Telugu Bharatha soviet oppandam mithri 10th varshikothsvam - anilvaranasi/indianlanguages GitHub Wiki

| జ" | చో

0 యనిదుందరనపేస

||

భారత - సోవియట్‌ బైు(్యత ఒప్పందం సదొ వార్షికోత్సవం షె చముస్‌, చె. సుందర వడివేలు ఐనారొంధ వబ్బివియ్‌ జిక జ5ంద్రుం?0ప్లంసి = విషయువాన-52000

షీ పచురణ సంఖ్య : 006 పతుల సంఖ్య ; 2800 పథమ ముుదణ : జూలె, 1081 ద రే! ర, , అ = ॥ దా ల్‌ ( (1263+ తం లంగా నె ఎల; రు, సళళ ౯ సం ఖా ల "4 ౬ గ | లీ వ ఆ ల వ ఎం ముుదణ శి స్వతంత ఆరు _పింటర్చు, విజయవాడ=ర20 001.

చెయమఎవం సాచి క చబంలచుదూట

1. చేరుపలొనున్న వారోోత్పవం 1 లత

2. ఇడుమలలో పోఎంక శీ

3. గతంలో చేబ్యానిని సందంధాలు గ్జీ

4. సోవియట్‌ యూనియన్‌ను సందర్శించిన

కొందరు భొరతి నాయకులు 11 5. రాజకీయాకాశంపె మఠోయుర్ధం కొారుమేఫభూలు 18

ప్లు క. దేశభ క వుహాయుంం ర్ల నూ! ఛి 7 హోదడుట్‌ యూనియగొతో సంకీధాన స్నకవణ వై4 శి. సోవియట్‌ ముతీ ఉన్వదు | వాకంభం, (పగతి లికి లా లీ ఆ 8 సానుమాతి మద్దఠుల వ్య క్‌క్రర్రణ వ్ర? వై అవాట్‌ 10. స్వతం్యత భారతదేశానికి చోఎయబ్‌ యూనియల్‌ మ్యూథు 38 ణి

11. నానాట పెరుగుకున్న భారత సోఎయట్‌ వాణీవ్యం 4లై
12. ధారతదేశ పాఠిశ్రామీకరణలే సోవియట్‌ నాత్ర 47
13. వివిధ స్థాయిలలో సంబంథాలు థ్‌0
14. తియ్యని స్నేహఫలం ,./

వంంందంవూట

సదేళ్ళటైతం భారత పాస్తమెంటులో ఒక అమృత ఘటన, దాని చరితలోచెల్లా అమృతమైన ఘమెటన జరిగింది. భా5ంత పార్త మెంటు చర్నితలో సంచలనం కలిగించిన ఘటనలు మాన్నోపున్నా. దీని తీరు (పత్యేక మైనది.

1971, ఆగస్టు 8 న భాంత ప్రభుత్వం సోవియట్‌ యీనియన్‌తో ఒక శాంతి, స్నేహ, సహాకార సంధి కుదిరిందని పార్లమెంటులో (పక టించింది. కొపిక్షణాల నిశ్శబ్దం తరువాత సభలో అన్నివైజలనుంచి పెద్దగా హర్షన్వానాలు వినవచ్చాయి. నతిపక్షం ఈ ఒక్కసారి, వళుత్వం జానన్నదావివి కాదనటు తన అనవాయితీ అనే సుగతి మరచి పోయి అన్ని యితర వక్షిలతో ఏకమై ఈ నంధికి స్వాగకం పలికింది. ఆనాడు మన పార్లమెంటు, పార్లమెంటు అంపే వేరువేరు పార్టీలు వ్థక్తంచే పే పరస్పర విరుద్ధాభఖ్టిపాయాల న్య క్తీకరణేకాము,. అది జాతి “సార్విిక సుకల్చాన్ని” కూడా వ్యక్తం చేచూలి అన్న రూసో మొటను ఆక్షరాల నిజం చేసింది.

ఈ సంధి కలిగించిన ఊంటహా, ఆనందానికీ కారణం ఏమిటని పెద్దగా వెశకసవసవంచేదు. మన దేశం. ఆనాడు స్వాతంయ్యత్యానంతర కౌొలంలో కెల్లా గక్జుదళశను గడుస్తూవుంది. రాయ స్వయంపాలసికోనం తన తూర్పుదేశ భాగం పట్తుబటశంతో రెచ్చిపోయిన. పాకసాన్‌ (పభుత్వం కొత్తగా ఆవిర్భవించిన దింగ్లాడేళ్‌ రాజ్యంపై. విరుచుకు పడింది; మూడు మిలియన్ల మంది చంపదిడ్డారు; మూడు లక్షల మంది మహిళలు అత్యాచారాలకు, మానభంగాలమ గురయ్యారు; పదిమిలియన్ష మంది స్వస్థలంనుఎచి గెంటి వేయబడి భారతదేశంగో తలదాచుకొన్నారు.

సున్నితంగా పున్న భారతదేశంలోని మత సామరన్య్యానికి, అంతకన్నా కూడా సున్నితంగావున్న మనడేశ ఆర్థిక పరిస్థితికి యిదంతా ఒక పెద్ద విపత్తుగా పరిణమించింది,

ఈ పోరాటంలో భారతదేశానికి సహజంగానే బంగ్లా దేళ్‌ పట్ల సొనుభూతి ప్పుంది, తన సరిహద్దులో చెలరేగిన పోరాటమూ, దాని పర్యవసానమైన శరణార్థుల వెల్లువా భారత దేశాన్ని ఆస్థికంగా ఆతలా కుతలం చేశాయి. అంతేకాదు, యిది అన్నిటికన్నా ముఖ్యంగా ఓక స్వతం్శత పోరాటం. పండిత జవహర్హాల్‌ న్నెహూ ఒక సందర్భంలో అన్నట్లు, "కాంతి వలెనే, స్వాతం్యత్యం కూడా ఆవిభాజబ్యమైనది.”. ఇది గహించిన పాక్‌ అధ్యక్షుడు యావహాయాఖాన్‌ “మేము. ఓెంటరీగాలేము జాగ” అంటూ భారతదేశాన్ని బెదరించ పూనుకున్నాడు. డీనిక్కి మన విదేశాంగమంత్రి సర్తార్‌ స్వరణ్‌ సింగ్‌ “మేము కూడా ఒంటరిగా ఏమీ లేము” అని పార్లమెంటులో సమాధానమిచ్చారు.

సర్దార్‌ స్వరణ్‌ సంగ్‌ మాటల్లోని ఆంళిరాష్థం [071, ఆగస్టు 8న స్పష్టమైంది. పతి ఒక్క సంక్షోభంలో కూడా-రాజకీయ సంక్షోభమయినా, ఆర్థిక సంక్షోభమైనా - గతంలో నును ఎల్లప్పుడూ ఆందగా నేవుంటూ పచ్చిన సోవియట్‌ యూనియన్‌ ఈ సందర్భంలోనూ మనక ఆండగా పుంది. ఈ బటొంధ్యవ్యం యిప్పుడు ఒక సంధిగా అక్షర రూపం ధరించింది. ఉపొసెసర్‌ సుందరపడివేలు రచించిన ఈ ప్పున్తకౌనికి వస్తువు ఈ సంధే___దీవి స్వభావమూ దీని వుత్పత్తి దీని పర్యవసానమూ నే.

భారత _ సోవియట్‌ సంధి, ఒక ఆత్యయిక పరిస్థితిని అధిగమిం చేందుకు ఆదరాబాదరాగా తీసుకొన్న ఒక ఆత్యయికచర్య ఎంతమాతం కాదు. ఈ సంధి, (క్రితం నాలుగు దశళాద్ధాలుగా పెంపొందుతూ. వచ్చిన భారత . సోవియట్‌ సంబంరాల సహజ, అనివార్య పర్యవసానమే అవి పౌఫెసర్‌ సుందరవడివేలు ఈ పు సకంలో విరూపించారు. ఆయన, యింతకనా్న్నా కూడా వెసక్కు వెళ్ళి జారేస్టు హయాంలోని రష్యా, భారత నంబంధాలను తడిమారు. అనాడు కూడా మన రెండు దేశాల _పజలమధ్య అనరికారిక మే అయినప్పటికీ, "స్నేహ సంబంధాలు వున్నవి. ఈ సంద రృంలో, చాల మందికి తెలియనివి అయినప్పటికీ ఎంతో ముఖ్యమైన

కొన్ని ఉదంకాలను రచయిత ఈ స్ప్సస్తకంలో పొందపరచారు. సపోరియన్‌ యుద్ధాల రోజుల్లో, రష్యాలో నీవాసమేర్చఎచుకొ న్న ధారతీయిులు (ఫీ3ిలో ఎక్కుపమంది వర్తకులు రష్యాషట్ట తమ సాను భూతికీ, యుద్దంలో దానిపట్ల తమ సంఘీభావానికి సూచనగా. 85,008 రూబుళ్ళు నిధని రష్యా (ప్రభుత్వానికి సమర్శించారు. 1 ప, 18వ శ తాదాల్లో పర్టియా సిందుశాఖ మనుగానూ.. కాస్పియన్‌. సనుుద్రంముము గానూ. ఆర్మీవియా, ఉజర్‌ దై జొన్‌లతోనూ, ఆపై హాంళాలలోనూ మౌడా వాంతి చేశ స్వ్తకంతలో సప్రధాన బాగం. భ్రారతయుల చేతుర్లోనే పుండేది. కాని, భారతి దేశంపై బిటిష్‌ పాలన స్థాపితం కశ్రావటంలో, యిదంతా ఒక్కసారిగా నిలిచిపోయింది. భారత, రిష్యాలమధ్య 'బిటీష్‌ దారు సృష్టించిన ఇముపతెల పడింది.

ఈ యినుపతెర భారత, రష్యాల ఘధ్య వర్తకాన్నీ. యితరరకాల పెన్న సంబంధాలనూ ఆయితే ఆడ్జగంచ గరిగిందికొవి, భావాల పరో గదునాన్ని అశ్థగించలేక పోయింది. అల్జైబల్‌ మహాపిప్లివ ససతిధర్వనులు, సోవియట్‌. ప్యతిసక మైచారపు రణగొణ. ధ్వనిని (తోసిరాజని, యినుఃన తెపను చేడించి భారతదేశంలోకి చొచ్చుకు పోయాయి. సామాన్య భారతీయులు తమ సహజ జాసంతోనే సోవియట్‌ యూనియన్‌ భారత జాతియ విమోచన పోరాటానీని బంఘవని గహించారు. ఆదే సమయంలో, జవహార్‌లాల్‌ దెహా, రపీం్యదనాధటాగూర్‌ పంది కొందరు ఆసా మాన్య వ్య కలు, సామాన్య భారతీయుల ఆశలనూ, ఆశయాలనూ తమలో మూదర్తమంతం. చేసుకున్న పీరు సోవియట్‌ యూనియన్‌ను సందర్శించి అక్కు. పెరిణొమాలక ముస్దులచ్య్యూరు; వారి అనుభూతుల (ప్రవానం భారత స్వాతర్శికృ పోరాటంపై ప్రగాఢమైన మ్యుద వేసింది.

పొఫెసర్‌ కుందరవడి పలు ఈ పుస్తకంలో భారత _. సోపయట్‌ సెంధికి ముందుడశ సూ, తపపరిదశనూ కూడా సమిక్షంచారు.. గడచిన సడేళ్ళలళో భారత-నోనియట్‌ సహకారం, 187! సంధి (పసాదించిస నూతస శక్తితో మరింత పురోగమించింది; బలం పుంజుోొంది. ఈ కాటంలో మనదేశం వివధ రాజకీయ. ఒదుదుడురులను అసుభవించి సహ్పుటికి భారత-సోవియట్‌ సంబందాలు ఎంత మాతం చెప్కా. చెదర

మండా నిలిచాయి. 1880 లో శ్రీమతి. ఇందిరాగాంధి వజయంలక్ష్యని పరించి తిరిగి ఆధికారానికి రావటంతో ఈ సంబురాలు తమ పూవ్వుపు జవసత్వ్వాలను 83౧ పొందాయి.

1078 లో ఎ5.ఐ. ెచ్నెవి భావతడేకాన్ని సంచ తెంచినప్పుము భారత_సోవియట్‌ యూనియస్షై దుధ్య దిన 15 ఏళ్ళ ఆక, శాస్త్రం సాంకేతిక సహకార ఒస్పందం భావత దేశ సర్వతోముభాభివృష్థివ్‌ కూర్మిన దోహదాన్న అనేక సావ్యావారొలతో రచయిత ఈ ప్ప్సస్తకంలో నిరూ పించారుః

భా5త_సోవయట్‌ "స్నేవా ఆపశ్యకత యిప్టుప) మునుపేనాటి కస్నా కూడా ఎంతో పెరిగింది. ఐక్యరాజ్యసమితి 1888-70 వాలాన్ని “నిరాయువీకరణ చశాదోోగా ్యపకచించింది. 1978 లో నరాయుచురణ సమన్యపై జరిగిన ఐరోస సర్వా "తినితి సర పత్యేక సమావేశంలో 148 “దేశాల పభుత్వ్వాలు ఆయుధ పోటీ౨ ఆంచమొందించేంద కూ. సంపూస్ణ సార్వత్రిక నిరాయువీక వణ లవ్ష్యాన్ని సారించేంపకూ,. పాటునడతామని. ఈ విధంగా పొచిపయిన నిమలతో కొంత భాగాన్ని పపంచంరో నిక్భష దారిద్యాన్ని నిర్యా:ంచేంమ కోసం కేటాయిచగలమనీ, "ఎల్లెడలా సామాజిక న్యాయాన్ని పెంపొందించేందుకు కృషి చేయగలనని వాగ్దానం చేశాయి.

ఐసప్పుటిక్సీ ఈ దశాస్ధలో అఆయుకాల వర్తకం ఐమవెట్లు పెరిగింది. ఈనాదు ఆయురోత్చత్తి ఏటా క) వేల మిలియన్‌ డాల్స మొత్తాన్ని హరించి వేస్తున్నది. లఎపే, ఈనాము ర్యాత్రి పగలు అనేవి లేవఏండా గంట గంటకు ర7 మిలియన్‌ డాలరు విబమువగల ఆయుధాలు వొ తవి సహోగు పడుతున్నవన్నమాట,. స్వీడన్‌ ప్రభుత్వ నిరాయిచకరణ శాఖ మంత్రి ఇన్‌గా టౌరస్పన్‌ "ఇది మానవ మారణమూ, ఆత్మ హవ్యా సద్యశ మెన తప్పిదమూ అనక తప్పదు” అంటున్నారు. న్‌

అమెరికాలో కొ ప్రభుత్వం అధికారాన్ని చపటడ్తం, 44 ఆయుధాల పెంపువలలో యిమికివున్న ప్రమాదాన్ని యిబ్బడిముబ్బడి పెంచింది. బల్యపయోగం నిరర్థక మని, గత శశాద్దంలో వియత్నాంలోదూ,

ఇరాన్‌తోనూ తిరుగులేని విధంగా నిదాపణ అయినప్పటికీ అధ్యట్లుడు రీగన్‌కూ, ఆయన పారీ వారికీ, బలపయాగ సాంకత పట పరిపూరమెన ల శ టు న అలర, ణా విశ్వాసం వుంది. దక్షణాసియాలో పాకిసాన్‌ను “సుస్తింతకు మూల లాటీ న! స్తంభంగా” నింపటానికి వారు చేస్తున్న పయత్నాల వుదేశమిదే. బాకీ ల ల ఆనీ మ ౭ ర్త అమెరికా తన సర్య్వశ లను ఒడి నిర్మించిన యిలాంటి మరో మూల అశాటీ డె సంభం___ఇరాన్‌__ యిటీవలనే ఆపతినాకరంగా ముస్పకూలిపోయిన వాత ఖ ఆ వానా ళా జి విషయాన్ని వారు విస్యరిస్తున్నారు. తృతీయ ప్రపంచం నేటి ఆమెంకా పాలటల నుంచి సానుభూతిని గానీ, సదవగాహానను గానీ కించితు కూడా ఆళించ వీకేమ. “నాలో లేని అన్‌. ప్‌ వాడు, నారు వ్యతి రేకమన్న పూటే” అన్నది వారికి మార్గదర్శక శ సూతంగా పన్నటు తోసుంది. అసంవాాకి పపంచ (పజల నికృష హో త లీ ఆ య న్‌ దార్నిద్యంతో ఆలమటిస్తున్నా, అధ్యక్షుడు రీగన్‌గారి కోటీశ్వారుల మిం్యతి అనో. మండలికి చీము కుటిసంత లేదు. ఆయన ముంత పండళలిలో పడిమంది చి కోటీశర్వరులు, సెలుగురు మాతమే అంతకన్నాకా స తక్కువ స్టితిపరులు- ల అట్‌ ఆ న! అమెరికా పభుత్వ. విధానాలు. ఒక్కా భారతదెళానికే కొనుం యౌావర్మ పపంచాసికి ఎప్పు తెబ్బు పెచుతున్నాపి. పలీమితి అణుయస్థం సాధ్యమనే దాని చాదన యించిము ఓక ఉదాహరణ. అధ్య పుడు కౌర్షర్‌ వాడా లోనడ ఈ సిద్ధాంతాన్ని సమరించాచు. కొన్ని పదవీ ఏరమణ చేసే అ సమయానికి ఆయన ఈ అభివాయాన్ని మాట్చకొస్నాట్టుంది. 1081, ర జనవరి 14న తన వీచ్కోలు పసంగంలో ఆయన యిలా చెప్పారు ; “అణు యున్ధం యింత సరకు పజర్విల్ల లేదంటే అదేమంత ఊరట ళ్‌ కల్చించగల విషయం కాదు. ఎంకదుచేతసంజటే అడి ఒకే ఒకిసారి సంభ వించ పీలుంది. ఆ (పపొదం పెరుగుతూంది.. తెంపరితనం, ఊ౬రాశ, తపుతు అంచనాలు | ఏబరితే ఈ భయానక శ 6 విరుదుకపడటానికి తా నీ పెద్ద ప్యవధి పట్టము” అదే జరిగితే మన మెరిగిన మానవ జీవితం కో యౌొవలూ కొకపోయినా, నాగరికత దూతం తప్పనిసరిగా నాశనమప్పు అనో జా తుంది. " ఇవీ నేక మన పపంచ పరిసితి. ఆయుధ పోటీని సంభింప న! టో జేయటం, సెనిక రంగ సొంశేతిక ఫ్యియలు మరింత కంపొందరండా చా |

నిలిపివేయటల, ఆయుధాలకోనం పెడుతున్న ఖర్చును (కిమేడా తగ్గం చటం, సామూహిక మాంణాయుధ ప్యవస్థపై నిషేధం విధించే ఒస్పందా లను వరుసగా కుచుర్చుకొంటూ పోపటం__మాసవాి ఉజ్వల భవి ష్యత్తుకు హామీ కల్పించగలవి యివి మ్యాతమే. లియొనిం (బెక్నెవ్‌ తమ చరిత్రాత్మక మైన యిటీవల భారతయా( సందర్భంలో మనదేశ పార్లమెంటులో గావించిన (ప్రసంగంలోనూ, అంతకన్నా కూడా బుఖ్యంగా సోవియట్‌. కమ్యూూనిస్తు పార్టీ 28వ మహాసభలోనూ. పతిపాదించసి చర్య లివే-

సంగవా రూపంలో ఒక చక్కవి కళా॥ ఖండంగా మలచిస ఈ పృళస్తకంలో రచయిత, భారతదేశం స్వతిర్యత్రమైన తదుపరి కాలంలో భారత-సోవియట్‌ సంబంధాల పరిణామాని్న్న వివరించుతూనే మధ్య మధ్య, గతి చరితను తదువుతూ వచ్చారుః గొప్ప భవిళ్య దృషితో భారత_సోవియట్‌ సహకార 'పాముభ్యాన్ని సంపూర్ణ రూపంతో విదితం చేశాప. ప్రొఫెసర్‌ సుందరవడివేలు తమ ప్పష్షకానికి నయభథావంతో “"భారత.సోవియట్‌ మైతే ఒస్పందం : పదో వార్షికోత్సవం” అని "పేరు పెటారు. దీక్ష “సోవియట్‌ =భారత మతి ఉజ్యలగాథొ వంటి మరింత ఆడంబర మెన పేరు పెటినా ఆనుచతమేమీ ఆయివుండేది కాచు. తమిళనాడు భ్లాతసోవియట్‌ సాంస్కృతిక సంఘం అధ్యత్షుమేం చరిత్రాత్మకమయిన భారత_సోవియట్‌' శాంతి, స్నేహ, సహాకార సంధి పదవ చార్జికోత్సివ సందర్భంలో ఈ పుస్తకాన్ని వెలువరించటం ఎంతైనా ముదానహం౦. ఓట్టపా?0 "11౧0 క. మి యన్‌, మానన్‌

ఆ వలోనం యృయారి ఆ యి భాంతి - సోవియట్‌ ₹ంత్‌, "స్నేహ, సహకార, ఒప్పందం 18వ వాగికోత్వంం చేడపలో ఉంది. 1071! ఆగము $వి తేదీన కొత ఢీలీలో అమె ల ల ఆశీ లొ సంతరాలు జరిగిన ఈ ఒప్పందానికి ఆపఎడే. 18 ఏలు నిండాయ. ఈ జె ళా ఒప్పందం వి సంత్రోభం కాంణంగావె నా జన్యించిందా ? కానేకాదు. మన చ్‌ కెండు. దేశాలమధ్య దీం కాలంగా సలగొనిపున్న్ను నింమెన మెతీ సహకొ ర. ష్‌ నం. కారాల సహజ ఫంతంగానే ఈ ఒప్పందం కుదిరింది 24 వళ్ళకు. ఉదే వ! శించిన ఈ ఒప్పందాన్ని ఈ రెండు దళాస్దాల అనుభవంతో పుసరుద్థరించు కోవచ్చు అంతేగాక దానిని మ సరించి పగాథతర మొనర్చువచ్చును వాట గూడా. భా5త _ సోఏయట్‌ దేశాల మధ్య 5దిరిన ఒప్పందాలలో ఇదే మొదటిదిరాము. (ప్రపంచమందరతి తొరి సోషరిసు దేశంతో మనం ఇంతకు ముండే ఆమా సందర్భాతో ఒప్పందాలు కుముర్చుకున్నాము. న. ! మన రెందు దేశాల మధ్య కుదింన తొటతెరి ఒప్పందం 1850లో య కుదుర్చుకున్న ఒప్పందం. అబు తర్వాత దాస్‌ని వదేపదే పొడిగిందు కుంటూ పవ్చాపు. 19055 లో మరొక ఒప్పందం కుడిరింది. ఈ ఒప్పందం కారం కాకత డేశానికి సోవియట్‌ యూన్సియన్‌ (పభుత్వ రంగంలో కీకమెన, ఆత్యాధమనక భారీ పర్నిశదుల నిర్యాణుఎలో సహాయ పడే-దుకు ఆంగీకరించింది ఈ ఒస్పందం అత్యంత నముకవంతంగాను, వలపంతం ఠడు నానూ ఆమలు జకగడంతో పారి శామిక రింగంతో మన శెండు దేళాల సహకారం బహుముఖంగా వినరించిండి. న్వతం్యత భారతదేశంలో అనేక అలాట్‌

కొత్త పర్నిశదులు నెలకొన్నాయి... విభిన్న రంగాల్లో 78 8 పైగా లారీ వార్మకామక వాజ్బైలు వెలిశాయికి

. ఈ విధంగా భారతదేశం నోపయట్‌ యీనియన్‌తో. 28 ఏళ్ళ వైంతి ఒప్పందం రుముర్చుకునేముం ఎ పవత సోషలిస్టు. దేశమైన నోవియట్‌ యూనియన్‌తో అత్మంత పలవైని ఫఐవామవమైన సహరా అనుభం ఉంది. 88 ఒప్పందాలన్నీ సోవం సవాకొర భావంతో పశ్య న సీయంగా అమలు జరుపబడాయి. సోవియట్‌ సహాయ తో నిర్మఎచబడిన (ిహా్మైండమైన పరిశ్రమలు భారత జాతీయ ఆర్థిక మ్యపస్థ పురోధివృర్తిి గణినీయంగా తోడ్పర్థాయి. /

మన రెండు దేశాల మధ్య మతి _పగాధతవమఎప్యేందుము తగు పునాదులు ఏర్పడ్డాయి. శాంతి, "స్నేహ, సవాకౌర ఒప్పందం. ఇంతి ముందు కుటర్చుకున్న ఒప్స్పందాలన్నిటికం కే సమగ మైనడేకాక గాఢ భావపబంధుం మైసెది. గత ఒప్పందాల సుహవ్మాద్నా్నూని౨, సతృవికాలూ, భావి పగతికి సమ్మగ టాపకిల్చని వంటి. మనె రెండు దేశాల పరస సందింధాల చరితళో ఒక మలుప్ప వుటీది. మస దేశ చరితలో చర స్మంణీయమైని మైలురాయి పంటిది,

ఈ ఒప్పందం [పాధాన్యత, మన రెండు దేశాల మెతీ బంధాల అభేద్యతకూ,. మనదేశ సపెగతికీ ఈ ఒప్పందం చేయగల దోహవం తెలసుకుందుని పెద్ద సరశోధనతో పనిలేమ. ఇందుకు. ఎఏమ్కువకాలం ఘూడా పబ్బలేదు. ఈ ఒస్పందం మదికి. నాల్గు నెలల్లోనే చకచక్తా జ3గన పరిణాపూాలు ఈ ఒప్పందం ప్రయోజనాన్ని విలువను సుప్య క్షం చేశాయి.

1271 డిశంబరులో మన దేశాన్ని ఎనురొ్యస్న నంక్రోభం ఈ ఒస్పందానే పరీక్షకు పెట్టింది. ఈ గ్‌డ్తు పెకీక్షలో విజయవంతంగా నెగ్గుకువచ్చిన భారత._సోవియట్‌. ఒస్పందం (ప్రాధాన్యత, కాలపరీక్షకు ఈస్టుకొని నిలదిడగలళ్తి, నందేహాలకు అతీతంగా విరూపించబడ్డాయి. ఒక్క భారత దేశానికేగాక ఈ (పాంత భదత ఈ ఒప్పందం ఎంతో డోహదకారిగా నిలిచింది, 1871 డిశంబరు కి స భారతదేశంపై పాకిస్తాను

గ్‌!

ప్రకటించిన యుద్ధం ఫలితంగా చెలరేగిన. సంక్షోభాన్ని ఎదుర్కొన డంలో ఈ ఒస్సృంకం మనకు ఎంతో తోడ్పడింది.

గ్‌ పరితులు ఎవట్కొాన్న సందర్భంలో... రెండు దేళాలు పరస్పరం సంటడించుకోవాలన్న నిబంధసను అనుసరించి, అత్యవనక సంటదింపులు. జరిగాయి. చునితివసవమైన సవహోరుపుంతా మెరుప్ప వేగంతో. సకాలంలో అంవంచబడింది. ఆత్యంత సనుర్థవంత మైన సోఏయట్‌ రక్షణ, సాంవేత9 ఎరిజ్ఞానిం మనను బొసటగా షలిరిందిం పాకివాన్‌ మనిపె రుడిని [87[ యుదంలో మనం పజయం పొందడానికి, బంగ్లావేళ్‌ విమ కక "సోం మిట్‌. ఆదించిన నిస్వార్థమైన. సహాయం మదా త్తివంగా తోడ్పడింది. తితృరికంగానే ఈ యున్ధం నెలల తరబడి నాగకుండా నివారించబడింది. 18 వి రోజునే ముగిసింది... అలా జరక్క పోయిఉం'పీ యూ యుస్థం భారత ఉనిఖండానివేగాక,(వ పంచివ్యాప్త వినాళా నికీ, కిపీవిని ఎరుగని నెషాలకు దాంతీని ఉండేవి. ఆ విధంగా 171లో పాంతీయ. లేదా ప్రపంచ యుద్ధ పదూదాన్ని తప్పించిన ఘనత ఈ థారత-సోవియట్‌ స్నేహ సంధికే దక్కి.చంటపే అతిశయో కి కాటోయు.

వ

ఈ ఎధంగా భారత ఉపఖండంలోను, పరోక్షంగా _సపంచమంతటా శాంత పరింక్షణకు తోడ్పడిన ఈ ఒప్పందాన్నె గురించి మరింత వివ రంగా పరిశీలించడం ఎంతె నా అవసవంం.. ఈ వివరాలను పరిశీలించే ముంచు (పథమ సోషలిస్టు రాజ్యమైన సోవియట్‌ యూనియన్‌ గురిచి, భారత దేశం గురించి దిబూ్య్యాతంగా తెలుసుకుందాం.

శ్‌

2. ఇడంవంలలో పొలిక

భవతభూమి అత్యంత పపాచీస మహా దేశమని మహోకవి సృుబహ్మాజ్యభావతి పేర్కాన్నారు.. ఈ పర్ణనలొ ఇసుమంతైనా అతి *ఇయో కిలేచు. ఇదిపూ౦వాసవం, -

నా కా

ఆత్యంత ప్రాచీన నాగరికతగల భారతదేశ చరత. అత్యంత సుదీర్హ మెడి. ఆనేక చిన్న పెద్ద రాజ్యాల ఉద్ధాన పతనాలతో నిండి ఉన్న చరిత ఇది, అనే వీడే దండభ్యూతలతో నిండివున్న ఇతి హోసఏ ఇది-

అత్యంత ప్రాచీన కాలంలో భారతదేశం ఒకే రాజ్యంకామ. శక రాజ్యాలతో కూడిన సువిశాల భూఖండమిది. ఈ రాజ్యాల వుధ్య తరచూ సాయుధ సంఘర్షణలు జరుగుతుండేవి. రాజ్య విస్తదణ కాంక్షతో అఆ రాజ్యాలు తరచూ ఒకదానితో ఒకటి తలపడుతుండేవి. ఆ యుర్ధాల ఫలి తంగా అటు గెలిచినవారు ఓగినవారు కూడా విపరీతంగా బిలహీనపడి పోయేవాడు. సమైక్య భారత జాతీయతా దృక్పథాన్ని, దేశ సద్ముగ సమైక్యతను ఫోర్‌ చేపేందకు బదులుగా ఆయౌ రాజుల మధ్య జరిగే ఈ యుదొలు | పాంతీయ మరివిమానాలను పిచ్చిన్నతా దృక్పధాలనూ పెెచి చుటు. ఒకరిని ఒకరు వన్నుదోటు " టదిచనకే ఒ రోంణ్‌ పెరిగింది. విదేశీ దుర్శాకమణలు ఎదురైన సందర్భంలో కూడా తమలో శ్రాము సమైక్యం కాజాలని చన్న చన్ని భారతీయ రాజ్యాలు ఇలా దండె త్తిపచ్చిన వారిని ఓడించి తమ వేయడంలో పూర్తిగా. విఫల మయ్యాయి. చివరికి. భారత దేశానికి వ్యాపారులుగా వచ్చిన బ్రిటిషు వారు పరిపాలకలయ్యారు. కేవలం ధనలాభం కోసం మన గడ్డపై అడు

తీ

గిడిన పాళ్చాక్యులు (వాచీన భారత భూధాగొత్ని. సులువుగా చేజిక్కొంచుకున్నారు. ఇందుకు మనలోగల అనైక్యతయే కారణం.

రాజకీయా కిరారము ఆర్పిక లక్ష్యసాధనుు శక్తివంత మెన నాధ నంగా సనివేయగలుగుతుంది. భారతి దేశంలో దిజీమవారు సాధించదలిచిన ఏైైక ఆర్దిక లక్ష్యం అపార సంపదలను కొలగొబజడమే. తమ వలసలను దోచుకోపిం ద్వారానే స్నామాజ్యవాద దేశాలు సంపన్వమౌళాయి. ఆదే పద్టతిలో చిటిషువారు భారత దేశాన్ని ఆస్థికంగా దోచుకోనారంభించారు. అఆనే5 శ తాస్ఞామిగా “పేరుగాంచిన భాంతీయ హస్తకళలు, సృత్తులు, ఆస్టైక వ్యాపారాలు దిటీషు వలస దోపిడీ మూలంగా అడుగంటాయి. పాశ్వాత్య దేశాలలోని ఫర్మిశమలవు ముక్తిసదుకులను సరఫరా చేసే దేశంగా భావుత దేశం మిగిలిపో యింవి విదేశీ సరుకులకు ధారచచేశం లాభసాటియెు మాక్కెటుగా మారిహోయింది. గా

వలస దేశాలలో తమల వూడిగం చేస్తూ అణీని మణీని పడిపుండే కొన్ని వర్గాలను స్మామాజ్యవాడులు మంచిచేసుకొంటారు. విదేశీ పాలసు తలవొగ్గిన ఈ వళొరీలు సాయాజ్యవాదలతో అన్నివిధాలా ఎమ్ముక్కె తారు పలస దేశాలలోని యిట్టి అభిసృృష్థి నిరోథకులు విదేశీ దళారీలుగా నమూ ఎ్యవాదానికి చేరోడు. వారోతుగా నిలిచారు. స్థానికుల ఆచార వ్యప హారాలరోను జీవన వధానాలలోను తామెగ జోర్యము. చేసుకోడో ని హోమ యిచ్చి శలిటీషువారు భారతియ అభివృద్ధి నివోధుల సహాయ సంపత్రులిగు పూర్తిగా పొందగ౨గారు. తమ స్వా పమోజనాలకు హామీ యిచ్చిన విదేశ! హాలకులకు మసదేశంలోని యూ అవిషద్ధి నిరోధకులు సంతోషంగా దాసోహమన్న్నారుం

తము. పలసలలోని ప్రజలక విద్మాఎజ్టానాలు గరపేందువు న్మ్యామాజ్యివాదముబు అరకువమగా అవకాశాలను కల్పిస్తారు. అక్షరాస్యత రాడా సార్యజనీనం కొరుండ చీపేందు వారు బుద్ధిపూర్వకంగా. పూను కుంటాట. పలనచేశాల ్యసైజల నిరక్షరాస్యత విచేశీ పాలపలరు. పెట్టం

.” పెట్టుబడిపంటిది.. భారతదేశ పజలను అవద్య, ఆశజ్రానాల కూపంలో పడ తోసి గిటిగు పాలసలు దుఠేచ్చగా తము దోపిత్తీ దౌర్జన్యాలను కొనసాగించు శె ల్నరుం ఫ్‌

తెతృలితంగా ఓకిగాదు విజ్ఞాన ధనులైని మహర్జులకు నిలలుంగా పుండిన భావచ దేశం, సార్వజనీన నివక్షరాన్యతిరు నిలయ మైంది. ఆకిలి, దొర ద్భావం. నిరుద్యోగం, రిరమువులు. పస్తులు, ప్‌షని అంటు హ్యమలు వును దేశంలో వెంసించాయి.. అన్నిటికం చే. వషమానకవమెన విషరు చమేసంసే మనచే ఆ జబలోే అత్యధికులు అడే? వాపనయే ముగు ఇవువులము గిల మూలకొంణవురి. తెలుసుకోల్వేపోయారు.. భాంతి దేశ పలల ఒళత్యల్బ సెంభ్యాపులు మ్మ్‌తమే స మురిశరు గల మూలి కారణం. స్నామాజ్మవాద దోవివవారిక త్రొత్వ్రైలుగా పనిచేస్తున్న స్వదేశ్‌ సంస్థానాధీంల య బ్యా చారాచేనిని సహించని లిగారి.

ఇక మన ద్భిపి సోవియట్‌ దేశం వెప సారివాం. అది వన

చాల్‌ య్‌ న!

వక్కాడో దూరాన ఉన్ని. దేశం గాం. “ఇంచుమంది మున పొరు/ రాజ్యమే. పపంచ వ్తంలో దాదాపు ఆరోవంల. గల సోాయలట్‌ యూనియన్‌ _పపుచంలి” అత్యంత. విశాలమైన దేశం. ఈ చేశులో ఒక్కగా చిష్యన్‌ దేసయులే కావ నివంించేది. ఇందు వందవ పైగా బొతిలు, ఉపజాతులు నివసిష్టిన్నాయి. ఇక్కడి ఐలు ఎపికి క్‌ సజీవమైన భాషలను నిత్యజీపతింలో ఉపయోగిస్తున్నారు.

పందకం పెగా జొతిలు, ఎసభెకి పెగా భాషలు గల సోవిచట్‌ యూనియన్‌ తనిచరిత అంతటా సమైకి రాజ్యంగా నే ఉండగ లిగించా? ఆనేక శతాగ్దాలుగా ఆ దేశం సమెక్యంగా నిలిచిందాళ ఇటి సమెక్సిత సాఢించికివుంయు దాని స్వరూప ్స్వభావాలేమిటనే ఆ శల మనకెషలౌ తాయి. ఈనాడు సోరయట్‌' యూనియన్‌ అవి పిలువదిడుతుస్న భాఖాగు అనే శతాస్థాల కిందట విక్‌స్నై రాజ్యాలుగా విడీవతి వుండేది. వాటి మధ్య తరబుగా త్మీవమైన యుద్ధాలు జరునుతుండేన. ఇం ఆయా జాల శక్తిం పేల్చి పిపష్పచేసేఎ.

తొతార్లు. ముగణగోలులు రష్యాపై దాడిచేస అక్కడి ప్‌ చిన్న రాజ్యాలము పాద్యాకౌంతం చేసుకొని పజలను కొల్ళగొ మేరు తతి తంగా వనికి య్రజలు అపార కష్టనష్టాలను ఎచటురె్కన్నారు.

ఇల్టై దోపిడీ మూ:ల నుండి చష్యన్‌ ప్రజలను కాపాడదాని ఒక శ్వావంత మైన పెద్ధ రాజ్యం ఆవసర మైంది. తతృలితంగా నే జౌర్‌ ఆదీ

ళ్‌

వర్యావ అనే: చిన్న రొజా'లను స్వాయు కం గావించుకని, సువికా ఓ " అక గ సాం న లను, శ కివంతము అయిన రష్యన్‌ రాజ్యం అపతిరించింది. వాలీ మొతం వపష్వాపంతిటినీ తన భత్రఛాయలో ఏకిం చేయగలిగిన నాతి కా ళ్‌ బాల్‌ లై భుత+౦ అంఆటితో ఆగలే... కాలక్రమేణా తన పొరుగునే వున్న వష్టనేతవ భూవాగాలను కలుపుకొని ఒకి మహో సా్యమాజ్యంగా రూప్పదాల్చుకొంది. ఇతర పాశ్చాత్య స్యామాజ్యాలు కవతిరించర ముందే బ్‌ల్‌ న్నామాజ్యం ఏకుడి పాలించ సాగింది. అధికావం ఆ*నీతికి మూలం. ఎదురులేని అధికొరముదం కిన్ను, మిన్ను గాసవి అవినీతి ఆలవాలమౌతుుది. కొన్ని శతాగ్దాల తరబడి య్‌ న! బలవ లరంగా రూపొందిన జాల్‌ స్నాదూజ్యం నిరంకుశ రాచరికంగాను, అట్‌ అ తక ఆలవాలంగాను, నిక్ఫిషు దార్నిద్యానిన్‌ నిలయంగాను మారింది. ఒకనారు కోటాది రిష్యునులను విదేశీ మెర్మాకమణదారుల. బారినుండి శ కాగాగానికీ ఆపత రించిన సుపళాల ఐక్య, రష్యన్‌ రాజ్యం కాలక్రమంలో జా దోవతి. డర దెం, దౌర్జన్యాలకు నిలయమెంది. ప్రజల సంక్షే జం తో తి గ్‌ా మాన్ని గుఏంచి పటించుకోవడమే మానిడేసింది. జవ య్యో శరాలం ఆంంభానికి ఆతి పురాతనమెస, ఆదిమ న! వూ పనిముట్లను వాచుతిండిం రష్యా వ్యపసాయం అన్నివిధాల వెనుకఐడీ తో పోంది. పష్యవసాయోత్పత్సి అది హీననాయిలో మిగిరిపోయిండి. తీ న! చెపుకోవగన ఆభనిక పర్యశమలంటూ నెలూగిబేమి. ఇబటి పరింతలలో శా య థి | దాశ్యచ్యుము, నిరుద్యోగం త్నీవమైనాయి. [1817 ఆగలేరు, మహా విప్ణ నా. ఆ ళ్‌ వానికి నందు. ఆకిలి, దాల్నిద్య-వు, రోగాలతో తమ జీవిరాలలో ఆక లేరున్నాది కూడా క3పించని కోట్లాది రహ్మా ్యవజలు న్‌క్ళప్ష. జీఎతం వాలండ్షారు. డె ల్‌ లా ౮ ఎన దాం పంల తలట్టనులు కూడా ఏదా ఒ౧వాగనాలుు దూకు శా క లి వి ఇ మంహారు. జాం. వమ్యూలోొల 5 శాతం వజలు రక్ష “కుజ్లులుగా 9 ఓ ల [| ౦ న్‌ మి వనోయాల. ఇది మొళ.: రీషా-నొ్‌ సామాజ్తాషిీ వరి.చే సగటు న అలి ఓ లా ఫ్రా తే ఆ సఖ పత టు జొారషు న్నామాజంంలోని కొట సాంతాలల్‌ *రింతి ౬ న (ట్‌ న ఈ న్‌ యిందె హీనంగా సుండేడ. యమధ్యాపియా ప్రా హాలగోని జాతులకో అశ ూ కాకా ం సంఖ్య చ.డు శాతాుకింటీే కూడా తక్కు పగా పండేది. శూ 7

క్తుప్తంగా చెప్పాలం పే జారుచకవర్తుల పాలనలో ప్రజలు రాజకీయ విరంంకుశత్వానికి, సార్వజనీన సిరక్షరాశ్యతకు, నికృష దార్నిద్యానిక, కరుషలకు, రోగాలకు బలైపోయారు. జాధాసర్పదష్షులన చః కోట్రాడి ప్రజలకు చాల కౌలం పరక విమ్హ్తు మార్షి మేమిటో తెలియలేము.

బ్రిటిషు పాలనలో నునిడేశ స పజల నికృష్త పరిస్థితులను మస 'మొకసారి గుర్తుచేసుకొందాము. తారు పాలనలోని రమ్యా పజల వాధలవా వలస పాలనలోని భారతీయుల కషాలకు చాల దగ్గర పోలిక పుస్వది. ఈ రెండు దేశాల పజల మధ్య ఒకే ఒక తేడా పండేది. రష్యా చజలు తమ స్వదేశీ 'వభువు దోపిడీ భారానికి కృంగి కృృశించిపో తే. భారతీయులు విదేశీ పాలకుల దోపిడీ, దొహ్ట్యాలకు లోనయ్యారు

తమ *స్వంత” జారు (పభుపులే లక్షలాది రష్యనులను. ఆ$$ి, మరణాలకు గురిచేసే కోటాది భారతీయులను వీటిషు (ప్రభుపులు ఆంలి మంటలకు గురిచేశారు. తమే నిరక్షరాశ్యత, ఆక్షానాలకు తదు “స్వంత” 'వభువులే వారికి కారణ భూత మెతే మనక్‌ విదేశీ పాలకులు కారణ మయారు. నా

తమ స్వంత పాలకులపల్షి సం్యపాప్తించినంత మాత్రాన ౨ఎపకి కషాలు, బాధలు భరించదగినవిగాను, తక్కుప చాధాకర మైసువ్‌గాను మారీ పోవు. అందుకే అటు రష్యన్‌ పజలుతిము జొరిష్టు నిగాంతి లను వ్యతి రేకంగాను,యిటు భారతీయులు విటిమ సృామాజవాయిలమ వ్యకిశే కంగాను, తమతమ స్వీయ సస్టతలలో తిరుగుకాట్లు జరివారు.

సాామాజ్యవాదం కల్పించిన జే విధమైన. విశ్శష్ణ పెరిస్టియులు దానిపై ప్రజలలో పెల్లుబికిన డ్వేషం మన రెండు దేశాల జల మధ్య ఒకరిపై మరొకరికి సానుభూతి, పేమాదరాలను అప్రయతకృతంగా కల్పించాయి. కొల్మకిమంలో ఈ సానుభూతి శక్త సంపన్నమైన స్తాం మెంతిగా రూపుదాల్చింది.

శి

ఏ. గతంలో పఇళ్యూసిన సంబంధాలు

భారత, రష్యా సంబంధాలు ఇటీపలిపేమీ కౌపు. అవి మన తెండు డేశాల గత చర్వితరో గాఢంగా పేళ్ళూనినటివి. భారత దేశము, జొర్టియూల

ఆలా జ! మధ్య సంబంధ దాంఛవ్యాలు అతి ప్రాచీన కాలంలోనే నెలకొన్నాయి. కీస్‌ శరానికి చాలా పూర్వమే బాంతకేశాన్ని మధ్యధరా ప్రాంత ఆం త అ క్ష క దేశాలతో కలిపిన వాజీజ్య మారము మసేతా ఫాజిస్‌ పర్వతాలను ఛు ళ్‌

శేధించుకొని సాగుతూ వచ్చింది.

“మన రెండు దేశాల మవ్య ద్విపక్ష వాణిజ్బం 18వ శకాజం

చి లోను, 18వ శతాలు తొలి భాగులోను బాగా అభిప్ఫ ఏ చెందింది. కొన్నా దె ఛి న్‌ బటుందాలు తరతరాలుగా జాాయానుండి భారత దేశానికి, అలాగే భారత శ దేశంనుండి. జారియాకు వంశపారంపర్యంగా. సరకులను చేరవేనూ జ్‌ అవానో. పచ్చాయి. రాఫీక్‌ దని వగాష్‌ఒరీ అనే సపవ్యాత జార్జియన్‌ పర్యాటకుడు ఇలాంటి వాణిజ్య మటుంబం నుండే వచ్చాడు. ఆయని కుటుందిం ఆనేక తరాలుగా భొవత దేశంతో వాపారం ఇరు తూ వచ్చిండి. 17800. 190925 మవ్య కాంంకో దంచెగాప్‌ వినీ వికివ ఆసియా దేశాలకు -- ముఖ్యంగా భారత దేశానికి __ ఆయిమయసారు వచ్చి 28 సంపత్పరాలు గక్తినాదు. న్‌ వె =ఆ కాలంటో ధావత డేశం జాంయూీో) కాగితాలు, ఆయముచాలు, !

ఓపషమిలు. నుగంధ దద్యాలు కాకలు పెస్తాలు నగలు అమిశ్థి ఉం్నై, సబ్బులు, రకరకాల వ్యాతిలు దిగహతి చేసుక్‌ నేది”

నెపోలియన్‌ జారిషు రచ్యాపై దాకిచేసే నాటికి కొందడు భాఏ

జ మోనా తీయ వ్యాపాంస్టుబు అక్యాడే ఉంటూ మన రెంసుదేశాల మధ్య వ్యావారతి ల / ఠి ఆఅ న _ నో ల సొగిస్తూ పెచ్చారు. అక్కడున్న భారంయ వ్యావాదుళు, రష్కృనులకు త్ప

త మస్థతును. తెపియచేయాలన నశ్చయించునన్నాట,. రష్పునుమెడ నో ॥ ॥ తే త సుహప్కాద్వావం, వదమల: చిహ్యాంగా తమలో తావు వనూలు ఈ ళు ౧ ము రే 16 చేల దాబుళ్ళు యువాన్న వష ఆఉభుత్వ్యానని కానుకగా సంవ ంంతాప్చి ఎ ఈక పెధును సముహ్యార్మావ పంటని వరులు సంస్పవం పక టి టరొనేపి. తను పంగా. భా5తీయిఐ మవ తల సానుఖభూతి౨ అకిటించపైనే అవకాశ. అటు తిదవాత రషునలు కగింది. 18928 ౮ ఈ గచ్నా థాంతిదేశారక ఓం పవపలు సంభవించింది. డేేషుకా భయంకర మె* జాతీ నా కొహాంరి ఏం అయింది. లక్షూదిముది భారతీయులు 3కాక్తిచే ద్య వ కూరా లేపండా చునణీంచారు. ఏ ఇతరం జాతి ఆకరివే అలపుటిసృన్న నాటీ భారతయులను ఆషకొనడాం* చిన్నిమెటు సహాయం కూడా చెయ్యని ఆ అజాద్‌. దశలో రషంస ముందుక పచ్చారు- కరువు వాతఐబడ భాకతీయులకు తము అగ ఠి శాంపశకులా తోడ్పుచేంమడె. వారు నిధిని సముటూర్వారు.. అందమకోసం తీ శ న. _ 85 వేల దూటళ్ళు వోగు చెయాబడ్షాయి. ఆ మొతాన్ని రివ్యూ చ్యకవరి " క్‌ టి నాకీ న మని వారు అప్పగించి, భారత దేశంలో కరుఐ నివారణ చర్యల కోసం వ ఖర్పు చెయ్యమని కోరుతూ ఆనాచు భారత డేశాన్ని ఏలుతున్న బవిటిష్‌ రాజుకు పంపమని అలిందారు. చం మన లెంప్‌ు డేళాల జల మిధ్య పెరునుకున్న సుహ్భాద్భా వాన మరో సూచన [08 లో మనకు కిస్పసుంది.. ఆ సంవత్సంమే వాటీ భాం స్వాతింత్యి యోమలలో ఉంటుదా, భారత జాతీ.ు కాంగ్రెసు అధినేత అన లోకమాన చాబగ్‌ంగాధర తిఐక్‌ను చిటిషు కోడు రాజ ఫి మ వోహై నేవంపె శ10చం* 'ప్వీచ్చాః స్వాతంలతాాల కోసుం ఎలుగేతి ప మా | ం ట్‌ బి భో గంంచే ఎ వాణీచమన నా హాం వాలం దృషిరో. రజ దోం- నేంమే. ఇ వ్‌ ల జ ల్ల ఆ ల చాక్‌ తను బని హార్క్యాన స్వాతియ్యత ౨ కోనం ఎలునతివ ఆమహా జే? ము ఆ టం. ఓకిచ్ణు సె్యమాబ్బుచాదులు వె లుకు పంప లో వమూంమైం లేల. ను 1 చీ కు త్‌ మ నొమాజ్యవౌటిల చక యాతి చిర్థాయెష భాంతి. బొత్స పతిప్టం దించిపి తరు ఏమిటో చూడాం. (విటిషు నుష్కరత్వం, వారి ఆ, వేతి చచ్భలు భారత పజలలో కోపాగ్నిని కెచ్చగొటాయి. భావత వేద్‌ న్ను యూనింపన్‌ ఉవ్యమంలో తెంసారిా బొంనాయిలోని 2న చేల మంది 18

జౌ* మిల్లు కౌర్మిముదు తింక్‌:.. విధించిన శిక్షకు నివిసన తెలుపుతూ న హీ. సమ్మె ఇశారు పు చకుందవ వివిధ చేశాలలో సాగుచున్న విముక్సి ఉద్యమాల తీరు ఆట +లను నిశిపంగా నటన టపా వనిన్‌ ఊలక్‌ర దించి? చలు హు త 2 రల శి. ఖండంళారు. డాని పైలఖుటిస్తూ దొంవాయి జౌ కొర్నిగులు జర లు పిన సమ్మెను ్యపవంుతిందారు. భాంతి దేశంలో వీటిషు వష వాలనెను తీ టూ ఎ లనిన్‌ నిశితంగా ఖండించారు. భాతి దేశ భావం మొలెగంరున్ని బీశా ల ౮ ఎ మ్ల న న! లను ఆయస నృషంగా చూడగలిగారు. కార్మి.లలో ఉలనుతుస్న్నై రాజ ల అటో వ ఎ జ శ ల ఎట్‌ అ కీర స తన్నాన*నిల విశేష ,పాధానాతిను, అఇచవేత చర్వలకు వ్యతిరే శ్‌ డలు స! ు మ లి త్‌ కింగా హారి పెలుబునాతున్నై నింసవను ఆయన. హిర్తించారు. భారితీ.ను లి ను. ఇవ కార్మిలులు రాజకీయ చై తిన్మం పొండేగొది భారతదేశం స్వతర్యతివుయ్యే కా చి రోజు దగర పములున్నుదిని ఆయన 'పేరాగంన్నారు. వలస పాలసినుండీ, గొ ల్‌ ణా. కాకా సకల దేశాలు విముక మవ్వాలం లెనిన్‌ ఎలుగెత్తి చాటారు. అంచి చాట ఎత కాయిని దీక్ష వహించారు. సహజంగానే. మస స్వ్వాతియత్య పోరాటానికి తస స తిక నుదఎ.ను అందించారు. మొనా న! థాంలి చాతితి, సాంతం్యతో .వ్వమి నాయవుదు ఆయిసై మవోతాశ్టి

ం [ క

గాంచి సాంవం త. నార ఆసుసంంచిన వినూత్న సాధనాలకు టు ఆ క ఉత జ. మరే రష్యన్‌ వుహోు నికి లెల్‌టాల్‌నాయ్‌ నుండి లవించింది. వూతీ లి ం గాంవజీ ట్రారొసాలును తిన రా౭కీవు నురుజనా భావించారు. ఆయన పోరాట పతమిలను భాంతిచేశ పఠకిఎపలం అనుగుణంగా. వులుచుకొని న! ఇ

నులు జరివారుం వగ ప కతాాంపు వహి తవ చారి తక స వాధాన్తాతగల ఘటన

• టి లో | స క క వ్‌్తన

10:7 సవింబరులో. లలని నాయకత్వాన? జరిగిన అఈకెండు నోషలిస్టు టం శు మవ వివవం దూనవురో వూనపుదం, ఊక పర్ష్గొన్ని మలెక వరము ళా ల్‌ [౧ గి బాట ఉ బు న జ జ్‌ దోచుకొనే ప్టవస్పను నిద్యారిచన నవ సమాజానికి. గాంది పలిన న జ!

ఇ న అ అ లం ళా టో మహా విపపపహడిం ప్రపంచ మంతి టగిల కోటాది శ్రామిక చజలల్‌ ఆశలు న అ. శః త. శ్‌ | చం తంచి మహోశతే జాన్ని ఇచ్చిన ఈ పిష్పపం భారత పజలను కూడా

క్‌ వాన్‌ పా స ణం 'పభావత మొనర-౦ది. టు (=

| శై

లెనిన్‌ వంటి మొనవో త్రముని త్యాగాలతో పుసితమైన ఈ మహి విష్తవం సోవియట్‌ (ప్రజలకు సుఖ సౌభాగ్యాలను సము జారుస్తుందని మహాత్యాగాంధే తన ఆశాభావాన్ని ప్రకటించారు. ఆయన ఆశలు అను కన్న దానికంటే ఎక్కువగానే పితపూల్తి గావించదిడ్ఞాయి

భారత జాతీయతా వె తాళిరుడుు తమిళ మహాకన అయిన సన్ను మణ్య భారతి అల్జైబరు సోషలిస్టు మహో విప్లవ పాధాస్మతిను తొలిసారిగా అవగాహన చేసుకొన్న ప్రముఖులలో ఒకరు, ఈ మహా విస్టవం యుగ 'పప్వర్హక పరిణాదు దుని ఆయన చక్కగా, వెనువెంటనే గుర్తించారు “సవంష్యా” అనే ఆయన సుదీర్ష గీతం జారుల పాలన పీడక్ర నస్వభా వాన్ని, దాని సత్వర పతనాన్ని న కటినట్లుగా పెంచింది. ఆయన యిలా అంటారు:

“ఆక్కడ దానిసలు లేరు, గానిప బంధనాలూ జేప్పు” భారతి 0 చిన చోనవరషాల” నేటికీ కోట్లాదిమంది భారతీయులకు స్ఫూూరర్రిడాయక గీతంగా వెలుగొందుతోంది.

రష్యా, లొవత (ప్రజల మధ్యగజ యీ నాహార్జ పోత్సాహాలేగాక, జారిస్లు నిరంకుశత్వం, స్మామాజ్యవాచ “డనల ట్రింద అణగారుతున్న ఛజల దృక్పథాలు, లఖ్మైలలో గల సారూప్యతలు కూడా మన ర0చు దేశాల ప్రజల మధ్య పరస్పర ఆపగాహానను సులభతరము, సహజము గావించాయి.

రషాం దేశపు పగతిల రచయితలు, భాపుకులు భారత డాతియ విముక్తి ఉద్యమాన్ని (ప్రెగాత సానుఘాతి,. అపార ఉమ్సకతలతో గమ నించాలు. భారత, సోవియట్‌ ప్రజల మెం, సౌబోర్జాలము సోవయట్‌ రాజ్య నిర్మాత లెనినే గైబల సమర్థకుము, వూతమున్న్నూ. భారత న్వాతం (తోోచ్యమానిక్‌ ఆయన అందించిన చాటు మాటు లేన న్లైతిక సమ్మున, మద్ధతు అత్యంత విలువై నట్టివి. 1920 లో. విపరీత సమస్శృలు, దార్యత లలో మునిగి తేలుతూ కూడా భావత స్వాతంత్య ఉద్యమాన్ని నుంంచి సమాతోచించేందకు ఆయన తన అమూల్య కాలాన్ని వెచ్చించారు” “ముప్పై కోట్లమందిని సబ్రిటిమవారు అణిచి వేస్తూ, కరాలీలకంజకు హీనంగా చూస్తున్న భారత దేశంలో కూడా _పజలు చై తిన్న్యోద్దీపిలు లపుళున్నాకనీ,

12 .

వీష్ణచోద్యుమం విని దిన (ప్రవరమానమవుతోంది. సోవియట్‌ రి;ర్లిక్‌ న! వ! ళం న ళా ఇం లప్‌ జ్యా ల నం దు అనే దృవ సక్షత్రాన్ని వాద తద్ధానమ్తులత్‌ గమనిస్తున్నారు. సా్నామాజ్య వాదాన్ని మను గరిపించెందిడై వారు జరిపిన అపార త్యాగాలు, వారు చా తటుకొని నిలిచిన గడు. పెరీక్షలు భారంతీయిలకు. తెలుసూ" అని లినిన్‌ నా! 2 చెప్పారు. లనిన్‌ పలుకులలో అలిశయో క యిసుదుంతయినా లేదు. నా! త పంచవ్నా పి జాతీయ, సామాజిక విముక్తి ఉద్యమాలలో , 2 కో న. ర్తి వారి, పాచ్చా దేశాల పజలను. రష్యన్లు తమ సహజ మిిలుళుగా ఎలపాండూ పకినణీనూ వచారు. న. కా సా శి ళ్‌ బా అప బా అల 4 ఆకోబదు విపవ పిజయల నుండి సకల భారతీయ దశ ఛధిసలు అస ళ్‌ టీ ఎనెలేఏ) ఉనేజాన్న్య, ధెర్య సాహసాలను పొందితూ. వచ్చారు మని క్‌ మాను సాంతయతోోద్వమం పె రిషన్‌ విఃావం జ9పిన మహా తర (_ఫభావాన్ని న్‌ లని ఇఒ లీ లూ న! . టళివారు సంతోషాతిశియంతో గురు చేసుకుంటారు. కోటాది భారతీయుల ఆటీ గా ద్శషిలో సపరషాషి ఆనాడూ, యీనాదు. కూడా జాతీయ, ఆంతరాతీయ ల అల్‌. ను పియల్‌ + వ శ జాంణజ్‌బయ. కీ సవస్కల కారుయిలో అణు బల్దురుని కాశంబ 5 ంతింఖయి. కం

4. సోవియట్‌ ౨వరూానియన్‌ను సంద్య్శైంచిన కొందరు భారత నాంవంకులు

సోఎయట్‌ యూనియన్‌ భారత దేళాని! పొడుగురాజ్యమే ఆలూ, మన దేశం పలసాధిసత్యంలో వున్నంత ౨లమూ పంచ ఖమ హోషరిను డఉశంతో ఆఛికొరయుతి సంబంధాలుం దేవ కాము. ముఖ భారతీయ దౌర్క వత్త శ్రీ 2 పిియస్‌ మసన్‌ చెప్పనుగా సోటఎయట్‌ యూ..యన్‌ నుండి భారత దేశాగ్ని కొంత దూరంలో వుంచాలన్నదే ఉజటిషు సా జ్యవాద విధానంగా పుండేది. 18వ శతాబ్ది రుంతటా “రష్యా ప్రమాద మ”న్నది మబిటిషు ఏదేశాంగ విధానంలో ఒక (ప్రముఖ అంశంగా వుంటూ వచ్చింది. మరద్యాసియాలోని పకనోన్ముఖమైన ఖాన్‌ల రాజ్యాలను జయించి, కలుపుకున్నట్టుగా నే జారిష్తు రష ముంము అప్ప నిస్తాన్‌ను, అటు తర్వాత భారతడే్రూన్ని జబించ జూస్తున్నదని గగ్గోలు పెట్టడం బిటిము పాలకుల పదేశాంగ విధాన పయోజనాలప అనుగుణంగా పుందేడి. కృ్యతిమమైన యీ బూచిని చూపెటి, ఆఫ్‌ నిసాన్‌ను తన అధీన పాంశంగా వుంచుకోవాలన్న తలంపుకో చ భారత దేళష్ప వనరులతో ఆ దేశంపై మూడుసార్లు (బిటిషము స్నామాజ్యవామలు దండెత్తారు. సోవియట్‌ రాజ్య నిర్మాత అయిన లెనిన్‌ రష్యన్‌ సా్యయాజ్యంలో భాగంగా వున్న మర్యాసి మౌ, తదితర పాతాల వారికీ జాతీయ స్వయం నిర్ణయ హక్కును _ విడిసోయి. స్వతం్యతి రాజ్యంగా ఏర్పడే హతో సహా సోవియట్‌ విధానంగా ప్రకటించాక కూడా భారత దేళానిక రష్యానుండి

శీత

రానున్న పమాదమన్న నిందా ప్రచారాన్ని ్యబిటిదు సామాజ్య వాదులు సదిలి పెటలేము.

నూతన సోవయట్‌. దేశాన్ని. సుదర్శించేంంకు ఏథి. దేశా నుండి అనేకిమ-ది ప్రముఖ అతిథులు పచ్చేవాట. సోఎయట్‌ యూనియన్‌ (ప్రభావం నుండి భారతదేశాన్ని దూ:0గా పుంచాలని (నీటిషు వారెంతిగా పయిత్నించినాా పముఖ భారితీయులు సోఎయట్‌ దేశాన్ని సందర్శించి, ఆ దేశం సాధిస్తున్న మవాత్తర (ప్రగతిని, అద్బుత విజయాలను తమ కళ్ళారా గమనించ గలిగారు. ఈ నాయకులు సోషప్తు జనన చిధాసం ఆపెష్క-రించే మహత్తర అవకాశాలను, ఉజ్వల భివితిను చక్కగా ప గతం చేసుకున్నారు. సోపి ::ట్‌ దేశంపై తము భావాలను ఆ జీవన విచానంపె తమ విశ్రేషణను తదు తోటి ప్రజలకు వాంందించారు. సోవియట్‌ యూవియన్‌సు (పత్యక్షంగా సందర్శించి, అక్కడి పరిస్థితు లను అధ్యయనం చేసిన అనేకమంది. భాచతి _పముఖులున్నారు.. అందు పన్వుతిం ముగ్గురి గురించే (పస్తాదిన్తాను.

భావి ధారత ప్రధాని, భాంత జొతీయ రౌంగెసు ఆ_గనాయుడు, అంతర్జాతీయ అపగాహాన గల (పముఖప్యక్తి ఆమిన జవహర్‌ లాట్‌ వ్నెహూ అరేబరు సోలి పప 10వ వాారోత్సప సందర్భంగా 1827 లో సో.యట్‌ యూనియన్‌ సువర్శించారు. వార తిండిగారయిన మోతింాల్‌ న్నెహూలూడా సోంయట్‌ డేళన్ని సందర్శెంపదు సోంయట్‌ కార్మిక, క్షత రాజ్మంసాధించిన మహత్రర పగతనిచూచి మూఉభయిలు ఎంతగానో ముగ్దులయ్మారు. తన సోఎయట్‌.. పర్యటనానుభవాలను ఆయ౫ “సోషయట్‌ రష్యా” ఆట పుస్తకం ద్వారావ్యకక్తం చేశారు. లక్షలాది మంది భాంతియులను జనవార్‌౮ాల్‌ న్నెహూ ఆంథం ఉత్త జీలల్ని గా.౦౬ఒ౦ది. మహాత్యాగాంధీ, జవహర్‌లాల్‌ న్నెహూను తన రాజకీయ అంత రాత్మగా పేరొొన్న వషమాన్ని మనదుక్కాడ గుర్తు చేసుకోవడం సముచిత మే. ఆచుసను ఆసియా, ఆసికా ఖండాల జాతీయ విము క్రి ఉద్యమాల రాజకీయ (ఫతినిధిగా, వాణిగా పిర్కానడం కూడా అంతే సముచితం. జవహర్‌లాల్‌ నెహూ హృదయంలో 1827లో సోఎయట్‌ దేశం వెలింంచిన ఆభిమానం, మెంతి... ఆశాభావాలు ఆయన

కేఫ్‌

జీవతకొలదముంతా జ్వాజ్వల్యంగా వెలుగొందుతూనే వున్నాయి. ఆ వ్యతి కాల్నకమంలో కోట్లాది ప్నేహ జ్యోతులను వెలిగించింది. అబు తర్వాత నోచెల్‌ ఐహుమాన విజేత, బహుముఖ (వజా శారియెన రిపీర్యడనాధఠకాకూర్‌ 19830 తలో సోషయట్‌ యూనిబున్‌ సందవ్శంచారు. సోవియట్‌ సమాజ ప్రగతిని కళ్ళారాచూచి ఆయన ఏంత గానో పభావితుడద్య్యూరు. మహో విద్యా వేత్తఆయిస ఠాచార్‌ సోవయట్‌ విద్యా విధానం. అక్ర్రాడి విద్యార్థులు భాగస్వాములై న ఆ సమాజ ప్యపస్థతో సన్నిహితంగా ముడివడి వుందని గమనించారు. శాంతినికేతన్‌లో తాను, సాధించజూస్తున్న విద్యా విలువలను సోచియట్‌. పాఠశాలలు తమ విద్యా విషయక కార్యకలాపాలలో ఒక అపిభాజ్య భాగంగా నిక్వర్తీస్తున్నాయని ఆయస గు రించారు. సోఎోయట్‌ యూనియన్‌లో ఒకనూతన మానవుడు, ఒక నూతన్‌నాగవికత (పఛవించాయని ఆమిన అర్థం చేసుకున్నారు. తస సోవియట్‌, పెర్యటనానుభవాలను ఆయన సపివరంగా రాశారు. భారతీయులపై అవి నెరంపగల (ప్రభావాన్ని చూచి బెంబేలెత్తిన (విటిమ స్మామాజ్యవామలు ఆ అనుభవాలను పుస్తక రూపంలో పచురించరాదని ఆంక్ష పెటారు. ఇలాంటి నిషేవాలెన్నిపున్నా ఠాకూర్‌ ఉ శ్తేజిత మొన ర్చిసె సోపయట్‌ మైతి, అపగాహనా తరంగాణ నానాట (వ్రవర్దమాన మయ్యాయి. 18415 హిట్రరు నాజీమూక్షలు సోవియట్‌ యూనియన్‌ పై కిరాతక దాడి జరిపిన సంవర్భంగా సోవియట్‌. (ప్రజలపట్ల సౌవోర్జిం తెలుపుతూ పారంభమైన మెం ఉద్యమంలో ప్రముఖప్మ్నాత వహించిన వై తాళికడయ్యా రాయన. దక్షిణ భారత దేశానికి చెందిన పదుఖ నాయకుడు. పెరియార్‌ గా వజలు ఆప్యాయంగా పిల్చుకునే ఇ.పి. రామస్వామి 1082 లో మూడు నెలలపాటు సోవియట్‌ యూనియన్‌లో పర్యటించారు- 20వ శతాబ్దపు ర్మాకటీసుగా "పేరెన్నికగన్న యీ మవోమేధావ, ఆచంత చీ నో డాయంగలదైనా వతి మూఢ నమ్మకాన్ని నిలతీస వక్నించిన యా సంస్క- ర్త ఖాడాతస సోవియట్‌ పర్యటనతో ఎంతో ఉ త్తేజితులయ్యారు. సార్వజనీన అక్షరాస్యత, నిరుద్యోగ నిర్యూలన,. స్తీ-పరుమల మద్య సంపూర్త సమానత్వం. ఉన్నత జీవన (ప్రమాణాలు ఆయన్నెంతో కేర్‌

వుస్టుణ్న్‌ గాదించాయి. భారతి దేశానికి తిరిగి వచ్చాక సోషలిజం పిద్ధాంలా లను, ఆచరణను (ప్రచారం చేసే బాధ్యతను పెరియార్‌ రామస్వామి స్వీవరంచారు. అనాగు. ఇప్‌. రామస్వామి ఆత్మగౌరవ ఉద్యమ నాయకా లుగా వుండేవారు. ఈ చా పుద్యమం వానసపమ్మాతు. అందరి మధ్య-- న్నీ _ పురుషలతో సహా = సమానత్వం నెలకొనాలని కోరేది. ఆయన సోవియట్‌ యూనియన్‌లో జరిపిసె సుదీర్చ పర్యటన, తొలి సోషలిసు నం రాజ్యంలో. అయన (త్యేక్ష అనుభివాలు ఆయనలో ఒక దృాథ విశ్వాసాన్ని పాదమకొల్పాయి. ఒక్క సోషరిస్టై సమాజంలోనే నిజమెన రు నా. సమానితిష్షం సాధ్యమవుతుందని ఆయస గురించారు. ఆయన భారత దేళా ౯ జ ॥' అం ల్‌ శీ న్‌ న ణు గ వికి తి5గి వచ్చిన ఒక్క అలల ణ ఆత్మగౌరవ ఉద్యమ కార్యకర్తల చుహోసభ జరిపారు. భావత కమ్యూనిస్టు ఉద్యమ ఆమంలలో ఒకరెస ఉం లాట రీ వి క్యామే[ష్‌ యు. సింగాాంఎజలు యీ మహాసభలో (టీయాశీలంగా పాలొన్నారు. సవివరంగా చర్చించాక “ఆత్మగౌరవ సోషలిస్టు ఉద్యమ” ( ల లు కారం, కిమానిి దూపొందించి, పకటించారి. భే శో ఆఅంతరాతీయ కమూ్యూనిసు సూతాలను ఇ-జామోదానివై వతిపా త అలి మూ దించడంతోబాటు, కుల వనస్థ నిర్మూలన యా కార్యకమంలో ఒక అవిభాజ్య ఆంతర్భాగంగా చోటు చేసుకుంది. దీంతో పెరియార్‌ ఉద్యమం గతంలో కంటె మరింత త్వరిత గతిని వ్యాపించసాగింది. దాంతో కన్ను గుటిన (విటిమ స్వామాజ్యవావల ఇనుప హస్తాలు ఆయనపై పడ్రాయి. వ! నాట్‌ నూ. ఠి ఇ.వ. రామస్వామి, ఆయన చెల్లలు కన్నమా్యశ్‌, అటు తర్వాత కొంత లా కాలానికి ఆయన అన్నగా రె న ఇవి కృష్ణస్వామి కమ్యూనిసు సిద్ధాంతా లను ప్రచారం చేస్తన నేరానికి జ శృపాలయ్యారు. (ప్రాంతీయ పరిస్థిత.ల ఉత్‌ హొ మ్‌ ్‌ న! మూలంగా ఉద్యనుం కొంత వెనుకిపటు పటినా, యీ (ప్రచార (పభావం మూలంగా సోవయట్‌ (పజల యెడ మ్మెతీ, సహకార భావాలు కలకాలం యూన చెక్క్కుచెద వకుండా నిలిచాయి. డి క్ష

మరో చెంప మన నాయకుడెన జవహర్‌ ౮ాల్‌ నెహూ ఫాసిజం, నాజీ ఇజాల ఇసమాదాన్న్ని గుర్తించడమే కాక, వాటికి గల సామాజిక, ఆర్థిక పునాయములను శాస్త్రీయంగా విస్తషించారు. తస ముహమౌారై ఇందిరకు 1838, జూన్‌ 22న రానిన జాబులో ఫాసిస్తు ఉద్యమానికి దిగువ మధ్య త౩గతి వెన్నెముక వంటిదని పేర్కొన్నారు. అంతేగాక ఈ ఫాసిస్టు మూకలు ఐడా, బూరువా వనం అవసఏ మెన ఆల వసరులన్ని కల్పించి, తన స్వప్రయోజనాలద వామకుంటుందని కూడా తెలియచేశారు. “పాలక వర్షం” సాధారణ పజాతిర్యత సద్ధతుల ద్వారా కొర్మకవర్గాన్ని అనపులో పెటజాలనప్పును పాసిట్టు పస ములకు పూనుకుంటుందని కూడ” ఆయన దివరించారు. అటు తిరువాత మూడేళ్ళకు 1006 ఏృపిల్‌లో జరిగిన లక్నో కాం్యగెను దుహాసభ అవ్యక్షోపన్యాసులో జవహర్‌లార్‌ నెహూ ఇలా పేక్కాన్నారు_

“* మూరప్‌ ఖండంలో దుర్శాక్రమణ పూరిత ఫాసిజం, నాజీజంలు యుక్థపుటంచుల, ఒక్కొక్క అడుగు ముందుకు వేస్తున్నాయి. పెద్ద పైనిక శిరిరాలు అపళతరిస్తున్నాయి. ఈ పరిణామాల అని వార్య అంతిమ ఫలితం దారుణమారణహో ముగా ఉండవోతుంది కొన్నిదేళాలు మరికొన్ని శశాలతో క్‌త్తు కలుపుతున్నాయి. ఆయా దేశాలలోని సైగతిశీల శర్తలు ఫాసిస్టు పటాదాన్ని ఎమరల్కొంచుకై సకల ఆరోగ్యకర కలను కూడ గడుతున్నాయి. మానవ స్వాతం త్యంకోనం సామాజిక బంధనాల ప్‌ముద్తికోసం నిలిచిపోరుతున్న పపంచ పగత$9 శక్తులకు, స్మామాజ్య వూదాన్ని “ధాసిస్టు" అభిష్ఫర్ధి నిరోరణలకం వ్యతిరేకంగా పోరాడుతున్న యోధలందరిక మను మన సంపూర్ణ సహకారాన్ని అందచేస్తున్నాము. వారిది మనది ఉమ్మడి పోరాటపుసి మసం గు్టిపన్నాము.”

తిఎగి 1988 లో యూరపు రాజకీయ క్షితిజంపై కము్ముకొస్తున్న యుర్ధప్కు కారుమేమాల గురించి జపహార్‌లాల్‌ నెహా మళ్ళీ హెచ్చ రించారు. ఆయన ఇలా అన్నారు. "భవిష్యత్తు ఆశాజనకంగా ఉందం కే, అంప కారణం సోరయట్‌ యూనియన్‌, అది సాధించిన విజయాలు. మరో పపంచ మారణహోమమే. దాపుంచకపోతే. ఈ సవనాగరికత

[9

ఇతర దేశాలకు కూడా వ్యాపిస్తుందని, "పెటుబడిదారీ విధానం పరాన్న అాానో అచా భుష్కగా వంలడానికి అవకాశమిసున్న యుడ్దాలను. సుభుకణలను . ల కాగా ల అనో ల న్‌ యె వా అంతం జేశుంవని నేను నమ్ముచున్నాను. ఫాసిజానికి, సెజావ్యతి రేక అవత శ కలు అటు యూుప్‌లోను, ఇటు ఆసీయాలోసుగల ఓకే ఒక బలమెస అణాటో వ. ఆముకట సోఎయట్‌ యూనియనే. ఊఉ చి జవహార్‌ బాల్‌ నెహాను ఆంతర్జాతియ వ్యపహారాలకు సంబం ధించినంతపం౦కు తన గురువుగా పేర్కొన్నారు మహోాక్మాగాంధి. తతృలితంగా భారత జాతీయ కాం్టగెసు, ఫాసిస్ట న్యతిరేక వైఖరి చు మా రూపకల్పన చేయడంలో న్నెహూ _సపముఖ పాత వహించగలిగామ- 1907 ఏటప్రల్‌లొ అలహాబాదులో జరిగిన కొంగెసు. వర్కింగ్‌ కమిటీ పమా వేశం, అటుతరువాత 1887 అక్టోబరులో కలకతాలొ జరిగిన అఖిల అనాలో భారత కొర్యగెసుకమిటి సమావేశం ఇథియోపియాపె ఇటలీ మర్శాకమణను, మా జగొస్తవేేయా. స్వాతంత్యాన్ని. భూభాగాలను కాజేయడాని!ి నాజీ లా దీ ్కు జర్మను చేసున్న పయళత్వ్నాలను, మంచూరియాపె జపాన్‌ దాడిని అట్‌ చా ఎ ల్‌ నిశితంగా ఖండించాయి. 10808 సెపెంబరులో వారాలో సమావేశమెన ము ల! ము కొం్టగెసు వర్కింగ్‌ కమిటి అాసిజం, నాజీజాల సిదాంతాన్ని, ఆచరణను అ పూరిగా తోసిపుచ్చుతున్నాము. యుద్ధాన్ని, హింసను ఆకాశానివె ౩ టి వాీ వాట్‌ ధోరణులను, మానవ ఆత్మీయ స్వేచ్చను కాలరాచే దాని డౌష్యాన్ని ఎలుగెతి ఖండిసున్నాము” అని 'పకటించింది 1988 మేలో "బక్‌ వాట్‌ చుట నా. ప్మికకు ఇచ్చిన ఇంటరూ్య్యూలో జవహర్‌లాల్‌ నిర్ద్వంద్వంగా ఇలా (ప్రకటించారు. “మేము వాసిసు వ్యతీ రేకులం ఫాసిసు. విజయం ల లో బ్బ మొత్తం సప్రపంచానిక వినాశకారకమేగాక, మా దేశ స్వేచ్చా స్వాతం్యత్యా లకు కూడా హానికరమని మేము భావిసున్నాం.” న! పె నుదహరించిన భావాలు, (ప్రకటనలు సాసిజం మాసవాఃణి హు! "స్వేచ్చా, స్వాతం(త్ర్యాలకు, ప్రగతికి కల్పిస్తున్న మహ్మాపమాదాన్ని భారత అవీ జాతీయోద్యమం ఎంత విస్పష్టంగా గు్టించిందో తెలుపుకున్నాయి. ఇతరి భారతీయ, రాజకీయ సామాజిక శక్తులలో కూడా ఇదే విధమెన అవగాహన పదిలంగా. ఉండింది. మొతంమీద ఫాసిస్టు వ్యతి రేక పోరాటం (పాధాన్యాన్ని మన (పజలు చె తన్యయుతంగా గు రించారు. మా నాటీ 20

(3. దేశభక వుహాయందం ఎవ ఆ 1809 సెపైంబరులో 3ండవ ససంచ ముం _పారంభమైంది. సా జ్యవాదగ స్వభావంలోనే గర్భిత మైఉన్న వై రుధ్యాలు, స్నామాజ్య వాద దేశాల మువ్వ నానాటికీ త్మీవమవుతున్న సోటాపోటీల విషాదకర పనీత ము ఈ యుస్థం.. పాశ్చాత్య దేళాలు అనుకరించిన సోఎయట్‌ న్యెతి రేక విధానం,మానవాళిపె యీ హత్యాకాండ, పరమ హీనమైన నేరాలు జరిగేలచుుు దోహదం చేసింది. యుద్ధానికి ముందుకాలంలో. ఇంగ్లండ్‌, పాను అమెరికా. దేళ?ల నాయములు, చిన్న చిన్న యూరపు దేశాల పయోజనాలను పణ గా పెప, జర్మనీ నీయుంళత హిట్లరును సంతృ ప్రి పరచ చూచారు. రెండవ _పపంచయున్ధం _పారంభించిన హిటరు జర్మను? 'పారంభంలో చకచరౌ విజయాలు సాధించింది. భయంకర, మృుమ్యుః వినాశశీలల సమము. దేశం తరువాత దేశాన్ని సాదామక్రాంతం చేసుకుంటూ జర్యన్‌ సైన్యం ముందుకు సౌగింది. మానవాళి అంతు ముందెన్నడూ అంతటి విస్తృతి వినాశాన్ని, (కూర పైళౌచికత్వాన్నిచూచి ఎరుగముం. ఈ యుస్థు మూలంగా కనీవినీ ఎరుగనంత మంది మ్భుమ్యువాత బర్జాడు. నెత్తురు వెల్లువలె ప్రవహించింది. సూసవాళి నాగరికత అఆసిత్వానికే వ! ళ్‌ బమనా. కొ తీరని _పమాదమేర్చడింది. అటు తరువాత దాదాపు 08 నెలలకు సాామాజ్యవాదులు పెంచి, పోషించిని జర్మను ఫాసిజం, పాశ్చాత్య దేశాల సమ్ముష్కతో తాసు _ సారించిన తొలి విజయాల మత్తులో తూడు డి;ఃగా తిరిగ, సోఎయలట్‌ యూనియన్‌ పై విరుచుక పడిందే. జర్మని. సోపయట్‌. యూనియన్‌ల మధ్యగల నిర్వాక్రముణ సంధిని కొలరాచి 1841 జూన్‌ 22వ తేదీ తెల్లవారు మున హిళ *రాతక. సాపు రు న్‌ ట్ర స జామున టరు రాత నంటి. య _దొమిపై దాడీ ఉట భరంంంంా రాల 21

చేశాయి. వష్నె లక్షలమంది జర్మన్‌ పైనికులు, వేలాది యుద్ధ విమానాలు, టాంకులు, ఫిరంగులు, ఇతర మారజడాయుదాలతో ఒక్కుమ్మడిగా. సోవి యట్‌ యూనియన్‌ పె మెరుపుదాడి చేశారు. అతి సుకిక్షితునె న, ఎంపిక చేయబడిన, యుద ళలో నిచాపతెన హిటటు సెనిక కలాలు సోన యట్‌ రంగంలో” వవేశపెటిబడ్లాయి.. మదాంధపూరితువ గ సొటరు సోవయట్‌ నంతను కొది వారలత్తోనే జయించగలనని కలలు కన్నము. సోవినుట్‌ గడ పె నడచుకుంటూ, భారత 'దేశాన్నికూడా పాద్నాకాంతం చేసుకోవాలని డకొలు సీ్‌దం చేసుకున్నాడు. సోవియట్‌ _పజలు అకారణ మెన వదోవాపూరిత మన్‌ జర్మన్‌ దుర్నాకమణను చూచి మొదల్లో ఇ న ళో లా కొంత చకితులె నప్పటికీ, ఒక్కమనిషిగా లేచి నిలబడ్డారు. వీరోచితంగా పోరాకు. అంతకు ముందెన్నడూ ఎ యుద్రంలోను కనీపినీ ఎరుగని విధంగా ఆవాలగోపొాలం తమ సర్వస్వాన్ని ప, చవర్తి నెచుటి బొ వరకూ ధారపోసి ఫాసిసు పెనుభూతంపె కలియబిడారు. * న! బూ. ళు!

ఫాసిస్తు జర్యన్‌ మూకలతో పోరాటానికి యుగ్తరంగంలో కురి"న

సోవియట్‌ నైనికులు. యావల్లు ప్రజ, హిట్లరు మర్మాకమణదారీ కమలకు నూ అసో లా వాతీ భారత దేశాన్ని కూడా పాద్నాకొంతం చేసుకోవాలనుున్న అతని కలలకు అజేయమైన ఆడ్డుగోడగా నిలిచారు. మృత్యువునే ధిక్కరించిన సోవి యట్‌ పజల మహత్తర పోరాటం ఈ యుడ్ధ గతిలోనే మూల మలుపును తెచ్చింది. ఫాసిజంపె అంతిమ విజయానికి హోమీ నిచ్చింది. జరశ్టిన్‌ పాసిజం ఓటమికి ఆనేక దేశాలు దోహదం చేసిన నూట వాస్తవమే, అయితే అన్ని దేశాల దోహదము, తార్థాగాలు ఓకే స్టాయికి చెందినవి మాత్రము కౌవు. సోవియట్‌ అందించిసంత దోహాదం మరే దేశము చేయలేదు. రెండవ (ప్రపంచ యుద్దం గతిని నిరయించిన పోరా టాలు సోవియట్‌, జర్మన్‌ రంగంలోనే పెంగాయి... సేవిశాలమెన సోవి యట్‌, జర్మన్‌ రంగంలోనే ఒక్క సోవియట్‌ సజల భవికయేగాక, సమస మాసవాళి భవిష్యుతుకూడా నికయింపదిడింది. సోవియట్‌ సేనలు, లత ర ష్‌ జర్మన్‌ నాజీమూక్రల సేచమడిచాయి. టెర్పినొవరకు తిప్పికొటి రిచొస్తాగ్‌ పె వ జెండా సెగశేశాయి. గా క లగా రర

ఫాసిఎలు సోవియట్‌ కాంతి కొముకులపె రుదిన ఈ దేశఖ క బు మ్‌ వా అట్‌ మహాయుద్ధం వివిధ సోవియట్‌ జాతుల మధ్యగల అభేధ్య, సోఎర సమె న. కృతా బంధాలను, సోషలిజం లవాల యెడ సోఎయట్‌ చ్‌జల మొక్కావోని విధేయతిను తిరుగులేని విధంగా నిరూపించాయి లు పనై బట టుషె న! వజ ఎపళ్ళు కక్‌. సోవయట్‌ వైనిదలపు, వ్‌టషు (ప్రభుత్యం ట్రింద పని చేస్తున్న భాంతీయ సై నికులలు సన్నిహిత పరస్పవ అవగాహనను సమకూర్చిన న. ఒక ముఖ్య విషయాన్ని గురుచేసుకొందాం. వేలాది భారతీయ సెనికులు, వాన్‌ షు ఇంజనీరు, చె దులు, తదితరులు ఆత్యంత క్రషధూయిష్షమెన పరిసితు లా యు ఖీ ం ల కూ. |! లలో ఇరాక్‌, ఇరాన్‌ల గుండా రష్యా ఇరవైనాలుగు గంటలూ నరఫరా నా. దించే కార్య్య్యకమాని లకు తెగి ఘ ధ్‌ లందించే కార్య - న్ని ృపాణాలకు తెగించి నిర్విఘ్నంగా నిర్వర్నించే అవకాళాన్ని ఈ యుద్ధం ,పసాదించంది. ఈ భారత యోభులంత్రా తమ సోవియట్‌ నహయోధులత” ప్రత్యక్ష పరిచయను. ఏర్చరచుకుండుకు, సో_(యట్‌ పజల జోరాట పటిమను అర్థం చేసుకుందవము ఇది దోహదం చేసింది. సోపయట్‌. భారత పజల మధ్య నానాట పెంపొందుతున్న మై, బంధాలు మరింత బలపత్వరమవడానికి ఈ సంబంధాలు తోడ్ప న. ల! డాయి. భారత 'సెనికులలో అనేకమంది ఆనువె న సోఎయట్‌ సక్కారా ఉ జ. వూ. లను అంద రున్న్నారు. 23

"7. సోవియట్‌ యూనియున్‌తో సంఫీంభావ వటిషీకరణ

"రెండో ప్రపంచ యుద్ధం రూపంలో ప్రపంచ వ్యాస్త మౌరిజి హోమం [ప్రారంభంకాగానే ఆనేక మంది భాంతీయ దేశభర్వులు, వారి నాయకులు ఈ యుద్ధం విభిన్న సా్నామాజ్యవాద ముఠాల మధ్య పోరుగా భావించారు. బిటీము పాలకులు భారత దేశానికి గల సహజ స్వాతం త్య హక్కును గుర్తించేందుకు ఏమాత్రము సంసిద్ధత చూపకపోవడంతో విదేశీ పాలకుల యుద్ధ పయక్నాలతో తమకు ఎలాటి సంబంధము బేవ? చూపేందుతై ఆయా రామ్రారిలకు చెందిన కాం్యగెసు మంత్రిపర్షాలు రాజీ నామా చేశాయి. (బిటీషము యుద్ది _పయత్నాలతో సహాయ నిరారణయే భారత స్వాతంయ్యత్య యోధుల సమర నినాద మైంది.

అయితే హిట్లరు సాయుధ మూకలు నిష్కారణంగా 1821 జూన్‌ ౨2 న సోవియట్‌ యోనయన్‌ పై దాడి చేయడంతో పపంచ (సజలు ఈ యుద్ధ స్వభావాన్ని మరొ విభిన్న దృక్కో-ణంనుండి చూడనాంంఖిం చారు. ప్రపంచ (వజలెల్లరూ రెండో (ప్రపంచ లక్ష్యాలు, స్వభావం సంపూ ర్తంగా మారిపోయాయని గుర్తించ నారంభించారు, పరిస్థితిలో గుణాత్మక మైన మార్పు వచ్చింది. భాంతీయులమైన మనము కూడా ఈ యుద్ధాన్ని "కేవలం న్మామాజ్యవాద యుద్ధంగా పరగణించలేకపోయాము. సోవియట్‌ యూనియన్‌ _పవేశించడంతో ఇది ఫాసిస్తు వ్యతిరేక పతా యుద్దమైంది. సకల మానవాళికోసం సాగే |పజా ఏము3. పోరాటమెంది. వాసి వ్యతిరేక సంఘబన ఫాసిజానిక, స్వామాజ్య వోదానికి వాత రేకంగా సకప

ర!

జాతుల విముకి కోసం దూపొంవిన చేశదేశా౨ పజల సెమైక్యతగా అత రూపుదాల్చింది. -ా ఇలాటి నూతన దృక్పథం, దధిన్న రాజకీయ ఫోఎబులకు చెందిన భారతియ దేశ భకఏలలో యపతిదింబిచ జొచ్చింది. ఈ మార్చు కొంత నాటీ నెమ్మదిగానే సాగినప్పటిక్సీ సోవియట్‌ యూనియన్‌ పోరాడుతున్నది సో ౭ శాంల కోనేీుగాక., , పాద: చేళాలఏవిడ స తన "స్వేచ్చా స్వాతంత్యాల 5 సమేగాక, _పాచ్య దేశాల వము క్తికోసం మాడాననే వాస వం అదికాధికంగా గుర ంప్పుు రాసాగింది. అశ. అజో 1840 పారంఖంలోనే సోవియట్‌ యూనియన్‌ పె జర్మన్‌ ఫహాసిను న. ఆల్వీ దాడి ప్రమాదాన్ని. గువంచి జవహర్‌లాల్‌ నెహూ దూరదృప్నతో హెచ్చరించారు. మహాత్మా గాంధకి రాసిన వాబులో ఆయన ఇలా అన్నారు-- “ఈనాడు యూతప్పలో రూపుదాలుసుస్న ఆఅత-ంత ;, పమాద కరమయిస ధోరణీ ఏపముంటే రష్యా పీక నొక్కడానికి సామాజ్యవాద, హాసిసు శరములు కతుగటడం. వారు కమూ్యూనిజానికి వ్వతినేకింగా పప.త యాదం జరపాలని పిలుపిసునా్నారు. ఆ .ఎసుగుకించ తము స్న్యూజ్యా గన నక డీ. ల్‌ . లని దిలవత్తర మొనద్పువొనడమేకాక, సోవియట్‌ రష్యాను ముక్క వాట్‌ చెక్కలు చెయ్యడానికి కుట పన్నుతున్నాతఈ. రమ్యా పరానాలతో మనం ఏకీభవించినా, ఏకీభపంచక పోయినా ఏ దృకో్క్క(ణంనుండి. పరిశీలించినా ఈ సథకొలు జయప్రదమైతే. అత్యంత వివాదకర ఫలితాలు సంభవి శ క్‌ు ం ల ట్‌ సాయి. మీతీ విషయాన్ని మనస్సులో ఉంచురుంబారని నేను సవినయంగా వానో మనవి చేస్తున్నాను.” న! జవహర్‌లాల్‌ నెహాూ అనుమానిందిన విధంగానే నోవియట్‌ పై పావిసులు దాడి జరపడం, వాకికి సతి రేకంగా తదు సక్వస్వం వొ న డె పోరాడిన సోవియట్‌ పజలు రెండు కోటమందికి పెగా బని కాపడం, ణా మ్‌ నాలుగేండ్ల పాబు సానిన ఈ దారుణ వారణ హోమంలో సోవయట్‌ యూనియన్‌ ఆపార నషాలకు గురికాపడంపట థారత ప్రజల హెలచ వ! లొ యాలు ఎలా (పతిస్పృందించాయో పరశీలిడాం. యి 25

ల ఓ 6. సోవిచంట్‌ వె[తీ ఉవంవం ఈ. ఓ య! జ్‌ ఆ ఇర (బారంభం, (పగతి నాజీ కిరాతకుల విదోహం పట్ల భారత పజలు తమ కోధా వ్‌! వశాలను అతి త్వరితంగా వ్యక్షీకరించారు. పసంచమంతా. ఎమర్కొంం టాన్‌ టున్నతీ ప పరిసితియెడ (పగాఢమెన ఆవగాహనను (పదర్శించారు. ఖు థి స టు న! నాజీ వాదమనే కొలసర్సం (పమాదాన్ని గురించి ముందమగానే. తెలుసు కాన్న భాంత పజలు సోవియట్‌పె నాజీ చురాక్రముణతో రండో చా ట్రసంచ యుద్ధం,పక్ష్యవిపక్షత ,నికంకుశత్వం, మూకుమ్మడి కిరాతకత్వానికి వ్యతికేకంగాసాగే జా యుక్తంగా మారిందని గురి ంచారు. |! అట దేశభ క మహా యుదం సందర్భంగా సోవియట్‌ పజల పట | వాక్‌ ల్‌ వ! ్టీ లు ళం భారతీయులలో సపెలుబికిన సానుభూతి, సౌహార్జాాలు సహజమెనవి, న. ష్‌ సద్యోజనిత మైనవ. ఇందుకు గల కారణాలేమిటి? వలస బానిసత్వాన్ని స్వయింగా అనుభవినూ తతృలిత మెస నికృష పరిస్థితిని తరతరాలుగా న్‌ ఘా న ఎదుర్కొంటున్న మనకు అనేక దళాగాలుగా సాఇతం, తుం కోసం ంగలోటునున ము తమ సొంత శాఫి ర భన్‌ రీదంచు స! స్తున్న ణి కే 0౯ లి ఏ. బక్తి జ్‌ కున్న నెపజీవన వానాన్ని. పరరక్షించునుంవుడె. సోవియట్‌ _పజలు న క్ష రుం జరుపుతున్న అత్యంత వీరోచితమెస పోరాటం సులభంగానూ, సహజం ఇటా, గానూ ఆవగతె మెంది. వ. అక్క-డక్కడ చెమురుమొదురుగా తలెత్తులుస్న పాసిస్టు వ్యతిరేక వాన్‌ చై ఉద్యమం వేగం పుంజుకొని డేశవ్యా ప మహోచ్యిమమెండి. సోఎయట్‌ పె లర్‌ జతి లు చల నూ. నాజీల దొడితో అనొక ీయాశీలమన నూతన మిలుషును పొందింది. 26

సోవియట్‌ భదత, దానికి మద్దలు సమహార్చుడం భారత దేశమందలి ం ( ఇ ద ౮ ఈ ల 4 సకల ( పజాత౦ త సాృామాజ్యవాద వ్యతిరేక ఫాసిసు వ్యతి రేక శల (_ ల ం ఓట బట్‌ మౌలిక క్ర వ్యంగా పరిణమించింది. ఫాసిజానికీ వ్యతింకంగా, సోవియట్‌ న! హా పరిరిశ్షణ 2 పోరాడడానికి అంకిత మెన అనేక సంసలు, దేశమంతిటా హా. చూ క! తవెడాయి. మిితోకిన్‌ పేర్కాన్నాటబుగా భాంతి అద్యునయ రచయితల 4 ఆశ్‌ శ్‌ వన్‌ లి వా సంఘం, అఖిల భారత విద్వాం ఫెడరేషన్‌, అఖిల భారత _టేడ్‌ ఆతి యూనియన్‌ కార్యగెను, అవల భారత కిసాన్‌ సభల వేదికల సుండీ సోషలిజానికి సోవియట్‌ యూనియన్‌కు తమ (గాఢ సౌహార్జ్రతను ఆన్బ్చే గొంతులు మరింత తరుచుగా, శ కినంతంగా ఏనిపించ సాగాయి వాటి సోపయట్‌ మిల సంఘం (ెండ్సా ఆఫ్‌ సోవియట్‌ యూనియన్‌”) అను [కొత సంస్థ వెలిసంది.. 1౫41 ద్వితీయార్దంలో యాట |! కిలకతా, బొందాయి, లాహోర్‌, మద్రాసు తదితర సిగరాలలో దాదాపు న! వవ కాలంలో నద్నోజాతంగా సోవియట్‌ మ్మితుల నంఘం పిరిసించింది. ఈ సంఘం అతి త్వరగా వి సృత ్రాతిపదిక గల పార్షీం కతీతమైన ల శ శ తానీ ం మ లి ల యల స.ఘీభావ ఉద్యమంగా రూప్పుదాల్బెంది. ఇంచు విలిన్నె రాజకీయ పారీలు, కు మేధావులు రచయితలు, కళాకొరులు ఎటి రాజకీయ ఆఅముబంఢాలు లేని స! వాడు కూడా భాగస్వాములయ్యారు. ఎల్‌. ఒ. మ్నితోకిన్‌ పాూటలలోనే చెప్పాంంపే “అత్యంత విలక్షణమెన పదతిలో విభిన్న రాజకీ యమ సంసలకు కొన్ని సందర్భాల్లో ల న్‌ా వ! ఇ ఠి క్‌ విరస్పర పిరుడమెగ థావాలు, దిశ్వాసాలు కలిగిన రాజకీయ ఇ దీలను? ౮. కు (వకూ చనాంతం తిం చూఖఘమలను + ఉదూదుం ఆరటుకుంది”" నేసే య. చి బణ భారతి డేళశమంచలి అవ్వ పదాని నగరాలలోను ఆవిర్భవించిన తొలి సోవియట్‌ మృదుల నంటాలను ఒకే. అభిల భారత సంఘంగా సమేకరించేం ము ప్రయత్నాలు హరంభమయ్యాయి.. 1841 సవందిరు 17 కలకరాలో అవఐ భా5వ సోవియట్‌ మి ఒల సంఘం మహసభ యు య జరిగింది. పంజాబ్‌ , "చేళ్‌ కాం ౫సు కిమిటీ ఆధ(రుచె న మియూ ఇఫికి గ టు హు _ దట నవ రురల్‌ ఈ సమాచేశాగికి అధత్షత వహించారు. ఈ రూవంలో ఈ ఊం క్‌ " న మానికి గల విశాల టైతిపిడిక స్థా కృమయింది. సోసియట్‌ యూవియన్‌ లు నో 2,

ఒక సుహృద్భావ సంఘాన్ని పంవాలని ఈ మహానభ నిర్ణయించింది. అన్ని రాష్ట్రాలకొను కాఖలను సిర్మించేందుక్రై ఒక అఖిల భారత కమిటీ ఏర్పాటు. చెయ్యబడిందీ. ఈ మహాసభ (ప్రధాన తీర్మానం ఇలా “పేర్కొంది. భారత దేశమందలి విభిన్న ప్రాంతాలకు చెందిన రచయిత లకు, కళాకారులకు, ఎన్జాన వేత్తలు, రార్కిను లక్కు, కిర్ణరుల క, ఒడ్మాజ్జ అకు, తదితర ప్రగతిశీల శక్తులకు పాతినిధ్యం వహిస్తున్న ఈ సోవియట్‌ మిళతుల సంఘం మవోసనభ సోవియట్‌ వీర (పజలరు తన హ్మాదరయ పూర్వక అభిపందనలను తెలియచేస్తున్నది. స్వాతర్యత్య, వామాజిక విషప పతాకను చేబూని మొక్కవోని వై ర్యంతో సువ్యపస్థితమైన దయాదా[ ణ్యాలు లేని సరమ కిరాతక ఫాసిస్టు హంతకులతో జీవన్మరణ పోరాటం జరుపువుున్న సోఏఎయబట్‌ మహా ప్రజలకు ఈ నుహాసభ జేజేలు పలుకు తున్నది. గోఏయట్‌.. (ప్రజలు నిర్మించిన నవ నాగరికతా పరిరక్షణ వై వారితో భుజం భుజం కలిపి, చై తన్యయుతంగా నిలబవాలనే భారత పజల దృఢ దీక్షను ఈ మహాసభి ప్యక్తం చేస్తున్నది. సకల మానవాళి కళల పంటయెన సోవియట్‌ యూనియన్‌ కలకాలం వరలాలని కోరుతున్నది. సంతో ఉపయోగకంమెనివే ఆయినా సోడ్రిమట్‌ మ్నితుల సంఘ మహాసభల విపరాలన్నీ ఇక్కడ పొందుపరచడం సాధ్యమయ్యే పనికాదు. అయినప్పటికి లక్నోలో 1842 ఫ్టిబవరి ₹4న జరిగన సోవియట్‌ మ్మితుల సంఘ మహానభను గురించి పిస్తానంచక తప్పదు. ఈ వో సభకు ముందుగా సోవయట్‌ యూనియన్‌ గూర్చి ఎపరంగా తెలిపే చత ప్రదర్శనను స్వర్గీయ ఫిరోజ్‌ గాంధే ఏర్పాటు చేశారు. దీని నారంభిస్తూ పురుషో త్తమదాస్‌ టాండన్‌ ఇలా అన్నారు.“ ,బిటన్‌, అమెరికాలు యుద్ధానంతరం ఒక నూతన వ్యవస్థను నెలకొల్పుతామంటే నమ్మే వారెవరు లేరు. (ప్రభుత్వంలో _పజలకు దాగస్త్వామ్యుమే లేని వారి విధానాలు నూతన ప్యవస్థను నెలకొాల్పు జాల. సకల జనులకు _వయోజనడాయక మైన నూతన వ్యవస్థను నిర్మించగలిగింది ఒక్క సోఏయట్‌ యూని యనే.” సమకాలీన రాజకీయ సమస్యల పై విథిన్న అభిప్రాయాలు క్‌ వినన వ్య స్తలతో కూడిన ఆహ్వాన సంఘా పార్తేయేతర (ప్రాతిపదికపై ఈ 28

మహాసభను ఏర్పాటు చేగింది. ఈ మహాసభ బహిరంగ సమా వేళానికి వందలాది మండి కార్మికులతో సహా 15 వేల మంది (ఫతినిధులు హోజు రయ్మాట. " శ మహాసభిపు (పారంథోత్చపం చేస్తూ జవహర్‌లాల్‌ న హా ఇలా అన్నారు తంనాడు భారత దేశాన్ని ఎమర్కొ=ణంటున్న సములు రద్యాను కొన్నేళ్ళ రతం ఎదుల్కన్న సమస్యల వంటి వే. అంచేత రష్యన్లు తమ సమస్యలను పరిష్యారించుకొ న్న విధంగానే మనం కరూడా మన సమస్యలను పరిషగారించుకోగల ము. పార్మిశామిక రంగం లోను, విద్యా వంగంలోను, సోవియట్‌ యూనియన్‌ సుండి మసము ఎంతో నేర్చుకోవాలి”

తన భరితను తానే నిర్ణయించుకొనే ప్వేచ్చగల విస్తనకర రష్యా గఎసీయమైని ప్రగతిని సాధించగరిగిందని న్యెహా చెప్పారు. విష్తపం నెలకొల్పిన సుద్భుఢ పునాది మూలంగానే రష్యా ఒక్క పే నాజీ దురా కినుణదారులను ఎదిరించి. నిలబడగలిగంది. నాజీల పురోగమనాన్ని నిరలో్రధించటమేకాక తిప్పిగొట గలిగింది. ఇలాంటి దాడుల నెన్నింటినై నా తటుకొని విలదిడగల బలీయమైన పునాది సోషరిస్తు ఆరక వ్యపస్థ మూలం గానే లభించిందని న్నెహూ ఆ చుహానళకు నివేదించారు. క

ఈ మహాసభకు అధ్యక్షత వహించిన శ్రీమతి సరోజనీనాయుడు సోవియట్‌ యూనియన్‌ ౬ సందింధించిసంతవరకు ఈ యుద్ధం సాామాజ్య వాచ దేశాల అవగాహన, వైఖరులలో మార్చు తెచ్చిందని అన్నారు. “స్తోోయట్‌ యూనియన్‌ ప్రజలంతా ఒకే జాతికి చెండినవారు కాదగ్షి మకు తెలుసు. విభిన్న భాషలు మాట్లాడే అనేక జాతులకు, ఉపజాతులకు చెందుతారు వారు. 117 విస్ణవానికి ముందు ఆనాటి విరంంశ రష్యన్‌ స్నామాజ్యం నుండి 'వేర్చుడ్‌ స్వతర్శత్య రాజ్యాలు నెలకొల్చుకుందుకు తగిన అవకొశం కోసం వారు కామాౌని ఉండిన సంగతి కూడా మన మెరుగుముము. విపవానంతరం కూడా సోఎయట్‌ యూనియన్‌లోని ఆయా జాతుల మధ్య ఐక్యత పెపైన మాత్రమే. నెలకొని ఉన్నదని విదేశీ దుర్శాకదుణ తాిడిన్‌ అది ముక్కాచెక్కంలై వేరువేరు. రాజ్యాలుగా విడి పోతుందని నమ్మినవారు కూడా మసలో ఉన్నారు. కాని ఈ యుర్ధం

29

. విలిన్న సోఎయట్‌ జాతుల మధ్య నెఐకొని ఉన్న అఖభేద్య ఐక్యతిను న్పష్తంగా నిరూపించింది. పాత పగలు, విభేదాలను వారు పూర్తిగా మరిచి పోయినట్లు కనిపిసున్నది. ”

దా హా

“విపవానికి పూర్వం ఎంతో అణగారి పడిపున్నవారు కూడా సోవియట్‌ 'యూనియన్‌_ ఆస్థిత్వంలోనే తమ ప్పరోధివృస్ణక. నిజమైన ఆవకాశాలున్నాయని (గ్రహంచగలిగారు. అంచేత వారు సోవియట్‌ మాతృభూమి పరిరక్షశిచై తిమ చిపరి నెప్తురు బొట్లు వరము ధారపోయ డానికి సఎసిక్టులయ్యారు. సోవియట్‌ యూనియన్‌ వంటి మహ త్త రాజ్య నిర్మాణానికి కారణభూశ మైన వ్యవస్థ దూనూళి ఆలోచనలను, జీవన విధానాన్ని ఇకముందు కూడా (ప్రభావిత మొనర్చి తీరుతుంది” అని ఆమె చెప్పారు. శ్రీమతి సరోజినీ నాయుము జోశ్యం సందేహాల కతీతంగా రుజువైందని స్రసంచమందళలి కోట్లాది ప్రజలు ఈనాడు గుర్తిస్తున్నాదు.

లక్నో మహానభ 1 పురుషోత్తమ దాస్‌ టాండన్‌ పతిపా దించిన పైంది తీర్యానాన్ని ఆమోదింఒంది -- “*సోఎయట్‌ మ్నుల సంఘం ఉత్తరప్రదేశ్‌ రాష మహాసభ విభిన్న రాజకీయ దృక్పథాలు చెందిన స్తీ? పురుషు లందరివి ఆకటుకున్నది. మాన. పురోగతికి, ఆభిష్ఫృళ్డికి ఆత్యంత ఉపధానమయిన కొ్‌న్ని మౌలక సిలువలకు సోష యట్‌ యూనియన్‌ (ప్రతినిధిగా నిలిచిందని ఈ దముహాసభ గు రిసున్నది. జాతీయ జీవనంలోని వివిధ ర0గాలలో ముఖ్యంగా దాషష్యాము, అజ్ఞానం, రో శాలను నిద్యూలిచశంలోను, ఎధిన్న జాకులకు, తెగలకు, జనససమూహాలకు మధ్శగల అంతరాలను హెచ్చుతగ్గులను తొలగించడం లోనూ, ఆపూర్వు విజయం సాధించిందని కూడ మేము గు ౨సున్నాం. ఈ యుద్దం మూలంగా సోఎయట్‌ యూనియన్‌. వినాశంగాని ఆత్భలి తంగా యీ మహత్రఎ చారితక్కపయోగం తన జవసత్వాలను కోల్పోవడం గావి జరిగి నట్లయితే మొత్తిం మానవాళి ప్రగతికి తీంని హాని జరుగు తుందని యా మహాసభ పళశ్వనసప్కున్నవి. రష్మున్‌ _పజలు జరుపుతున్న మహత్తర పోరాటాన్ని యీ మహాసభ పశంసాపూర్వకంగా గమ? స్తున్నది. తమ మహోన్నత లవ్ష్యైల, ఆదర్శాల పరిరక్షణ డై ఆ మహా

తే0

ఎజలు చేస్తున్న త్యాగాలు, పడుతున్న దాధలపెట్ల ఈ మహాసభ తన తవ సానుభూతి పతిటిస్తున్నెది. తమ స్వేచ్చా పరింక్షణలోను ఆ దేశానికి మహత్తర ప్రభ్యాతిని చేటార్చి పెట్టిన విలువలను కాపాడుకొనడంలోను సోవియట్‌ ప్రజలణ తిరుగులేని విజయం చేకూరాలని ఈ మహాసభ ప్రగాఢంగా ఆకాంక్షస్తున్నది. సోవియట్‌ యూనియన్‌ మొల్తింపైన మానవాళి _పగతికోసం నిరిచిందనే వా సవాన్ని గమనించేందుకు (పతి వ్య్త్‌ సోషలిస్టు కాసక్కరిలేదని సోవియట్‌ యూనియన్‌ అనుసరించే అన్ని ఆర్థిక, తిదితర విధానాలను ఆమోదించనక్కరలేదని ఈ మహానభ అభ్యిపాయపడుతున్నది. త్వీవమైన గస్తుపరీక్ష నెమురొాంటున్న ఈ తరుణంలో సోవియట్‌ _పజలపము ఈ మహాసభ తన హ్యాదయపూర్వాక మెన సానుభాతిని అందజేనున్నది.” (21 వా

సోవియట్‌ యూనియన్‌ ఒక భాంతీయ పతినిరివర్లాన్ని పంపాలని లక్నో మహానభ తీర్యానించింది. మన రెండు దేశాల (ప్రజల మధ్య స్నేహ సందంధాన్ని పెంపొందించేందుకు. ఇది తోడ్పడుతుందని భావించింది. ఇతర సోవియట్‌ మ్మితుల మహాసభలలో గూడా యిదే విధ మైన తిర్మానాలు ఆమోదించబర్జాయి. కాన బిటీషు పాలకులు భారతీయ పతినిధిపర్షం సోవియట్‌ యూనియన్‌ వెళ్ళేందుకు అనుమతి విరాక రింబంది.

ఏ]

0. హానుధూతి మదతంల మ కీకరణ స క

154 జూన్‌లో సోరయట్‌ యూవిదున్‌పె హిటరు జర్మనీ దాడి జరిగే నాటికి. ధాత. కిమ్యూవిషుపాక్టీ . విషేవంలో ఉండింది. ఆ పాకీ నాయమల అజాతవాసుంలోను జె భృలోను వుండినారు. కొని 1542 నాటి పాక్‌ పె నిషేస్‌ం తొలగిపోయి ఎవ. చటఐబవుగ్యా.. దిపావంగంగా పనివేపేంచట్‌ ఆ పాకీ! అవకాశం అవించింద్‌, లు తరువాత సహజం గానే కోనయట్‌ మిిక్‌ల సందావ్ని(యవ్‌.యన్‌.యుం) నిర్మించడంలో చురుస్గా పాల్గొన్నది, అటుతరువాత ఈ సంస్థ 19032రో భాంత _ సోపయట్‌' సాంస్కృతిక సంఘం (ఇస్కప్‌్‌గా "పేద మార్చదిడించిం ఎఫ్‌. ఎన్‌, యు. ఉద్యమంలోను, ఇస్కంప్‌ కార్యికలాపాలలోను కమ్యూనిస్టుపార్టీ సభ్యులు వారి నాయకత్వంలో గల సంభూలు ఆఅత్నంతి సము పంతి మైన సానుకూల, దేశభక్తియుతి ప్రముఖప్మోత వహించాయి. భారతి సోవియట్‌ యూవియన్‌ మెత్‌ అనే మెహెత్తిర లక్ష్యానికి. వాము చేసిన దోహవం గణనీయమెనడేగాక సశంసనీయమెనదిగూడా.

మ్‌ టి మ్‌

డేశభ్యక్తయత మహా యుద్ధం సాగిన నాలుగు స విత్సరాలలోను పోవియట్‌ పజిలు అనితర సాధ్యమైన పెట్టుదది, లత్ష్యృశుస్థ, నై పణ్యం అపూర్వ త్యాగాలతో మేళచంచారు. సోవియట్‌ (పజల యెడ సౌహార్టిత భావం భారతీయ సమాజమందలి సకల విభాగాలు పరివ్యాప్తి చెందింది. నానాటికీ ఎక్సువమంది్నపజలు సోవయట్‌ విజయంపట్ల తము ఆకొంక్ష్మను మద్దతును వ్యక్తం చేయసాగారు... వామపక్ష మొగ్గు ఉన్నాం లేకున్నా భారతదేశ ప్యతికలన్ని సోవయట్‌ (పజలము రాను రాను అధి కాధికి సానుభూతిని, మద్దతును అందచేయసాగాయి. ఈ యుర్జంలో

క్‌!

పెరీక్ష కు పెటబడిన సమసలను గురిచి యును ప్రగతి? నురచి అం లా జా న! బజలకు సవివరంగా. తెరినునేశాయి. పాసిస వ్యతినేకి మృితచేశాలు కెంతవ వంగార్ని. పావంధించాలని ధాత వత్రికలు పచేపదే కోదేయి. సశివియట్‌ వణ ఎకాలు పాటమ నాజీ మూులపస దాంతి భూభాగానికి దధ చ2వముటచెవంవి అనముగోఎగా వివచాయని ధాత డేశాన్ని జయించా వ ప స్త లనే హిఎరు పభథకొలను ఆకెర్నను అన తుమున మలు చేజున్వాయమని లా శ్‌ చై తో త “ఎ అవేశిముండి భావతీయులు నగు కవారు. అనాటో సో యట్‌ పజల మెడ ల్రారతీయముల అధిపమానము, విచ్రతు గా! వివధ దూపాలు గ కొన్నాయి. సోఎనుట్‌ చేశ (గతవి. అధివృచ్చిని నూ. ఎ తెంయచేసే దర్యనలు దేశమందరి వవిత పచేశాలతో ఏర్పాటు చేయి బడాయి. సోవయిబ్‌ వ్రజల నువైశిచి పమల వేం నఖ్యలో ఘభావాంక్ష న! దం పెలండేశాలు వంపదగాయి. సోఎయట్‌ యూవిమన్‌కు వచతును తెలియ చై చి చేసూ వాటంతబపే అనేక వదర్శనలు, సవిలు ఎలైడలా ఇవగసానాయి. వాలీ | వ ఓ క ల ఖా ల శెంచే రంగ? హారంభించాలనే వినాదం భాంతిడేశం వలుమూలూా మాద్మెమోనంది. లుడన్‌లో సోవయట్‌ రాయనదారి ఒఇవామెసీకీకి ఏ. శె. కష వూ “లి మినెన్‌ దారా జపహర్‌ లాల్‌ న హో ఒక ప్రెత్యేకి సంచేశం పెంపారుం అంచు సోవయట్‌ సజల వీరోలతి పోరాటం మెడ భాతి (పజల సాను ధూతిని, సౌహోంతను వ్వ ఎ చళారు. ఉత వూ మకోమారు సోవియట్‌ మ్నితిల సంఘం (ఈఫ్‌. యస్‌, యు గురించి పవికీరి రాం. ఈ ఉద్యమం మహోన్నత డేశధ కిభాపం నుండీ 2 తీ ఉచ్చవించంది సోవయిట్‌ యూావఏయం తో సౌహోకంిత, సాంతం త్య న . దా అ ు కాముకత ని మనదేశ పజల వమహొోన్నితి ఆశలు, ఆశమౌలము పూరిగా మా. లాటీ అనుగుణ.మెసదని అవగతిం చేషకొన్ని డేశధ కి యిది. శికళొత | కె ర ఆజ్‌ గ / వాత తవహోా డేశభి కి సమాసతి్క్షవము, సాన్వభెమత్విము వాస్తపటాపం జ్‌ తాట ధరంచాలంపే సోవంయట్‌ యూనియన్‌తోను, వ్రపంచమందన. సకల శాఎతికొముకుల శరమలతోను భుజం భుజం కలివి పెనిచేసినపుడే సాధ్య వాటి మవుతుందవి లపొందినంది. న! తె వ

సోవియట్‌ మిికుల సంఘ ఉద్యమం, భారతదేశంలో లోతుగా వేళ్ళూనికొని వటస్ఫక్షంవలె విస్తరించింది. దాంతో అఖిలభారత సోవి యట్‌ మిళతుల సంఘ మహాసభను జరపవబఐసిన అవకాశం, ఆవశ్యకత,

| ఏర్పడ్డాయి. 1944 జూన్‌ _పారంథంలో శ్రీమతి విజయలక్ష్మ్మ పండిట్‌

అధ్యక్షతన యీ మహాసభ బొందొయిలో జరిగింది. భొారత _ సోవియట్‌ మతి లుగతి చర్మితలో యీ పథవు మహానధ అనన్య పాచాన్యతను సంత ఏంచుకుంది.

యల్‌. వి. మితోర్‌న్‌ మాటలలో చెప్పాలం పే “బొంబాయి మహాసభ అత్యంత విశాల (ప్రాతిసదిక పై పతిభావంతంగా. ఏర్పాటు చేయబడింది. భారత దేశ 'పజాతంర్యత శం ఐక్యత ఏది తయభావోశ్చాక కంగా అద్దం ప్టెంది. భా.త జాలరియ వము ఉద్యమం సోవియట్‌ యూనిమన్‌తో మెతీ సంబంధాలను పటిషృతవం గాదించుకోవాలన్న దృధవిశృయాన్ని యీ మహాసభ వ్య్‌్తం ళింది భాంతి స్వొాతయత్య ఉద్యమం, ఫాసిస్టు వ్యతిరేక, సాృాయాజ్యవాద వ్యతిరేక సూతాలకు నుద్యథంగా కటుబడీ ఉంటుందని ఈ మవహోసభ పునరుర్హాటించింది. ఉద్యమ నిర్యాణ స్వరూపాన్ని ఈ మవాసభ సఏరంగా రూపాం దించింది, కార్యనిర్వాహకులను ఎన్నుకొన్నది.

ఆహ్వానసంఘ అర్యిళువైన శ్రీ ఎస్‌. ఏ. (చెర్వీ భారత _ రష్యాల మైకతి పాధాన్యతను ఉగ్గడినూ. ఇలా అన్నారు -__ “మన రెండు దేశాల మధ్య మైతి పెంవాంవంచటం భారత రష్యా దేశాల ప్రయోజనాలకే గాక పపంచ. శాంతి, ప్రగతి ప్రయోజనాలను. గూడ అత్మంత ఆపళ్యక మైదది.” 1844లో ఈ ప్రకటనకు ఎంతటి విలుప ఉండిందో ఈనాటికీ అంతే విలువ ఉన్నది.

భారత జాతీయ కాం్యగెసు వర్కింగ్‌ కమిటీ తీర్యానాన్ని వ్రస్తావస్తూ ఆ తీర్మానం ఆమోదించే నాటినుండి సోవియట్‌ పజల అద్బుత త్యాగాలపట్ల, వీరోచిత రై ర్యసాహసాలపట్ల భారత పజల ఆదరాభిమానాలు ఎంతో ఎమ్కువగా పెె3నాయని శ్రీ ల్వీ పౌూం న్నారు యుద్ధారంభంలో ఓటమి తప్పచేమోనన్న దశనుండీ తిరుగునేని

రైక

విజయం సంపాడించేవరకు సానిన గతిని భారత (ప్రజలు అనందాతి ద! / గ శయంతో అర్హంచేసికొన్నారు. సోవయట్‌ యూనియన్‌ బలానికిగల |! మూవాన్ని వారు ఆవగతం చేసుకమున్నారుం సోవియట్‌ ఎర 'సెన్యెం అతి గదు పరిస తుఅను గూడా అత్యంత వ ఓ ఆ 64 యు సాహసోపేతంగా ఎమర్కొన్ని తీరు సువ్యస్టిత మైన (క్రమశిక్షణ అద్రి ఈ మా ల ల ఆరు2ై న తార్కాణనుని, ఇటి కిమశిక్షణను థావత పజలు అంపరుదు జ్‌ న కొనాలని శ్రీమతి విజయలక్ష్మీ పండిట్‌ అధ్యక్ష్య పీఠతంనుండ్త ఉదోోదించారు. ఆ బలసంపముచైన శ్ర పుకు వ్యతితేకంగా సాహసోపేశులైన రష్యా పిజలు సౌగింబన వీరోచిత పోరాటాన్ని త్‌పలచ పజలంతా అవివం దించా:ని ఆమె చెస్పారు. సోఎయట్‌ యూనియన్‌ ధ్యృథిదీక్షతో సారించ దలచిన అమ న్నుత వలువలు మాసివాళి పైగతిక అత్మాపక్యక మైనపెని పపించవుఎదలి దికకిశలు 3 స పజలంకా భొనసున్నాదు. గోరస్తాపు “కా 4 | న్‌ా ప. అడిగము కొంచ చుశఖదాయదరి ము అయిన శః సమయంలో మన చ ద య హ్య్ళదయౌాలన్ను కన్యా డేమూతతో అనుకంపం. చెందుమన్నాయి. ఇన పరీ ఇసమయంలో మన సుహ్బాడ్భావాన్నిః అరసిందనా సంచేశాన్ని లల ప తం మో (| వజ న్‌ ణా. లుం కీ రిద్యా వంచచేస్తున్నామ”ని అధ్యక్ష కింనుండి టలతి విజయలక్ష్మ పండిట్‌ పరికీన పలుకులు కోట్లాది ధాత జల భావాఐడు చక్కగా ళా పం వం చేశాయిం లీ " 104! డింంబరు మధ్యభాగంలో శ్రీమతి ఇందిరాగాంప అధ్యక్షతన చి వద్యాన్థి దముహానభ ఒకటి ఏర్పాటు చెయ్యబడింది. ఆమె తస ఉపన్మాసంలో క. లు ఆక్సీ గాం ఎ కీ జం జ యణనణ్‌ ష్‌ అగ. ఇ ఇలొ వం గ్రాన్న్నారు ! అత జాగ యాక్రితిగల తులు న్న్‌్యాజ్య వౌదాక్‌ అత్మాంతి సవుపంగా ఉంటూ మసం ఏనిచేయరువలి ఉన్నది. అయితే మన దృ్యథత్వాము మనక ఉన్నది. అత్యంత ఉ ది కతాయుత మెస _ న! అ | లి న కో మా ఆత క౯వయ పరస్పితులలో మన మిప్టుషు. జీవిున్నాం. మిన మిష్పుడు క్‌ అ ళం తి ఉం కొన్ని నాంకరపంశ కలప పోండవలని ఉన్నది. అూగే కాలంచెాంస మో శర న జ మా శక్‌ ర. ఆచాలు, నాయప్రచాయమొము, అలవాస్లు, మళ గాలు, మూధథనమ్యుకాలు భయాల దూపంలో వు కవుడుు పజల చరల్నిపాడూలను కూడా లీ క లీ టు జు న్‌ అవెగమంచవఐ ప ఉన్నది. ఎఎక్‌ం, జాగరూకత పటుఎదుపుకు, ఆన్నాటి పై 35

కంటే ముఖ్యంగా నిజమైన సానుభూతి, దృధత్వం నిజమైన మార్పుల సాధనకు -- ముఖ్యంగా సాంస్కృతిక రంగంలో మార్పులకు __ అత్యాపశ్యకమని మనకు బాగా తెలుసు

“విభిన్న జాతీయ నంస్కృృతుల పరిరక్షణకు, అధివృద్ధికి ఒక దేశం చేయపలనిస కృషి ఏమిటో సోవియట్‌ యూనియన్‌ను చూచే మనము నేర్చుకోవాలి. విశాల భూభాగంపై చెల్లాచెదురుగా నినసిస్తున్న వివిధ జాతుల, ఉపజాతుల ప్రయోజనాలను మొత్తం దేశ పయోజనాలతో సమన్వుయించి సమాజ్యపెగతికి రాచబాటలు తీర్చిదిస్టైన పభుత్వం

“సోవియట్‌ యూనియన్‌ పై నాజీ ముష్కరుల దాడికి వ్యతి రేకింగా ఉఊకీనియన్లు, పార్తమలు, ఉజ్బెమ్యంలు, ఆక్మీనియన్తు, ముస్తింలు, తదిశరులు ఒక్క మనిషిగా ఐక్యమయి తమ పితృభూమిని సంర్షంచు కున్నారు”.

ఈ విద్యార్థి మహాసభ ఆమోడించిన తీర్మానంలో కీంది విధంగా పేర్కొనబడింది. గత ఇరవయ్యేబ్ళుగా సోవియట్‌ యూనియన్‌ స్వాతం్యత్యం, శాంతి, పగతులకు పెటని కోటగా 'గవర్థిల్తి ంది. సోవియట్‌ యూనియన్లో మహత్తరమైన పార్విశామిక, విద్యావిషయక (వగతి సాధించబడింది. _పపంచ నుందలి అత్యంత (ప్రవర్థిత దేశాల సరసన సోవియట్‌ యూనియిన్‌ తలెతుక విలదిడగరిగింది. అడే సమయంలో (పపంచ శాంతి పరిరక్షణే సోవియట్‌ యూనియన్‌ చేస్తున్న పయత్నాలు చాల ప్రాధాన్యత సంత రంచుకున్నది, సకల యుద్ధమంతిత్వ శాఖలను, వైన్యాలను, నావికా వైమానిక దళాలను '- శద్దపరచాలని మొటటమొదట పిలుపిచ్చిన దేశం సోవయట్‌ యూనియనే. స్మ్నామాజ్యవాదులు వెన్నుపోటు పొడుస్తున్న సమయంలో రిపబ్లికన్‌ "స్పెయిన్‌ ఆచరణాత్మక సహాయం అందించిన దేశం సోవియట్‌ యూనియనే- అంచేత (ప్రస్తుత సాృాామాజ్యవాద యుద్ధాన్ని పాసిస్టు వ్యతిరేక (ప్రజాయుద్దంగా మార్చివెయ్యడం బిటన్‌ తదితర దేశాల కర్తవ్యమని ఈ మవాోసథభ (పకటిన్నన్నదిం

కి6

భాకత ఉశంలో రెండు పర్దతులద్వారా ఈ లక్ష్యాన్ని సాధించ పచ్చులా. ఏ సోవియట్‌ యూనియన్‌ నహాయంధిని (వత్యక్షంగా ఏర్పాటుదే మాలి. 2) సామాజ్యవానం రస్టుకూ మస దేశ జాతీయ స్వాతంత్ర్య సాధనకూ (పగతిశేల జాతియళ ల లన్నిటి ఐక్య (ప్రొ పోరాటాన్ని ప్రారంభించాలి”.

1942 మే నెలలో డిరిలో జరగిన జాతీయ శషణ నముపహిసభరు హాజరైన విద్యాద్ధలు ఈ సంది తీర్మానాన్ని ఆ వాదించారు : “జర్మనీ, జపానులకు వ్యతి రేకంగా సాగుతున్న మహాయుప్టం పోటాపోటీలు పదుమన్న రెండు స్నామౌజ్యవాచుల కూటములు (ప్రపంచాధిపత్యానిశ్వై జరుపుతున్న యుద్ధంగా. ఇంకేమ్యతం. పరిగణించడానిన్‌. పీలులేమం సోవియట్‌ యూవియన్‌ నాయకత్వాన సకలమానవాళిని దావిసణ గావించ జూన్తున్న అత్యంత కూర (ప్రమాదకర సాామాజ్యవాదమైన ప్రపంచ ఫాసిజానికి ప్యతరేకంగా సోవియట్‌ యూనియన్‌ నాయకత్వాన (ప్రపంచ పనాపక్షం జరుపుకున్న పష్మెత అంతిను యుద్ధమిది.”

ఆభిఐ భావత శతు సంఘం, భారత 6 తాుగాని*' సరెన నాయకతసక్షం ఇచ్చింది. 1842 మార్చి 12, 18 తేజీలలో నాగపూర్లో సమావేశమైన ఈ సంఘ కార్యవర్షం రష్యా తదితర వ్రగతిశల శల పక్షాన సమికృత మవ్వాళ్చిందిగా ౩3 తాంగానికి పిలుపిచ్చింది. వాసీజాన్ని ఆంతినుంగా తువముబించడానిత విరానుమెరుగని పోరాటం. జరపా ల్పిందినా ఈ స్తేజదాయక్‌ మయిన 'నంచేశాన్ని అందచేసిందిం

తొలి సోషలిస్టు రాజ్యమైన సోవియట్‌ యూనియన్‌ పట్ల తమ సంఘీభావాన్ని (ప్రదర్శీంచడండో భారత కాశ్య్యకివర్గం ఏమాత్రము వెనుక బడలేమ, అనేక సభలు, _పదర్శనలు ఆన్ని పార్మిశామిక కేర్యదాలలోను నిర్వహించబడ్డాయి. సోఎోయట్‌ యూనియన్‌రు దుద్దతుగా నిధులు 'సేకరించదిద్దాయి. సోవియట్‌ పజల పట్ల సాసు భూతిని, మర్ధతును తెలియచేస్తూ తీర్మానాలు ఆమోదించ బడ్డాయి.

యఫ్‌.-యన్‌.యు. తొలి మహాసభలో మాట్లాడుతూ యుద్ధకొలంలో రష్యా రచయితలు తమ ఒంటి స్తంభపు మేడలో విశంతి గ్రైకొనబేదని

వ

న! వారు కూడా యురకంగంలో వీరులుగా సిలిచి పోరాదుతూ నేలకొరిగారనిా 0 శ్రీశ. ఏ. అవ్చాస్‌ చెప్పారు. ల .. అటి టీ యల్‌, వి మిత్రోకన్‌ మాటలలో చెచ్పాలంపే తొలి యఫ్‌. యన్‌. యి మవాసధ ఫనితంగా. సోఎయట్‌ యూనియన్‌తో మె సంఘీభావ ఉదనసుం ఏంతో బలప తరమెంది. అప్పటిశే [నా వి న ఫినిచేసున్న కాఖలు, తమ కారాంకలాపాలసన మరింత ప్‌ స్పృతి వా వి న్‌ మొసర్బాయి. కొత శాఖలు -పారంభమభదూూయి. సోవియట్‌ (పజల అత్‌ జు | టు జీవన విఛానాన్ని, కృషిని థారత (ప్రజలకు ఎరుక పరిచేందుకు కొ చు కొత'పవములు, టొపాలు లాపౌండించ బడాయి. టీ ధి డె 3కి

10. స్వతర్యత భారత దేశానివ ల జా సోవియట్‌ యరూనియన్‌ వందతం టు

విషాదకర పెలీసిచలు గూడా అుతమొతాయి, మానవాళిపె పెను ధాతంపతె విరుచుకుపడేన అత్యంత. విషాదకరముయిన రెండవ" వంచ యుద్ధం గూడా అంతదుయింది. 19045 మే 8వ తేదీన: యూంపుో యుద్ధం అంత మైందస్న వార్తావని. పైసంచమంతా ఆనందో త్పాహోల ఎ పెకిటిఎచింది. జర్మన్‌ ససీసల అ్యగనాయకపం. (పతినిరులు దెన్లిన్‌ శివారు అయిన కరిషస్న్‌లో నాజీ జర్మన్‌ చేషరతుగా లొంగిపో తున్నష్తుగా తెంపే సాల పై సంతకొలు చేసారు. ఆసమయాలో ఇ+కొ చల్లారని యుర్థాగ్నుల అంచిము ఫనితమేమిటో అందరికి తెలిసిపోయింది.

నాజీలపె చావువెబ్బు తీసిన నాలుగు గాలలలోపే లందరు అను కొన్నత్తే సోవయట్‌ యూఎయన్‌ జపాను పైనిక వాదుల వ చావు వెబ్బి లీసింది” మెదప్పదాడి పచే 24 రోజులు మ్మాతమే సొగిసి పెనికొద్య మంలో సోవయట్‌ సైన్యం జపాను పీడకుల అత్‌నిమునుండి 15 లక్షల చెవరపు కిలోమటక్ష భాధాగాన్ని, ? కోల మంది పజలను విజయ వంతంగా విదు కి గాపంచిండి. 1815 సెచంబరు 2వ తేదీన జవాను “సనికవాదులు జైషరలుగా లొంగువాటు. ప్యత్రంపె సంతకాలు. చేశారు వ్‌తో శెండవ (ప్రపంచ యున్ధం చివరికి అంత మైంది

"సోవియట్‌ యూనియన్‌ జపాన్‌ ప ఏనరుదాడి (పారంధించిన్చుడు పపంచముతటాగల వలస దే7ల సదంకు సోవియట్‌ యూనియన్‌, సా్నామాజ్యవాద ప్రైలిపును విస్పష్టంగా గదుదించే అవకాశం ఏర్పడింది.

ఈ యిుడంలో ఓడీపోయిన దేశాల సవెఏక, ఆక్టైక వవకుకే నాక వలనాది వ! చా పత్యా దేశాల దిలసంపచళలు కూడా ఉడి పొయ్యాయి. సోవయట్‌ యూని యన్‌ పేక ప్రతిషలు అవారంగా పెపగాయి. ఈ పరకామం సా్యమాజై వాచ వృతిశేక జొాతయి విముక్తి ఉద్యమాలకు ఎనలేని బలాన్ని సమ కూర్చింది సోగఎయట్‌ పజల వీరోచిత పోరాటాన్నుంకి వారు గొప్ప ఉ శ్రేనాన్ని పొందారు. న! జపాను పా_మాజ్యవామల ఓబమితో ఇంతో నేషమా స్వాకిర్యక్యం పైకేబించునుండి. 1945 ఆగసు 17 ఎ ఇంచోనేషయమా రిపబ్లిక్‌. చెలకొల్చ్ప బడింది. ఇండో నేషియూ అఆముగుజాఎ౨ఎలోనే వియత్నాం స్వతింత్రించింది. 1845 ఆగసు 18 వ హనామ్‌లోను, ఆగసు 25న పెగాన్‌లోను పటా (వ్రరుత్వాలు నెంకొల్చు బద్దాయి- 1045 వెపెంబరు పవ తేతీన నా! వియత్నాం. పజాతంటత రిపెల్ల్‌క్‌ నెలకొస్నవు.. 1846 జై లో ఫిలి ప్పెన్స్‌ న్వతంషత్రించింది. [47 ఆగనులో ఇంకిచూ. పా*పాన్‌లు మా క ్‌ దు . వాతి స్వాతింతగ౧౦ం సముపారించాయి 19848 జనవరిలో బర్మా స్వతం్శత ఆవి క! ఇ మెంది. ఆదే సంపత్పరం ఫి_బవంలో శ్రీలంకకూడా స్వాతంత్వం సారిం శూ చా మే చుకొంది. దేశభ క మహాయుడ్తం సోవియట్‌ పజల వమముకి యవమే న. న! . అతో తి గౌక్‌ నకల పలవన డేశాల పజల విముకి యుర్దమని పగతి)ల భావుకులు, న! రచయితలు _పకటించివ విశ్వాసాన్ని ఈ చార్మితక ఘటనలు వ్య ఫీక రించాయి. భారతదేశం 1817 ఆగసు 15 న చటకీ క్యా స్వాతంకృం పౌంచి ఆలో వ నసప్పటికి ఆచరణలో 1846 సె పెంబరులోనే అది స్వయంపాలనను సంత రించుకున్నది. జవహర్‌లాల్‌ నెహ్రూ వరానమంతిగా తాత్కాలిక జాతీయ పభుత్వం ఆదికావం. చేబూవిన కొఏ నెలలకే సోఏయట్‌ వ! యూనియన్‌ భారత దేశానికి తన స్నేహహసాన్ని అందించింది. [017 వాటి పఏ్నపిల్‌ 18 వ తేదీన మన నెందు చేశాల మర్మ రాయవారుల స్టాయిలో ప! సంపూ దౌత్య సంబాంఠాలు చనెంకొన్నాయి. మన దేశంతో పంపూవ ॥ శ ణ్‌ దౌత్య సంబంరాలను. పెటుుున్న మొదబిచేశం సోవియట్‌ యాీనియన్‌ మ బ కావడం యాధృచ్చిక మేమకాదు. కం

కాలం గడిచేపొస్ట్ర భాంతి_సోవయట్‌. దేశాల మవ సుహృద్భావ సంబంధాలు మరింత్‌ సన్నిపాత మయ్యాయి సో'యమట్‌ యానిదున్‌ మనకు తాము నిజమెన, విశ్వసపచుమెన అవపరంతో ఆకొనే మి విగా రుజువు చేసుకొన్నది వా

కొన్ని సామాజ్యవాద దేశాణ ఐకృరాజ్యపమితి వేదికపై భారతి దేశంపై బువవచిన్ల డానికి, వౌత్యపరమైని రాకి జరపడానికి ఒదిన పేయి. ఇట్‌ ఎందర్భాలన్నింటిలోను సోఎయబ్‌ యూనియన్‌ భావతిదేశ పనన దృరంగా విలబకింది. భారతదేశ వెఖరి2 నటిాా సమక్రించింది. అవసర

పూ. ది శ మైనపుడు మనక్రనుఖాలంగా తిన వీటో అరికొరాన్న పయోకశుబండి ఇంచియొను ఏకాకిని చేసి అలిశింసించాలన్న స్వామాజ "వాది సథికొలను అన్ని సందర్భాలలోను వ్యు కే3ంది. ఈ వికుగా రొజకీ యమంంగంలో ఆఅత్యపసవమైన సందర్శ్భాలన్నెంటిలోను సో యట్‌ వమారయన్‌ నిజమైన మతు ా మిన కండగా వివిచింది తే

నానౌట సెదంనువనంన భౌతత 11. 94 ఏల ఈల లా ంగంతంనె య్‌ ౪ శ్‌ విడే? వాణిజబ్యమన్నది ఆమన ఆదిష్టానణ కౌము, వేలాది సంవి త్చెరాలుగా సాగుళున్నాటిచే. ప్రాచీన భావతడేళశానిని అనేక శతాహైలుగా హో వ్ర న వ సా లు అం జి వ. (పాచ్యు, పాశ్చాత్య డేశాలని్నింటితోను వాణీజ్య సంటంధాలుంచెవి. మసం సున నాాతంత్యం కోల్పోయాక కావిన్వెలబ వెలుపల, ముఖ్యంగా న ర్‌ లి త్‌ చె నోఎయట్‌ యూనియన్‌తో మన వాణిజ్య. నంటంగాలు పెంపొంచకుండా దిటిష్‌ స్యామాఎ్యివావలు కటుదిటాలు. చేశారు. మన డేశం స్వతర్యత మయ్యాక సపైవ్యతి పార్నిశామిక దేశాలకు ముడి సరుకులు సరఫరా చేపే ణ్‌ ననా ఇ. ఉం కాల క్‌. ఇ జన డన యా నానే న దశం౦ంగా వ్వంచ దను అధిగమించఎచుకు భారత ఒశం సవాజం? పయ త్నంచింది. ఇందుకోసఎ యిటు పెటులకి=ాకి డేశాలతోను, అటు సోషలిను ్‌ ల న. వేశాలతోను వాణీవ్య నంబంధాలు పెంపొెండించువొనడం అవశ్యవ మయింది. సోరయట్‌తో మన వాణీ సంబంధాల పరోలివృడి౨ ల జో ల ల మ య మస్‌ ౦గా పవిపరికాం. మన శెందు డేశల మరు నిష కాలపరిమితితో టాక ౧. భి ౬ క * + * ఇ ఆయ్‌ ల జ న ష్‌ , అధల జ కుదుర్చుకున్న ద్విపక్ష వాణిజ్య ఒప్పండాలద్వారా యిది డిన దిన (ప్రమ మానమెండిం స. తొలి ఐచేళ్ళ భాంత- సోవయలట్‌ వాణిజ్య. ఒప్పందం. [850 డీసందరు 2 న కుదిరింది. మన తెంపు చేళాల మెచ్మ వాణిజ్య సంబం దాలు సమానసిత్కం, పంస్పృర లాభం 'పాళివదిక గరిద సాయిలో ఆంపాంచ్‌ంం. = భి న న న పెంపెంచందమువి యీ ఒప్పందం దగోహదం చేసింది. హోవయట్‌ నుం మెన దిగుమముళకు దనం బంగారం టాపంలోన, కషతరమన విడే? అ చూ శై

మోరకళ్ళరూపులోను చెన్షించనిక్కారలేక పోవడం యందలి విశిస్తత'. (లా ప. ఈ దిగుమెళులను, మనె ఎగుముతిల ద్వాగా సమతూకం గావెంచేందుకు జు న లా చు నా జ ళా [ అవకాశం కిలిగించబిడింది. ఏ డేశమూ విడే! మావకవ్యం విపకీలంగా జత జ వ ఖర్వు పెటనక్క రిచేని పదశతులో నౌకా రవాణా ఏర్పాటు చేయదిచంాయి ఖు క ప 0 తా తు 2 న్‌ అ ఇ లా స అగ 21 తరత అ మన ₹ందు చేశెల మధ్య వాణీచొ-ఛివ్య వతి డారాలు తెెచిన యా ఆ | వాణ్‌జ్య ఒప్పందం యితివ వదాళ న అకక సహకరారానిని దారితీసింది, వూ న! లా. ై / ఇ ఇ ఆజ్‌ చనో వాజీజ్య ఓఒస్వండదం మొదెటిదాని క€ పరిమితి తీవగా ల ణా / నల! ం | అజ ఇస 1958 లో కుచుర్చుకోఐకెంది మొదటిదాని వళనేయిడి కూడా పదస్పర లాభిదాయకిమెన వరనులలొ దూపొందించబక్తింది. ఈ ఒప్పందం కండె చనా టి సోవంయట్‌మ విన ఎగుమతులు వి సతి తికవివషవేగాకు, చెదిదంం జన టో న. లీ సంతరించుకున్నాయి. మని వారిశ్రామికాభివ్య డికి అత్సవసరమెని క! క్ష ల్సి వి మా యంళాలు, సపెటుదకి నామ.ని, తెకితి వఒవునీన2: పెద ఏతస అ క న్‌ గే యో ము ౧ తో సోవియట్‌ నుండె దిగామతి చేసుకుందాకు వీలు కిలితిండి.. కీవిి మూల్యం క్‌! నాక్‌ త్వా ఒం దూపాలయిలోనే చ౨ి 6చబకిండి. న్‌ "న ల మ్‌ . చ. =. ల మొదటి వాణీఎం ఓప్పుందం వంద భారతి చేశంనుంత్‌ ఐదారు రకాల జన్మే నప త. ము యు వాక్‌ వ్‌ శ్వా ఖ్‌ ం భావతీయ సరుతులే సో్కోయట్‌తా ఎగుమతి చేయది3 తే చంతో ఓప్విందం కింద 4 ్రకాం సరురులక డె గా ఎనువతి అమే"ంంచుకు వీలు కిలింంచు (కా దే జు బశిండి. శతృ్భాన్‌తెంనా మొద. ఒప్పందనరెబులో వన డిగువుతుల న్‌. జు న. ఎమ జ్‌ గా జు వ. విలువ ఎకన్టువనా వంక, అటు తర్జాతి ఐచేళ్ళు కాలంలోను మను ఎగుమతుల విలువ దిగుచుకుల విలువను అఫిగమెంచిండ్‌.

£ వ. ఐట వా జ

1554 జసవక న అయి ళ్ళ కాలాన మూనవ కథావత _ మె చా కొ. అ, జ జా ా లా క శా సోఎయట్‌ వాణిజ్య ఒప్టుఎదండు సంతికాలు జంగాయి. గతే దళ ఎంలో

హూ. య జు వక్‌ అర లా శ్వా ఆ ఐజి జా జరినినెట్లుగా నే భావతిడేశం స్వయంచానత ఆ౩కానవ్య్శి క అనే మౌలిక ళ్‌ |! న!

ల వ్‌ బు అ వ టం ఇ నాజి లవ్మెన్ని నావెంబంందుకు యీ ఓప్పుంచం ద్వారా ప్రయత్నాలు కెంనా గాయి. 1068 తోనే అంతం కావలనిన ఆ ఒప్పందం. కాలపరిమితి అగా క్‌ ఎకి?8ి డాకా పౌొకిగంచ బడింది.

నాలునో ఒప్పందం 1870 డ్రిసెందరు ఏళ న వుకిరింి.. గతి

మం నాతి షల న ఒప్ప.దాంలో నానుమూల విర్వాలటన్నింటిని కొననాశినూ నే వారిశ్రామిర న టీ అ త్వ

రంగంతో సహాకొరానికి నూతస అవకాశాలు కర్చించడంతోపాఎః మూడో దేళాలో మస 3౩0దు దేశాల సంయుక్త నసహకోరాని! ఈ ఒప్పం ద-లో ఏర్పాట జరిగాయి. ళ్‌ 1478 నపంఐరులో ఎల్‌. ఐ. సబెక్నెవ్‌ భారత పర్యటన మన శెండు దేశాల వాణిజ్య సంబంధాల పెరుగునలను గొప్ప గోహవం చేసింది. "ఉత్పత్తి రంగంలో సహకారం” అనే నూతన పథకం ద్వారా 1978లో మన రెందు దేశాల వాణీజ్య సందింధాలలో నూతనదిశ ఆవిష్యా రించబడీంది. మనం నిర్మించుకున్న నూతస పర్మిశమలలో ఎదురవు తున్న తవ యిబ్బంమలను అధిగమించేందుకే ఈ “ఉత్ప త్ర సహకొరం” ఉద్దేశించబడింది. ఈ పథకం [క్రింద సోవయట్‌ యూనాయన్‌. నిర్దిష్త నూతన పరిశ్రమలు నెలకొల్పేందుకు అపసరమైన యఎ్రాలు, సామగి సాంకేతిక పరిజ్ఞానాలను అందజేస్తుంది. దొటిలో ఉత్పత్తి ప్రారంభ మభయ్యూక, ఆ సరుకులను సోవియట్‌ కు ఎగుమతి శేయడం ద్వారా సోవియట్‌ ఆందించిన రుణాల్ని తిర్చపచ్చు. వారి అప్పు తీరాక ఆ సరుకులను సోవియట్‌కు ఎగుమతి చేయడమా, మానడమా అన్నది మస నిర్ణయానికి వదలివేయబడుతుంది. ఆప్పుడు ఆ సరుకుల ఎగుమతి కవసర మైన నిబంధనలను కొత్తగా సంప్రదింపులు జరిపి నిర్థారించుకోవచ్చు. మన రెండు దేశాల మధ్య వాణీజ్యాభిపృష్థకి యీ “ఉక్ప్త్‌ సహకారం" మరింత దోహదం ఆందజీపింది.

ఐదో వాణిజ్య ఒస్పందం పై 1976 ఏప్రిల్‌ 18న కొత్త తిల్లీలో సంతకొలు జరిగాయి. ఈ ఒప్పంచొనుసారం 18/0 అంకానికి మన రెండు దేశాల మధ్య వాణీజ్య లావాదేవీలు 1808 కోట్ల రూపాయల స్టాయికి చేరుకుంటాయి. ఈ విధంగా సోవియట్‌ యూనియన్‌ భారత దేశపు ప్రరాన వాణీజ్య భాగస్వాములలో ఒకటిగా దూాపొందింది.

ఈ ఒప్పందాలు మన రెండు దేశాల మధ్య పరస్పర లాభదాయ కత ప్రాతిపదిక పై వాణిజ్యం పెంపుదంకష విస్తృత మైన అవకాశాలను కర్చించాయి. మస రెంసు దేశాల మవ్య లావాదేవీల లెక్క్యిాంపుకు, చెల్లింపులకు రూపాయిని (ప్రాతిపదికగా గుర్తించడంతో వాణిజ్యాలివృద్ధి కై

ల!

కష్టసాధ్యంగా వున్న విదీోశమారక (దయవ్యం వెడుకులాడవలనిన అననంం లేకండా పోయింది. అంళేగాక యీ ఒప్పందాలు భారతదేశ పార్నినామికీ కరణకై సోవియట్‌ యూనియన్‌ అమూల్యమైన సాయం అందించేందుకు అవకాశాలు కర్చించాయి. గత పాతి కేళ్ళకి పైగా సాగిన వాణీజ్యంలో సలమాడాత్మకంగానే కాక్క, మన వాణీవ్యంలో గణనీయమైన గుణాత్మక మార్పులు భూడా సంభవించాయి. 1858 _ 64లో సోఎయట్‌కు మన ఎగుమతుల్లో 75 కాతం ప్రాథమిక సరుకులు, వస్త్రాలు వుండేవి. 180705 = ?6 నాటికి సోవియట్‌ సాయంతో మనం సాధించిన పార్నిశామి కాధివృ్థి ఫరితంగా ఆ దేశానికి మన ఎగునుకుల్లో 60 శాతం తయా రించిన సరుకులయ్యాయి,

భాంతి _. సోవయట్‌ వాణిజ్య ఒప్పందాలు మన ఎగుముకుల డిశను, సంఘటనను వె విధ్యతం మొనవృడానికే గాక్క యితర దేళాలతో బేరమాడడంలో మనే థ కిన, మరింత అనువూలమెన షంతులను సాధించుకోప డాని" పీలయినేవెసులుబాటును కూడా కల్వీంచాయి.

సోవియట్‌ యూనియన్‌ భారతదేశానికి అత్యంత విశ్వసనీయమైన వాణిజ్య భాగస్వామిగా రూపొందింది. మన వాణిజ్య సంబంధాలు నిలకడతో కూడిషులడీ, సుంకాల బెడద లేకుండా సిలకచెన రరలతో కావలసిన సరుకులేనో ముందుగానే సిర్ధారంచిదిడడంతో ఆందుకినుగుణ' గా ఉత్పత్తిని సర్దుదాటు.. చేసుకోపడానిక, పథిక్తీకరించుకోవడానికీ పీలు చిక్కింది.

“భారతి.సోవియట్‌ వాణిజ్సంలో వచ్చిన పిపరీతి మెన పెరుగుదల భారతి. అరి వ్యవస్థయందలి అనేక ఈ౦గాల పురోగతికి. ఉత్సే్యర కంగా పనిచేసింది. ఈ సంబంధాలు మా డేశమందలి వివిధ రాష్ట్రాలు పెద్ద యెత్తున అభివృర్ణి చెండడానికి సాయపడ్డాయి, పంజాబు దుస్త్వల అర్లీ క, ఆం(ధ్యవడేళ్‌లో పొగాకు, శే:ళలో జీచిపప్పు, ఉత్తర్మపడేశ్‌లో

ఆ చేతివస్తువులు, హర్యానాం ఉత్తర్యన డేళ్‌లలో పాదరక్షల, పశ్చిమ బెంగాల్‌లో తేయాకు ఫర్మిశమలు గణనీయమైన పగతి సాధించడానికీ మన రెండు దేశాల వాణీజ్య సంబంధాలు ఎంతో తోడ్పడ్డాయి. పరస్పర

త్ర

లు లమ లు అలు ని. ల అం వా డా ఎ నన చ ళాల లు బు లు మా ము కావివాముని మప మప వాడక. అమలా ది వ జుపిత అఆ వంమనాయిం టా. వూ శా జ అ న. స నూ. వ. క. వావిశామికి వాడల అవేక పంమోదాంవవిముుంది మాంచోంద వేటాయి న _ ప వంశి డి వాళాడ ళ్‌ జి మాటి జ న యుంఖ ల ఖం ఇ ల్‌ వ ఇళ లము స శ జాన చ జ ద ల కక టి ాా ఆ వాం ఉత అ ఇ ఇ నంతగా శి క్‌ వో బెట మి అంవె వం పింతడవ వాద వొవి శె నానవు న్‌ క్‌ జంపు క ఎ ౬ కవ జ * ఓ ౯ లై ఇ ళా నైవ ల ఎ సాల్‌ ల్‌ ల్‌ ప =. వలతోంతి (మంది దొంచివవం నోయల్‌ యానము యు వా ఆ ఈ అమ మన పా. మ వలం సాని న ఇట క్‌ మ సావో కట అ ఆశాల ఎ వికి. కొంచె నివ నె యమయమట యౌ ఎంయలరిి జట = లా అవనీ తా నా ల జ 4 ల్‌ అన్నల లల న మాంం లి అహూంమలేవపము టాన్షబ్‌ కాంటల్‌ముు ప. వము త్‌ే రుచి ా వ వ శ్‌ వ న్‌ వ్‌ శ / న్‌ = న్‌ య బా జీ జు ఇ గా ఉక ఎక క్‌ మాము వొనులీక్‌ వెం వాం ముల దేయం లేడి యం వా ఈల ఒా లు నన స బ్‌ ఉం ల్‌ తు. క =. న క వ వా వ హే చలొ్టోే వెడీంంం మాూంవా కావవి పేవం సివంతివాయుా || న. న్‌ క న ల తవం భవ వెండివడి ఈ చాతీ” వాన చివ వచైైఎ నాన నానా న " వి అ న్‌ అత న మవ ప ము మమింతేంు కి

ణ్‌ న న ల ఉదానము న సా శోక అకా జూప జూలో కో చాను టో చాలోజు ణా అ ఆళి అజ్‌ జు ఇ న ఇలా చెద ఇనోనాల అనా కాలో క రాజకీ హాం పై తి ఆ హాదా ల సా. కి నాావుం య క రెధానావం. నాంహీకి న్యాయము వాతను ఒక సావసవనా పండాలి. చిక దెసవెని నింర్‌ంచి సెికొవ త్రి జ్‌ యె ల్‌ ఇ న చేవ జం 4 య వాలీ కటు ఇం వాం రాంచి ఆదునిక సక్ళమలు సబవ లంక లంచం ఆ వొనడి సా వె జు న. సహెట్ట్‌ - షి . అవ్‌ న దుటొ్‌ ంకిుచిన నతన యదముని పిత యాతి మెళంగా న్‌ "శః ల్‌ జ. యున్‌ శీ. ౬ల. నూ యు న జ బ్యా ల వేళాన్న వావశ్రామీీకకువడంలే మహం చెవంకోవపి విజయౌన్ని (| న స జ్‌, జ జ ఆ ఇ జు ళా వ్‌ నొలంచె పాశ నచదివైననా దాత ఫవాని శీత ఇంకిరాగాా తి లా లలు న్‌ ఇ మెక్‌ లు ల శ్వా ను ఇఓ న వమన ఆ, న వ స య న వయ న కా. బు ఆ = హా అం ము ల సై ఇ శ న లట చది లా అంచనా "బాలు పే వంతి త మయేంంాబి్‌ మవ వవ మనం ఉండ్‌ న! త సా వి న! జం స నా. విం _ న న. నయా లాయ లా వం న్య క అన నెల మసన వవ న బెప *ం య సై ధల లం లే. వం న స మాచ కివి వెవిపిి ల్‌ హు వాడల పవన లాం వ న్ని జు చ్‌ వి త్రై న. నాట వషవతినయ.. పాంతివ్యవ్వానంతివం మసం వీటన్నింటిని ల. జ వ్‌ వో న. చి . న. జ = రాజకీయ వంవరొ, ఒవే నాయ వచావమవ్రది వకీవ్యతి ము పనర్నా వం ఎ ఈ ఉు శ టా అవళావవాకన మవ వాలంట వవ వివ్వివైనంకి మస జు వా ల నే ఇ కం. ప వంపవ వొ ళొెబదిద్‌వకి. కాతితశిం ఒకినారు అతి టాలం-ం నె ంంప య ల లా ణల అ * ళం ఆజ్తా బు జ న = జ వాతి మడ డి రా అవవ డి 2 డిం వా వి వ మాచేత సవన ఆచ సాంచెవవం అతల మ్యపుముు వినా భి న్‌ వై గ ళ్‌ లాటీ ల్‌ న. జ్‌ మి ల యాడ్‌ = ణ్‌ అం ఊది ఊఉ మనవ నామంా తంచడి. ఒకి ఎవ చి ల వాం 2త్‌పి |. నూ! అ జా ఉ యు ఇ న శి వ ల. . ణ్‌ = వవ నాశన మనవ లై మంండిం మనో 2వ ఆచటంువి వారి ణ్‌ జు ఈ వె

శామకపగతి పూర్పిగా ఆంవటబిడ్తిండి. మన వ్యవసాయం ఎక్కు చున్నావే గొంగళి ఆంపే, వేరినిచోబనే వన్నానండ్రి.. విద్య చాల క్‌ొర్డి మంది పంత సా నయిండి. మన పామాజన వ్యవస్త మొతంగా స్త్రీలను, తం క | వే ఇ త చెనుకదిడీస: వరాంవారిి దారి చవ పికీతలను పూతా అణఎ౨ ణి ఆ తే తీ చ్‌ _ ఉళోి క్‌ జక. ఉక్కు. వక శమ జాతీయ వావశామికీకంణలో మూఐక్‌ంద౦ంగా పెనిచేసుంద* ఆందరికీ తెబుసు అంవ.కే తొలి భారత పవావి జవహర్‌ ఆటీ టా ళ్‌ వ భుత* రంగంలో జ హణ త్త వి ణావిె లాల్‌ సొెహూ భుత్వు రంగంల్‌ ఉమా ఫ్యాక్టరీ. విర్మాణావి2ై ఆమెరికా, (విటన్‌ పశ్చిమ జర్యవీల గాయాన్ని అడిగారు. ఈ డేశాలు ు ప. వమఘత్వ్య రంగంతో ఉపుడై ఉత్చాళిలో సహకికించ్చేందుకు వంసిక్షత క త్‌ ౨. చూపలేమ. ఆటు తర్వాత మన రాని సోవిడుట్‌ యూవియన్‌ మ అడిగారు. తొలి సోషలిను రొజ్యం భారతదేశం ఉప్కు ఉత్పతి లం లి _ న్‌్‌ కా అభివృర్ణి చేసుకోవలసిన మౌలిక ఆపశ్యకతిను అంమకి సాయపడిగల తన శ *ని చక్కగా గు రించింది తతృలికంగా 19855 ఫి దివరి£ైన వాన్‌ న _ షు తొలి భారత-సోవియట్‌ ఆరిక సహకావ ఒప్పందం కదిరింది. ర్తి ॥ దీ? నినునరించి భిలాడులో పభు౭్యు రంగులో తొలి వమ్మగ ఉప్పు కర్మాగారం. రూప్పుక్కికుంది. భారతి ఆక్ఞకాధివ్యస్థ క్రమంలో భీకాయ్‌ ఓక మూల మలుపు వంటిది. జవహర్‌లాల్‌ నెహ మాటల్లో ళ్‌ విలాయ్‌ ఉప్కు కర్మాగారం గధారతదేశ భావికి ఒక చిహ్నం, పె తాళకి మోనా. గీతిక, రెందు మహాడేశాల ఫళ్ళపద సహకారానికి. విశిష తార్కాణం కు మొదడో లిలాయ్‌ ఉత్పతి శకి [18 లక్షల టన్నులుగా. నిరారింప న ని త జ , శో అ బడింది. అటు తిర్వాత 2 లక్షల టన్నులకు పెంచఒడింది. ఫసుతం అంటీ 40 లక్షల టన్నులు పెంచే పథకం అమలు జరుగుతూంది. 1£?8 లో 'బెజ్నెవ్‌ పర్యటన సండర్భుంగా కిదిరిసె ఒప్పందంలో దీని ఉత్పతి శక్‌0 78 లక్షల టన్నులకు పెంచేందుకు ఏగ్పాటు చేయబడింది. భిలాయ్‌ ఉక్కు. కర్మాగారం. నెలకొల్పవఐడడంతో యీాప్రాంత పారిశామిక పరి*శిలో పెద మార్చు వచ్చింది. అది పారి శామిక కార ఆ అ తి ఆ యు థ్‌ కలాపొల తేనెపటుగా మారింది. జక

అంతిమంగా కోటి టన్నుల ఉత్వావకిశ కి పెంపొందడానికి అతో వీలుగా నెలకొల్పబడిన దెకారో ఉప్ప కిర్మాగారం టాడా సోఎయట్‌- కాంత సహకార జనితమే. విశాఖలో సోవియట్‌ సహకాంంతో. నిర్మించి బడనున్న ఉక్క కిరాస్టగారం యూ పవంపివలో మూడవ దవుతుంది భాంతాహోవయల్‌ సహాకాకానికి సజీవ చిట్న్నోతెన భాయ్‌, బొకారోలు మన దేశంలో యతి ఆవనివ పిరిశమల నిర్మాకానికి బలమెన పునాదిని ఏవ్పురడాయి. సోఎయుట్‌ సాయుతో ఆర్కో-ణంవన్ద మె ళా “నింంతర ఉప్పూ పోత” కిర్మాగావ నిరాష్ట్రాణం జరిగంది. భారతడేశం వంటి వర్షమాన డేశానికి యంత నిర్మాణ పర్యశమ యు కేక ప్రాకాన్యంగల దప్పుతుంది. “ఇంద ఉర్పాచకి యంత్రాలను తమా రిచే తం యం శాలను మసం ని;నంచగలు ఎన్నామోవి జపహర్‌లాల్‌ దా సు త న ఈ నెకా%ి అలంకారయుతంనా పేకెటశాాద. ఏటా శ0000 టన్నుల క్‌ ౪ న్‌ గ! యంత్రాలను ఉత్పతి చేయగల యంతినిర్యాణ పరిశమను. రాంచీలో వి ల్‌ ఉం నెలవాల్పునువమన సోవయట్‌ దుం నాంపపడ్తింది.. 4 కర్మాగారం ధిలాయ్‌ వి సవంణ పథ కొని చెరారో కర్యాగార నిర్యాగానిక!ి అఆచ్బాత అవీ మెను దోటాదం చేగింది. ॥ మరాపూర్‌లో గనుల, తివనుబంధ పాకిశామిక యగ౧్యకొల $ర్మా లగి గారం నెలకాల్చేందుకు సోవి మట్‌ అమావియన్‌ నాయ:దతింది. ఇాంలే పెరి శమఐలో యిది ఇంకినయూలోలా పెదది. బొెసు తవ్వకం, ఇతర (ఆ వ్యా వె కాళ కొ బె ఇ ఎక్స్‌ ౧ ఆ క ఖనిజాల వెలికితీత, _క్‌డోల్స్స్‌ పరికరాలు, కిన్యాయిట వగ రాలను యిది న అన్‌ ల శో ల శ కనన వు కరా |! . ఉత్పతి చేసంది. గనుల తవ్వకం పనుల్లో అన్ని శాఖంకు అపసవ నా లం =ాతీ న్‌ ం శో గా 7 క. హ్‌. మెనపాబొసు తవ్వకం, బిండ్తకి చడం, మాగర్చు రవాణా, నీదతోడషం టు గి ఉం కస క వగెరాలము అవసవంముచే:? సకల లుం తాలను యిది ఉత్పతి చేపంది. ల ౦. వి నీ వో. 'పిసిషన్‌ పరికరాలు ఆఫ%క వారీ శ్రామిక కిర్మాగారాల కాఎణం దియాల న్‌ వంటివి. కోటాలో వీటి ఉత్ప ఈడ సోవియట్‌ సహకారంతో కర్మాగారం అవనీ మా. నెలగలొల్బబడింది. భావతడేశ + డవనరుల దౌరికి చటాన్ని విర్మించ అటో డంలోయీ కిర్మాగారం గొప్ప దోహదం చేసింది. ఈ కర్మాగారం తాను త్పశతచేసే సూక్ష్యతర పకకరాలనేకం అనేక విదేశాలు ఎగుమతి యం వాజ్‌ చేనోంది. అవక శీ కర్త

ఓదాా కోర్చా థర్మల్‌ విమ్యుజేా౦్యడ్రాలని నిర్మాణానికి సోంయట్‌ దేశం 10590 లో రుజణసాయం యిచ్చింది. నె వేలీ థర్మల్‌ వలు విద్యుత్‌ రరాాగార నిర్మాణానికి కూడా సోఏయట్‌ సహాకారం లభిం చింది. 10600 ఫ్మిబవరిలో కుదిర౨న జఒప్పందానుసారం హరిదాగ్షర్‌లో భారి పద్యుత్సరిక రాత. కర్యాగారం నెలలొన్నది. ధర్యల్‌, హెటో టర్చెపవ, జనరేటర్ల, మోటార్ల ఉక్పత్తికి వించూగించే సంయుక్త ల. గ్‌ లొ వాతో అనాటి నిర్కాణమిది. హరిద్వార్‌ కర్మాగారం అఆగ్నేయాసిమూరో వెల్లా పెద్దది. 200 న. బె మెగావాట టరెెసైను, రికరకాల జనరేటింగ్‌ యూరిస్షను, చుధ్యకకం గ అగా న్‌ గా వ విద్యుత్‌ యంశ్రాలము. ఉత్పత్తి చేస్తోంది. ఇంటి క గివంతి మెన యం్రాల నిర్మాణంలో ఆరితరినస ఐదారు దేశాల్లో మసదొళటి. కావడం నిజంగా గర్యకౌరిణం. మన దేశం ఉత్పత్తి చేపే హెతో, టర్నోజన వాల్‌ చెవు 'రీట5 లో దాదాపు 60) శాతం యీ కర్మ్యాగాంమే ఉత్పతి చేసున్నది. శూ. టు న నీ భారతి దేశ పిద్యుదీక రణకు మూ యంత్రాలు అత్యంత కీలకపుయినివి. భారతదేశ విమ్యుదుత్చ తి ప్రగతికి యీ కరాస్థిగారం దోహదం చెప్పుకో దగిసటిది మున్ముంము యిది యింకా గొప్ప దోహదం చేయనున్నది. ఘం మాసవాళ సంక్షేమంలో మందుల పాత ఎల్లరూ ఎరిగిన దే. స్వాలి్య్యత్యానికి ముందు విదేశి సరఫరాల పెనే మనం ఆధారపడే వాళ్ళం. కోట్లాదిదుండి సామాన్య శతజలప అత స్రపసరమెన పాణ రక్షక బొషడాల ఉత్పత్తికి అత్యున్నత పాధాస్యత లఖభిుంచడం పూర్తిగా భాంత పభుత్వం ఆఘనిక మంకుల ఉత్స తిక కర్మాగారం నెల న! కొల్చు తల పెట్టగానే సోవియట్‌ దేశం త: సహాయ సహకారాలను యిష్వజూపింది, సోవియట్‌ మ్మిఠుల సహకారంతో రిషిశేష్‌లో ఆంటీ వయొటిక్‌ కర్మాగారం, హె్యదాబాచ్‌లో సింథెటిక్‌ మందుల కర్మాగారం, మాసు శివారు సందంబాకంలో శస్త్ర పరికరాల కర్మాగారం నెల కొన్నాయి. మన దేశంలోనే యీ మందులు ఉత్పతి కావడంతో కొన్ని టై / వాన (లో. యల ఆత శ్ట్‌పసర మందుళ్ని సాపేళ్షకంగా తక్కువ ధంలకు (ప్రజలకు అందించ క౦

గలుగు తున్నాం.. భారతదేశం తయా)ఏస్తున్న అళ్యుత్తమ తరహాకు చెందిన శస్త్ర పరికరాలకు యూరప్పు దేశాలలో కూడా మంచి మాక్కెటు లభ్యమవుతోంది. చుద్దాపూరులో కంటి అడ్డాల కర్య్యాగారానికి కూడా సోవియట్‌ దేశం సహకఏంచింది. ఉదాాంమెన సోవియట్‌ సవేోయ సహకారాలు ఆధునిక పారి +శామి3 రంగాసశేగాక్ష వ్యవసాయం వంటి వాళలిక రంగానికి కూడా లభ్యమపుకున్నాయి. బభుత్యు కంగంలో సూవత్‌గతలో నెలౌల్పు బడిన తె పష్యవనాయ శే తాన్ని అ౩్భాధిక సాయిలో యూ్య్యతికీంరిం ళు చేఎ..5కు 18568 లొ వోాగంయటకొ ఉబానియున్‌ ఉదాాంంగా సాయపరిండి, ఇది [2.004 మాాన్ష వేష ంగం క్షేత్రం. ఈ క్షేరాని కివిసవమైన శ్‌ లక్షం దూాపహాయలు ఖర్‌ మచ సే యంత నామిని సోవియట్‌ లలానియన్‌ మనకు కొనుకగా యిచ్చింది. ఇంచు రాన్యెం నూక్యుకి యు తొలు, టాపు పటప్కాలు, బుల్‌ వోజర్లు వగ్షై రాలున్నాయి. దీ పాకాన్యతిను ఉగ్గకి.ా జపహళ లాన్‌ ననా “భాంతచిం టంటే నూరు క్షేరా లను ఒంపొల్లుకోగరిగితే మన ఆహం సమన్మ పూర్తిగా రికి పటోటలవ”ని చెవ్పారు. నూవత్‌ గడ్‌ క్షేత విజయం ఎటొసాల్‌ క్షం నెలకార్చేందుకు ఉత్తేవాన్నిచింండి... దీనికి టాడా సోవియట్‌. సహాయ మందికి. ఓక విజయం మరిన్ని వజంసొల నారనరు కారణహాత ముప తుంది. ఆనేక యాం్యతికీష్పడ పదుక్వు వ్యవసాయ క్షతాలు డే* మంతటా వెలుస్తున్నాయి. తమిళభనాదచులోని చెంగంలో అంటి దోటి నెల -౬ఒన్నదిం 10608 నవంబరు ఏలీ న కదిరి. ఒసప్పుందాగునారం ఐ. హావ ికీర్ళాత వ్‌భుక్వ ప్థహనాచు కలాలు చెంపలు ంసుడై సోఎయట్‌ యూనియన్‌ 110 లక్షల దావాయల దిలుపగం లుపతాలను విహూాకతంబంది. ప్యపసాయ సాంచేతత పిరిక్టాన రంగంలో చోపయట్‌ యూనియన్‌ నుండి మనము అతి విలువైన సహాయం అధిష్యైన్నది.. మంచిరకం పొట్ట తిమనును పూల పెంపకాన్ని 250,000 హెోరారులలో శారు చేసేంయకు సోప్‌యట్‌ చేళం. అన్నికివాచాణాడతాంచు న్నది... నూనె విత్త నాలను లోరీ యి గంధా న. న లు . వ్‌]

// ల జ

త్త ౨. లం ॥

స లో / 3

అట ల ౮ ల / య బు అ౬కించే మొక్కలలో పావచుళిపనదుపూవు చాల నుఖ”చెసడది. శ్రాధా ఏ కా వ. హాం తెలాల ఉతులతి ని గణనీదుంగా పెంచేంయక ఈ రంగంలో మన న జనా | న ౮ లోటును పూద్చుకునేందక సోంయటొ సహాయము ఎంతగానె నా తోడ డుతుంది. ఆవాగే మేలువకిదు పతి ఉత్పతిలో ధారత _ సోవయట్‌ ల్‌ ం _ రీ న్‌ా. . ల దేశాల నుద్య వ్యవసాయ విశ్రానాన్వు యుచ్చి పుచ్చుూనడం. జరుగులు టా ఇ మ న్నది భావంరియ పరిళోధనా సంసలప సోవియట్‌ విశానవేత లు అచు ఈము రకాల పతి పంటలు పెంపెండించటంలో సహాయపము తున్నాడు ఇంకా చకార, నీటు దుంప ఉత్చతితలో వాడా భారత సోఎ ళా ఎట్‌ జీ అవ అపు జక యట్‌ చేశాలు సహకరించువంటు న్నాయి పెనువుల పెంసకంలో లాడ సోచయట్‌ యానియన్‌ మనం. గణ న్వమెన సహటోంచాని్ని అందించింది. నంకరజాతి గం సెం కాని 3 న. మెలా సోయబ్‌ యూనియన్‌ మున చేశానికి మరినో గ్యెరెలను అంఎ౨చేసింది, జు వాక్‌ ల లో అ మన చేశంలో ఉన్ని ఉత్పత్ని పెంపొందించడానికి ఈ చర్య తోడ్పము వావీ జ జ త్త, జ అత్తా లం. కః ఆ ష్‌ నే తుంది.భారత డేశమందలి గ్యశలు ఏటా అర కిలోోగాము ఉన్న్నింిమా తలు వాన్‌ ౮ ల ఇవ్వగలిగిత ఈ మరినో గ్మ్యొతె వటా సగటున 4, ర్‌ కిలోగ్రాముల ఉన్ని నిస్తుంది. సోవియట్‌ సహాయంతో అత పెర గొంరేల పెంపకం, ఉర్ని నా ద (టు ఉత్పతి శాలు నెంకొలం బడాయి. జా క్షే హా త ఆఫసనిక పపంచం పె టేోంయం ఉత్చతుల పెనే ఆరాాపత నదు _ జూ న సెంది. అంతరాతీయ రాజకీయూలుకూడా చాలాపరద సూనెచే ఆభాుతవౌ అవాక్‌ొ జు తున్నాయి. చాలకాలందాటు నూనె ఉత్పతి చేసే డేశాలన తమ ఉత్చవు లపల్ల లభించే ఫనితాలను అనుభవించే అవకాశమే లధించజేవు, అనేక చేశా లల ఒ' ఒ టు లా లలోొనినానెచావుల పె వాళ్వాత్వగుత కంపెనీలు పె అసంసంపాయించాయి. లుం న్‌్‌ |. (| ల అవితదు న్వాాప్రయోజనాం కోసం స్లానిక (పజల నోజ్య కాటె వారి గా వ్‌ 4 లలి గా ల ల క సహజ సంపదను దోచుకొన్నాయి. ఇటి సహజ సంపదలుగల డేశాలు పరాబు వోపితీని 5 6చి తవు సహజ వనరులను జాతీయం చేయడా!కి వనీ యత్నంచగానే నాృాయాజ్యవాద యభుక్వాలు స్టానక యపభుక్వాలను క్స్‌ వ నచ | అం మొనర్వుడానికి బూనుకొన్నాయి. అత్య ఫిక సందర్భాలలో ఆమి విజయం సాకించాయి కూడా. క్‌2

1001. వి దశకం మధుతో భారలి పటలం. పాక్‌ రంగులో వ లని చన సాంత నూనె సిరి శమావివ్యడి నూసె. సిహావవాయు. క్ర మీషనొన్ను 9... ల సె ఇ జ ఇ /. గా అ ఏర్పాటు చేసంది. నోవియాట్‌ా నిష్పలులు నూనె. నిమల చన్వేషజల ను, నూనె బొపులం త్రవ్వుకంలోను మననూదచె సహజవాయు. క్రమషన్‌ క న జావ న ఇ ఆ న ః అగణీత సవో.వు అఎవరేశెద. ఈ రుంనుళో మన సాంవ విషంమళ తయారీ నవాంపపర్షారు.. ధాంత చేకంలో చెపంవోదగ నూనె నిమలు లం 9 త గి లేవనే తనువు అధ్నిహాయాన్న వాళ్ళాత్య నిపుయులు చాలక ంకాలంపాటు వ్‌ ఇ జ లు అ జ గ అ శా వ్యాపింప చవుగలిగారు. ఇవి న నూనె పరి శమౌాధిపు ”కి గొవంపిటు లీ ॥ యు లం డె ల అమ్ముంది అందక పూర్త రిన్నంనా మన నూనె నిమల అన్వేష జ వాట లోను, వెలిితీఎరోడు, శుద రారు వములేదు సోయలె యూనియన్‌ థ్‌ చం మనకు అన్ని విఠాలా తోడ్పడింది. ఇందకు అపనవ మెన్‌ వత్తేక యంత ( వ ఫ్‌ శరర క కు లో

0. ట్‌ జ అర డ్‌ జ జా షు నామ్మాగినంకా సంఫరా చేసింది. 12ళకిలో పింజాదాలోని జ్వాఎాముఖి ౨ నహజవాయువు కనుగొనబడింది. రౌాంవలో నాగ నిశ్నేవాలు కముగెప బశాయి. సొవయవి సిపణుల మాషదవ్యకత్వంలో వాంతి పాంచేతక చ (గె చిపులుల బ్యఎఎం అస్నాంలో నూనె నిమలను కనుగెౌన్నికి ముశినూడెను కనుగౌం వెచేసకుడంలో వదన సంత దూచళుిి కూ అ కరాష్ట్రగారాలను శెలకెల్చుకొనడం అవసవమెంది. ఇవవ రంగాలనో చ నా సటుగా నే బరోపీ, కొదూలి నూనెను] కరా్య్రానారాలను 3లకొలునుఎముము ద ప! వాక్‌ ఇద స ఆ ళా జయ సోవియట్‌ దేశం మును సహావు మండి: చింది. ఓగ్పాటక కరా్యాగారము సాలుసకి కుడి శకి 91 లక్షల టన్నులు. ఈ లెండిటింపే పకన ఛ ఎల చో 6జబా 60 లక్షల టన్నుల ముడి నూనెను ఖర చేయగం కిరాాంము. సోవి మ ధ్‌ ఉ యట్‌ సహాయంతో మధురలో నెలహెల్బబడుతున్నడి. ఇర అన్న పాజెంలలో జరిగినట్లుగానే నూగె ఉత్పాపి, కుద్తి తో ల అతా ఇ రింగాలలో రాడా దున జాతీ సాంచేలక నిపణుల తీయాకి సోవయల్‌ యూనియన్‌ అమూల్యమైన సహాయ సహకారాలను. అందించింది. మన న. సోఎయట్‌ సుల సహకారంతో వ్య టోడూన్‌లో పాంవ్‌ ఆబిల్‌ జె నొ సుమ, పరిళోవనా __4శషడా సుంసను నెలకొలుు కున్నాము. ఓ. గ్‌ గాన ళు ల! 53

బొగు అత్యంత రాసిమైన శకి పసరు. 1874 లో కుదుర్చు గి టు అవాటో ల . కం ల స ల ల్‌ నూని శం 2 "కున్న ఒప్పందం తకొరము బుధ వదేశల ని సిగగ లల సు, పళ్చిదా ం కే న న అన చెంగాల్‌లోని రాశీగంజ్‌లోను, వొను ఉత్పత్ని ౩౫ అను సమ్మగ ళ్‌ ల ల నాశ =. వ! “తే షం టాపంలో అభివృ చేపేందుకు సోవియట్‌ యూఏయం, సహవోయః డిండి. ఇ కోరా, అల్యూమినియం. ఉత్సత్ని కర్యాగావం, భారత స్తోవి ప! శి, యట్‌ మెతికి మరో చిహ్నం. మరో కొరి ఆల్యూమినియం. కరాస్ట్ర మా న టో గ = గారం ఇలకొల్చువంలచుకు సోవయటొ మనకు తోడ్పుడనున్నది ఈ డజంాది లతాంచునిక, అతగంత నె పుణ్యంతో కూడిన పరి క. ౭ ద ఉం వి మ కనన త్రముంను సక్రావుగా సదువ్యకుందును సుకషతువ న శాష్రదులు, సాంపితీక్‌ వూ. కూ నిపుణులను నివంతరం. తియారుళేపకోవలని ఉంటుండి ఈ రంగంలో స్వయం సమ్ముక్‌ని సారించే బౌెందాయళలో విజి నెలభైమ్నూ య న్‌ పూ కులమకు నోఎయట్‌ యూనియన్‌ తోత్పడీంది. శాస సాంకేతిక రంగాలలో మన రెందు. డేశాల మధ్య కొనసాగు అర ల, శవ అం బ్‌ లు న్‌ా క 1 స ద్‌ తున్న సహకొారాని. బులు ఉజణ్యుల తార్కాణం ఆర్యభట్ట, భాస్కాణ* ఉప్మగహాం ప్రయోగం. ఈ రెందు ఉప్మగ హాలు సోవియట్‌. భాభాగం నుండి సోఎయట్‌ వాహక రాడెటడ్వారా అంతరిక్షంలోకి. పయోగించ గా విగ్రాయు. డ్డ | శః విదంగా భారితిడేశంతో 0 కి మెగా అత్యావనిక పాఠత్రామిక లై కర్మాగారాలు, అతిపెద్ద చూం్యతికీక్యత వ్యవసాయ క్షే త్రాణ ఎలక్ల్బు ౬ దం ల చ సు ల డంలో సోవియట్‌ యూనియన్‌ మనకు తోడ్పడింది. ఈ సంస్థలన్నీ టు పక్‌ రంగంలో శే సలకొన్నాయి. తతృలితంగా వీటివల్ల లభించే లాభాలు య గా కొదిమంది వ్య ల బొక్కసాలర కి గాక, సమస శాతి పమయోజనాని = ద వీ నస జు న్‌ వివియోగించబదుడున్నాయి. న్‌ ణు. లం ణంలో. జె అధ ళ్‌ బ్య ఈ (పాజంుల నిర్మాంంలోము, పయోగాత్మక సంచాలనంలోను ల నా ని ॥ ఆతి ఒక్క దిశలోను సోవియడొ నిషణులు తము భారతీయ సహచరుల అందలి ఆనుపానులన్ని దాచుకోకుండా నేర్చడంపల 'పత్యక్షంగా' పని ల్‌ గ 7 తో . య చేస్తన్నపుడే శిక్షణ ఇవ్వుడంవల్ల ఈనాడు భారతీయులే వీటిని. అత్యంత క ల గా నా పదార్థవంతంగా. సెడపగలుగుతున్నాకు.. సోఎయట్‌ అందించిన సహాయా వ్‌ డి

నికి గల పశంసనీయమెన దురో విశిష లక్షణమేవమంటే అది ఏనాడు క్‌వా ప మనల్ని నసేట వదిలిపెకేదికాదు, దానికి ఏ విధమెన రాజకీయ బంధనాలు ట్‌ హి యా లేవు. తామందించిన మహత్తర సహాయానికి బదులుగా తమ సోషలిస్టు అవానో ఆఏక విధానాన్నే మనం కూడా అనుసరించాలని వారు వినాడూ వతిడీ స! న! చేయలేము. సోషలిస్తు జీవన విరానాన్నో, అందుము పత్యామ్నాయంగా బట మరొకదాన్నో పచుకనే చున సచ్చును వొరు వినాడూ మొాటవరనస ౩ నా పశ్నంచలేవ. చైనా శం లేమ వ్‌ ప్‌

13. వివిధ పాలుంలలో సంబంధాల: ఆ భిలాటు, దొకొకో, రాంచి, యర్ణాపూర్‌, రిషెకేశ, హరిద్వార్‌, బరెనీ, నందంబాకం, నె వక ఆరో్కో+ోణం నగి రాలలో అత్యంత వైపిధ్యంగల పాతశ్రామిక సంస్థల నిర్మాణ్యకముంలో సహైోవియట్‌ నిపుడు లలు, వారి ధారరీయ భాగస్వాములకు మధ్య సన్నిహిత సందింధాలు పెరిగాయి. ఉభయ దేశాలకు చెందిన సాంచేతిక విజ్రానులు, నిపుణులైన కార్మినురు. ఎండలో, వానలో కూడా. భుజం భుజం కలిపి పనిడేశారు. ఈ సంబింధాలన్నీ భారత సోవియట్‌ ప్రజలు ఒకరినొకరు అర్థం చేసికోప డాని! ఒకరియెడ ఒంరు అపగాహస, (పైశంసా భావాలను పెంపొందించు కొఫడానికి వీలు కలిగింది. దివద (హైజెముల నిర్మాణ్యకమంలో నెం కొన్న సన్నిహిత సంబంధాల మూలంగా. జనించిన మతి సహజము, బలీయము, సుధృథము అయినటిదిగా ఉంటుంది. నవ నాగరికత నంజాతు శెన సోవియట్‌ నిపుణులతో కలిసి పనిచేసే సంతో షదాయక మైన అనుభ్‌ వ్యాక నోచుకొన్న భారతీయుల. సంఖ్య ఏపేటా అధికం కౌవడంతో భారత, సోవియట్‌ మ్యెరీపరిధి నివంతరాయంగా వి స్తరిస్తున్నది. అంచేత సోవియట్‌ సహాయితో. సాగుకున్న. భారతకశ పారిగ్రామికీకరణ మనకు పాదారిక సాయిలో నే గాక మానవ సంబంధాల సాయిలో గూొడా ఎంశనానో టిసకకీంచిందిం క వివిధ దేశాలకు చెందిన పజలమధ్య పరిస్పర సదవగాహన పెంపొందించడం ఆమనిక పహపుచంలో ఆత్యధిక (పాధాన్యళను సంత రించుకున్నది. సాయమాజ్యవాద మహత్వా కాంక్షవల్ల మరో మారణ పహోమపష్ప టంచులకు, అబుయుస్థ ప్రమాదం దరిదాపులకు నెబ్రబిడుతున్న క్‌ 6

నేటి _వపంచులో డే; చేశాల జం మధ్య అనగాహన, తి, కాంతి పరిరక్షణను అత్యావఫ్యకము, మన లెందు మవాచేవ్రాల పజల మభ్య విస్తృతమైన పరస్పర అపగాహనను,. సన్నిహిత మె తీసంబంధాలను పెద్ద మెట్తన పెంపొందించుటలో భారత = సోవయటై చూలు వివవ రంగాలలో పెంపొందీంచుకుంటున్న సహాయ, సహకాం సంబంధాలు టచదుఖి ప్యాక పెహిస్తున్నాయి. సోవడుట్‌ _ భాతి డేశాం ము అపనావావను, మె్యతిని పెపాందించటంలో భారత.నేాయట్‌ సాంస్కృ్‌తి3 సంఘం ణ్‌ అనన్య మైనది, ఇంతరుముండే పేర్కాన్నట్టుగా శి స్తచ్చుంద మెరి ల "న. ద కా సంస్థ 1852 మార్పులో ఆ స్టిళ్వంలోకి పెచ్చింది. డ్వ్తార్‌ ఏపి. దాలిగా ఆవ్యక్షతన బొంబాయిలో నెలకొన్న ఈ సంస్త భావతిచేశం మూలమూళ అరు వి స్తరంచింది.. డాక్టర్‌ దారగా మకకాస్‌ంతలం 1881. దుండి ఈ సంఘం జాయ సమితికి అవ్యష్షత పహిస్తున్న ౩, పి యస్‌, మీనన్‌ సమ్యువంతి మైన నాయకత్యంలో దిహుముఖ కార్యక లా వాలను అత్యంత విస్తృత ాతిపదిక పై. నివ్వహిస్తన్నది. శ్రీ మీనన్‌ నోవయట్‌ యూని లు అ యన్‌ొలో మాతే భాంతి రాయవాం, లెనిన్‌ శాంచి బహుమతి విచేత, ఇస్కాన్‌ ఉవ్చృఏంచి నప్పటి నుండి తాత్క్యానిక రాజకీయ. వివాదాల కతీతంగా దాత నోవయట్‌. మంతీ ఉద్యమాన్న్య, మొత్తం జాతి ఉద్య మంగా మపిచేంమవమ ప్రయత్నిస్తూ వచ్చింది.ఈ విషయంలో గణనీయ మేన విజయం సెధించింది కూడా భాంతి డేశ స్వాతం త్యాన్ని కౌవాడి పల తర మొసర్పుడులోను,. మన కేన ఆక్థక గత సాధశలోను. భారం _ సోవయట్‌ మైతీ ్రాధాన్యతను సక్తించేవరికి ఇస స్‌ ద్వారాలు సదా తెకిచే ఉంటాయి. సోవయబా పజల శేవన దిదొనాన్ని గురించి. సమాచారాన్ని “పీఠరించేంయమవు ఆవగాహన చేరు 50దయకు దేశముతటా గఠ 2,000 సె చిలుపు ఇస్కుస్‌ శాఖలు శివంతింగా క్పషి జరుప్త్పమున్నాయి. స్వాతంత్య దినోత్పువము, రిపద్లిక్‌ దినోత్సవం, గాంధీ, నెపూళ జయంకులు వ్న్గెరా చార్వితక ప్రాదాన్యత గం ఉత్పవాంను జరపడం ద్వారా చేళభ్త వ్‌ 7

జ్యోతి జేగీయమానంగా వెలిగేందుకు ఇస్కస్‌ తోడ్చడుకున్నది. అర్జోదిరు విస్తవ దినోత్సవం, లెనిన్‌ జయంతి వగ్లై రాలను జరపడం ద్యారా సోఎయట్‌ (ప్రజలతో సంఘీభావ సందేశం, మనదేశం నలుమూలలకు గొని పోబడుతున్నది. (ప్రపంచశాంతి పరిరక్షణలో మన రెండు దేశాల మైెతీ పైహార్ద్రుతలు వహిస్తున్న మహత్తర పాతను పజలందరిడేత గుర్తింప చేయడంలో ఇస్కస్‌ తగు పాత వహిస్తున్నది-

సోవియట్‌ భారత మెతీ సంఘం మాస్కో కేచ్యదంగా 1056లో నెలకొల్పబడింది. డాం శాఖలు సోఎయట్‌ యూనియన్‌ అంతటా విస్త రించి ఉన్నాయి ఈ సంఘం నిరంతరా యంగా సాగిస్తుస్న ఫల_పదమైన కృషివల్ల ఫీ (వవ్‌ మాటలలో చెప్పాలంటే “భారతీయులతో మెతి సోఏఎయట్‌ యూనియన్‌లో బంంగా వేజ్యానిన జాతీయసాం్యప్రదాయం గా” రూపొందింది.

అవి ఏర్పకిన నాటినుండి ఇటు ఇస్యస్‌ అటు నోఎయట్‌ భారత మెక్‌ సంఘం మన ఆడు దేశాలమధ్య అనేక సొంప్పూతిక ఆచాన (ప్రదానాలను విజయవంతంగా నిర్వ ర్తించాయి. ఏ పేటా దారత సాంస్కషృ ఈక ్నపెతినిధి వగ్గాలు సోవియట్‌ యూనియన్‌ సందర్శిందడం, అలాగే సోవియట్‌ (పతనిధివర్షాలు భారతదేశం సందర్శెంచటం ఆనావాయితీగా రూపొందిందె మన. లెండు దేశాల మధ్య సన్నిహిత సవవగాహనను పెంపొందించడంలో శః అనధికార రాయదరులు గొప్ప స్వాత వదాస్త న్నారు.

ఇరువై పులా (పాకాన్యతగల జాతీయ పర్వదినాలను నిర్వహించ డంతోబొబు జిల్లా, రాష్ట్ర, జాతియస్థాయిలలో కాలాసుగత౦గా మహానభలు జరపడం అంద అతి విశాల ప్రాతిపదిక పె పజలను బ్రీనూశల లాగ సారాములుగా చేయడం ఇస్యాస్‌ కార్యకలాపాలలో ఒక (పదాన అంశం. విభిన్న రాజకీయ అనుబంధాలు కలిగిన వారిని అట్టి రాజకీయ వి వేయతలు లేనివారిని కూడా. ఒకే. వేదికపైకి తీసుకురానడంలో ఇస్యూపస్‌ ఘన విజయాన్ని నాధించింది. “

ఏకి

మనదేశం స్వతర్యత్యం కొాకపూర్వ్యం సోవియట్‌ యూనియన్‌లో పర్యటించినె ముగురు్నుపముఖ భారతీయ నాయకుండు గురించి పసొ లొ వాటా వించి ఉన్నాము. స్వాతవ్నత్యం సాధించాక భారతయ మ్మిఈలకోసం, ఇశియట్‌ యూనియన్‌ ద్వారాలు చిక్కగా తెరచి ఉంచదగ్జాయి. మన య 'ఠె శీశాలనముదం న ష్‌ ఇ లలా ॥ లా రెండు దేశాలమధ్య సాంస్కృతిక ఆదాన ప్రదానాలు ఇకిమబ్యు పైన దాసం సంతిరించుున్నాయి. పేలాదిముంది భారత బాలాలివలు అనేక సంవత్సరాఎ పొటు సశ్వయట్‌. విళశ్శందాంల.మాచు, ఉన్నత విద్యాసంస్థలు, పారి,ళామిక న్‌ వ వ వీ" 6 ఉం సంస్థలలో అక్కుత్తము శిక్షణ పొందగలిగారు. భాంతడేశ భావినాయకు వానో ఇన పీరు తమవెంట తెసున్న అవగాహన, సుహ్యూద్చాదాలు మున్ముందు మ లా లో ల క్ష అర సనే్వయట్‌ దేశంతో నున మెతి పబల మయ్యిందుకా నిస్సందేహాంగా యైనా తోడ్పచుతుంది. ఆభుత్యాధినేత లు, దేశాధినేతలు, మర్మములు, రాజకీయ నాయకులు, నిపుణుల రాశపోకలు నివంకరాయంగా. వృష్థ్రచందు కున్నాయి. న! ఈ పరంటనలు ఇరువె పులా పెంపొండిసున్న నుహూద్వ్యావం అగణీక న ష్‌ ఖః గ గీ ల అ నుసదని పేర్కొనితిరాలి. వీటన్నిటి గురంచి రాయడం సార్యమయ్యే టూ సనిరొయి. అందుక! శ ముఖామెస కొనిిటిని ాతిమే నావి న్‌్‌ అందుకని అతి ముఖ్యమైన కొన్నిటిని 2౮ మే ససన్హావిన్ధాం. తెరి భారత తై ఠిదు దాని జవహల్‌లావాన హూ సోఎమట్‌ యూావియన్‌లో 1855 లో అదికార పర్యటన జరిపారు. ఆనాడు ఆమస చెట ఈనాటి భారత ౮్రరాని బ్రీమత ఇందిరాగాంధీ కూడా ఉన్నారు. ఆయన ఏ చోటివెగ్ళినా ఎసుటేని ఆప్యాభుతితో ప్రజలు ఘనస్వాగత మిచ్చాడు.. ఆనామ సశియలట్‌ యోనియన్‌లో ఉస్న మన భారత రాయారి ౩. పి యస్‌. నన్‌ పేరె్యాన్నటగా ఎ ఏటుడెళ్ళినా పూలు, ఆ ల హృాదయకుసుమాలే ఆయన నడచిన వొట అంతటా వెదజల్లటడాయి. తాను న్‌. అన ణి డై 1927 లో తొాలిసా౨ి సోవియట్‌ యానియన్‌ను సందర్శించి నప్పటినిండి ఆ దేశం సాధించిన మహ తిర పగళిని అధ్యయనం చేయడమే కాకుండా వాట్‌ టు జాతీయ అంతరాతీయ సమస్థాలపె ఆయన గంఫీరమెగ, భల్మపదమెన ఇ _ జక లం ల కూల లా చర్చలు జరిపాలు సోవియట్‌ యీనయన్‌లా విచ్చిన తొజా పరిణామాల పె చనా. వి

తనకు కలిగన భావాలను బ్రిజీషు ప్రభుత్వానికి ఇతర పాళ్చాత్య దేశాలకు ఆయన తెలఎయచేశారు. అంతరాతీయ పరిసితిలో ఉద్రి కతలు గణనీయంగా కణ్గేందుకు ఇడి తోడ్పడింది తనపట్ల “సోదయబ్‌ వజలు.. చూపిన సద్యోజాతమైన ఆప్యాయతా. అధమానాలయ. ఆ మహానాయకుడు కరిగె పోయాడు. స్లోవి మట్లమండి. వీడ్కోలు. గైకొంబున్నప్తము తన హృదయంలో కెంత భాగాన్ని ఆ గడ్డపె పదళిహవోమన్న్నానని ఆయన చెప్పనమాటలు అంచంని కదిలించిడేశాయి. ఆయన భాదాఐకు సోవియట్‌ పక్షం హృాచయపూవ్వారంగా పతిస్పందించంది. బ్రిముతి. ఇందిరాగాంధి తన ప్యక్తిగత హోడాలో 1058 లో మాస్కో నంవర్శించారు కాం 'స్పేహశలుగు,. అతి, చముకాందలలో అనన్ములైన సోఎయట్‌ ప్రజలు, పధుత్వవు. ఆమె లెనిన్‌ ్టా డ్‌, "బపరిన్‌, యౌల్రా, తాష్కెంట్‌. పర్ణటనలకు వత న ఏర్పాట్లు చేశారు. శ్రీఒుతి గాంధీ సోఎయడ్‌ యానియన్‌లొ.. అత్మాంత ఆహ్హైవ కరమైన అసు;వవాలను ఇచ్చి పుచ్చుకొనడమే కావండా మన 'దేశంపిట్ల అపారమైన సుహ్మాద్భావాన్న సోఎయట్‌.. చేశం నలుమూలలా వ్యాపింప జేశారు. లానుతన తం్యడిగారితో 1055 లో సోవియట్‌ యూనిమన్‌ను సందర్శించినప్పచినుండే అఆడేశ నాయకులతో ఆమె సన్నహిత ప౨ిచ యదు, మెత్రీ థావాబను పెంపొందించు కున్నారు. మధ్య మధ్యలో వ్య్క్తులు మారినా ఈ సన్నిపాత సదవగాహాన చెమ్కుచెదవ 50డా నించింది. అటు తరువాత ఆమె అనేకసార్లు సోవయట్‌ యూనియన్‌ సందర్శించారు. అటుళరువాత అకోఐడు విష్ణ పంక్‌$ వ వార్షికోత్సవ సందర్భంగా భారత సపిడానిగా.. శ్రీమతే ఇందిరాగాంధీ 1087 లొ అక్కడి. కెళ్ళేరు సోఏయట్‌ ఆమానియన్‌లో ప్రమతి ఇందిరాగాంవ్‌ జరిపిన పతి పర్యబన మన దేళాల మైప్‌ చర్చితలొ ఒక్కొక్క మైలురాయి. మన రెండు దేశాల ప్రజలమధ్య మైఫై, సాహార్ట్రితలు పటిష్తమయ్యేందును.. అవి ఎంతగానో తోడ్పడ్డాయి. క భావత - సోవియట్‌ మెత్రి మనదేశానికి సంబంధించినంత పదము తాజకీయ సమస్యకాదు.. సకల రాజకీయ పాఠీలు, సోవియట్‌ యూని 0

యన్‌లో మన సంమీథావం బలపడాలనే ఏకాలి పాయాన్ని వ్య క్‌ం టా. లంతా మన్నాయి. భారతి దేశ ఆక్థిక, పారిట్రామికొభివ్యష్టకి తోర్పొడే దాన నలు సోవియలా సహాయ సహకారాజేనని అందరికి తెలు... భారతి - శవియట్‌ సహకారం, పపంచ శాంతికి ఎడగడవంటివని మన టైజలకు శా తెలుసు, భారత పధాని శ్రీమతి ఇందిరాగాంతే 1898లో హాాచుల్‌ యూని. మన్‌ను సందర్శించినపుడు ఆ డే? నాయరములు, (పజల హృవయ ఫ్రార్విక మైన అపూర్వ స్వాగత మందించారు. దేశ దేవాల పజల మధ్య నూ. ”7ంతి, సుహృూవ్చావొలు విలసింలంనే మహోన్నత లక్షై'నికి అంశితమెన | 4 గా క్ష వ శ్‌ పెచుఖ ఆసెయౌ నాయకురారిణా వారు స్వాగతం చెచ్చామ. “మతి చి షండిరాగాండ. శ్రీ లియొనివ్‌ (ఇత్నెవ్‌ పరస్పవ. విశ్వాసం, మెతీ సదవగాహన వాతావరణంలో అతి వి సృతమెన చర్చల జంవారు అనాతో నా. దాతికదూ విడుదలచేసిన సంయు క ,పకటనలో 10571! కాంతి మెనీ న అ న (| ఉత ఈ శ యులు సిటాకార ఒప్పందం నానుకూల పైభావం నానాట పెదగుతున్నదిని గు రించారు. రాఎకీయ, ఆరిక్క, శాస్త్రీయ, సాంకేతిక సాంసట్పతిక జాతీ థి ఈ తిదితర రంగాలలో భాంతి, సోవియట్‌ సహకావం పెంపొందడం అత్మావశ్యకమని వాటికి అవార టాకాన్యత గలదని వారు గుర్రించారు. తానీ సమిష్టి రాజకీయ సవ్నవిదింపుల.. ఎనలేని విలువ, (పాధాన్యతి ఉన్నా యని ఉభధయపవ్లలు పక్కాణీంచాయి. ఈ సంయి క్ష ఇచటనలో పాందూ అనీ మహాసమ్ముడం విడే! సెనిక సాపరాల: ఆలవాలం కొరాదనే ఈ తీ5 ముం థా (పాంత డేళశాల కోర్పెకు నబి మురరు తెలుపబడింది. (న ల్‌ క గో భారత సోవియట్‌ మైెతి కొంపరీక్షము తటువొని నిలిచిందని, మస షా షీ డేళం ఎమర్కొప్న అతి గు పరిఏతులలో సోవయటు చూపిన నదని శ్గ ణ్‌ 2 శ ం న గాహానను ధాంత పజల అమూల్య మునడిగా పరిగణీసున్నారని శ్రీమతి క్ష భి న్‌ లో ఇండిరాగాంచ పేర్కాన్నారు. సోవియట్‌ యూనియన్‌ గుండి మనకు లధిఒన్న సర్వతోముఖ అటో సటోయం సమస భాంత పజల సంకేమావ్ని పెంపెండించటాని! ఉదే లతో వ. ల టం 0 శంచిండేగాని భారత డేశమండలి ఫలానా ప్రభుత్వానికి ఊతనిచ్చేఎదుకు 61

ఈఊగ్రేశంచబకింది వొడని మన గతాగుభవు సంక్రేహాంల కతీశంగా రుజువు చేనింది.

84 వళ్ళ రౌంగెను వాలన తర్వాత తొలకాంగా అధికార పా మాఏ పోయింది. జనతావారీ అధికొరంలోకి వచ్చింది. తమ యభుత్వాల్న ఎంచొనే సంపూ స్వేర్చు ఆ దేశ పజలదేనం సువృడంగా,. విశ్వ ష్తంగా గు్తంచిన నోవయట్‌ పభుక్వుు) నూతన భారత (కభువా9కి న హ్యేవయభ్రోర్వకమైన సియం అువిదకంలో వ చూతము వెచరాడ గే లేప. జసవౌ చమక వర్చ కిన కాస్త వారాండోెనే సోఎయట్‌ చిదే శాసనము పప నగోటునో భారత దేఇంరో అధకాం హక టె జరిపా. నూతన్నవమక్వ నాయంంతో సంపదింప్పము జరనారు. ఈ సండి.పుం ఫరకంగా మవమకిగిన రుఖఎ, మనకు కావలఎిన ముకి నూఎ వగె రాల నువిిచేేఏపం ఓర్పు ఎచ ఎ మపిరకి.

టు

సోంయబ్‌ ప్రధుత్వ ఆహ్వానంపై 1077 అన్జైాబదలో.. ధాంత కాని మొరూర దేశాయ్‌ సోఎయట్‌ యూనినయన్‌లో పర్యటించి. ఆ దేశ నాయసంతో స్మాపడంపులు జరిపాడు. అుతపమునుస్త భాంతచే? ఆక మంతిగా 1040 లో ఆమన సోపయట్‌ యూఎననొను. సందర్శించాడు. _ ఆవు బూడా. సోఎయట్‌ ప్రభుత్వం ఆయనను వటి దుం మండలి పఓ్కుిగానే చూడవేవ. మామూఎ చభుత్వ మర్యాద ఖమ అపిడంగా ఆఎనను గౌరవించింది. అమరు మొ కార్డీ దేశాయ్‌ తిన అహ్లైవాన్నా, క్‌ ంజ్టైతను తెంచుచేశారు.

టఅందకూ అనమాన్నట్లుగా నే 'మొరార్చీ డేశాయ్‌కి పోవియబట్‌ యూని యనలో ఘన స్వాగతం లఫంచింది. సోఎయల్‌. నాయసలకో ఆమన వలపదమైన చర్చలు చూరు. భాఎతకేశంలో పచ్చిగ రాజకీయ పరి జామాలపుల్ల వ మృతం వభావితం కాతుణా ధా5త సోఎయబ్‌ మతి కాలపరీక్షరా తొట్టునాని నిలదికిందని 'పేర్కానడం ఆయన ఏవో మాన రోసు చెప్పిన మటలు కొవు. సోదియట్‌ నాయకులు తెలిదుచ్చిన "స్నేహా సావాస్ట భావాలకు చక్కాగా పితిస్పందిసూ గదు కొలంలో మనక్రుడగా

నా! ణె నించిన, అవసవమెనప్పద టా. వెనుక ముందులు చూడకుండా తోడ్చాటు మ్‌ లి 6!

సందించిన సోవియట్‌ యూఏయన్‌తో. నిరంతరాయమైగ మైతతి నిబపు కోవాలనే ట్‌గాఎ జాతీయ వాంఛను ఆయన పునదద్డాటించారు. భారత పభుత్వ ఆహ్వానం పై సోఎోయట్‌. పదాని ఏ. ఎన్‌. కాపిగిన్‌ 19070 మార్చి కీనుఎడి 15 పంకు మనచేశంలో అవకావం పర్యటన జఎపారు- లవన సోవియట్‌ సహాయంతో నిర్యించబిడ్తిప రాంచీ, భాకీ ఇంజనీరింగు కర్యాగారాన్ని, ఆనంచ్‌, చెంగుజూరులను గూడా సందర్శించారు. పారిశ్రామిక వ్యసన పాయ రంగాలలో భాంతదేశం సావి చిన పిజమౌొలను ్నపత్యక్షంగా అవ్యయను చెచ్యాలనే లక్ష్యంతోనే ఆయన ఇబ ఊౌరు. కొనిగిన్‌ పర్యటన సంవర్భంగా సోవయట్‌ థారతె దేశాల ముధ్య ఆమను ఒస్పందా౨ పై సంతకాలు జఏగొయి. ద్వీకాల ఆర్థిక, వాణీ ఇవా పు సాంచేతత సహకారంపె దీర్టకాల ఒప్పుంచం వైచ్చి శాస్త్రము, తజారోగ్య రంగాలలో. సహకొకం పై మకో ఒస్పుందచం, విద్య, పిక్షానము సంస్కృ రంగాలలో 1870.188/ సంపత్పరంాతా వ కండే ఆదాన ప్రదాన కార్య కమాలపై ఒప్పందం, సూరత్‌ ఘర్‌ వాట. కూ. వూ. యభుత్వ స్యవసాయ కనాన, ప్యవసాయ యం్నతాలను, చాటారు వాహనాలను కానుకిగా యిచ్చేంచుకు మరో ఒప్పందం 1878లో భాంతి చేళ విన్యూనికి దిమిలు సోవమబ్‌ ముడి నూనె సరధరాడేసే ఒప్పంద రుముక్వుకోలడ్తాయిం " న భారత అధ్యక్తుడు శ్రీ నీలం సంజీవరెడ్డి 108. సెప్రైంబరు ర నుండి ఆనోబకు? వరకు సోఎయట్‌ యూనఎయన్‌లో అధికారం పర్యటన జరిపారు “ఆయన కక్యాడ ఖగ స్వాగతం లఫించింది. జాయ, అంతిర్జా తీయ ాచావ్యతిగల అనేక విషచయాంపై. సేేహహూరిని చర్చలు జరిగాయి. క్రీ సుంజీవరెద్ట. స్వాగతం చపకూ. రియొంద్‌ చెచ్నెవ్‌ ఇరా అన్నారు. “సోవియట్‌. ధావత సంబంధాలు ఏపేటా వస్త్యృతిన సంత రంచుకుంటునాన్నయి. సవ్వతోముఖంగా అధివృర్థి చెందుతున్నాయి. యుగ్ధ పమాదానిక నృత లకంగానూ, ఆసిచూలోనుు (ప్రపంచవుంతే టా శాంట్టి పరిరక్షణకు జరగే పోరాటంలో బలమెన అంశంగా టాపొందు తున్నాయి. శాంతియుత సహజీపగం, అకీస్‌ విధానాల పాశపడిక పె న్‌ 63

రూపొందిన ధావత విచేశాంగ విధానానికీ గొన పేరు వ్రతిస్తలు నమ కూరాయి-”

ధారత సోవివుట్‌ సంబంధాలు పరస్పర ్మపయోజనాలపల్ష నార్జక మైన అవగాహనతో బాడితన్నాయని శ్రీ సంజీవరెడ్డి ఇప్పారు. “పం చంలో నూతన ఉద్రిక్తతలు. పెంపాందుతూ, ఉద్రి కృతోప; మనానికి కొన్ని ఎమరు= చ్బలు తిగెలినట్లు కన్చినున్ను (స్తుత సపనుంలో మవ తెంయు దేశాల మైతి సంబంధాల ప్రత్యక దాశాన్యత ఉన్నదొని బ్ర శెక్తి చప్పాలు.. ఆయన ఇంకొ. ఇలా అన్నాదు _ “యూరపులో సామన్య సాధసర్తై మరు _ (వైన్నైల్‌ _- అందచేసిన డోహనాన్ని "మేము ఆశ ఎరా భావంతో గమగించాఎ. హామనస్య థానాన్న్వె, మాన్ని పకలపరచేందుని. మేరు వడించిన దృవతీక్ష గురించి మామ వొగా 'తెలునులో

ఇక సోఎకట్‌ నాయకుల భారత సరాటన గురించి చూడాం. సోఎలల్‌ చేశావ్వప్తవె న లిమొనిద్‌ బెచ్నెవ్‌ 1001 లో తొలినారిగా భారత దేశాన్ని సందర్శంచారు, సుసంపన్నమైన. భారత నోవియట్‌ మెతీ చర్యతలో ఈ పర్యటన నూతన మదప్తును కొనితెచ్చంది. లష్షవాది మంది ధారతీయులు ఆయనకు ఘనస్వాగతం చెప్పారు. గోవా, దామన్‌ డయయ్యూలలోని చివరివిలప స్థావరం తుడిచే వేయబడిన వెనువెంటనే తయన భారత దేశానికి వచ్చాడు. ఈ చార్వితక కర్తవ్య నిర్వహణలో 'సోఏయట్‌ పజల సంపూర్ణ సహకారాన్ని. ఆయన తెరియమిదోరు. అధ్యళ్లుము. డా॥ రాజేష్నవ్యప్రసౌద్‌, ఉపాధ్యకుడు డా॥ రాదాకృష్ణన్‌- నాని జవహల్‌లాల్‌ నెహూలతో ఆరున సన్నిహిళఈ స్నేహపూర్వక చర్చలు జరిపాద. అంతర్జాతీయ సమస్యలపై మన తెండు డేశాల అని పాచూలమధ్య గల సాన్నిహిత్యం నెహూర్తి, (బైజ్నెవ్‌లు. జరిపిన సంభాషణలలో సువ్యక్తమెంది. “మహా ప్రతిభా సంపన్నుడైన రాజకీయ వేత్త భారత పజల ఏపేకం, విశాల హృదయం, మహోన్నత ఆత్మల 'పతివిందిం, స్వాతం్యత్యం, ప్రగతి సాధినయెడ వారి ఆకాంక్షలకు పతి దూపమయిన జనహాల్‌లాల్‌ నెహూతో జరిపిన సుదీర్హ సంభాషణలు,

సమావేశాల అనుభవాలు నా సృతిపథంలో కలకాలం నిలిచిపోతాయి” అని లియొనిద్‌ _జెచ్నివ్‌ పేర్కాన్నారు.

“భారత సోఏఎయట్‌ దేశాలమధ్య నెలకొన్న మెక రెంయ శాంతి కాముకి.. దేఠాల దుధ్య _ నిర్ధమానమయ్యే మెక. మన రెండు దేశాల మహా _పజలమర్య మైెతి మరంత బలపడి చింకాలం వర్ణిలుగాకో అని ఆనాసు లిమొనిద్‌ (బెజె్నెవ్‌ చెప్పిన మాటలు ఈనాటికీ మన చెవుల్లో (ప్రతిధ్వనిస్తూనే ఉన్నాయి. మన మైతతి చికంజీవిగా ఉండడమేగాక, కాలం గడిచేకొద్ది మరింత బలసంపన్నమొతున్నది.

సోవియట్‌ లమావయన్‌ కమ్యూనిస్తుపారీ ప్రదాన కార్యదర్శి మొడ్‌ (బెజ్నెవ్‌ 1870 సిపంబకుతో భారతి దేళంతో స్నేహపూర్వక అధికార పర్యటన జరిపారు. ఆ సందర్భంగా ఓక్క భారత_సోవియట్‌ దేశాలకేగాక, పపంచ శాంతినాధనకు కూడా ఆయువుపట్టువంటి సమ న్యలపై మన రెండు దేశాల నాయకలమధ్య శిఖర్నాగ చర్చలు జరిగాయి,

పాలం విమాన్నాశయంలో ,చెన్నెవ్‌కు స్వాగతం చెపుళూ భారత (పదాని శ్రీమతి ఇందిరాగాంధీ 1861 లో ఆయన జరిపిన పర్యటనను బన్గావించి ఇలా అన్నారు: (పతి ముఖ్య పర్యటన అనంతరం మన రండు దేశాలమధ్య సంబంధం బలవ త్తరమై సుధృఢమౌతూ. వచ్చింది. 1071 లో మన రెండు దేశాల మధ్య కుదింన శాంతి, స్నేహ సహకార ఒప్పందం దీనికొక చటదిన _పాతిపద్షికను కలుగచేసింది... మన రెండు దేశాల స్నేహం, న్యాయం, సదూనత్వాలపట్ల మన విజల వగాఢ వాంచిలనుుడీ ప్రపర్థిత మైనటిది. ఇంత ౩౦ టే మెసగ్రైన వ్రపంచంకోనం మస రెండు డేళాల్యవజల దృకో[_జాలలోగల సారూప్యత; వలసవాదం, న వివక్షతా గిదానాలవల్ల ఉత్పన్నమయ్యే సమస్యలపెల్ల మన వై ఖరుల మధ్యగల వకీధావం మూ౭౦గా అఎతిరాతీయ.. వేదికలపె మసం కలిసి సనిచేపేందుకు, శాంతి మండలాన్ని పీసఏంపచే సేందుక మునకు ఊ లేజం లభించింది” అని శ్రీమతి గాం “పేర్కాన్నారు. న

లియొనిడ్‌ సదెజ్నెవ్‌ మాట్లాడుతూ వంధ దేశాలమధ్య కాంతియుత

సహకారం అభిష్ఫృద్ధి చెందేందుకు రాజకీయ నాయషలు న్నిష్ణ చర్యలు

గ్లైకొనాలని పంచ (ప్రజలంతా కోరుతున్నారని చెవ్పారు. మన నంభాష వ్‌ 65

ఇలు ఆ లక్ష్యనాధనము ఉపకరినాయం. తాను ఆశిస్తున్నట్లు కూడా చెప్పాడు. ఆనదూలోను, (పపంచమంతటా శాంతిభద్రతల సాధ నక్క మన రెండు డేశాల పజల మెతీ సద్భావాలు గొప్ప డోహూదం చేస్తాయని కూడా ఆయన చెప్పారు. ఈ మ్మెతిన పెటిష్తతరం గావించటు, మన రెండు దెళాల మధ్య సహకారాన్ని విసృత మొనర్చుడమే తమ సర్యటన (ప్రధాన లక్ష్యమని ఆయన పేర్కొన్నారు. (బెవ్నెవ్‌ గౌరవార్థం ఇచ్చిసవిందులో మాట్లాడుతూ శ్రీసుతి ఇందిరా గాంధీ ఇలాఅన్న్నారు: సోవియట్‌ యూనియన్‌ ఉద్భవించిన నాటినుండి అది మౌ (పశంసాగారివాలకి పాత్ర మెంది స్వావలంణన, ఆధునికి పార్నీశ్రామిక (వగతీ సొధనరు భాంత_సోనియట్‌ సహకారం అఆందచేనిన అమూల్య దోహదంపట్ల మాకు పగాఢ అవగాహన ఉన్నది. మన రెండు దేళాల మ్మెత్రి పరస్పర అవగాహన, విశ్వాసాల ప్పుగౌది పై నిర్మించబడినల్టది, మస మై తీభావాన్ని, పయోజనాన్ని మరోస్తారి స్పష్థ్రకరించడంలో ఈ పర్యటన ఎంతో తోడ్పడుతుందని విశ్వసిస్తున్నామన్సి శ్రీమతి గాంధీ "పేర్కొన్నారు. " | థ్రీ (టెవెెన్‌ మాట్లాడుతూ భారత (పజలసట్ల, భారతీయ నాయ కులపట్ల మాము ఆపార గౌరివమున్నడి. మన రెండ దేశాల మైతీ, సహ కౌరాలన మేము అత్యంత విలుసనిస్తున్నాం. ఈ పంథా శాంతియుత సహ టీపన సూత్రాల ఆచరణాత్యకతను విస్పషంగా రుజువు చేస్తున్నది. భారత_సోవయట్‌ దేశాలు అనుసరించే విదేశాంగ విధానంలో ఈ న్యూశ్రా లకు ఆత్యధిక _పాధాన్యత ఉన్నది. ....*సోవియట్‌ (ప్రజలమైన మేము పపంచ సంస్కృతీ నిధికి భారత 'పెజలు యుగయుగాలుగా ఆంకంచిన దోహదాన్ని బానా ఎరుగుదుము. "అలాగే ఆస్టైక్క, సామాజిక సగతి పథంలో భారత దేశం సాధించిన ఘన విజయాలు కూడా మారు తెలుసు.

మన రెండు దేశాల పజలను మరింత సవ్నెహిత మొనర్బృపలసిన ఆవశ్యకతను పేర్కొంటూ “ఇందు కుకూడా (ప్రపంచంలో సరైన రాజకీయ వాతావరణం నెలకొని ఊండాలి. మానవ మేధస్సు సాధించిన అత్యుత్నమ విజయౌలను సకల మానవాళి పయోజనాలకోసం వినియోగించేందయృకె పళుత్వాల మధ్య మరింత మంచి సంబంధాలు నెలకొనాలి. అంతర్జాతీయ

656

॥

జీవనం పె భారత..సోవయట్‌ సంబంధాల ఆనుభవం స్మత్చభావాన్ని నెల కొర్చింద. ఇక ముందు కూడా మరింత వన్సృత వభావాన్ని ఈ సంబం ధాలు చూపుతాయని విశ్వసన్తునాన్నం,. మన వెండు దేశాల ప్రజలు దున సమావేశ ఫలితాలపై పెద్ద ఆశలు పెట్తుకొని ఉన్నారు. మన రెండుదేశాల మధ్య పరస్పర అవగాహనను సన్నిహిత మైతతిని పెంపొందించే నిర్మా డాత్మక చర్యల కోసం వారు ఎనురు చూస్తున్నారు. భారత సోఎయట్‌ ప్రజల ఆక్రాంక్షలను ఆచరడాత్య్యకం చేయగలమన్న విశ్వాసాన్ని వ్యక్తం చేయగోరువున్నాము అని _బెజ్నెవ్‌ చెప్పారు.

జైన్‌ పర్యటన గొప్పగా విజయపంత మైంది. భాంత వభు త్వము, ప్రజలు ఆయనకు అపూర్వ పేమపూరిత స్వాగతం ఆందిం చారు. హుహ్మాండమైన బహిరంగ సభలో ఆయనకు పొంసనాశ్రినం జరుప బిడి_ది. ఈ (ప్రముఖ అతిథికి భారత _ సోఎయట్‌ సొంస్కృుతిక సంఘం కూడా ఆప్యాయుతితో కూడిన సన్మానం చీసింది. భారత, సోఎోయటబ్‌ నాయపల మధ్య అత్యంత కీలక (పాభాన్యతగల చర్చలు జరిగాయి. ఆయన పార్ల మెంటు సభ్యుల నుడ్డేశించి మాట్లాడినప్పుడు ఉభయ నభఆ సభ్యులులేచి నిలంకి టహోశ్చిండి మైన హర్షధ్వానాలు చేశారు. ఆయన ఉప న్యానాన్ని వారు ఆత్యంత తడ్డాశ ప్తలతొ విన్నారు.

భారత - సోఎయట్‌ దేశాల అర్లిక, వాణీజష్య సహకారాని్ని మరింత పెంపొందించేందుకు ఉదేశించిన 18 ఏండ్ల ఒస్పందం ఈ చర్చల ఫలితంగా కుదిరింది. మన రెండూ దేశాల మధ్య జెదిరిన తొలి. దీర్తకాగిక ఒప్పండగమిది. ఇంతకు ముందు రాచుర్చుకొన్న ఒప్పందాలకం౦ం కే బద్రి సమ్మగతరమైనది కూడా. మన రెండు దేశాల ద్విపక్ష సహకార సందిం ధాలు శాంతియుత మినియోగానంై అణుశక్తి అభివృస్టి అంతరిక్ష పరిళో ధన ఎలక్రా9ంక్స్స్‌ వగ్గైరా నూతన రంగాలకు విస్తరించాయి. సోవియట్‌ ప్లానింగ్‌ కమిటి, భారత వకాళికా సంటాల మధ్య సహకొారంపై కూడా ఒప్పందం కుదిరింది.

॥ సోవియట్‌ కమ్యూనిస్తుపారీ కే్చదకమిటి పొలిట్‌ బ్యూరో సుటీం సోవియట్‌ అధ్యక్షవర్గం, మంతి మండ) శ్రీ (బెడ్నెవ్‌ పర్యటన ఫలితాలను, ఇందిరాగాంధితో ఆయన జరిపిన చర్చలను తెలుసుకుని

67

| ఆయసను అభినందించాయి. పై మూడు సంస్థలు న! పర్యటనాసంతరం

" వెలువడీన సఎయుక్త పకటన రెండు దేశాల పజల మౌంక పదో

| నాలకు పూవ్నిగా అనుగుణి మెనవని ఆసియౌలోను, (పపంచమంతటా శాంతి, భద్రతల పెంపుదలకు డో వాదమిచ్చే పాముఖ్యతగల అం: మిని పేర్కా నొనాయి. అంవుకే సోవియట్‌ యూనియన్‌లోను. భారత డేశంలోను

| కూడా ఈ సుముక్త్య 'వకటస పెట్ల హర్జామోదాలు వెల్లి విరశాయని కూడా పేర్కొన్నాయి.

'శుత్నెవ్‌, ఇందిరాగాంచీలు సంతకాలు జేఏస 15 సంపత్చరాల ఒస్పందాని?్‌ గల ఆపాఏ పామఖ్యత గుర్నించదిడింది. ఆ.కర్థాతీియ సమస్యలపై శ్రీ ఏజెషవ్‌, ఇందిరాగాంధీ చర్చల ఫలితాలు అత్యంత ఫల దాయక మైనవిగా గుర్తించబడ్డాయి.

1878 నవంబరులో శ్రీ _దిశ్నెవ్‌ జరిపిన భాలతి పద్యటని, భారత సోవియట్‌ సంబంఛాలలో ఒక నూతిన దశను ప్రారంభించింది. ఆనాటి అఖిం భారత కొం్యగెసు కమిటీ అధ్యక్షుదై సె డాః యస్‌. డి. శర ఇలా అన్నారు: “మున రెండు దేశాల మధ్య స్నేహానికి ఆసియాలో నుస్థిర శాంరి సాధనకు గీటురాయి. (ప్రపంచ శాంతికది ఒక ముఖ్యాంశము.”

1080 డిసెంబరులో లియొనిద్‌ (వైత్నెవ్‌ భావత దేశంలో కప సారి పర్యటించారు. శాంతి, మైటతీ భావాల దూతమైన ఖీ 1బెజ్నెన్‌కు మన దేశంలో ఆప్యాయత, ఉత్సాహో ద్వేగాలతోకూడిన స్వాగతం లభిం చింది. ఆయనక కొత్త దిల్లీలో చిరస్మరణీయమైన పౌర సన్మానం జరి గిండి. ఆ సభలో మాట్లాముళూ అర్థిక, శౌన్రం సాంకేతికం రక్షణ, సాంస్కృతిక రంగాలలో భారత=సోచయట్‌ సహకొరాభిపృద్థం. గురించి సోవియట్‌ యూనియన్‌ సహాయంతో నిర్మించిన "నూతన దేవాలయాలు” గా పిలుపబడుతున్న సదిహోిండ మైన వారక్శిశామిక పాజ్వంల గురించి ఆయన (ప్రస్తావించారు? “వజల్నశమ ఫలికాలు ఏనాడు సవ్య్షనాశనానికి గురి కారాదని, మానవాళి మరో ప్రపంచ మారణహోమాన్ని చలేనాడో చవిచూడరాదని. దుస రెండు దేశాల (ప్రగాఢ అకౌంక్షో అని _బెచ్నెన్‌ 'పేచ్కాన్న్నారు.

6కి

“వమన రెండు దేశాల మధ్య సంబంధాలను వరింత పెంపొందించి, గాత మొనవ్చడంపెనా, అల్లకలోలంగా ఉన్న సంకిష అంతర్జాతీయ మా స ఎ! |! శ పరిపితులపెనా ఆంతరాతీయ సంబంధాలను సరెన దాంకి తేపడంల్‌ న! కా ఇ | ం మాల యమున ఉభయ దేశాలు చేయగల దోచాదంపెనా, స్నేహపూర్వక వాతా లై వరణంలో ఆధ్మిపాయ ఆదాన (ప్రదొనాలై మము ఇక్కడకు వచ్చాను” అనారు లియొ”ద . వెజె ం అనా్నారు లియొనిద్‌ ,చెడ్నెవ్‌. ఆయన భారత పార్లమెంటు సభ్యులను ఉదేశిచి కూడా పూటా ల్‌ య ళా డారు. ఈ సందర్భంగా శాంతి, ధ్వదతల సాధసవం ఉద్దేంచిన సోవియట్‌ ,పతిపాదనను ఆయన వివరించారు. ఆయన పసంగావ్ని ఆత్యంత (శ్రద్దా ఉం | లి 4 గ్‌. సకములతో వినడం జరిగింది భారత డేశంలోను, డేశ దేశాలలోను గల వాట 1పజలు అందు వ్వ్యక మెన పగాఢ కాంతి వాంఛను ఎంతో మెచ్చు న్‌ న ల ల ్‌ | ల కన్నారు. ఈ పరాటసన ముగింప్ప సందర్భంగా ఒకి సంయుక్త (పకటన . ఓ తోకా, | ఆశీ ఎ చు వెలువడింది. మస ఉభయ దేశాల (పజల సచూజనాలప అనుగుణమెస ఎ . టు స్నా రీతిలో భారితా-సోదియట్‌. సంబంధాల ఆభివ్బ్టాన్‌ నూతన క్షతిజాలను ం నూ ప న . శ చాచా వ. క న ఆవిష్కరించి ౮ థాన పాలపై డు ్యటబట్టైని, మైవాతి ఇందీలాగాంఎ సంతనాలు చేశారు. భారతి. సోటయల్‌ సంయుక పకటన ఇలా పేరా జజ త ఎం తీ ఎల న్య మటు. న గా స్త్‌ ఇ క (| స్నది: పస్‌ పర్యటన సంఫర్భృంగా కు.ర్పుకున్న ఒప్పందాలు ముని కంద దేశాల మధ్చు దుంంత సన్నిపాత ఆపక సహావొరాఫ్‌వ్యది ॥ వ్‌ ఆ గ! కావు ఊపును అందించగులవని ఉభయప వలు విశ్వసి నునాాయి” జాతీ ఆ త సోవియట్‌ ఉపపధాని ఐ.వి ఆర్కింపోవ్‌. 1080 ఫ్నిబవంలో భారతిడేశం పవ్వారు. మన ఉభయ డేశాల మధ్య అఆర్తిక, సాంచేతిక న తె సహాకారం 28 వ వాగనోత్పవంలో ఆయన పాల్గొన్నారు. ఆ.పన వెంట ల్ని షు భార్‌ పార్శిశామిక నిర్మాణ మం్యతి, సోఏంనుట్‌ - భారత బ్య్యతీ సంఘం న. అధిక్షుడూ ఆయిన ఎన్‌. ఏ. గోరెన్‌ జాడా ఉన్నారు ఇ తె ధిలాయ్‌లో జరిగిన (ఐహ్వ్యాండమన మతి సధతో దూటాడుతూ క వ వ గ ఆర్కిపోవ్‌ ఇటా అన్నారు వ “సుసంపన్నటున భారత సోవయుట్‌ మ్మెత ఫలితాలను ఈనాడు ఎల్పరు చూడగలుగుదున్న్నారు.. ఎన రెండు క న. క్‌ రా ణంలో డఉళాల నునో ప్రజలు సారించిన అమూలు విజయొలలో ఇదొకటి. వారి కళకి

హృృదయాంళతరంగ జనితమెన ఫలమిది.” ఇంతకంటే చకగాగా చెప్పడం మళెన్వరికీ సాధ్యం కొడు.

విదేశాంగ నం్యములు పత్యక్ష నం్యపదింపుల ద్వారా ఒకరి ఆధి పాయాలను మరొకరు తెలుసుకొనడం ఆయా దేశాల మధ్య గాడ అపగాహసను పెంపొందించడంపో ఎంతో తోడ్పడుతుంది. వర దేశాలను సన్నిపాతం. చేయడంలో. విదేశాంగ మంయ్యిల పర్యటనలు (ప్రముఖ పాత వవొస్తాయి. 1888 ఫిబవరిలో. సోవియట్‌. విదేశాంగ

అక్‌

మంతి ఏ. ఎ. గోమికో భారత దేశంలో స్నేహపూర్వక అదికార పర్యటన జరివారు. ఈ ముఖ అతివికి హృదయపూర్వక స్వాగతం లభించింది. ఆశ్యన భారత విదేశాంగమంత్రి శ్రీ పి.వి. నరసింహారావుతో జరిపిన చర్చలలో పరస్పర విశ్వాసం, సుహృద్‌భావం వ్య క్రమ.మ్య్మూయి. మ్మెతీ ఒప్పందం భావానుగుణంగా ద్వీపక్ష సంబంధాలను ఈ మ ఎ టవాంతంలో. జరుగుతున్న పరిణామాలను వారు పర్యా లోకించారు. (గోమికో భారత పశాని శ్రీమతి ఇందిరాగాండితో కూడా సవివరమైన చర్చలు జరిసారు.

లు పంగా చెప్పాలంకే భారత .. సోవియట్‌ నాయకుల పరస్బవ

మ పర్యటనలు మని రెండు దేశాల మధ్య సానాట పెదగుకున్న స్నేహ సహాకొర సంబంధాలలో అపభాజ్య భాగమయ్యాయి. పరస్పర విశ్వాసం అపగాహనలు పాతిపదికగాగల సోవియట్‌ _ భారత సంఎంధాల పరిధిని ఈ పర్యటనలు మంత వి సృృత మొనిరునున్నాయి. మన చెండు. దేశాల (పజల మధ్య సందంధాల అభివృశికి ఇవి నూతన ఊఉ లజాన్నిసునాాయి క ల ఇ నతో నో. మన రెందు దేశాలు మానవా కాంత ఆకొంక్షకు కార్యదూసిమవ్వుడంల్‌ ఆత్యంత ్‌దొాస పాం పహిస్తున్నాయి.

70

అవ అలా అట 1%. తియుుని ఎఎఇహ ఫలం జో క్‌ 1671 ఆగసు $ వ తేదీ భాంత-సోఎయట్‌ మెతీ. చర్మితలో సువరాక్షరాలతో లిఖించదగినటిది. ఆ రోజున భారత-సోవియట్‌ దేశాలు హు! రో శ ఇగ వె ఏళ్ళ శాంతి మెతీ సహకారం ఒసప్పందంపె కొ ఈ డికీలో సంతకాలు వూ. న. చ్‌ లాట్‌ లం చేశాయి. ఈ ఒప్పందం అళ్యంత వజయోపేశతమెన _స్యపథమ (పపంచ సోషలిను దేశానికి అత్యంత ప్రాచీన నాగరికతకల మహాడేశానికి మధ్య నానాటి పెరుగుతున్న సన్నిపాత "స్నేహ సంబంధాలకు అంతరాతీయ ళ్‌ భాససష్మతం దూపమిచ్చింది. జారిసం పాలనలో రష్యున్లు ఆనుభఖవించిన పూ ల్‌ కషాలకు వలసవాచ బంధనాలతో భారతీయు లనుభవించిన ఇడుమలకుగల సాదాబ్యాత మను లెండి దేశాల (వజలకు మధ్యగల సహజ సద్యో జనత. భ్రావదిందాలకు (ప్రేరణ కిళిగించింది. లెనిన్‌ సాయకత్వాన ఆగేటరు మహీ విపప పిజయం భారతీయులలో ఆళ్ళాపశంసాభావాలను ప. ళా శీకె తించింది. పపంచ మందలి జాతీయవిము కి ఉద్యమ పోరాటాలరు సోవియట్‌. ,పఏజలందించిన మద్దతు, అనౌాచు స్వాతంత0 కోసం న! ఆని ల మి పోరాముమనన్న మనకు కూడా ఎనలేని ఉత్తజాని్నిచ్చింది. అతో భారత డీశం స్వాతం్యత్యం సాధించాక నోఎయట్‌ భారత దేశాలు, దకిణా ఫికొ వర్షివివిక్షతి, ఇంచోనేషయాలో కొనసాగుతున్న వలస పాలన ససపంచళాంతి వంటి. సమస్యల ప్ర ఐక[రాజంనమితి వేదీకపె క నర కో జ! చి అ కలిని రృషి చపేంచుకు. అవకాశం కలిగింది. దాన అంత రాతీయ ళ్‌ సమస్యలపై సోపయట్‌ -భారత దృకృథాలలో ఆపిర్భృు పంచిన సారూప్యత నా. మూలంగా పకన్నర గౌరవం, సహకొరం మరింత త్వరితంగా పెంపొం దొయి. 7,

1854.55 లో పంచకల రూపంలో అయిమ శాంతియుత సహ జీపన సూ్యశ్రాలు భారతదేశ చొరవ పై రూపొందించబడ్డాయి. ఈ విధంగా ఆసియాలో శాంతి పరికక్షణాలక్ష్యానికి భారతదేశం చేశనన దోహడావ్ని సోవియట్‌ యూవియన్‌ (ప్రశంసించింది. పంచశీల సూూక్రాలలో గల శాంతియుత సహజీవన లవ్ష్యాన్ని సెశివియట్‌ యూనియన్‌ ఆపగావాస చేసుకుంది.

ఇండోవైనా స్వాతం్యత్య యోధుల చేరుల్లో వాన్సు ఓటమి పొందాక 1854 లో జనీవా మవోసథిను నమావేశపరచడంలో భారతి, సోవియట్‌ దేశాలు సంయు కవ్మాత పహించాయి.

1856 సూయజ్‌ సంక్షోభ సమయంలో భాంత, హోం యన్‌ చేశాలు సంయు కంగా వృవహరించేందు:ు ఆవకాశం కలిగింది. విస్ప్రత యుస్థ

తీ లీ యాన్‌ న!

(సమాదాన్ని నివారించడంలో రెంపు దేశాలు ఎుంయుక కృషి జరిపాయి న! 1858 లో లెబనాన్‌, జోరంాన్‌లకో ఆంగో - అమెరికా ౨రా ౭ రా ం మణ జరిగినపుడు ఐరాస 'పేదిక పెపను, ఇతర ఆంతిర్జాతియ వేదికల లోను సోవియట్‌, భారత దేశాలు సంయు కకృషి జరివాయి. చా వ! ఐరాసలో జన చెనా సానం కోనమె భారత, సోవియట్‌ మలు దుం న! శా వా యేళ్ళశరబడి ఆలుపుసాలుప ఎరుగవి పోరాటం జరిపి సంగచి ఎవచెనా ఎలా మంచిపోగలరు ? భావత డీశ సార్వభౌమాదధికారాన్ని, దాని అలీన వధానాన్న్న జఅసష్బ తీయడానికి సా్యమాజ్యవాదులు పయత్నించినప్పడల్లా సోవియట్‌ శ గా యూని :శన్‌ నిజమెన మిితునిగా మనల్ని ఆచుకుంది. అంతర్జాతీ .ఏ వేదికలపై మన్‌ రెందు దేశాల సమిష్టి కృష మిన వూ. రై ఉభంు దేశాల (పజల మద్య ప్రగాఢ పరస్పర అవగాహాన పెంపొం డేందుకు తోడ్పడింది. మని రెందు దేశాలు, సకల దేశాల జన్మెహక్యా యిన స్వేచ్చా స్వాతంత్ర్యాల కోసం సిలిచాయి. మని శెండు దేశాలు వలస పాలనకు బదవిరోధులు, ఒక దేశానికి మరో ఉశాన్న్న హాలించే పక్కు లేదనే తాత్విక పపాతిపదికగా సపంచమందలీ సకల చాతీయ విము కి పోరాటాలను ఉభయదేశాలు బలపరుసున్నాయి. నం! అవత 72

ఏ దేశావికేనా తన జాతీయ పసెరులనా తిన కిచ్చవట్బున రీతిలో జా! వినియోగించుకునే హక్కు వుందని మన ఉభయచేశాలు గుప్న్నునాష్వయి. ఇ జా జ్‌ ల ం పాతల ఆవాగే భావత, సోఏయట్‌ జేశాలు 30డదూ ఈం తమ స్వంతి పస్థతిల లోనూ, సంయు కంగానూ వ్రపంచ శెంతిపై. పాటుటముతునా్న యిం అాానో నూ. లివిధ దేశాలమధ్య వివాదాల పరమ్కారానిచై బల పయోగం పనికిరాదని య్‌ ఉంయులము భౌవిసున్యా౦. వూరణాయిుభాల పరిమిళి, తిన్గింలిం అఆంతి అడ్‌ మంగా విసరన]3 సోవియట్‌ దేశం జరుప్పతూన్న నింంతవ కృృకషని మసం హృాచయపూర్నకంగా బంపర్వునా్నాం- వివిధ దేళాల మధ్యగల తాన్‌ న! విభేదాలను యుద రంగంలోగొక ద్విపెక్ష, తహుపేక్ష సంభాషణల ద్వారా న. పరిష్యారించుకోవడ మొక్క శే వి వేకపంత మైన విధానమని ఉధయులదఎ మూలం పూరిగా లఆంగీకరి;:టనా న్నాం. అణాకో అవ్‌ ఇనై భాపసాదాప్యతి కున ఉభయ దేశాల పజలముధ్య పవస్పవ విశ్వాసం, ఆవగాహాస, మె.త భావాలను అత్యున్నత సాయికి గొని నిశి ట్‌ ఇఒ గా పోయింది. తితృవతిటు యీ 20 ఏళ్ళు మెతీ ఒప్పందం. చ తియ్యని ష్ష నై ల న శూ + ॥ మెం ఫలం యెట్సి అపరొశవాదంనుండ్తి ఉచృుపంచనదికొ 29 క నెందు. దేశాల మధ్య చాతికేళ్ళపాటు నివంతరాయుగా. సపర్సిత మెస చ దా సని్నిహిత, ఏహంచపఖి మతి బంధాల ఫలితి మే. " ఇంంలో జామౌటు ఒప అదలలేము లేజని వక్కాణీంచవలన తిల ఆ పుంది. బహిరంగంగాౌగాని, కహాసంంగాగాని ఏ మిధమెన ననిక లక్ష్యాలూ, లి ము నక లే మరుచేశాంలులేని బహిరంగ ప్యతమిది. ఇది మే మూచో దేశానికి వ్యతిశే ద క్‌ [ క 7 టీ కంగా ఉదశించినటివిరౌ. పపంచ వ జలకందరిి శాంతి (గతి నా చి అల కు స్వేచ్చ జనస్ట్రహాన్టాలు కావాలని కోరుతూ 80 కోజ్లమంది ఎజలు ఐక్యతా భావంతో ముమరుంపన్న ఒప్పందమిది... విభిన్న సామాజిక వలసలు గల దేశాల మరు శాంతియిత సహజీవనం సెర్డిల్లాలని కోశే నీ వ్ర ల్‌ అగా అెనినిసు వదాన విజయానికి ఇది అమూళ్కమైన తార్కాణం. వందు 'పరాసె అంతరాతీయ ఉవ వాలము _ పంచ సోషలిజం, జొతీయ (ఆ | అ గ ల వాట్‌ దము | ఉవంవూలను-వా సపంగా ఐక్యం చేపడంలో హౌ మతి నా లి [| అనీ ణు ఆమ ఖతి “జయం సౌాధించిండిం 73]

ఈ శాంతి, మ్మెతి, సహాకార ఒప్పందం పై కొ త్తడిల్టలో సంత కాలు జరగ్గానే విడుదలయిన భారత సోఎయట్‌ సంయుక్త శకటన “అనేక సంవత్సరాలుగా మన రెండు దేశాలమధ్య నెలకొని, కాలపరీక్షరు తిటుకొని నిలిచిన నిజమైన మె త్రి, పరస్పర విశ్వాసం, బహుముఖ సందంధాల తక దిడ్థ ఫలితమే. యి ఒప్పుందమొని పేర్కొన్నది. భావత, సోవియట్‌ దేళాల (పజల మౌలిక పయోజనాలకు యా ఒప్పందం అనుగుణ మైనప్టిది. మన ఉభయ దేశాలమధ్య ఫల్ట పదమైన సహాకారాన్ని ఒక నూతనమైన, ఉన్నతస్థాయికి. గొనిపోవడాని!ది విస్మృత అపకొళాలసు ఆప్సిష్కారించింది. ఈ ఒప్పందం ఐరాస సూతాలకు, లవ్ష్యాలతము యేమ్యాతమూ భంగకర మెనదికామ.. పెపెచ్చు రెండు దేశాలూ ఐరాస నియనూలు, అవ్ష్యాలరే కటు బడి వృండాలని దృఢంగా నిర్ణయించుకున్నాయి. మన అందు దేశాలకు, పజలక మధ్య సుస్టిరశాంతి, మెతో కల కాలు కొనిసాగుటందని దూ ఒస్పందమందలి మొదటి ఆ్ర)కల్‌ బుక టించింది. ఇందు భాగస్వాములైన యిరుపక్షాలూ ఒకరి హొన్లతం త్యం, సార్వభౌమత్వం. (ప్రాదేశిక సమ్మగతలను మదొకరు గారవించుుుంటా యని ఒకరి ఆంతరంగిక వ్యవహారాలలో మూకరు జోశ్యం కలిగించుకో బోంని నిర్వ్యంద్వంగా (ప్రకటించింది. శెండవ అఆరిక్రల్‌లో ఉధయపళ్షిలూ ఆసియాలోనూ, (పపంచ నుంతటా శాంతిని పరేరక్షంచి,. పెటిప్పతర. మొన ర్చేందుకు. దృథవశ్చ యంతో కృష చేస్తాయని తెలపబడింది. అలాగే ఆయుధనోటీని ఆపి, శైవంత మైన అంతర్జాతీయ అజమాయిషీ పింద, అణు, సాంప్రదాయక ఆయుధాలు రెండింటిలోను సంపూవ, సార్వ తిక నిరాయుస్‌కరణ సాధిం చేంయికు హిటుపడతాయని కూడా ్రైకటించదిడింది.

మూడవ ఆరికల్‌ వలసవాదాన్ని, వచవివక్షతను _ వాటి సమస దూపాలలోను ఖంచీసూ, వాటిని యూ భూవీండంం పెనుండి పూ రగా శుడిచి పెట్టాలనే ఉభయ దేశాల దృతనిశ్చయాన్ని. 'సనరుద్దాటించింది.

7త్తీ

నాల్గవ ఆర్రికిల్‌ భారత డేశం సోవియట్‌ శాంతియుత. విదేశాంగ విధానాన్ని ్రశంనీంచింది. సోవియట్‌ దేశం భారతి దేశపు అనీన విధానం ఉపహుచ శాంతి పరిరక్షణకు ఓక ముఖ్యాంశమని ఉద్దాటించింది. ఈ సందర్భంలో పాశ్యాత్యా రాజ్యాలు అల్‌న విధాన సూత్రాల యెడ యూనాొటికీ రాజీపడని సంగతిని గురుజేనుకోవడం ఎంతెనా న శు... అవసవం౦. ఆ డేళాల కోసం అనే5 సందర్భాలలో ప్యెక్రం శేయబడింది. వాతో జాన్‌ సాసర్‌ డలైస్‌ అలీన విధానాన్ని సిగ్గుఎగ్గు లేకుండా సీతి దాహ్యా న 6౬ ౧ ళ్‌ లి 'మెసుదిగా కిటించాడు. రా అంతర్హాతీయ ప్యావివోరాల్లో ఆవీన విధానాన్ని (పెతిపాదించి. లో డ్‌ నం కీ పరవ్యా స్త మొనర్చిన తొలి రాజనీతివేల జవహర్‌లాల్‌ నెహాం, ॥ ఫో ల్‌ _ నీ 2. టు భారతదే?౦, దాని (ప్రధాని జపిహెర్‌ లాల్‌ నెహూ9ిలు. సంతరించుకున్న అంతరాతీయ సాయి మూలంగా అనీన విధానం తినకు ఆర మె పరిగణ . త్న ర. నను సాధించుకుంది. నూతసంగా విము కి సాధించిన ఆసియా - ఆఫికౌ జవానీ. దేశాలు దానిని ఆనుసరించదగిన సరియిని పంథాగా స్వీకరించాయి. అలీని వివానమంటే సోషలిసు, పాశ్చాత్య భూటముల మధ్య సమదూరంలో వుండడంకాదు. తి నమస్య పైన దాని బొగోగులనుటటి జూ. క్‌ు నికయాలు గేకొనడం మూత మే. లా న్‌ా ఓ అలీన విరానం పతివాడించండిన నాటినుండీ. జరిగిన చార్మితక పుడామాలను. పతికీలించినటయితే యీ నిప ఆవిషగ్ట్యాత వివిన ళా (పావస్త్యం తేఎతెల్లమపుముంది. ఒకనాదు పాతక డేళాలతో హారంభిమె నేము దాదాప్త విందవరకు. జేరుంన్ని. అరీస్‌ దేశాల వాణి అంతర్జాతీయ ॥ జ పంవహారాలలో తను పంగణసి పొండ.తోంది. ఐకాస విరానాలను, నఊపిడిని సెాాజ్టువా.లు చిళాయ తంగా భాసించజాంగి పరిసితి క. శి న్‌ లె నేడేర్పడింది ఆమెరికా తదితర డేశాలు కొన్ని ఈ విషయంలో భారత డేశంపట తమ చిరాాము వ్ధ్తం చేయగా ఎలాంటి ఆధిపత్య ఆకాంక్షలు జు యం జాతీ ఖ్‌ ల్‌ లేని సోవియట్‌ యూనియన్‌ భారతదేశ పాతను సరిగా ఆపగాహన చేసుకున్నది. కొత ఢిశ[లో. 1871 ఆగను 2$వ తేదీన జరిగిన ఒక వం! ళం న. ఇంటరూ్య్ధూలో మాటాడుతూ శ్రీమతి ఇందిరాగాందీ ఈ ఒస్పందం మన రీ ర్‌ 75

దేశ అలీనవె అరి ఏ మ్నాశము భంగకరంకొదం విశదీకరింవారు. అలీన విధానమవే "పదానికి తప్పుగా అననయం చెష్పడ ) జరుగుతుందని కూడా 'పీర్కాన్నారు. ఆమె ఇంక ఇలా అన్నారు --గవైవిక ముహ్ప్చాహానిక వాదమల బెదిరింపులనుండి అసస దేశాల డాతియ శ్రచూజనాలను. పవి రఅక్షంచవలస ఉన్నది ఆధిపత్య ఠోర:ంలు, సంఘస్షణ ల౨౩ తాఎవ్యిని పద్ధతిలో సుస్టం శాంత భ్యదతా సరిస్థ్రయలను సాధించవలసి ఉన్నది. ఈ ఈ ఒప్పందం సరిగా లక్ష్య సాధనే ఉద్దేశించబడింది. సోటయలట్‌ యూనియన్‌ ఎల్ల ప్పైడు మ అనీన విదానానికి చేషరతుగా. మడ్డను నందించింది. ఈ విధానంపట్ల గౌరవాదకాలలు వ్యక్తం చేసింది. ఈ విషయాన్ని ఈ ఒప్పందంలో నే స్పష్టం చేయడం జరిగింది.” తుధాన అంతర్జాతీయ సమస్యలపై దున ఉవయ డేశాలు పవిస్పవ౦ నిరంతర సంబందాలు కొనగాగినూ ఉండాలం చ ఒప్పందంలోని అయివవ ఆరికలులో పేర్కొనబడింది. ఉభయ దేశాల నాయకుల సమావేశాలు, చక్చ్‌ల ద్వారానూ, అధికార ప్రతినిధి పర్గాల పర్యటనల ద్వారానూ, ప్రత్యేక దూతల ద్వారానూ, దౌత్థ్థ సంబంధాల ద్వారానూ ఇట్టి ఆదాన పదానాలు జకగురుండాలని పేర్కానదడింది. అకవ ఆంకర్‌ మిని ఉభయదే:/లు ఆగ్షక శాస్త్ర సాంకేతిక ర౦గా అలో పరన్పల లొవదాయుక్రమెన సమ్మగ సహాకౌరాని విసృత మొనుప్ప వ్‌ ై కొన్ని. పటిషతరం గాపించుుంటూ పహోవాలం అంగీక 3ంచదడింది. ఆ తరువాతి ఆస్తికలులో వడ్డానికా ఫ్రం, కళలు సాహిత్యము, విద్య, జొ రోగ్యము, ప్యత్రికలు, రెడియో, ఆలి .జన్‌, సినిమొ, పర్యటన, క్రీడా రంగాలతో సంబంధాలను ఎరింత -పుపొందించుకో వాలని పేర్కాన విడింది. శవ ఆర్వికిల్‌ 'తుకొరం ఈ ఒప్పందంలో భాగస్వాములై నె ఇరు పక్షాల ఒకరిపె ఒకరు ఏ వథమెన .రాకముణ:ం పూనుకోరాదవి ఎటిట్‌ సళ్షానికి సైవికంగా నషం కలషచే ఏచర్యు గైకొసడానినైనా తన భూభాగం వినియోగించబడడాన్న్ని ఏ పక్షము అనుమతించరాదని నిర్జారించ బగింగి. + క

కప ఆరికృలులో మని ఉభయడేశాలలో దేని పైనెనా ఏ మూడో చేశమైస పాల్పడే సాయుర సంఘర్షణలో ఆ మూడో దేళానిక ఏ విర మెన్‌ సహాయి మ ఊందించరాదని ఒప్పుదల చేసుకోపడ మెసది. ఉభయ జైశాలలో దేనిపెనె నా దాడి జరిగినపుడు కొని, దాడులు జరుబుతామసి చెదిరించినప్తపేే గాని అలాంటి అమాదాన్ని నివారించేందుదె ఉభయ సల్షలు తిక్షణం సంప్రదింపులకు. పూనుకోవాలని తిద్వారొ తమ దేశాల శాంత, భదత లకు అనువైన సమర్థవంతమైన చర్యలు గ్లై కొనాలని కిస ఆరికల్‌ పేర్కొన్నది. శఈ8 ఒప్పందం మడిరిన కొద్ది నెలలలోనే ఈ 1వ ఆర్టికల్‌ కు గల విశేష (ైధాన్యత గు్తుంచదిడింది. బంగ్లాడేశ్‌. సమస్యపై భారత పారిస్తాన్‌ల మధ్య యుద్ధం ఆనివార్యంగా కనిపించినపుడు సోవియట్‌ ఉప పడేశాంగ మ్యత్రి ఎన్‌.పి. ఫిద్యావిన్‌ అక్కున్నతి. స్థాయి సంప దింపుల3 1971 అగోబడు 22న ఢిల్లీకి విచ్చేశారు.

మాను చి న.

ఫిర్తూబీన్‌. స్వంద్‌ సింగ్‌ ల మధ్య సెం్యపదింపులు జరిగాక ఆనాటి భారత విడేశాంగ మంతి అయిన స్వరణ్‌ సింగ్‌ “పాకిస్తాన్‌ త మసకు ఘణ ఏర్పడే పెరిస్టితిలలో మినం సోవియట్‌ మద్దకుపై పూర్తిగా ఆధార పడపచ్చ?” భారత పజలక తెలియచేశారు,

ఆ పనువుటనే సోవియట్‌. విమానదళాల సర్వ 'సేనాధివతి మారల్‌ కుటకోవ్‌ హుటాహాటిని బారతడేళానిక్‌ వచ్చి భారతి వెమానిక షకారు.రో సంస్రదింపులు జరివారు.. మనదేశం ఎదురొ గ్రాంటున్న స్రచూదం పట సోంయట్‌ ఆందోళనకు ఇడి మంచి నిదర్శనం.

197, వెంఐరు కవ తేదీన సోల్‌ భుత్విం భారత ఉప ఖంతంలో. వంస్టితిని మరింత క్షీణ. చేసే ఎడ్జె చర్యలు తీసుకోరాదని బయటి చేశాలను హెచ్చురిస్తూ ఒక ప ఎటం జారీ చేసింది. అటు తరువాత రెండు రోజులకే కూర్పు బెంగాల్‌ పజల విస్పష్టమైన ఆకాంక్షను మౌలిక హక్కాలను నెక్వరు ఓరులో ముంచటాన్ని. నిశితంగా ఖండించారు. కోటిమంది బంగ్లాదేశ్‌ కొందిశీడల పట్ల సానుభూతిని వ్యక్తం చేశారు.

77

ఆ యుకంలో ఆతి త్వరితంగా మనం నాధించిన విజయం సోవియట్‌ యూనియన్‌ మన కందచేసిన శ కివంతమెన తక్షణ సహాయం పల్లనే సాధ్యమయిలదని చెప్పడంలో అతశయో క్త లేమ.

10వ ఆంకల్‌లో మన రెండు దేశాలలో ఏ ఒక్కటి ఇతర

శేశాలతో, ఈ సంధి వియమాలకు అనుగుణం కాని ఏ విధమైన రహస్య లేదా బహిరంగ ఒప్పందాలకు లేదా దాధ్యతల స్వీకరణ పొల్పడచోవని నిర్హ్వంద్యంగా 'పేర్కానబడింది.

పదకొండవ ఆరికఠర్‌లో ఈ ఒప్పందం కొల జరిమితి అటు తరువాత దాని పరిమితిని" అవసరమనుపంటే. పొడిగించవలసిన పద్ధతి పేర్కొ సబక్తింది.

చివరి ఆఏకిల్‌లో ఈ ఒస్పందంలోని ఏ ఒక్క ఆఏ౨కల్‌ పెగాని అంతకంపే ఎప్టూవ ఆఏకల్స్‌పెగాని తలెళశ్తే విభిన్న అనన్షయాలనై నా పరిష్కరించుకుందుకు ఉభయడేశాలు శాంతియుత పద్దతుల ద్యారా పరస్పర గౌరవం, అవగాహన సరళిలో ద్విపక్ష సంప్రదింపులకు పూనుకొనాలని

• పేర్కొనబడింది.

ఈ ఒప్పందానికి భారత దేశమంతటా హర్షామోడాలు. లభించాయి. మన పొరుగు దేశాలు సెలక దముస్పాహసిక విధానాలపస పూనుకొనముండా నిరోధించడంలో ఈ ఉన్పందం శక్తివంత మైన సాధనంగా పనిచేస్తుందని భారత ప్రజలు గుర్తించారు. ఆబు తరువతి ఘటనలు ఈ విశ్వాసం ఎంత సరియైనడో నిరూపించాయి.

భారత రాజకీయ నాయకులు, ప్రముఖ వ్యష్తులు, పార్లమెంటు సభ్యులు, (ప్రజాభిప్రాయ వేదికలు ఈ ఒస్పందం పట్ల తమ హర్షామోదా లను ఆక్యుత్నమ ఉత్సాహంతో సపెకటించారు. ఆనాటి రక్షణశాఖ మంతి మైన శ్రీ జగ్‌ జీవన్‌రామ్‌ ఈ ఒప్పందం గుఎంచి ఇలా అన్నారు.= “ఒక (ప్రవర్థిత పారిిశామిక దేశానికి మరొక వర్ధమాన దేశానికి సంపూర్ణ. సమానత్వం (ప్రాతిపదికపై సంబంధాలు. ఎలా ఉండాలో. తెలియచేసే (ప్రత్యక్ష తార్క్యాణమిది.”

7%

పాఠరమెటు సభ్యుడూ, ఆ తిరువాత భాంతి విదేశాంగ మంత్రిగా పని చేసిన తెతల్‌ చివోర వాజ్‌ పాయ్‌ పాామెంటులో 1871 ఆగస్టు 18వ తేదీన మాటారుతూ. ఈ ఒప్పందానికి ప్యైదయ. పూవ్వుకంగా స్వాగతిం పలికారు. " “ఆః ఒప్పందం మనకొక గట్టి మ్నితుద్ది ఇచ్చింది. ఈ మితుణ్లే నయనం సంపూర్ణంగా విశ్వసించవచ్చు. సంక్షోభ సమయాలలో మనికు అన్ని విరాలా సహాయం ఆందించగల మ్నితుక్షీతడు * అని పేర్కొన్నారు. భారత_సోవియట్‌ మైతతి పార్తీ విభేదాలకు అతీత మైనదని ఈ పకటన రుజుపుచేస్తూంది.

'ప్రమఖ వృద్ధ రాజకీయవేత్త అయిన' సి, రాజగోపాలాచారి శ్రీమతి ఇండిరాగాందే రొజకీయ చర్యలతో ఏమాత్రం ఏకీధవించేవాడు కాకపోయినా ఈ ఒస్పందాన్ని హృదయపూర్వకంగా ఆహ్వానించారు. మన డేశ సమ్మ్యగతను కొపాడునుందుకు ఈ ఒప్పందం వర్యపసొాదం వంటిదని ఆయస స్ప్పప్పంగా గుర్నించ గలిగారు.

ఆటు, సోవియట్‌ _పజలు కూడా ఈ ఒప్పందాని విస్మృత మైన, హృదయపూర్వక మైన స్వాగతం పలికారు. ఆసంభ్యాక వేదికిల నుండి ప్యత్రికామువాన, రేడియో, టి.వి, లలోను భారత దేశంపట్ల తమ సౌహార్డు భావాలను బలంగా వ్యక్షీకరించారు. సోవియట్‌ (వజల మనోభావాలకు ఈ తింది పేర్కాన్న లియొనివ్‌ (దెజ్నెన్‌ పలుకులు విశ్వాసనీయంగా విస్న ష్తంగా అద్దం పటాయి.-

“మన మెెతీ సవాకొరాలు ఆచరణలో గడ్డు పఠీక్షలపు తటుకొని నిలిచాయి. భారత సోవయట్‌ సందింధాల (ప్రగతిటో ఒక నూతప దళ (ప్రారంభమైంది. ఉదాత్న మైన శాంతియుత సహజీవనం. (పగాఢమెసి సన్ని హిత మైత్‌ సర్వతోముఖ కియాశీల సహకారాలతో మరింత సుసంపన్న మైంది. + ఒప్పందం భావి పురోగమన డిశను సూచించే చక్కని దిక్సూ చతో పోల్చవగి ఉంది. ఇది సరిబైన మార్గమని మసం గటిగా. విశ్వసి స్తునా్నాం. మన ఉభయ దేశాల మౌలిక వయోజనాలమన ఇది పూర్వీ అగు గుణంగా. ఉంది.”

79

మన ఉభయ దేశాల నందింధాలకు నిజంగా భవితవ్యమున్నది. భారతాసోవియట్‌ దేశాల మధ్య ఐక్యతకగల మహత్తర పా గ్యతను, అభ్యుస్నత విలువను ఉభయచేశాల ప్రజలు సంపూర్తంగా గుర్నించారు మన ఉభయ దేశాల మతికి గల విలువను సోవియట్‌ కద్యూనిస్టుపార్టీ 28 వ మహానభ నివేదికలో. చేసిన ప్రస్తావనను బట్రి చక్కగా అర్థం చేసికొనవచ్చు. అందము. శ్రీ బెజ్నెవ్‌ ఇలా పేర్కొన్నారు. --ెనివ విముక్త దేశాలతో సోవియట్‌ యూనియన్‌కు గల సంబంధాలలో భారత దేశంతో మన సహకారానికి ఆత్యంత్యపముఖ స్థానమున్నది-ఆంతర్జాతీయ వ్యపహారాలలో ఆ విశాలదేశం పపాస్తున్న ప్యాత నానాట విస్ఫృతమౌకు న్నందుకు మనము సంతసిస్తున్నాం. ఆ దేశంతో మన సంబంధాలు అధికొ ధిక్రంగా పెంపొందుళున్నాయి. మన రెండు దేశాలలోను సోవియట్‌ =భారత మెతి లోతుగా వేళ్ళూనిన ప్రజా సాయ్యసదాయంగా పరిణమించింది.

ఢిల్లీ తలో (ప్రధాని శ్రీమతి ఇండిరాగాంఠీతోను, ఇతర భారతీయ నాయకులతోను జరిపిన సంప్రదింపుల ఫరితంగా మొత్తం సోవియట్‌. భారత సంబంధాలు మరింత పురోగమి౦చాలి.

“శాంతి కాముక స్వతంత భారతావనితో ఐక్య కార్యాచరణ సోఏయట్‌ విదిశీ సంబంధాలతో ఇకముందుకూడా (ప్రముఖ స్టాసం ఆక మినసూ నే ఉంటుంది.”

ర

మన విజమైన మ్మిలులై న సోవియట్‌ ప్రజలతో సౌహార్ట్ర సందిం ఛాలను పటిషతర మొనర్పుకొనడంలో భారత (ప్రజాభిప్రాయం కూడా ఇచే దిధమెన్‌ ఉత్పాహో ద్వేగాలను. చూపుతున్నది. భారత-సోవయట్‌ మ్లెతి మరింత ఫల్యప్రదంగా విర్నిల్లుగాకః ప్రపంచ శాంతికి, ససిగతికి మన 50డు డేశాల దోహదం మ:ఃంతె వృద్ధి చెందుగాక।

యమక నా వ స గ్‌ రా న్‌ . 80 వ. వ.

1 లలా /| భన నన నన ననన ననన పచువరణలొోంచి ని అఇట నూస్తోం ఒలింపిక్‌ ఏలో దారత దేళం న. ్రై స ౪ శ ఆర సీమా శం ధా | ఆర్థైక వ్యవస్థ ఎంచి చం్పప్పు కాకీ! | | ఇ / స్వర్షప్నాడదూజ [0 కోసం నా నాయకుల కలలు ? ॥ న్న కే మై ' ఎం ఎం, డి విజయరుమాత్‌ శాలల | ఖు సోషరిను దేశాలతో శ్రీడలు వి ౮ రామివె!న్‌ పెనా శ (40 |" ఆనసీయా గుుచెలో బామ మ పరకొల పటావింరామారావు ”.([/ | న గ శాంతి: సోవియట్‌ విదేశాంగ విదాన (ప్రాతిపదిక శ. || ఎం టి, వెంగల్వురాయన్‌. = ( ణ్‌ / నిజమెన ఫమాదం ఎంసి, ఆర్‌. క్యృవరాపు కైలఫ్ట్‌ (1 , ఇ ఆ! ణ్‌ | | అను జ , అందాక 1 ॥ మధ్య (పాచ్య సంక్షోవం- దాని వక్‌ పం ' ఎఎ బి. రామదంరావు 4క్‌కి ॥ | 1 హిందూ మహానముంలో కాలసర్భం ! ఎ ఎస్‌ మూరి 408! ; జాతి ళ్‌ ;' రెండవ (ప్రపంచ యుద్ధం: ఆసియా. ఆఫ్రికా దేశాల వ. 1] ల్‌ భవితవ్యం పై దాని పభానం ఎట దితీ దొఫిమోన్‌.. 6.80 ॥ ॥ శ్రి: ఇరవయ్యో శశాబ్దిప సమస్య .... లరీస్‌ రవ్కోవ్‌. 4.00 | క