Telugu Evelugulakiprasthanam (Charitraka Natika) - anilvaranasi/indianlanguages GitHub Wiki

టవెలుగులకీప్రస్థానం ? చారి[తక నాటిక

(వథమ ము(దణ ; బనవరి "8 స సడ శ (వతులకు:- అస్‌ ఎస్‌, లత్మీరాజ్యం “హూ 10/190 42; కోటకొమ్మాుల వీధి లతికువని. $17501 వెల: 5టా00 ఇది] చై/ చిత్రం: రా జేళద ముద్రణ వలా ల్ల థీ వాలాజీ (వెన్‌, ల! గాంధీరోడ్‌ = చిచ్తూరు. ళీ హక్కులు : రచయితవి (వదర్శనకు రచయిత అనుమతి క నీనమ ర్యాద,

ఫా “జ ఆఅఆ౦కితం౦ క | ఆత్మీయులు, సహృదయులు, స్నేహశీలి, ॥ | రైతువిడ్డ, గౌరవనీయులు || ఆం[ధ[పదేశ్‌ విద్యాశాఖామాత్యులు | శ్రీగాలి ముద్దుక్రిషపుసాయో గారికి | థో ఏం దంతా అ / ఖీ శేమతో శ కేలా చిరు రచన +*--+-+- అనీ

నుంచి మాటలు

“*అం[ధ(వభగో నచ్చిత వార విక రకావీ ఉగాది నందర్భంగా నిర్వహించిన పోటీలో ఛారరెక నాటిశకగా బహుమతిని అందుకొన్న వీ వెలుగులక్ష వస్థానం” నంపాదశ వర్గ్షమూ న్యాయ నిర్లేతలు వీశ[గీవంగా ఎంవీఠ చేసిన రచన,

వెలుగు నాటక రంగం ఫూక్షవిశానం చెందడానికి మంచి నాటకాలు, నాటికలు ఉవ యోగ వడ తాయన్న విశ్వానంతో వోటీని నిర్వహీంచాము మేము ఆఫాభంగం ఇంద లేదు,

వర్తమాన సమాబానికి వనికి వళ్ళే వద్ధతిలో సిస్ధారుని మవాోభి నిమ్మ ్రమణ "ధను నాటికగా మలచాలనిరచయిత (వయత్నిందివటబ్టు చదనగా సే స్పష్టమవుతుంది. పాాఠలను చలించిన తీరూ, ప్యాత్రిలచేత నంభామణలు చెప్పించిన వద్ధతీ రచయితె లశ్య్యశుద్ధిని సూచిస్తున్నాయి, సీద్ధార్థడు బుసుడు ఆశావడానికి ముంజబే బౌద్ధరం జే కాలు (వలీహోరులుగా. వరితల మకోన్నేతం ముందు నామాొత్కరిస్తాయి, చెన్నుడి నుంచి సిహ్రాద్ధడివరకు ఒగ్కొ-కట పాతది ఒక్కొక్క. ఆలోచనారీతి, సరభామణలన్నీ- ఇందుకు-ఆనుగుణంగానే” ఉన్నాయి. ఆంతే గాక, క్లు వంగా ఉండి పాల చిల్రీకరణకు అందంగా ఉవ యూగవడ్డాయి,

రంగస్థల నిర్మాణంలో గజివిజిలేదు, ఆవా_న్తవికత లేదు, పొధన నంవ_ట్సి అంతగా లేని చిన్న నాటక నమాబాలు సైలేం ఆడటానికి ఏలైన నాటిక ఇది.

“* ప్ర వెలుగులక్ష వస్థానం! 9? జనాదరణ పొందతగిన కాటికి,

పొత్తూరి వెంక 'కఓశ్వరరావు, సంపాదకులు అం(ధ్ర్యపళ.

రృ తజతలు లా ఉగాది (రక్తామీ)నాటికల పోటీలలో ఉత్తమ నాటికగా ఎంపిళ చేసి అవార్డు యిచ్చి (వోర్సేహించిన అంధ(వళ సచ్చ్మిత వారవతిళ వారికి (వ(వథమంగా (వదర్శించిన శీవళ్లె నాటక క ళానమికి చారికి నుఖ్యంగా దర్శకుల శీ డిమీరులు గార్కి “మంచి మాటలు” రాసి పంపిన నవ్భాదయులు క్రై పొత్తూరి "నెంక కేశ్వర కావు (నంపొదకులు, అంధ వభ) గార్కి (వసారం వేసీన అశాశవాణి కడవ వారికి. అంకితం అందుకొన్న అర్బీయులు, ఆదరణీయులు, వై తుబిడ్డ ఆంధ(కటబేశ్‌ విద్యాశాఖామాణ్యులు (శ్రీ గాలి ముద్దు(క్రిషమనాయుడు గారి నా కండగావుందే ,(€) మధురాంతకం రాజారాం, శ్రీ వి, జయరాం, (శ్రీ డి, వశామ్‌, డాక్టర్‌ చి, భాన్మంర చాదరి, (శ్రీ ఓలేటి (శిస్తు గాన్సికు అందంగా అచ్చు వేసిన శ్రీ చాలాజీ (ఎన్‌ అధినేత శ్రి సి మాణిక్యం గార్కి నాక్ళత ధితలు న తిరుపతి. ఎస్‌, మునిసుందరం,

ఏ వెలుగులకీ (పస్టానం? ( చారిత్రక నాటిక ) (ఆది భుర్షోధనుని రాజమందిరంలో ఒళ (వళోష్టం, వై కాగ్యానిక తావు లేనట్టు మహాసుందరంగా అలంక రించ బడి ఉంది, గది గోడలు కనివీంచకుండా చుట్టూ ల్లటి "తెరలు, ఉల్లానం కలిగించే నంగీతం వినివిస్తూంది, కాని ఒకంాబే నిలబడి కీటికీనుండి చూస్తు న్న సిద్ధార్థడ్ని ఆ సంగీఠం కదిలించ లేక పోతుంది, మూలగా కుర్చీలాంటి ఆననం, ెన్నుడు (దామొనవంతో (వవేశించాడు,] చెన్నుడు :- అనవం స్వీకరించండి, సిద్ధార్థుడు వా మధుపానం, మదవరుల "విలానం నన్నిక మభ్య ఇట్టలేవు, చెన్నూ!

చెన్నుడు :- ఎంతో (వయర్నించారు వభువులు మిా చెవిలో వడకూడదని, కాని...

సిద్ధాష్టడు :- ఆ కేకలేమిటి! ఆ ఆరుపులు, బవోహాకారాలు అర్థం లేనివే నంటావా।

చిన్నుడు *- (వభూ! ఆ మధుకర వీణా వాదనంలోని స్వారన్య మేమిటో గ్రహించండి,

సిద్ధార్ధడు ;- దారి తప్పించాలని చూస్తున్నావా, చెన్నూ!!

బై చెన్నుడు = అదినా ధర్మం, సిద్ధార్థడు = నన్ను (భమలో ఉంచడమూ నీ ధర్మం విచ్చి వాడివి, చెన్నూ అ (వజల అఆ ర్తనాదా లెందుళలో నాకు లును, ఇన్నుడు :- సిద్ధార్థ్యవభూ సిద్ధార్థుడు £- కోని నదిమాద ఆనకట్ట కడితే వచ్చే (వమాదం ఏమిటి! పాలాలు సస్యశ్యామల మవుతాయి, తి-డి కరువు వోతుందిె, (వజలు సుఖిస్తారు, వాళ్ళు వే.ల్కొ౧టారు, ఆవునా 1 "దెన్నుడు :- ఆది శాదు యువగాబా!' రాజక యాల కన్నా ఈ వయసులో రసిశత మిన్న. ఆన-దం అనుభవించాల్సిన సమయం ఇచే, ఆ తర్వాత... సిద్ధార్థుడు ఫా ఆ తర్వాత లం ఓక్క సారిగా రాజకీయ చదరంగంలో దూకిలే అనర్ల మేమి జరగదంటావా + చెన్నుడు = సర్వజ్ఞులు మహామాత్యులవా రున్నారు గచా! సిద్ధార్థుడు : అజ్ఞానం సీలోనా, నాలోనా అన్న "వెద్ద నంచేబూం వస్తుంది, ఇపన్న్నూ శ మలో ఉన్నది నువ్వు, నీ రాజు, నాకన్నీ తెలుసు, ఈ అనకట్టప ఆటంకం సీ రాజులోసె స్వార్థం, సిద్ధాద్ధడు.- (వజలకోనం రాజుగాని, రాజుఫోనం (వజలు కాదు, చెన్నుడు: ఎంత మాట కమారా?

కె

సిద్ధార్థుడు :- కటువుగా ఉంచా! ఎక్కడ ఉన్నా [వజలు (వదిలే, (వజల మధ్య అఆక్షుగోడలు కట్టింది ఎవరు స్వార్థం బలిసిన ఈ [వభువులు కాడా! (వజల లోర్కెవ్లై ఈ ఎల్లలు గీచారా 1 పాలకుల స్వార్ధమే (వజల సాఖ్యాలకు "పెద్ద ఆనకట్ట.

• న నో

సిద్దార్థడు'- ఆశ్చర్యం కలిగిస్తున్నాయా కొశి నది మిద అవకట్ట కడిలే వారుగు రాజ్యం చాడి చేస్తుంది అతడు మన కాప్తుడు శకాడుం

ఇన్నుడు-- ఆయన బలనంతుడు, మన రాజ్యాన్ని క ఒళిస్తాడు, యువరాజూ!

సిన్టార్ధ్యదు:- అందుకని నిరంతరం కరువు కాటకాలతో ఈ (వజలు అల్గాడాలా 1! ఒక్క రాజుకోనిం లఓలాది (వజలు

లేమితో (టబతేకాలా ? ఇది స్వార్థం శాదా?

ఇన్నుడు:-. నేను సామాన్యుడను, (వభూ!

సిద్ధార్ధడు-- ఈ స్వార్థానికి హేతు వేమిటి +! మనం చవటలం ఎందుకయ్యా? 1 ఆ వజల అరుపుల్లోని అంత రార్థం నా కివరు చెబుతారు! నా ఇవరు చెవృగలరు

ఇన్నుడు:- (వభూ |!

సిన్టార్టుడు-- ఈ రాజ మందిర చెప్పలేదు, నా యశోధర చెవ్చదు. ఈ మందిరాని కావల విశాల ప్రవంచం. అశ డే 999 అక జే 'తెల్చుకోగలను,

ఆ

ల!

చెన్నుడు - (ఆశ్చర్యం, కంగారు) ఈ అఆనవం సేవించండి,

సిద్రార్థడు:- తన్నకుండా, (శీసుగొని, ఒక గు శ లాగుతాడు) ఆనవం అాగుతూ మత్తుగా, గమ్మత్తుగా ఇన్నేళ్ళూ గడిచి పోయాయి, మినమినలాడే జవ్వనుల యన్వనం, నిల్యే వసంఠతంతో సుమ సురభిళిత ఉద్యాన[క్రీడ, నన్ను నేనే మరచిన ఉన్మాదం, (ఆట్లా వచార్లు చేస్తున్న సిర్ధాద్ధనికి. ఒళమూల వాడిన కమలం కనిపించింది, లీసుగొన్నాడు, చిన్నుడు బెదికిపోయాడు, జరగ రాని "బేదో జరిగినట్టు ఆదరివళ్షాడ) ఇదో కొత్తరకం పువ్వు, నేను ఎన్నడూ చూడనిది, నేడు చూస్తున్నది,

చెన్నుడు'= ఆది, అది...

సిద్ధార్ధుడు:- ఇటే *. నన్నాకర్షిస్తూంది. యశోధర ఇల్లా లయింది, నేను తండినికూడా అయ్యాను, శాని నే నెంత అశహాయుడను, మొదటిసారిగా దీని దైన్యాన్ని చూస్తు న్నాను,

ఇన్నుడు-- పొరపాటు, (వభూ!

సిద్ధార్ధుడు - వీ మూ పొరపాటు, ఈ కునుగుం నాలో, నా అంత రాంత కాళాలలో ఫొంగొత్త ఆలోచనా వివాంగా లను ఎగిరించడనూ 1! అందం కోల్పోయి, రనవిహీనమై దీనంగా ఈ సుమం నా కంట బడటమూా?

చెన్నుడు శాదు, వభఘా, శాదు, మీ విరృచేవులకు

లిచసేం.

ర్‌

సిద్ధాష్టము:- ఆనందిస్తారు, నా కుమారుడు కూడా ఆలోచిస్తు న్నాడని పొంగి పోతారు,

చెన్నుడు:* మిరు అలోచిస్తే మా తండులు కుంగిపోతారు

సిద్ధార్థుడు :- అంటపే (వభువుల పురుడు వండిత పుత్రుడు శావాలని వారి ఫభోరికా?

వెన్నుడు:- అంతమా టనకండి, (వభా. ఇదంతా మో మేలు కోరి మికు ఉజ్వల భవిమ్యత్తు నా కాంతీంచి, న్యమాట్టుల్వై వాక్య వంశోద్ధారకు లై శాక్య సీంహులుగా శలకాలం వర్ధిల్లాలని చారి అభ,

సిద్ధార్థుడు: వారి. అశ మెచ్చవగించే. ఆయిలే వారి కుమారులు. [వజల శీకలు వినకూడదు, కారణాలు ఆడకూడదు, కనీకం రనవిహీన పువ్వు సౌందర్యాన్ని లిలకించకూడదు.

వెన్నుడు:- తల్లిదండుల అభిలామ,

సిద్ధార్ధుడువా- నిజ మే, అభిలాన,., కాని ఈ కోనుల సుమం నా నాడులలో కొత్త రాగాలను వలికిస్తూంది, "తెలియని భావన లేవో వరుగులు తీస్తున్నాంవ్‌, వీమిటవి 1 నువ్వు 'చెవ్చవ్‌, నా గుండెలో గుండె నాయశోధరా చేవి ఇవ్చదు. ఈ రాజమందిరంలో ఎవ్వరూ చెవ్చరు, అఆవతలం,. ఈ కోట కావల లోకం ఉన్నది, ఆ లోకం,,. ఈ చీకటిని చీల్చగ%లదు. (వెళ్ళబోయాడు)

ఇెన్నుకు:- (అడ్డంగా నిలబడ్డాడు, (సాక్టనా పూర్వకంగా) మిరు వెళ్ళకూడదు. వెళ్ళళూడదు, (వభూ!

ల

6

సిద్దార్టడు:- నువ్వా చెప్పలేవు, నన్నా అవలేవు,

చెన్నుడు: ఈ ,,,. ఈ ,., కమలం వాడిపోయింది,

సిర్ధార్ధుడు:- కనులం వాడిపోతుందా! వాడివోలే వీడిపో తుంచా[ వీడిపోలే ... పీడిపోలే ... మట్టిలో కల్పి పోతుండా 1 మనివీ. జీవితం కూడా ఇంతేనా

చెన్నుడు:- (వణికిపో తాడు) [వభూ!

సిద్ధార్ధుడు. అవును, నాలా నువ్వు లేవు, నీలో వదో-వింత కనిపిస్తూంది, (చెన్నున్ని దగ్గరగా వెళ్ళి వరిశీలనగా మూశాడు.) ఈ కమలంలాగే శాంతి హీనంగా ఉన్నావ్‌. రనం కోల్పోయావ్‌, ఇచాడిపోయావ్‌, వీకివోయావు మట్టిలో ళల్సిపోళావు,-(వవంచం మరిచిపోతుంది.

చెన్నుడు:- (వభూ! మిరు ,*. మిరు ..,

సిద్ధార్థదు:- నీనే. ఒళ రోజు ఈ నేను, ఇంకోరోజు యశో ధర, తర్వాత లం పుతు +. (ఆగిపోయాడు) లేదు, "లీదు. వాడిపోహాడదు, వీడిపోకూడదు. మట్టిలో కల్పి పోళాడదు, చెన్నూ! నన్నావడం నీతరం కాదు, (వవం చంలోకి వెళ్ళాలి, ఈ రవా స్యాన్ని ఛేడించాలి, ఈ చీకటి నుంచి 9,

వెన్నుడు-- (తనకు శెలియ॥ నే వీడుస్తాడు) (వభూ |!

నిన్గాద్ధడు:- ఇటబేం భావ!

చెన్నుడు; భావశాదు - బాధ,

సిద్ధాద్ధడు:- అ జేమిటి |

ఇన్నుడు:= ఆది ,... అది గుంజెలో చెలళలేగే కల్లోలం,

7 సిర్టార్టుడు :- మరే గుండెలోనమూ చెలరేగ దా? అజే కెలుసు కోవాలి, ఎన్నేళ్ళు నిదపోయిాను, జీను తెలనుళోవాలి, "తెలుసుకోవాలంళకే ,౨, ఈ రాడ మం£రం కావలనున్న విశాల విశ్వాన్ని దర్శించాలి, బయలు దేకు, ఇన్నుడు:- అందుకు శాక్య (వభువ్రల అనుమతి కావాలి, సిద్ధాష్థడు:ం చెన్నూ! విడుగు వడనే కూడవము, వడిందాం.. ఈ కోటలూ, నోడలటూ బంధాలు, అన్నీ 66 చెన్నుడు:- అయినా నా ధర్మాన్ని నేను మకిచిపో లేను. సిర్ధాష్థ్రడు:- గాఢ నిదలో మునిగిన నన్ను ఎవరో తట్టి లేపారు, నేను మేల్కొన్నాను, నన్నావడం ఎవరి తరమరూా కాదు, హిమాలయం ఎదురొచ్చినా వీండి చేయగల శక్సి ఈ విడికలికి ఉంది. ( వెళ్ళబోయాడు, శుద్దోధనుడు ఎదురుగా వచ్చాడు, అగాడు') చన్నుడువ (వభూ! | సిస్ధారద్ధడు.- నాన్నగారూ | కుద్షోధనుడు:- సిద్టార్థా |! అగిపోయా లే సిన్టార్థుడు ల ఆర్యుల రాకఠకన న్నాేేలా చేసింది, “భుబ్షోధనుడు:- మో వయనం ఎచటికో ,.. సిర్రార్టుదు - ఈ చీకటి కావల వెలుగు నిండిన విశ్వంలోకి, శుస్తోధనుడు = చెన్నూ |! (చెన్నుడు ఎల్‌, ఎఫ్‌, నుండి బయ టకు వెళ్ళాడు ) పొరబడుతున్నారు మీరు, ఈ చీకటి శావల వెలుగు నిండిన విశ్వం ఉందన్న వూహా ఒట్టే (భమ,

6

సిద్దార్థమ*= మ లోనే కలిశా ననుకుంటున్నాను ఇన్నాళ్ళూ. ఈ (భమా వరణాన్ని చీల్చుళొని వోవా లన్నది మా ఉశ్హైశ్యం

శుద్దోధనుడు;- మో తండి నమ_న్త పీళ్య్వాన్ని ఈ రాజమంది రంలోనే నృష్టించ లేరని మిరు భావిస్తున్నారా 1

సిద్ధార్ధుడు :- మోరు నృష్టించే (వవంచంలో నాక్మా- వాల్చింది లభించదు,

ఛుద్షోధనుడు ;- మారు కోర తే ఆమకలోకంనుండి ఆచ్చకలను కూడా లెప్పించగలము.

సిద్ధార్థడు:= గౌరవనీయ యకోధ కా జీవికి అన్యాయం చేయ మంటారా 1

శుద్దోధనుడు;= (తడబడ్డాడు) కుమూరా |

సిర్టాష్టుడు:- తండీ! "ెంపుడు జంతువ్రుల శన్నా అధికంగా నన్ను ఇఉంభబాకు, నా చుట్టూ నిత్య నూతన విలాన రవము ణీయశ మైన సాలె గూళ్ళను అల్లారు, ఈ శాక్యసింహునకు అంతఃపుర ఉద్యాన విహోకమే తెలుసు ఘన ఘోర కాంతార నుచారం తెలియదు. నా మనను అడవి సింహంలా స్వేచ్భానంచారం, కోరుతూ ఉంది ఆ అనుళ్త వంకోనమే ఈ వయనం,

శుద్దోధనుడు: = తొందరవడుతున్నారు నమయం వచ్చి నవ్వుడు మేమే నర్వ నన్నావోలతో మిమ్ముల్ని స్వేచ్చా నంచారానికి వంచీేచారం గదా,

ం్ర

సిగ్ధార్థుడు:-నమయం అసన్నమయిందిగాబశ్షు మూ నన్నావాం,

శుద్దోధనుడు:= మా శెలా తెలుసు!

సిర్రార్థడు:- ఎలా లెలుసు? ఎలా తెలును! (ఆగాడు నా అంత రాత్మా ౨ తివి

శుద్దోధనుడు:= అంత రాత్మ జన్మ నిచ్చిన తంగడ్రికం క్‌ ఖావ్చదా

సిన్టాష్టదు:- (వభూ!

శుద్దోధనుడు: (వభువ్లును శాదు.. ఇప్పుడొక తంిని మా మే, ఇన్నేళ్ళూ నాలో చాగి నిత్యం దావానలంలా కాల్చే నా బాధను మాకు ఇవ్పగలిగితే మా 6లా మాట్లాడ లేరు. సిగారా ! తల్లి దం్యడుల ఠరర్వాశే మశకే దయినా, మా మూట మన్నించి ఈ ఒశ్క_ సారికి ఆగండి,

సిద్ధార్ధ్థడు:. అనంభవం నాన్నగారూ! న నముదాలు ఒకేమూరు కల్గోలిత మయినట్టు కోట్ల వీడుగులు కురిసి నటు నా గుండెల్లో ఫఘోవ, వీనూ[త౦ ఆలస్యం చేసినా జను వమవుతానో॥

శుర్టోధనుడు:- కుమారా! అమంగళం _వలక్క_ండి (వజల "శేకలు విన్న మిరు ఇట్లా మారిపోతారని మేము వూహించ లేదు, మీ అభీష్టం "తెలియ కజేయండి, అట్లాగే ఆచ రి స్తాము,

సిద్ధార్థుడు :- అభీష్టం, కోట దాటి వెళ్ళడమే మా అభీష్టం, ఈ చమయువులతో (వజలను, (వవంభాన్ని వీషీంచా లను కుంటున్నాము,

క్రి

10

కుణోధనుడు:- తండి అభ్యస్థనప అర్థమే లేదా!

సిగ్ధార్టుడు :- తండడీ వమిటీ అజ్ఞానం (1శ్రీందవడి ఉన్న శమలం తీసుకన్నాడు. శుద్దోధనుడు అ్యపతిభు డయ్య్యడు). ఒక నాడు ఈ కమలం సువ నోజ్ఞం ఠఠ9 సుదర్శనం 96 నురభి భం ,., మరి నేనో ,.. చాడిపోయి *ేకలు వీడిపోయి నిప్ఫారమై, నిమ్పయోజవమై మట్టిలో దొరలాడుతూంది, అలనాటి చిగురు టాకల వూయల, ఆందం, మకరందం, (భమర బృందం, ఎక్కడ! ఎక్కడః? అంలే ఇసీ ఆంతే. (శ మలాన్ని విసిరేసి చరచరా అక్‌, ఎఫ్‌, నుండి వెళ్ళి పోయాడు, వూహించని ఈ వరిణామానికి శుద్దోధనుడు వణికిపోయాడు.)

శుద్దోధనుడు: (అరిచాడు) ఎవరక్క_డ!॥ ఎవరు 1 (చెన్నుడు వచ్చాడు,)

వెన్నుడు:- (వభూ!

హద్దోధనుడు.:- అవండి నా నిర్ధార్ధుని అవండి,

చెన్టడు: లతకా' ఆగండి, (ఆర్‌, ఎఫ్‌, లోకి వరుగు

(శుద్దోధనునికి [వవంచం తిరుగుతున్నట్లుంది. చాలా

అశ కృడయినట్లు ఖావించాడు నీరనంగా వెళ్ళి మూల నున్న ఆననంలో కూలబ జ్ఞాడు, హోరుగాలి, ఆ గాలిలో ఎవరివో నవ్వులు, రంగంవై నీలంరంగు వ్యావీంచింది, లేదా తెల్లటి "5 స్థానంలో నీలంరంగు లెరలు, ఇద్ద బాటసారులు మాట్లాడుకుంటూ [వవేశించారు, ఇవ్వుడు కాంతి శేవలం

శ శాటనాఉల మాచే వడుతుంది. మూలగా ఆననంలో ఉన్న భుద్దోధనుడు అన్పప్టంగా కనిపిస్తున్నాడు కాంతి నహో యంతో ( చేక్షకులకీ దృశ్యం శల అని (భమిువ జేయాలి,) ఒకటవ వాటసారి.- మాకు రాబగ్భహాం నుండి తీర్థాటనం వేస్తూ వస్తున్నారా !

"ఇండవ బాటసారి - ఆవును మిరు **,

ఒకటవ బాటసారి - నేను శౌవ_స్తినుండి శాళీకి వచ్చాను, మళ్ళీ కాలీ శే వెడుతున్నాను,

“కండవ బాటపారి:- నేనింకా శాశిని సందర్శించ లేదు, (వస్తు తం జీను అక్క-డిశీ బయలుజేరాను, నంతోవం, మీ తోడు లభించింది. కని, మిరు మళ్ళీ శానీశే (వయాణం కట్టారు. శారణం*!

ఒళటవ వాటసారి:- మోరింకా విన లేడా?

"ఆండవ నాటసారి;- వమిటది+!

= ఒకటవ బాటసారి;- కాళీ కట్లంత దూరాన సారనాథ్‌లో ఒళ మహవోపురుషుడు ధర్మబోధ చేస్తున్న విషయం,

“రెండవ వాటపారి;- ఆ నోటా ఈ నోటా విన్న రెండునూటలే గాని వివరాలు తెలియవు,

ఒళటవ బాటసారి;- గయలో బోధివృతీం (శ్రింద క్షానోదయం పొందిన అ మవానీయుడు బుర్టడు. 'లేఛచాయము వాడు, ఆయన బోధలు నిండు జీవితాన్ని పిండి వడబోసిన జీవిత నత్యాలు,

శై ఇండవ హెటసారి;- చిరుత (పాయమునాడే నన్యసీించిన ఆ మహాత్ముడు నందర్శనీయుడే ఒళటవ పాటసారి;= అవశ్యం, ఆయన ఇస్తున్న నంచేశం వైదిక కర్ష కాండతో విసిగి వేసారిన లోకానికి నవో దయం, వేదోవనిమత్తుల, పురఠాణేతివోపాల సారం అది, ఇంతకు ముందు వీ మవోత్ముడూ ఇవ్వని దివ్యనం దే కాన్ని 'వ్రవంచాని కంది స్తున్నాడు. "అండవ బాటసారి. ఆ దివ్యపురుషుని నంటేశం విన కోరిక కలుగుతూంది, ఒకటవ వాటసారి:- ఆయన లేజళ్ళరీరుడు, కాంతి వలయాల మధ్య అయన నెలిగిపోతున్నాడు. చూపులతోనే చూడ వచ్చిన చారి శా త్మానందం కలిగిస్తున్నాడు, శఇండవ బాటసారి-- ఆర్యా! మిరు నన్నా మపహామహానసి దగ్గరకు తీసు శెళ్ళండి, ఒళటవ బాటసారి:- నశళల (పాణుల దుఃఖమునకు మూలకార అము “తృన్ల" యట, "రండవ బాటసారి;- నరికొ త్త వలుకుగదా, ఒళటవ వాటసారి:- మానవజాతి మనుగడకు ఆయన వంచశీల ములు నిర్ధారించినాడు, "అండన బాటసారి:- ఆటులనా 1 ఒళటవ బాటసారి:- (వవంచ సౌంతిన్సై ఆహ్‌ంనను ఆయు ధంగా స్వీళరించమన్నాడు,

18

"5ండవ బాటసారి: యుగ్ధాగ్ని జ్వాలలతో శాలిపోతున్న ఈ భువివ్నై వారుణాన్ర్య వ్రయోగం చేళారు, వోవో...

ఒళటవ బాటసారి; ఈ మాటలు వినండి:

ఈశ ఇ మొక రూవమ్ము చాల్ము జగళ్‌ న్వకూవమ్ము మిథ్య వరివర్తన రహితమ్మగు వదార్థ మే ఇాళ్యతమ్ము”

"₹0డవ బాటసారి; ఆత్మయే గదా చిరంతనము, శాశ్వతము.

ఒకటవ చాటసారి:-“*'యవ్వనమున శా_న్తమిత

మరిమడ్వర్ల ము సుమ్ము కావున యవ్వనమును న్ది యో వందరమున నుంచును

"కెండవ కాటసారి:- యవ్వనమును నిమీంచనివాడు వతితు డగుట తథ్యము గదా,

ఒకటవ బాటసారి; **ఆపహాంకార మనునట్టిది

అచ్చముగా వేరుపురుగు అది పుట్టిన నాటినుండి అత్భజ్ఞానమ్ము తరుగుం"

"ఆండవ బాటసారి;- అవహాంళరించి హుుంకరించిన తుచ్చులు ఎట్లా మట్టిగొట్టుకః పోయారో రుజువు లున్నాయి, అందుశే ఆ మహనీయుడు అహంకారాన్ని వేరుపురుగు అన్నాడు,

త్తి

కడ ఒళటవ వబాటసారి:- ''కత్సినెత్తి జయించనిది కరుణతో సులభ సాధ్యము 'జ్వేషముతో లభించనిది (నుతోడ నంపొద్యము.గ “ెండవ బాటసారి: (చీము, కరుణలే నూనవుడి మనుగడకు పునాదులు, అవి లేకుంకు ఈ భూమి ... ఒళటన వబాటసారి;- ఈ మాటలు కూడా వినండి: *మ్రూనిను లందర మాతృన మానమ్ముగ భావించునము శామము గుంచెల ఉరెడు శాలువ్యమృ్ముని ఎంచుములి ఆండవ వాటసారి:- కామార్తా న సుఖం నని్నిదా, మనిషి కింతకన్నా మంచి మాటలు ఎవరు 'చెవ్చగలరు ?! ఒళటవ బాటసారి: ఆర్యా | “బుద్ధుని శరణము పొందును ధర్గుము శరణము పొందును నంఘము శరణము పొందుము” “5ండవ బాటసారి:- అవశ్యం, ఆయన ఎవరో గాని, చై చాంశ నంభూతుడు. కలుషీత కర్ణ శాండతో, ఈతి బాధలతో, ఈ న్యాసూయలతో, కరుడు 5టిన స్వార్థంతో ఆతలా న ల కీ కుతలమై పోతున్న ఈ పుడమికి మిరు చెప్పినట్లు ఆయన సంచేశం ఎడారిలో నీటి నడుగు, పేదకు పెన్నిధి,

ర్‌

ఒళటవ 'బాటసారి;- దివి నుండి భువికి ఆమృతం "లెచ్చిన ఆ ఆమృతళ హృదయుడు నిజంగానే భగవానుడు బుద్ధ భగ వానుడు,

"రెండవ వాటసారి:- ఆలన్యం ఆమృతం విషం బయలు చేరండి నా శా మబాసీయుని దర్శన భాగ్యం కలిగించండి.

ఒకటవ బాటసారి:- ఆయన నర్వ సులభుకు, న్వపర భేదాలు, జాతిమత భీదాలు ఆయనకు లేవు సర్వపాణులూ నమా నులేనని వారి నసంటేశం,

"ఇండవ బాటనారి;- నమతా ధర్మం చాటుతున్న నంయ మిోం[దు లంటారు,

ఒకటవ బాటసారి:- మా కిది తెలుసా!

"ఆండవ వెటసారి;- చెప్పండి.

ఒకటవ బాటసారి; ఆయన శాశ్యవంశ (వదీవం, సిర్రాస్టుడే నన్యసించి ఇాక్యముని ఆయ్యాడు, అయన శాక్యముని, శాక్యముని,

(వెలుగుపోయింది, వెలుగొచ్చేకరికీ బాటసారు లక్కడ "లేరు, కలగన్న శుద్రోధనుడు అవతిభుడ్లై అరిచాడు,) శుడ్డోధవుడు:- కాదు. కాదు, నా సిద్ధార్థుడు. =. నాశాళ్యసిం హూుడు .,. శాక్యముని శావడానికి వీల్లేదు, లేదు, సార్వ ఫొముడు శావాల్చించే (ఇ₹ాలికి కమలం తగిలింది వాడీన శమలం దూడగానే ఆతని రక్తంలో విద్యుత్తు) ఆ|| ఈ కమలం,, ఈ కమలం 49. (వలిపేస్తున్నాదు) ఎలా

16

వచ్చింది! ఎలా? ఎలా? (వజావతీ (వజావతీ | (శంగారుగా ఎం,బి, లో నుండి మహారఠరాణే (వజావతి వచ్చింది,)

(వజావలివ- (వభూ వమిటి, వభా, అట్లా వణికిపోతున్నారు, వం జరిగింది?

శున్దోధనుడు:- దూ?ావా, 'వ్రజా! సిద్ధార్ధ చెంత ఆవేశ వడ్డాడో, ఒక్క రెండు గడియలు అగి ఉంళే ఈక పీలవస్తు నగ రాన్ని అలకాపురిలా ఆలంళరించి ఉండనా? రాజ వీశు లలో వన్నీరు చిలికించి, ముఠళ్యాల ముగ్గులు “వేయించి, రతనాల తోరణాలు కట్టించి ఉండనా 1 వందినమూగదుల పోత పాఠాలు (వళ్ళతిలో (వతిధ్యనించగా, మంగళ వాద్యాలు మన్ను మిన్నును వశం చేస్తుండ శ్యానటు, ఛట, విట గాయశ జన నందోహాం తోడురాగా, అట్టాలి కల నుండి ఆచ్చరల వంటి అలి వేణులు విరిజల్లులు కురిపించు చుండ ఆల అను రేందునిలా గజరాజు నధిష్టించి నగర నందర్శనం చేయవలసిన నా ఇాక్యసీంహుడు సామాన్యు నిలా (చజలకు దర్శన మివ్వడమా |

(వజూవరి:- వభూ వమిటి మీ రంటున్నది, ఎందుకట్లా ుంగిపోతున్నారు, వీదయినా జరగరానిది 4.

కుష్షోధనుడు'- జరిగింది. (వజావతీ ! శాళ్య్ళకల (వదీవమై, శాక్యుల సింహమై సిద్ధార్దుడు "నేల నాల్గు చెరగులకూ సర్వంనహో చశవర్తియె శాశ్వత యశళ్చం దికలు వెన జల్లాలన్న మా అఆకాంతు ,4.

కీ (వ్రజావతి - తవ్పక సిద్ధిస్తుంది, సిర్రార్ధడు జగ త్వాలకుడుగా గెణుతి గాంచ గలడని నా ఆంత రాళ్ళు సెబుతూండి, 'వభూ! శుద్దోధనుడు:= సిద్ధించాలి, తవ్పక సిద్ధించాలి, అందుకు మేము గుండెను బండగా మార్చుకో గలం, చండ వచండులమై న్వవర భీదాలు మరచి దండించ గలం, సిద్ధార్థదు స్మామాట్‌ శావాల్సించే, శానిం.. కాని... 'వెళ్ళివోతున్న సిదాకువి ఆవగలిగామూా 1 థిఖ (చజావలి:- స్వామో, మూ మాటలు నాలో కలవరం కలిగి స్తు శుద్దోధనుడు; కోట శావలి (వవంచంలోకి! (వజావతి ;- ఆం! ఎందుకు (వభూ! శుద్దోధనుడు.- ఆకటాదేదో నిధి వున్నదట, ఇన్నాళ్ళూ ళా నడి పోగొట్టుకున్నాడట, చానికోనమే, చానికోన మే, (వజావవి:- నిధులా! కోటలో లేని "విన్నిధులా? ఎందుకు నెళ్ళవచ్చారు నా చిట్టి తంిని, కోట తలుపులు మూయించ శేకపోయారా 1 శుడ్డోధనుడు'- [వజావతీ! ఆశతణంలో నాకీ వూవా రానే లేదు సుచూ, (వజావతి:- విధి వక్రించినపుడు మెదడు మోడైైపోతుందంకు ఇ చేనేమోం ర్‌

186

శుద్దోధనుడు. విధి .. వక్రించడం, ఎలా వి స్తుందో నేనూ భూస్తాను. అన్నిశట్టుడిట్టాలు చేస్తాను, ఎక్కడి కళ్ళదే ఆవమల్తేంగా ఉండాలని అజ్ఞావిస్తాను సిద్ధార్ధుడు ఆలో చించడానికేమూ తం అవకాశం కలగకుండా చూస్తాను, విధి నెదుర్కొంటాను (వజావతీ! ఈ పోరాటం మనకో పరీక్ష

(వజావతి - ఇది వరీతు కాదు, గుండె కోత,

శుద్దోధనుడు! వదో అజ్ఞాత శక్తి మనవైన క్తిగట్టి సట్లుంది మన వృాదయ శళలాన్ని మనకు దూరం చేయా లవి డాని వయత్నం కాబోలు, విధిక్రీ మనకూ జకేే ఈ యుద్ధంలో వోటమి అంగీకరించ లేము. ఇన్నాళ్ళూ కంటికి శివులా శాపాడుళొన్న మాకుమారుని కాలగలి! వదిలేయ లేము, ఎవరక్క_డ ,. .(కంచుకి (వ వేశం) కంచుకీ! నగర రత్షికునకు మా అజ్ఞగా 'తెలియజెయ్‌, సగరం చుట్టూ శావలాని ఇంకా వటిష్టం చవేయమను, మా అను మతి లేనిబే చీమకూడా లోవలికి రావటానికీ ఏలులేదని చెవు... ఒళ్ళంతా కళ్ళు చేసుకొని రాజమందిరానికి శావలా శాయాలని మూ అజ్ఞ, నిర్గ త్యం వేసినవాడి తల కోట బుదజువై వేలాడగలదుం జ్తాగత్త ! వూ! వెళ్ళు, (కంచుకి వెళ్ళాడు. అ_న్తవ్య న్తంగా దూరంనుండి మురిళీ రవం వినిపించింది,)

(వజావతి:- అ మురళీరవం **, ఆ రవం **, (కంగారు) అవ సవ్యంగా లేదా (వభూ!

19

హుష్షోధనుకు'-- (కణం విన్నాడు) ఆవక్ళేతి, ఈ అవళ్ళతి (ఆలోచన) బేనికయినా ఉవళ్ళతి కాదుగదా 1! (భయం) (వజావతీ! (శంచుకి [వవేశం)

కంచుకి - జయము, జయము, ఇాక్యభూవతులకు, చెన్నుడు వచ్చి ఉన్నాడు .

శుద్దోధనుడు:- తయణం [వ వేశ పెట్టు, (ఇద్దరూ అ్రంగా ఎదురు చూస్తున్నారు, చెన్నుడు వచ్చాడు, వదనంలో విపాదం,)

చెన్నుడు:- జయము, జయము శాక్యసీంసులకు,

శుద్దోధనుడు;- వమిటలా ఉన్నావు, కుమారులు చేమంగా తికిగి వచ్చారు గదా,

(వజావతి:- నగర వాసుల , దృష్టిదోవం చిరంళీవికి తగల లేదు గచా,

చెన్నుడు'- లేదు తల్లీ! శ్నేమంగానే తిరిగి వచ్చారు,

శుద్గోధనుడు;-కుమారుల నగర సందర్శనం నవ్య*గా జరిగిందా? వీవయినా ఆవాంఛితాలు ఎదురయ్యాయా థి

చవెన్నుదు:- వధూ! (దీనంగా మాచాడు )

(వబావతి,. మా గుండెదడ వెంచక వెంటనే వివరిలంచవయ్యా,

శుద్దోధనుడు:= ఎందుకట్ట్లూ యూాసప్తావ్‌, వం జరిగిందో నిర్భ యంగా చెవ్వు,

ఇెన్నుడు:- (వఖ్లా! ముఖ్యమయిన రాదజసీధులనుండీ ర థాన్ని వోనిచ్చాను, రాకుమారులు వస్తున్నట్లు హెచ్చరిక గాండు "ాచ్చరిస్తూనే ఉన్నారు, ఆయినా ,*,

౭0

శుద్దోధనుడు:- అక్క గ్లేదు, విషయం బెవ్వు

ఇెన్నుడు:- మిక్కిలి జరాాగ స్తు డెళడు కువూరుల కంట బడ్డాడు (కభూ |!

(వజావతి;- మునలివాడా! ఎంత వని జరిగింది.

శుడ్డోధనుడు:- అ మునలి వెధవ ఎందుకు చచ్చా డళ్యడికి, వాణ్ణి చూచి కునూరు లేమయినా అడిగారా?

ఇెన్నుడు:- అడిగారు వభా |

(వజావతి:- ఆం!

ఇెన్నుడు:- “ఇటేమిటి ఇతడు మనిషేనా ! ఎందుకిలా వంగి పోయాడు. చేనిలో ఆ కేమిటి! [వతివాదూ ఇట్లాగే అయిపోతాడా! అని అడిగారు (వభూ॥!

శుద్దోధనుడు - జవాబు చెప్పావా!

చెన్నుడు-- చెవ్పక తవ్పలేదు (వభూ !

శుద్దోధనుడు.- (బాధ, కోవం) చెన్నూ!

(వజావతి;- మూాడకహాడనిజే చూచాలే కుమారులు,

చెన్నుడు.- మరి కొంతదూరం వెళ్ళాక ఒక కుష్టురోగి కని వంచాడు వభూ!

శుద్దోధనుడు: వ రోగిన్టి ఏధుల వెంట తిరగ రాదని ఇాసిం వామే, వాడెట్లు వచ్చాడు,

చెన్నుడు:- ఆటే నాకూ వింతగా ఉంది వభా!

(వజావతి;- చెన్నూ ! నూకునూడులు వాణ్తి కూడా చూచారా?

ల్ని

చెన్నుడు:- అడిగి వివరాలు కూడా లెలుసుకున్నారు తల్లీ |

శుడ్డోధనుడు:- (వజావతీ! (వళయం రాలేదు కదా. చెన్నూ! రథం మరలించుక రాలేక పోయావా! మూ ఆలోచన లలియదచా! మా అజ్ఞ మరచి వోయావా?!

పెన్నుడు:- యువరాజులు వినిపవించుకో లేదు (వభా, నావలు కులు, నా వయత్నం ఫలించలేదు, వారి వట్టుదల తమకు 'శెలియనివి కాదు, రథం యింకా ముందుకు సాగింది, అంతలో న.

'(వజానతి:_. మరేదయినా వినరీతమూ 1

ఇన్నుడు:- శ్రీ శిశువుల రోదనంతో శవయాత్ర ఎదు రయింది (వభూ!

(వదావతి:= ఆనర్థం వభా! ఇది ఆనర్థంం

శుద్దోధనుడు: (భోవలి, బాధ) హుం ఆ అన ర్థానికి అర్థం అడి గాత రాకుమారులు, మిరు చెప్పారు నవిసయంగా. చాలు, రధాన్ని మళ్ళించు అన్నారు. మిరు రధాన్ని లాజమఃందిరం వైపు మళ్ళించారు. చిన్నూ! ఈ రవ్చు నీది. నిన్ను... నిన్ను... కత్తి తీసుకుని ఆడుగు వేళాదు,

చిన్నుడు:- వచవంవండి (వళూ! నా సామి చేతుల్లో చావ డానికి నే నెవ్వడూ సిద్ధమే,

శుస్దోధనుడు:- (నిగ్రహించుకొన్నాడు) వెళ్ళు.వూం వెళ్ళిపో చెమ్నూ ! (విచార్యంగా ౧వెళ్ళాదుంచెన్నుడు )

(వజావతి;:- (నాధ (వబా! ౮ [సం

రొ

ఖై

శుగ్రోధనుడు:- ఇరవై తొమ్మిది నంవర్పరాలు పువ్వుల ఒడిలో నవ్వుల జడిలో అనుతీణం అమని అందాలలో వోలలాడిన నా బిడ్డడు, *.[వజావతీ! ఏ జీవితాలను దర్శించ కూడదనుకున్నామో వాటినే తిలకించాడు సిద్ధాద్ధదు,

(వజావతి:- జ్యోతిష్కులు నిపే.ధించిన జీవితాలనే పృుతులు చూశారు, నా కేదో భయంగా ఉంది, (వభూ | (శుడ్లో ధనుని అంత ఆవేశం చల్లారిపోయింది, అమె దగ్గర కెళ్ళాడు. తబేకంగా మాశాడు.. అళేడి కళ్ళనుండి అశుధారం)

'(వజావతి;- స్వామి ! మిరు కన్నీరు ం 66

శుద్దోధనుకు.- మిగిలించే కన్నీరు, (వజావతీ! ఇది తొలకరి మూతమే, మున్ముందు.

(వజావతి.- అట్లా అనకండి, అఆ వూవా భయంకర మైంది,

శుద్దోధనుడు; నేను వీ మూశించాను, చివరి కిట్లా వరిణ మించిం 'జేమిటి 1

(వజావతి = ఈ వరమాత్మయినా మన (సార్ధన మన్నించడా, (వభూ!

శుద్దోధనుడు: వ వరమార్శయినా మన శోకాగ్నిని ఆర్పగల డంటావా! ఇరవై తొమ్మిది సంవత్సరాలు ఆవగలిగిన ఈ అదాంతరం.*, ఆనకట్ట 'లెచ్చిన ఆవదం,, ఈ వాడిన కమలం,,, (మోడును తీసుకున్నాడు) 'ాదు. కాలనర్చం,

(వజావతి. [వభూ | ఆవేశనడురున్నారా! వద్దు (వఖూ! వద్దు. కఠిణామయుడు భగవానుడు, ఆయనే మనకు

2్రి శరణ్యం, నమ్మినవారీని నశ్తేట ముంచడని నా నమ్మకం, శుద్దోధనుడు: ఆ నమ్ముకంతో నే వున్నాం, కాని తవ్ప్చకుండా నివిర్దాన వారినే నళ్ఫేట ముంచుళాడని ెలుస్తూంది. లేకుంళే ఆ (వజల కేకలు సిద్ధాద్ధని చెవుల్లో ఎందుకు వడాలి, ఈ కుసుమం వారి కళ్ళ ఇందుకు కనుపించాలి, (వజూవలి?- ఇదికూడా ఆ దైవరీఎ శావచ్చు కదా?! ఇుద్దోఫనుడు:;- రై వలీల, ఏ మూ టైవలీల? పుతులు లేరన్న వ్యధా భారంతో (కుంగి పోతున్న మనకు పు భాగ్యం (వనాదించడ మెందుకు 1 (వసాదించిన వాడీ (వమాదం ఉందని లెలియ చేయడ మెందుకు? (వజావతి;- మోరే ఇట్లా అయిపోలేనా గ లేంశావాలి,[వభూ! శుస్టోధనుడు:- నా నమూయాబేవి కన్పించి సిద్ధాద్ధని శాక్యుల నా మాట్టును చేయలేదా అని ఆడిగిలే నేనం చెన్చగలను1 ఆ శాన్తజుల వలుకులే నఠ్వాలె సిశారుడు నిజంగానే సన్యాసి లేదు... లేదు, ల్‌ు నేను వమనసి సమాధానం చెవ్చగలను, మిమ్ముల్ని నమ్మి మిా ఒడిలో పెట్టిపోయానే- కడకు నావసిశందుకు మారు శకాసాయాలు కట్టబెట్టాకా ఆని (వశ్ని్తే నే నెట్లా (బకిగ్గలను, (వజావలిః- కన్నది సోదరి అయినా, సిద్ధార్థుడు ఇకిగిండి నా ఒడిలోనే గణా! నాగుందెలో చాచుగొని పెంచాను, నా బాధ నేను ఎవరితో చెవ్పుకోగలను 1 శుద్ధోధనుడు- జ్యోతిష్కుల మూటలు అసత్యాలని డజువు చేయాలనుకున్నాను, అందుకే దుఃఖం అంపే తెలియనిన్వ

ర! లేదు, చీశటిని చూడనివ్వలేదు, రోగులను కంటబడనీయ లేదు, ముసలివాళ్ళను మెసలనివ్వ లేదు, ఇన్ని కట్టు దిట్టాలు వేసినా ,*.

(వజావతి:-= అదైర్యవడకండి, (వభూ! ఈ నిరాశా నిశిలో ఆకాదీవం నా కోడల యశోధకాబేవి, అమె అనింద్య సుందరి, అ రమణీమణి వరిమవ్వంగనాప్లోదం నా పుత్రుని బంధించ గలదు, నా మనుమడు చళదనూమ. ఆ చిన్నారి జాబిల్లి బోసి నవ్వుల నంశెళ్ళు 'లెంచుకొని సన్యసించగల సావానం చేయగలడా సిద్ధార్థుడు 11

కుద్దోధనుడు;- నిజం, '(వజావతీీ నిజం, నారదమవార్డులే ఈ వూబిలో చిక్కిపోయారు. సిద్ధాద్ధని రశీంచుకోవడానిక మార్గం లభించింది, వెళజాం వద. ఎవ రక్కడ

కంచుకి;= (వ్ర వేశం) చిత్తం, (వభా!

శున్షోధనుడు.- మూ ఆజ్ఞలు అతిక్రమించిన చారు శిర చ్భేదనకు గురి కాగలరు, జ్యాగ_త్త, వదండి, మహారాణి! (శంచుకి చారి చూవగా ఎం చి, నుండి లోవలికి వెళ్ళారు. ఒక్క తణం, కంచుకి వచ్చాడు)

కంచుకి!. అఆవో ! అంతఃపుర రతక జనులారా! సావధానులు కండు. సూర్యుడస్తాదిని చేరుకుంటున్నాడు.. చీకటి వను భూతంలా ళాబోతున్నది, నకల జీవరాసులూ తమ తమ గూళ్ళను వెదుక్కుంటూ వయవం చేస్తున్నాయ్‌, చరా చర [వకృతికి ఇది విశాంతి సమయం, క్యాతి ఎన్నో రహ స్యాల గని అవమత్తులై మెలగండి, శళ్ళను శాంతి

లై5 శాగడాలు చేసి చీకటి ఆగడాలను నమయించండి, దిన కరా! మళ్ళీ సీ దర్శనభాగ్యం కలిగే వరకూ ఈ నృష్టికి శక్శిని (వసాదించు, (అంజలి ఘటించాడు,. వెలుగు పోయింది, అంతా చీకటి ఆరెండుత ణాలు, 'వెలుగొచ్చింది* నీలంరంగు తెరలు, శాంతికూడా నీల మే. ఖన్ను డ్రై చెన్నుడు ఒక నుూూల నిలబడి ఉన్నాడు. గంభీరము[దలో సిర్టాద్ధడు నిలబడి ఉన్నాడు. (వృతి మూగబోయింది.) సిద్ధార్టిడు:- చెన్నూ! వమిటా మవునం! నాకు బుద్ధి తెలిసి నవ్చటినుండి నాతో ఉన్నావు, నా 'బాగోగులు చూచావు, నా చేమమే నీ చేముంగా భావించావు, (ఒక తణం ఆగాడు ) అందరిలాగే నేనూ మునలివాడిని కావాల్సిం జీనా? రోగాలతో కుళ్ళిపోవాల్సిం దేనా 1 అనామకుడిగా ఈ రనువు బాలించాల్సింజేనా! వమంటావ్‌, ఇన్న్నూ! నువ్వుకూడా ఇచే కోరుకుంటటాదా 1 చన్నుడు:- (తలెత్తి చూచాడు జలజలా కన్నీరు కురిసీంది,) సిద్ధాద్ధడు:- నీలా గే ఎందరో కన్నీరు కారుస్తున్నారు. అో శిస్తున్నారు అజ్ఞానాంధ శారంలో చీక్కి- దిక్కు. తెలియ! ఎన్నిటిళఖో వడు స్తున్నారు. (వకృలికి దాసులై కడకు కన్నీ టినే కౌగలించుకుంటున్నారు, అందరిలా నేను ఈ ఆజ్ఞా నాసికి బలి శాళూడదు కొందరి కన్నీళ్ళయినా తుడవాలి, వెన్నుడు:- కుమూరా! మిరు పుట్టింది వధ్వీవతులు శావ డానికి, అంశలేగాని, అడవ్రలకు పోయి ముక్కు మూసుకుని జవం చేసుకోవడానికి శాదు, 7

26

సిస్ధార్టుడ.:- ఈ మట్టిప్పె అధివత్యం కన్నా మనుషుల మనసు లపై అధివత్యం మహోన్నలల శాదంటావా।!

ఇెన్నుదు:= ఎలా ఆనగలను*

సిద్ధాస్టడు.- మని ఎందరు రాజులు రాజ్యాలు పాలించ లేదు, జేడు వారందరూ ఎక డున్నారు! హృదయ సా్యమాజ్యా 'లేలిన మహోపురుషులు ఫొందరయినా ఇంకా వజలలో జీవించి ఉన్నారు. అకాళ్వలే మైన ఈ రాబ్యంకం ళు శాళ్వ శఛమమున హృదయ రాద్యం నాకు కావాలి,

వాన్నుడు:= అందుకు గృవాత్యాగ మే చేయాలా! ఇళ్ళడ వృందే మిరది సాధించ లేరా!

సిద్ధార్ధుడు" వెన్నూ! ఇన్నాచ్భూ, ఇన్నేళ్ళూ వమి ఫాథిం చాను, ఇకము)దూ అబే నాధిస్తాను. దుఃఖమంళ లెలి యదు, _శమయెకుగను, (వజల నమన్యలు కలియవ్చ. బాధ 'కెలియదు. చీకటి లెలియదు, ఆలోచన అంశ తెలియదు ఆఖరుకు వికసించిన విరులు వాడీపోతాయన్న సత్యంకూడా "తెలియదు. నా జీవన లత వ్‌ విచ్మిత చీకటి గుర్య్య్యూరంలో మొగ తొడిగిందో చూశావా! ఈ గుహ నుండి ముందు బయటవడాలి (వవంచం నడిచే వెలుగు నీడల డారులు వరికించాలి నావదలకు వెలుగు దారి చూపాలి అడి ఈ నాలుగు గోడల మధ్య అసాధ్యం,

చెన్నుడు = మో రిక్కడనుండి వెళ్ళడంకూడా అసాధ్యమే,

సిద్ధార్థడు'- 'బెదిరిపోళా ననుళొన్నావా, ఇన్నూ!

ల

ఇన్నుడు'- మారే లోకంగా, మీచే సర్వశ్వంగా, మీలోనే తన (బతుకును చూచుకొంటూ (బకువతున్న సౌభాగ్య వతి యళోధరాబేవి గతి వమవృశుందో ఆలోచించాళా

సిద్ధాద్ధడు:- ఎంత మెరివాడనోయీ, ఇెన్నూ . జీవితంలో ఆలోచించడానికి అవశాశ మే ఇవ్వలేదు ఈ శాజ మంది రం, మరి నన్ను ఆలోచించరా అని (వశ్నిస్తున్నా వే,

చెన్నుడు;- (వభూ.

సిర్దార్టుడు:- ఇది నీ (భనము కంటికి కనివించేదంతా కల్గ ం (వతి సృష్టికి ఒక భ్యేయం ఉంది. అళళ్ళడికి చేపకోవాల్సిం దే, భ్యేయం వైపు వెడుతున్న నృష్టిని ఆవడం ఎవరితరమూ శాదు, ఆది మవోబల నంవన్నుడు విడిచిన ఇాణం, మనిషీ ఉన్నా, లేకపోయిన్నా భూచ్టకం తిరుగుతూనే ఉంటుంది. నేనే యీ చ(శ్రాన్ని తివ్చుతున్నా ననుథోవ డం మూస్థ్రత్వం,

చెన్నుడు- మిలో ఇంత నూక్చు వస్తుందని ముండే వహించి ఉంపే ..,

సిద్దార్ధడు:- ఇంకా బలమైన లోనులో బంధించి ఉండేవారు, చెన్నూ! మనసున్న చోట వమార్షం ఉంటుంది,

చెన్నుడు:- చేతులెత్తి నమన్క-రిసప్తాను. ఆంతమాటనకండి,

సిద్దాష్టడు ణు మృత్యురోగజ రాగన్తమెై ఆవారపహామూ దుఃఖాగ్నిలో కాలి భన్శ మవుతున్న ఈ మానవాళి తరుణోపాయం వెదకాలి, మానవ జతి కీ గానం ఎందుళో

28

"కెలుసుకోవాలి. ఈ ఇాన విముకక్షీకి నూర్షం కనిపెట్టాలి, నా మార్షం కొందరిశయినా ముక్తిని (వపాది_శ్రే చాటు= నా జన్మ చరిళార్థ మవుతుంది, ఈ నువోయాగానికి, చెన్నూ, నీ నవోయం కావాలి.

చిన్నుడు:- తవింంచండి, వభూ1 వేను అశ క్తుడను,

సిద్ధార్థడు:= నేను నీకు శక్సిని (వపాదిస్తాను. ఈ మందిరం నుండి బయట వడటంలో నాకు చేయూలే నివ్వు చాలు.

చెన్నుడు;= కుమారా! మీ పితృ టేవ్రులు,

సిద్చార్థడు;- చ్మికవధ చేస్తారని వణికిపోతున్నాచా 1

చిన్నుడు;- నా /. (పాణంంపసైై తీపి లేదు, (వభూ |! శాని వారి ఆవేదన 46. చూడలేను, చారి కన్నళశో కాన్ని. సహించ లేను, ఆ తండి బవృాదయంలో చిచ్చు రగిల్బ లేను,

సిర్ధార్ధడు: చెన్నూ | శుద్షోధను లేనా తండ్రులు, ఈ విశాలం విశ్వంలో ఎందరు ఇల్రం్యడులు లేవ ఆఅ తందుల వాద యాలలో చిచ్చులేడా । అగ్ని గుండాలు లేవా!

ఇన్నుడు:= ఒకళ్ళ నంగతి సాళందుకు నా శ్కా- వల్సింది నావభువు వేమం,

సిద్ధార్ధిడు:- సీ నిశ్వానం (వశంసార్హ మే, కాని, చిన్నూ! నగర నందర్శ్గన నమయంలో నువ్వన్నావు గడా, సామాన్య (వజలు అసామాన్యంగా చి౭।పోతున్నారని, నంఠల వరదల్లో కొట్టుమిట్టాడుతున్నారని, అ మూగ జీవుల ఆర్తనాదాలు అక్థం చేసుకొని వాళ్ళను ఉద్ధరించే నాధుడే కరువయ్యాడని, అవ్వుడే మరచిపోయాచా |

29

చెన్నుడు :- లేము, [వభూ! కాని 60

సిద్ధాస్టమ:- నాస తెలుసు, నీకు నీ రాజు శావాలి లతలాది (వజలు వీమయినా వర్వా లేదు, నీశ్కా- వాల్చింది రాజు నలలీ ణంగా ఉండడ మే. (వజలకోనం వరితవిస్తూనే (వబా (దోహాం చేస్తావంటావ్‌. ఆంలేనా?

చెన్నుడు:- లేదు, కుమారా లేదు, రాజు చేనుమే (వజల శ్నేమం,

సిర్ధార్టుడు:- వీచ్చివాడా! నీ రాజు రమ్య పా ర్భ్యాలలో ఉంటున్నా దే, మృష్టాన్న భోడనా లారగిస్తున్నాచే, వాంసతూలి కా తల్పంవై శయనిస్తున్నా దే. మరి వజలో। వాళ్ళ కీ సుఖాలు లభి స్తున్నాయా? లతలాది (శ్రమ జీవ్రలు తమ సుఖాల్ని బలి పెట్టి వ్‌ ఒక్క డిఖో సౌఖ్యం కట్టబెట్టాలా + ఒళ్క్ళ-డి కోనం ఇందరు దుఃఖాంబుధిలో మువగాలా 1

ఇన్నుడు:- సమాధానం వవ్చ లేను, (వధూ |

సిద్ధార్టను:- ఇన్నూ! వది న్యాయం* వదిమందికోనం ఒకడు బలి కావడమా లేక ఒశడి కోనం వది మంది దావడమూా?

వొన్నుడు:= చాఫ్టలు, (బతుకులు ఎందుకు కుమారా! ఎవరి పూర్వజవ్థు సుకృతం వారిది,

సిర్ధార్టుడు-. అబద్దం. నమ్మ లేను, నమ్మను, పూర్వుడన్న, నుళ్ళతం, విధి, ఖర్మం = మత్తు వదార్థాలు ఇవే మనిషిని వివేక శూన్యుణ్లి వేళాయి, అందుశే లోకం శో కాకుల మె

గ

80

చారి తెలియక తల్లడిల్లుతూంది. చీకటి లోయలలో బడి అకోశిస్తూండి వద ఈ అభాష్యల ఆశు (వమోళనం నాధర్శమా? లేశ ఒక్క. తంగడి కోంమే. జీవించడం ధిర్దుమా 1

ఇన్నుదడు,- కుమూరా! నేను అజ్ఞానిని

సిస్టాస్ధుడు-= ఇెన్నూ | వదిమందికోనం జీవించినవాజే ధన్యుడు, నేను ఆవదిమందడి కోనం జీవించాలి. నా మార్షం, నాజ్ఞానం వది సృాదయాల కయినా (వశాంతత నివ్వగలి* తే నాకింశేం కావాలి, అందులో ఎంత హాయి, లృప్తి, ఇక్క-జే ఉంటేనా తల్లి దండ్రులు నంతోమిస్తారు, నేను అనుకొన్నది, సాధి స్తే ఎందరో తండ్రులు సుఖస్తారు, ఇన్నూ! ఈ రాత్రికే నా మహ్మోవస్థానం.. సరిగ్గా మూడన జూను రాగానేనా మహాభిన్మిమ మణం జకుగు తుంది, కోట కావల అశ్వాన్ని సిద్ధంగా ఉంచు.

ఇన్నుడు-- (అయోమయస్థితి భయం) వభూ! ఈ దీకుని దొళ చిన్న (ప్రార్థన.

సిన్టాస్టడు - నీ పార్థన ఒళ్ళే, మాఠావీరలు, ఇంకా కొన్ని ఘడియ లున్నాయి. ఆలోచించు, వదుగురికోనం ఒకడు బలి శావాలా! లేక ఒక్క_డికోనం వదుగురు చావాలా? వది ధర్భుం 1 వది న్యాయం ః ధర్మాన్ని నమ్మిన వాడివయిలే నాకోనం ఫభోట శావల ఉంటావ్‌, ధర్మ దోహివి కావాలనుకొంటావా! వీ ఇష్టం,

క!

(మధ్య చ్వారం గుండా లోవలికి వెళ్ళివోయాడు, చెన్నుడు అవాక్కఒయ్యాాడు. వం చేయాలో ెలియని స్థితిలో అటూ ఇటూ ళొంత*పు తిరిగాడు. ఆతడి శీకో వెలుగు తోచింది, ఆగిపోయాడు )

చెన్నుడు;- జ్ఞానజ్యోవీ ! వదుపరికోనం ఒక్క_డు బలి కావ డమే ధర్మం, న్యాయం, సిద్ధాన్ధా, నీవు ఆజేయుడవు, నీ మార్షం ఆజరామరం శుద్ధుడ వై, వరిశుద్ధుడ వై, బుద్ధు డవై నేల నాల్లు చెకగులా నీజ్ఞాన జ్యోతులు (వనరింవ జేస్తావు నర్వ మానవాళి ఆవనత శికయొ నీకు అంబలి ఘటి స్తుంది, ఆంజలి ఘటిస్తుంది (వెలుగు పోయింది ఒ గ్రాయ్‌ణం చీకటి. వల్చగా ఎ(రటి కాంతి రంగంవై, సీద్ధార్థుకు ఒర్హ్హదే మధ్య ద్వారం దగ్గర నిలబడి లోవలిక!ి చూస్తున్నాడు, వాతవరణం మహాగంభీరంగా ఉంది, దూరం నుండి అస్బవ్లంగా వఏీణనుండి ఆవళ్ళతులు వినిపి స్తున్నాయి) (నేవథ్యంనుండి పురుమకంరం,) ఇంశా చూ న్తున్నావా! ఆమాయకుడా! ఆ అందం కలకాలం నిలిచేనా? ఈ మోవాం నీకు మనశ్శాంతి నిచ్చేనా! వ శళ్ళలో కోటి స్వన్హాలు చూశానో ఆ కళ్ళే ఒళనాటికీ వాడి నత్తలె శాంచిని కోల్చోతాయి వీ మధురాధర సుధారనం లోలి వరవశించావో ఆ అధరాలే జరరాగానే రన హీనమై వీటలువడి ముడుచుకువో తాయి, వ్‌ బుగ్గల సిగ్గులకు తల ఒని తరించా ననుకున్నావో ఆ బుగ్గ లే ఎండుటాకుల్లా నీరసించి జీవరహి తాలవుతాయి. వ నీలాలకలుగట్టి పాళాల్రై నిన్ను

త్రై

కట్టి వదేశాయో ఆ నల్లవి కుకులే వెండి తీగలై నిన్ను వరివాసిస్తాయి మట్టిలో పుట్టి అఆ మట్టిలోనే కలిసిపోయే ఈ తనువ్చవ్నై తమక మింకా తీరలేదా?

సిద్ధార్టుడు:- "లేదు. ఇది మాయ, మోహం, ఇతి మిథ్య, నేను వస్తున్నాను.

నేవథ్యంనుండి (స్రీ! ంఠం:- మనోవారా ! ఎచటిళోయీా వయనం +

సిర్ధార్టుడు:- ఎవరు + ఎవరిదీ కంఠం (కంగారుగా లోవలీికి మూచాడు )

నే స్రీ కం.- నేను మి గుండెను, మిలో నగమును మిరే లోకమై, మారే నాకమై మీలోనే కలిసిపోయి జీవితం గడుపుతున్న మో [పియాధరను. నా సర్వస్వ నా మా చరణాల చెంత నమర్న్చించి మీ వూపిరలో నగమె మిా వోనం జీవిస్తున్న మి ళలోమల భావనాధరను, నేను లేక మారు లేకనుకొన్నాను, మిరు లేక నేను మన లేను, కాని మూరు నన్ను... నన్ను థల

సిస్ధార్థుడు:- య,,.కో,..ధ...రా!

నీ పు,కం'- దముఃఖమునందు (వళవించి, దుఃఖమునందు పెరిగి చివరి కా దుఃఖమునందే లయమందు యీ జీవితము యింత వ్యామోహనూ! ఈ మోహపాకా బద్ధుడవై చిరంతన సుఖాన్వేమణా యాగమును తిరిన్కరిప్తావా! ఎంత మూర్థుడవు, నీ చెంత బేల వృావయము,

క్రి

సిస్ధార్థుడు:ం ఆపు నీ వనంగం, బుద్భ్బుద [ప్రాయమైన యీ జీవితాన్ని విడిచి పెడతాను. విడిచి వెడతాను, చిరంతన సుఖాన్వేమణ నా ధ్యేయం, ఈ యశోధర సన్నావలేదు.

జీ మః శం'- జీవి తేశ్వరా! వెన్నలాంటి మూ మనసు న్న డమినా వేడీ కలిగించానా! మి నవ్వులలో నా నవ్వులున్న వనుకొన్నాను, మా అనందమే నా జీవన మకరందంగా భావించాను, మో సాన్నిధ్యమే నౌ జీవన సాఫల్యమను కొన్నాను, ఆయినా మారు నా శన్యాయం చేస్తున్నారా | జీవితాంతం విరహోగ్నిలో శాలిపొమ్ముని నన్ను శవించి లోకాలకు శాంతి (వసాదిస్తారా, స్వామా

సిద్ధాద్ధడు - యశోధరా! యళోధరా! ఎందుకు నన్నిలా బంధిస్తావ్‌ 1

నే. పు, కం. ఈ బంధ మే లెంచుళోలేని, అనమర్థుడవు, భవ బంధా లెట్లా తెంచకోగలవు, ఆధీరుణా,

సిద్ధాద్ధడు:- వాచాలినీ! ఆపు సీ వనంగం | సిర్టాస్టడు అధీ రుడు కాడు, కొడుం (ముందుకొచ్చాడు. శాహులుడు నిద్రలో నవ్వాడు, ఆగిపోయాడు.) బోసి నవ్వులతో నన్ను బంధించిన "బెవరు*+ (లోవలికి చూశాడు రాహు లుడు మళ్ళీ నవ్వాడు,) బిడ్డా! రాహులా |! ఆట్టానవ్వకుం నవ్వులలో నన్ను బంధించకు, నువ్వు '“రాహులుడవ్సుి కాకూడదు, కాకూడదు (నిశ్శబ్దం, తీణం విరామం, సిర్దా ర్జుని శీదో ఆర్థమయింది.) చిడ్డా! ముందుకు సాగ లేని

9

కిక నా అనమర్థతను నబూసి నవ్వితివా 1 లేదు నీ తండి అనమర్ధుడు కొడు, నీ తండి నిక యే శక్తీ ఆవలేదు... ఆవలేదు ... అవలేదు (వరుగ్గెత్తినట్లు ఎల్‌, ఎఫ్‌, లోకి వెళ్ళివోయాడు. వీణ తీగలు తెగిన శబ్దం పెట్టు కూలు తున్న ధ్వని, ఉత్తాల తరంగం ఒడ్డును తాకిన ఆలజడి, వ్‌రటి శాంతి వోయి "'లెల్లటి కాంతి రంగంప్వై వ్యావిం చింది. ఎమరుగా ఉన్న లెల్లటి ఆరవై థ్యానము(ద్రలో కూర్చున్న సిద్ధాద్ధని సడ కనివీస్తూంది, ఇవ్వుడు అతకు బుద్ధుడు, (తిశరణ ములు -1శతిధ్వని స్తున్నాయి (వళ్ళ తలో...) “బుద్ధం శరణం గచ్భామి ధర్థుం శరణం గచ్చామి నంఘం శరణం గచ్చామి.” (మెల్లగా తెర) (ఇందులో ఉవమయోగించిన గేయం డాక్టర్‌ సి నారాయణ శిడ్డిగారి 'నాగాద్దున సాగరం" గేయ కాన్యంలోది, వాకిక్షి శ్‌

ణి, లల వరూధిణ గా ంధర్వం ( నాటిక) ఇదొక ఊహా చ్చితం. అల్లసానివారి అల్లిక జిగి బిగి..- ఇది మరో గజి విజి. ఇది వీ వషతికలోనూ అచ్చు కాలేదు. మేలు [వతి రాసి ఆకాశవాణి విజయవాడ వారికి పంపాను* తిరుగు టపాలో స్వీకరిస్తున్నట్టు రాశారు, ఆకాశవాణిలో మొదటి సారి (వసారమయిన నా నాటిక, ఎంత ఆనందమో, .. తర్వాత ఎన్నో (ప్రసారం అయ్యాయి గాని ఆ థ్రిల్‌ లేదు, పదే వదే (వసారం.చేసి ఆనందాన్ని పంచిన ఆకాశవాణి విజయవాడ వారికి నా కృతజ్ఞతలు, నాయీ కల్పన ఎంత సబబో సహృదయ పాఠకులే చెప్పాలి. స్తో

నాటా టాలె ఈ రచయితవే మరికొన్ని,.....

ఆడవి పూలు వచన ళనితలు

మానవతా! మేలుళో 99

గుండెల్లో చాన శకి

అహం (వా నాటిక

ఇచ్చట నన్నానాలు వేయబడును ,,

చరిత్రలో చినిగిన పుట గ

నిజం కా కశేసింది 99

వతీఖలు గ

సింగారం కి

"జీళం సీ సర్వస్వం చారి తిక నాటకం మావా లా సా - స ఏ జా హా నునా పాలనా నలా వాపా

వరూధినీ గాంధర్వం (నాటిక)

[ హిమాలడూల్లో వరూధి? మందిరం. ఎరుకుగా చక్కటి తోట, వనంతంలో ఓవనంలా శోభిన్తుంది తో మధ్యలో కొంమ, కొలను గట్టువై. పాలరాతి తిన్నెల, ఒక ఉన్నెపై ఏడేళ్ళ బాలుడు కూక్ఫువి వీణవాయిన్తున్నాడు రాగ సాధనలో నిమగ్నుడైవున్నాడు, చుట్టూ (కృతి రమణి (ప్రొఢ సొండర్యం, కమ్మని వాననణ, పక్షం కఠరవాలు, (వవరుడు (వవేశస్తాడు. శ్ర (వవరకుడు;:- మంచి మననులా యీ వాతావరణం ఎంత

రమణీయంగా వ్రంది, గంధపూరిత మందమారుతాన శలి

యాడుతూూ,. కర్ణ పుటాలలో అమృత ఛారలను చిలి

కించు యీ మధుః మంజుల వీణానినాదం న్వర్ష్గంకన్న

మిన్నగా వుంది, ఈ వకాంతం, యీ (వశాంత వాతా

వరణం యీ గంధర్వగా నం, నా జ్జ తరించింది,

నాకీ న్వరక్షం చూసిన సీద్ధుని బుణం తీర్చుకో లేశు [0

398 ఇంత చిన్న వయసులోనే ఎంత నంగీత సాధన, (వీల్ల వాళ్లి వరీశ గా చూచి ఆశ్చర్యంతో ఆం! ఇబేమి వివరీతం, ఈ బుడుతడు అచ్చం నాలాగే వున్నాడు. అన్నీ నా వోలి కలే నారూపుళేఖలె. ఇది నంభవమా! నేనక్కడ! ఈ హీమూలయమెక్క.డ! ఇబేదో మూయ, ఈశ్వరా | (వరూధిని వచ్చింది, విస్తుపోయి చూస్తున్న (వవకణ్ణి చూచి) నరూ;- అచబేమిటి స్వామా! అట్టా విస్తుపోయి చూస్తు న్నారు, మన నోముల వంశే, స్వరోచి (వవ:- (తనలో) ఎవరీ అందాలరాశి. నన్ను స్వామి! ఆని నంలోధి స్తున్నది. వరూ,= (వాలేశ్వరా | వలుక రేం, (వశ్న చివ్నోలలో విండిన మిోనదనం నా సహృదయాన్ని (వకథటలు చేస్తుంది. [వవ:- సుందరీ! నీ సౌళమార్యానికి నా జోవోరు, కానినీ భామనాశర్థం శావడం లేదు వరూ,.=_ ఆవ్ర్చనులి, రెండు రోజులు నూనవ్రుల మధ్య మెలిగాడి గదూ; ఆందుశీ మూ మాటలుహూడ వింతగా వున్నాయ్‌, (వవ:- సీ 'వేమంటున్నావో ఠం వరూ.= వమంటున్నాను, మగ వాళ్ళంటున్నాను మూ వియో గంలో యీ కిండు రోజులు ఎంత శజీగిపోయానోం మిాళలా చెప్పను నాథా! నన్నెందుకు వరీశ్నీస్తారు. మిరు "లేని హినమూలయం ఎంత వేడిగా వ్రంబేది,

కిం (దగ్గరకు వచ్చి చేయి వట్టుకోబాో*తుండి, ]]

[వవ ఆగు సుందరీ ! ఆగు, జేనెవరని నీ వుక్రేళ్యం॥

వరూ;= స్వామి |! వీమిటా వశ్న॥ హృదయాన్ని చీల్చే (వశ్నం నా గుండెల్లో చీకట్లు నింజీ (వశ్నం నాహ్య్భాద యేశ్వరులు నా మనోనాధులు ఆయిన మిరు ,.. మిరు ఆడుగవలసిన (వశ్నేనా యిది।

[వవ:= నేను... నేను ,*. సీ మనోనాభుడనా! నీ భృాద యేశ్వరుడనా | అనంభవం, సుందరీ! నువ్వు ఎవర్ని చూచి ఎవరను గొంటున్నావో ,.,

వకూ;- ఎదురుగా మిరు మేరుపర్వతంలా నిలబడివ్రంళు యింభొకర్ని మోిరని ఎలా అనుకోగలను,

(వవ:- లేదు సుందరీ! ఇది నీ భమ,

వరూ;- కాదు (వళూ! శాదు మిరే (భమ వడుతున్నారు, తల్లి దం(డులను చూచి వస్తానని వెళ్ళారు, ఆంతలోన యింత నూర్చా! ఆక్క-డ అమానవులు మీాశీం మత్తు మందు చల్లారో |! మిమ్ములను నానుండి దూరం వేయా లని మా న్ఫృతిని పోళొట్ట లేదుగడా !

(వవ:- వీచ్చిడానా 1 వెళ్తిగా మాట్లాడకు, నేరు తలిదందడు లను విడిచి ట్టి దెవ్చుడు 1

వరూ:- ఈశ్వరా! ఇబేమి వివరీతం!? వారెందు౪ళలా మూరి పోయారు, స్వామి | మీాకు,,.. మారు,44 వీజేళ్ళకితం

త చారి తప్పీపోయాననిి వెదకుతూ యీ వర్వతసానువు ల్లోకి... రాలేదా?

(వవ:- (ఆలోచించి) అవును, వచ్చాను, సిద్దుడిచ్చిన 'లేవనం కరిగివో లే .*. ఆవును దోవ వెదుక్కుంటూ వచ్చాను, వమా:= అల్లా వచ్చిన మికు ఒంటరిగా వీణవాయిస్తూ ఒ॥ళ

అమ్మాయి కనిపించింది, (వవ'- ఆం! చాలా అందమయిన ఆ అమ్మాయి .. పమూ:- అ ఆమ్మాయిని చూచిమూరు,.. వ్‌ మన్నారో గుర్తుండా 1 (వవ - అవును... వీమో అన్నాను, వమూ:- నే నిలా మరచిపోగలను. “ఎవ్వలె పీవు భీతవారిణీతణ యొంటి జకించె దోటలే కివ్వన భూమి .౨ (వవ:= (ఆందుగొన్నాదు,) *' ,+. ఘొసురుడ నే (టవ రాఖ్యుడ (దోవ తవ్చితిన్‌ (గొత్వన నిన్నగా్యాగమునకున్‌ జనుబెంచి పురంబు జేరనిం శెవ్విధిగాంతు టెల్పగద వే |! తెరు వెద్ది శుభంబు నీకగున్‌ం” వరూ;- అఆశన్చను ... అలాగే ఆలాగే అడిగారు. నేను నల కభూబరక జయంత వనంతాదులను నయితము అశ్చర్యాం బుధిలో ముంచగలిగిన మూ సౌంద ళ్యానికి ముగ్ధురాలనైై నన్ను నేనే మరచి పోయి ... “ఇంతలు కన్నులుండ 'దెకువెవ్వరి వేచెదు భూసు కే్యదయే శాంతమునందునున్న జనరాం(డ నెవంచికి వల్క- రించులా

త్శీ్షే గింతియ కాళ నీ వెకగవే మును వచ్చిన(తోవ చొన్చు నీ కింత ఛభయంబులే కడుగ సెల్లిద మైతిమె మూట శేటికిన్‌, (వవ:- ఆవును నర్శుగర్భంబుగా మాట్లాడావు, నాకు ఒక టొకటిగా గుర్తు కొస్తుంది, వరూ:- మికు వూరిశెళ్ళాలని, జారిచెవుమని, వూరికి చేర్చ మని ఎంతో తొందర చేశారు, జీను మోనాలివశనై, *““ఎక(డియూరు కాల్నిలువ కింటికి బోయదనంచుబల్కె. దీ వక్క_-ట మి కుటీక నిలయంబులకున్‌ నరిరాశపోయెనే యిక్కడి రత్న కందరము లిక్క_డి నందన చందనోత్క_రం విక్కుడి గాంగ వై కతము లిక్కడీ యీలవరీనికుంజ ముల్‌ ఎని నా మనోర ధాన్ని మో కిలా తెలియజేశాను, “నిక్కము జావనేల ధరణీసురకనందన యింక సీ వయిన్‌ జికె, మనంబు నాకు నను జిత్తజు హారిక నవ్చగించెదో చొక్షి_ మరంద మద్యముల మాజల హెటలు వాడులేంట్ల సౌం "వెక్కి నయట్టి పూవుబొదరిండ్లను గాగిట గార వించెదో” (వవ:-= నా మననంగీకరించ లేదు, నీ ఆందం నా నిగవోన్ని చేదించలీము, నా కర్తవ్యం నన్ను తొందర పెట్టింది, వరూ;=- కాని శామూతురనకైన నేను మితో వాదనకు దిగాను, మూదకికి చేరి యీ ఆనందమే (శుహ్మోనందమని “అవందో (బహ్మ" అన్న వేదవాశ్యానికి చే అర్థమని నచ్చ 'జెవ్ప్చ (వయర్నించాను. కై]

త్తం “ఎంటే జెందము కందళించు రహిచేనేశాగతన్‌ నిర్బృలిన్‌ 'జందున్‌ గుంభ గతవదీవశళి కా(శ్రీదోవ సనెంచబెందుబో ఇంబే నిం్యదియముల్‌ సుఖంబుగను నా యిం పేవర బ్రహ్మ మూ నందో (బహ్ము యటన్న (పాజదువునంతక్చుద్ధి సూహింపు మా”” “ఈ పాండిత్యము సీకుదక్క మరియెంబే గంటిమే కామశా స్రోపాభ్యాయివి నావచిం చెదవు మేలోహో (తయీధర్థుముల్‌ , పావంబుల్‌, రతి పుణ్యమంచు నిక నేలా తర్కమ.ల్‌ మోశతల శ్మీవధ్యాగమ సూత్రవంక్షికి వెపోమిో సం్యవదాయార్థనుల్‌ ” ఆంతే కాదు. '“'కజణీ ఆేపును నూపు పావ్యముల చేతన్‌ దృపుడెవహ్ని న త్క-రుణా దృష్టి నొనంగు సౌఖ్యము "లెరుంగ౯ా శక్యమే సీ్‌కఘునా శరణుల్‌ దర్భలు, నగ్నులున్‌ (బియము వై నట్లన్యముల్‌ గా వొడల్‌, తిరమే వెప్పకమిట్టితుచ్భ సుఖముల్‌ మోసాలపై 6 జేనియల్‌” వకూ;- మోహోంధ వైన నేను మిమాటలు వినలేదు. నన్ను "నేను మరచి మిమ్ముల గట్టిగ శాగిలించి ఆధరంఇాసింవ (వయత్నించాను అబేమి మనోనిగవామో,.. మిరు గట్టిగా నన్ను తోసివేళారు. [కిందబడి, శామాగ్నిలో అవయవాలు శాలిసోతూంళ₹కు, దయ లేనివారని మిమ్మల్ని దూపీ.0చాను, “చేసితి జన్నముల్‌ లవము చేసితి నంటి దయా విహీనరన్‌ జేసిన పుణ్యముల్‌ ఫలము సెందునె పుణ్యములెన్ని యేనియు౯

శ్రి

జేసినవాని నన్దతియె చేకులు భూతదయార్ష్రబుద్ధి కో

భూసుర వర్య యింతడలపోయన్చ నీ చదు వేల ఇవ్వునూ!ో

(వవ:- ఆవ్సను, ఈమె కలస్వనంబుతో వ్‌డ్చి వరూధిని ,*., వరూధిని 44.

వవా;= అమ్మయ్య ఎలాగయి లేనేం, మాకు గు_ర్తుకొచ్చాను, అంలేచాలు, వాలేశ్వరా | అఆ వకూధిని నేనే మిరట్టా నన్ను వదలి వెళ్ళిన తర్వాత మిీవియోగాగ్నీలో దహిం చుశపోయాను, నా కువశనునం శలిగిచాలని నా ఇెలి క చ్లౌలు నన్నీ రమణీయమయిన వుద్యాన వనానికి తీసుక వచ్చారు, మిరీ వనమందు పువ్వులేరుతూ కనివీంచారు, మరోసారి నా వాధను విన్న మిరు కనికరించి నా (యైనను మన్నించి నన్ను మి కౌగిట బంధించారు.

(వవ:- అబద్దం... అబద్దం... వరూధినీ, ఇది నీ కల్పన, ఈ కథలతో నా కన్ను గవ్చలేవు. నేను అనాడే మావూరు తిరిగి "వెళ్ళిపోయాను, పుత్వు లేరుతూూ నేనిక్కడ వ్రన్నా నన్నది అబద్దం,

వరూ+- మళ్ళీ మిరు మాయలో వడిపోతున్నారు, మనో నాధా!

(వవ:-నేను శాదు వరూధినీ! నువ్వే నాకు బాగా గుర్తున్నది, నా ఆకాధ్య చైవమయిన అగ్నిహవోలతుని సాయంతో ఆ సాయం(కానిశే మా వూరు చేరుకొన్నాను,

య!

వరూ;- స్వామి! నన్నిందుకిలా హింసిస్తారు, నేనేం అవరాధం చేళాను, నావలన మోాళశేం అవచారం జరుగలేదు గచా,

వవ:- నువ్వే నన్ను హింపిస్తున్నావు వరూధినీ. ఆనాడూ మోహ వివశవై యిలాగే హింసించావు, ఈ నాదూ,..

వరూ.= ఆఅమితే, యీ వడేళ్ళ మన సంపారం, మన శఛాబు, (వెళ్ళి న్వరోచిని తీసుక వస్తుంది ) ఇది అబద్దమా? వీక్స్స మో రూపు శేఖల్ని పుణికి పుచ్చు కొన్నయీా న్వరోచి, మా కుమారుడు గాడా?! చెవ్పండి స్వామి! వీడి మొబాం చూచి చెప్పండి వభూ! మన ఆనుబంధ మేమిటో ...

(వవ.- వరూధిని ఎందుకీ ఆవేవన, అబే నాకు ఆశ్చర్యం కలిగిస్తున్నది, ఈ చికుతనికి నా రూపుశేఖలు రావడం, ఆచ్చం నాలాగే వున్న యీకుమాకుడు, ఎట్లా నంభవిం చిందో అర్థం శాలేదు,

నరూ.. రక్తం వంచుకొన్నపుడు పోలికలు రావడంలో ఆశ్చర్య మేముంది (దభా.

(వవ:- లేదు వరూధినీ ఈ కాలుడు నా రక్తం వంచుకో లేదు, శీవలం నా పోలికలు లెచ్చుళొన్నాడు ఆంతే, యజ్ఞోవ వ్‌తం వట్టి చెబుతున్నాను సీ వన్నట్లు నేనానాడు ఈ తోటలో వున్నానన్నది అబద్దం, అవ్వుడే మావూరు చేరు కొన్నాను, ఇజేదో మోసం, నిన్నెవరో మోనగించారు,

శక్‌

వరూ:-= నిజమా |! మారు చెచ్చేదంతా నిజమా !

(వ్రవ:- ఇంశెట్లా చనినే నమ్ము తావో నా కర్ణం కావడంలేదు! నా తలిదండుల మిద అన, నేను ,.,

వరూ;- ఇశ చెప్పకండి, ఇక చెన్స్నళండి, ఈశ్వరా ! నాతల లిరుగుతులది, ఇన్నాళ్ళూ "జీను అబన్రాన్ని నమ్మాానా ॥ (థాంతిలో (బతికానా 1 వమిటీ ! ఎవరు! ఎవరుయీ మోనం చేసింది 1 క | |

న్వర్‌ చః అమ్మా వమిటచ్మూూ! ఎందుకలా ఆయిపోతున్నా

వరూ.-బాబూ'!' మా అమ్మ నెవరో మోనం చేశారు నాయనా! (వ్రవరుని కంకీతమయిన యీ జీవితాన్ని ఎవరో చితంగా చిదిమి వేశారు తండ్రీ, రూవం (వవరునిదయినా నీలో [వవ హించే రక్తం వారిదికాదంళు నే నెలా భరించగలను నాయనా!

ఖః వీడ | | చయం,

స్వరోచి; వ్‌ మ్మా నాన్నగారూ ఇజేమన్యాయం మ్‌ాే అమ్ము మనసు నొప్పి స్తున్నారా ॥

(వవ - నాన్నగారు, అందమయిన ఆబద్దం, వసివాడివి నీ శర్థం గాదు బాబూ యీ ఉదంతం,

న్వరోచి:- తండ్రీ |

(వవ:- మళ్ళీ ఆదే మాట, నా పేరు (వనరుడు, నా వూరు

[2

4ీగ

(వవ:= నీ తండడిని మాత్రం శాను,

స్వరోచి:- అమ్మా ... అమ్మా, ఇ దేమిటమ్మాా, నాన్న గారిలా. విచిత్రంగా మాట్లాడుతున్నారు, ఇదంతా నిజమేనా?

వరూ;_ అవును బాబూ, ఈ రూవంలో వచ్చి అమాయకురా లయిన మి అమ్ము కవరో అన్యాయం వేశారు బాబూ,

స్వరోచి: ఎంత అన్యాయం, (వవరునితో) ఆర్య 1 అయితే మిోరిక్క-డి కఇందుకొచ్చారు ! ఎలా వచ్చారు

(వ్రవః- అవును, ఎలా వచ్చాను, ఎవరో సిద్ధుడు, నాకీ చారి యూపీ మరుగయ్యాడు, అనాడు నా కాళ్ళకు బేవనంపూసి హిమాలయాలను చూడాలన్న ఆశను నాలో "రేశిత్తిం చాడు, వరూధినీ! ఆలోచిస్తే ఆ సిద్ధుదే దీనికంతా శార ణంలా కనిపిస్తున్నాడు,

వరూ;- వ సిద్ధుడయినా నే, 'జేవడయినా నశే, అన్నెం పున్నెం ఎరుగని నన్ను వంచించిన ఆ మాయా[వవరుడు నా శోధాగ్నికి భన్మం శావల్సిందే ఈ మోసానికి ఫలితం అతడనుభవించాల్చిం బే,

(ఇంతలో గంధర్వుడు (వ్రవేశం) గంధడ్వుడు:- ఛాంరించు వదాధిసీ. శాంతించు. నరూ:= ఆ నువ్వా శి

శీ?

గంధర్వుడు" ఆవును. నేనే కొంతకేపు ఆగివ్రంపు నీ కోధా గ్నిలో శాలిపోవాల్సిన శలభాన్నిం

వరూ,- ఎంతసావానం? నన్ను వంచించినది నువ్వా।

గంధ,- ఎందుకు వంచించానో చెబితే నువ్విలా మాట్లాడవు,

నరూ = నిన్ను బ్యుచేయళ యింకా మాట్లాడతున్నందుకు నంతోమీ౦చు. వ్‌ రూపాన్నయితే అనహ్యించు కొన్నానో, ఆ రూపాన్నే ముద్దిడు కొన్నానా। మోహ మెంత గుడ్డిది నంభోగ నమయమువ అఆడుదారు కళ్ళు మూసుకోవాలన్న నియనుం మూాకున్నదంశు మోహాంధనై. ఎందుకో అని ఆలోచించ లేక పోయాను వడేళ్ళు యీ శరీరాన్ని నీ కవ్చ గించి కళంకిత నై పోయాను ఈశ్వరా ఇళ (టైతుకు వృధా!

(వవ: ఆగు వరూధినీ! ఆగు, గంధ క్వా ఇది నీకు న్యాయనూ 1

గంధ;- (వవరా మోహం (పాణులచే ఏవని నయినా చేయిస్తుంది, మోహావరవకుడనై నేను చేసిన పావం యా వడేళ్ళుగా నన్ను దహిస్తూనే వుంది. వరూఢిని (పేమను పొందానేగాని నాకు మన శ్మా-8 కరువయింది; ఒళ అమాయకురాలికి అన్యాయం జకుగుతుందనే బాధ నన్ను ఛూల.లా గుచ్చుతూ నేవ్రంది, అందుశే,..

నరూ,= అనుభవించు పాపానికి ఫలితం,

త్తి

గంధ; సన్ను పూర్మిగా చెవ్వనియ్‌ వదాధినీ! నీ ఆందం నన్ను అంధ్యణి చేసింది, నీఠోనం అహో రాత్రులు అకో శించాను, నిన్ను వేడుకొన్నాను, వణయభికు ర్రై 'ఛాళ్సిం చాను ఫలితం ళూన్యం సీ గుండె శరుగ లేదు, నాగుండె శాలిపోయింది, ఆ ఆవేదనతో విచ్చిగా హిమాలయాల్లో తిరిగాను, నా గాధ విన్న ఒ౩ బుసి, వరూధిని హృద యాన్నాళర్షించ గలవాడీ (వవరుడని చెప్పాడు, ఎలా గయినా వరూధిని ఒడిలో నిదించాలన్న కోర్కె నాలో వడలు వేసింది, ఒక్క-తుణం, సీవేం ఆడగాలనుకొంటు న్నావో నాకు తెలుసు వవరా! కామాంధుడి కడుగడుగునా నంబేవో లే, గంధర్వ శాంత మానవుడితో నే న్తంకడు తుండా? నువ్వెలావ్రంటావో నాకు తెలియదు మరి,

(వవ:- అందుకే సిద్ధుడి వేమంలో నా డగ్గరిగొచ్చావ్‌, లేవనం పూసి హిమాలయాల ళొచ్చేలా నా మనసు వూరించావ్‌

గంధ: ఆంతే శాదు,. లేవనం కరిగించి వరూధిని నివాసానికి

వరూ:-= నువ్వు గంధర్వుడివి కావు, గంధర్వ జాతికే కళంకం. ఇళ వువేషీంచ లేను,

గంధ:= అఆవేశవడకు వరూధినీ! నేను గంధర్వుడనే, అందుశే వ్వాన్తవం తెలియ బజేయడానికేే యీ పానం భరించ లేకే (వ్రవకుణ్తి మళ్ళీ యిక్క_కికి వంపొను, ఇదంతా నేనెందుకు