ఫోరకంగా ఈ కావ్యం సంతరించబడింది” 10

నవ్ఫు వచ్చినంత మాత్రాన దానిని వోస్యంగా పరిగణించలేము. “చంద కేభావిలాపం' సరించడంవస్తవచ్చేనవ్వు ఆనందం ఎల్లి వచ్చినదికాదు.

మునిమాణిక్యం నర సింవోరావుగారు అన్నట్టుగా "బూతులు మాట్టాడటమూ తిద్టడమూ సభ్నవ్యాపారంకాదు. అదిఅసాధారణ వాగ్విలననం కాబట్టినవ్వుళాము ఆ నవ్వు నిర్మలమైన ఆనందము విలనా రసానుభూతికి ఫలితంగానూ నవ్విన నవ్వుకాదు అందువలన అటువంటి. రచనలు డొత్తమ వోస్యరచనలుకావు” !. దీనిని బట్టి బూతుల బుంగిగా రచింపబడిన చం[దరేఖా విలాపంలో ఉన్నది ఉృత్తమ వోన్యంకాదని తేలుతోంది.

“వం[దరేథా విలావం' నీలాద్రిరాజు మీద ద్వేషంతో రచించిన కొవ్యం చందరేఖా విలాసాన్ని నీలా దిరాజు కోరికపై రచించిన జగ్గకవి ఆ కావ్యాన్ని రాజు సత్కరించక అవమానించడంతో దానికి (పతిగా చంద్రరేఖ విలాపొన్ని జగుహ్పాకరమైన వర్ణనలతో రచించాడు. దీని వంన “చందరేకా విలాసాన్ని చం దరేఖా వీలాపంగా మార్చింది విదూషక తత్తం్వకొదుః దూషక తత్త్స్యమే”18 అని తెలుస్తోంది.

జగ్గకవి గురించి చెబుతూ “స్వాతయ్యత్యం చంపుకొని మూతి ముప్పిడిగొ తిట్టడం ఇగ్గకవిక నచ్చదు. అనవలసేది. విస్పష్టంగా మొగ మందే మోటు ల్‌నంగా అనేరకం. (పకిజ్ఞ బట్టీ తిట్టిన తిట్టుతిరీగి తిట్టకుండా ఎంతసే పైనా ర్‌

గినది యితని (పజ్ఞ”19 అన్నారు ముట్నూరి సంగ మేళం, అంతేకాదు'“రొజు వాటు రాజ్యా ॥ డమెన తిట్లకీ అయ్యారు”) ఇటు (శ్రీితులు ఆఅంతరంగికులు కూడా అడ్డ్దటైం "బ్ర , వంటి వ్య క్రిగతమైన దూషణ కలిగిన రచన సిద కారణంచేత నవ్వించినా అది ఉత్తమ వోస్యం అని చెప్పడానికి ఎంతమా[తమూ వీలులేదు. కనుక జుగుస్న

స్తీశ్మీ ద్వారా నవ్వుతెప్పించే ఈ “చం్మదరేఖా. విలాపం" అనుకరణాత్మక మైన తిట్టు కవిత్వమేగానీ వినోదానుకరణ (పేరడ్సీ ఎంత మాతమూకాదు

(వాసినవాడూ[ వాయదిడినవాడు ఆనందించగలిగిన స్వభావం కలిగిన పేరడీకి ఈ చం[దరేఖా విలాపానికి ఎంతమా[తమూ పోలికలేదు. గీరతం ,

చెళ్ళపిళ్ళ వెంకట శాస్త్రిగారి *గీరతంికూడా పేరడీగా [భ్రమపడే అవ కాళం ఉన్న రచన. భారతానికి నీందార్థక వర్యాయపదం గీరతం, తమ శిష్యుడు కృతఘ్నతతో తమని (వతిఘటించాడన్న కోపంతో ఖండన రూసంతో చెళ్ళపిళ్ళ వెంకటశాస్త్రే శిమ్యడికి ఉపదేశాత్మకంగా [వాయబడింది అనుకరణ అనిపించే విధంగా భారతానికి (వతిగా [వాసిన గీరతం అధికేన కావ్యమేగానీ వినోదాను కరణ (పేరడీ) కాదు. ళుక్ష్ల పషం;

“హాస్యం లోపాలను ఎత్తి చూపడంతో ఆగిపోతుంది, అధిక్షేపం వాటిని ఖండించడం వరకూ సాగిపోత్రంద.*21 ఈ కోవకు చెందిన కావ్యం సక్తి పక్షం, నచ్చిన మూళలకృతికి విధేయంగా ఉంటూనే దానినిఅనుకరిసూ నవ్వు తెప్పించేటటువంటి రచనకాదు భక్షపక్షం, “కృష్ణపక్షం” అనే కావ్యం రరృవాత ఫ్రీ ఆనంత పంతుల రామలింగస్వామి రచించిన 'వక్షపక్షం' అనే కావ్యం వచ్చింది “ఉద్దేశ 0 ఈనాటి *భావ కవులు భావకవిత్వం అనే వాటిని అపహ సించడం”౨8 శ్ర “పక్ష పక్షంలో జరిగినది, “లోపాలను ఎ _తిచూపడం' ఎంత మ్యాతమూ కాదు తమకు నచ్చని విషయాలను ఖండించడమే (వ్రధాన లక్ష్యంగా

రచించారు శ్రీ అనంత పంతుల రామలింగస్వామి

నిందార్హ మైన విషయాన్ని ధ్వనించడానిక్రి శబ్దశ కిని అలంకారాలనూ వాడుతూ వోస్యాన్ని పోగలిగినన్ని పోకడలు నడుపుతూ క్రవి శ్ర కావ్యాన్ని [వాసి మొదటి నుండి నేటిదాకా తెలుగులో వెలసిన అధివ్నేప కావ్యాలన్నిటికీ యిది మిన్న అనిపీంచారు.58 క్రొన్సుక్ర ఇది అధిక్షేప కొవ్యమే కాన్సీ వినోదాన్సకరణ (పేరడీ కాదు అభాగ్యోపొఖ్యానం :__

వ్‌ "పీరేథలింగం గారీ అధాగో $పాథ్యానం (పబంధములలోని పద్యరీతులకు గ్రని వ్యా యల డౌ! సీ, నారాయణ రెడ్డిగార్ర, ఈ గ్రా కంలో

శక్‌ ప్రతి పద్యమూ పూర్వ _ప్రబంధాలను. గుర్తుకు తేచ్చేవిగా ఉన్నాయి. ఇందులోని (సతి వర్షన పతి సన్నివేళమూ (సబింధాలకు పతిగా ఉద్దేశింపబడి (వాసిన మాట నిజమే అయినప్పటికి వేషగత చేష్టాగత వోస్యం, కొంత జుగుప్సాకరమైన వర్ణనలు ఇందులో ఉన్నాయి మనసుకు వోయిని కలిగించేటటువంటి మనోహరి మైన వోస్యం ఈ అభాగ్యోపాథ్యానం'లో దొరకదు. పూర్వపు (పబంధాలిను నిరసిస్తూ తిరస్కార దృష్టిలో వాసిన ఈకావ్యుం వినోదానుకరణ (పేరడి) అని ఆ బి లో

చెప్పుకునే అవకాశం లేదు

“ఎనోదాసుకరణ (పేరడీ) సృష్టికి ఆసూయా, ద్వేషమూ (కోధమూ వై షమ్వమూ మాత్సర్యమూ వంటివేవీ కారణాలుగా ఉండకూడదు. వంచనా, దోహ మూ, వైవద్యమూ మవమూ, తిరస్కారమూ, దురాగతమూ, చంటివి దీనికి అం/ములుగాఎంత మ్మాతమూ ఉండకూడదు,

ఓక పత్తే* ముద, జేయి తిరిగిన రచన ఉన్నవారిని అఆకుకరించడం లోనే వినోదానుకరణ (పేరడి సొగసు ఉంది. “ఆ మ్ముదలోని ఒక బలహీన తను వట్టుకుని ఇష్టంగానే ఆతళ్ఞి వద్ది ఆడించడం అనే వోస+ కీడ”25 వినోదాను కరణ (పేరడ్తీలో [పధానంగా చోటుచేసుకుంటుంది

సరిగ్గా ఇటువంటి ఉత్తిమ గుణాలే కలిగి మృద్యువెన వోస్యాన్ని అందిస్తూ సలక్షణమైన వినోదానుకరణ (పేరడీ) (ప్మక్రియకు తెలుగు నవకవుంలో థ్రీకారం చుట్టిన వారు. శ్రీజలసూ తం గుక్కిణీనాథళాస్త్రి-

ఆంగ్ల సాహిత్య పరిచయంతో మునకు లభించిన (ప[కియి ఈ వినోదాను కరణ [పేరడీ] ఇది స్వతంత (వతిపత్తిలేని రచన అని ఇంకొకి రచనపై ఆధా రపడి నిలిచేదిమా[తమేనని ఉత్కప్టమైన సాహిర్యానికి ఇది వికటరూవం కనుక అందానికీ వా సవానికీ ఇది శ్యతువు అనీ ఆ కాలంలో భావింవి ఉంటారు బహుశా ఈ కారణం చేతనే ఆంగ్ల సాహిత్యం నుంచి మిగిలిన (వ్మకియలు దూసుకు వచ్చి నంత చురుకుగా ఈ [వ[కియ తెలుగులోకి రాలేదు.

ఇది పోస్యం (వధానంగావున్న రచన. వోస్యాన్ని ఉపయోగించి రచనలు చేయాలంటే స్వతనోగా కవికి వోస్య పవృత్తి ఉండాలి. ““వోస్యసృష్టికి ఒకరక మైన దృష్టి ఉండాలి. శం 2161౯066 3€ ౯౫1౫64 ఇంకో మార్గంలేదు నుని

!

షికి ఒక రకమైన చిత్తవృత్తి ఉంటేనే వోస్థరచన చేయగలడు”28 అంటారు మునిమాణిక్యం నరసింహారావ్సగారు.

ఇటువంటి హాస్య రచయితలు తెలుగులో లేకపోలేదు కానీ ఇంకొకరి రచనమీద ఆధారపడి జీవించే ఈ (ప్మకియను చేబట్టాలంటే ఆహాస్యరచయితలు బహుశా చిన్నతనంగా భావించి ఉండవచ్చు, అంతేగాక ఇంకొకరి రచనను విస్యంతో ఆటపట్టించాలం టే ఆ నాటి నమాజంలో తోటి గొప్ప రచయితలను జాహాటంగా వేలెత్తి చూపొాలంచే వోస్యరచయితకి ఉండ పలసీన గుండెనిబ్బరం ఇంతాఆఅంతా కాదు. ఈ గుండె నిబ్బరం లేకపోవడం కూడా వినోదానుకరణ (పేరడీ) చేయలేక పోవడానికి ఒక కారణం కావచ్చు. అయితే ధైర్యంగా ఒక రచనను విమర్శిస్తూ రచనలు రాకపోలేదు. అంతమ్మాతంచేత అవి పేరడీ స్థాయికి ఎదగదగినవికావు వాటి లక్యూలు లక్షణాలు కూడా వేరు ఇంతకు ముందే పేర్కొన్న తిట్టుకవిత, వ్యంగ్య, అధిక్మేప రచనలవంటి. వాటిలోనూ కొంత వోస్యం అనుకరణ ఉన్నట్టు తెలుస్తున్నప్పటికీ అవి ఉతమ వోస్యర చ నలుకావు గనుక వాటిని వినోదానుకర ఇలుగా పరిగణించలేదు రచయిత మీద రచనమీద గౌరవం ఊండి దానిని అనుకరిస్తూ అవసర మైతే అప్పుడప్పుడు మూల రచయిత లకు నొప్పి కలుగకుండావిమర్శిస్తూ నవ్విస్తూవున్న రచనలే ఈ (వ(క్రియ (కిందకు జేరుతాయి. కనుక ఇప్పటి వరకూ వచ్చినవి వినోదాను కరణలుకావనీ ఆ(ప్మకియను (వక్వేకించి ఎవరూ [గహించలేదనీ చెప్పవచ్చు.

అయితే ఇలా వెలివేయబడినట్టుగాఉన్న ఈ వినోదానుకరణ (పేరడి ][ప్కకి యకి జీవితాన్ని ఇచ్చి తెలుగు సాహిత్యంలో (ప్రత్యేక స్థానాన్ని కల్పించినవారు జరుక్‌ కాస్త్రిగా (పసిద్ధమైన ఫ్రీజల సూతం రుక్కిణీనాధ శాస్త్రి,

జరుక్‌ శాస్త్రి సాహితీ దృకృథం

జరుక్‌ శాస్త్రీ రచించిన వినోదానుకరణ (పేరడ్శీలను పరిశీలించబోయే ముందు సౌహితీవేత్తగా జరుక్‌ శాస్త్రి స్థానం ఏమిటి? వారి సాహితీ చృక్పథం ఏమిటి? అనే విషయాలు పరిశీలించవలసి ఉంది.

“ఆత్రనృ ముట్టని (వ[కియా విశేషంలేదు. ముట్టి తుదషుట్టా మన కందిం చిన [క్రియాశీలకా కనిపించదు”27? అన్నారు శ్రీ సోమసుందర్‌

శ జరుక్‌ కార్ర్రి గురించి అన్న ఈ మాటలు వీరిస్టిరత్వంలేని ఒక విలక్షణమైన వ్యక్తిత్వాన్ని తెలియజేస్తున్నాయి. నిజంగానే జరుక్‌ శాస్త్రి తెలుగు ఆధునిక (ష్మకీ యలన్నీ తడిమిచూశారు నాటకం, నవల, కధానిక, వ్యాసం, పద్యకవిత, వచన కవిత మొదలై నవన్నీ రచించారు అంతేకాదు అంతకుముందు ఎవరూచేయని వినూత్నమైన రచన వీరు చేశారు ఆ కవిదోపాదం, యీకవిదోపాదం వొప్పున ఏకుకొచ్చి కాకిగూడు కట్టి నట్టుగా నేను ఈపదాన్ని కట్టాను “శీర్షికకు ఏపేరు కుదరక కళ్ళుమూనుకుని కబ్దరల్నాకరం తెరచి, వేలుపెట్టి, కళ్మ్ళుతెరిచి చూసుకొని ఆపేరే యీ రచనకు పేరుగా పెట్టాను. నేనెరిగినంత వరకు తెలుగు భాషలో యిట్టాంటి [పయళక్నానికి యిదే మొదలు “"£8 అని తమకు తామే చెప్పుకొన్న ఆ రచన 'బ్రక్షింతలు'' ఇది కొత్తపయోగం అన్ని రకాల రచనలు చేసినా ఏఒక్క (ప్ర(కియనీ శంపూ రంగా అండివ్వలేదు అయితే వీరి సహజ మనస్థితికి అనుగుణమైన “పేరడీ” 'వ్యకియను మాతం (పాచుర్గంలోకి తెచ్చారు వీరిసాపాకీ ప్వక్తిత్వం గురించి చెబుతూ “మంచి కథలు కొంచెమైన (వాకాడు కణకణలాడే పేరడీలు చేళాడు చురుమనే పద్యాలు పలికాడు గొప్పవ్యాసాలు వ్రాసాడు ఎ ంకొౌనీ దేనిమీదా స్థిరంగా నిలబడక ఏదీ సమృద్ధిగా ఇవ్వక ఆకస్మికంగా తెర వెనుకకు వెళ్ళిపోయాడు. చెప్పినంత మేరకు తనది తనదిగా మ్యదవేసి పోయాడు”29 అన్నారు ఫ్రీ ఇంద్రగంటి వానుమచ్చాన్త్రి ఏ విషయంలోనూ సర్జుకుపోలేని జరుక్‌ కాస్త్రి తత్త్వం సాహిత్య జీవితం లోనూ నిజజీవితంలోనూ కూడా “జరుక్‌ కాన్త్రి కున్న అస్థిరత్వాన్ని (సకటించింది విన్నతనంలో వేదాలు సంస్కృతేర్యధ సాపొత్కాలను కృుళ్ణంగా అభ్య సించిన జరుక్‌ శాస్త్రీ “సహపారుల్లో క్యాటగడ్డ రాజగోపాలరావు తోటి దోస్తీ కలిసి (కమంగా కమ్యూనిస్టు ఉద్యమం వైపు కొట్టుకుపోయాడు "80 అ తరువాత భీథీ వంటి అభ్యుదయవాదులతో పరిచయం జరుక్‌ కాస్త్రి వృవయాన్ని ఊదేక

48 పరిచింది సవాజంగా [పతివిషయాన్నీ హేతువాద గాదృక్పధంతో టే ఆలోచించే జరుక్‌ కాస్త “అభ్యుదయ రచయితల సంఘరిలో నిలబడ్డారు కొన్నాళ్ళ అయితే (క్రమంగా దాని మీద కూడా వ్యామోహం నశించింది రానురాను ఆరుణాచలం-చలం_ ఈశ్వరుడు అంటే అభిమానం చూపసాగారు "మనసు పారమార్థికం మీదకు బాగా తిరిగి పోయింది ధోవతీ లాల్చీ ఉత్తరీయం కుంకును బొట్టు తరుచు అరుణాచల యాత ఈశ్వర (ప్రభావం నరనరాన పట్టిపోయింది8ి1 అన్న హనుషచ్చాన్త్రిగారి మాటలు జరుక్‌ శాస్త్రిలోని మరోమార్చును కూడా తెలియజేస్తాయి నవ్యత కోసం [పయోగాలు చేసిన శ్రీశ్రీ వెనక్కు చూడకుండా ముందుకు సాగిపోతే కౌంతకాలం ్రీ్రీ మార్గొన్ని అనుసరించిన జరుక్‌ శాస్త్రి మ్యాతం వెనక్కి _మళ్ళారు అయినా శ్రీశ్రీ తదితరుల సాంగత్యం వల్ట మధ్యకాలంలో జరుక్‌ కాన్ట్ర్‌ భావాలు ఆధునికం అయ్యాయి. అస్థిరమైన వీరి మనస్త క్వం వల్ల "సామ్యవాదం అభ్యుదయ [పగతి సర్‌రియలిజమ్‌ డాడాయిజమ్‌ వాసనలతో నిండిపోయాడు”88 కొన్నాళ్ళ వీటి [పభావమే ఆకాలంలో వీరురచించిన రచనల మీద కూడా పడింది. “పత్తి వీడుతూ-కత్తి పడతా”88 అంటూ సాగిన “ఆవేశం” వంటి రచనలు, భ్రీఫ్రీ కవితలకు [వాసీన పేరడీలు ఇటువంటివే దేవుడి మీద భక్షి కొన్నాళ్ళు వ్యతిరిక్తత కొన్నాళ్ళు జరుక్‌ కాస్త్రి భావా ల్లోసూ రచనల్లోనూ చోటుచేసుకున్నాయి దేవుణ్ణి వ్యతిరేకించే రోజుల్లో చేసిన రచనల్లో వీరి అభ్యుదయ ధోరణి కొంత బయటపడుతుంది ఈశ్వరా నీ గుండెలుంటే వచ్చినాతో ఎదర నుంచుని చేయిచేయీ కలిపి కొంచెం మాట్టాడ్తానా”** అంటూ “సవాల్‌” చేశారు ఈశ్వరుణ్ణి. అంతేకాదు విచ్చమెత్తి ౦దాక నీ ఆల్‌ బిడ్డలకు గతిలేని వాడివి

త్తం సివుకూడా లేనివాళ్ళకు దూరమౌతావా"”లిక్‌ అనడంలో బీదల పట్ట కనికరం బీదవాడ్‌ని బీదవాడే పట్టింయ కోవడం లేదన్న బాధ కనిపిస్తాయి. ఈ భావాన్ని ఈశ్వరుడికి ముడిపెట్టి అడగడమే కాక 4 కళ్ళుమూసుకు తెల్లమిట్టను పొడుముపట్టేం పట్టనేర్తువు భూమి మీదుండే విశేషాల్‌ తెలునుకోవద్దా ర్టిగ్ర అంటూ ఈశ్వరుణ్ణి నస్యందట్టించే వాడిగాపోల్చి చివరికి “బె టపెడుతున్నాను నేనాక కొ త్త సత్యం సివు సాకాత్‌ పిరికివాడివి చేతకానీ పిచ్చి భాయివనీ8? అంటూ ఈశ వ్రరుణ్ణి వో పిరికివాడిగా చేతకానివాడిగా చిితించిన జరుక్‌ శాస్త్రి తమకు దేవుడి మీదున్న అభ్మిపాయాన్ని [వణలకష్టాలు పట్టించుకొని దేవు గని ఎదిరించి నిలబెట్టి అడిగేతత్ర్త్వాన్ని వ్యక్తం చేశారు. దేవుడిని ఎదిరించే ఈధో రణిలో అభ్యుదయ భావాలు స్పష్టంగా తెలుస్తున్నాయి సాధారణంగా వినోదానుకరణ (యేరడీీలు కవులనో కవులరచనలనో ఎగతాళి చేయడానికి ఉపయోగిస్తాడు వినోదానుకరణ (పేరడీ) రచయిత వీటితో బాటు భక్రిపూరితంగా వున్నళ్లోకాన్నీ కి ర్రననూ కూడా వినోదానుకరణ [పేరడీ గా రచించే సాహూసం చేశారు జరుక్‌ శాస్త్రీ ఏవంకా పెట్టడానికి పీలులేనటువంటి “సరస్వతీ నమస్తుభ్యం...” అనే శ్ఞోకానికీ త్యాగరాజ కీర్తిననూ జరుక్‌ కాస్త్రి చేసిన వినోదానుకరణ | పేరడీ]లు వెక్కిరించడానికి ఎటువంటి దానినైన లెక్క జేయని వీరి మనస్తత్వం, వీరి సం[పదాయ విముఖతను, అభ్యుచయ భావాలను బయట పెడతాయి. అంకటేకారు 'కీచకవధ' అనేపేరడీ నాటికలో [దౌపది చేత కీచకుని చంపించారు. జరుక్‌కాస్త్రి తీవ మార్క్సిస్టు కాకపోయినా అభ్యుదయ వాది అనడానికి ఇదిగొప్ప నిదర్శనం సాంప్రదాయ ధోరణికి పూర్తిగా భిన్నంగా ణి

ర్‌ం

సాగిన ఈనాటిక రచయిత సంస్కరణ దృక్పధాన్ని చాటుతుంది, నాటికలో చివర (దౌవది కీచకుడిని స్వయంగా చంపడమనేది ఈనాటి[విమెన్‌లిబ్‌ ] రచయి [కులు సైశం చూపలేనంత విష్ణవాత్మకంగా ఉంది. [పైమూడూ “వినోదాను కరణ” అనే విభాగంతో వివరించబడతాయి]

వీరి ఈ అభ్యుదయ భావాలు ఎంత విపరీత ధోరణిలో సాగాయంపే “జావా మరదళ్ళకే ఎందుకు చేయాలి? అసలు పెళ్ళికి అలాంటి వర సలే ఎండు కుండాలి? సంసారాలు చేసుకోవడానికి, పిల్లలు పుట్టడానికి "ఆడ మగ? అయితే చాలదా? అన్నా చెల్లెళ్ళు, పెళ్ళి చేసుకుంటే మాత్రం ఏం? వావి వరసలు చూసుకో వడం ఎందుకు? 188 అనే వారుఓ ఏీరు ప్రాచీనులు కాదనడానికి, వీరి ఈ భావాలు ఎవరికీ నచ్చినా నచ్చక పోయినా అభ్యుదయ థావాలున్న విచిిత వ్యక్తి అనడానికి ఈ ఒక్క ఉదాహరణ చాలేమో:ః

ఈ కారణంగా *ఎటు చూచినా రుక్కి ణీనాధ శాస్త్రి ఆధునికుడు కాదు” 9 అన్న శ్రీ రమణారెడ్డిగారి అభిప్రాయం సమంజసం కాదేమోననిపించక మానదు అయితే అథునిక బావాలు ఉన్నా వాటిని ఆచరించడానికి |,పయత్నించినా సంపూర్తిగా ఆచరించని వ్యక్షిగా మాతం మిగిలి పోయారని చెప్పుకోవాలి ఈ విధంగా జరుక్‌ కాస్త్రిని పూరి గా (పావీకుడుగా భావించలేము. అలాగని తీవ మార్కిస్టుగాను పరిగణించలేము. ఎప్పటికేది దొరకితే ఏది నమ్మితే దాన్నే పట్టుకున్న ఒక విలషణమైన వ్యక్తిత్వం వీరిది.

“కృష్ణశాస్త్రినో విశ్వనాధనో ఏకకాలంలో ఇద్దరినో ఒకరి తరువాత

మరొకరినో మానా చేసుకున్నా శ్రీశ్రీ లాంటి ఆలనాటి యువకులలోనే రుక్కీణీనాధ శాస్త్రికి స్థానం”*0 అన్నారు థ్రీ కవి. రమణారెడ్డి అందువల్ల జరుక్‌ శాస్త్రిది సాహిత్యంలో “చాలావరకు” అభ్యువయ దృక్పథంగానే భావించ వలసి ఉంటుంది.

ఈ దృష్టిలోనే వీరి వినోదాను కరణలను కూడా పరిశీలించే అవకాశం ఉంది. వీరి వినోదాను కరణ (పేరడి) లను పఠశీలిస్తే వాటిలో వినోదమే పర మార్థంగా కనపడదు ఉద్దేశపూర్వకంగా ఆఅధిషేపించడం ద్వారా వినోదాన్ని అందించే ధోరణి కొంత వీటిలో కనిపిస్తుంది

జరుక్‌ కాసి "పేరడీలు ఎ విళజన దొరికినంత వరకు జరుక్‌ళాన్తీ వినోదానుకరణలను పరిశీలిస్తే రెండు రకాలుగా మనకు కనబడుత్తాయి. కొన్ని" -తీనోదానుకరణలు (కేరడీల) అధివే పిస్తూ అనుకరించినవయితే 'మిగ్‌లినవి వినోదం శోసమే అనుకరించినవిగా అని అనిపిస్తాయి అయితే ఆ రెండింటిలోనూ అభింఛేథ్సి స్వచ్చమైన వినోదమే ఎదుటి కవిని [పత్యక్షంగానే ఆధిషేఫిస్తున్నా అందులో కల్మషం వృనూ(తం కనిపించదు, వారితైలిసీ రచనా విధానాన్ని, వింత అలవాట్లనూ సరదాగా ఎత్తి చూపించి వాటిలో దాగిన “ోవిసుగుదలొను బయట పెట్టారు జరుక్‌ కాస్త ఇక వినోదం కోసమే [వాసిన వినోదాను కరఖల్లో అధివేపం క నఐడద్భు ఈ రెండు రకాల వినోదానుకరణల్లో కనబడే ' వినోదాలకు [కమళగో

1. అధిక్షేప వినోదం 2, వినోదానుకరణ అన్ని" పేర్దపెట్టుకోవచ్చు. చ అనుకరణ అనేక రకాలుగా ఉంటుంది “కవి యొక్క ధోరణినీ శైలిసీ అనుకరించవచ్చు పద్యాన్ని వచనాన్ని కూడా అనుకరించవచ్చు ఈ అనుకరణ లో ముఖ్యమైన ఉద్దేోము వోస్యమ్లును సాధించడమే” 48 జరుక్‌ కాస్త్రి అనుకరణ వద్దతిని రచనా [ప్యకియలను బట్టి విడమర్చు కున్నట్రయితే- ళు 1 గేయానుకరణం ౨, పద్యానుకరణం ౩8. పాదానుకరణం శం గీకాన్లు కరణం 5. వచనానుకరణం,. అని విభణించుకోవచ్చు. ఇక అధిత్షేప-వినోదంలోకి చేర్చుకోదగిన జరుక్‌ శాస్త్రి వినోదానుకరణ [పేరడీ])లను ఈ కింది విధంగా గుర్తించవచ్చు. విక్ర న్‌ నల ఇ కజ్‌ రో టా ఇ | గ్‌.
2. పద్యానుకరణం 8. ఎందుకో ఎవర్మేసద్ధన్న 0 ౫0కట్ల కమల ల ||
3. అర్వంలేని ప క. ౧] న నా అలో. మార హా,

“52 6. ఎవడే వీడు "గ చమ్మ్యుపద్యాలు శి. పాదానుకరణం 8, [ప్రపంచయొక సర్కస్‌ డేరా 9. వంకాయ తొగిమలో వంకళశేలా శ. గీతానుకరణ 10 "అర్థంలేని పదాలు “ల్‌ వచనానుకరణం 11 అసలు సత్యాశయ కందశిలాకాసనం 12, మధుకీలగోల,

ఈ అధిక్షేప వినోదంలోనికే వస్తున్న కొన్ని పద్యానుకరణలు “ఎందుకో ఎవరిమీదనొ? అర్థంలేని పద్యాలు ఆర్థంలేనివదాలు *“వాతోపదేశం” అనేవి “అసలు నత్యాాకయ కందశిలాకాసనం" అనే వచనాకుకరణను వరిశీలిస్తే మిగిలిన వాటి కంటే కొంత భిన్నత్వం కనిపిస్తుంది. వీటిలో అనుకరణ గుణం కనిపిస్తున్నప్ప టికీ ఏక్షవిని అనుకరించి రచించినవో స్పష్టంగా తెలుస్తున్నప్పటికీ ఇవి *అను కరజాభాసలు” గా పరిణమిసారు.. వీటికి (పత్యేకించి మూల రచనలు కనబడవు. కవుల శైలులను మాతం దృష్టిలో ఉంచుకొని [వాసినవి. కనుక వీటి పరిశీలనకు *అధిక్షేపవినోదాని'కి సంబధించినదే అయిన (వత్యేక విభాగం ఉంచుకోవడం సమంజసంగా వుంటుంది

ఇక కేవలం వినోదం కోసం రచించినట్టుగా ఉన్న వినోదాను కరణలను ఈ కింది విధంగా విభజించుకో వచ్చు.

1 గేయానుకరణ 1 విశష్టాద్వెతం

వి పద్యానుకరణ

8. పాదానుకఠణ ౨, నేను సైతం కిళ్ళీకొట్లో

పొతబాకీ లెగుర గొట్టాను. నేను సైతం జనాభాలో సంఖ్య నొక్కాటి వృద్ధిచేశాను.

క్‌3ె లి. ఏ కాకి చర్మిత చూసినా ఏమున్నది గర్వకారణం. సం ఓ. ఫిరదోసి వ్రాసేడప్పుడు తగలేసిన వీడీలెన్నో 4 గీఠానుకరణ క క్లోకం (చోటా హ(జీనమస్తుభ్యం) 6. పాట (అమ్మా పెద్దమ్మ) 77 కీర్త న (చింతపండుపులుపు,) పెన పేర్కొన్న జరుక్‌ శాస్త్రి వినోదానుకరణ (పేరడ్రీలను విడివిడిగా విశ్రేషంచడానికి [పయత్నిస్తాను. జ పేరడీకి ఎంతోమంది తెలుగులో అనేక పేర్ణను సూచించినప్పటికీ స్టురడీని ఒక కళగా భావించి కళకి పరమార్థం అయిన వినోదం అందించే గుణం దీనికి ఉర్లిద్రన్ని చైబుతూ నమర్ధిస్తూ _ “వినోదానుకరణి అనే నామాన్ని వాడవచ్చునని సిర్ధారణమైంది. చం్మదరేఖ విలాపం వంటి కొన్ని కావ్యాలలో ఉన్నది ఉత్తమ హాస్యం కాదని, కనుక అవి వినోదానుకరణలు కావని నిరూపించడం జర్‌గింది, తరువాత జరుక్‌ కాస్త్రి సాహితీ 'దృక్పథంపరిశీలించి ఒక అభ్యుదయ భావాలున్న వ్యక్తిగా గుర్తించి, జరుక్‌ శాస్త్రి పేరడీలను అధిషేపవినోదం, అనుకరణాభాస “వినోదానుకరణి అనే భాగాలుగా విభటించుకోవడమయింది.

అధఃనూచీకలు 1 10:80౯7 01 ఇ29118మల16257 కెలళషకే డే. &రేణపేం13€% 2౬176 బాలక ౪10 ₹6108506- పుట ర5ళ". వ. నరసింహారోవు మునిమాణిక్యం, మనహాస్యం, పుట 185 8. శ్రీరమణ (సంకలనక ర్త, వోస్యజ్యోతి, తెలుగు[ప్రముఖుల హాస్య వలిరి [పీరిక్శ, పుట: ఓ వ్‌ 4. ఛారతి (సాహిత్యమాసపష్మత్రిక) డిసెంబర్‌ 1961 5, లలితకుమారి, డి, ఆధునికాం్యధ కవితాతత్యము, పుటలు 946, 260 కి. సంగమేళం, ముట్నూరి, “తెలుగువోస్యం' పుట 89 7. వెంకటేశ్వరరావు, ఆర్‌ ఎస్‌, “ముళ్ళపూడి రచనల్లోహాస్య” అధిత్మేపం [వెర్వఫిల్‌] (వ్రాతపతి_ఉస్మానియావిశ్వవిద్యాలయం)] పుట 152 8. లలిత, జీ.,*తెలుగులో చాటుకవిత్వం' పుటలు 158, 154 రయ నరసింహారావు, మునిమాణిక్యం, మనవోస్యం పుట బిలి? రపి 1016- పుట 185 10, *... అట్టా అనుకరించడంలో మనిషిలోకల ఒక (పత్యేకతకు, (ప్రాధాన్యం ఇస్తాడు వోస్యానుకరణం చేసేవాడు (మిమి।కి]- నరసింవోరావు మునిమాణిక్యం, “మనహాస్యం" పుట. 255.256 టనే 11. భరతుడు, నాట్యకాస్త్రం [అనువాదం ్రీపోణంకి ్రీరామఆప్పారావు పుట 17 ఓ2, శ్రీరమణ *శ్రీరమణ పేరడీలు" పుటః 9 18. హనుమచ్చాన్త్రి ఇం్యచగంటి, పీరిక- “వాస్యజ్యోతి" “తెలుగ్కుపము ఖల హాస్యవల్డరి' [(సంకలనం-్రిరమణ] పుట 4.

కోకో 14 నారాయణరెడ్డి, సి, డా, “ఆధునికాం(ధకవిత్వము-_సం[పదాయములు [యోగములు పుట్ట 685 -అమాానానాణనానాననానానానానినానాననానితిని. 15 సంగమేళం, ముట్నూరి, “తెలుగువోస్యం' పుటః 185 16. దొరస్వామిశర్మ రావూరి, తెలుగులో తిట్టుకవిత్వము”, పుట 185 17 నర సీంహరావు, మునిమాణిక్యం “మనవోస్యంి, పుట+"44ీ 18 రమణారెడ్డి, కె వి. (జరుస్వేదనాభూమిక) జరుక్‌ శాస్త్రి పేరడీలు-ఇతర కవితలు పుట ౫111 శేరి సంగమేళం, ముట్నూరి., “తెలుగుహాస్యంి పుట" 145 20. 1014” 21. వెంక టేశ్వురరాపు, ఆర్‌ ఎస్‌ , “ముళ్ళపూడి రచనల్లోవోస్యం అధికేపం (వాతపతి ఎం విల్‌ పరిశోధనాాగంధం ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయం) ౨2. సంగమేళం, ముట్నూరి తెలుగుహోాస్యం, పుట 148 28, అక టి1లేణఐ వికీ నారాయణరెడ్డి సి, డా, ఆధునికా్యధ కవిత్వము. సంపదాయములు [పయోగములు, పుట 685 25. హనుమచ్చాన్త్రి, ఇం్యదగంటి., (పీరికు *వోస్యజ్యోతి' తెలుగు (పముఖుల వాస్యవల్లరీ, (సంకలనకర్త ్రీరామణ) పుట,4 26 నరసింహారావు, మునిమాణిక్యం, '“'మనవోస్యం” పుట 21 ౨7 పోమసుందర్‌, ఆవంత్స, “జరుక్‌ కాస్త్రీ జాంబక్‌ మణీళాన్త్రీ హంబక్‌" ((గంధమమీక్ష) విశాలార్యథ, దినప్మతిక 1010-82, ఆదివారం, పుట శీ. వరి రమణారెడ్డి, కె వి, జరుక్‌ కాస్త్రి "పేరడీలు ఇతరకవితలు,(సంకలనం) పుట. 89.

అధునూచీకలు

1. 6108507 01 వి॥౯1 యింటూ 16ళ21 ఉమిరే 8600121925 2076 6లఖక ఇర టే పుట 6587. క, నరసింహారోవు మునిమాణిక్యం, మనహాస్యం, పుట 185. లాలా. ల లి. శ్రీరమణ (సంకలనక ర, వోస్యజ్యోతి, తేలుగు పముఖుల వాన వల్ణరి [పీరక్క పృట; 4, క. భారతి [(సాహిత్యమాసపతిక) డిసెంబర్‌ 1961 ర్‌ లలితకుమారి డి ఆధునికాం[ధ కవితాతత్వము, పుటలు వ46, 260 శి. సంగ్రమేళం, ముట్టూరి, “తెలుగునోస్యం” పుట. 29 =. వనినాననిముకుునినినన

• వెంకటేశ్వరరావు, ఆర్‌ ఎన్‌, “ముళ్ళపూడి రచనల్లోహాస్య" ఆధిమేపం ఎద్బఫిల్‌ క్ల న లువ త (ఎం! ॥ (వ్రాతపి_ఉస్మానియావిశ్వవిద్యాలయం] పట 152 లె నర్షి _ సింహారావ్ఫు మ్యనిమాణిక్యం, మనవోస్యం పుట 287 10 _11రే- పుట. 1 (ప్రాధాన ల సట్‌. అనుకరించడంలో మనిషిలోకల ఒక [పత్యేకతదు, మునిమ ఇస్తాడు వోస్యానుకరణం చేసేవాడు [మిమి।కి] నరసింవోరొవు తిక్యం, “మనహాస్యం" పుట 256 258 11 + ప (7 గాదీశ్రాస్త్రం [అనువాదం శ్రీపోజంకి శ్రీరామఅప్పా కేల, థీరకం 1 | లస “గ్రీరరణ పేరడీల' వుట 9 ఖల వన. “సతీ ఇం్యపిగంటి, పీరిక 'హాస్యజ్యోతి" “ఇలుగ్యుపమా స్యవర్దిరొ సంక్రల్ర్యర్హ స

క్‌ర్సీ బుగులు కొనే బుకొ(గుండా వికసించిన విద్వుతేజం చెలరేగిన జన సమ్మర్థం" వంటి సామ్మాగీ కూడా కావాలన్నాడు. ్రీల్రీ చెప్పిన ఈ సామీ సంతోభాన్ని ఉ్మదేకాన్నీ వేడిని సూచిస్తున్నాయి (వజలలో చెలరేగే.సంషోభమే థీథీ కవిత్వానికి ప్రేరణ దీన్నే భ్రీఫ్రీ'పై” వస్తువులలో సూచించాడు పోటెత్తిన: సపస్తముదాలు (ప్రజాసమూహంలోని తిరుగుబాటును వ్యక్తం చేస్తే పార్శిశామిక, విస్ణవాన్ని యంత్ర చలనాన్నీ రగిలే రాక్షసి బొగ్గు సూచిస్తుంది పెట్టుబడిదారులు (శ్రామికుల మీద, [క్రామికులు యంత్రాల మీదా అధారవడక తప్పడు ఈ యం[కాలలో వనిచేసే కార్మీకులు పెట్టుబడిదారులకు దాస్యం చేసిచేసి చివరకి ఎదో ఒక సమయంలో రాక్షసి బొగ్గులె కణకణ మండి తిర్షగ్గబడత్సార్డు ఘాటె క్కిన గంధక ధూపమూ, బుగులుకొనే బుక్కాగుండా కూడా ఇదే విధంగా (శామికుల మండే గుండెల నుంచి ఎగిసేసెగలే ఈ కదిలే సామగ్రితో బాటు “రాబందుల రెక్టుల చప్పుడు పొగగొట్టపు భూంకార ధ్వని ఆరణ్యమున హరీంద గర్జన వయోధర [ప్రచండ ఘోషం ఖడ్గమృగోద [గ విరావం రుంర్లూనిల వద్డధ్వానం” వంటి? కచిలించే-వస్తువులు కూడా నవ కవిత్వానికి అవసరమన్నాడు శ్రీ ఫ్రీ పైన పేర్కొన్న ఈ రకరకాల ధ్వనులన్నీ యజమానుల -ఆహంకారాన్నే పెట్టుబడిదారుల దౌర్జన్యాన్ని క్లూల దోయడానికి విషవళక్తులు చేసే విజృంభణని స్ఫురింపజేస్తున్నాయి' పాలక వర్షా నికి వ్యతిరేకంగా పాలితులను పీడితులను నడిపించడానికి కవిత్వాన్ని * ఒక సౌధనంగా ఖాఎంచారు మార్కిస్టు దృక్పథం ఉండడం వల్లనే శీ (శ కదిలేదీ కదిలించేదీ మారేది మార్చించేదీ 'పెనునిద్దర వదిలించేదీ మును ముందుకు సాగించేదీ పరిపూర్ణపు | ఐతుకిచ్చేదీ”?

క్‌6 లల, రమణారెడ్డి క. చి (జలస్మూతం - అంత స్పూ(తం -_ పీరిక), ౨ గానా గోష్ట్టుక్రా "శ్రాన్హ్ర్‌ _ "పేరడీలు - ఇతర కవితలు (సంకలనం) పుట క 80 రమణారెడ్డి కె వి (జరుగ్వేదనా భూమిక _ పీరిక) 'జరుక్‌కాత్రి 6 అననా లన ధానినినమొనునననిననత్తానానాా. 'పేరడీలు - ఇతర కవితలు, పుట 1౪1 క్ష 81. రమణారెడ్డి కె.వి (జలసూ (తం_అంత స్ఫూ(త్రం-పీరిక] జరుక్‌ కాన్త్రి పేరడీలు ఇతర కవితలు”, పుట లలి. 10164 పుట 88 రమణారెడ్డి కె వి. “జరుక్‌ శాస్త్రి పేరడీలు_ఇతర కవితలు[ సంకలనం) పుట 2౨9 లి 1014 పుట .18. 85, శసీ14ే పుట 18. నిర, 1016 పుట 18, త, ]పే14ే వుట ]4ీ. 85, జరుక్‌ కాస్త్ర తమ్ముడు జలసూ తం చం[దమొళగారు చెప్పిన విషయం 89 రమణారెడ్డి క వి (పీరిక]) “జరుక్‌ కాస్తి 'పేరడిలు-ఇతర కవితలు,” 4 య పుట , ౫11 శర 014 41. నరసింహారావు, మునిమాణిక్యం “మనవోస్యం' పుట 185

అధికేఫ వినోదం

“సం 33615186 షీం168 16 ౩92%)666 ౫0 €0 ౯6610002 ప్‌ కళక్రక్రంికం108 ౨౭156 0౦6 [19 కడ0169 ౩౧4 ౪641066868"! అన్న మాటలను బట్టి వినోదాన్ని సాధించడానికి పరిహసించడానికీ రచనలోని లోప లనూ రచయిత బలహీనతలనూ మెచ్చుకోవడం కూడా ఒక మార్గమన్న విషయం తెలుస్తోంది ఇటువంటి మార్గం జరుక్‌ కా స్ర్తి వినోదొనుకళుణ ('పేరడీిల్లోనూ * కనిపిస్తుంది జరుక్‌శాస్పి రచించిన వినోదానుకరణ (పేరడ్షిల్లో అధిష్నేపానికి ఆధిష్షేపషము వినోదానికి వినోదమూ కూడా చోటు చేసుకున్నాయి.

అయితే ఆ అధిత్నేసం తాత్కాలికంగానూ, వినోదం కాళ తంగానూ వీరి రచనల్లో రూపొందాయి. ఆయా రచనల్లో కవులు చేసిన [ప్రయోగాలు రచనా విధానాలను అప్పటికప్పుడు సరదాగా అధిష్నేపిస్తూ వినోదాన్ని అందించారు జరుక్‌ శాస్త్రి, /

“వోస్యశీలుడు (పసిద్ధమైన రచనను అనుకరిస్తాడుగానీ మామూలు రచ నను అనుకరించడు ఎందుకంటే అనుక ర్త యుక్క గొప్పతనము, అనుకరించ ఐడిన రచనపై ఆధారపడి ఉంటుంది 8 అన్నారు మునిమాఖిశ్యం నరసింవోరావు గారు ఈ కోవకు చెందినవారే జరుక్‌శా స్త్రీ వీరు అనుకరించి వెక్కిరించిన రచనలన్నీ (వసిద్ధమైనవేనచి నిస్సంశయంగా చెప్పనచ్చు మామూలుగా అనుక రించడమేకాదు ఎంతో (వతిభావంతంగా అనుకరించి వినోదాన్ని అందించారు

“ దక్కిణీనాధళాన్త్రి రచయితల నందరినీ ఎరుగుదురు, ఊరికే. ఎరగటం కాదు వాళ్ళినూ వాళ్ళ రచనలనూ జీర్ణించుకునే వాడు "8 అన్న కొడవటిగంటి కుటుంబరావుగారి మాటలు జగుక్‌శాన్త్రి రచించిన ఈ వినోదానుకరణ [పేరడీ ల్లో స్పష్ట ౦ అవుతాయి

్రీల్రీ, మళ్లవరపు విశ్వేశ్వరరావు, నాయని సుబ్బారావు, కృష్ణశాస్త్రి వంటి మహాకవుల (ప్రసిద్ధ రచనలకు వీరు చింవిన వినోదానుకఠణలు [పేరడీలు]వినో

క్‌ి దాన్నేకాక ఆయా కవులను అదికేపొన్ని కూడా వ్యక్తంచేస్తాయి ఇటువంటి అధి శ్నిప వినోదాన్ని అందించే రచనలు ఇప్పుడు పరీశీలిస్తాను. గేయానుకరణ సర్గదాపాట _- ఇది థభ్రీఫ్రీ రచించిన *నవకవిత' గ్వేయానిక్తి చేసిన వినోదాను

• కర [పేరడీ]. గేయరూపంలో ఉన్న థశీశీ *నవకవిత'*ను తీసుకుని ఆదే నడకతో జరు కళాస్త్రీ సరదాపాట పాడారు, గేయరూపాన్ని అనుకరిన్తూ (వాసినది కనుక దీనిని రూపానుకర ణ [0501 ిరరరేం1%8] గా గుర్తించవచ్చు. చైతన్యపూరితమైన కవిత చెప్పడానికి ఏఏవిషయాలు (గహించాలో చెబు తూ దానిద్వారా విష్ణవాన్ని (ప్రేరేపించడం ్రీథ్రీ ఉద్దేశం, అయితే. దీనిని ఆధా రం చేసుకుని నచ్చే అర్భంలేని కవితలను వాటికి ఎన్నుకుంటూన్న పనికిరాని, ఊదేకాన్ని చల్లిబరిచే కవితా వస్తువులను విమర్శించడం జరుక్‌ కాస్త్రీ ఉద్దేశ 0 “నవకవితికు “సింధూరం రక్తచందనం ఐబందూకం సంధ్యారాగం పులి చంపిన లేడినెత్తురూ ఎగరేసిన ఎరరని జండా రుదాతక నయన జ్వూలిక కలకత్తా కాళిక నాలిక” 4 మొదలై నవన్నీ కావాలన్నాడు థ్రీథీ అతడిచ్చిన ఈ పట్టికలో ఉన్నవన్నీ ఎ్యరని వస్తువులే మార్క్సిజానికి వారసులైన కమూశినిస్టుల జండా రంగు కూడా ఎరుపే. ఈ (రని రంగు విష్ణవానికి చైతన్యానికి సంకేతం, ఇవి మృాతమే కాక *నవకవనా'నికి ఘాటెక్కిన గంధక ధూమం పోచిత్తిన సప్త సముదాల్‌ రగులు కొనే రాషసి బొగ్గ

క్‌ి బుగులు కొనే బుకా(టగుండా వికసించిన విద్వుతేజం చెలరేగిన జన నమ్మర్ధం”” వంటి సామ్మాగీ కూడా కావాలన్నాడు. శ్రీశ్రీ చెప్పిన ఈ సామ్మగీ సంవ్షోభాన్ని ఉ్మదేకాన్నీ వేడిని సూచిస్తున్నాయి. (ప్రజలలో _చెలరేగే..సంషోభమే అ్రీథీ కవిత్వానికి పేరణ దీన్నే శ్రీథ్రీపె” వస్తువులలో సూచించాడు పోటెత్తిన సవ్వస్త్వముదాలు (వజాసమూహంలోని తిరుగుబాటును వ్యక్తం చేస్తే పారిశామిక విప్ణవాన్ని యంత్ర చలనాన్నీ రగిలే రాక్షసి బొగ్గు సూచిస్తుంది షెట్టుబడిదారోలు (శామికుల మీద: (క్రామికులు యంథత్రాల మీదా ఆధారపడక తప్పడు | ఈ యం[తాలలో పనిచేసే కార్మకులు పెట్టుబడిదారులకు దాస్యం చేసిచేసి చివరకి ఎదో ఒక సమయంలో రాక్షసి బౌగ్గులె కణకణ మండి తిర్గగ్గబడత్తార్త. ఘాచె క్కిన గంధక ధూవమూ, బుగులుకొనే బుక్కాగుండౌ కూడా ఇదే విధంగా (శామికుల మండే గుండెల నుంచి ఎగిసేసెగలే ఈ కదిలే సామగితో బాటు “రాబందుల ఆక్ట్టిల చప్పుడు పొగగొట్టపు భూంకార ధ్వని అరణ్యమున హరీం[ద గర్జన పయోధర [ప్రచండ ఘోషం ఖడ్గమృగోద్యగ విరావం రుంరూూనిల షడ్డధ్వానం”& వంటి: కదిలించే-వస్తువులు కూడా నవ కవిత్వానికి అవసరమన్నాడు థ్రీ శ్రీ పైన పేర్కొన్న ,ఈ రకరకాల ధ్వనులన్నీ యజమానుల -అహంకారాస్ని "పెట్టుబడిదారుల దౌర్జన్యాన్ని కూల దోయడానికి విష్ణవళ క్తులు తేసే విజృంభణని స్ఫురింపజేస్తున్నాయి " పాలక వర్గా నికి వ్యతిరేకంగా పాలితులను పీడితులను నడిపించడానికి కవిత్వాన్ని * ౬క సాధనంగా థాఎంచారు మార్కిస్టు దృక్పధం ఉండడం వల్దనే శ శ్ర కదిలేదీ కదిలించేదీ మారేదీ మార్ప్చించేదీ 'పెనునిద్దర వదిలించేదీ మును ముందుకు సొగించేదీ పరిపూర్ణపు | ఐతుకిచ్చేదీ”?

6౮0! అభ్యుదయ కవిత్వానికి కావాలన్నాడు కదిలే యంత్రానికి, మనిషికి కదిలించే (యేరణ, వివేచన, ఆవేశం, విష్ణవం కావాలి అలాగే మనిషి ఆలోచనల్లోనూ మన _స్తత్వంలోనూ మార్చ్పురావాలి అది మూర్క్స్స్‌జం నిర్దేశించే మార్చే అలసీన పృాదయం జడత్వాన్ని వదిలి ఉత్సాహంగా పాటపొడగలిగాలి. ఎన్ని అవాంత రాలు వచ్చినా కర్తవ్యస్ఫూర్తితో మునుముందుకు సాగగలగాలి గతిశీల భావాలను (పారం చేయడం అభ్యుదయ కవిత్వ (ప్రధాన లక్షణం, అంతేకాదు మూఢ విశ్వాసంతో అజ్ఞానంతో న్మిదాణమై ఉన్న హృదయాన్ని జాగృతం చేయాలి సంపూర్ణ జీవిత సౌఖ్యం లభించడానికి దోహదం చేయాలి మార్క్సిస్టు దృక్పథంతో శీ శ *నవకవనానికి' కావససిన సామగ్రిని చెబుతూ కవిత(వాస్తే- “మాగాయీ కందిపచ్చడీ ఆవకాయ పేసరప్పడమూ తెగిపోయిన పాతచెప్పలూ పిచ్చాడి పలాపం కోపం వైజొగులో కారాకిళ్ళో8ి మొదలయినవన్నీ 'సరదాపాటి కు సామానని అన్నారు జరుక్‌ కొస్త్రి. థీఠీ [పభావం వల్ద జరుక్‌ శాస్త్రి రచనల్లోచూ వినోదానుకర ణల్లోనూ కూడా మారి యును దృక్సథం కొంత కనిపిస్తుంది దినిని బట్టే పెన పేర్కొన్న ,శీశీ నవకవిత క జరుక్‌కాస్త్రి రచించిన వినోదానుకరణ పేరడి] “సరదాపాటిను పీలిస్తే ఎంతో సరదాగా కనిపించే “సరదాపాటను” సైతం అంత సరదాగా తీసుకోలేమనిపిస్తుంది. తీశీని శీ (ప్రాతినిధ్యం వహించే వస్తుజాలాన్నీ హేళనచేయడానికి వికృత పరచడానికి శ్రీశ్రీ బాణీని ఆధారం చేలుకుని కవితలల్టారు కొంతమంది. క్ష | శ్రీశ్రీ గతికార్కిక భౌతిక దృష్టిని ఆవగాహన చేసుకోలేక వింత థోర రణిలో కాజ్‌ మహల్‌ గురించి (వాసిన పినపాల వేంక చేశ్వరరావు కవితని ఉదా హరణగా తీసుకోవచ్చి, “*ఏ [శామికులో కండలునరికీ యిటుకిలుగా 'ఫేర్చిరి వరుసగ

య! వ సాదలో నెత్తుటి అడునుతో అతికించిరా ఇటుకల సన్నిటి కూలి జనుల నెత్తుటి సరసిలో కేలిన కమలం తాజనువోల్‌ి్‌*? అంటూ _ కళాత్మకమైన తాజమహల్‌ను అతి జుగుప్సాకరంగా వర్ణించాడు ఛ్రీథ్రీ. రాళ్ళత్తిన కూలీలెవ్వరు?,తాజమహల్‌ నిర్మాణానికిఅని [వాయడంలో కాజమహల్‌ సౌందర్యాన్ని మ్మాతమేగాక దాన్ని నిర్మించడంలో తమ జీవితాలు ధారపోసిన కనబడని శక్తులను కూడా స్యరించమని శ్రీశ్రీ ఉద్దేశం జరుక్‌ శాస్త్రి (వాసిన '"సరదాపాట' అనే వినోడాను కరణ (కేకడ్సి థీథ్మీని ఎగతాళిచేయడానికికాక శ్రీశ్రీ కాలపు ఇతర “కాలవేపపు కవులి ధోరణిని 'ేళన చేయడానికి వాడుకున్నాడని చెన్పవచ్చు. ఎంతో ఊ్మదేకంగా జనుల్లో విష్ణవాన్ని (పబోధిస్తున్న *నవకవితిలోని ఉద్దేశాన్ని ఆర్థంచేసుకోకుండా “చచ్చేదీ లాభంలేనిడి ఈ జన్మకు వనికిరొనిదీ మనకెప్పుడు కసిరానిది”10 సామానుగా తీసుకుని [4 [శీ తరువాతి కవులు సరదాగా కవిత్వాన్ని (వాస్తున్నారని జరుక్‌ కాస్త్రి తను కవిత ద్వారా వ్యక్తంచేకారనిపిసుంది నవ కవిత్వానికి (శీ [శీ చెప్పిన కదిలేదీ, కదిలించేదీ, మారేదీ, మార్చించేది, పెనునిదర వదిలించేదీ ముందుకు సాగించేది, పరిపూర్ణపు [బతుకిచ్చేద్‌ అయిన సామిని ణీ (శీ తరువాత కవులు [గహించలేచసీ, వారు తీసుకున్న వసువులు జొతిసి జాగ్యతం చేసేవికాక “వచ్చేదీ లాథంలేనిది, ఎందుకూ పసికి రానిదీ కలిసి రానిదీగా మ్మాతమే మిగిలి పోయాయి" అని జరుక్‌ శాస్త్రి తమ పేరడీ కవిశ ద్వారా విమర్శించారు,

౮52

థీథీ ఉపయోగించిన మాత్రాఛందస్సునే ఉపయోగించి శ్రీశ్రీ “నవకవి తను" గురించిన భావన్య క్రీకరణ విధానాన్నే జరుక్‌ కాస్తి- కూడా ఉపయోగిస్తూ మూలం లోని సందర్భాని మార్చేయడం ద్వారా వోస్యాన్ని ఉత్సన్నంచేశారు

*“మాగాయీ కంది వచ్చడీ, ఆవకాయపెసరప్పడమూ వైజాగులో కారా కిళ్ళీ, విసిరేసిన విస్తర్మి మెళ్తుక్తుల్ను అచ్చమ్మ హోటల్‌లో చేపలు" వంటివన్నీ స్తుఖభ్టోజనాన్తికి ఆలవాటు పడిన వారిని నిశ్చింతగా తిరుగుతూ పబాధ్యతా అందు కోని" వారిని గూర్నో స్ఫురింప్‌జెస్తున్నాయి. వీటివల్ల లోకానికి జరిగేమేలీమీ లేదు,

అచ వ్రగట్రేట్యన్ల పాతచెప్పులూ

పీచ్చాడొపలాపంకోపం

తుప్పట్టిన మోటరుచ్మక్షం

మహవూరిన రంపప్పొట్టూ

పంగల్బ్చీలెన 1టాంపట్టా”18 " వరటి జరుక్‌ కా స్త్రి పేర్కొన్న సరదాపాట సామాను ఎందుకూ పనికిరానిది ఉపయోగించని పాత చెప్పులూ ఏవరిసీ-ఏమీ చెయ్యలేని పిచ్చాడికోపం, కర్తవ్యం నిర్వహించకుండా మ్థూలసడ్మి తుప్పట్టివోయిన మోటార్‌ చక్రము సోమరితనానికి చివ్నోలుగానూ ఉపయోగించటానికి వీలులేని రంపప్పొట్టూ, వంగల్ఫీలిన (టాం పట్టా వంటివి అన్నీ పనికిరాని మూలపడ్డ వస్తువులు. పజలలోని నిర్హవ్యానికి

అదే విధంగా నడినిశిలో తీతువుకూత భయంకర నిశ్శబ్దాన్ని నిదాణమైన సమాజానికీ, *పడిపోయిన బెబ్బులివేటా” కరెక్రిన నల్లి నెళ్తురూ” అనే పాదాలు జనంలో ఆడవి మృగాలను వేటాడే శౌర్యం అణగారి నల్దుల మీద చూపే (పతా పానికీ (పతీక్సలుగా చెప్పుకోపచ్చు. జురేసిన వుల్టికారమూ, చించేసిన కాలెండర్‌ షీట్‌” అనే హైదాలు ఉల్లికారాలు జ్యారుకోనడంతో కాలం -+అంకొ గడచిపోతోం దని'నపుంసకుడి థాట్‌ డెవలప్మెంట్‌" అనేది ఎందుకూ పనికిరానివాడు చేసే వ్యర్థమైన ఆల్లోచనల గొప్పదనాన్ని స్ఫురింపజేస్తోందనీ చెప్పవచ్చు

అన్నీ చెప్పి చివరకు “తుళ్ళనిడీ కుళ్ళనిదీనీ మళ్ళినదీ వెళ్ళినదీనీ

68 చచ్చేదీ లాభం లేనిదీ ఈ జన్మకు పనికి రానిదీ మనకెప్పుడు కలిసిరానిదీ”18

అని చెపుతూ పైన చెప్పినవన్నీ ఇటువంటివేనని చెప్పడమే కాక (శశీ తరువాత తశ కవిత్వాన్ని పోలుతూ వచ్చిన కవితలు కూడా ఇటువంటివేనని అధి వేసించారు జరుక్‌కాసీ.

(ీశ్రీ కవితలోని ఆత్మని కాక కేవలం నడకను మాతం అనుసరించే కవులు ఆకొలంలో చాలామంది బయలుదేరారు. వారిని అపహాసిస్తూ రచించారు జరుక్‌ళాస్టి శీకీ చెప్పిన కవితా వస్తువులకు స్పూర్జిగా వ్యతిరేకమైన వస్తువు లను సరదాపాటలో వాడడం ద్వారా వినోదాన్ని సాధించారు.

జరుక్‌ కాసి రచించిన ఈ వినోదానుకరణకి మూలం మలవరపు

ళా విశ్వేశ్వరరావు గారి “శంభఖనాదం' అనే గేయం శజ్ఞ్యాశయమైన వోస్యం ఈ వనోదానుకరణలో తొణికిసలాడుతుంది.

మనకు సాపాత్యంలో శద్దాలంకారాలు, అర్థాలంకారాలు (ప్రధానమైనవి వీటిలో శబ్దాలంకారం (శవణ సుభగంగా ఉండి రచనకు ఓజోగుణాన్ని ప్రసా దిస్తుంది,

సామాన్యుడి హృదయాన్ని త్వరితంగా ఆకర్షించే శక్తి ఈ శద్ధాలంకారా నికే వుందని చెప్పవచ్చు. కవి తీసుకున్న వస్తువును హెరకుడికి అందించే [యత్నంలో ఆ వస్తుతత్తాన్ని బట్టి శద్దాలంకార సహాయాన్ని తీసుకోవడం జరుగుతుంది. అది మితంగా వుంపే అందంగా ఉంటుంది మితిమీరినట్టయితే శద్దాడంబరత మాతమే మిగులుతుంది. అసలు ఏ అలంకారమైనా తగినంతగా వాడినప్పుడే వాటికి విలువ, సొగసు, ఫలితమూ కలుగుతాయి. కేవలం అలంకార (పాధాన్యమైన కావ్యాన్ని సీిచదశకు దించారు లాషణికులు, అరి (ప్రయత్న పూర్వకమైన అలంకారం ఉన్నట్టయితే అది క్షుద కావ్యమే అవుతుంది,

కడ మల్లవరవు విశ్వేశ్వరరావుగారి *శంఖనాదం"' దేశభక్తి పూరితమైన గేయం [వజలలో దేళభ క్తిని పెంపొందించడానికి, వారు పాడుకోవడానికి తగిన నడకతో మాతం ఛందస్సుతో ఈ గేయం [వాశారు విశ్వేశ రరావుగారు ఈ గేయంలో వీరరసం కదను తొక్కుతుంది. దీనికీ స్థాయీఖావం ఉత్సాహం “పలికింది పలికింది పరపార వరతీర పర్ష న్య దుక్టేయ వ్యాజ్రేయ శంఖం వరిభూత నరపుంఖ పునరుద్యమాంకం, చిరనిరాతంకం శంఖం కంఖం పలికింది పలికింది 18 అంట'మొదలైన ఈ గేయం ఆరకా అక్షర పునరుక్తులతో ళబ్దాలంకార 1పాధాన్యతతో నడిచింది. తద్ధిత సమాసాలు (ఉ వ్యాజేయ శంఖం) పాడడం, వాడిన పదమే మళ్ళీ మళ్ళి వాడి నొక్కినొక్కి పలకడం, దీర్ససమాసాడంబరం -వంటివి ౨! గేయంలో కనిపిస్తాయి. సామాన్య (పజలను ఉత్సాహపరచడానికి వారిలో దేళ భక్తిని డిపింపచేయడానికి కావలసిన ఉదాత భావాలు ఇందులో లేకపోలేదు కానీ వండితులై నవారు పదవిచ్చేదనచేసి సంధి సమాస నిరూపణం గావించి తర్థ తాత్పర్యాదులను నిర్ణయించవలసినంతటి గతి పట్టింది. ఈ గేయానికి ఇక సామాన్యులకు అర్హం అవడమనేది అతిశయో శే కనుక శబ్దాల మోతతప్ప అర్జం త్స్వర్తగా మన్లస్తుకెక్కదు, ఆయినప్పటిక్తీ శని చూపిన గమకం బహుజనాకర ణీయం, యె _ కక ళజ్ది పయోగాన్ని గురించి చెప్పవలసివస్తే పూర్వలాక్షణిక విరుద్ద మైన చిర, ప్పర, పర, తరమొదలైన శబ్దాల సమాస సంఘటనం జరిగింది. ఇది ఈనాటి భావకవుల షాండిత్య (వకర్షతో సాధింవవచ్చునేమాగానీ ఇంతటి విశ్ళంఖల విహారం పూర్వకవుల (వయోగాలుగా నిరూపించలేము. జరుక్‌ శాస్తి వంటి సంస్కృత పండితులకు చిర, పుర, తర, పర (వయోగాలు విస్యాస్పదంగా కనిపించడంలో ఆశ్చర గంలేదు. ఈ కార ణాలవళ్ద జరుక్‌ క్యాస్టి. “శంఖవాదంి అనే గేయానికి వినోదానుకరణ [పేరడి] చేయ బూనాడు.

శక

“ఆంఅనాదం” అనే శీర్షికకు బదులుగా జరుక్‌ కాని తమరచనకు *కణ్‌ కజ” అనిపేరు పెట్టడంలోనే “ఇదివట్టి మోఠ' అని తమ వోస్యధోరణిలో సూచించారు. మూల రచనలో రచయిత వాడీన మాటలనే తామూ వాడుతూ వాటిని 'తిరీగీ తిరిగి కవికంచే ఎక్కుున మార్టువాడుతూ తమ రచన సాగించారు.

మూలంలోని “పర్జన్య దుర్దేయ వా[జ్రేయకంఖం”” అన్నదానికి “ఇతరులు జయింపలేని (దుర్దేయి) _వ(జసంబంధమైన (వా[జేయ) మేఘనంబంధమైన (పర్జన్య) క₹ంఖం అని అర్థం, ఆ పాదాన్నే అనుకరిస్తూ జరుక్‌ శాస్త్రీ “పర్జన్య దుర్దన్య గర్జన్మశంఖం”15 అన్నారు. దీని అర్ధం దుర్దన్యఅన్నపదం “చెడ్డపుట్టు కకు సంబంధమైన" గర్హన్యఅనేది గర్జనధ్వని కలిగిన్న. .. అంటూ ఇష్టం వచ్చి నట్టుగా (వాశారు. |

వి'క్వేశ్వరరావుగారు వాడిన “పరపార వరతీర*16 అన్నమాటలకు వర_ ఇతరుల, పొర. ఆంతములేక చివర ఒడ్డు (కల) వరం [శేష్టమైన,. తీర-_ ఒడ్డు వుండిన అనగా “ఆకాశమున ఉన్న అని | వతి పదారతాతృ్శర్వాలు చెపుకోవా ్‌ నం ) అని (1 ర్థతాత్పర్యాలు చెప్పు

జరుక్‌ శాస్త్రి దీన్ని అనుకరిస్తూ పరపార' అన్నమాటల తరువాత “తీకార పునరుక్తి కోసం *తరతీర' అని వాడారు (పరపార తరతీర)”17

పునరుద్యమారికం చిరోనీకాతంకం* అన్న విశ్వేశ్వరరావుగారి మాటలకు జరుక్‌ కాన్ట్రి ఆ రెండుపదాలను వాడడమేగాక

“పునరుద్య మాంకం

చిరనిరాతంకం

చిన నిరాతంకం

పురరుద్యమాంకం” 18 అన్న పదాలను కూడా వాడారు. అంతేకాదు.

పలికింది పలికింది పలికింది పలికింది

పలికించి పలికింది

చెరరుద్యనూంకం

పురనిరాతంకం

చీరనిరా పురనిరా పునరుద్య చినరుద క

పుననిరా చిననిరా మాంకం తంకంో19 అనీ,

ఫ్‌

రర చిర చిరా నిరనిరా న్యమ్మమ(మ్మమ(మ న్యన్యన్య శంఖం (మ్మమ్యమ శళంఖంో20 అంటూ అల్లరిగా (వాకారుం జరుక్‌ కాన్త్రి “అబ్బబ్బలు" “అమ్మమ్మలు” కూడా తాళం తప్పకుండా వాడారు జరుక్‌ కాస్ట్ర. "“అన్నన్న అమ్మమ్మ అబ్బబ్బ ళ₹ంఖం అబ్బబ్బ అమ్మమ్మ అయ్యయ్య అన్నన్న”£ి! అంటూ విశ్వేశ్వరరావుగారి ఈ స్టాడంబరానికి ఆశ్చర్యపోయి, కాఖినీఢాకిసీ గాబి దయ్యం బులన్‌ సీడు వాలంబునన్‌ నీదుజాలంబునన్‌ ఎంచవే దించవే పెంచవే తుంచవే*92 అంటూ. విశ్వేర్వరరావుగారి శబ్దాల హోరుకునయవడి ఆంజనేయదండకాన్ని స్మరించారు. ఆంజనేయదండకం లోనీ పైపాదాలు అర్థకుద్ధిలేకపోయినా ఊపుకోసం అన్నట్టుగావాడారు జరుక్‌ కాన్త్రి “డడ నణల శంఖం తదనణల శంఖం పథ బభమ యరలనల శషసహలళంఖం”&8 అంటూ తెలుగుబావలోని ధ్వనులన్నింటిసీ (మోగించారు. శంఖం శంఖం ఖంఖం శంఖం శంఖం ఖంఖం శంళంో2! అని తగణంతో కూడిన వదాలను అర్థం కొకపోయినా వాడారు, మొత్తం జగుక్‌ కాస్త్రి రచన చూడగ ఆతిశయాక్తులతోనూ పునకుక్తుల తోనూ అర్థంలేనిపదాలతోనూ నిండివున్న ఈగీతం కల్లుదాగి పూనకంపూని తప్పెటదరువుకు నడిరోడ్డున శీవమూగే అతిసామాన్యమానవుల కనుగుణమైన పాటగా కనీపిస్తోంది. ఈ రచనకి అర్థం ఏమిటని జరుక్‌ శాస్త్రీనే ఎవరైనా అడీ గినా “శంభినాదానికి మ్మాతం అర్థం ఏమిటి? అనిఎదుగు [వళ్నించే పద్ధతిలో ఇన్ధం వచ్చినట్టుగా (వాశారు జరుక్‌ శాస్త్రి,

ర

మూలానికి అతిదగ్గరగా పదానువాదం ((ఇ౦1౯4 ౯694 ల128) చేయ బడింది. పునరుక్తి అతిళయో క్రి హేళన ఉపయోగించే అనుచిత విషయాలను ఆప వోస్యించేస్తూ రచించిన ఈ *కజ్‌ కళ" అనేగేయం మూలరచయిత చదివినా తనరచన ఇంత గొడన గొడవగా వృందాఅని పునర్విమర్శచేసుకోవడమే గాక ఈ వినోదానుకరణలోని రచనావిధానానికి నవ్వుకోక మానరు. జరుకొశాస్త్రి రచిం చిన మంచి పేరడిలలో ఇది ఒకటి. ఎన్వడే వీడు;-

నాయని సుబ్బారావుగారి, సౌభద్రున్మిపణయ యా[త” లోని *“ఆవర కృత్యం' అనే ఖండిక ఈవినోదానుకరణ (పేరడ్రికి మూలం.

ఒకనాడు మహోన్నతంగా ఉదాత్తంగా [పచారమైన భావాలు కాలం మార్పువల్ల నీరసమై పనికిమాలినవిగా పరివోస పాతమవడం సవాజం. భావకవి త్వప్రు దుమారంతో ఒకప్పుడు తెలుగుసాహిత్య వీధులునిండి ఉండేవి. అప్పటి భావకవుల అమలినళ్ళంగార భావాలతో [పజాహృదయాలు పరవశించిపోయాము.

భావకవులు తము ఊవోసుందరులను గురించి భావాంబర వీధులలో విహ రించారు. సుకుమారమైన అమలిన శృంగారభావాలను అతిసున్నితమైన కట్దా లలో పొదుగుతూ మెత్తమెతగా కవిత్వాలు (వాశారు. ఆభావకవితా పరంపరలో వెలసినదే “సౌభ(ద్రుని |పణయయాాత” నాయసి సుబ్బారావుగారు నియోక్రాసీస్ట్‌- కాని భావకవిత్వపు ధోరణులు ఆనాటి “నియోక్టాసిస్ట'ల అందరి మాదిరి వీరు కూడా చూపారు.

అయితే కాలంమారుతూవచ్చింది. పరాయి (పభుత్వదమననీతిని తట్టుకో లేక పోయింది (పజ దార్మిద్యం తలయెత్తి తాండవం చేయసాగింది. తిండిలేని అట్టడుగు ఎేదవారి దీనజీవితగాధల మీదకు దేశరక్షణకోసం ధన మాన [పాణా లర్పించే ధీరుల త్యాగనిరతి మీదకు[సణల మనసు మళ్ళింది. ఈ వాతావరణంలో ఊవోసుందరులను గురించి లలితలలికంగా [వాసేకవిత్వాలు, (వాసే భావకవులు నిస్తేజవంతులుగా కనిపించోరు. ఒకప్పుడు గౌరవింపబడ్డ వారి భావాలే చిరు హాస్యానికి కూడా గురిఅయినాయి. జరుక్‌ కాని ఈ్యపజాహృదయ పరిణామాన్ని

68 పసిగట్టి “అసురకృత్యం” అనే నాయని సుబ్బారావుగారి కవితా ఖండికకి వినో బ్‌ దానుకరణ (ఫేరడీ) రచించారని చెప్పవచ్చు.

మూలంలో నాయని సుబ్బారావుగారు

“ఎవ్వడే సీగళమ్యునందిరవుకొనగ

నేను విసరినపేమ [వసూనమాల

నడుమ నీవుచూడగ బట్టి నలిపివై చి

సీ కనులయందు. నెత్తురుల్‌ నింపినాడు”25 అంటూ _తమ[ప్రణయానికి ఎవరో అడ్డుగా నిలిచారన్న కోపాన్ని [సదర్శించారు.

భావి భాగ్యోదయ [(పథాభాసమాన

సుందరమైన స్వాప్నికానంద మందు

మైమరచి యుండ 'నెవ్వడే మచ్చరించి

నా యెడదలోన చురకత్తి నాటినాడు”£6

భవిష్యత్తునుహించుకుంటూ స్వాస్నికానందం అనుభవించే తన వృద యాన్ని ఎవరో గాయపరచారని బాధపడ్డారు.

ఇదే విధంగా “ఈ నిరంతర... ,.బంధించినాడు అనే పద్యం నీకై యడతెగని తీవ్ర బాధతో కృశించే నా ముగ్గ హృదయాన్ని శుదిమొదలు లేని అంతరాకాన నిలబెట్టి ఎవ్వడితడు నన్ను సంశయములతో బంధించినాడు అనే భానం వ్య క్త్‌ పరుస్తుంది.

“ఈ అగమ్య... ... శాసించిసాడు”88 అంటూ ఈ వాయు పధము లలో మన నడుమ దూతలుగా పనిచేస్తూ వున్న పరమాణువులకు వాగ్బంధనం చేసి ఎవడీ కిఠినాత్ముడు మసలను వేరుచేసినాడు అన్న భావాన్ని

“ఎవ్వడే రాకస్నడు మనమీద నున్న

యవధియాతయ దానమై ఆ[కమించి

వికట దంస్థాభయంకర వికృతవదన

విషమవోసుండు నన్నిట్టు వెక్కిరించు' ఆంటూ తమ వణయానికి ఆటంకంగా నిలచిన పరిస్థితులను ఒక రావసుడుగా చి[తించి వాధపడ్డారు.

69 "లౌకిక దాంపత్య భాయలతోనే అలౌకిక దాంపత్య శీలమునకు, అద్వ్వైతీ భావసిద్దికి దారితీసిన కావ్యమిది”29 అన్నారు-సౌభ్యద్రుని 1పణయ యాత గురించి డా. సీ, నారాయణ రెడ్డిగారు. ఇందులోని నాయిక “నాయని” వారు వ్యక్తిగతంగా [యేమించిన యువతి. '*లౌకికగంధం ఉన్న నాయిక శవి జీవితం లో పెనవేసుకు పోయిన వాస్త విక మూర్తి. చిన్ననాటి నుండి [వణయం అల్టుకుపోయిన కవి జీవితంలో కొంతకాలం ఆటంకం కలిగింది. ఆ వియోగంలో తమ వియోగానికీ కారణమైన పరిస్థితులను వ్యక్తులను ద్వేషిస్తూ కోపగిస్తూ బాధపడుతున్నట్టుగా రచించబడిందీ సౌభ(దుని (ప్రణయ యా(తలోని *“ఆపరకృత్వం' అనే కవిఆిఖండీక. గాధంగా. పెనవేసు కున్న పృదయాలమ బాధించే ఆవర కృత్యాన్ని తలచుకుంటూ బాధ వడుతు న్నాడు కవి. ఇంతటి గాఢమైన (వణయ వియోగ భావాన్ని వోస్యపూరితంగా మలచి రచించి నినోదాన్ని ఆందించారు జరుక్‌ కాస్త్రీం ఎవ్వడే వీడు మూట సొంపేమరిలక పూలగేనెల వాకలు పోగుచేసి (తచ్చి తెచ్చిన మధుసుధారావమందు కటిక బౌంగురు గొంతిక కలుపుతాడు”80 అన్నమొదటి పద్యం థావకవుల కంఠం అప్పటికి బొంగుతుపోయిందనీ [వజలకు వినడానికిఅసహ్యుకరంగావున్నథసీ సున్నితంగా ధ్వనింపజేశారు జరుక్‌ కాస్త థావిధాగ్యోదయ (వ్రభావానిక్తై సుందరమైన కలలుకంటూ నిదురపోయే నాగుండెలో ఎవడీతడు చురక త్తినినాటాడు” అనే నాయనివారి భావాన్ని అనుకరి ం స్తూనే వికటం చేస్తూ ఎవ్వడే వీడు మైమఅచెడను చేయి వైచి న్మిదించువేళను కాంచి పొంచి కుచ్చితము తోడ నన్నటు మచ్చరించి మెసల తలకింద దిండుకాజేసినాడు” 81 అనివాసి బహుశా భావకవులు తమ స్వప్న జగత్తులో నిద్రిస్తుండగా ఆనాటి-సమాజం సహించలేక వారి "తల గడలు లాగి ని(ద్రాభంగం చేసి ఆసౌకర్యాన్ని కలిగించి ఉండవచ్చు: భావ

70 కవీత్వ థోరణికి ఆటంకం కలిగించి ఆభావకవులకు అసంతృప్తిని కలిగించి ఉండవచ్చునన్న భావాన్ని పొందుపరచి రచించారనిపిస్తుందిం మనకున్న ఆవధులు అన్నింటి మీదా భయంకర వికటాట్టహాసాలతో ఆవ రించుకొని వెక్కిరిస్తూన్న ఈరాక్షసుడెవరు అనే నాయని. వారి భావాన్ని ఆధా రం చేసుకుని “ఈ అనారత బాధా | పహే+ికలకు కుమిలి ఏడ్చెడినన్నటు లామళించి వటిమాటల నిలబెటి పటుదలకు బ్‌ ట్‌ టి దీనివల రాక్షసుడపీడు? చేబదులడుగుతాడు?”8£ అన్నారు జరుక్‌ కొస్త్రీ= నో 'వజలు పడుతున్న ఆర్థికబాధలూ దేశదార్మిద్యము గురించి ఆలోచించక (ప్రేయసీ విరహ తాపంతో కొట్టుకుపోతున్న భావకవి వీపున ఒకచరుపు చరిచారేమోనన్న భావం స్ఫురించకపోదు. మూలరచనలోని వసువుకు పూ రిగా భిన్నమైన దానినే ఉపయోగించినా మూలరచనతో సంబంధాన్ని కలుపుతూ రచించారు జరుక్‌శాస్రి.- పద్యం నడకని అందులోని పదాలను భావాలనూ కూడా వాడుకుంటూనే చివరికి అర్భం మాతం వ్యతిరేకంగానూ హాస్యపూరితంగానూ మలచడం జరిగిందీవినోదొనుకర ణలో. లలిత లలితంగా సాగిన భావకవుల అమలిన శృంగార స్వాప్నిక జగ త్తును మనకు చవిచూపుతూనే కాలం మారింది సుమాః అని కంఠో క్రిగా చెప్పడా నికి బదులు కమ్మని వోస్యపుపాళ్ళుగుబాశించిన వినోదానుకరణ ( పేరడీ) ను మనకు అందించార్చు, అతిసామాన్యమైన విషయాలకు (కటిక బొంగుర గొంతుక కలుపుకాడు) (తలకింద. దిండు కాడేయడం, చేబదులడగడం) గ ంభీరమైన కలిని ఉపయోగించి వంతోబాధను అనుభవించినటు రచించి వినోదానుకరణగా మలిచారు, ణ ఆర్ధ లేని పదాలు; దేవులపక్టీ కృష్ణశాస్త్ర రచించిన “కాలమె. ,..” అన్నకవితకు జరుక్‌ శాస్ట్రీ చేసిన వినోదానుకరణ, ఇది, “అర్జంలేనిపదాలు” ఆనో 'ఆర్తంలేని పద్యాలు ఉ స!

14!

అనోశీక్షి పెళ్టి'ంత మాతా అవిఆంతే 'అనుకోకూశదన్నమాట"”లక + అన్నాళు. థ్రీశె వి. రమజారెడ్డి, ఈ మాటకుబట్టే వారి అభి పాయంలో 'అర్థం3లేశ పోవజం ఆర్థం ఉండటరి అన్న రెండుభావాలూ ధ్వనిస్తున్నాయి.

ఒక పదానికి ఒకభావం, ఆ భావాన్ని సూచించే ఓక వస్తువో వస్తువిశే షమో తప్పక ఉంటుంది. ఓక్కొక్కవ్పుడు వ్యుత్పత్తిని బట్టి ఆ పదానికి ఒక రళమైన ఆర్థం, వామకనుబట్టి మరొకరళమైన అర్థం ఉంటాయి" ఈ లోకమంతా పదములతోనే సృజింపబడుతుండి. పదములులేనిశాడు అంతా ఆగమ్యగోచర 0, కనుకనే లోకంలోని వస్తువుల్నీ “పదార్థాలు' ఆనబడుతున్నాయి కాబట్టి లాకణిక (పయోగయి క్రమెన అర్థవంతమైన ఆక్షగశాల సముదా మం '“పదం'అనఐడుతోంది. ఒక నియమ్‌తమైన ఆర్థం ఇవ్వునటు కంటి అక్షర సముదాయం “పదం'కాదు.

భానకవుల పదప్రయోగం టక పజ్యేకమైన కోవకు చెందింది. అఆర్థరహి తమైన పదాలు భావళవులు (సయోగించినమాట వా స్తవమేగానీ శబ్దచాలనంసమాస సంఘటినం పూర్వనంపదాయ సాహతికి భిన్నంగా ఉంటాయి, కనపడని ఉవి సుందరిని గురించి గుండెలో సువ్మ తిరుగుకున్న ఆవేదనల గుబగుఐలు, అవి క్త మాధుర్య భావాలు ఆసండిగ్ధంగా ఉన్నట్లు వాళ్ళకే అనిపించిన ఆ స్థితిలో వెల వడిన వారిశబ్దాణ అన్వయ క్రిష్షతతో సాం[పదాయక అర్థాలతో హెఠకుని కూడా తిశమ?పఫెట్టి మొత్తానికి *కవి ఎదో అంతర్ముఖంగా చెప్పగాని మధుకా వేదనను పొందుతున్నాడు” అనే అనుభూతిని కూడా కలిగించడం ఆ ఠచనా (వ్మకియలోని [పత్యేక లవణం.

భావకవులలో ఆ్యగతాంబూలాలు ఆందుకున్న వారిలో డీవులపల్లి కృష్ణ శాస్త్రీ ఒకరు, వీరు “కాలమే......ఆన్న కవితతో

తొలి వియోగిని నేనె

తొలి (పేయసిని నేనె

ఆనాటి కీనాటీకేను సీదాననే* అని [వతి పద్యానికీ మకుటంగా వాడారు. ఊర్వశి తనకు తానుగా తన స్వరూ పాన్ని వర్టించినట్టున్న ఒకే ఒక్కగీతిక ఇది,

792 "కాలమే పసిపాప కనవిచ్చిన యుషన్ను కలగా కలవరించి వెలుగుగా పుఠకరించే ఇరుల కడు పౌొరసినే తెరచి వాలిననాడె మిసిమి వన్నెల మేన మసి జాలిగా నవ్వె,,. తాలి వియోగిని నేనె తొలి | పేయసిని నేనె అనాటి కీనాటీకేను నీదాననే” అంటూ మొదలయింది ఈ కవిత. ఆమె తొలి వియోగిని, అమె తొలి పేయసి, అనడంలో కఎ దృష్టలో సాధారణ స్త్రీగా కనిపించడంలేదు. ఆమె ఆలౌక్రికానంద రన న్వరూపిణి. [పకృతి పరాశ క్రి, ఆమె మవాయోగిని అంజేకాదు, ఇమె నుపాసించు పరమభక్తులకు [వియురాలు, మనోవోరిణి ఆమె, విశ్వపేయసిగా చితించారు. తన “ఉవా ఊర్వశిని పకృతి సౌందర్య స్వరూపిజిగా ఒకవైపు, తన [వియరాలిగా-ఒకవై పు భావించి చెబుతున్న ఈ కనిత సామాన్యుడికి ఏ మాతం అందనిదీ ఆర్థంకాన్నిదీ అయిన భావన. జగన్మాతను “తొలివియోగిం' అంటూనే తొలి (ప్రేయసి కూడా అమె అనడం సామా స్యని సాయపదాయ భావనకు ఆందన్ని విషయం. ఈ పైన చెప్పిన భావకవిత్య సోకడలు మనసులో ఉంచుకుని జరుక్‌ శాస్త్రి. తులసీ మొక్కను నేనే తురక వేపను నేనె ఆనాటి కీనాటి కేన మృత్కణమేను* ఆని వెక్కిరించారు. యోగిని పవ్మీతతకు "తులసిమొక్క” ఆని (శేయసీ రసికతకు 'తురకవేప' అని శబ్దాలనువాడి చివరికి ఆశాటిక్తీ ఈనాటికీ ఆ ఊవో సుందరి “మట్టిగడ్డే” (మృత్కణం)అనే పదంతో తేర్నేశారు. కాలమేపసిపాప...మనిజాలిగనవ్వె” అని సాగిన కృష్ణళాన్రి కవితకు

/్‌!

“*విరహమే విశ్వముగ బేలకార్చిచ్చుగా

నుసిగా పలకరించి, పసిమిగా పులకరించిి85 అంటూ అనుకరించారు జరుక్‌ ళాన్ర్రి *విరవామె నిశ ము అంటూ. విశ్వంవీరహ మేమిటి? ఏమో: ఏదో అర్థంలాగి “పీకిపాకానబెట్టడ” మనేది భావకవిత్వపు సౌం దర్మమని జరుక్‌ కానీ ధ్వనింపజేశారనిపిస్తుంది.

ఈ విరహం భావకవుల అమలిన శృంగారవిరహం. అది విశ్వమంతా నీండి అమాయకంగా (బేలకూర్చిచ్చు) వ్యాపించి *నుసి'గా పలకరించింది, పసి మిగా పులకరించి *తులసిమొక్కను నేనె తురకవేపనునేన అన్నదికూడా. ఆ ఊవోసుందరి విరహమేనేమోకానీ చివరికది మటిగడ్డ |

“మృస్నీటి తరగలకు మిన్నేటి నురుగులకు

తడయునడ వాటేనెః విడని కౌగిలినేనె

వాన చినుకుగ సౌగసి వలవు చూపుగ నెగసి

పడిపోవుదును నేనె పరువు లిడుదును నేనె” 88 అని కృష్ణశాస్త్రి రచించిన రెండవ చరణంలోని పాదాలను

హోరు భోరునరేగి నీరం్యధ భయదమై

కారు మొయిళ్ళుగా, గాటంపు కొసరుగా”8? అంటూ అనుకరించారు. (పేమతో కొసరుతున్న ఆ మట్టిగడ్డ తులసి మొక్కను నేనె తురక. వేపను నేనే అన్నట్టుగా హేళన చేశారు జరుక్‌ శాస్త్రీ,

చివరికి “ఊటహాల కొసలలో ఉన్న క్ముదతమస్సు” అనటం భావ గే విత్వపు అయోమయ పరిస్థితులో దీనమైన తారకగా పాటగా పత్నిగా పెకి ఎగిరి పోతుందట ఆ మట్టిగడ్డ, అంటూ కృష్ణశాస్త్రీ రచనలోని శైలిగత విశేషాలను (5౯21168616 601118౯16168) వాడుతూ అ కవిత మొత్తాన్ని అనుకరించి, మూలంలోని అర్ధాన్ని విపరీతార్థంగా మార్చడం ద్వారా “అర్థంలేని పదాలు

ఆగ అగి ' శల్య లీ వ్‌ చి అంటూ కృష్ణళాస్త్రీ రచనను అపవోస్యం చేస్తూ హాస్యాన్ని గుప్పించారు. దినిని అర్థానువాదం (56286 కెంండేల10%)గా భావించవన్చు,

గ, ఒక విధంగా జరుక్‌ళాద్తీ రచించిన ఈ వినోదానుకరణ (పేరడి “సీరడీలు (వాయడం అలవాటయిన తరవాత “వీదో ఒకటి (వాయాలి కదా” నని (వాసినట్లు అనిపిస్తుందే గానీ సహజంగా (వాసినట్టు అనిపించడం లేదు. దమ్ము పడ్యాలు;ః.

దేవులపల్లి కృష్ణ శాస్త్రీ రచించిన *[శావణరి అనే శీగ్షికతో వచ్చిన పద్యాలకు ఇది వినోదానుకరణ. (శ్రావణం అనేది "ఖై దులో వడక ముందుసరదాకి' అని ఒకభాగమూ “ఖైదులో పడ్డాక అని మరోభాగముగా (వాయబడింది- దీన్ని అనుకరిస్తూ జరుక్‌ శాస్త్రీ దమ్ము పద్యాలు అనే శీర్షికతో “బీడికాలుస్తూ” “వీడీ షారేసి' అంటూ రెండు భాగాలుగా వినోదానుకరణను రచించారు.

“జావణరి అనే శీగ్షికతో భారతిలో అచ్చయిన ఈపద్యాల కింద రచయి తపేరులేదు.. అయితే దీనిని అచ్చులో ప్రవేశపెట్టిన (గ్రీథ్రీ “కవి తనపేరిటనే వీటిని (ప్రకటిస్తే ఉహూజప్పుకోలేదు, మళ్ళీ అన్ని పద్యాలలోను తనవ్య క్లిక్వాన్ని ఊల్లిపొరకాగితంతో కప్పిఊంచారు. ఒక రచనా విధానంలో ఇదివరకే ఇతనికి 1పసిద్ధివచ్చింది”88 అంటూ(వాశారు. “వీటికి దాదాపునెల తిరక్కముందే వచ్చిన శేరడి జరుక్‌ కాస్త్రది.”29

“శావణం' చదివిన జరుక్‌ళాన్ర్రి భావకవిత్వధోరణినీ, దీని రచయిత వ్యక్తిత్వాన్ని “ఉల్టిపారకాగికం' సవోయంతో గమనించి ఉంటారు. తెలుసుకున్న ,విషయం చాలామండదిలా బయట పెట్టకుండా ఉండే స్వభావం కాదు జరుక్‌ శాస్త్రది. ఆ బయట ెట్టడంకూడా అందరిలాకాక తమ వ్యక్రితృ్వమూ చిలిపదనమూ కల వోసి వినోదానుకరణ (పేరడి రూపంటో మ్యాతమే బయటపెట్దేగుణం. వీరిది, ఈవిధంగా అవిర్భవించింది ఈ వినోదానుకరణం.

“ఖైదులో పడకముందు' అన్నభాగంలో కృష్ణ ళాస్త్రగారి హృదయం "స్వేచ్భా విహంగంగా ఎగిరింది.

ఆనలు (కావణ మాస మధ్యమ్మునందు

కురిసి తీరాలి వరాలు కొంచె కొంచెం

జ్‌ మేని రాలాలి తుంపరలేని, కాని ఉక్క మాత మేమా[త్రమూ ఉండరాదు”40

78 ఆంటూ |శావణమాసమేఘాలను గురించి వాటి గుణాన్ని గురించివర్జిస్తూ ఊవోలోకాల్లో తేలిపోయారు. [శావణమేఘమంటే కవి సంతోషానికి అంతులేదు. ఆకాళంలో మబ్బులు “ప్రేయసీ మేఘమేఖలమో ఎదురుగా ఊర్వశీతై శికభాయయో కదులచున్నట్టు” కనిపించేవి. ర్మాతులు "చెలియ నిట్టూర్పు గల్పపొగల గుబుర్హోకిగా ఆగుపీంచేవి, “ఎప్పుడో ఎప్పుడో పెకి ఎగిరి ఎగిరి నేను బుషినై పొడుపు కొండసాను వెక్కి తూర్పు నాకిటకేసి చూస్తుంటే కాస్త తేణతూండేవి పీఠాందిరాల కొనలు*క8 ఆంటూ ఆత్మా ళయంగా (ప్రేయసి కోసం పైపెకి వెళ్ళీపోవాలనుకుంటూ భావకవి భావాలే ఉన్నతమైనవి సమంజసమైనవి ఆనే భావాన్ని వ్యక్తంచేశారు, మేఘాలను [పేయసిగా ఊహీంచి వర్షరూపంలో ఆమె తన వద్దకు రావ డంలేదనీీ తాను ఎగిరి ఆమెను అందుకో వాలనీ [పయత్నిస్తున్న కృష్ణకాన్త్రి ఠచించిన పదాలను అనుకరిస్తూ: వెలుతురో కాటుకొ నొసలొలతాగ పాళొకలొ చిన్న పూవు తేనొ పల్లకీలొ వొణుకు తూన్నట్టి చామంతి పూలరేకు లో గృలావి బీలేబులో వేగిరింపోక4 ఆంటూ వీడీపొగలతో తమకిన్దంవచ్చిన ఆకారాలను నృష్టించుకో (ప్రయత్నించారు, జడలు రేపకుకుదుపకు ర్ఫుడుసుకోకు చిత్తుకాబోకు లబలఐొ మొత్తుకోకు దిగులు పడకొయి |[పీయతమా,..దిక్కులేక కలిసి పోనోకు షీరిజరేఖలకు ఆవల” 15 అని [పత్యతంగానే కృష్ణళాస్త్రి రోరణి? అధిక్నేపిస్తూ ఓదారుస్తూ చోస్యాన్ని అందించారు. పేయసి కోసం ఎందుకలా మొళ్తుకుంటావంటూనే డిగుణ పడ వద్దనీ (పేయన్‌ని వెతుక్కుంటూ క్షితిజరేలం కావల కనిసీపోవద్దనీ ఓదార్చారు"

76 “ఖైదులో పడ్డాకా” కృష్ణకాస్త్రగారికి పూర్తిగా స్వేచ్చపోయింది. తైదు అనేడి కృష్ణశాస్త్రిగారు ఉద్యోగం చేసిన కాలేజీ, వాయిగా ప్రేయసిని ఊహించు కుంటూ కవిత్వం (వానుకునే కృష్ణళాస్త్రుకి కాలేజీలో ఉద్యోగం చేయడషనేది కచ్చపడేసినట్లుగా ఉందిట. అప్పటీ తమ భావాలను “ఖై దులోపడ్డాకా'ఆనే భాగంలో చెప్పుకున్నారు కృష్ణళాస్త్ర. “ఇప్పుడు మారిందీ [బతుకు మునుపటి గొప్ప రోజుఅన్నీ గతిందాయి, బూజు పట్టీ బూజుపట్టిరాయె చచ్చి పోయినాను నన్ను చెరసాలలో పెట్టినారులెండి”8 ఆంటూ ఈమ నిస్సహాయతను వెల్సడి చేసుకున్నారు. మునుపు పేయసి ఆకారంలొ కనిపించిన మేఘాలలో ఇప్పుడు ఆ సౌందర్యం శూన్యమైంది. ఇప్పుడు “ఒక మొయిలు మేకపీర్లి! వేరొకటి మొవలి మరి యొకటిముస్తుగిడ్డ (బాహ్మణవితంతు వొకటి తెరచాప గుండె విస్పుకొను పడవ ఓళటి వెన్న యొకటి దూది యొకటి పురుగు”€? గా కనిపించాయి. మునుపు చెలియ విరహవేదనగా ఆకృతిదాల్బిన మేఘాలు ఇప్పుడు కేవలం మేఘాలుగా మ్మారమే కనిపిస్తున్నాయి. "వతి పచార్థమ్ములేవి రూసమ్ము వరకు ఆసలు తత్వము కౌరకు (పయాణమౌను నన్సునకు అడ్డు కళచెలన్నవియె లేవు ఇపుడు మేఘము మేఘమే, ఆపుడు కాదు ఆంటూ పూర్వపు భావుకత చెరసాలలో పడ్డాకా తోపించినట్టుగా భావించారు. “"భావకవుల! (పకృతినో కవిఠాకిళనో మనస్సులో 'షెట్టుకొని దానిని [ప్రేయసిగా కల్పించుకుని ఊహాసుందరిగా కులపాలికగా ఇంకా ఏదో విచిత (పణయమూ ర్తిగా భావించి పాఠకులను బులిపించేటట్లుగా చేసిన రచనలుమలప్కలో

డ్డ

కాస్తకొ త్తగా”49 కనిపింపజేసేట్టుగా రచించారు. అదేవిధంగా కృష్ణకా స్త్రి “కావ ణం" కూడా రచింపబడింది. ఖైదులో వడ్డాకా శా సిగారి బాధను ఎగతాళిజేస్తూ జరుక్‌ కా స్టి “నీడీలేని తమ దురవస్థను గూర్చి చెప్పివోస్యాన్ని అందించారు.

అసలు సిగరెట్టు కాల్చుట భ్యాసమై ఫ

దేడులవుతోంది ఎన్ని వూదేశినానా

నేడు సిగరెట్టు కాల్చ్బను పాడను ఇంక

కరువు రోజులు అరువు లివ్వరులె మనకు”50 అంటూ ఎన్నో సిగరెట్టు కాల్చిన తమకు “కరువురోజులు అరువుఇవ్వరు కనుక సిగరెట్టు కాల్బలేకపోతున్నానని బాధపడ్డారు. కాలేజీలో చేరిన ఫ్రీ కృష్ణకా స్త్‌కి 'స్వేచ్చపోయి (బతుకు మారిపోయింది. మునుపటి రోజులు గతించాయి. “బూజు పట్టి చచ్చిపోయినానని” విలపించారు, ఈమ్మూలానికి ఏమీ సంబంధంలేని సిగరెట్టు గురించిన విషయాన్ని తీసుకుని సంబంధం ఉన్నట్టుగా అతిగా బాధపడుకున్న టుగా నటించి వోస్యాన్ని అందించారు జరుక్‌ శా సీ-- వ.

పూర్వం శ్వేచ్చారోజులలో కృష్ణశా స్తికి మేఘాలు “పేయసి' మేఘమేఖల' గానూ ఊర్యశకై శికీ ఛాయగానో కనిపిస్తే 'స్వేచ్చపోయి బూజుపట్టి ఉన్నరోజుల్లో *మ్చేక్ర పిల్లగా ముసలిగా ... “కనబడిన విషయాన్ని వికటం చేస్తూ

“వెనక సిజరంటె మాయమ్మ చనవుచూపు

[శేయసీ (పేమ వెన్నెల బాయ వాయి వోయి”5్‌1గా ఆప్యాయతని ఆనందాన్ని అందించిందని [వోసి'ఈ రోజుల్లో సిగరెట్టకు కరువొచ్చింది. మునుపటిలా దగ్గరికి వచ్చి ఆనందాన్ని కలిగించదు; దూరంనుంచే బెదిరిస్తోందని చెబుతూ

రో జవ శటంం సిజరంటే నేడు రాజాధిరాజు

కనుల తుద ఎరుపు కంఠమే కత్తిరింపొకళ2 అని(వాశారు. కృష్ణశాస్త్రిగారు తనను ఖై దువంటి కాలేజీలో జేర్చినట్టువాస్తే సిగ రెట్టు తెగకాల్చిన ఈ కవిని ఆస్ప్యతిలో జేర్చారుట.

“అఆలవెన్న టొమాటోల' పులును కోడి

గుడ మందులు బుడకు బుడు మింగ్‌

(యి య లు

78

కాగి యిప్పుడు థెగ బలుస్తాను కాని

నన్ను అస్ప్మతిలో జేర్చినారిలెండి”58

కాలేజీలో జేరడం మంచిదే. కాసీఅది బంధికానాలాగావుంది కృష్ణీకాన్త్రికి అలాగే ఆస్పతిలో జేర్చుడంకూడా ఆరోగ్యం కోసమే. అయినా సిగరెట్టు లాగ లేకపోయానన్న బాధ జరుక్‌ శా(సిది.

మూలంలోనూ, వినోదానుకరణ (పేరడీ) లోనూ అనుభవించిన బాధ ఒకటే కాని విషయం మ్మాతంవేరు. (ప్రేయసీ విరహంగురించి రచించే భావకవి కృష్ణశా/స్త్రిని ఎగతాళి చేస్తూ విషయాన్ని మార్చడంద్వారా కృష్ణకా సి భావాలను ఆఅధిష్కేపించడం ద్వారా వోస్యోత్పత్రి చేళారు జరుక్‌ కాస్త.

పాదానుకరణ కే. [పపంచమొక నరపైన్‌ డేరా కవిత్వమొక వర్కర్‌ బూరా5

జరుక్‌ కాస్త్రి చెప్పిన ఈ వినోదానుకరణ థీథీ రచించిన “బుక్కులు” అనే గీతంలోని “పవంచమొక పద్మవ్యూహం కవిత్వమొక తీరని దాహం"”క్‌క్‌ అనే చివరి పాదాలు. మూలంలోని పదాలనే వాడుతూ రెండు పొదాలలోనూ ఒకొగికల పదాని మాత్రమే మార్చి మూలంలోని గంభీరతను చెడగొట్టి వినో దాన్ని అందించారు.

మరో (ప్రపంచాన్ని మనోనే(త్రాలతో దర్శించిన శ్రీథ్రీకి వాస్తవ (ప్రపంచం పద్మవ్యూహంలా కనిపించింది. కురుక్షేత్ర యుద్దంలో కౌగవులు నిర్మించుకున్న సేనావ్యూహం పద్మవ్యూహం. అది దుర్భేద్యమైనది. అందులోకి (ప్రవేశించడం తిరిగి బయటపడటమూ కూడా కష్టమే. ఈ బుర్జువా స్మామాజ్యువాద ఫాసిస్టు (పపంచం. పద్మవ్యూహం లాగానూ ఎంతోమంది కీడిత జనులు ఆ పద్మప్యూహానికి ఆహుతి అవుతున్నట్టుగానూ కనిపించింది శ్రీశ్రీకి,

ఇక రెండవపాదం_ కవిత్వమొక తీరని దాహం.

డాంసీ, నారాయణరెడ్డి గారన్నట్టుగా

డె స్‌

శాం

“చూసే కనులకు మనసుంటే

ఆ మనసుకు కూడా కనులుంటే

ఎటు చూసినా అందమే”క5్‌5్‌ కనిపిస్తుంది. ఆలా చూడగలిగిన "కవికి (పతి వన్తువూ కవితామయంగానే కన బడుతుంది. కవితకు అనర్హ మైన వస్తువంటూ వుండదు. కవితోవేశం అంటూ ఉన్నట్లయితే కవిత్వానికి అంతం అంటూ ఊడదు. అదొక తీరని దాహం అందుకే ్రీశ్రీ దేన్నీ హీనంగా చూడ వద్దన్నాడు.

“* గండ్రాలోయ్‌ కవితావేళం

కాసీవోయ రసనిర్దేశ 0

దొరకదటోయ్‌ కోభాలేళం” 66 అంటూ ప్రశ్నించాడు *కళ్ళంటూ వుంటే చూసీ వాకు గంటేవాసే'య మ్నాడు అప్పుడు ఎంతచెప్పినా తరగని కవిత్వం పుడుతుందని ఆకవిత్వమొక తీరని దాహంవంటిదని చెప్పాడు. ఇంతటి మహోన్నత భావాలతో చెప్పిన (శ్రీశ్రీ పాదా అకు జరుక్‌ శా(న్రీ (కింజి విధంగా వినోదానుకరణం (యేరడీ చెప్పారు.

“పపంచమొక సర్కన్‌డేరా- కవిత్వమొక వర్కర్‌ బూరా”

పద్మవ్యూహం దుర్భేద్యమైతే సర్కస్‌ ప్రాణాంతకమైనది. [కూర మృగాల తోటి ఆటలు ఫీట్స్‌ (₹6&63)ని చిరునవ్వుతో వచ్చి అనాయాసంగా చేసి [పేక కులకు వినోదాన్ని కలిగి వెళ్ళిపోతుండడం జరుగుతుంది. సర్కస్‌డేరా వంటిదే ఈ _పపంచంకూడా. (పతిజీవి ఈసర్కస్‌డేరా వంటి 1పపంచంలోకి అడుగు పెట్టి కష్టమో నష్టమో తమప్యాత్రను నిర్వహించేదాకా జీవించి చివరికి వనిప్పూర్తి చేసు కుని ఈలోకం నుంచి వెళ్ళిపోవడడఏ జరుగుళుంది. ఎంతోమంది జీవితాలు పెకి నవ్వుతూ కనిపించినా లోపల అగ్నిపర్వతాలు చెలరేగుతూనే ఉంటాయి. అంత మ్మాతంచేత పద్మవ్యూహంగా భావించి భయపడటం క ౦పే చేయదలుచుకొన్నది చేసి నవ్వుతూ నవ్విస్తూవళ్శిపోవడమే (శేయస్కరమనే అభ్మిపాయంతో జరుక్‌ జ్‌! థ్రీథ్రీకి సందేశం ఇచ్చాడేమో ననిపిస్తుంది.

ఇదే విధంగా “కవిత్వమొక వర గ్రార్‌ బూరా అన్నపాదం

80

"కాదేదీ కవిత కనర్హంళ57అనీ" కవిత్వమొక తీరనిదాహం అనీ ఉద్దాటించిన ్రీఫ్రీ కవిత్వాన్ని' పాలకులకు వ్యతిరేకంగా పీడికులను నడిపించాలనే తన లక్యసాధనకు మ్మాతమే కవిత్వాన్ని ఉపమోగించుకున్నాడు. “పాలక వర్గమునకు వ్యతిరేకంగా పొలితులను పీడితులను నడిపించుటకు కవిత్వమొక సాధనమని మార్క్సిస్టులు విశ్వసింతురు. అందుకే శ్రీశ్రీ నవకవనానికి కదిలేదీ కదిలించేదీ కావలెనని, అఆ గుణములుగల వస్తువుల పట్టిక నందించాడు.58 అన్న డా.సిం నారాయణరెడ్డిగారి మాటలు,“పీడితవర్ష [పయోజవంకోనం కవిత్వం రాసేకవిళ9” అనికవిత్వం ద్వారా సామాజక విష్ణవం కోరే శ్రీశ్రీ89 ఆంటూ థఅీథీ గురించి మిరియాల రొమకృష్ణ చెప్పిన మాటల వల్ణ కూడా దీనిని సిర్భారించవచ్చు. (శ్రామిక కార్మిక వర్గ పకపాతంగా కవిత్వాన్ని శ్రీఫ్రీ ఉపయోగించుకుని వారి గురించే పదే పదే (వాయడంవల్ల ఆ కవిత్వాన్ని ఒక “వర్మర్‌ బూరా' అంటూ అధిక్నేపించారు జరుక్‌ కాన్రీ-

దీని ద్వారా జరుక్‌ కాస్త్రీ జీవితాన్ని చాలా సరదాగా తీసుకున్న వ్యక్తిగా ఆసలు జీవితం అంటే లెక్కలేని మనిషిగా తెలుస్తున్నాడ. "పేరడీ రచయిత" గా వోస్య రచయితగా జరుక్‌ కాస్ట్రికీ శ్రీశ్రీ వంటి అత్రి సన్నిహితుడిని కూడా ఎగతాళి చేయడం అసమంజసం ఎంత మాతమూకాదు. వంకాయ తొగిమలో వంక రేలా;_

ఇది కృషళాస్త్రి రచించిన "ఆ అనే కవితా ఖండికలోన్సి మొదటి పౌదానికి జరుక్‌ కాస్త చేసిన వినోదానుకరణ (పేరడీ

భావకవిత్వం అనగానే ఎవరికైనా “వజ “కవిత్వం” అనేమాట స్సురి న్తుంది. ఎన్నోళాఖలుగా విచ్చుకున్న ఈభావకవిత్వమూ, థావకన్సలూ కూడా రానురాను విమర్శలకు గురికాక తప్పలేదు,

శక శ్తి _ ఊహమోవోలు (పేరేసించే కవిత సోమరీపోతుల ఉత్పత్తి చేసీన నిక్క పయోగమైన సరుకు*81 ఆంటూ 1980నాటి ఉర్దూ విమర్శకులు సూటిగా ఈభావ కవిత్వధోరణిని విమర్శించారు.

ముకురొల రామిరెడ్డిగారన్నట్టుగా ఈభావకవిత్వంలో “అనవసర అన్వే వణ, అమాయకత, కృృతిమమైనజాలి, కల్పిత వియోగజ్లాధ. అవా స్వవీకమెన

ప్రే

అనుభూతి, సాంఘికబాధ్యకా రహితత్వం, సందేశలు ప్రత “88 వంటివి అనేకం చోటుచేసుకున్నట్టు కనిపిస్తాయి. కేవలం కళాత్మకంగా మాాతమే రూపొందించిన ఈ్కపణయ బావ కవిత్వం ఆత్మా[శయరీతితో నిండిపోయింది. ఈ ధోరణిలో సాగిన కవిత్వాన్ని చూసి తెలుగుకవులు కూడా సహించలేకపోయారు.

తనమ గొడవతమదేగానీ లోకాన్ని పట్టించుకోకపోవడం ఈ భావకవుల స్వభావంగా అనిపిస్తుంది. ఇటువంటి స్వభానం కృష్ణశాన్త్రిలో మూ ' ర్తీభవించింద నడం అతిశయో క్రికాదు. భావకవి అనగానే ముందుగా కళ్ళముందు మెదిలేది కృష్ణకాస్తిరూపమే. ఊవోసౌధాలలో, ఊవ్యోప్రేయసితో వివారీస్తూ విరవోన్ని బాధని అనుభవిస్తూ జీవించే కవిగా వీరు సాషాత్కరిసారు. సౌకుమార్యం వీరి రచనలో ఉన్నతస్తానాన్ని అధిన్టించి పఠితకు మధురానుభూతి అందించినప్పటికి వీరి రచనలుకూడా “విమర్శల నుండి తప్పించుకోలేక పోయాయి

“కిష్ణళాస్రి గార (ప్రపంచానికి బాధ”68 అన్నారు చలం, ఆ థోరణిలో సాగిందే అయిన *అశళ' ఆనే కవికాఖండిక

క్ర న్నీటి కెరటాల వెన్నెలేలా?

నిట్టూర్చుగొడ్పులో నెతావి చేలా?

(ప్రళయకాల మహో[గ భయడ జీమూతోరు

గకాఘోర గంభీర పెళ ఫెళార్భటులలో మెరు పేలా”66

అంటూ ఆరంఖభమయి చివరిదాకా అలాగే సాగింది, ఈ కవితలోని (పకి పాదంలోనూ ఆభావాదం తొంగి చూస్తోంది. దిసీ శీర్షిక శ్చేకే ఆశీ

ఉవికివచ్చే దుఃఖంలోనూ. ఏదో వెలుగురేఖ గోచరిస్రోంది. నిరాశా, నిస్పృహలతో కూడిన నిటూర్పులో కూడా ఏదో సుగంధం పరిమళిస్తోంది. అతి భయంకరంగా ఆవరించుకు పోతూ ఫెళ ఫెళా ఊరిమిపడే కారు మేఘాలలోనూ మెరుపు తపక్కు మంటోంది, అని చెబుతూ ఎటువంటి పరిస్థితులలో నైన *ఆళ” అనేది మనిషిని జీవింప జేస్తుందనే భావాన్ని వ్యక్తంచేశారు కృష్ణకాన్తి.

భావకవులను, వారి రచనలను ఏదోవిధంగా విమర్శించడమే ధ్యేయంగా 'పెట్టకున్నారు! ఆకాలంలో కొంతమంది. న. సౌందర్యంతో తృపి పడి సంతో షించ వలసిందేగాని చెప్పేదానికి అర్థం వతకడం అవివేకం”85 అని భావకవ్యల

(౮

రచనల గురించి చలం అన్నారు. చలంలాగా అప్పటి విమర్శకులు ఊరుకోలేదు, సహణంగా కౌంత విమర్శించే గుణాన్ని వెక్కిరిస్తూ వొస్యాన్ని అందించే స్వభా వాన్ని సొంతం చేసుకున్న జరుక్‌శాస్త్రి ఈ విషయాన్ని అసలు విడిచి పెట్టలేదు. మనిషి ఏదోచిన్న ఆశతోనే ఎన్నికష్టాలనైనా నష్టాలనై నా భరిస్తూ జీవిస్తా డనే విషయం సర్వవిదితం. దీన్ని ఆధారంగా తీసుకుని “ఆశ అనే కవితలో తన బాధను కూడా మేళవించి తమకు అలవాటైన సంస్కృత సమాసాలను అందంగా గుప్పిస్తూ కొ త్తవిషయాన్ని చెబుతున్నట్టుగా రచించిన కృష్ణకాన్ర్రి ధోరణి జరుక్‌ చాస్తికి వనోస్యాస ఎదంగా క్షనిపించి ఉండవచ్చు. కృష్ణశాస్త్రి కవిత్వం మీద ఎంత అభిమానమూ, గౌరవమూ వున్నా మూసపోసినట్టు వచ్చేభావకవిత్వాన్ని ఆ ధోరణిని వెక్కిరించే ఉద్దేశంతొ జరుక్‌ శ్యాసి ఈకవితలోని పధమ పాదాన్ని వెటకరించి ఉంటారు. కృష్ణశాస్త్రి భావానికి ఏమా[తం సంబంధంలేని విషయాన్ని తీసుకుని కృష్ణకాస్త్రి శైలినిమా[తం అనుకరిస్తూ “వంకాయ తొడిమలో వంకరేలా?”56 అన్నారు. జరుక్‌ శాస్త్రి వంకాయ ముచికలో వంకర ఎంతసహజమో మనివికి ఆళ అంతసహజము కొత్తగా చెప్పవలసినపనిలేదు అని జరుక్‌ కాసి చెప్పదలచు కున్నారేమో. ఇంత సహజమైన విషయాన్ని తీసుకుని పెద్దపెద్ద మాటలతోనూ సమాసాలతోనూ కృష్ణశాస్త్రి చెదితేఆది కవిత్వం అయింది. సామాన్యజీవితంలో అందరికీ తెలిసిన *వంకాయ'ను తీసుకుని కృష్ణశాస్త్రి శెలిననుకరిస్తూ జరుక్‌ శాస్త్రి చెప్పినమాటలు వినోదానుకరణ (పేరడి) అయింది, చవనానుకరణం నంథాషణకి (మధుకిలగోల) హాస్యం పట్టించే మనస్తత్వం ఉండాలే గాసీ వస్తువుకు గొడవలేదు “పకిభా వంతుడైన వాస్యశీలుడు ఏ విషయమునై నను వ్యక దృవ్టితో చూచి హాన్యకల్పన చేయగలడు”87 అన్నారు మునిమాణిక్యం నరసింవోరావుగారు జరుక్‌ శాస్తి వాస్యధోరణి ఈ మాటలు నిజం చేస్తాయి.

683 “కేకులపల్లి కృక్ణళాస్తి గార న్న మాటలు:-

“విశ్వేశ్వరరొవూ నువ్వు కవివయ్యాః నీ రచనలన్నీ పుస్తకరూపంలో రావాలయ్యాః నేను ఎవరితోటి ఇట్టా అనను విశ్వేశ్వరరావు నిజంగా కవి”

దీనికి జరుక్‌ కాన్త్రి చేసిన కేరడీ:-

“స్ప్రబ్బారాపూ నువ్వింక క్షవరం చేయించుకోవాలయ్యాః సీ తల మాసిండయ్యాః నేనెవ్వరితోటి ఇట్టా అనను సుబ్బారొవు నిజంగా తలకి మాసినవాడు” (రుక్మిణినాథకాస్త్రి నోటితో

తమాషాగా చెబుతూ [ప్రాచుర్యం ఇచ్చారని శ్రీ ఇంద్రగంటి హనుమచ్చాన్త్రి థ్రీ 3.వి. రమణారెడ్డితో అనట్టుగా చెప్పబడింది.65

కృష్ణకాస్త్రి మాటల్లో విశ్వేశ్వరతావు ఎవరో స్పవ్టంగా లేకపోయినా ఆనాటి సాహితీ బంభువుల్లో [పథ్యాతి చెందిన విశ్వేశ్వరరావు ఒకరున్నారని వారు “కళ్యాణ కింకిణీ రచయిత మస్బవరవు విశ్వేశ్వరరావుగా గుర్తించవచ్చు. “మధుకీలగోల” అని పె మాటలకు శ్రీ కె.వి. రమణారెడ్డి ఉంచిన శీర్షికను బట్టి కూడా ఆ *మధుకిలి అనే పదబంధాన్ని సృష్టించిన మల్దవరపు విశ్వేశ్వరరావు గారిని ఉద్దేశించి అన్నమాటలుగానే చిరారించుకో వచ్చును.

ది థి

ఇక కృష్ణళా స్తిగారి మాటలను వికటపద్ధతిలో అనగా జరుక్‌ళా స్త్రి దృవ్షితో పరిశీలించినటయితే_

లబ మా!

“పాపం విశ్వేర్వరరావు మంచికవి. ఆ మంచికవి ముఖాన కృష్ణళా స్త్రిఒక సర్టిఫికెట్‌ పడేశారు. ఆపడేయడంలో “సిరియస్‌నెస్‌'లేదు ఆతిచులాగ్గా యథాలా పంగా పడేయడం జరిగింది. పెగాతాను ఎవరితోటి ఆ విధంగ అననని చెప్ప కున్నారు. కానీ చివరికొచ్చేసరికి కృష్ణళా స్తి9గారికే తమ మాటలమీద నమ్మకం లేదేమోనన్నట్టుగా “విశ్వేశ్వరరావునిజంగాకవి' అని తనకుకాను సమాధానం చెప్పుకున్నట్టుగా ముగించారు.

గొప్పవాడూ గొప్పకపీ అయిన కవికి కూడా తన సాటికవిని కొద్దిగా చులకన చేసే మానవసహజమైన ఐలహీనతను జరుక్‌ శా స్త్రి పసిగట్టి అనుకరించి ఎగతాళి పట్టించారు.

గ్‌

“సుబ్బారావు నిజంగా తలకిమాసినవాడ' నడంలో కృష్టకా స్త) అంతరొం తరాలలో శ్రీ విశ్వేశ్వరరావు పట్టకూడా తేలిక భావమే ఉన్నట్లు రుక్కిణినాథ జా సి పసిగట్టి బయటికి లాగి వేళాకోళం చేశాలేమాననిపించక మానదు.

దీనిలో రుక్మిణీనాథశా స్తికి కృష్ణళా 'స్పింిపట్ట ద్వేషముగాని విశ్వేశ ఆరరొవు గారిపట్ట పకపాతంగానీ ఉన్నాయని చెప్పలేము. బహుశా ఈవినోదానుకరణను విన్నప్పుడు కృష్ణకా సి *నామనసు తెలునుకున్నాడీ గడుగ్గాయి. అని తోలోవల నప్వుకోక తప్పదు. అలాగే విశ్వేశ్వరరావు చదువుకుని జరుక్‌శా స్త్రి కృష్ణ కాస్త్రింకి తగినవాత పెట్టుడు” అని తృ _పీపొందకమానరు. మిగతా సొవాతీ ఐం" ధువులు ఈ చమకత్కారానికి హర్షించకపోరు.

మూలంలోని మాటలను వినోదానుకరణలో వాడలేదు. కానీ ఆభావం (పస్ఫుటం అయ్వేట్లుగా కృవ్దకా స్తిి ధోరణిలోనే “సుబ్బారావు తల మాసినతనాన్ని గురించి చెబుతూ వినోదాన్ని అందించారు.

అథోజ్ఞాపిఠలు

1. మునిమాణిక్యం నరసింవోరావుగారి 'మనవోస్యం' నుంచి తీసుకోబడింది. పుట ? వ2కేం వ. నరసీంవోరావు మునిమాణిక్యం, “మనహాస్యం', పుట : 185.
2. రమణారెడ్డి, కె. వి. (నం) “జరుక్‌ కా స్త్రి) ప్లేరడీలూ - ఇతర కవితలు (జరుగ్వేదనాభూమికు) పుట. ౫౬111
3. శ్రీభ్రీ. 'మహా(వస్థానం' (గీతాలు, పుటః 26. ర్‌, 116 ___
4. 1014 ___ ళా 1014 ___
5. రమాణాశెడ్డి, (సం) జరుక్‌ కాస్త్రి పేరడీలు ఇతరకవితలు, పుట:9].
6. నారాయణరెడ్డి, సీ. డా, “ఆధునికార్యధ కవిత్వము సంపదాయము” (ప్రయోగము. పుటః 562
7. సరదాపాట జరుక్‌ శాస్త్రి పేరగీలు ఇతరకవితలు/(సంకలనం ౩. రమణా స ధల: రెడ్డి) పుట: 95
8. రమాణారెడ్డి కె.వి.(సం) జరుక్‌ కాస్త్రీ పేరడీలుఇతరకవితలు పుట 91"
9. రమణారెడ్డి కె.వి,, జరుక్‌ శాస్త్ర పరడిలు ఇతర కవితలు పుట; 98, స శల. 1014 న్లేటీ విశ్వేశ్వరరావు మల్లవరపు, '“ళాఖానాదం' కల్చన(సంకణనం)పుట:268. 15, రమణారెడ్డి కె.వి. (సం) జరుక్‌ కా స్రీ పేరడీలు ఇతరకవితలు, పుట 96

రి6 16. విశ్వేశ్వరరావు మల్చవరపు.శంఖనాదం కల్పన (సంకలనం) పు 9 సంకలనం]పుట 268 $ి70 విశ్వేశ్వరరావు మల్లవరపు “శంఖానాదం కల్పన(స పుట 96% 18. రమణారెడ్డి తె.వి. (సం) జరుక్‌ కొస్తి రి పేరడీలు-ఇతరకచికలు పు 10, 1016 __ ॥ 20. 10164 పు వలి, 1016 శ 907 8, రమణారెడ్డి కెవి, (సం) జరుక్‌కా 'స్త్రీపేరడిలు ఇతరకవితలు: పుట;8 బక 1014 ఖై ల్‌, సుబ్భారావునాయృని “ఆసురకృత్యం' “సౌళదున్నిపణయయా(త ;పుట! త6, 1014 త, 1014 తిరి. 1014 లిం, నారాయణరెడ్డి సిడా, అధునికాం (ధకవిత్వమ్వు సం[పదాయములు (వయోగముల, పట; 888 80. రమణారెడ్డి కె. వీ (సం) “జరుక్‌ శాస్త్రి పేరడీలు ఇతరకవితలు" (నం కలనం) వుట: 99 వాలి శి! 1016 పుట: 90 లలి రమణారెడ్డి కె.వి (నం) జర్వుకొర్ధా స్తి'పేరడీల్ప ఇతరకవితలు (సంక లనం) పుటః 100 నా కీల. ఎ. రమణారెడ్డి ౩, ప్ప (సం) 'ర్షకఖ స్త్రీపేరడీలు ఇతరకవితలు పుటః రికీ న్‌

శ్ర్‌7 తీక. 5, కృష్ణకా స్థ దేవులపల్లి “కృ్లవక్షం ఊర్వళొ _ పట: 119 లిశీ. జరుక్‌ శాస్తి) అర్థంలేని పదాలు, జులై శమీ 1006 కృష్ణాన్యతిక, పుటవ 11 తిఠ్‌. రుక్క్మిజీనాధళాన్తిి జలనూ[తం ఆర్థంలీనివదాలు కృష్ణావ్యతిక, జులె 4190968. పుట: 11 ా 88. కృష్ణళాస్తిం దేవులపల్లి కృష్ణవక్షము [ఊర్వశి] పుట: 119 87. రుక్కిణీనాథళా స్త్రి “ఆర్థంలేనిపదాలు' కృష్ణావ్యత్రిక్క జులై 4_10856 పుట: 11 ల8. రమణారెడ్డి కె.వి, [సం] జరుక్‌ కాస్త శేరడీలు ఇతరకవితలు_ వుట: 80 [భారతి మార్చి 1289] తిం, రమణారెడ్డి కె. వి, “జరుక్‌శా స్త్రి "పేరడీలు ఇతరకవితలు పుట: 80 40. కృష్ణశాస్తి0 దేవులపల్లి (భావకవి. శిరి) పళ్దికీ [సంపుటి] 195 పుట: 80 ఉ1. కృష్ణశాస్త్రి డేవులపల్లి[భానకవి... శీర్షిక] పల్లకీ (సంపుట) 1875, పుటః 850 శీలి 1514 శీలి శ14ే *4. రమణారెడ్డి కెవి. (సంకలనకర్త) జరుక్‌ కాస్తీ9 పేరడీలు ఇతర కవితలు పుట, 88 శర, 1014 8. కృష్ణకాస్తి9 దేవులపల్లి, పర్ణిక (సంకలనం) పుట: 8| గ. 10164 శీర, ఎ 1014

8ిక్రీ 40. రంగనాధాబార్యులు కె.3. [సం్వ'తెలుగు సాహిత్య వికాసం' సంకలన పుటవ ఈ! 60. రమణారెడ్డి వి [సం] జరుక్‌శాస్తిం. పేరడీలు ఇతరకనితలు పుటః 69, క్‌1. శ101గే కలి, 1ప164 58. రమణారెడ్డి కెవి. (సంస జరుక్‌కాస్తిం. పేరడీలు ఇతరకవితలు పుట: 90 ల4. జరుక్‌ కాస్త) సోదరులు జలసూత్రం చంద్రమౌశిగారి నుంచి సేకరించి నది. 55. నారాయణరెడ్డి సి. [వాసిన. సినిమా (పల్చట్లోరిబావ]. పాటలోని ధా పల్లవి పొట. ఎటు చూసినా అందమే _స్నశిం బృందం. 56. -శ్రీఫ్రీ [బుక్కులు] మహాప్రస్థానం, పుట; 80 ర్‌ 1016 58, నారాయణరెడ్డి సిడా, అధునికాయధ కవిత్వము సంపదొయములు- (యోగములు, పుటః 581 59. రామకృష్ణ మిరియాల, థీథీ కవిత్వమ్ము పుటః 800 60, 10164 61. రంగనాథాచారి 3. ౩, (సం) కెలుగుసాహిత్యవికాసం [10001967 సంవత్సరాల మధ్య], పుటః శక్త 6లి, 1014 ౪ + మవో[వ భే జి రేఓ. కృష్ణశాస్త్రి దేవులపల్లి, కృష్ణపక్షం, పుల; శ

త్రి

65. థ్రీత్రీ, మహాప్రస్థానం [యోగ్యకాష్యతం చెలం] పుట 10

66, రంగనాథాచారి క. కె. తెలుగుసావాత్యవిక్తాసం [19001947 నంవ త్సిరాల మధ్య] పుటః ఉక, 1949,

67. నరసీంవోరావు మునిమాణిక్యం, “మనహాస్యం' పుటః 17

68. రమణారెడ్డి కె. వి. [సం] జరుక్‌ కాస్తి9 పేరడీలు. ఇతరకవితలు:.

జాతి, సా

పుటః 101

అద అనుకరణాథాస “సశం?6 41416 ల లం క4౯067 06 4 క456160142 వెంలయి 19 1211646400 0 3౯168646 0% లల 116౯1౯9 80 కేల 01 6% 26406:”1 అన్న సి, వెల్స్‌ (0.౪6118] మాటలను బట్టి (పత్యేక రచనను తీసుకొని వినోదానుకరణ [పేరడీ] చేయడం కంటే ఒక కవి శైలిని అనుకఠించడమనేది చాలాకష్టం అన్నవిషయం స్పష్టం అవుతోంది. ఇదంత తేలి కైన పనికాదు. 'మూలరచంంత విధానము (3420069) మాండలికము (614] గే! గుణం, గుర్తుమొదలైన వన్నీ అనుకర్త [24౯046] దృష్టిలో బాగా నాటుకోవాలి.” 2 ఈ పద్ధతినే జరుక్‌శా స్తి0 కూడా అవలంబించారు. [ప్రఖ్యాత రచయితల శైలిని గుర్తుకు తెచ్చేవినోదానుకరణలు | పేరడీలు] జరుక్‌ కాస్త రచించారు, ఆరంభంలో (పత్యేక రచనలను అనుకరించినట్టనిపించినా మొత్తం వినోదానుక రణ [పేకడి]ని పరిశీలించినట్టయితే ఆ రచనలను కాక ఆ రచయిత కెలిని మాత్రం అనుకరిస్తూ రచించిన స్వతం[తరచనలుగా మిగులుతాయి. అనుకరణ స్వభావం ఉండి స్వతంత్రంగా మిగిలినవిగా అనిపించే ఈరచనలను అనుకరణా _ధాసగా గు శ్రీంచవచ్చు. ఫ్రీ విశ్వనాధ, రాయపోలు, దేవులపల్టి, వెంకటపార్వతీశ్వుర కవులవంటి కవుల_శైలిని అనుకరిస్తూ జరుక్‌శా స్త్రి వినోదానుకరణ (పేరడీిలు రచించారు ఎందుకో ఎవరిమీదనో; ఇది విశ్వనాథ సత్యనారాయణగారి రచనాశైలిని విమర్శిస్తూ (వళంసిస్తూ కూడా అనుకరించి రచించిన వినోదానుకరణ [ పేరడి] ఆతడు కవివేషధారి కాతరులు మచ్చ కడుగుకొన బిట్ట మండించుకై తనెపుడు.

ర

మారు మూల పదముల నేరితెచ్చి

కోమలేతర కవనమ్ము కూర్చుకొంచు”కి అంటూ ఆరంఖథభనముయిన పద్యాలను చూస్తే విశ్వనాధవారి___

“అతడు రైలులోనె వోయినపుడెల్ల

నెక్కాడా ఒక్కచోట దానెక్కు వారి

నతని కూతురు నడిపించు చనునరించి

అతడు దాశరధీ శతకాంతరస్థ

మైన యా పద్యమె పఠించు ననవరతము”4 అంటూ సాగిన ఖండకావ్య ఆరంభం గుర్తురాక మానదు. ఇదిచూ సే ఆరంభంలో మా[తమే అనుకరించినట్టు తెలుస్తోంది. అంధభికువును గురించి విశ్వనాధవారు ఈ కవిత ఖండికలో రచిసే దానికీ ఏమ్మాతమూ సంబంధం లేనటుగా విశ్వనాధ

అన్నో బ

వారి తైలినే వర్ణిసూ జరుక్‌ కాస్తి౦ వినోదానుకరణ (పేరడీ) సెగింది. కనుక ఇది అనుకరణా భాసగా పరిగణించవచ్చు.

పూర్వపు పద్యాలలోని నడకను ఆధునికంగా రంచిజే విశ్వునాధవారి పద్యరచనా శైలిని జరుక్‌శాస్తి 9 వినోదానుకరణగా రచించారు.

“*వూరుమూల వదమ్ములనేరి తెచ్చి

కోమలేతర కవనమ్ము కూర్చుకొంచు" అంటూ ఎవరికీ అర్ధాలు తెలియని మాటలను ఉపయోగించే విశ్వనాధవారిని ఆధిష్కేపించడం ఇందులో కనబడుకుంది.

పూర్వ సం,పదాయానుర కితో విశ్వనాధవారు వైదికుల ఆచార వ్యవవో రాలను చాదస్తంగా వర్ణించడం చేస్తూ ఉంటారన్న విషయం తెలిసిందే.

“ఆతని సమ్ముఖమందు రసాధిదేవ

తాత్మి కుంచుకకుంచుక తారుచుండు

ముక్కు తిప్పుకు మూతిముడుచుకొంచు

పరమ భాందసు ముందర (సౌడవోలే”5

త్రిస్తె అనడం విశ్వనాథవారి రచనల్లోని పదాలకు అర్ధాలు వెతుక్కోనడంలో పాఠకులు రసాస్వాదన చేయలేరని జరుక్‌ శాస్తి అధిక్కేటేంచినట్టుగా చెప్పుకోవచ్చు. విశ్వ నాథవారి రచనల్లో కరినపదాల జోరులో “రసం” క్షరిచించుకుపోయి నీరసిస్తుం దని వీమర్శించినా ఆత్మపాతమొనర్చు నారొాయణండు కావ్య విశ్వాధినాథ (పా 'క్తన కవీం[ద శ్యభ్రయశమును నవ్యపోజులక్షదించు నవ్మప్రావీన ప్రాశీన నవ్యుడితడ్సు”6 అంటూ (పళంసిస్తూనే తమ పదచాలనంతో హాస్యాన్ని అందించారు. విశ్వనాథ సత్యనారాయణ' ఆనేప్పేరున్స “అత్మపాతమొనర్చు నారాయణుండు, కావ్యవిశ్వాధి వాథ (ప్రాక్షన కవీంద...” అంటూ హాస్యపూరితంగా మార్చడమూ “నవ్యపో జిలని పదాలను ఉపయోగించడం గమనించదగింది, కఠిన పదాలతో కూడిన సమ్వప్రాలత్రో పద్యాలను ఎతుకోవడం విశ్వనాథ వారి అలవాట్టలోఓకటి, అ అలవాటున్న. వా “కించి త్తిక్త కషాయ షాడ్డు రస కేాత్త్రిర్రేక్రార్రివ్లా శ్సంబార (వచయావకాశమ్షలల్రో కవ్యుద్దః గండాళ చంచల్లీల నుదాత్ర వాగ్రమత్రో రో గందాళ్ళమల్‌ లంచ ఒ వాగ్గరిమతో సాద్ధిల్చి వేధించుమూ టక (ప్రవఫ్టాకాకృతి క్రృత్తిన్త పాషాణపాక్షప్రభ్రూగా? అం సు ఇంలా కొరుకుడు ప్వన్స వారి పదబంధ్రాలనీ, నమాసాలనీ అధి క్నేపిస్తూ నిందిస్తూనే స్తుతించాత్ర జరుక్‌ కాస్త పై పద్యంలో “కవ్యద్ద, [ఉద శ వ న తో సమానమైన] వ్రంట్రని వీ స్య [చవష్టాాకృతి (ప్రవఫ్ధిక-సది డల ల పదాల్రే, జరుక్‌ కాస్టి౦ తూడా ఎవరూ వంటి వదా రా చని మన శళ్ళ ముందుంచారు. ఇటు శ్‌. రామాయణ కల్పవృక్షంలో శివధ స లో నున్సు చేసిన ఠి ఖ్గ నుర్భంగ సందర్భం ధ। స్సు ఇనిన థ్వనిని వర్రిస్తూ రచించాక్ర విశ ఇ వనొధ-. క్రదాప్టార్ర ఇరుకు జ్‌న్సి ష్థావర్షవ మేము... ాంటునన్ష హేరంబోన్నత 4

ం్రో నృత్యన్మంజుల. ....... +స్వర్ణలోకంబులన్‌ దర్పస్వీకృత. ... ,....దై లేయలోకంబులన్‌ స్ఫీతాష్టాపద. ........ రాజలోకంబులన్‌” అనే పదాలను తీసుకోవచ్చు. ఈ పద్యాల నడకనీ పొంకాన్ని న్మురించేట్లుగా' రచించారు. జరుక్‌ శాస్తి, సులభమైన వదాలతో కూడా విళ్వునాధవారు సీస పద్యాణఖ ఎలా (వాస్తారో చూపుతూ. కవిత శాస్త్రము వంటి కళ అను నీమాట పుడమిని మెచ్చుకో చూడబోను (ప్రౌఢిమ పేరుతో [పాజాలు కెరికెడి హింసాత్మకతను సహించలేను. థాముఖాగా వృధాకస్తీ నందగ బోను మెచ్చుకొౌందును సుధామృదు మధూక్తి సీలోని సందీప నిబిడిత (పతిభిత కవికాత్య మెచ్చు కోగలను కాని పూర్ణముగ నిన్ను అవునని ముద్దుసేయ రాదు, కాదని పట్టిపల్లార్చరాదు. ట (౧ గౌరనింపగ దగ్గ శిఖండి వీవు సీదు మార్గాన సీయంశ నేతతీషం అనే పద్యాన్ని రలించాటీ, " శ సల ( నివిడిత ర రు గసీలోని సంీస్త లిక వేతి అస్మస్పృష్న ను! జ గ ం పదం తరృవాత (పతిభిత అన్న పదం అనసరం లేదు. విశ్వనాధ వా అక వ ఇంత అనుచితంగా వదాలను కూర్చారు. అయితే విశ్వనాథవారి శ లిన వయోగిస్తున్నప్పటికీ కొంత అతిళయోక్నని .కోడించి విరోపంకోశం, "ఆట పట్టించడం కోసం రచించారు జరుక్‌శాన్ని 9, విశ్వనాధవారి రచనల్టోని సుగుణాలను మెచ్చుకుంటూనే అతి దాదస్త ఎగా [వాసే ధోరణిని ఎగతా? చేశారు. ఈ విధంగా సద్విమర్శ ఈ వినోదానుకరణలో చేసుకుంది,

రశ

వారి కవితాత్మకు మెచ్చుకుంటారుట గాసీ *కవితను సలక్షణమైన కాస్త్రంగా విశ్వనాధవారు (వాస్రారని (పౌఢంగా ాస్తూ పాఠకుల [పాణాలు తీస్తానని చెబుతూ చివరకు గౌరవింపదగ్గ శిఇండిగా విశ్వనాధవారిని తేల్చారు. విశ్వనాథ వంటి మహ్హిక్షవిని విమర్శించగల ధైర్యం సాహసం జరుక్‌ళాస్తి9) మ్యాతమే ఎద్యరుగా నిలబడి చేయగలిగారేమే. ఈవిషయంలో విశ్వనాధవారు జరుక్‌ ళా స్తిని గురించి ఎలా భావించారు? జరుక్‌ శాస్త్రి దానికి ఎలా తట్టుకున్నారనే ప్న

ఉదయించక మానదు. దానికి___ శప్పిక్ష్య పేరడీలవల్ల చిక్క.లురాలేదా?”* అన్న శ్రీఅమరేం[దగారి [పశ్నకి *“రాశేం ఒకసారి కృష్ణాప్యతిక దర్బారులో నేనీ...అతడు కవివేషధారి, . ."అనే పద్యం చదివేసరీకి విశ్వనాథ సత్యనారాయణగారు నా జుట్టుపట్టుకుని జాడించ

బోయారు. ఎలాగో బతికిబయటపడ్డాను' "10 అన్నారుట సమాధానంగా

దీనిని బట్టి తిడుతూ తిట్టుతింటూ నవ్వుతూ నవ్విస్తూ వినోదానుకరణలు

[పేరడీలు] రచించారని పీసుంది. జరుక్‌ కాస్త సాహిత్య రిత్యాచేసే అల్జరిలో “ఏఒక్క- టైనాచాలు సాహిత్య రంగంలో పదిమంది చేతా తిట్టుతినడానికి కనీసం గుర్తించబడక పోవడానికి కాసీ... అన్నివాదాల వారూ, ఛాయాఖేదాలవారు కూడా అభిమానం చూపించారు. దీనికి ముఖ్యకారణం అయనలో వున్న [పతిథా [పజ్ఞయేనంటే చాలదు. మనిషిలో వున్న మంచితనం, స్నేహశీలమున్నూ. అవన్నీ కలిసి ఆయనలో వున్న అజ్ఞరి

తనాన్ని [సాఫాత్యర ంగంలో] పేరడిగా సరీబుచ్చుకొని ఆనందిస్తున్నాము. జరుక్‌ శాస్తి విశ్వనాథవారిని “పాషాణ పాక్కపభు" అంటూ నిందాస్తుతి గావించడం గుణదోషాల రెంటినీ సమానంగా ఎ త్తిచూపగల మంచి విమర్శకుడిగా జరుక్‌ కాస్తింని భావించవచ్చు. అర్థంలేని పద్యాలు: విశ్వనాథవారి కఠినపదాల గుంభనానికి అతిశయోక్తిని జోడించినటునంటి పద్యాలు “అర్థంలేని పద్యాలు అనే పేరుతో రచించారు జరుక్‌ శాస్తి,

తక్‌

66 ఓసిలవి్కిత -(భూకుటిల యుగ్మెకం న. కపాగతీ శబ వంటి పద్యాలు అటువంటివే.

థ్రీ వదాన్ని వాళ్వునాథవారు ఇష్టం వచ్చినట్లుగా ఉపయోగిస్తారు. ఈ అల వాటును అధిక్షేపిన్తూ జరుక్‌ ళాస్తీ9-

“సడగుడలాడు (శ్రీపిడుగు పింపిళ్ళలో

అడ్‌ ఆధ

యోగించారు. ఈ అలవాటును విశ్వునాధవారి విశ్వేళ్యరా16

సీ స్వర్లోకపు గాన వాపానులు.. ..భవదుదా త్రశ్రీకి స్వస్త్యం జలుళ్‌””15

అనే రెండువద్యాలలోనూ ఉదావారణకి చూడవచ్చు. పెరెండు పదాళి లోనూ “శ్రీ” పదం వేళుకపోయినా దోషంలేదు కానీ అలవాటుగా వాడారు, విశ్వ నాథ. దీనినే మరీ అతిశయో క్తిగా చెబుతూ. జరుక్‌కాస్తిి *గుడగుడలాడు శ్రీ పిడుగు" అన్నారు.

పద్యానికి అర్లానికి విడాకులిచ్చిన ఈ పద్యాలు తద్దిత రూపాలను బటి ళ్‌ ధి క లు శ్రీ గబ్దిం తరుచు రాపడాన్ని బట్టి విశ్వనాధ సత్యనారాయణ ధోరణిని గుర్తుకు తెస్తాయి.18 అన్నారు శ్రీ కె.వి. రమణారెడ్డి. ఇందులో అతిశయోక్తులు మరీ అతిశయంగా ఉండటం వల్ల [ప్రత్యేకమైన రచనను గుర్తు చేసేటట్టుగా లేక పోవడంవల్ల ఎిశ్వనాథ వారికై లిని యధాతధంగా దించిన ఈ పద్యాలను అను కరణాథాసగా భావించుకోవచ్చును. హితోపదేశం

త్రీ రాయ్మపోలు సుబ్బారావుగారి శైలికి జరుక్‌ కాసి! 9 చేసిన వినోదాను కరణలు పద్యరూపంలోవున్న ఈ [కింది వాటిని చెప్పుకొవచ్చు.

'రెండునురెండును నాల్గ్లగు 644442. ఖేచరులు సథాః

మేడలకు గిండులుండును శిరి కి శి ధక 46 ఈ రాజ్యమురసథా

ఫర అచ్చన గాయలు .,......= థావ కవినీరాః

ఆకులు చెట్టుల కుండును ......... మేధిని సఖుడా

చీమలు మెల్టగ నడునును. ........ (శ్రేయోగురువుల్‌

పద్యాన్ని సథా, కుళ్హా, సుధీ, గురువుల్‌ చై[తవంటి పదాలతో ముగిం చడం రాయపోలు వారి అలవాటు

న్‌ ఒడలెల్ట జెమట లెత్తగ

గడు [శమముం బడితి వేమి కనకముగలదీ

కడగండ్ల మారి పులుగున

కుడిచిన గూర్చుండ బోవు కొంచెము కుజ్దా!కి ఆతనేది కనకము అనే శీర్షిక (కింద [వాసిన పద్యాలలో ఓకటి. ఇందులో కుల్తా అనే పదం సంటోధిస్తునట్టుగా వుండి పద్యం ముగిసింది. ఇదే విధంగా

“కనుల నొండొరులను జూచుకొనుట కన్న

చుననుల' న్యోన్య రంజనల్‌ గొనుటకన్న

కొసరి *“యేమోయి' యని పిల్చుకొనుట కన్న

చెలుల కిలమీద నేమి కావలయు సఖుడి'19 అనే పద్యం *'సఖుడి ఆనేసంబోధనాత్మకమైన పదంతో ముగిసింది.

“వాలు రాల్చితి, పచ్చనిచెట్ట

44-+జియమింక వై (తా20 అనేపద్యం _వై [కాఅనే సంబోధనతో అంతమయింది,

ఈ విధంగా సంబోధనాత్మకమైన పద్యాలలో పదాన్ని ముగించే తీరును మాత్రమే అనుకరిస్తూ జరుక్‌ కా స్త్రీ వినోదానుకరణలు రచింనారు. గురువుల్‌, మునుల్‌, బుషల్‌వంటివి కూడా రాయ[పోలువారు ఎక్కువగా వద్యాంతంలో వాడుతారు.

“వినులు మెల్లగ నడుచును

దోమలు సంగీతమధుర ధోరణి నుండున్‌

సామజయానలె శోభా

సీమలఉన్నారు బుషలు (శ్రేయో గురువుల్‌” పద్యంలో జరుక్‌శా స్త్రి ఆ పదాలు వాడుతూ ముగించారు,

9

“శతక రూపంలో రాయ[పోలు చేసిన లఘురచనల్లో చిన్న చిన్న మాట లలో ఏదో గొప్ప అర్జాన్ని చెబుతున్నట్టుగా కనిపింపజేసే పద్ధతికి ఇది హేళన” అన్నారు కె. వి. రమణారెడ్డి.

పద్యం ముగింపులోళూ పదాలు వాడడంలోనూ మ్మాతమే ఎక్కువగా రాయపోలు ౩లిని గుర్తుకు తెచ్చేవిగావున్నాయి. జరుక్‌ కా స్త్రి వినోదానుకరణలా జరుక్‌ కొ స్త్ర) రచించిన పదాశిలు “కందం'*లో రచింపబడ్డాయి.

అయితే రాయ్మపోలు వారు కందాలను బాలా తక్కువగా ఉపయోగించారు. తేటగితులు ఆటవెలదులు మాృాతమే వీరి రచనలలో ఎక్కువగా చోటు చేసుకొ న్నాయి.

ఈ కారణంగా జరుక్‌కాస్తి? వినోదానుకరణలు రాయ్యపోలు వారి శైలిని స్పష్టంగా గుర్తచేస్తున్నా వీటికి [పత్యేకించి మూలరచనలని చెప్పుకోలేము. అదీకాక శతక పద్యాలను తలపించేట్టుగానే ఈ వినోదాను కరణలు కనిపిస్తాయి. కాబట్టి ఏీట్రిలో అనుకర జాభిస వశిక్తం అవుతోంది.

రాయ్యపోలు 3ైలియంటూ “చీమలు మెల్లగా. .. దోమలు... రెండును రెండును నాల్లగు బండికి చ్యక్రమ్ములుండును. మేడలకు గిండులుండును ఓడలు సికులను నడిచి. ..... ఆకులు చెట్టులకుండును. ..... ఏకులు వడికిన నూలగు మేకలలో వన్నెలెనొ” వంటి పదాలు పద్యపాదాలు అతి సామాన్యమైన విషయాలు ఉటంకిస్తూ రచించడం నవ్వు తెప్పించక మానవు. గంభీరంగా చెపుతున్నట్లుని పించిన ఈ సామాన్య విషయాలు రాయ్యపోలు రచనలలో ఏమాత్రం సంబంధం లేని స్వతం[,త రచనలుగా నిలిచి వోస్యాన్ని వినోదాన్ని అందిస్తున్నాయి.

అచ్చనగాయలు పూల్‌జడ

కుచ్చులు ముగ్గులును తెలుగు కోమలివేరాః మచ్చరము మర్మమెటుగదు పచ్చని కర్పూరమన్న భావ కవినిరాః ఆంటూ తెలుగుతనంలో ఏమీ ఏరుగనట్టు తమ ధోరణిలో తాము భావ కవితాలు (పకృతి వర్ణనలు చేసుకుంటూవుండే భావకవులను మాయా మర్మాలు ఎరుగని వారిగా చెబుతు ఎగతాళిచేశారు జరుక్‌శాస్తి౦. మాయామర్శ్మం తెలియ ళా

9ర్రి చనడంలో వారు తమ ఉన గేయసులను తప్ప మరేమీ పట్టించుకోని వాధ్యకా రావీత్యం స్ఫురించు తున్నట్టనిపిస్తుంది. ఇటువంటి హాస్థము, అనుకరణమనకు “అనుకర ణాథాస'లో స్పవ్టంగా కనిపిస్తాయి. గితానుకరణ ఆర్భంలేని పదాలు:

వేంకటపార్వతీశ్వర కవుల రచనాశైైలికి జరుక్‌ కా స్త్రి రచించిక వినో దానుకరణమిది.

వేంకటపార్వతీశ్వుర కవులది మధుర భ_క్తిసర్యపదాయం. “నవ్య కవిత్వ ములో మధురభ ॥& కవిత్వమునకు వెంకటపార్వుతీశ్వురుల “ఏకాంత సేవ” పతి నిధికావ్యము.?"21 లాలిత్యము వీరిరచనల్లో అన్ని విధాలుగానూ చోటుచేసుకుంది. భావానికి తగిన వదాల కూర్చులోనూ ఛందస్సును ఎన్ను కోవడంలోనూ ఈసపూ జలాలిత్యమే వెల్లివిరుస్తుంది.

ళు అజక్‌

“ఏకాంతసేవ రచన అంత మెత్తగా నడుస్తుంది. ముక్తక రచనలు. ఇవి భక్షిపపూరితాలై న వేడికోళ్ళుపెకి ఇవి [గాంధిక వచనాలలాగా కనిపిన్ట్వల్వు కాని సీసవద్యాలు వచనపు ఒడుపు వీటిలో గౌప్సగా కనిపిస్తుంది.*22 దేవ్రడ్చిత్రో భకుడు ముఖాముఖి మాట్టాడుతున్న_. సంత్పప్రిపొందే నిమిత్తం వీరు ఈ వచనకై లిని ఆ్వ లఅంభించారు. "

“భగవంతుని (పియునిగా భావించుకొని తన్ను తాను (పేయసిగా భావిం చుకొనుటయే మధురభ క్రి '£8 దీనిలో సర్వాత్మ సమర్పణం భగవద్వియోగదున్స హత్వమూ [వధానాంశాలు “ఏకాంత సేనలో ఉన్నది ఇదువంటిభ తే. ““జక్రుడు తన్నుతాను [పియురాలిగా భావించుకొని హృదయేశ్వరుడగు వరమేశ్వూరుని స్ప దర్శనము కొరకు, సాయుజ్యము కొరకు తపించుట, అందుకు (వకృతిలోని కోం్ర లలను, కుమ్మెదలను చెలులుగా [వణవవనంబులో పలుపుష్ప రధములుగా భావిం చుకొని (పాజేశ్వరునికి సందేశము పంపుట, చివరకిరువురి వదనంబులు, ఇరువురి నయనంబణులు, ఇరువురి హృదయము లొకదయై పరమేళ్యరునితో తాదాత్మ్యసిద్ది

జా చు లి నందుట_ ఇది ఏకాంత సేవలోని ఇతివ్స తం”£1 న

9ం్రి ఇటు వంటి మధురభక్తి పూరితంగా సాగిన “ఏకాంత సేవ "జరుక్‌ కాస్టి 9 దృష్టిలో అర్థంలేని పదాలుగా ఎగతాళి చేయబడింది. జరుక్‌కాస్తి9 రచించిన థావగీతం “*పిచ్చిగానీపేరు "పిలుచుటేగాని (గుచ్చు ఎడందలో గుబగుబేలేదు మథురముగ నీమాట మరచుటేగాని అధరోషమందేటి ఆళలేనేలేదు'””25 అంటూ సాగింది. దినిని పరిశీలిస్తే వేంకటపార్వతీశ్వర కవులు రచించిన -“విరిదండమెడలోన వేయుటేగాని కన్నార సీమూర్తిగాంచనే లేదు, (వణమిల్లి యడుగుల బడుటయేకాని చేతులారంగ సేవ చేయనేలేదు నినుగాంచి ముగ్ద్షడె నిల్చుటేకాని [యేమదీరగ ఐల్యరింపనేలేదు ఏమేమో మనసులోనెంచు టేకాని తిన్నగా నాకోర్కె తెలుపనేలేదు, "26 అంటూ సాగిన పంక్ర్షులకు అనుకరణగా స్పష్టం అవుతుంది. వేంకటపార్వతీశ్వ రులు రచించిన పై పంక్తులలో భక్తుని అళ కృత వ్యక్తం అవుతోంది. భగవంతుడికి ఎన్ని విధాల సేవచేసినా వీరికి తనివి తీరదు. ఆసేవ చేయ డంలో ఏలోపంవస్తందోనన్న తడబాటు, ఎన్నోరకాలుగా సేవచేయాలనే ఆతంతో “కంటినిండా ఆ మూర్తిని దర్శించుకుందామనే ద్యాస అప్పుడులీదుట, పాదాలకై పడి (నమాణంచేయాలనే తపనేగాని చేతులారా సేవచేయాలనే ధ్యాసఉండదుట. దీని వల్ల భగవంతుడి పరంగా వీరు ఏపసిచేస్తే ఆపనిలోనే శద్ధ, దీక్ష మరోపని చేయాలనే ఆలోచన కూడా వీరికి రాదని తెలుస్తోంది. మెడలో చండవేసే సమ యంలో మూర్తిని దర్శించు కోవాలని వీరనుకోలేదు. [ప్రణామం చేసే సమయింలో సేవచేయాలనే ఆలోచనే వీరికి రాలేదు, అదే విధంగా భగవంతుడిని చూస్తూ ముగ్గలె నిలబడిపోయారు, కానీ ఆ సందర్భంలో భగవంతుడితో మాట్టాడాలనే ధ్యాస పీరికుండదు. మనసులో ఎన్ని రకాలుగా ఊపొంచుకున్నా షీరాఎదురుపడితే

100

భగవంతుడిని ఏకోర్కెను కోరలేదు. మనసులోని తీరని అసంతృప్తిని భగవం తుడిపట్ట గల విడలేని అనుర కిని తమ ఏకాంత సేవలోని పై వంక్తులలో పొందు పరిచారు వేంకటపొర్వతీశ్వర కవులు.ఎంతో ఆర్జ్యత్ర పైపంక్షుల్లో కనబడుతుంది.

ఇంతటి భక్తిభావ బంధురంగా రచించిన వీరి రచనను అనుకరిస్తూ జరు క్‌ళాస్తి) “పిచ్చిగా సీశ్పేరు పిలుచుటేగాని, .,...* అంటూ రచించారు.

జరుక్‌ కా సిరి రచించిన పంక్తులలో వేంకటపార్వతీశ కవుల భ పని భగ వంతుడిని [ప్రార్థించడంలో గల ఆ రిని తడబాటును + శ్రంగార భావాలుగా రూపొం దించి హాస్యాన్ని ఉత్పన్నం చేశారు, మూలంలోని భక్తి ఆర్జ౦త్ర ఆత్మీయత ఖం దులో కనిపించవు. అయితే మూలంళోని మధురభక్తి జరఃక్‌శాస్తిం రచించిన ఈ వంక్షుల్లో అమలిన శృంగార త త్త్వంగా స్ఫురిస్తోంది.

“సురత సంస్పర్శలేని యీ జచిచుదమల

జీవికాను రాగాదులన్‌ చిలకరించు

కానరొని శృంగార మాకర్షణ వ

భావవిమలోవచార సుభావహముగ ౫౭? అంటూ అమలిన శృంగారం గురించి తెలియజేశారు రాయపోలు సుబ్భారావు గారు. “స్త్రీకి పురుషని యందు పుర్పషనిక్ష శ్రీయందు రతాదికముగు సంభోగ విషయక స్పృహళ్ళంగారమని (పాచీనో _కి"£8 ఇటువంటి రతి సంభోగ విష యక సృృహలేని శృంగారమే భావకవులు కోరుకున్నది. ఇందులోని ఆలంబనం లో సరతపస క్తి ఉండదు. ఇందులోన్సి అనురాగం స్నేవాంగానో థ కిగానో పాత్సల్యంగానో మాత్రవే అంతమౌతుంది. ఇటువంటి అమలిన శృంగారంలో దైపాక విషయనాంఛా తృపికి చోట్సలేద్దు,

ఇటువంటి లక్షణాలు జరుక్‌ శాస్త్రి వినోదానుకరణలో మనకు కనిపిను న్నాయి. *[పియుడిపేరు పిచ్చిగా పిలుస్తుందటగాసీ హృదయంలో ఎటువంటి గుబగుబా లేదుట. హాయిగా (పియడి పేజ్య మరిచి పోత్రందిటగానీ “అధరోస్ట మంటే ఆశ మాతం లేదుట.) ఇదే అమలిన శృంగారంలొని అన్యోన్యత. జరుక్‌ కాస్త్ర “అమలిన శృంగార తత్త్వాన్ని యీ వినోదానుకరణం (పేరడీ)లో ఇమిడించాలని సంకల్పించి ఉండవచ్చు, మధురభక్తి కి అమలిన శృంగార తత్వా

101 నికి గల సంబంధం కారణంగా నుధుర భక్తికి సంబంధించిన ఈ వినోదానుకరణ (పేరథ్సీలో అమలిన శృంగారతత్త్వం స్పురిసోంది.

మూలరచనలోని శైలిని లయను ఉన్నదున్నట్టుగా అనుకరిస్తూ భావంలో మాతం మూలానికీ పూర్తిగా థిన్నగా రచించి వోస్యాన్ని పొందుపరిచారు.

" మూలంలో దేవుడిపట్ల ఉన్న త్‌్ధ ఆగర్భతలకు ఐదులు వినోదాను కరణలో శృంగార విషయంలోని అశ ద్ద నిరాసక్తత చోటు చేసుకున్నాయి.

ఎంతో మధురమైన కవిత్వము, భక్తి భావమూ నేంకటపార్వతీశ్వర కవుల కలం నుంచి జాలువారినప్పటికీ చాలా చోట్ట ఒకే మాటమ అనేకరకాలుగా చాదస్తంగా పదే పదే చెప్పడం వొత్తి పలకడం కనిపిస్తుంది.

ఆజ్జావ్ష వైశద్యసు కొరకు కవులళొకే పదమును మాటి మాటికీ ప్రయో గించిరి”29ఆంటూ నారాయణరెడ్డిగారు పొర్వతీశ్చర కవుల ఏకాంత సేవలోని " రచనా విధానాన్ని గురించి చెబుతూ

“పణయ తరంగిణుల్‌ [ప్రవహించుచోట

[ప్రణయ లకావసల్‌ (పాశెడు చోట

వపణయ పల్దవములుదృవమందు చోట”80అని అంటూ ఉదాహరణ ఇచ్చారు. ఈపణయ శబ్దిం మరో పన్నెండు చరణాలలో- పునరావృతం అవుతుంది.

ఈ విధంగా సాగిన రచన కొత్తలో కొంతమోజు పుట్టించినప్పటికీ పాఠ కులకు రాను రాను వెగటు పుట్టించింది. దీనినే అక్కిరాజు రమాపతిగారు “పులు ముడు దోషనున్నారు81

ఇటువంటివి వీరి భావ సంకీర్తనం అనే కవితతో

జి య య్య 'ౌంధాలయ

“ఆళతొ మూసిన యక్షులు తేరణితి టం యి

ఆశతో దడబడు నడుగులిజితి నటు. ల

ఆశతో తెలియని వగుమాటలాడితి ప ద్‌థమం

ఆశతో జతగూడి ఆడుకొంటి” 82 వసయలు ॥ న టా అంటూ మరో నాలుగు చరణాలు “ఆశ్లత్రోో అనే మాట పున ర చతర 0 ల

102 “సాదృశ్య పరంవరలతో ఒకే థావాన్ని చెప్పడమూ ఒకే వాక్యశిల్పాన్ని వరుసగా అనేక పాదాలలో కూర్చుడమూ కూడా ఏకాంత సేవలో ఉన్నాయి.” 88 వేంకటపార్వపేశ్వర కవుల రచనల్లో కనిపించే ఈ మాటల పునరుకక్తిని అనుక రించి ఎగతాళి చేస్తూ. “నానాధు కన్నార నా_పభువుకన్నార నామూర్తి కన్నార నాసఖుకన్నార నాదేవుకన్నార నారాజుకన్నార నాపతిగాంచార నాహితుగాంచార నాఖ్నర్తగాంచార న్నాపియుగాంచార ”84 అంటూ ఒకే భావాన్ని పదే పదే 'నాథు" “వభువు *మూర్తి *సఖు “దేవు “రాజు *పతి “రాజు *హితు “భరి 'పియు అంటూ అనేక రకాలుగా “చూశారా” అని అడుగుతున్నట్టుగా చెప్పి మూల రచనను ఎగతాళిబేకారు.. వారి శై లిలోని ఈపత్యేకమైన అలవాటును ఎత్రిచూపించారు జరుక్‌ కాని. “మధురమే యొక పెద్ధమాటకాబోలు నుధురమే యొప్ర పెద్ద మంజులముకాటోలు” 85 అంటూ మరోఆరు చర ణాలు “మధురమ్ములోన సంయమినై నకాలీను మధురమ్ములోన నంవాదమ్ముకాలేను”8%అంటూ నాలుగు చరణాలు; “వజయ పతికనిచ్చి 1వబువునకు కబురంపు ప్రణయ (పతికనిచ్చి (వబువుకు వార్తంపి8? అంటూ మరికొన్ని చరణాలు ఒకే విధంగా చెప్పి జరుక్‌ కాస్త్రి పునరుక్తిని అతిశయోక్తి ని జోడించి మూలంలో కసివించే గుణాన్ని మరీ ఎక్కువగా చేసి చూపడంద్వారా నోస్యాన్ని పొందు పరిచారు. ఒకే వదాన్ని పదే పదే వాడడమనేది మనకు *పోతక' భాగవతంలో కూడా కనిపిస్తుంది. “ఊఉ; ఎవ్వనిచే జనించు జగ మెవ్వనిలోవలనుండు లీనమై యవ్వని యందుడిందుపర

103 మేళశ్చరుడెవ్వరు. , .88ఆంటూ సాగిన పద్యంలో “ఎవ్వని” అనే పదం

అనేకసార్దు వచ్చింది అయితే సర్వేశ్వరుడి మూలతత్వాన్ని స్పష్టంగా మ్థుక్ష్తం' చేయడం కోసం “ఎవ్వని అనే పదం అన్నిసార్లు వాడబడింది ఇందులోని “ఎవ్వడు అవ్యక్త రూపుడు ఆతడిని వ్యక్త పరచడానికే ఎన్వడనే మాట ఎన్నో విభక్తులతో రూపు దిద్దుకుంది.

ఈవిధంగా ఇక్కడ ఈ[ప్రయోగం ఎంతో అర్థవంతంగా ఒక (వత్యేక (వయోజనాన్ని సాదిస్రోంది. కానీ వేంకటపార్వతీశ్వర కవుల రచనల్లో వున్నవి ఇటువంటి వ్యక్తీకరణలు కాదు. ఇంతగా ఒకేపదాన్ని వాడవలసిన అవసరం లేదేమోననిపించక మానదు. దీనిని గుర్తించే జరుక్‌ కాన్త్రి అతిశయోక్తులతో వినో దానుకరణగావించీ వెంకట పార్వతీశ్వర కవుల రచనావిధానాన్ని మనముందుం చారు.

వీరిభ క్రి “రచనలలో కంటిలో నీరు దోసిట్లో పూలు హృదయంలో ఆరి. కనిపిస్తాయి. "89 అయినప్పటికీ "ఒకే వద్దతిలో మాటలు వాడటం వల్ల అరిగిపోజే ఎలా ఉంటుందో జరుక్‌ శాస్త్ర తమ వినోదొనుకరణ ద్వారా చూపించారు.

వచనానుకరణం

“ఆసలునత్యా శయ కందశిలొళొసనం:

ఎంత విషయవై విధ్యం ఉన్నా ఒకే రకంగా వచ్చే రచనలు ఒక్కొక్క సారి పాఠకులకు విసుగును తెప్పిస్తాయి. అటువంటి వాబిలో కాసనాలపై (వాసిన వ్యాసాలు కూడా చెప్పుకోవచ్చు. శాసన పరిశోధకులు వాసే పద్ధతి ఒకే మూసలో పోసినట్టు ఉంటుంది. కాసన పరిశోధనల వల్రి కొత్త (పాత) విష యాలు బయట పడినప్పటికీ అవి ఆందరీకీ రుచించవు అటునంటేి వ్యాసాలను అనుకరిస్తూ మరోకొత్త కాసనానికి రూపకల్పన చేసి వినోదాన్ని అంచించారు జరుక్‌ శాస్త్రి.

కొసన పరీశోధక వ్యాసాలను అనుకరిస్తూ. శీర్షికలు, పక్క శీర్షికలు, అధఃసూచికలు మొదలయినవన్నీ ఉపయోగిస్తూ వినోదానుకరణను తయారు చేశారు. దీనిని రూపానుకరణ([0౯౧ ఇం066౯108)గౌ చెప్పుకోవచ్చు. దినిక్సి

104

మూళరచన ఆంటూ (పత్యేకంగా దేనినీ చెప్పలేము. కాసన పరిశోధనా వ్యాసాలు సాహిత్య[ప్రియులకు నిస్సారంగా కొంత విసుగును కలిగించేవిగా పరిణమించే అవకాశంఉంది. ఆటువంటి వ్యాసాన్ని ఆరంభించి అతిశయోక్తులను జోడిస్తూ హాస్యోక్షులతో అన్ని రికాలవారిసీ అలరీంచి ఆస క్తిని కలిగించే విధంగా మలచి వినోదాన్ని అందించారు.

ఎప్పుడో ఏదో దొరికితే దానిని పట్టుకొని నానా అగచాట్టూపడి వాటి పుట్టు పూర్వోత్తరాలు కనుక్కోవడం, ఆ కనుక్కున్న విషయాలు సరియైనవని కొం దరు కావని కొందరూ గంభీరమైన వాదోపవాదాలు జరపడం చివరికి అంత (ఛమపడినా వాటివల్ద సరియైన నిర్ణయాలు ఫలితాలు కలుగక ఆ వాదాలే మిగల డం వంటివి జరుక్‌ శాస్త్రి చేతిలో వినోదాత్మకంగా మలచబడ్డాయి.

అనుకోకుండా తట_స్తపడిన బటలుతికే చాకలిబండను శాసనంగా గుర్తించి దానిపైన పరిశోధన జరిపి శాసనం దొరీకిన విధానము, శాసనలిపి, భాష మొదల యిన విషయాలన్నీ వివరించడానికి (పయత్నించారు.

శాసనాలుగా కనిషెట్టబడినవన్నీ ఎలా దొరుకుతున్నాయో తెలియకుండానే ఆడిళశాసనంగా ఎలా బయటవడుతుందో చెప్పడానికి జరుక్‌ శాస్త్ర “చాకలిబండను కాససంగా మలిచారనిపిస్తుంది.

“చరిత పరిశోధనే ఆహారంగా, న్నిదగా స్వీకరించి చర్మిత గతులు దిద్దిన మళ్దింపల్లి సోము శేఖరశర గారు చాకలిబండలను కున్న వాటిని కాసనాలుగా చదివినదిట్టక౦గా కాసనాల విషయంలో పరిచయం ఉన్నవారందరీకి తెలిసిన విషయమే. బహుకా జరుక్‌ శాస్త్రి చాకఠిబండను కాసనంగా మలచిన తీరును అను కరించి ఉండవచ్చు.

జరుక్‌ కాస్త్రీకి దొరికిన చాళలిబండ మీద కనిపించిన లిపిని గురించి వరి శోధన ఆరంభించి *ఆరపీటి రొజుల పద్గతీకాదు. కాకతీయులనాటి పద్ధతీకాదు రేనాటిశాసనాల పద్దతీకాదు గాంగరొజుల పద్ధతీకాదు. చాళుక్యుల పద్ధతీకాదు. రాన్ట్ర కూటుల పద్దరీకాదు,. ఐతే ఎప్పటి వద్ధతీఅని నన్ను రొకాయించకండి. నాకు మట్టుకు ఏంతెలుసు? తెలీలేదు గ నుక ఎంత తెలియదో అంత (ప్రాచీనమని వూవొ సున్నాను.”*1 అంటూ తేల్చారుచివరకి

శీ05

శాసన పరిశోధకులు శాసనాలపైనున్నలిపిని నిర్ణయించే పద్దతి ఇదేవిధంగా ఉంటుందని జరుక్‌ శాస్త్రి పరివోసం. “ఊదా:. కాసనలిపి (క్రీ.శ. అయిదవ ఆరవ శతాబములలో కళింగదేశమున వాడుకయందుండిన వేంగిలిపి _ కశింగమోడి తమ వంశమును తెలుపక కేవలము కళింగాధిపళులమని చెప్పుకొన్నవారి శాసన ముల యందు గాంగళకము 188వ సం॥ నాటి గుణార్జవ కుమారుడయిన దేవేం [చవర్మ్శ్మకాలము నాటి వరకు గల కళింగ గాంగభూవతుల కాననము యందునూ ఈ లిపికానవచ్చును”43. అని “గాంగ సామంత వర్మ నూతన శాననలిపిని గురించి శ్రీ మల్దంపల్లి సోమశేఖర శర్మ చెప్పారు. ఇన్నిరకాలుగా వరిళోధించి కనుక్కునే లిపిని గురించి జరుక్‌శాన్త్ర అతిశయోక్తిగా ఏవ పద్దళలు కాదో చెబుతూ చివరికి తమకు అంతు చిక్సనిదిగా తేల్చి “ఎంత రెలియదో అంతపాతది” అంటూ హాస్యయుతమైన ముగింపునిచ్చారు.

శాసన పరికోధకులు శాసనానికి పేరు నిర్ణయించడాన్ని వేళాకోళం చేస్తూ అతిశయోక్తిగా “మీవ చేయివేయగానే చెయ్యి చెయ్యంతానాటే దురద తప్పకుండా కంద అయితీరాలి” 48 అని బండని *కందళిల'గా సీర్ణయించేశారు,*కంచదుంపి కి దురద పెట్టించే గుణం సహజం. దానిని *బండికు ఆపాదించి హాస్యాన్ని వొందువరిచారు జరుక్‌ శాస్త్ర.

“ఒక శాసనం దొరికితే ఆది ఎవరి కాలం నొటిగోనని వాదోవవాదాలు త్మీవంగానే జరిగేపి ఆ కాలంలో. ఉదాహరణకి వేటూరి [వభాకర శాస్త్రిగారు “అవాననకర తామ శాసనం, గురించి (వాస్తూ. “ప్టీటు దొరగాలీ శాసనాన్ని అయిదవ విష్ణువర్థనుని నాడు వెలసిన దానిగా చలపగా పౌమశేఖర శర్మగారు మూడన విష్ణువర్థనుని నాట వెలసినదిగా దలచిరి, వారు తెలిపిన కారణములోలా శాసనము మూడవ విష్ణవర్ధనునిది గాదనుటకు సాధకములే కొని అయిదవ విస్టు వర్ధనునిడి గూడగావచ్చుననుటకు బాధకములు కావు, .. సొతలూరి తామ శాసన మున అయిదవ విష్ణువర్ధనునికి “కరిగల్ల' బిరుదమున్నట్టాక శ్లోకము తెల్పుచు న్నది (స్తుత కాశనము అయిదవ ఏమ్ణువర్థనునికి కరిగల్లి దిరరుమున్నట్టాక తెలుపుచున్నది... [వసుత శాననము ఆయిచవ విస్టువర్థనుని నాటిదని తలచుట సంగతమిగును. మూడవ విమ్ణువర్థినునికి గూడ సీ బిరుదుండుట వ్య క్రమయ్యేనేని యిది మూడవ విమ్ణువర్థనుని దేయని నమ్మవగ్చును”!* అన్నారు.

106 వీరి మాటలను ఖండిస్తూ తరువాతి సంచికలోనే మల్లంపల్లి సోమశేఖర శర్యగారు తిరిగి ఆ శాసనం మూడవ విష్ణువర్థనుడిడి కాదని ఆయిదవ విష్ణువర్ధ నునిదేననీ సాఇ్వులతో సిరూపించారు ఇలా జరిగే వాదోపవాదాలను దృష్టిలో ఉంచుకొనే జరుక్‌ శాన తానుకనుగొన్న చాకలిఐండ కాసనాన్ని గురించి సరదాగా పరిశోధన సాగించారు కందశిలగా నిర్ణయించిన చాకలిబండ శాసనకర్తను. గురించి పరిశోధిస్తూ “స త్తెశ్యశ” అన్నట్టు కనబడుతోంది రాతిపేడు భారతంలో పేరకౌన్న సత్యా (శ్రయుని నాటి భాషకాదు గనక వాడి తాత సత్యాశ్రయుడిగా స్వీక రిస్తున్నాను"ళ్‌ అన్నారు కందశిలా శాసన పరిశోధక రచయిత “సత్యాశయుడు" అనే వదానికి “సతై శ్యెళ) పూర్వరూపంగా భావించుకున్నారు. ఇక్కడ సత్యాశయుడి తాత సత్యాశయుడిదిగా స్వీకరించడంలో అాత'పేరు మనుమడికి పెట్టుకోవడం సర్వ సాధారణంగా జరుగుతూవుంటుంది. కనుక వీడి తాతపేరు అదేనని ఊహించి నిర్ణయించేశారు. వెరసి ఆ చాకలిబండ “అసలు సత్యాశయుని" కందళిలా శాస నం” ఆయింది “అసలు అన్నషాటను [పథ్యాత విమర్శకులు నిడదవోఖు వెంకటరావు గారే ఏక్కువగా వాడతారట”46 వీరిని దృష్టిలో వుంచుకుని కూడా జరుక్‌ కాన్త్రీ శాసనం పేరుతో 'ఆసలు' జేర్చిఉంటారు చివరికి శాసనాన్ని (పకటించినట్టయితే “సంధులూ కీళ్ళు కారకాలు అవీ (ద్రావిడభాషా సం్యపదాయానుగుణంగా వున్నాయని రామకృష్ణయ్యగారూ, కాదూ ఎంతటి తెనుగు మాదైనా(ప్రీనురులు .. ) ముందు సంస్కృతం తర్వాత (పాక్ఫ తం తర్వాత తెలుగు అంటూ నారయణరావుగారూ, అబ్బే అలాకాదు తెలుగు మాటలు చాలా 5203116126 చెయ్య ఐడిన్నై “అంటూ [పభాకరళాస్తుంలవారు మళ్ళీ ముగ్గులోకి వచ్చి కీచులాడుకొని బాధపడతారు47. కాబట్టి “నన్ను మీరు తిట్టినా దుమ్మెత్తినా దీవించినా నేను శాసన [పఠివింబం యివ్వను ససేమిరా”48 అంటూ శాసనాన్ని బయట పెట్టడానికి నిరాకరించారు. పైన చెప్పినవి కోరాడ రామకృష్ణగారి [ద్రావిడ భాషా సం్యప్రదాయవా దాన్నీ చిరుకూరు నారాయణరొవుగారి నంస్కృతం నుంచి మాాతమే. తెలుగు మాటలు రూపొందుతాయనే వాదాన్నీ తెలుగు షూటలే సంస్కృృతీకరింపబడ్డా

శే యనే వేటూరి (పభాకర శాస్త్రిగారి వాదాన్నీ ఎత్తిచూపిస్తూ ఎగతా చేస్తూ (వాసింది మా్యతమేనేమో. కాసన పరిశోధకుల దీత్షని వాళ్ళుపడే ఇబ్బందులనీ ఫలితాలను వేళాకోళం చేనూ వోస్యస్పోరకంగా రచించి చివరకి *ఇది చాకరిరాయేగానీ చదువుల రాయి కాదయ్యా, యేం తంటాలు పడతావయ్యా బ్యాంబడా” 49 అన్న చాకలి(దృగ్గి) దాని మాటలు సారాంశ గా నిర్ణయించారు. దీనిద్వారా కాననాల కోసం కాసన పరికోధకులు వడే్యశమ అనవసరమైనదిగా తమ వినోదానుకరణలో ['పేరడీలో] మలిచారు అని తెలునుకోవచ్చు ఈ రకమైన కాసన కాలనిర్ణయ విషయం లోను కాసన న భావ్మపాచీన విషయంలోనూ పండిత లొకంలో జరిగే ఈ రకమెన వాదోపవాదాలను చృష్షిలో కా లబ 'పెట్టుకొని పరివోసంగా ఈ వినోదానుకరణ (వాసి వుంటారు ఇది కాసన పరిశోధక వ్యాసాలను అనుకరించినట్లనిపించినా (ప్రత్యేకంగా దేనిని అనుకరించబడిందో చెప్పడానికి వీలులేదు, పరిశోధనా వ్యాసాలశై ఠిని విధానాన్ని మ్మాతమే అనుకరించి [వాయడం జరిగింది. కనుక ఇది అనుకరణా భాసగా మిగెలిండని చెప్పుకోవచ్చు.

అథః సూచికలు

1 06ఇ*ం11 1( గ్రంగాండిక 61162) బైికంరే. 25 4 186 గీకళ్తి క్ని ౨1౯669 "గీ ౯010105? '

లి ౯1 2 ౧1646006 .04% 06 ఓల “అన్నది ఇ&166౯ తజగా1- 1౯02 (భావం) 1౧ల౦రేఉ60ం6100 1౯04168 ౦06 లాం ఇం:13 01 0281280 దు ఉగుం:1020 తకం 7౪01 1 1884

8 రమణారెడ్డి కె వి. (సం*క) జరుక్‌ శాస్త్రి పేరడీలు ఇతర కవితలు_పుట క!

ఉ విశ్వనాధ సత్యనారాయణ, (ఆఅంధభిక్షువు) వైతాళికులు [| సంకలనం_ ముద్దు కృష్ణ) పుట. 228.

ర్‌ రమణారెడ్డి కె.వి, జరుక్‌ ళాస్త్రి కేరడీలు ఇతర కవితలు పుట 81

6 10164.

గా ఎజాా|లీ1రే.

8. సత్యనారాయణ విశ్వనాథ, “శ్రీమ[దామాయణకల్పవృక్షం' బాలకాండము, ధనుష్టండము, పుట 286

$ రమణారెడ్డి కె,వి.(సంక) జరుక్‌ కా(్త్రీ పేరడీలు.ఇతర కవితలు(సంకలనం) పుట: 81

10. అమరేం్యద “వికటకవి జరుక్‌ కా(న్త్రీ” గురించి వాసిన వ్యాసంలోది. ఆంధ (వభ, రినపషతిక 5-8.81

11, అవంతి. [గంథావని (శీర్షిక) “ఆం్యధజ్యోతి! వారపత్రిక 19.11.28" పుట "79

1ేలి, రమణారెడ్డి.3.వి., జరుక్‌కాస్త్రి పేరడీలు_.ఇతర కవితలు, పుట. 7,

18. రమణారెడ్డి కె వి, జరుక్‌ శాస్త్రీ పేరడీలు.ఇతర కపీతలు, వుట 78

క09

14. సత్యనారాయణ విశ్వనాథ, (భష్టయోగి, పుట: జి

15 సత్వనారాయణ విశ్వనాథ, శృంగారవీధి. పుటః 1

16. రమణారెడ్డి కె వి , జరుక్‌కాస్త్ర పేరడిలు_ఇతరకవితలు, వుటవ 79

17. రమణారెడ్డి కెవి, జరుక్‌ కాస్త పేరడీలు-ఇతరకవితలు, పుటః 74

18. సుబ్బారావు రాయప్రోలు, 'జడళుచ్చులు, పుట. తి5

19. సుబ్బారావు రాయ పోలు, 'తృణకంకణంి, పుట"

20. సుబ్బారావు రాయప్రోలు, జడకుచ్చులు, పుట 27

21. నారాయణరెడ్డి. సి డా, “ఆధునికాయ్యకవిత్వము - సం[పదాయములు (వయోగములు”, పుట క40

22. ్రీకాంతళర్మ ఇంద్రగంటి, సావొత్యపరిచయం, పుట: జెక్‌

వితి, నారాయణరెడ్డి, సి. డా॥ః, “ఆధునికాంధకవిత్వము - సంప్రదాయములు (ప్రయోగములు, పుట. 489,

2*. నారాయణరెడ్డి, సి. డా॥ ఆధునికాం[ధ కవిత్వము _ సంప్రదాయములు (యోగములు, పుటః ఉత0

25 రమణారెడ్డి, కె వి., జరుక్‌కాస్త్ర పేరడిలు_ఇతరకవితలు, పుట: క్రిత

26. ముద్దుకృష్ణ [నంకలనకర్త] వైతాళికులు పుట: 258

2౨7, సుబ్బారావు లాయ(పోలు, రమ్యాలోకం, పుట' 40

28. సంపత్కుమారచార్య కోవెల, ఆధునిక తెలుగు సాహిత్యవిమర్శ - సాం్మప చాయరీతి, పుట: 1980

29. నారాయణరెడ్డి, సి డా॥ *“ఆధునికాంధ కవిత్వము - సం్యపదాయ ములు (యోగములు పుట 469.

తిం. ఎ 01రేఎా

త! . ఎక లీ1డేలా

110

కివి వేంకటపార్వతీశ్వరకవులు, “భావసంకీ ర్తని, పుటః 40

88. మధుర చందికలలో మభురామృతంబు మధురామృతంబులో మధుర రనంబు మధుర రసంబులో మధుర భావంబు అంటూసాగింది _డా.సి నారాయణరెడ్డి. అధునికాం[ధ కవిత్వము సంవదాయములు (ప్రయోగములు పుట 469

84 రమణారెడ్డి కవి జరుక్‌ళాస్త్రీ పేరడీలు_ఇతరకవితలు, పుట 86

లి5 శ పీ16ే

లిం 1014 పుట 87

8? ఆా1వి1రేలా

88 పోతన ఐమ్మెర ్రీమదాం[ధమవోభాగవతము (ర0డవభాగం)ఆవ్టమస్కం ధం పర్యం "75.

క8 ్రీకాంతశర్మ ఇందగంటి, సాపొత్యపరిచయం (18756-.197ళొప్పట 86

క0 శ్రీరమణ_.శ్రీరమణపేరడీలు (సంకలనం) పుట 116

41. రమణారెడ్డి ౩ వి జరుక్‌ కాస్త పేరడీలు_ఇతరకవితలు పుట 11+

*లి. సోమశేఖర శర్మ మల్లంపల్లి “గాంగ సామంత వర్మ నూతన కాసనము (వ్యాసం) “భథారతి మాస్మపతిక ఫిబ్రవరి. 1987 పుట ౨8

శీలి, రమణారెడ్డి ౩ వి. జరుక్‌ శాస్త్రి పేరడీలు-ఇతరకవితలు పుట 114

44 [ప్రభాకరశాస్త్రి వేటూరి 'అహదనకర తామళాసనం' “భారతి' మాసప్రలి: జులై 1028, పుట 97

డీల్‌ రమణారెడ్డి కె వి *ఎరుక్‌ కా(న్ర్రి పేరడీలు-ఇతరకవితలు పుట 115

*6 దివాకర్ష వెంకటావధానిగారు చెప్పిన విషయం క

శ7. రమణారెడ్డి ₹.వి జరుక్‌ శాస్త్రీ పేరడీలు ఇతరకవితలు పుటః 118

శీ8ి 1016 117

ఉరి 1స1తే- 118

వినోదానుకరణ

ేరడీకి [ప్రధాన గుణం వినోదమే

మూలంలో ఏ లోపమూలేకపోయినా దాన్ని శీవలం వినోదం కోసం విక టంచేసి వినోదాన్ని సాధించడం ఇందులో (పధానంగా కనిపిస్తుంది అధిక్షేపిం చడం కోసం వినోదాన్ని *సాకు' గా తీసుకుసి అనుకరించడంకంటే కేవలం వినోదం కోనమే అనుకరించడమన్నది పేరడీకి ఉన్నతమైన స్టానాన్ని ఇస్తుంది. దీని పరమార్థం కేవలం నవ్వుకోవడం మాటతమే ఇటు వంటి వినోదానుకర ణలం జరుక్‌ కాస్త్రీ చేతిలో (ప్రత్యేకతను సంతరించుకున్నాయి. జరుక్‌ కాసిని

మ్‌ గేయానుకరణ

ఆద్వైతం' అనే శ్రీశ్రీ గీతానికి మొదటి నుంచి చివరిదాకా ఆతి దగ్గ రగా అనుకరిస్తూ చేసిన రచనవిశిష్టాద్వెతం ీథీగీతంలోని పదాలను( ₹/ 07౯48) పదబంధాలనూ (022605) అనుకరించి |వాసిన వినోదొనుకర అ ఇది దీనిని పదానుకరణ( ₹705ే ₹60రే61%8్ర)గా చెప్పుకోవచ్చు.

ఫ్రీభ్రీ తనకవితకు “అద్వైతం” అని పేరుసెడితే దానిని వెక్కిరిస్తూ “విశిష్టాద్వెతం” అని పేరుపెట్టారు జరుక్‌ కాస్త్రి. ఈ ద్వైత అద్వైత విశిస్టాద్వెత శబ్దాలు ఆధ్యాత్మికపరిభాషలోనూ మతసాపాత్యంలోనూ వాడబడే పదాలు'

జీవాత్మ పరమాత్మలో ఐక్యమవడమనేది ఆదిశంకరులు చెప్పిన అద్వ్వై తం మరో ప్రపంచాన్ని కాంక్షించే భ్రీఫ్రీ భౌతిక వాదేగానీ ఆధ్యాత్మికవాది ఎంత మా[తమూకాదు.

సం|పదాయాన్ని ఛేదించిన అీఠీ ఆ సం[పదాయాలనే తన నవకవితకు

నా ఆ

ఒక ఉపకరణంగా మలచుకొన్నాడు. అతని కవితలో కనిపించే సాంప్రదాయక

కే12 పదాలను (పతీకాత్మకంగా తీసుకోవాలేగానీ వాచ్యార్థంలో[గ్ర హించకూడదు. పాలక వర్గం మీద పాలిత వర్గంచేసే తిరుగుబాటును సూచించడం కోసం పొరాణిక గాథలను (పతీకలుగా స్వీకరించాడు శ్రీశ్రీ ఇటువంటిది మవోపస్థాన గీతాల న్నింటిలోనూ స్పష్టంగా చూడవచ్చు. ఉదా" అవతారం [గీతం]

ఈ విధంగా మొదటి నుంచి వేదాంతపరిభాషను కొత్త అర్ధంలో. వాడు కుంటూన్న ్రీఫ్రీ 'అద్వైతం' అనే శబ్దాన్ని [పయోగించడంలో కూడా అదే పద్ధతిని ఆవలంభించాడు,

అద్వైతం గీకాన్ని ఈ కోణంలో పరిశీలిస్తే _ శ్రీశ్రీ దృష్టిలో అద్వైతం అంటే సామ్యవాదం ధనిక దఠి[దభేదాల నిర్మూలనం ద్వారా అద్వైతాన్ని సాధించాలనేది శ్రీశ్రీ దృక్పథం. రెండు విరుద్ధ వస్తువుల సమైక్యాన్ని చెప్పేది గతితార్కికం, వర్గసంఘర్షణ ద్వారా సామ్యవాదం రావడమే థ్రీథ్రీ దృష్టిలో “అద్వైతం.

“*చ్చేదాంత్ర పరిభాష పకారం అద్వైతం అంటే జీవాత్మ పరమాత్మల ఐక్యం వల్ల లభించే భవబంధము క్రి, శ్రీశ్రీ అద్వైతం జనన మరణ చ([కం నుంచి వడివడే మోక్షంకాక ధనస్వామ్య పీడనుంచి విడివడే సామాజిక కషాల

నుంచి మోక్షం మాత్రమే.” బి డె వై తనను తాను పీడిత వర్గానికి [పతీకగానూ, థ్రీఫ్రీ ఊహించిన రాణి వి పాలక వర్గానికి ్మపతీకగానూ (గహించి అద్వైతం అనేగేయాన్ని రచించాడు.

“ఆనందం అర్జవమైతే

అనురాగం అంబర మెకే

ఆనురొాగపుటంచులు చూస్తాం

ఆనందపు లోతులు త్రీసాం*8

టూ ఆరంభమెంది ఆం ఆ ౦భమైం అద్వైతం ఆనందసాగర్రవృ లోతులు తీయడము అను రాగకాళపు అంచులు చూడడమూ అఖీథ్రీ ఆఈ ఆధ క యం, ఆకాశప్పటలచులు సము[దపు లోతులు అనే రెండు భిన్నమైన మార్దాలనూ వ్‌ ః ల ఆరార్గి కం చేష్సడం డిని ఉదేశం. పీడక పిడిత వరౌలను ఒక్క[తాటి మీద నడిపి ద ట్‌ చంచేడమే ఇందులోని ఆంతరారంగా భావించవచ్చు పీడిత చరం నము దప్పలోత్ర త థి గ | ౦త అట్టడుగు స్థాయిలోనూ పిడక

118! వర్గాన్ని అకాశం అంత ఎత్తులో ఉన్నట్టుగానూ థీ తెలియజేశాడని ఈవొంచ వచ్చు, "సీమదిలో డోలలు తూగీ నా హృదిలో జ్వాలలు రేగీ”8 “వాసనానికి రాణివినీష్ట వ్యసనానికి బానిసనేనై విషమించిన మదీయ భేదం - కునుమించిన త్వదీయమోదం”క “వాసంత సమీరం నీవై హేమంత తుషార నేనై నీ ఎగిరిన జీవవిహాంగం నా వగిలిన మరణ నృుదంగం*్‌ ఎంతో అనే పాదాలలో నివానీకి పెట్టుబడిదారీ దర్గానికి, (శ్రామిక వర్శినిక నో చ్యత్యాస్షుంద్లో ఆ రెండీంటివీ ఎంత థిన్నధర్మాలో నేం ల 'నసంత “డోలలుతూగీ”. “వాననానికి రాణి”. “కుసుమించిన ర్వరియమోన సతకు కే అల సమీకం' మెదలై న శ్రీశ్రీ మాలు పెట్టుబడిదారీ వర్గానికి తస ఇ గ్రామిక ఆనుళ్టనించ్దే సొభ్యాలకు ఆవంచ్మసదమైన. జివనానికి అర “జ్వాలలు _ డి నరసికి [పీక అయిన తనకు సంబంధించినట్టుగా వా త తుషాఠం, పగిలిన రేగడం, వ్యసనానికి బానిస, విషమింబీన ఖేదం," హేసంగ విష్ణవాన్ని అనుభ ప్రణ మృదంగం మెదలై నవన్నీ. (్రామిక వరో అచేవి.- న. ౬0! శి నేంచే నానినత్యాన్ని, దుఃఖాన్ని కళ్ళకు కట్టినట్లుగా క్ర బ్రీవము న కముతే అంత విభిన్న శక్తులు. రెండూ బద అనిరెండో ళ్‌ చి లి ఇదైనా కలిసిపోయి. అద్రైళాన్ని [పకటిస్తాయ ౧ద్చ విశిష్ణాద్యెలొన్ని ॥ తానికి జరుక్‌ కొత్తి వి సం ఇ్క్యలీలీ చెప్పిన ఈ ఉదా త్తమయిన అరా ఎప్పటికీ కలవవనీ కణసో త్య పషానడిదారి వర్గమా (శ్రామిక వర్గ కడ) ద్యారా నిరూవణాదే. నడం ్రమ్సత్రని శ్రమ వినోదానుకరణ (పే వి

కే14 “అనందం అంబరమైతే అనురాగం ఐంఖభర మైతే అనురాగం రెక్కలుచూస్తాం అనందం ముక గ్రాలుచేస్తాం”6 అనడం ద్వారా పెట్టుబడిదారీ వర్షమూ (శామికవర్గమూ ఒకదాని ఆంతం, మరొ కటి కోరుతూ నిత్వఘర్శణకు లోనవుతాయనే భావాన్ని వెల్టడిచేకారు. ఆకాళనూ సము[దమూ ఎట్టి పరీస్థితులలోనూ కలుసుకోవు. కలుసుకున్నట్లు [భమింప జేస్తాయి. ఆభమే జరుక్‌ కాస్త్రి చెప్పే విశిష్టాద్వెతం.

"౮4౯ కేటువు నీవె

౯ రేటునునేనై =? అనే “విశిష్టైద్వెత పాదాలవల్హ 06 (పిల్చి) పెట్టుబడిదారీ వర్శంగానూ మజ (ఎలుక) శ్రామికవర్గంగానూ పోల్సి పిల్లి, ఎలుక ఆగర్భ ళత్రువులుఅయినట్టు గానే పెట్టుబడిదారి, [కామికవర్గంకూడా ఆగర్భ శ్మతువులే అని, పిల్పి వంటి పెట్టుబడిదారి వర్గం ఎప్పుడూ ఎలుక వంటి (కామికవర్గాన్ని పీక్కుతినడానికీ నాశనం చేయడానికీ మాతమే చూస్తుందన్నారు.

ఈ విశిష్టాద్యెతంలో జరుక్‌ కాన్త్రి చూపించిన ళబ్దచమతా్థరం కూడా గమనించదగింది. సంస్కృత పదాలను ఉకారాంతాలుగా తత్సమీకరించుకు న్నట్టు (రామః-రాముడు) 01౯ (కేట్‌) %ఇ౯ (రేట్‌) అనే ఇంగ్లీమ పదాలను తెలుగులోకి దించారు. బహృకా ఇది ఫ్రీభ్రీ ఆర్యదల ఇంగ్లిషపద[పయోగాల మీద విసురు కావచ్చు. అలాగే అ

“తిగ్మాంసుని కిరణంలాగా

ఎగ్మూరు స్టేషను నీవై

మాయ రంగుమణీలా లాగా

నోరులేని ముక్కనునేనై క! అనడం ద్వారా పెట్టుబడిదారి వర్గం ఎప్పుడూ తీక్షణంగా కరసశంగా (పవరి స్తుందని (కామిక వర్గం నోరుతెరిచే సాపాసం చేయలేక అణి మణిగి సంటుం దని తెలియజేశారు, "

కేశే5

ఈ వినోదానుకరణ (పేరడ్రీలో దుర్మార్గులను ఎత్తి చూవడంతో బాటు సమకాలీన సమాజ పరిస్థితుల మీద విసుద్ద ఉన్నాయి. ఎగ్మూర్‌ ఫేషన్‌ చూసిన వారికే అర్థం అవుతుంది.

ఇక “గుడిలోపల దేవివి నీవై

మడి కట్టిన పూజారిస్‌ నేనై *9

అనడం ద్వారా దేవుడూ పూజారీ ఒక్కచోటే ఉంటున్నప్పటికీ ఇద్దరి మధ్యా ఎంతటి వ్యత్యాసం ఊందో తెలియజేస్తుంది దైవానికి జరీగే నిత్యనై వేద్యాలూ పూజాపునస్కారాలు, పూజారులు అనుభవించే నిత్యదార్మిద్యం, దైవసేవకే అం కితమైన 'సేవ తెలియజేయడం ద్వారా యజమానుల దగ్గర [వంశపారంపర్యంగా చేసే బానిసళత్వాన్ని ధ్వనింపజేస్తోంది.

“'ఘనాజటా పనసవు నీవె

వటానటా వాగుడు నేనె 10 అనడం ద్వారా శెట్టుబడిదారీ వర్గం వేదమఘోషలా ఉండి కాసిస్తూ ఉంటుందనీ (శామికవర్గం ,పయోజనం లేని వాగుడు వంటిదని వీరెంతవాగినా స్వేచ్చలభిం చదనీ తెలియజేశారు. ఒకదశలో శ్రీశ్రీని అనుకరించడానికి (పయత్నించిన జరుక్‌ కా(స్త్రీకి ఆస్తాయిని అందుకోలేని నిరాశ ధ్వనిస్తుందేమో ననిపిస్తుంది.

“కాలానికి కళ్ళెం వేస్తాం

(కేమానికి గొళ్ళెంతీస్తాం "11 అన్నారు ్రీఫ్రీ; (పస్తతం ఉన్న వ్యవస్థను లొంగదీసుకుని ఆదుపులో పెట్టుకుం టాం అని ధ్వనింపజేేస్తున్నారు ఛ్రీభ్రీ ఎంతో ఆళాజనకంగా రచించిన ఈభావాన్ని

“కాలానికి అక్సీజన్‌ యిచ్చాం

ఎలాగో తగలడి చచ్చాం”!8 అనడంద్వారా ఆ వ్యవస్థను ఎవరూ అదుపులోకి తేలేరని అది మరింత బలాన్ని పుంజుకుంటుంనని, ఆవ్యవస్థకి ఎదురు తిరిగే ధైర్యంలేని. [శ్రామికులు ఎలాగో అలా (బతికే సేస్తారంని తమ నిస్సృహను వోస్యథోరణిలో వ్యక్తం చేస్తున్నారు.

116 “సీ కంకణ నిక్వాణంలో భవిష్యమును పరిపాలిస్తాం”18 అని ఇరువర్గోలూ ఏకమై |వపంచాన్ని పరిహసించడమే కాకుండా పాలిస్తామని థ్రీథ్రీ సూదస్తే జఫ్సీక్రంక్ర్య్య సౌభాగ్యంలో

నాజీవన దౌర్భాగ్యంలో

గది తలుపుకు గడియేవేద్దాం

పదిలంగా ముస్సగే సేద్దారా 14 అనడంద్వారా జరుక్‌ శాస్త్రి పెట్టుబడిదారుల సౌభాగ్థమూ'. (శామికవర్గపు దౌర్ళా గ్యము ఎప్పుడూ ఒకటికాలేవని చెప్పి, ,శ్నీశీ ఆశించే భవివ్యత్తు సుదూరంలో లేదని నిస్పృహని ధ్వనింపజేశారని చెప్పవచ్చు,

“సామ్యవాద (పియరాలికోసం సామాన్యుడి ప్రణయగితమే అదైైతం'15 అన్నారు మిరియాల రామకృష్ణ. ఎంత [పయత్నించినా పీడక పీడిత వర్గాలున్న సమాజ వ్యవస్థలో సామ్యవాదమనేది రావడం కష్టమనీ, అవిరెండూ ఆగర్భ శత్రువులని, కలిసినట్టుగా కనిపించండం [భ్రమ మాతమేనని జరుక్‌కాస్త్రి “వి? ష్టాద్వెతం”. ఆరెండు వర్గాలూ కలవడం శీశీ చెప్పిన అద్వైతం అయితే కల వకపోయినా కలసినబ్లు భమెంపజేయడం జరుక్‌ కాస్త్రి చెప్పిన విశిష్టాద్వెతం.

(శశీ గేయానికి చివర శ్రి అన్నపదం తెలుగులో (వాసి మె250ళఇగ అని ఇంగ్లీషలోనూ మళ్ళీ “ట్రీ” అన్నపదం తెలుగులో వాసి “1728౯69” అని ఇంగ్లీషులోనూ [వాయడంలో వికటకవితాధోరణి కనబడుతుంది. దీనికి తన గేయం చివర “కృతజ్ఞతతో తజ్ఞతతో' అని [వాశారు జదుక్‌కాస్త్ర. తజ్ఞత (తక్‌ -జ్ఞత) అనడం “అజ్ఞానంతో' అని స్ఫురిస్తోండి ్రీశ్రీ వాసిన వికట కవితాధోరణిలోనే అని అర్ధం చేసుకున్నట్టయితే “తజ్ఞత అన్నప్పుడు ఆ శ్రీ 1౪238 క20 (శ్రీశ్రీ) జ్ఞానాన్ని గురించి వీకటంగా భావించినట్టు తెలుస్తోంది.

మూలంలోని అర్జాన్ని అర్థర హితమయేట్టుగా రచించడం ద్వారా గంఖీర మైన విషయాన్ని తేలిక పరచడం చ్వారా వోస్యాన్ని పొందుపరిచారు జరుక్‌

శ్ర శాస్త్రి. శ్రీ లీ అవతా?క తనది వి?ష్టావ్యాకు అకడ లో శ్రీ ళబ్ధసరమైనవికు హాన్యం గోచరిస్తోంది శబ్దోను శరణం ద్వారా ఇందులో వినోదాన్ని అందించాడ్‌, పాదానుకరణం హాస్య వృష్టి జరగాలంటే వోస్య రచయితకు వికృతి దర్శనం జరగాలి, అయితే * ఈవ[కదృష్టి ఆభ్యాన లభ్యంకాదని తోస్తుంది జన్మతః వస్తుంది ఉత్తమహాస్యక ర్త వస్తువుతో ఉండే వికృతిధర్మాన్ని (గహిస్తాడు.” 16ఇటువంటి దృష్టీఉనృ వాకు యధాలాపంగా అప్పటి కప్పుడ వోస్యశ్పోరక మైన మాటఐను విసురుతూ ఉంటారు ఈవిధంగా [వాసినవే పాదాలకు మ్మాతమే జకషక్‌ కాస్త (వాసిన వినోదానుకరిణల ్రీథ్రీ గేయాంలోని పొదాలకే ఎక్కువగో వినోదాను కరణ కొవించారని చెప్పవచ్చు రెండ “పాదాలకు” చేసిన వినోదానుకరణలను అధిక్షేప వినోదంలో వివరించడం జరిగింది. క నే సైకం,:, 'జయఖేరి అనే థ్రీత్రీగేయం కోని

నేనుసైతం

[పపంచాగ్నికి

సమిధనొక్య్కటీ ఆహాులిచ్బాను!

నేను సైతం

విశ్వవృష్టికి

ఆ|వవొక్కటి ధారసోళాను*! 17అనే మొదటి పొదాలకుం

నేనుసైకం

కళ్ళకొట్లో

హితబాకీలేగర గొట్టాను

నేకుసైళం

జనాభాలో

116

నంఖ్యనొక్కటి వృద్ధిదేశాను”18 అనే వినోదాను కరణ _ (పేరడి)ని

జయభేరి గీతంయొక్కం రూపాన్ని నడకను అముకరించడ మేకాక్ర తత్వాన్ని కూడా అనుకరించి మూలంలోని సందర్భాన్ని మ్మాతం మార్చేసి అతి సాధారణ విషయాన్ని గొప్పగా వర్ణించారు.

ఈనాటి మానవ వహజ స్వడాపాన్ని మార్చి పాతభాశాలు మూఢ విళ్వా సాలు అగ్నికి ఆహుతిచేసి నవసమాజ నిర్మాణానికి (పళి సామాన్య మానవుడూ నడుము కట్టాలని ్రీశ్రీ ఉద్వేగంతో చాటుతూ తానై ఆదర్శంగా ముందుకు వస్తున్నట్లుగా *జయథేక" గీఠాన్ని ఆలపించాడు, కవి గంభీరంగా స్థిరమైన చిత్తంతో ఉదా త్తభావాన్ని [పకటించడం జరిగింది. ఇందులో దానికి జరుక్‌ కాస్త “నేను సైళకం' అన్న మాటనుమాతం వాడుకుంటూ మూల రచనలోని సందర్భాన్ని మార్చేసి సౌంతమాటలు కూడా వాడారు, జరుక్‌ కాస్త్రి చెప్పిన ఈ మాటలవర్షి జరుక్‌ శాస్త్రికి శ్రీశ్రీ ఫకటించిన మూల భావంపట్ట గౌరవంలేదా? 'శ్రీల్రీ లక్ష్యాన్ని" వ్య8ిరేకించారా? ఆని పరిశీలిస్తే జరుక్‌ కాన్ర్ర్‌ ఈ నవీన యుగంలో శీవిస్తూ థ్రీఫ్రీకి సన్నిహితుడిగా సమాజాభ్యున్నతి కోరే ఆభు[ుదయ భావాలు గల వ్య క్రిగా పైసండేవోలు సరికావుషరి. ఈ విధంగా ఆట 1పటించ డానికి కారణం ఏమిటని ఆలోచిస్తే - రి

జీవితంలో |పతిమానవుడూ సమాతాక్యున్నతికి కావలసిన మార్గంలో సదుసూ ఆ దీఇ్షాగ్నిలో తనను ఒక సమిథగా ఆర్చీంచుకోవడం అసాధారణమైన విషయం. లక్ష్య౦ అర్ధమవ్వచ్చుగానీ ఆ లవణాన్ని అనుసరించడం దుస్సాధ్యం, ఆదర్శాలు ఆందరికీ ఉంటాయి. కవిచెప్పిన ఉదా తభావాలకు ఆందరూ తలలూ పుతారు. నఈంకట్టి ముందుకు రావాలంచే చాలామంది+/ వెనుకంజవేసారు. దీనికి కారణం మానవులలో కష్టపడకుండా సుభాలు పొందాలనే లాలస అధికంగా ఉండటమే.

( అందుకే కళ్ళకొట్లో వ్ర లెగరకొడుతూ జల్సాగాకాలం గడుపుతున్నానని చెప్పడమేగాక *ఠాను మరో (పపంచ _డిషాగ్నికి సమిథకాకపోగా జనాభాలో వి డ్తిబెసీ వ,

సంఖ్య నొకదాన ని వృడ్ధిచిసి భూభారం మరింత పంచానంటూ పహాస్యధోరణిలో తెలిపి వినోదాన్ని ఆందించారు ఇరుక్‌ కాసి,

క్ర శి. ఏకాకి చరిత చూసినా ...

“ఇలా మొదలైందని శ్రీశ్రీ ఆరు[దా చెబుతున్న ఈ పేరడీ విషయంలో చరో చరణమో అంగుళమో గుర్తుందిగాని పూర్తిపారం ఎవరికి కంరోపారం కాలేదు "19 అన్న కె.వి. రమణారెడ్డిగారి మాటలవల్ల థభీథీ *దేకచర్మితలు” అనే గేయం మొత్తం వినోదానుకరణ (పేరడి చేయబడినా అది మొత్తం లభించడం లేదని తెలుస్తోంది. కనుక ఈ పాదానికి చేసిన వినోదానుకరణ (పేరడీ) [కిందకే తీసుకోవడం జరిగింది,

ఏదేశ చర్మిత్ర చూసినా

ఏమున్నది గర్వకారణం” అన్నవి *దేళ చర్మితలు"లోని [పథమ పాదాలు.

చరితను భౌతిక వాద దృక్పధంతో తరచి చూసిన శశ్రీఫ్రీకి ఏదేశచర్మత చూసినా చెప్పుకో చగ్గ విషయాలు గోచరించలేదు,

నరజాతి చర్మిత సమస్తం-పరపీడన పరాయణత్వంగా మాత్రమే థ్రీశ్రీ ముందు నిలిచింది. దేశమంటే శ్రీశ్రీ ఉద్దేశంలో తన దేశమొక్కటేకాదు. మాన వుడు వర్జిల్లిన పతి దేశ చర్మితనూ పరిశీలించి ఈ పరమ సత్యాన్ని వెలికి తీళాడు.

“గత్ర చరిత్రను సాంఘీక దృక్పథంతో విమర్శించి విష్ణవాన్ని సమాజా నీకి పఖోధించి చర్మితకారుల దృక్పథాచ్ని తీర్చి దిద్దడమే అ్రీభ్రీ దేళచరితల ధ్యేయం£0 అందమైన అనవసర మైన విషయాలే తప్ప అ అందానికీ కార ణమైన నగ్న సత్యాలు అందులో చోటుచేసుకోలేదనీ గుర్తించి ఈదేశరి[త్రలు ఎందుకూ పనికి రావని ఆవేదనతో రచించిన ఈ గేయానికి జరుక్‌శాన్తి వినోదానుకరణ (పేరడి) చెబుతూమూలంలోని ఒకే ఒక మాటను మార్చడం ద్వారా విస్యాన్ని సాధి, చారు *మూలంలోని పాదాలు అనుకరణలోనికి రావడం కూడా ఒకరకం అనుకరణే”£1 ఇదే జరిగింది ఇందులో

ఏకాకి చరిత్ర చూసినా

ఏమున్నది గర్వకారణం”౨£

120

అనడంతో కాకి ఎందుకూ వనికి రానిదనీ దానికి అసలు ఒక చర్మికే లేదనే లే శంతోనో, కాకి చర్మితను తెలుసుకోవడం నన్జ ఏఉపయోగమూ ఉండనళ్రే ళ్‌ చర్మితను తెలుసుకున్నా ఏమీ ఉపయోగం ఉండదనే ఉద్దేశంతోనో ఇల్యాటవాసీ ఉంటారు,

దేళచర్మితలు థ్రీశ్రీ తెలుసుకుని వాటిలో గర్వించదగినదేదీలేదని నిర్ధార ణకి వచ్చాడు. దేకాలేకాదు ప్రక్రాక్ష చరిత చూసినా చెప్పుకోదగిందేమీ లేదని జరు క్‌శాస్త్రీ తేల్చారు, “ఏకాకి అన్నపదాన్ని ఏకాకి (ఒంటరి) అనేఅర్థంలొ కూడ (గహీంచవచ్చు, ఎవరూలేని ఒంటరి మనిష చర్మితను తెలుసుకోవడం కష్టం- దేశాన్నిగురించి తెలుసుకోవడం “కుందేటికికొమ్మ వెతకడం వంటిదే నన్న "భావం గోచరిస్తోంది,

ఆంతేకాదు నద్ర నా ఆర్థరపొతమైన దానిని వర్ణించడాన్ని మనం "కొ క్రి చెప్పారు,

మ ఈ వాక్యాలలో థీథీ భావాలను వె ఢారించడం కాక శ్రీశ్రీ చెప్పిన దాన్సినే సమసమాం దృక్పధం లేకపో తరవాత దేశచరిత్రలన్నీ “కాకిగోల వంటివే అని హాస్యంగా చెప్పాలేమో ఈ చరణాలలో రెండోచరణం శాస్త్రిగారు మార్చకపోవడ్తం గమనారం

ఖా థీలీ రచించిన “చరితలు? గేయంతోనిడే అయిన. కౌజమహల్‌ నిర్మాణాన్సిక్ర రాళ్సెక్రి నకి న కూలీలెవ్వర?”2 బ్య పాదాలను న్సక్షగ్రించి. జరుక్‌ శాస్త్రీ" పిరదొన్నీ [వాసేడప్పుడ్సు తగలేసిన వ్లీడ్రి బ్యాం న! కాస్త. మ * అనే వినోదాన్సక్రర్ష్నన్న చెప్పిఉంటారు జరుక్‌ తాజమహల్‌ శ్ప్య్టే క సగానే ముంజజొ కల్‌ ష్యాహాక్య వణయగాధ గురించే (పతివారిక్షీ జ్లాపక్రం వస్తుండిక్ష్సి బ్‌ (0 శ్‌ షా న అపురూవుమ్వ్యై నిర్మాణానికి తమ!

.!

మను ధారపోసిన కూలీలుమా[తం మరుగున వడిపోయారు.. అందమైన వారి (వణయగాధ దాని చిహ్నంగా అద్భుతమైన తాజమహల్‌ చర్మిత పుటల్లోకి ఎక్కా యిగానీ ఆ కళాఖండాన్ని నిర్మించడానికి (శమపడిన కూలీల జీవన విధానం గాని, వారి [శమకు తగిన ఫలం గురించి కానీ ఏ చర్మితకారుడూ పట్టించుకో లేదు, |[పణయగాధకున్న (ప్రాధాన్యత ఈ కూలీలకు లేదు.

చారిత్రక భౌతికవాచంవల్రి చరితను నూత్న దృక్పథంలో చదువుకున్న థ్రీక్రీ ఆయా చర్మితకారులను. సూటిగా. వేసిన పళ్నో ఇది. ఇటువంటి తీవ్ర (వభావాన్ని వ్యక్తంచేసే పాదాలనడకను అనుకరిస్తూ “పిరదౌసివాసేడప్పడు. ..? అన్నారు జరుక్‌ కాస్త మూలానికి ఏమ్మాతం సంబంధంలేని విషయాన్ని (వాయడం ద్వారా గంఖీరతను చెడగొట్టి వోస్యపూరితంగా. మార్చారు జరుక్‌ కాస్త్రి వినోదానుకరణలన్నీ చదువుకోగానే వోస్యపూరితంగా అనిపించినా అళో చించిన కొద్దీ ఎంత అర్థవంతఅగా +వాళారో అవగతం అవుతుంది బహుకా ఈ [క్రిలది ఉద్దేశంతో (వాసిఉంటారీ వినోదానుకరణను

పిరదౌసీ [వాసేటప్పుడు ఎన్నిబీడీలు కాల్చ్సబడ్డాయో వాటికి ఎంతఖర్చు ఆయిందో, అన్ని బీడీలు కాల్బబడ్డాయంటే అదిివాయడానికి ఎంతగా ఆలోచించ వలసి, మధనపడవలసి వచ్చిందో అన్నీ పిషయాలు ఎపీహీ పట్టించీకోవడం లేదు అనే అర్ధం జరుక్‌ కాస్త్రవాసిన ఆపాదాలలో స్ఫురింపజేశారేమోనని పిస్తుంది, మూలంలోని “కూలీలు ఇందులోని బీడీలు బహుకా సమానమేనన్న విషయం సూచన్మప్రాయంగా తెలుస్తోంది. కొందరి జీవితాలు అంతే ఆలా వీడీలలాగే కాలి పోతూఉంటాయి అధికారులు తమ సుఖంకోసం కూలీలను, వీడీలలా ఉపయో గించుకుంటారు. బీడీలు కాలిబూడిదయినట్టుగానే కూలీలు. సైతం గుర్తుతెలియ కుండా అణీగిపోతూ ఉంటారు. వారిని ఎవరూ ఏమీ చెయ్యలేరు. వాళ్ళపెకిరాలేరు. అంటూ ఆవేశంతో ఊగిపోయే మూలకవిని సరదాగా ఉఓదారుస్తున్నారా అనిపి స్తుంది ఈ వినోదానుకరణ (సిగరెట్టు బీడీలమీదున్న వీరి అభిమానం వాటిమీద కూడా అనేక రచనలు చేసేట్టుచేసింది. “"ఉదా॥కి సిజరు సిగరెట్టు, సిజర్స్‌సిగ రెట్టు ఫో మొదలైన కవితలను తీసుకోవచ్చు” )25 అనుకరించడానికి మాటలు వెతుక్కోనవసరం లేదు. సరదాగా నోటికొచ్చిన మాటలను అదేశ్లైలిలో అదే నడకలో పలికిస్తే ఏమ్మాతం సంబంధంలేని విషయమైనా అనుకరణ అని తెలు స్తూనే ఊండీీ నవ్వుతెప్పిస్తాయి.

1 క త్న 1 ల్ల

ఆయితే సరదాగా కేవలం వినోదంకోసమే రచించినా అీల్రీ రచనలకు చేసిన వినోదొనుకరణల్లో మ్యాత్రం ్రీశ్రీ | పభావం ఉంటూనే వుందని అనిపించక మానదు. పై వినోదానుకరణ (పేరడిల దారా శ్రీశ్రీ ఆశిస్తున్న ,వస్తుందని కలలు కంటూన్న సమ సమాజం పట్ట జరుక్‌ శాస్త్రికి ఆశలేదను కోవడానికి ఏమ్మాతం వీలులీదు.

హాస్యంగానై నా వెక్కిరింతగానై నా బూర్జువా సమసమాజమే మేలె నదని జరుక్‌ కా(న్త్రీ ఎక్కడా అనలేదు. బహుశా ఈ వినోదాను కరణ (పేరడ్రిల ద్వారా జరుక్‌ శాస్త్రి శ్రీ శ్రీ భావాలని వెక్కిరించడంకాక వాటినే పరిహాస ధోరణిలో చెబుతున్నారనుకోవచ్చు. అయితే. వీటిలో ఠీఠీ వెలిబుచ్చిన ఆకా స్వరూపం కాక నిరాశానిస్పృవాలు కనిపిస్తాయి.

గీతానుకరణం

ళ్లోశానికి

“*నడకనుగాక ధ్వనీని అనుకరించడం అనుకరణలో మరోపద్దతి, అను కరణకు మూలమైన పద్యహౌదాన్ని అనుకరించిన పద్యపాదాన్నీ కలివీ చదివితే మూలంలోని పద్యంలాగే ధ్వనిస్తుంది, అనుకరణలోకి శబాలు రొవు. అనుకరణ

బాత ది

ధ్వనికి మాతం పరిమితం” అనుకరణ హాస్యంలో ఇదొకరకం, ఇటువంటిదే ఈ క్లోకానుకరణ,

“ఛోటాహాజీ నమస్తుభళ్యం

వరదే కామరూపిణి

కాఫీ పానం కరిష్మామి

సిద్ధిర్భవతు మేసదా”26 అనే జరుక్‌ కాస్త్ర చెప్పిన వినోదానుకరణకు మూలం తెలియని వారు ఉండరు. అది

'సరన్వతీ నమస్తుభ్యం

వరదే కామరూపిణి _

వీద్యారంభం కరిష్యామి

సీద్దిర్భవతు మేసదా”86 ఆన్నల్లోకం విద్యాభ్యాసానికి మందు విద్యకు అధిష్టాన దేవత అయిన “సరన్వత్తీ

1126 దేవి'ని స్తుతించే వందర్భంలో పాడుకునే శ్లోకం ఇడి. విద్యారంభం చేశాము, నిరాటంకంగా దొన్ని సాగించమని కోరుకుంటూ భక్తిభావంతో 1పార్పించే శోకం ఆశి నే తీవితంలో ఆతి ముఖ్యమైన “చదువును గురించి ఎంతో దీకతోచేసే (పార్దన. ఇంత ఉదాత్తమైన గంభీరమైన భక్తి పపూరితమైన క్లోకాన్ని కూడా తమ వాసో త్పత్తికి మూలంగా వాడుకున్నారు, సాంప్రదాయాల మీద, కొంగకొలం దేవ మీద కూడా మనసు న్ట్‌కంగా నిలవని అభ్యుడయ రచయిత బరగక్‌ కానీ మూలంలోని వందర్భాన్ని మార్చివేసి సాధారణమైన డిన చర్యలో భాగమయిన ఆతి సామాన్యమైన “కాఫీపానలి చేసే సందర్భాన్ని జొప్పించారు. “ఛోటావ్యాజీ *శ్రాఫ్రీపానం' అనే రెండే రెండు మాటలను ఉపయోగించడం ద్వారా మూలంలోని అర్థాన్ని పూర్తిగా మార్చివేసి కఫీ" ఎప్పుడూ దొరికేట్టుగా డీవించమని కోరు కోవడ౭ నవ్వు తెప్నించక మానదు. కీ రనకి :-= అతి

త్యాగరాజు క్రీననొక దాన్ని జరుక్‌ ా్ట్రి అనునుంచినట్టుగా ఠీ ఆర్మద చెప్పిన వినోవానుకరణ (పేరడి) ఈ విధంగా ఉండి

“నిికత్రపండు పు.పూ

ఉల్లివాసనే?

ఉడ6వెట్టిరా ఊర వేసినా

పోదు వుల్లదనమూ

పోదు వాసకే రామా ॥చింత॥29*

దీనిని స్వరశల్పిన చేస్తూ రాగాఆతీస్తూ పాడారుట జరుక్‌ ళాస్త్రి. దీనికి ఆధారమైన త్యాగరాజ క్షీర్తని గుర్తించడం శన్టసాధ్యం కానీ సాహత్యాన్ని చూస్తే మాతం ల

ఆ వ్రిన్సడ్రకే చిమడకే

ఉ& చింతకాయా!

సీవెంత చిమిడినా

నీపులపు పోదు

ఉడక శే ఉడక కే

క్షైలి4 ఓ ఉల్లిపాయా! నీవెంత ఉడికినా నీ కంపు పోదు. ఆని చిన్నప్పుడు చదువుకున్న పద్యాలు గుర్తుకొస్తాయి సాధారణంగా మనం వినరాని మాటలు విన్నప్పుడు చూడరానివి చూసి నప్పుడ “రామ రామ" ఆంటూ ఉంటాను, ఆ సమయాలలో “రామ” కబ్దం అనుకోకుండా నోటి వెంటవచ్చే సేదే గానీ భక్రివల్ప పుట్టుళొచ్చేదెంతమాాతం కాదు. బహుకొ-4డక బెట్టినా ఊర వేసినా-పోని పుల్చదనాన్నీ, వాసననీ భరించతేనట్టుగా *“రామా' అనే పదం అని ఉంటారేమోననిపిస్తుండి. అతి సాధారణమైన చింతపండు ఉల్లిపాయలను గురించి ఈ షాట స్వర ఇల్పగచేస్తూ గమకాలతో ఆలపిస్తున్నప్పుడు మాతమే ఈ వినోదానుకరణలోని ఆందమూ విస్యమూ ఎక్కువగా దో్యోతకమవుతుతాయి జరుక్‌ కాస్త్రి చేసిన ఈ వినోదానుకరణ పద్ధతి రెనై జాన్స్‌ పీరియడ్‌లో ఉపయోగించిన 'కాంటా ఫార్డమ్‌ (0002౯71 వ. అనే పద్ధతిని గుర్తు చేస్తుంది. (డీని గురించి ' పేరడీ వఖేదాలు' అకే శీర్షిక క్రింద "పేరడీ స్వరూప స్వభావాలు అనే భాగంలో వివరించబడింది) అభ్యుదయభావాలు కభిగిన జరుక్‌ శాస్త్రి భక్రరనపూరితమైన త్యాగరాజ కీర్తనను కూడా ఎగతాళి చేయడానికి వెముకాడలేదు. ఉదాత్తమైన పాాతలద్వారా ఆతి సాధారణమైన భాషను నలికించడంనల్ల హాస్యం ఏ విధంగా ఉత్పన్నం అవుతుందో ఆదే విధంగా నిర్ధిష్టమైన రాగాన్ని గంఖీరంగా ఆంపీస్తూ ఇటువంటి చింతపండు ఉల్లిపాయల సాహిత్యాన్ని జొప్పిం చడం ద్వారా వినోదాన్ని అందింభారు జరుక్‌ కానీ. పాటకి ; ఆన్ని తకాల సాహిత్యాలనూ సంగీఠాలనూ అనుకరించి. వినోదాన్ని ఆండించిన జరుక్‌ శాస్త్రి సినినూ పాటకు కాడా వినోదానుకరణ ( పేరడ్స)ని ఆందించారు ఉదా: గుణసుందకికథ చి[తంలోన్షి అమ్మా మహలక్ష్మీ దయచేయవమ్మా”8 ఆనేపాట,

౯5

సాధారణంగా లక్ష్మీదేవిని స్తుతించడం జరుగుతుందిగాస దరి[దదేవతను” స్తుతిస్తూ ఆహ్వానించడమనేది ఎక్కడా ఎప్పుడూ జరగదు. అయితే" లక్ష్మీదేవి) గురించి [వాయబడిన పాటను వికటంచేస్తూ పెద్దమ్మ , (లష్మీ అక్కగా దర్శీదొ దేవతను చెప్పుకుంటాం. లక్ష్మీదేవి అమ్మ ఆయితే దరి్శదదేవత "పెద్దమ్మ ఆయి- కూర్చుంది) ను ఆవ్వోనిస్తూ" వర్డిస్తూ-

“అమ్మ పెద్దమ్మ విచ్చేయవమ్మా (వలివి)

నీకు కొండపై పూకారుపసుపు,

కొండదిగగానే వేశారు ముసుగు"

నువ్వుకట్టింది క్రి _త్తనారచీర

చేత పట్టింది ఇనపట్రకాడ "81

బ లా అని (వాళారు.

ఎంతో భృ్నక్తివవత్తులతో లక్ష్మీగేవిని ఆహ్వానించడం తద్వారా తమ ఇంటిని సంపదలతో కళ కళలాడేట్లు చేసుకోవడం మూలగీతంలోని పరమార్థం. ఇందులో సంపద తమ వద్దే ఉండాలన్న స్వార్థం కూడా కనిపిస్తుంది. ఈ విష యాన్ని వికటం చేస్తూ స్వార్థరహితంగా చరి,దదేవతను ఆహ్వానిస్తే ఎలా ఉలి టుందో చూపించారు జరుక్‌ కాన్రి.

సర్వాభరణాలతో వట్టుబీరలతో బంగారు కాసులు (పసాదించే వొస్తంతో వెలిగిపోయీ లక్ష్మిదేవిని దృష్టిలో ఉంచుకుని ఆమెకు వ్యతిరేకంగా కిత్తనార చీరతో చేతితో ఇనపట్టవాడతో నెత్తిమీద ముసుగుతో ఉన్న దరి[దదేవతను రూప కల్పన చేసి ఆహ్వానించారు జరుక్‌ కాన్ర్రీ =

దీన్ని బట్టి సంపద వచ్చినప్పుడు మ్మాతమేకాక దారి[ద్యం మనను చుట్టు ముట్టినా చింతించకుండా ఉన్నదానిలో సర్దుకుని సుఖంగా ఉండాలనే సందేశం కూడా జరుక్‌ కాన్ర్రి పరోక్షంగా చేస్తున్నా రేమోననిపించక' మానదు.

[వతి విషయంలోనూ వికటత్వాన్ని చచర్శించే హాస్య రచయితకి ఆసా ధ్యమూ నిషేధమూ అంటూ ఉండవు. వారికి అన్నీ నమానమే. అందరూ సమా నమే. అందుకే జరుక్‌ శాస్త్రీ అందరిలా లక్ష్మిదేవిని కాక నరదొగా దరిదదేవతను కూడా పిలిచి ఉంటారు. (దీనికి కారణం చాలా కాలం. జఠుక్‌ ళాస్ర్రిగారు డబ్బులేక

126 ర

అవస్థపడడం జరిగిండిట, అ కాలంలో అన్ని కష్టాలలోనూ చిరునవ్వు ఆభ ణంగా ఛలోక్తుతే ఆనోరంగా జీవించిన జరుక్‌ కాస్త్రిగారికి ఈ భావన కి ఉండవచ్చు. ఎన్ని కష్టైలెదురైనా జీవితాన్ని చాలా తేలిగ్గా తీసుకున్న వ్యక్తిగా జరుక్‌ కా స్త్రి మన కళ్ళముందు నిలుస్తారు 0)

మూలంలోని, గాంభీర్యాన్ని చెడగొట్టడం ద్వారా వినోదాన్ని అందించారు. మనం సరదాగా నవ్వుకునే నవ్వు ఈ సందర్భంలో వారు విర _కిగా నవ్వుకుని ఊంటారు.

వచనానుకరణం

కీచకవధ (రేడియోనావిక)

మహాభారతంలోని విరొటపర్వంలోఉన్న కీచక వథ ఘట్టాన్ని ఆధారంగా తీసుకుని కావ్యాలు, యకగానాలు, జానపదగేయ, కావ్యాలు, నాటకాలు, మొదలే నవి వచ్చాయి. అందులోనూ నాటకాలుగా వచ్చినవి మరీ ఎక్కువ అని చెప్ప వచ్చు*82

"తిక్కన భారతంలో *క్రిచక్రవధ' ఘట్టం సుఖాంతం. ఇంచుమించు ఇదే పద్ధతి ఈ నాటకాలన్నిటిలోనూ అవలంబించబడింది. అయితే శ్రీ విశ్వనాథ వారి “నర్తనకాలిలో మాతం *కీచకవధి నిషౌదాంతంగా రూపొందించబడింది. కీచ కుడి పాతను ఉదాత్త వీషాదాంతనాయకడిగా మలిచారు విశ్వనాధవ్వారు. “కీచక వథిలో, దీనిక్తి వ్యతిరేకంగా క్రీదక్షడిన్సి వేషభాషలన్నింటిలోనూ ఒక వోస్య పాత్రగా (ప్రగల్భాలు పలికే పాత్రగా (వవేళపెట్టి చివరివరకూ నడిపార్రు జరుక్‌ కాస్త. జరుక్‌ శాస్త్రి రచించిన “కీచకవధిను నాటక రూపంలో ఉన్న పేరడిగా స్వీకరించవచ్చు, దీనిని పరిశీలిస్తే కొన్ని విషయాలలో విశ్వనాథవారి నరన కాలను అనుకరించి (వాసినదేననిపించక్ర పోచ న

క. కీచక పాత్ర ప్రవేశము

£ [దౌపదిని “కాముకిగా వర్ణించడం

లి క అభ ఇళ 0

శృంగార రసపట్టద్ర ఆన్నమాటను ఉపయోగించడం 4, కీచకోవధ సందర్భాన వర్షం కురవడం, = కీచకవ ధ్‌. క్రీకవధ రాజోయేదుర్యోధనాద్యం వధక్షృ ఆరంభంగా తలవడం,

127 విశ్వుశాథవారి "న ర్తవకాలిలో కీచకుడు తన అలగర్వావ్ని చాటుకుని నాకు సుధేష్ణ తోబుట్టువు నా పేరు సింహబళడుశిఅని పరిచయం. చేసుకుం తిక్యన భారతంలో. కీచకుడు “మత్న్యపతి మలటందియ.. దండనా ధుండు....నకు సింహదిలుడు సుధేష్టకు మొక్కంజనువాడును”క* నని పరి చఛయః చేయబడ్డాడు “భారతంలోని శ్రీచకుడు *“మత్స్యపతి మిడి అనడం మత్స్య పతికి |, పాధాన్యం ఇచ్చినట్లు చెప్పి శ్రీచకపా[తశే పాధాన్యంఇచ్చారు ఇంత ఉన్నతంగా చి్యతించవఐడిన విళ్వనాధవారి కీచకుడు. జరుక్‌ ళాన్త్రి. నాటకీలో ఒక బఫూన్‌లా చ్చితించబడ్జాడు- నా పేర సింవబలుడు “నేను విరాటరాజుగొరి పెద్దబోవమ)దిని. “నేను మ్‌త్తగా ఉన్నంతసేపూ లక్కల్లేఉంటాగానీ బిగించేళానంచేనా హే యమనిక్క నిక్కుళా: ఏమిటి? అల్లాటప్పాకింద కష్టేస్తున్నట్టుంది లోకం ఉల్లిపాయల పులును అంటే వాకు....ఎంత ఇప్టమో..... ఆంటూ (వవేశించాడు జరుక్‌ కాస్ట్రో సృష్టించిన సింహబలుడు' విక్యనాధవారి న ర్తశశాలలో సుదేస్ట క్రషషడి శోబుట్యన్న ఆనడం న్న అమెకు థర్తళయిన విరాటరాజుకు సిగకుడు అండగా. సిలలిసట్లి గతల చ్నితించబడితే విరాటరాజుకి పెద్దబావమరిడిగో ఛెప్పుకెని బతుకుతున్నాడు జరుక్‌ శాస్త్రీ కీచకుడు, ఆంలేకారు “నేను మెత్తగా ఉన్నంతసేపూ" ...ఆనే ఇరుక్‌ శాస్త్రి కీచకుడి మాటలు ఉ త్తరకుమారుడి (ప్రగల్భాలను గుర్తుకు తెస్తాయి ఇక [దౌపడిని కాముకి'గా కీచకుడు తలచింది విశ్శనాథవారి నెర్తనకాళ లోనే ఉదా. ఆమెలోచనములిలో లౌల్యమున్నదిఆయిదు గురు భర్తలకు భార్యయా ఎంత కాముక్షిక? కన్నులటో చితమున్నధి కామో[రేకమును. కూడా సూచిం చుచున్న నికికి. ఇమె కాముకియే ఆరమూలతల,..దోచక చెప్పున్‌ ల ఆనేవి విశ్వనాథవారి కీచకుడికి (ద్రౌపది కొముకీ అన్నభావం దృఢంగా ఉన్నట్లు స్పష్టం అవుతోంది. ఈ మాటంను అనుకరిస్తూ జరుక్‌ ఇస్త్రీ కిట[ినేశ ఈ అమ్మా వ! కో | టకమ అని అన్నాడు మావూరి అక్మాయచీ స్మ వ! యదుగురు క్ర ర్రఆకుశంతకాము$"ఆన్నార్ధ"41 ఆడికారు అక్కుయాి

128 మనఊళ్ళో ఎవరో అన్నారు. అయిదుగురు భర్తలట ఎంత కాముక” ఆన్న మాటలు అనిపీంచారు.

విశ్వనాథవారి కీచకుడ) (దౌపడిని ఎంతో (ఫేమిందాడు. అమె శృంగారా నికి అచ్చెరువొంది మెచ్చుకున్నట్టుగా అన్నాడు, కాని జరుక్‌ ళాన్తి సింహవిలుడికి [దౌసదిమీద ఉన్నది [పేమకాదు. తేలికభావం, ఒక సరతాకొద్ది అమెను కోరు కున్నాడు పైగా “ఆ అమ్మాయిని చూస్తే రకం వారీగానే ఉన్నది.” అంటాడు కూడా ఈ విధంగా [వాయడం ద్వారా జరుక్‌ ళాస్త్రీ మూలంలోని గంభీరతను పలుచబరిచారు,

మవోన్నత ళృంగారానికి రాణిగా (దౌపడిని కావించిన విశ్వనాథవారి కీచకుడు *ఒహో శృంగార, రసపట్టభ(డ; వచ్చితివొ అంటూ విరవాన్ని అనుభవించారు మరోసందర్భంగా “న ర్తనళాలకు నల్లి దుస్తులతో రమ్మశ్న (దొపడి సూవ్మబుద్ధిని మెచ్చుకుంటూ [పీయాః సేవు శృంగార రసపట్టథ్మదవ్ఫశీ5 అన్నాడు. ఇంతబీ శృంగారావేళంతో (దౌపడి మీద నిజమైన అనురాగంతో మూలంలోని కీచకుడు రూపుదిద్దుకుంటే 'కిచళవధ "లోని కీచకుడి మాటలు చేష్టలు వోస్మపూరితోంగా మలచబర్దాయి,

ఈ అన్మూయి బాగా ఉల్లిపాయలు తింటుందల్లే ఉంది ఆమ్మో ఎంత శృంగారరస పట్టిళ, దయో 146 అనుకున్నాడు జరుక్‌ కాస్త కీచకుడు. ఉల్లిపాయలు లామసభావాలు పకోపిందేవి సున్నితమైన శృంగారభావం కాళ మోటు శృంగా రానికి (పతీకగా ఈ మాటల వాడి వుంబారు జరుక్‌ కాస్త, మూలంలోని గాఢ మైన శృంగార భావం వోస్యపూరితంగా మలచబడింది ఈ కిచకవధలో.

“విశ్వనాథవారి న ర్తనకొలి నాటకంతో వర్షర్తువును గుకించిన వరనలు న్నాయి? ఆస్నీ సందర్భోచితంగా ఉన్నప్పటికి నో సంపదాయాన్ని "ఇంకా పొటిస్తున్న విశ్వనాథవారి రచనాశై లిని ఎగతాళి చేయాలనే ఉద్దేశంతో తమ అను కరణలో జొప్పించార్మ జడోక్‌ శాస్త్రి. తిక్కన భారతంలో చ సందర్భంలో (పకాతకాల వర్ణన ఉందికానీ వర్ష్‌ర్తువు గుకించిలేదు.

వర్ష గరించి ఎంత వర్ణించినా సారాంశం మ్మృాశళం ఇంతే అగే ఆరం వచ్చేటట్టుగా “వర్షం కురస్తుండి ఆ వర్షం-అల్లా.యిల్దా-భేవద్గా సొగసుగా అ ౭దోంగా ఉన్నది, "కీ8 ఆంట్రూ వక్షాన్ని గురించిన వర్ణన మాగించాడ,

కల్లి

విశ్వశాథవారి 'నర్తరళాంిలో కీచకుడు తన బలగర్వాన్ని చాటుకుని నాకు సుధేష్ట తోబుట్టువు నా పేరు సింవహబలాడుకికిఅని పంచయం చేసుకుం టాడు (దౌపదికిం

తికథన భారతంలో కీచకుడు “మత్స్యపతి మజందియు. దండనా ధుండు......నకు సింహబలుడు సుధేస్టకు మొక్కంజనువాడును”కే నని పరి చయం చేయబడ్డాడు-భారతంలోని కీచకుడు *మత్స్యపతి మరిది అనడేంమళ్చన పతికి , పాధాన్యం ఇచ్చినట్లు చెప్పి కీచకప్యాతకే పాధాన్యంఇచ్చారు ఇంత ఉన్నళంగా బ్మితించదిడీన విక్తునాధవాతి కీచకుడు జరుక్‌ కాస్రి నొటకీంలో ఒక బఫూస్‌లా చిితించబడ్డాడు

నా పేరు సింవాబలుడు “నేను "విరాటరాజుగారి పెద్దదావమకిదిని. “నేను మెత్తగా ఉన్నంత సేపూ లక్కల్లేఉంటాగానీ బిగించేళానంటేనా హే మయమనిక్క నిక్కుళా: ఏమిటీ? అల్హాటహ్పైకింద కస్టేస్తున్నట్టుంది లోకం ఉల్పిపాయల పులుకు అంచే నాకు....వెంత ఇష్టమో . ఆంటూ [వవేశించాడు జరుక్‌ గాస్రీ" నృష్టించిన సింహవలుడు?

విశ్వునాధవారి న ర్తనళాలలో సుధేష్ణ కీచకుడి తోబుట్టువు అవడం వల్ల ఆమెకు భర్తఅయిన విరాటరాజుకు కీచకుడు అండగా _నిలచినట్లు గంభీరంగా చ్చితించబడితే విరాటరాజుకి షెద్దబావమకిదిగా చెప్పుకొని బళుకుతున్నాడు జరుక్‌ శాన్తి కీచకుడు, అంతేకాదు “నేను మెత్తగా ఉన్నంతసేపూ. ..అనే జరుక్‌ శాస్త్రి కీచకుడి మాటలు ఉత్తరకుమూరుడి [పగల్ఫాలను గుర్తుకు తెస్తాయి

ఇక |దౌపదిని కాముకీ'గా కీచకుడు తలచింది విశ్వనాథవారి నర్రనళాఆ లోనే ఉదా. ఆమెలోచనమురిలో లౌల్యమున్నదిఅయిదుగురు భర్తలకు భార్యయా ఎంత కాముకిక” కన్నులలో చ్మితమున్నథి కామో దేకమును కూడా సూచిం చుచున్నవిశికి ఆమె కాముకియే ఆరమూతల.. ,దాచకచెప్పున్‌?% ఆనేవి విశ్వనాథవారి కీచకుడికి (దొవది కొముకి అన్నభావం దృఢంగా ఉన్నట్టు న్ప్ణం అవృతోండి. ఈ మాటంను అనుకరిస్తూ జరుక్‌ కొస్త్రి కీచకుడిచేత ఈ అమ్మా యనే కదూ....కాముకి అని అన్నాడు మావూరి అబ్బాయి,.* మిమ్మల్నే యిటీవల అయిదుగురు భర్రఠకుఎంతకాముకి“అన్నార్జ "*! అచికాదు అక్కయ్యా

128 మనఊళ్ళో ఎవరో అన్నారు. అయిదుగురు భర్తలట ఎంత కామక అన్న మాటలు అనిపించారు

విశ్వనాథవారి కీచకుడు (దౌపడిని ఎంతో (పేమింబాడు. అమె ళృంగారా నికి అచ్చెరువొంది మెచ్చుకున్నట్టుగా అన్నాడు, కాని జరుక్‌ కాస్త సీంహవలుడికీ [దౌపదిమీద ఉన్నడి [పేకుళాదు. తేలికభావం, ఒక సరథాకొద్ది ఆమెను కోరు కన్నాడు పైగా “ఆ అమ్మాయిని చూస్తే రకం వారీగానే ఉన్నది." ఆంటాడు కూడా ఈ విధంగా [వాయడం ద్వారా జరుక్‌ ళాస్త్రీ మూలంలోని గంభీరతను పలుచబరిచారు,

మవోన్నత శృంగారానికి రాణిగా (దౌపడిని భావించిన విశ్వనాథవారి కీచకుడు “ఒహో శృంగార రనసట్టథ్యడ: వచ్చితివో ఆంటూ విరవోన్ని అనుభవించారు మరోసందళ్ళంగా "న ర్తవళాలకు నిడి దుస్తులతో రమ్మన్న ఓదౌపడి సూవ్మబుద్ధిని మెచ్చుకుంటూ పిచూ; నీవు శృంగార రసపట్టభదవ్పశ4క అన్నాడు. ఇంతటి గృంగారావేశంతో (దౌపడి మీద నిజమైన అనురాగంతో మూలంలోని కీచకుడు రూపుదిద్దుకుంటే 'కీచకవధ'లోని కీచక డ్రి మాటలు చేన్టలు హోస్యపూరితంగా మలచబడ్డాయి.

ఈ ఆన్మూయి బాగా ఉల్లిపాయల తింటుందల్లే ఉంద ఆమ్మో ఎంత శృంగారరసపట్టభ| దయో 146 అనుకున్నాడు జరుక్‌ కాన్త్రి కీచకుడు, ఉల్లిపాయలు తామనథావాలు |పకోపిందేవి సున్నితమైన శృంగారభావం. కాళ మోట్ట కంగా రానికి (ప్రతీకగా ఈ మాటలు వాడి వృంభారు జరుక్‌ కాస్త, మూలంలోని గాఢ మైన శృంగార వావం వోస్యపూరితంగా మలచబడింది ఈ కిచకవధలో.

“విళశ్వనాథవాం “నర్తనశాల నాటకంతో వర్షర్తువుకు గురించిన వర్ణనలు న్నాయి"%? అన్నీ సందర్భోఓితంగా ఉన్నప్పటికీ పాత్ర సంపదాయాన్ని ఇంకా పాటిస్తున్న విశ్వనాథవారి రచనాకై లిని ఎగఠా? చేయాలనే ఉద్దేగంతో తమ అను కరణలో జొస్పించార జడోక్‌ కాస్త... తిక్కన భారతంలో శ్ర సందర్భంలో (ప్రభాతకాల వర్ణన ఉందికానీ వర్ష ర్తువు గుకించిలేదు,

నరం గరం ఎంకే నక్టారినా సారాంళం మ్యకం ఇంకక ర్ట వచ్చేటట్టుగా “వర్షం కురుస్తుండి ఆ ర్ష6- అల్లాయిల్లా..ఖే న ఆల ఉన్నది, *48 ఇంటూ వక్షాన్ని గతించిన వర్ణన వదన టో గా

న్త29ి

ఉదాత్త మైన గంభీరమైన ప్యాతల దారా అతి సాధారణ జీవితంలో ఉపయోగించే భాషను పలికించి హస్యాన్ని సాధించారు జరుక్‌శాస్త్రి. ఎలా హాస్య యుతంగా మలచారో పరిశీలించినట్టయితే__

జరుక్‌ కొస్త్రీ వినోదానుకరణ (పేరడ్సీలోని కీచకుడి వేషం_(ఫెంచి కట్టు మీసం, జెంగాలీకాఫ్‌. పాండిత్యం అంటే ఈఆధునిక సింహాబలుని దృష్టిలో పెద్ద బాలిక, కవి చేశన్పశతకం

“తమరు వండితులని విన్నాను?” అన్న (దౌవది [వళ షకి “నాకు పెద్ద బాలిక బాఘా వొచ్చును” అన్నాడు మరో నందర్భంలో “తమరు రచించే [గంధమేమిటండి?” అన్న [దౌపదికి "పెద్ద బూలకిక్ష' అని సమాధానం ఇచ్చాడు ఈ సింహ్రబలుడు ఈ కాలంలో “పెద్ద వాలశిక్షలో ఉన్న విషయాలు చాలా మందికి తెలియవు. అది ఈ కాలంలో విద్యార్థులకు (గ్రంధంలాంటిదేనని విద్యా స్థాయి ఈ కాలంలో దిగజారిపోయిందని ఎంతో చమత్కారంగా తెలీయజేసారు ఆన్నిస్తుంది, [పబంధమం'టపే ఎరగరా మీరు? కవిచేడవ్ప శతకం లేదూ? అట్టివి 'ప్రబంధాలంచే అని [దౌపదితో మరో సందర్భంలో అన్నాడు సింహబలుడు. కీచకుడి ఈ [పబంధ పరిజ్ఞానం నప్పు తెప్పించక మానదు అంతేకాదు " (వబం ధాలంటే ఎరుగని వారిని అధివ్నేపించడం కూడా కనిపిస్తుంది,

ఈవినోదానుకరణలో మూలంలో మథువు సేవించడాన్ని ట్మిత్రాగుతున్నట్టు

చిత్రించారు. జరుక్‌ ళాస్త్రి ఇందులోని ఆధునిక ఉత్తర సిగరెట్టు ముట్టిస్తుంది. సింహబలుడు గడ్డం చేసుకొంటాడు.

ఇక ,దౌపదిని తద వద్దకు పంపకపోతే ఈ క్తి పట్టుకొని పీకకోసు కుంటాను అంటూ బెదిరించాడు గడ్డం గీనుకొంటున్న సింహబలుడు గడ్డం గీసు కొనే కత్తితో ఆత్మహత్య చేసుకుంటాననడం నవ్వు తెప్పిస్తుంది.

మహా భారతంలో కీచకుడు మైరంధధిని పంపమని [ప్రాధేయ పడకాడే గాని ఏ విధంగా పంపాలో చెప్పలేదు. తమ్ముడి బాధ చూడలేక ఆ రాతతి కీచకుడి ఇంటినుంచి మధువు తెమ్మునే నెపంతో మైరంధిని పంపింది నుధేష్ట్ర*49 విశ్వ నోధవారి నాటకంలో నుధేన్లన్లు మత్తులో వుంచి సైరంధధిని మోసంతో కీచకుడి ఇంటికి పంపింది చెలిక_ల్తి “వల్టికి”50 అయితే కీచకుడి ఇంటికి (దౌపదీని యిలా పంపాలో కీచకుడే సుధేష్టతో చెబుతాడు, అయితే అదీ మధువు కోసం కాదు

రి

190

“అక్కయ్యా ర్యాతి పది దాటిం తరువాత "టీ" కాచమను “టిడస్టు' తీసి చాచేబ్యు ఆవెనుక బీడస్ట కోసం సైరం,ధిని మా యింటికి వంపు లేకపోతే నేను ఐతకను” అంటూ (దౌపదిని తన యింటికి ఏ వంకతో పంపాలో కూడా సింహ ఐలుడు సుధేష్టతో చెప్పాడు. కాలానికి తగినట్టుగా విషయాన్ని మార్చడం ఇందు లో మనకు కనిపిస్తుంది. ఆనాటి మధువు తాగడాన్ని ఈనాటి *టి" సేవించడంగా మార్చి వోస్యాన్ని పొందు పరిచారు

"*వమో కానీ ఆక్కయ్యా నాకు మటుకు ఆవిడంపే సుగంధంతో కూడు కున్న *టి' వలె ఉంటుంది. అంటూ సెరం ధిని టీతో పోల్చడం చూస్తే మగు వను మధువుతో పోల్చడం *మదిరాశ్నీ' వంటి సమాసాలు వాడటం గుర్తుకు వచ్చి నవ్వు తెప్పిస్తుంది అనాడు మధువుతో మగువను పోల్చినట్లుగా ఈనాటి ఈ కీచకుడు “టితో [దౌపదిని పోల్చాడు

“కిచకవధిలో తన మీదికి వస్తున్న కీచకుడితో [దౌపది దుర్వారోద్యమ వాహు విికమ రసాసోక....,..* అని తన పతుల బాహుపర్మాకిమం. గురించి చెప్పటోగా “ఆగు: నాకూ వచ్చు జ పద్యం” అన్న సింహబలుని .మాటలు చమ త్కారమూ నవ్వూ తెప్పిస్తాయి. తెలిసిన కథనే తీసుకుని ఇన్ని రకాలుగా నాట కాలు కావ్యాలు మొదలగునవి రావడంతో కొత్త దనం లేకపోవడం గురించి జరుక్‌ శాస్త్రి “కీేచకుడ్‌కి కూడా ఆ పదం వచ్చినట్టుగా చెప్పి అంత పాతబడిపోయి నట్టుగా చెప్పారు. పొత కథంనే పట్టుకుని సృజనాత్మకత లోపించిసట్టుగా [వవ ర్హించే రచయితలకు సరదాగా చురక వేశారే మోననిపిస్తుంది.

ఇంక ఈ ఆధ్వనిక్ష (దౌపది భీముడి సవాయం వంతమా[తం కోర్రకో లేదు. పడే పడే (దౌపదె పొందును కొరుతున్న కీచకుడితో సమయ స్పూర్తిగా (వవర్తించింది. “నాకోసం ఏం త్యాగం చేస్తోవని ఆడిగింది,

“నా పాణాలు అయిదూ అర్పిస్తా* నన్నాడు సింహబలుడు సమయం చూసి పక్కనే ఉన్న ఇనుప గుదియనండ్ర ను అతడికి. తెలిక్షక్సుండా పటుకుని 'అటునడు' “ఇటురా వినక్కిశ్రిరిగి కూర్చో; ఆన్ని సింవొబలుడిని తిప్పించి “'సనుక పాటున రపీమని గుడియపెట్టి వాడినెత్రి నృ కొట్టింది... సింహబలుడికి. వాళ్ళంతా నెళ్తురు మయం,

[బై]

అ కాలంలో [దౌపదికి భర్తని పిలిచి నాటకం ఆడవలసి వచ్చింది పాంచా లికి. ఆలాకాక స్యయంగా చంపింది జరుక్‌ కొన్ట్రీ (దౌపది.

“భారతం ఈనాడూ వుంది" అసి కొన్ని కథానికల (ఉ:.మంతులూ, మమకారాలు, నాయకులు-సర్వనాయకులు]) ద్వారా చెప్పిన డా. సి, ఆనందా రామలంగారీ అభి[ప్రాయం జరుక్‌ కొస్త్రికి ఆకాలంలోనే కలిగి ఉంటుంది. భారతం పురాణగాథగా భావిస్తున్నప్పటికీ అది నిరంతరం మన మధ్యనే జరుగుతూ ఉండే (పసుత కథి కూడా నన్న సత్యం జరుక్‌ కాస్త్రీ ఈ నాటకం ద్వారా వెళ్లడిచేంవ దలుచుకొని ఉంటారు. ముఖ్యంగా పరాయి ఆడదాన్ని కేసలం కామ దృష్టితోనే చూసే దుర్మార్గులకు ఈ క్రిచకుడీ పాాత (పతీక, అందుకే జరుక్‌ శాస్త్ర క్రీచకుడిని [ఫెంచికట్‌ మీశం తోటి బంగాలీ (క్రావ్‌తోటి [వవేళపెట్టారు.

• పపంచంలో జరుగుతున్న అనర్జాలన్నిటికీ ఆకలీ సెక్స్‌, రెండే మూల కారణమని 51 జరుక్‌ కాస్త్రి నిశ్చితాభిప్రాయం.

ఆ రెండింటిలోను సెక్స్‌ వల్హ జరిగే అనర్థాలను, తరుజోపాయాన్నీ నూచించడాికి ఈ నోటకం (వాళారేమో ననిపించక మానదు. జరుక్‌ కాస్ట్రీ క్రిచకుడు ఉత్తరరుకూడా కన్నుగొట్టి పళ్ళీకిల్లించాడు. ఆడది కనిపిస్తే వెంటవడి నతాయిదీచే తిరుగుబోతులను దృష్టిలో ఉంచుకొనే మళ్ళీ “కీచకవధి " జరిపి వుంటారు. కనుకనే మూలాన్ని అనుకరించి వ్యతిరేకంగా వీస్యపూరితంగా రచించినా ముగింపు మాతం మూలకథలో ఉన్నట్లుగానే ఉంచారు. అయిణే తక గన శీచకవధను తలుచుకుంటే పారకుడికి మోసపోయాడే అన్న జాలివేసి దుషశంవోరం జరిగినందుకు కొంత ఆనందము కలిగిడే, విశ్వనాధ వారి శక్రిర్‌కవధ' వల్లి కీచకుడి మీద సానుభూతితో గుండె బరువెక్కి అన్యాయం జరిగిందని ఆరవాలనిపి స్తే, జరుక్‌ శాస్త్రి కీచకవధ సంత్స _ప్రినిస్తుంది, సందేశాన్ని ఇస్తుంది. |

ఈ నాటకం ద్వారా దుర్మార్గుల బారినపడే ఆడవారికి సందేశం ఇదామనే

స ది ఉద్దేశం కూడ జరుక్‌ శాస్త్రికి ఉండి ఉంటుంది. కాబట్టే మూలంలో (దౌపదిలాగా మగవాడు (భీముడు) వచ్చి రక్షించేదాకా అవమానాలు పొందుకూ పరిత్రపిసూ

1982

కూచోకుండా జరుక్‌ కాస్త్రి సృష్టించిన [దౌపది వీరవనితలా కీచకుడిని యుక్తితో చంపి తన మానాన్ని కాపాడుకుంది. స్త్రీలు అబలలుగానే ఉండిపోక అవసరమై నప్పుడు ధైర్యాన్ని ్నపదర్శించి చాకచక్యంగా తమను చుట్టుముట్టే క్సష్ట పరిస్థితు లను ఎదుర్కోవాలనే సందేశం ఇందులో ధ్వనింపజేశారేమో!. స్రీ అభ్యుదయం పట్ట జరుక్‌ కాస్త్రి తమకున్న అధునికభావాలు, అభ్యుదయథభావాలూ ఈ విధంగా వ్యక్తం చేశారు. '

ఈ విధంగా ఈ కీచక వధ వినోదాన్ని విజ్ఞానాన్ని కూడా అందించే వినోదానుకరణగా (పయోజనాన్ని సాధిస్తోంది.

గవినోదానుకరణి' అనే ఈ విభాగం [క్రింద (గ్రహించిన వినోదాను కరణల్లో జరుక్‌ కా(న్హ్రీ అభ్యుదయ భావాలు వదో నందేశం ఇద్దామనే ఉద్దేశము గోచరిస్తున్నట్టుగా అనిపిస్తుంది. ఎంత సరదాకోసం (వాసినా జరుక్‌శాస్త్రి (పతి పేరడీలోనూ కొంత విమర్శ, వెక్కిరింత గోచరిస్తూనే ఉంటుందని చెప్పవచ్చు.

ఉపసంహారము

వినోదానుకరణ (పేరడీ)ని కార్టూన్‌ చ్వితకళతో పోల్చుకోవచ్చును. (వముఖవ్యక్షుల్లో కొట్టొచ్చినట్టుగా కనిపించే ఏ అవయవాన్నో తీసుకుని మరింత పెద్దదిగా చిశిస్తాడు కార్టూనిస్ట్‌. కార్టూన్‌ని చూడగానే దానికి సంబంధించిన వెర్టిక్తి గుర్తుకొచ్చి త్తీరుఠాడు. అయితే ఆ వ్యకిని, ఆ వ్యక్తి ఫోటోనూ చూసి, నప్పుడు కూడా రానినవ్వు ఆ వ్య క్రిని దృష్టిలో పెట్టుకుని వేసిన ఈ వ్యంగ్య చ్మితం చూడగానే వస్తుంది. అయితే కారూన్‌ కేవలం నవ్వు తెప్పించడం 'మాతమే చెయ్యదు ఆసలు స్వరూపాన్న వికలపరుస్తున్నా ఆ (పయత్నంలో "ఏదో ఒక విషయాన్ని వాస్యాత్మకంగా చెప్పడానికి [పయత్నిస్తుంది. _ స. కొక జరుక్‌శాస్త్రీ చినోదానుకరణ (పేరడ్రీల పరిశీలన వలన వీరి పేరడీలు “పేరడి కర్తవ్యాన్ని నిర్వ ర్రిస్తూనే, (పత్యేకమైన వాస్యరచనలుగా నిలబిడుతూనే, సందేశాత్మకంగానూ (వ్రయోజనాత్మకంగానూ ఉన్నాయన్న విషయం స్పష్టం అవుతోంది. మూలం తెలియని పారకులకు సెతం నవ్వు "తెప్పించే గుణం వీటిలో వుంది అంతేకాదు జరుక్‌ కాస్త్రి యొక్క. వ్యక్తిగత 'శావాలను కూడా వ్యక్తపరుస్తూ ఒక అభ్యుదయ దృక్పథంగల వ్యక్తిగా జరుక్‌ కస్త్రని మనముందు నిలుపుతాయి.

139

మొదటి పేరడీ రచయితగా, అనితరసాధ్యమైన విలక్షణమైన పేరడీ రచనాకైలిని సొంతం చేసుకున్న పేరడీ, కాన్రిగా జరుక్‌ కాస్త. పేరడి సాహి త్యంలో నిలిచిపోయారు.

ఏమయినా పేరడీ, సాహిత్యంలోనూ చి,తకళలోనే కాక దీని లక్షణాలు అనేక విషయాలకి వ్యాపించాయని చెప్పవచ్చు. “తెలుగువాని జీవితమే. ఒక వొకూండ అయింది. మన రాజకీయాలు, మన (పభుత్వం మన రేడియో మన సాహత్య అకాడమీ, మనధార్మిక విశ్వాసాలు మన ఆధ్యాత్మిక అనుబంధాలు మన ఆంతరంగిక వ్యక్తిత్వం ఒకొక ల్టటీ ఎక్క క9ల606 పెం06?. జాతి జీవితమే పేరడీలా తయారైంది” 58 అన్న [శీ రాచమల్లు రామచందారెడ్డి మాటలు పేరడీకి ఉన్న సర్వ వ్యాపిత్వాన్ని తెలియజేస్తాయి.

అథః సూచికలు

1. రామకృష్ణ మిరియాల, శ్రీశ్రీ కవిత్వం. పుట 2 ఉ068 త. శ్రిల్రీ మహాప్రస్థానం, పుట 70 లె. 1016

త్త 101/1

క్‌ 0164

6 రమణారెడ్డి కె. వి; జరుక్‌ శాస్త్రీ పేరడీలు ఇతరకవితలు, పుట . 91 గా ] 014

8. రమణారెడ్డి ౩. వి., జరుక్‌ కాస్త్రి పేరడీలు ఇతర కవితలు. పుట : 94 రి 1 014

9. రమణారెడ్డి ౩. వి., జరుక్‌ కాస్త పేరడీలు ఇతరకవితలు, పుట : $6 శ శశీ మవోపస్థానం, పుట : 1]

10. రమణారెడ్డి, కె. వి జరుక్‌ కాస్త్రీ పేరడీలు, ఇతరకవితలు, పుట 94 ల. శీ శీ మవోోపస్థానం, పుట : 1

కేక. రమణారెడ్డి 3. వి , జరుక్‌ శాస్త్రి పేరడిలు ఇతర కవితలు, పుట 94. కేర్‌. రామకృష్ణ మిరియాల, శ్రీశ్రీ కవిత్వం,

16. నరసింవోరావు మునిమాణిక్యం _ మనహాస్యం పుట 18

17 అీఠీ, మవాో పస్థానం, పుట ల]

185, అమరేం్యద; వికటకవి జరుక్‌ కాన్త్రి (వ్యాసం) “అం[ధ[వభ' దినపత్రిక

5్‌.8.81. 19, రమణారెడ్డి, కె. వి, (పీరిక) జరుక్‌ కాన్స్రి పేరడీలు ఇతరకనితలు పుట ౩౧

0. రామకృష్ణ మిరియాల, ఖ్రీల్రీ కవిత్వం, పుట 586

1835

విశ. నరసింహారావు మునిమాణిక్యం మనహాస్యం, పుట 185

వడ. రమణారెడ్డి కె. వి, జరుక్‌ళాస్త్రి పేరడీలు ఇతరకవితలు పుట ౩౫

౨8. శ్రీశ్రీ, మహాప్రస్థానం, పుట 68

వశ. అమరేంద్ర, వికటకవి జరుక్‌ ళాస్త్ర (వ్యాసం) ఆఅం[ధ్మపభ దినవ(తిక 5-_8.*81

తల్‌ రమణారెడ్డి కె. వి. జరుక్‌ళాన్త్రి పేరడీలు ఇతరకవితలు, పుటలు 15,19, బి4

26. నరసింహారావు మునిమాణిక్యం *మనహాస్యం” పుట 189.

2 జరుక్‌ శాస్త్రీ “శరత్‌ పూర్ణిమ” (కథలు) (సంపుటి పుట కీ9

౨8 భగవత్‌ స్తుతి, పుట 179

2౨9. ఆర్ముదవ్యాసపీరం (వ్యాసం) “ఆంధ్రజ్యోతి దినపతిక, ఉ.7-రికి

80. 1 016

లే, .

శ2. 1 బృహన్నల. ధర్మవరం కృష్ణమాచార్యులు 8 పాండవాజ్ఞాత వాసము_ జనమంచి శేష్మాదిశర్మ 8 కీచకవధ-కోలాచలము శీనివాన రావు కీ కీచకవధ-_ నిశ్శంకల కృష్ణమూర్తిగారు, 5 నర్తనళాల విశ్వ నాధ సతినారాయణ, 7 పాండవాజ్ఞాత వాసము చెఅకుపల్లి వేంకట రామయ్యా ౯ నర్తనకాల పి. వి. భదం.

శేకి. విశ్వనాధ సత్యనారాయణ, “నర్తనశాలి, పుట 4

శక. తిక్కన- (శశ్రీమదారయ్యధ మవిభారతం, ద్వితీయాశ్వాస్స వచనం, సంఖ్య 22, పుట : 84 (1946)

శిల. జరుక్‌ కాస్త *కీచకవధి' (నాటకం) (వినోదిని 1885 మే

లర, క్‌ 014

శి7. విశ్వనాథ సత్యనారాయణ, కన _ర్తనళాలి (నాటకం), పుట : వై!

8, క్‌ 916

ఓ9. విశ్వనాధ సత్యనారాయణ “న ర్తనళాల పుట : ఉలి.

శీ0. జరుక్‌ శాస్త్ర, కిచకవధ, (వినోదిని. మే. 1985),

136 ఉ3. జరుక్‌ కాసి శీచకవర (వినోదిని, మె. 198). క్త, కే సే[ర్ష శీలి శ్‌ 516 ఉక. విశ్వనాధ సత్యనారాయణ, నర్తనశాల, పుట: 50 ఉర్‌. విశ్వనాధ సత్యనారాయణ “న ర్తనకాలి, పుట. 89 | శర. జరుక్‌ శాస్త్రి, కీచకవధ, (వినోదిని, మే, 1985 గాల్‌ కే క క్తీ సారీ భవత్కేళ కన్నీట వర్ష బుతువు, పుట : 88 కడిమి పూచినదో ......... ధూపములు'(గమ్మె = పుట; క్క = విశ్వనాధ సత్యనారాయణ “నర్హనశాలి, ఉర. జరుక్‌ కాస్త్రి కీచకవధ (వినోదిని ఎమే 1985) 49. తిక్కన, శ్రీమదాం,ధ మహాభారతము *701 111 1967. పెట: 41 పద్యం 89. ' 50. విశ్వనాధ సత్యనారాయణ, “నర్తనకాలి, పుటలు ; లిం 51. ఆమరేంద, "వికటకవి జరుక్‌ శాస్త్రి” ఆం ధవ 9 వభ న ం క్‌_8.1981. టిల్‌ వార్తా ప్యక్రిక 52. రామచం దదారెడ్డి, రాచమల్లు “మల్లారెడ్డి గేయాలు, పుట ; క్‌,

"1 అనుబంధాలు

1. కీచకవధ (జరుక్‌ కాస్త గారి నాటిక) 1లి7.148 లె జలనూ[తం చంద్రమౌళి గారు చెష్పిన విషయాలు 144-149 ఉపయు క్త (గంధాలు 150=155

కీచక “వధ (నొటిక / రచన ; జలసూత్రం రుక్కిజీనాధ కొస్ట్రి ((పవేశం : కీచకుడు. షుమారు 80 ఏళ్ళుంటాయి. (ఛెంచికట్‌ మీసం. నాపేరు సింవబలుడు. నేను విరాట రాజుగారి పెద్ద చావమరిదిని, నేను మెత్తగా ఉన్నంతసేపూ లక ల్లీ తంటాగాసీ - విగించేళానంపేనా.హే( యమ నిక్కు నిక్కుతాః ఏమిటో అల్జాటస్పా కింద కష్టేస్తున్నట్టుంది శోకం ,. ఉల్లి [1దౌపది యింతట్లో (ప్రవేశించి ఆరు నెలలనాడు హౌయిన “ఉత్తర పాత చెడావ్సల్ని వెతుకుతూ అక్కడే శచ్చాడుతూంటుంది. వరాసు 2కి కహ్టైాలనుభ వంచిన మొహం. సింహబలుడు : (తనలో) ఈ అమ్మాయినేకాదు - కాముకి . అసి అన్నాడు మా వూరి అబ్బాయి. (పైకి చమరేనా మా అక్కు అంతః నే ౦లో ఇటీవల ఉన్నది. (దౌపది ఇ అప్పును పంచా 2 నా పేరు సింహాబలుడు. నేను విరాటరాజు గారి పెద్ద బావను. (దౌపది: చి త్తం శమరు పండితులసి పిన్నాను, సింహా ? నాకు పెద్ధ వాల శిక్ష బాఘా వొచ్చునుం (దౌపది శచి త్తం,

199 సింహా : (కనలో) ఈఅమ్మాయి బాగా ఉల్లిపాయలు తింటుందల్లే ఉంది. అమ్మో ఎంత “శృంగార రస పట్టభద'*యో? (పైకి మీ పేరు? (చౌవది : సైరం(ధి అంటారు! సింహా : మీరు [పబంధ యుగంలోంచి యిలా చక్కా. .,వచ్చారా (తనలో-భలే బాగుంది). (దౌవది : ఓ నాటకం కూడా దాటి వచ్చాను. సింహ : (తనలో). పొవం _ [(వబంధం అంబే ఎరగదళ్లే ఉంది. (పైక్రి (వబంధం అంటే ఏరగరా మీరు? కవి చౌడప్ప శతకం లేదూ... అట్టివి (వబంధాలంటే _ మీకు సంగీతం వాగా వచ్చనుకుంటా? (దౌవది : (తనలో) ఛీ - వీడొక (కాస్టుడు. సింహ : ఇప్పుడు పాడమంటాననా ఆలోచిస్టున్నారు? అబ్బే ఎల్జుండి మా ఇంట్లో న లి కచేరీ పెట్టిద్దామని, [దౌపడి ః (తనలో) వీల్ణీ ఎలాగన్నా మన్ను చేయాలి, (దౌపది: (మౌనం) సింవా : సరేలెండి మా అక్కగారు యింట్లొ ఉన్నారా? (దొపది : ఉన్నారను కుంటా 1? (ఇద్దరూ వెళ్ళిపోతారు) శెండో రంగం ( సుధేష్ణ టి (లాగతూంటుంది. సాయం[తం నాలుగు గంటల (ప్రాంతం, జతర అవుడే వచ్చి టికి కబురు. చేసీ సిగరట్టు ముట్టిస్తుంది. సీంహబలుడు క్రోంచెం అవతల గడ్డం చేసుక్తుంటూ ఉంటాడు (దౌపది ఉత్తరకుకూడా టీ తెచ్చి త్‌, ది న్‌ బ్రపాయి మీద పెట్టీ స్రోతుంది)

*త0 సింహా : అక్కయ్యా ఈ అమ్మాయి "ఎవరూ ? సుఢేస్త : ఎవరో నాకు తెలియదు, ఓ ఏడాది మా యింట్రో ఉంటానంటే ఉండ ణ

మన్నాను.

ఉత్తర : సంగీతం నాగా వచ్చనుకుంటా మామయ్యా । మా బృహన్నల గారు చెప్పారు.

సుదేస్ట 2 అలా 'అనకూడదు పరాయి వాళ్ళని

సింహ : అక్కయ్యా ఆ అమ్మాయిని చూస్తే రకం వారీగానే ఉన్నదిః

సుధేష్ట 2 అప్పుడే శి కన్ను బడ్డదీ - యికబాగుపడవు,

సీంహ ; అదికాదు అక్ష ట్‌్యయ్యా _ మొన్న మన ఊళ్ళో ఎవరో అన్నారు. క్‌గురు భ్‌ ర్తలట ఎంత క్రామ్సుక్షి” ఆ్రన్సి

సుదేష్ట : ఆంకా ఉశ్రది,

సింహ : అవునుగాని _ చెవిజే నమ్ముళావో నమ్మవో ఆక బ్రాయ్యా అ అమ్మాయి కోసం నా ఎదురు రొమ్ము “కొట్టుకుంటుంది.

సుధేస్ట : ఛీ తప్పు _ అల్ఫా అనకూడదు,

సంహ : అల్లాక్కా.దక్కయ్యా. ఆవిడ కళ్ళు చూకావ్లూ 2_ఏమోకాస్తీ అక్కయ్యా వాకుమటుకుగ్న ఆవిడంచే సుగంధంతో కూడుకున్న టీవలె ఉంటుంది

సుధేస్ట : ఇటువంటి మాటలు చెప్పకు.

ఉత్తర, మామయ్య రసోన్మళ్తుడు.

సింహ 2 అక్కా చనువు కనక్ష నీతో. చెబుతున్నాను ఆ అమ్మాయిని చ రాత్రి మౌ యింటికి పంపకపోతే ఈ క త్రీ పెట్టుకుని పీకకోసుకుంటాను-నిజం

స్తుఢేస్ట : అఘాయిత్యం మాటలు చెప్పకు,

సింహ : నిజం అక్ష రాయా నిజం: ముమ్మాటికీ. నిజం;

సుదేస్ట : నీకు సుధేష్ట వంటిది, తప్పు! అనకూడదు

శ] సింహ : అక్కా నీకేమన్నా పిచ్చా వె[6ిపోలికలు తెస్తావేంటి. నామాటలు వొవ్ప కోకపోడే యివ్పుడు నీ కళ్ళ ఎదుటే యిష్వుడే కోసుకుంటాను. ఇదిగో, సుధేస్ట : ఏమిట్రా గందరగోళం. ఊత్తర :; మామయ్యా సీగ రెట్టుకావాలాః [(సింహాలుడు గడ్డం గీసుకోవడం ప్పూర్తి అవుతుంది. ముఖం కడుక్కుని వస్తాడు, ఉత్తర సిగరెట్టు ఇస్తుంది. సింహబలుడు అంటిస్తాడు]. . సింహ : అక్కా నా వొఖ్ళు పట్టుకుచూడు ఎట్టా ఉందో_శీతల 'పెత్య జ్వరం ' లాగు? నుధేష్ట : అ్యపతిష్ట *,..-..2. క్యవతిస్టం సింహ : ఉత్తరా టీ తీసుకురమ్మను. ఉత్తర వెళ్ళిపోబోతోంటే ... కీచకుడు ఆమెకు కన్ను కొడతాడు. ఆమె మొవాం చిట్లించుకు వెళ్ళపోతుంది). ళు సింవా : ( ట్రీ (లాగుతూ) అక్కయ్యా రాతి వది దాటిం తరువాత టీ కాచమను. టీ డస్తు తీసిదాచెయ్యి. ఆ వెనుక టీ డస్టు కోసం సైరంధిని మా యింటిని పంపు ,.. లేకపోతే [బతకను. గ్‌ సుధేస్ట : జలగలా వట్టుకున్నా వేమిటిరా?. అల్దాగేలే వెళ్ళు. సీంనా వ అల్హాగేలే అంజేకాదు. ఎదురు చూన్తూ ఉంటాను. సుథ్యేప : సరేలే: సింహ , ఆక బ్రాయ్య అన్నమాట తప్పదు. సుధేష : నాకు అతిష్ట తీనుపరాకు లు ట్‌ సంచా : చెప్పిపెట్టే బుద్ధీ ఎంతసేపూ (ఆంకా వెళ్ళ పోతారు) (వర్షం కురుసుంది ఆ వర్షం అల్దా - యిలా - థేషగ్గా సొగసుగా టి వానాలీ ఉన్నది),

1త్తలై మూడో రంగం (గ్యాతి పది గంటల తరువాత [దౌవది వెళ్ళచేక గజగమనంతో వెళ్ళతూంటుంది. కీచకుడు ఏమీ తోచక వరండాలో అటూ ఇటూ వచార్డు చేస్తుంటాడు, వాకిట్లో షౌరావాళ్ల ఉండరు. రూరం నుంచి (దౌవదినీ చూచి ఇంట్లోకి పారిపోయి పెద్ద జాలగివు. కవి చౌడప్ప శతకం తీసుకుని చదువుతూంటాడు], 1చొపడి : [పమేంచి] సింహబల నువోరొజా। సంహ వ 4.244446 480+ (దౌవడి : కీచక మహారాజా? సింహ ; ఎవరూ వారుః (తొపది ః నేనండీ సెరందిని. సుఢేష్ట వంపిత్తే వచ్చాను, సింహ : ఓహో _ మీరా! దయ చేయండి, తోప్య చదువుకొంటున్నాను. (బౌపడి ; తమరిష్పుడు పరించే గంఠమేమిటండీ? సింహ : పెద్ద కాలశితృ, (దౌపడి £ అల్జాగండీ. సింహ: మూ ఆక్క మిమ్మల్ని పంపీందా? [దౌవది : అవును జీ డస్టకోసం, సింహ : “రావే సీ కచ్చగిట నన్నదుమవే__* 1దోపది $ తమరు టీ 'సీవించూరా? సీంహ : నీక కావలెనా 1 రష కన్పులు ఇప్పిహ్టాన్స, దొవది ; నాకక్కాలేదు ర్‌ కారదు! తమరు కులాసాగా పొడుకుంటుంపే తాగారేమో అను 1, కున్నాను సింహా: పోసీ నువ్వు కూడా కాగంద్య;

శశికి

(దౌవది : అక్కర్లేదండీ

సంపా : మీరుకూడా తాగి నన్ను ధన్యుడ్ని చేయరాదూ? ఇదిగో | పేమదాసుడు. (్రౌపది : టీ డస్టు ఇప్పించండి - మీ అకర్టగారు టీ కోసం బాధపడుతుంటారు. సింహ : [వెకిలి నవ్వు నవ్వి] మరేమీ అక్కకు బాధుండదు లెండి.

| దౌపది : కాదు తలకాయ నొప్పిగా ఉందామెకు.

సీంవా ? ఆచంతా ఒట్టీది - నాకోసమే మిమ్మల్ని పంపారు. [ఆని ముందు

కొస్తాడు].

(బౌవది : (వై తొలగి) దుర్వారోద్యమ బాహువి[కమ రహెస్తోక__

సింహ : ఆగూ _ నాకూవచ్చు ఆ వద్యం._పరవాలాః “నీ చనుకొండల[ గుమ్మి ” (బౌవది : (ఇరిటేలై) నలిపి వేయాలా?

సింహ : అ అది,

(దౌపది : ఇంతకీ టీ డస్టు ఇస్తారా ఇయ్యరా?

సింహ : నీకాలి మీద వడతా -కౌగిలి యియ్యవూః

(దౌపది : హల్దాగొ.

సింవా : మరి నావొళ్ళు పనసకాయళ్లే గరి పొడవద్దూ: [దగ్గర కొస్తాడు)

(దౌపది £ రట్‌॥ ఆగుః

సింవా : (ఆరిలిపడి (క్రాఫ్‌ ఎగ రేస్తాడు)

(ద్రౌపది : నేను వెళ్ళిపోవచ్చా.

సింహ £ అప్పుడే

(దౌపది : మరినేను వచ్చిన వని ఆయిందీగా

సంవ: నాకు (పేమ లిష పెట్టినా?

ఏం త్యాగం చేస్తావ్‌?

(దౌవది : నాకోసం నువ్వు ఎంకి సంచా : నాప్రాణాణ అయిదు అర్విరై

కేత్తుడ్తు (దౌపది ; (పక గ్రానున్న ఇనుప గుదియ, బండ ఆతనికి తెలియకుండా పట్టుకున్సి అయితే ఇల్దారాః సింహ : (వొహ్తాడు) (దౌపది : అల్టాపోః సింహ : ( పోతాడు) (దౌపది వ్‌ (ఇల్దావచ్చి అటు మొహం ెట్టికూర్చో. సింహ ; (అర్జాగే కూర్చుంటాడు). స] ట్‌ (ద్రౌపది : ( వెనుక పాటున ఠపీమని గుదియుపెట్టి వాడి నెత్తిన కొడుతుంది. సింహబలుడికి వాళ్ళంతా నెత్తురుమయం) ం (ఇవతలకు వచ్చి) ఇవాళతో అజ్ఞాతవాసం సంపూర్తి. ఇకముందు చూస్తే రక్ష (పవావోనికి ఇడి మొదటి అనుభవం. (కావ్టడుః వెళ్ళిఈ వార్త ఫీముడితో చెప్తా. [తెర వినోదిని, 1985

అనుబంధము శీ జరుక్‌ శాస్త్రిగారి సోదరులు జలసూ[తం చం దమౌళి గారు చెప్పిన విషయాలు

[1పళ్న: సమిస్తే ఇరక్‌ శాస్త్రి గారి గురించి కొన్ని విషయాలు తెలుసు కుందావమ పీ దగ్గరికి వచ్చాను. ముందుగా మె తల్లిదం్యడుల గురించి, జరుక్‌ శాస్త్రిగారి చదువు గురించి వివరంగా చెపుతారా?

జవాబు? తప్పకుండా: మతం,డిగారు జలసూ,తం ఆంజనేయులుగారు ల్లి సీతమ్మ. మే ఓ (

న ఊఉ బుము నలుగురం పుట్టాంకానీ ముగ్గురమే మిగిలాము. అన్నయ్య రక్కిజీనాథ శాస్రిమా తల్లిదండులకు రెండో వంతానం. నేను మూడు ఒక చెల్లిలు. 1914 సెప్టెంబర్‌ ?న్యబందర్‌తో పుట్టారు మా అన్నయ్య.

ఇంగ్లీషు చదువులన్నా ఆ నం,పదాయాలన్నా బొత్తిగా గిట్టేదికాదు మా తం్మడిగారికి, ఈ కారబంగా రుక్మిణీనాథకాన్త్రి చదువు వీథి బడిలో నాలగో తరగతికి మించరేదు. అదికూడా అతరణ్ఞానం అబ్బడానికి మా[తమే. ఆతరవాత తండి దగ్గరే చేదం జ్యోతిళ్శాస్త్రం, స్మార్తం నేర్చుకున్నారు. సంన్కృతంలోని 1పాథమిక సూ(ఠాలన్నీ కూడా తండి దగ్గరే వేర్చుకున్నారు. సాహిత్యాభిరుచి కూడా ఆయనకి తండి తాతల నుంచే నంకమించింది చిన్నతనంలోనే ఇవన్నీ ఆకళింపు చేసుకున్నారు. ఏక సంత(గాహి పద్నాలుగేళ్ళకే. వేదంలో 85 పన సలు నేర్చుకున్నాథ,

(పళ్నః ఆయితే ఉద్యోగంలో ఏ అర్హతతో చేరారు?

జనాలు: మూ తల్లిదండ్రులకు ఆస్తిపాస్తులు ఏమీలేవు. జ్యోతిష్యం చెప్పు కుంటూ వాస్తుచెబుళూ డబ్బు సంపాదించవచ్చునని మాతండడి ఉద్దేశ్యం, అయితే

146

ఇడి ఎంత మాతం సచ్చేదికొదు మా అన్నగారికి. చిన్నప్పటి నుండి స్వతంత భావాలు ఉండడంవల్సి తన కోళ్ళు మీద తాను నిలబడాలని అందుక అర్హత సంపా దించుకోవాలనుకుళ్నారు. జ్యోతిళా [స్త్రం తనకు ఉద్యోగాన్ని నంపాడించడని [గవాంచి 1989లో బందరు దగ్గర చిట్టిగూడూరులో ఉండి నారసింహ సంస్కృత పాఠళాలలో శ్రీమత్‌ తిరుషల గురిమెళ్ళ వరదాదారిగారి దగ్గర శిష్య రికం చేసి 1387లో “ఉభయభాషా |పవీణ” పూర్తిచేలడ, తెలుగు టీచర్‌గా నయినా ఉద్యోగం సంపాగించ వచ్చుననుకునేవారు.. తెలుగు ఉభయ భాషా [పవీణ చదవాళని పట్టుబట్టి పూర్తిచేశారు,

(పళ్న, వీరి వివాహం!

జవాబు ; 1ఠ్‌వ ఏట అంటే 1980లో కామేశ్యరమ్మతో వారి వివాపాం జరిగింది. అప్పుడు మా వదినగాతి నయస్సు తొమ్మిదేళ్ళు,

[ప్రళ్న : వీరి స్వభావం చిన్నప్పటి నుంచి ఎలా ఉండేది? పీరు శ్చేరడి (ష్మకియని చేపట్టారంటే మంచి వోన్య (_పవృత్రి సహజంగా ఉండి ఉంటుండి ఇది మీ వంశంలో ఇంకెవరికైనా ఉందా? సాహిశ్య రచనా వ్యావంగాణ ఘీ ఇంట్లో ఇంకా ఎవరైనా చేసేవారా? వివరంగా చెప్పఠారా?

జవాబు : పాహిత్యాభిరువీ, విస్యపవృతీ మా ఇంట్లో ందరికీ ఉండి. అయితే అన్నయ్యకి మోలాదుకు మించి వుండి చిన్నప్పటి నంచీ కూడా ఎవ తినో ఒకరిని అనుకరించే ఆందళకినీ. నవ్విస్తూఉండేవారు,. ఆయితే ఎవరినీ చులకన చేసేవారుకాదు కాత తం(డులు పండితులేంళాని సృజనాత్మకళ కి ఎవరికీతేదు వేదంలోనూ [ముఖ్యంగా జ్యోతిషంలో నలుగ్యరకి వద్చే సందేహాలు తీర్చుతూ ఆందరికీ వాటిని బోధిస్తూ ఉండేవారు మా తండి,

చిన్నప్పటి నుండి అన్నయ్యడి తిరుగుబాటు స్వఫొవం.. ఇంటో తండి చేసే వృ శ్రినచ్చేడికాదు.. వేదాలు ఐటీప ని!

ఇ వృత్తినర్చెదికాదు. వేదాలు బట్టేపట్టకం జ్యోతిషాలు చెప్పుకోవడం గెలేకి కాకు స్వంఠంగా_ కవిత్వం చెప్పగలవారు.. కనీసం వేదాలకి మంళాళకి నాలు చేస్తూ విమర్శించేవారు తెలిని శే [రాళ వ్యాఖ్యా స్తూ (| టలున్నవారన్ని అన్నయ్య అధి ఆ ఇషంలేము. ఇటువంటి పుస్తకాలు ముట్టుకుంట్లేనే మైలపడినట్స హో న సులు ప కొవించేవాడం నీటిని ఏ మ్యాతం పాటించేవారు కాడు నూ అన్నయ్య.

కేశ?

ఇంక రచనా వ్యాసంగాల మాటకొస్తే 19వ యేట నుంచీ ఏదో ఒకటి (వాసి పంపేవారు డబ్బు సంపాదించాలనే కోరిక, “కృష్ణా ప్యతికీ “భారతి ఇచ్చిన (ప్రోత్సాహం, రచనా వ్యాసంగానికి బాగా తోడ్పడేవి కృష్టా పతికకు ఇంచుమించు వీదిపంపినా వేసుకునేవారు ముట్నూరి కృష్ణారావుగారు సంస్కృతం వేదం గురించి క్షుణ్ణంగా తెలుసుకోవాల్సి వచ్చినా, వ్యాసం వాయాలన్నా ఇంగ్రీష భాషలో ఎకు[వగా ఉండేవి లై బరీలో కూర్చుని, ఇంటికి తెచ్చుకుని చదివి ఇంగ్లీషకూడా నేర్చుకున్నాడు ఆలాగే అన్ని రకాలు [వాయడం పంపడం జరిగేద్‌

[వళ్న రేడియోలోనూ. పత్రికల్లోనూ చేసే ముందు మరెక్కడైనో ఉదోోగం చేళారాః

జవాబు గుడివాడలో *“తేలపోణి అనే [గ్రామంలో పాటిబండ మాధవ శర్మగారు స్థాపించిన గురుకులా శమంలో తెలుగు పండితులుగా చేసే ఆవకాళం వచ్చింది ర్‌ 6 నెలలు అక్కడ చేళారు

పశ్న మారు షేర్ణతో ప్మతికలకు రచనలు ఎందుకు సంపేవారు?

జవాబు మదాసులో పత్రికలో చేశారు అప్పుడు 70 రూ॥ జీతం, ఏమూలకీ సరిపోయేదికాదు “సిగరెట్ల అలవాటు ఒకటిః డబ్బు అవసరం బాగా ఉండేది ఈ కారణతగానే అనేక పేర్ణతో రచనలు పంపేవారు ఉన్న ఉద్యోగం ఊడకుండా వారికి తెలియకుడా ఉండడం కోసం మారుపేర్ట ఉపయోగించేవారు ఇలా 1945 దాకా పంపారు రేడియోలో జేరిన తరువాత డబ్బు గురించి కొంత ఆలోచన తగ్గింది ఇతర రచనా వ్యాసంగాలు కూడా తగ్గిపోయాయి తమ సమ యాన్ని రేడియో కార్యకమ నిర్వహణలకే పరీమితం చేసుకున్నారు. రేడియోలో (పసారమైనవి కూడా వేర 'పేర్ణతో వచ్చేవి కారణం తెలిసింది ఎప్పుడూ ఒక్కరి శ్పేరే విన్నట్టుగా (శ్రోతలకు ఉండకుండా,

లి

(వళ్న వీరి మన స్తత్వము, (పవృత్తి, భావాలు ఎలా ఉండేవి?

జవాబు” చాలా స్వతం[తభావాలు కల వ్యక్తి సినిమాకి అవకాశం వచ్చినా తన దృక్పథానికి తగినట్టుగానే రచించే వారు. ఇంకొకరి కోసం తన రచనను మార్చుకునే తత్సం కాడు మార్పులు చేయమంటే. చేసేవారు కాదు

148 సినిమా ఆవకాశాలు ఇలాగే పోయాయి. “ఇష్టమైతే తీసుకోండి లేకపోతేలేదు. అనే పద్దతి. రచనలు ఈ కారణంగా ఎన్నో తిరిగి వచ్చేవి, ఇంట్లో ఉన్నా సహించే వారుగానీ మార్పులు చేసి వేరే ప్యతికకు పంపడం వంటివి చేసేవారు కాదు పిితార్జితంతో సుఖవడే కష్టపడకుండా ఏదో విధంగా డబ్బు సంపాదించే వారన్నా ఏ మాతం పడదు. “ఉన్నవాళ్ళ దగ్గర లాక్కుని లేనివాళ్ళ కివ్వాలనే పారు. డబ్బున్న వాళ్ళంటే మంట. అసూయ, జీవించడానికి డబ్బు అవసరమన్స తెలుసు. కానీ ఏదో ఓ మార్గంలో-సంపాదించడం గెట్టదు. తమ రచనలను ఎవరికి ఆంకితం చేసేవారుకాదు. ఎలాగో ఒకలా సంపాదించే గుణంలీదు. అలాగని ఈనకున్న దానిలో సిద్దాంకాలకు కట్టుబడి జీవితాన్ని సర్దుబాటు చేసుకోనూ లేక పోయేవారు. చశ్న ఏ: సం[వదాయవాదాొ వీరు2 జవాజు :“మూడాచారాలు అంటూ-అన్నిటిని కొట్టిపడేసే వారు. పూజా పురస్కారాలు తద్దిసం పెట్టడం వంటి వాటిని వ్యాఖ్యానించేవారు. 'సంధ్యవార్చే వాఠుకాదు. *%కుంకం వ్యాపారం దాగా... సాగడం కోసం కుంకం పూజల వంటి పెట్టారు “బ్రాహ్మలు తమ కడుపు నింపు కోవడం కోసం తద్దినాలు ఆవీ కల్పిం చారు అంతే “విస్తరి చుట్టూ నీళ్ళు చల్చుకోవడం ఎందుకూ? చీమలు రాకుండానూ! దంఖజ్యం వేసుకోవడం ఎందుకూ వీపు దురదపసెడిజే రుద్దుకోడానిక్రి ఇలా ఇష్టం వ్రచ్నినట్టు వ్యాక్యానిస్తూండేవారు. అమునా తద్దినం పెట్టడం ఎప్పుడూ మాన ల్‌ద 'జేవుడి మీదా నమ్మకంలేదు. “వాల్మీకీ రాముడూ సహపారులు. తన ఇస్ట్మేస్రాత్తుడి చరిత్ర (వ్రాకాదేగానీ రాముడు దేవుడని (వాయలేదు! అని వితండ ఇఖాదం చేసేవార్గు. అముతే యాభయ్యోపడిలో పడ్డాకా కొంత మార్చు వచ్చించి. అప్పటికే ఎన్నో ఎదురుదెబ్బలు తిన్నారు. ఎందుబోనూ కలిసొచ్చేది - కాదు. ఉద్యోగ ంళో [ప్రమోషన్‌ లవంటివీ వచ్చేవి కొవు. ఇబ్బందులు అసంత్స ప్‌ ధోరణిని మార్చేశాయి. దైవభక్ర ఏర్పడిందీ, అయితే అందులోనూ స్థిరంగా ఉండేవారకాదు. “కొన్నాళ్ళు షిరిడీ సాయిబావాని కొలిచి గురువారాలు.ఉపవాసాలు పూజలు 'చేమేవారు, కొన్నాళ్ళు చమణమహర్షి .ఆశమంలో' ఉండేవారు. "చివరళి మా ఇలవేల్పుని [శ విద్యోపాసన కావించారు.

149

(వః స్రీంవిషయంలోనూ, వివాహవిషయంలోనూ ఎలాంటీ ఆభ్నిపాయాలు ఉండేవి?

జ ; స్రీలకు సమానవళ్కులు ఇవ్వాలని, భర్తత భార్య ఎంత సేవ చేస్తుందో -భార్యకు భర్తకూడా ఆంత సేవదేయాలి అని అనేవారు. ఆంలేకాదు. చూసేవారు.

ఇక వివాహవిషయంలో కుంమత ఖేదాణ పాటించకూతదనేది వీరి అలి (పాయం, ఒక్కోసారి విపరీత ధోరణిలో వాదించేవారు, బావామరదళ్ళుకే ఎందుకు పెళ్ళిచెయ్యాలి? వివానోనికి ఇటునంటి వరసలు మాతమే ఎందుకు సెట్టు కోవాలి? సంసారాలు చేసుకోడానికి పిల్లలు పుట్టడానికి ఆడామగా ఆయితే చాలు అంటూ వావీవరస అనవసరం అనే ధోరణిలో ఇన్టం వచ్చినట్టుగా మాట్లాడే బారు. ఆచరణలో ఏంచేసేవారో తెలియదు ఒక్కడే మగపిల్హాడు. ఆడపిల్లపుట్ట లేదు.

(పఃకచయితల్లో ఎవరం బెఎక్కువ ఇన్టపడేవారు?

జ: భయమూ, భక్రి,గౌరవం ఉన్నాయంటే ఒక విశ్వనాథ సత్యనారా యణ గారిమీదే ఉన్నాయి ఆయన తప్ప )మాఅన్నయ్యకి ఎవరూ నచ్చేవారు కాదు విశ్వనాథ వారికి కూడా ఈయనంటే అభిమానం, 'మాశిమ్యడు' అఆటూం డేవారు' ఇన్షపడేవారు? కోవడమే, దీనివల్లి ఇంచుమించు అన్నిటినీ ఇన్టపడ్డారు, అన్నిరకాలూ [వాసేవాడి"

(పళ్న : మరి ఇంటి విషయం పట్టించుకునేవారంటారా?

౫ : వాధ్యత లేనట్టుగా [పవర్తించిన మాట నిజమేగానీ ఇంట్లో తిండికి బట్టకీ ఎప్పుడూ లోటుచెయ్యలేదు ఇంట్లోనూ బయట కూడా తాను నవ్వుతూ ఎదుబేవారిని నవ్విస్తూతండేవారు. తమ బాధలను బయటికి వ్యక్త పరిశేవారం కారు!

వలా గ. జ కోరీ అక్కొజిరగ్లశే తంగేలీ, ఏహంళా ఇప్పుడ ఆతనీ దగ్గర ఖాజా లేచేమో! వ: చాలా భాంక్స్‌, చాలొ విషయాలు చెప్పారు"

ఉపయుక్త [గంధాలు పుస్తకాలు

1. కృషళాస్త్రి, దేవులపల్లి,..“ళ్యష్ట వశం,” కృష్ణశాస్త్రి సన్మాన సంఘం [(వచురణ 19875,

ఓ. కృష్ణశాస్త్రి, దేవులపల్లి, వల్టతీ దేవృలపల్డి కృష్ణకా్త్రీ సన్మాన సంఘ _.(వచురణ 1975.

8 తత్కటనో. సోమయావి, = (క్రీమధాంగలో మనొశ్రారతము. (బుక్క పట్టణము రామానుజయ్య గారిచే పరిళోధితము], 8వ సంపుటము, విరాటోద్యోగ పద్యములు - (ప్రకాశకులు రౌొమా అండ్‌ కో,

శీ. తిరునులరావు సర్దేశాయి, ఎ గరొన్కావల్యి. నాథతో తలి, [మొదటి కూర్చు] 1974.

ర్‌. దొరస్వామి శర్మ, రావూరీ, __ తౌలుభులో తట్టుకవితాము.మ।దాన్‌,

అ ఇ *టై శేషాచలం అండ్‌ కో, మొదటి మ్ముదణ, 1968. స్ట

6, నరసింహారావు ముని మాణిక్యం, మన వోస్వం[స్తంబ్నా

7. నారొయణ రెడ్డి, సి డొ ఆభునికాంగ్రధ శఎత్నంము _ నంగవ యము (వడ్వూగములు, సికిం[దాబాదు, ద్వితీయ ముద్రణ, 1977 [(వఠమ ముదణ 1967),

8. పోళనాతాత్య, - (శ్రీ మవావాగతతము వవ భాగము (పరిష్కర్త బులుసు చెంకటరామయ్య) హైదరాబాదు, టాగూర్‌ పబ్దిషింగ్‌ హౌస్‌,

9. రామకృష్ణ. మిరియాల, _-(్రీ(శ్రీ తబిత్సోము [వఠమ మ్ముదణ 1980

10. రామారొవు ఎన్‌, వి, _ తొాలుభ. సొవొత్యాంలో ఎమర్భు అవతరని ఎకానమి” పసిడి (ప్రచురణలు (వథమ మ్ముదణ 1974,

రల

11. రుక్మిణీనాధ శాస్త్రి జలస్తూతం, *ళరథ్‌ వూర్ణిమా [కథలు] __ విజయవాడ, నవోదయా పబ్దిషర్స్‌, (పథమ ముద్రణ, 1961.

18, లలిత కుమారి, డి. _ అధునికాంగభ తవితాసాహిత్కొము = విశాఖ పట్నం, స్వీయపచురణ, (వథమ ముుదణ _ 1980.

18. లలిళ, జీ, కెలుగులో చాటు రొఎిత్యాము 288

కేశ ్రీకాంతవర్మ, ఇంద్రగంటి, _ నొవాత్మ్య వంిచయం (1875-1976, విజయవాడ, నవోదయ వచ్దిషర్స్‌, 1078.

15. శ్రీరమణ = (శ్రీరచుణ "వేరోలీలు - విజయవాడ నవోదయ పచ్టిషర్స్‌,

ళా 1080.

16. శ్రీశ్రీ మవో(వస్థాశం (మొదలైన గీతాలు) _విజయవాడ, విశాలాంధ పబ్టిషర్స్‌, 15వ కూర్చు 195 ((పథమకూర్చు 1950)

1%. సత్యనారాయణ, విశ్వనాథ = నార్తనకాల (9651064 (| 10౯6702 611౯6 6౦౮4౯56 48 0౯2% 0% లుల 640 1270-80 భాస్కరా పబ్లికేషన్‌ ౧ గుంటూరు.

18. సత్యనారాయణ, విశ్వనాథ, య తష్టతాగి (ఇండకావ్యసంపుట్రి విజయవాడ, వి. ఎస్‌. న్‌. ఎన్‌ అండ్‌క్లో (వచరణ. 1070

19. సత్యనారాయణ, విశ్వనాధ (శ్రీరమాణణ శొల్ఫవృక్షం ద్వితీయ ము[దజం,.

20. సత్వృనారాయణ, విశనాధ * సత్య ణ, విశ్వనాధ బ్యాంగారోర్‌ వీది క! ముద్రఖ, 1969.

21. సుబ్బారావు, నారోని, సౌళ్యదురి తణయ థూ

ల్‌ ము[దణ ట్‌ భలం చతుర్థ

82. సుబ్బారావు రాయ[పోలు “దవచ్చుల్సు”

83. సుబ్బారావు, రాయపోలు, “రొమ్య్యాలోత్రం'

84. సంగ మేశవ, ముట్నూరి. ఏం. ఎ తెలు వా

లీ నమ్‌ ఆంధ సారస్వత పరిషత్‌ [ప్రచురణ 195టీ హైదరాభాదు,

158

25. సంపత్కుమారాచార్య, కోవెల __ అదునిత సాపొత్యా ఎిమర్భ్‌ _ నొంగవదొయ రీతి 2₹8ల.2

26. సుంకారపు ఎం, ఎస్‌, డా, కన్నడ సాపొత్వు దొల్లి వోన్నూ (జరం అన 12 కజంణది॥రేడ. 1166౯26026) ద్వితీయ ముదణ, 1965, [(వథమ మ్ముదణ _. 1965] కర్నాటక విశ్వ విద్యాలయం=ధారవాడ,

27. వెంకట పార్వతీశ్వర కవులు, భావ సంకీ ర్తసము.

సంకలనాలు

2. ముద్దుకృష్ణ [సంకలన కర్త] వై తా౭వలు__విజయవాడ, వికాలాం(ధ పబ్దీకేషన్స్‌, తొమ్మిదవ ముదణ, య! | (పథమ ముద్రణ 1985]

3. రమణారెడ్డి, కె. వి. [సంకలన కర్త, __ ఎథిక్‌వా(స్త్రీ పేరడీలు _ ఇతర కవితలు,___విజయవాడ, నవోదయా పబ్దిషర్స్‌, 198,

4. రంగనాథాచార్యులు కే. కె [నంకలకక ర్త _ సంపాదకుడు] తెలుగు నొపొత్చా వికానం (2800-2947 నంవత్సారొల మధ్యా) ఆంధ సారస్వత పరిషత్‌ వచురణ, -క్తూదరాబాద్‌ 1070.

లి£ి. శ్రీరమణ [సంకలన కర్త],వోన్య జ్యోతి చాలుగు (వముఖులు వోని వల్సరి * విజయవాడ, నవోదయా పబ్దిషర్స్‌, [పథమ మ్ముదణ 1968.

శ$. “సత్యనారాయణ, (పోల్యాపగడ., వ్యానతోరణం (ప్రాసంగిక వ్యాస

సంకలనం.

లిడ. భగవత్‌ సుతి [1, వళి ఉ భాగాలు రాజమం (డి, కాళహస్తి తమ్మా రావు అండ్‌ సన్స్‌ [(వకాళకులు].

$85, మలారెడి గేయాలు (గేయసంపుటి) విశాలాంధధ ్మపచురణ 1961. _ మ | దినప(తిఠలు కేం ఆం(ధపభ దినపతిక 5-8-81 బి తయ్యధజ్యోతి దినపతిక శీ7-1902 ( ఆదివారం) 8. విళలాం[ధ దినప్మతిక 10-10.89

కరడ పత్రికలు శీ. ఆం(ధజ్యోతి వారప్యతిక 1811-1039 5. భారతి మాసవ్యతిక ఫ్మిబవరి 1987 6. భారతి మానపత్రిక వ్మీపియల్‌ 1986 7, భారతి మాసవతిక జూలై 1998 8. భారతి మాసప తిక డిసెంబర్‌ 1061 ర కృష్ణాప్మతిక మాసపత్రిక కీ. 1086 10. 0” ఈ 1719086 (గంథాలు

1. భరతుడు. నాఖ్యుకా(న్త్రం పోణంకి శ్రీరామ అప్పారావు. తైలుగ అనువాద వ్యాఖ్యానం.
2. విద్యానాథుడు, (వతాపరు[దీయం, రత్నావణ వ్యాఖ్యాన సహితమ్మ, వావిళ్ళ పచురణం, అము[దితొలు
3. కమల ఆర్‌, *విళ్ళూనాధో వాంి సర్ట్‌నోకొల ఒళ్లో వతిళీలన” గ్బా పరిళోభనా వ్యాసం] సైదరాబాద్‌ శ్‌ కేందియ విళ్యవిద్యాలయం! ల్‌ వ, వెంక టేశ్వరరావు, ఆర్క్‌ ఎస్‌., చుళ్లవ్రూఖి రొచనల్లో హాసం ని [ఎం. ఫిల్‌ వరీశోధనా వ్యాసం) ఉస్మానియా విశ్వ సద్యాల్య్‌ ల కవ టా ల$6610౧27/165 *-
4. 6109680/ 0 ౭7/120%6౧12గ/ 19081 8౧౮ ; 160006 ౪10 "61880. కరగ 06
5. 6118౧68. గిగ౧|॥||౧ 8[0౪/౧. 0101002౧/ 50015౧ శీ9॥8౧ క6060841010[81 567౪106, 1980. 761004
6. ౮౦89౧౧ 7. 5[1016, - “0164004౧ 0౪ 0/16 ( 591 ౧౪015066 6౧6216 811121౧-1955. 6110% 19/09

కేర్‌5 4. 4౧ 6001806207 910000౧8౧౧ - 1973. 5. 7౧6 ౯8010/ 50000౧40 - 1977 “6. /60919/. 608168 ౫౫ 1019౧౧480021 010600౧307 01 ౧౧6 5౧౮80 14౧9౮౭86 ౪0.2, 580006 66110౧ -19709. +, 1/6505191 (661186). [1664605195 = 01060౧87 0" 16 ౬౧91150౧ 18006266" 0011606 661౧౧౧ - 581696౬ ౧౮౨11080౧9 1979. 8 06 310/6 రుగం!/6 5౧౮5౧ 06%1008౧/ ౪0! 1 1830 9. 7౧6 ౧౩౫/ 0౪016 10508166 01001004౧7" ౪01 5800౧04] 664100౧, [0/6 ఆ౧గ౦౧510/ న/698. 10. 51200810 01[000గ2౧౧ 01 [16 క£్‌గిర్ర15గ 12౧66866 1౧1681 = ౧౭10041 ౪60%) ౪01. 2. 11. ౧666౯ 1౧౦౧. 8౧6 58౧840 1౦0౧౦183 (506110౧5) “6/16 [1010౧721 గ౧0౪/166496 5)0600౧2గ/- 12. గ౭|4౧64 06౧6౧1 0100004౧/- రి(08 13. 976౪67౯5 ర010600%04౧/౧ 01 ౧౧౧౭66 & గి౭8016 (గ6౪న5006- క0187666) కగ0/0100266412 ---

1. 7౧6 0016%0'8 క£౧0/61008618. 1! 661100. 1950 (00167012 ౮౧౧౫౭౪1౧
2. 109 కగ0/010086613 ౧6110402, 2181 ౪01206 గ్ర961)
3. 7౧8 ౧061002662 87120108, ౪0141009- 17, 1411 661110౧
5. 56౧1౧6? 8106 [41601500 (661100 511009610౧ క00- 60౧68612 0 ౧౦౭౧” ఈ ౧౦66౦6 న 661010. 1972 |
6. ద060/0610046612 8/12౧102, ౪01 17 , 140-66110౧ 19209,

156 6. 04596115 6౧0౪0100266418 01 ఓ116౧810616 561194 న 51610970. దింం0క5 :

1. 0, ౪8119, & కగి౭?06౪/ 4౧1౧0100 గ904
2. గింలంగ రి [818 తిం తీగ€16 స! జ56 (౧౧91108౧ 719/9 11 52/06. శి 0011664100 01 ౧౭౧౦౮౪. 98670 తి౧6 [10617 రెళగ66066 0 4౧06108౧ 116/8) 5196 60166 66111 శ 195%, 1164 *ంగ.. రగ ౩. కళ109 [046/6 146019 10 09018%/ నై/06 ౪ నీ ౭96 కగ69%) సిలు ₹0గం 1960, ౧౩11080 శీ. 1|/650918/5 సం ౪0౧౮ ౧0౧108110౧ 10 5౯001501 గీ శీిగ6[040 1166180416 - 1976. ఇగ
3. 1/19 [8౧౧110౧ ౧8/064169 06 ౪6 *ంగ3 011 ౧0|| శీణ6?102% తీ౮(019 ౪01 1888 8౭౧64 1౪ 1887. 99% 6

వ గా అం తప్పొప్పుల పట్టిక పుట పంకి తప్పు ఒప్పు ! ర్‌ అన్నశివోమిల్దోన్‌ అన్నవోమిల్దన్‌ డ్రి శై గంగలో కి6ి ఇం లలి8ి? వ ఒకరచక”£7 ఒకరచన "౨8 ల్లి చేస్తుంది "28 చేస్తుంది”29 7 6 'పేరడి*£9 'శేరడీి”80 18 ధేయం వ్యేయం 40 శీ జననులోకే జననంలోకే 1 అపహ్హాదానికి ఆన్లోదానీకి త్రీ విశ సంస్కృకేంధ సంస్య్క్పృతాంధ ర్‌0 క్రి ఎందుకు?]86 ఎందుకు?88 కలి రుకి శణీనాధళాస్త్రీ రుక్మిణీనాథకాన్తి కేడీ ఆభునిక బావాలు ఆధునిక భావాలు ర్‌0 వ విద్వుతేజం విద్యు తేజం | సమ్మర్థ 6 సమ్మర్థం”క5 62 క్ష ఏవరిశీ ఎవరినీ రిక ఓ దేళభక్తిని దేళథ క్షిని 66 10 నీడ నీదు 68 ్ష/ అంతరాశాన ఆంతళాళాన లలి యువదియాతయు యవధియంతయు 81 0 గోచరిస్రోండ గోచరిస్తోంది 26 తపి తృప్తి 89 16 జరుక్‌ కా సి జరుక్‌ కాన్రి లి చవనానుకరణం వచనానుకరణం 00 శ్రీ 2మ9061 24౯101

158 | 14 రంచితే రచించే రిల 19 నమాసాలసీ సమాసాలనీ లర్‌ వరిసూ వగా క్‌ భై ఎం 9ిర్‌ త్త వాశ్వునాథవారు వి్వహాధవారు 1 (శ్రేయోగురువుల్‌ _ (శ్రేయోగరవుల్‌” 17 లే రచింనారు రచించాలు | గ వన్నెలెనొ వన్నెలెన్నా 18 చెప్పతున్నట్టుని ... చెప్పకుక్నట్టని [05 ఇ ఆసలుసత్యాశయ అసలు సత్యాశయ 112 15 జ్‌ సావన విక రాగకాళపు రాగాకాళపు 118 గా భేదం గా 11కీ 6 న్‌ త్యఘర్షణరు నితఘక్షణకు 122 లి] సిద్ధిర్భవతు మేసదాఓక స్పిద్ధర్భవర్స్‌ వైద్యా 129 ౯7 రచించే పథులే ఫ 21 చెడప్ప శొడవ్ప ఆగందాం. షా న భయాని (జి! [40 గం. కలక ల నా హైద్‌ం బాద్‌ త ల

శ్రీ2గ4|. 5256727 కం౯/2646614 - 012 గ2౯19661202 ం జరుక్‌ శాస్త్రి "పీరడీలు - ఒక పరిశీలన "౯ , 1. " న. (4 | ం || య. ం న్‌.