Telugu Bapu reddy padyakavyalu - anilvaranasi/indianlanguages GitHub Wiki

పలయత

ణ్‌ లా కరా ల్‌ నాత్ర మా /

త్ల క. . బావుం ల... లా హమ పే పై ల్ని సహజ కవి మల్లెమాల నా.

గ ల? 7 మనసుపడి మక్కువతో సేకరించిన " ల. మళ |! ఈ పుస్తకాన్ని సాహిత్యాభిమానుల కోసం న ౮... కం... సుందరయ్య విజ్ఞాన కేంద్రానికి ణి

తనే. స అనందంతో బహూకరిస్తున్నారి. " కష - మల్లెమాల కుటుంబం యాతే ఈ. ఎ నా సమూ షం. న హం

బాపు డ్డి పద్యకావ్యాలు జె బాపు డ్డి జయ౦ [ప్రచురణలు హైదరాబాదు

8420౮ ౧5౨0౪ ౧4074446 అం౭600%2 00 ల౭5లు హై 264ైజి 8 ల. ౮. 34? 1౯00౪7 "౧24 50047864 కటిం 1986

డాం

క ల్సి శం టా (పథమ మ్ముదణ : 1089 యూ౭లీ చ్వితీయ ముద్రణ : 1978 విసృత తృతీయ ముుదణ : 1986 ౧0 అనో న. ౮ తలి ళా. స్ట

(9 వావ్యులు రొచయితని యో హం? లలల

/ రసల. మ 7

(గ్‌ స జయం ప్రచురణలు పాటు నెం. 10, రోడ్డునెం. 5 జూబిలీ హిల్స్‌, హైదరాబాదు - 500 094 ముఖప్మత రచన ;: శ్రీ మడిపడగ బలరామాచార్య ముుదణం నః పెద్మావశ్రి ఆర్ట్‌ ప్రింటక్స్‌ హైదర్‌ గూడ, హైదరాబాదు..500 029

ఇ విషయాను [కమణిక

1 అంకితం జ అం ఇ 11. పద్యానికి (ప్రమాదం లేదు అలం +] 11. అభిజ్జుల అభ్మిపాయాలు ఎ లం ౫వ

1. కవితా (పస్థానము ఎం 1! వ. స్వప్న జగత్తు క. త్రి
2. అద్వైతము జ ఆం 6 తీ అనుఠలాపము ఉ ఉం 8&
3. వసంతోదయము ఉం 49 రి
4. కృతఘ్నత ంం4 18 / పరీక్ష ఎ ంం 16
5. రసరాగము 9 18
6. ఆనందయోగి లం వ్య
7. అనింద్య ఖం లలి
8. స్ముపభాతము ఎ ఇం వ్ర
9. మనశ్శాంతి ఐం 4 ల
10. సరససాగరుడు జ 6 తి0
11. రవీంద్ర క పీందుడు = 69 లివి
12. సే ఇహసౌర ఖ్‌ము 420 86
13. నెదరులాండు ఎం ఫ్ర
14. న్మెహూజీ ఎ లం ఉలి
15. మృత్యువు జలం శీర్‌
16. యౌవన వీణ ఎ లం క్తీర్రి
17. మహోదయము ఉం ర్‌0
18. ఇతి కర్తవ్యము ఎం ర్‌లి

శల £2. సుభాసువాణి ళం 69 ర్‌5్‌ 289. నివేదన లం 59 [రెండవ మ్యుదణలో శేర్చినవి] 24 చంద విజయము ఉం 62 25. కళాతృష్ట కిక బర... రాగ భగవతీ | శ లం 6 వ ఆశల ఉగాది జలం క! 28. ము 'కివాపొని జలం "78 29. కామరూపిణి జం 7/6 80. విజయేందిర . ”777 తి1. చూడలేని సూర్యుడు ఎం 79 | మూడవ ముుదణలో చేర్చినవి] 82. తెనుంగు సాహితి న. 8 $89, ఆంధ రాష్ట్రం . 809 ప అఆశుమాల న. 66 శక్‌. కర్ర వ్యం ఉం 88 8. మెరుపులు ఎ లం 859 ఫో. అభివాదములు ఉం 90 88. చాటువులు . ర్ట 9. మతీబంధం ల 98 40. సీఠావియోగి జం ర శీ1.. వెలుగు _ చీకటి జ ఏ4 101 తీవ, బమ్మెర కోకిల అం 102 శీలి. నా కవిత . 104 శశీ కళాక అప్ల జలం 105 45. _ శ్రీనాథపీఠం 4 ఏ6 106 ఉరి ఎజ్జియ జం 107 ఉ. భజగోవిందం 449 108

స్‌ అంకితం "స్నేహ కాలి, సాహితీ శీలి ఖీ పి. వి, జి. కృష్ణమాచార్యులు గారికి ఓక మంచి శ బ్బమ్మునకె, ఈల పాటకే పొంగారు నీ ఆంతరంగమునకు ఒక రమ్య భావమ్మునకె, రసవాక్కు_కే తీగలు సాగు నీ రాగమునకు ఒక హృద్య పద్యమ్మునకె, వర్ణనమునతే సంతుష్టి నొంయద నీ సహృదయతకు ఒక భవ్య కావ్యమ్మునకె, నవ్య ఫణితికే పరవళ మొందు నీ బాలమతిక్రి నా (బతుకు తోటలో వసంతాఐ లోన విరియ బూచిన వేవేల సురభి శేద్ధ శబ్ద, భావ, పద్యముల మంజరుల, కావ్య సంపదల నిత్తు కృష్ణమాచార్య ! కొనుము ! మనసిచ్చి సీ తోడ మాటాడు వారున్న ఎరుగ వాకలి, దప్పి ఎరుగ వీవు స్వార్ధమ్ములేని నే స్త్వమ్ముల పొందులో ఎంచ వాపద, నష్ట మెంచ వీవు తమలమ్ము, ఆటప్య తమ్ములు ఉండెనా కోటీ సంపదలైన కోర వీవు సరస వినోదమ్ము, కాస్త్ర విజ్ఞానమ్ము లేనిచో జీవించలేవు నీవు

ప! కలిసి నవ్వుచు నవ్వించ గలవు నీవు స్నేహమే తప్ప వైరము చేయ వీవు అట్టి నీ కన్న!సా కవికాత్మ' పొందు దిట్ట ఎవ్వరు ? నవ రసరాట్టు ఎవరు? మనము విశాఖపట్టణములో కలిసిన నోడె ఆత్మలు పెంచి పాడినాము భీముని పట్నపు వీచిపై పసి పిల్ల లట్లు ఆటలు నాడు ఆడినాము వెన్నెల రేలలో విపిన వీధుల చింత పల్లి కొండల కైత లల్లినాము పోలీసు పనిమీద సోయి, నేరము వెన్క దాగిన సత్యాలు తరచినాము వృత్తు లేవైనను మనః (పవృత్తు లందు పథము లవి వేరెయైన దృక్పథము అందు ఒక్క టే మనము; స్నేహ పయోధిలోన కలిసి విహరింతమా కలకాల మిభ్రై 1 మోవిపై చిరునవ్వు మ.రశీరవము కన్న మోహనమైన దామోదరుడవు నీలి ముంగురులేను నెమలి పింఛము కన్న మధురోజ్జ్యలమ్మైన మాధవుడవు చేతిలో మధుప్మాత శ్రీచ్మకమున కన్న చిద్విలాసము చిందు శ్రీధరుడవు తరుణ థావాలె బృందావనమ్మున కన్న ఆద్భుకావహమైన ఆచ్యుతుడవు పద్మనయనుడ వాజానుబొాహుడవు, చ రాచరానందకర వాక్పుధాకరుడవు శారదా పప్రసన్నుడవు ఈ స్వాదు ఫలము గైకొనుము కృష్ణమాచార్య ! కావ్యరమను. విశాఖపట్టణం 90.10.1270 _---బాపురెడ్తి డ్‌

పద్యానికి [పమాదం లేదు

మూడవ మ్ముదణంతో ముస్తాదైన ఈ “వద్యకావ్యాలు” నేను మూడు దళాద్దాలకాలంలో ఆలవోకగా ఆలపించిన సం్మపదాయ ఛందోబద్ధ కవితాధార. “పద్యం” అనగానే పాతచింతకాయ పచ్చడి అని ఈపడించేవారు “గద్యకవి తోద్యమ' మానస ప్యుతులు. పద్యం పాదాలు విరగగొట్టటమే, గేయం గుండెను గాయపరచడమే, వచనకవితా వై శిష్టమని [పకటించుకున్నారు కొందరు కవులు. వద్యాన్ని పరిహకించటమే పరిహసించటమే అభ్యుదయశీల మని అపోహపడ్డ ఆఅమాయకులెందరో! అయినా పద్యానికి వేయేళ్ళ చర్విత ఉంది. భిన్న భిన్న థావాలను, చ్మిత చ్మిత శిల్పాలను, అనేకానేక ఛందాలను సంతరించుకున్న సజీవవేణి పద్యవాణి. పండిత పామరుల నాలుకలపై, పెల్లెల పట్టణాల వేదికలమై అకాండలాస్యం చేస్తూనే ఉన్న ఆసమానశ క్తి శై లూవ పద్యం,

ఆందుకే గేచూన్ని శ వణపేయంగా. వచనకవితను నిసర్ణలయాత్మకంగా పలికించిన నేను పద్యాన్నికూడా హృద్యంగా పలికించాలనే (వయత్నిస్తూ వచ్చాను. (ప్రణయ, (గతి, (వణవోన్ముఖంగా సాగిపోయే నా భావధారలు--[ తయీనాదాలు నా పద్య గేయ గద్య కవితల్లో నిషృక్షపాతంగా నినదిస్తూనే ఉన్నాయి. భావళ క్తికి, రసాభివ్య క్తికి అడ్డు వచ్చేది (పతిభా పాండిత్యాల రాహిత్య మేకాసి పద్యగేయాది (ష్మకియలుకాదు. సృజనాత్మకత, కళాత్మకత అభ్యుదయశీలత కవితకు గీటురాయి అవుతుంది కాని ఛందో రూపము కాదు. పైగా, పద్యం తెలుగువారికి సంక్రమించిన [పత్యేకమైన వారసత్వం, నిజానికి పద్మఛందస్సులో కొంత (పవేశం ఉన్న వారే గేయాన్ని, వచన కవితను శక్తిమంతంగా వ్య క్తీకరించగలరని నా విశ్వాసం, అథి భీమన్న, దారరథి, శేషేందశర్మ, కరుణ్రీ, నావాయణరెడ్డి వంటి ఆధునికులై నపముఖ తెలుగు కవులందరూ పద్మరచనా (పవీణులై నవారే. అలాంటి పద్య (ష్మకియలో. నేను ఏనాడో 1969 లో (వచురించిన ఈ కావ్య సంపుటి 1978 లో విస్తృత పునర్ముుదణ పొంది మళ్ళీ ఈనాడు ఇంకా విస్తరింపబడి పునర్ము। దణకు నోచుకోవడం నా భాగ్యంగా థావిస్తున్నాను, తెలుగు పాఠకులకు

ఇ₹111 పద్య (ప్మకియపట్ట, నా సాహిత్యం పట్ట ఉన్న ఆదరాభిమానాలకు తార్కాణంగా (గహిస్తున్నానుం నన్నయ నుండి నా వరకు వన్నెలు. దిద్దుకుంటున్న. పద్యానికి (వ్రమాదం లేదని (పకటిస్తున్నాను.

నేను నా గేయాలన్నింటినీ పునర్విభబించి మూడు సంపుటాలుగా [వచురిం చాను. శ్రీకారశిఖరం, నాదేశం నవ్వుతూంది, (పేమారామం-్యపణవ, [ప్రణయ 'పగతి ధారాగళమైన గేయ కావ్యాలు, అలాగే నా వచన కవితలను (గద్యాలను) కూడా మూడు సంపుటాలుగా కూర్చి తీర్చి (పచురిస్తున్నాను. 1979లో ప్రచు రించిన “ఆనంత సత్యాలు” ఆధ్యాత్మిక తాత్వికచింతనాపరమైన భావ శిఖరాలై తే, “మన చేశుల్లోనే ఉంది”, సామాజికజీవన భావ (సవంతిగా రూపొందింది. మరి ఎకనామిక్‌ న సుందరివంటి వచనకవితా ముఖంగా వెలువడ్డ (వజయ (పనూనాలు త్వరలో (పత్యేక కవికా సంపుటిగా [వకటితం కొవచ్చు. ఆయితేనా "పద్య కావ్యాలు”, “గేయనాటికలు” (తివిధ జీవితానుభూతుల మిశమ సంప్పటులుగానే ఉన్నాయి,అఆయినా అన్నిటిలో ఆవిష్కృతమయ్యేది అనంత జీవచ్చై తన్యమేంఆఖండ భావచ్రైతన్యమె. కారీరక, మానసిక, ఆధ్యాత్మిక సుఖళాంతులు మానవ జీవితానం దానికి పరస్పర విరుద్ధాలు కొవుసరిగదా పరస్పర దోహదాలు ఆలాంటి సమన్వయ సత్యదర్శనమే నా సాహిత్యాదర్శంగా భావిస్తున్నాను.

నా ఇతర రచనలవలెనే ఈ పద్యకావ్యాలను పాఠకులు ఆదరించి నన్నా శీర్వుదిస్తారని ఆశిస్తున్నాను. ఆధునిక విజ్ఞాన చేతనము, అంతరిక్ష విజయశేత నము అడుగడుగున ఆవిష్కృతమైన ఈ కృతులు మానవ కుటుంబ మహాకళ్యాణా నికి దోహదం చేయగలవని విశ్వసిస్తున్నాను.

ఈ పుస్తకాన్ని పునర్ముదిస్తున్న “జయం [ప్రచురణల” సంస్థవారికి ముఖ్యంగా దాని నిద్వాహకులు థీ జ, మారుతిగారికి నా హృదయపూర్వక క్‌ తజ్జతలు.

ఈ పుస్తక (పచురణలో నా కెంతో సహకరించిన ఆత్మీయులు ఆచార్యులు డా॥ జి. ఏ. స్ముబహ్మణ్యం గారికి, కళ్ళాపపూర్ణులు మహాకవి డా॥ బోయిఖీమన్న గారలకు నేనెంతో బుణపడి ఉన్నాను. నా సాహిత్య యా తలో నాకు నిరంతరం

శని

(పోత్సాహం ఇస్తున్న పేకు పేరున పేర్కొనళేని అనేకానేక మిృితులకు; సాహితీ పోషకులకు నేను మౌనంగా కృతజ్ఞతాంజలి ఘటిస్తున్నాను. అయితే, అత్మీయులు శ మ. _పభాకరరావు 1.పె.5,; ళీ 6. హరిశ్చందారెడ్డి వంటి సాహితీ ఐంధువ్పులు అందించిన సహాయసహకారాలు మరుపురానివి. పు _స్తకాన్ని ముచ్చటగా ముదిరిన పద్మావతీ ఆర్ట్‌ (పింటర్స్‌ వారికి, చక్కని ముఖచ్మితం గీచిన శ్రీ మడివడగ ఐలరామాచార్య గారికి నా ధన్యవాదాలు. నా పద్యకవితల పట్ట తమ అమూల్యమైన ఆకీపూర్వుక అభ్మిపాయాలు వెలిబుచ్చిన పెద్దలందరికీ ముఖ్యంగా ఆచార్యులు, ఆసమాన శేమషీ దురంధరులు డా॥ దివాకర్ల వెంకవధానిగారికి నా (వత్యేక కృత జ్ఞతలు-కొందరి అభిజ్జుల ఆభిపాయాలు ఈ పు స్తకంలో క్తుప్తంగా (వచురించ జడ్డాయి.

ఈ పుస్తకాన్ని 9-10-1970నాడు నాటి ఆం్మధ విశ్వవిద్యాలయ ఉపాధ్య కులు థ్రీ ప. బుల్లయ్యగారి ఆధ్యక్షతలో, ఆచార్య తూమాటి దొణప్పవంటి సాహితీ మూర్తుల సమక్షంలో మ్మితులు థ్రీ పి,వి.జి. కృష్ణమాచార్యులు 125 గారికి విశాఖ పట్నంలో అంకితంచేశాను. ఆయన ఈ మధ్యే పోలీసుకాఖలో ఆత్యంత ఉన్నత పదవి నలంకరించి ఉద్యోగవిరమణ చేశారు. ఇప్పుడీ [గంథం వారికి పునరంకితం చేస్తున్నందుకు ఎంతో గర్విస్తున్నాను. మామ్మైతి వలెనే ఈ పుస్తకకిర్తి కూడా దినదిన [వవర్థమానమౌ గాక!

రాష్ట్ర విద్యాశాఖ డైరెక్టర్‌ తమ మ. ౨.15. 0. 5498/0642/70. అల 12-5-1870 లో, (గంథాలయకాఖ డైరెక్టర్‌ తమ సైచేషన్‌ నెం. 1281/02101/201 లో, రాష్ట్ర దేవాదాయశాఖ కమీషనర్‌ తమ 1. ౨1.0. తత /27027/70 లో ఈ పుస్తకాన్ని ఆయా (గంథాలయాలకోసం కమెంగేవన్‌ చేసినందుకు ఈ సందర్భంలో కృతజ్ఞతలు తెలియచేస్తున్నాను.

జె. బాపురెడ్డి

అఖభిజ్ఞుల అభ్మిపాయాలు

ఫ్రీ బాపురెడ్డి గారి రచన సర్వత వారి హవృదయమువలెకే [పసన్నమెై, మధురమై చదివినకొలది చదువవలెనను నుత్కంఠను రేకేత్తించుచున్నది. పద్యము అన్నియు ధారాళుద్ధి కోభితములును భావగంభీఠములునై మకరంద (స్రవాహము వలె సాగిపోవుచున్నవి. (పసారగుణము వారి కవితకు జీవగజ్ఞం వారు వాడిన పదములు కుసుమములవలే రనవసారకములు, కిసలయములవలె మసృణములునైై

శచన కసమానమైన రామణీయకమును గూర్చుచున్నవి.... డా దివాకర్ల వేంఠటావధాని శైలిని గురించి చెప్పడం, భాషను గురించి పరామర్శ చెయ్యడం, ఇతర కవులతో పోల్చడం వంటివి నాకు గిట్టని విషయాలు. అయినా ఈ కావ్యం చదువు తున్నప్పుడు సీ ఇలీ శెలూష్ని లాస్యకళాశై వాలినీ డోలికలలో తన్మయం

కాకుండా వుండలేకపోయాను 1....

డా* బోయి ఫీమన్న అనుభూతి, అభివ్యక్తి, సౌందర్యం, సందేళం అనువుగా రూపొందిన స్ఫూర్తి బాపురెడ్డి కవితామూర్తి.. చెప్పదలచుకున్న దాంట్లో నిర్దిష్టత, చెప్పే విధా నంలో నిర్దుష్టత బాపురెడ్డి సాధించిన విశష్టగుణద్వయం = పద్యంలో పలికినా, గేయంలో పాడినా భావుకత అతని జీవలక్షణం. అందుకు ఒకప్పుడు పేళల చమత్కృతి వెన్నంటివస్తుంది. ఒకప్పుడు తత్యావిష్కృతి లోతుల్ని తరుచు

కుంటూ ఉబికొస్తుంది. ........ బాపురెడ్డి నిత్యోదయశీలి.... డా[॥ న్‌. నారాయణ రెడ్డి

ల! జాపురెడ్డిగారి కవితకు నవతవోసం, రాకెట్టలాంటి చూపులు చాని విలాసం; (వపంచదర్శనం దాని (పకృతి; తత్వాన్వేషణం దాని తాత్పర్యం; అనంతసత్యాల అవిష్క్రరణం దాని అభినవదర్శనం అధివాస్తవికతను ఆనందం వైపు మళ్చీించ టమూ, సామాజిక స్పృహను సౌందర్యం వైపు నడిపించటమూ, బాపురెడ్డిగారి థావభాతికవాదం సాగిస్తున్న సాహిత్మీపస్థానం. డా॥ జి, వి, నుబహ్యృణ్యం భావశ్హైలుల పరస్పర సహకారం శ్రీ వాపురెడ్డి కలానికి పుష్కల మైనది. అవి |కమ పరిమాణంలో పెరిగిన పటిష్టమైన _స్తంభాలై యేతదృవ్య కవితాలతకు అందాల పందిరి పరచి సురభిళ ([పఫవమంజరుల కారకమైనవి............ అలం కవిలోని కవిత్మాపకర్షకు ఛందస్సు ఎప్పుడూ శృంఖల పాయం కాదనే సత్యాన్ని నిరూపిస్తాయి. ఫ్రీ బాపురెడ్డి పద్యకావ్యాలు. కవి సమర్థుడైనపుడూ, భావం శ క్రిమంతమైనపుడూ (పక్రియ యేదైనా పాఠకుని మెప్పించవచ్చుననే కవిగారి విశ్వాసం వారి గద్య పద్య కవితలలో (వత్యక్షర సార్జక్యాన్ని ఛజిస్తున్నది.... డౌ వి. సీతాకళ్యాణి కవికి నిాాళలేదు. నిరుత్సాహము లేదు. ఆశావాది కవి, సమతాభిమాని కవి. మమతా సంగుడు కవి. ఎప్పటికి సమతను మమతను కోరుతూ లోకాన్ని వాటితో ముంచెత్తుతూ, చైైతన్యాన్ని ఎగురవేస్తూ ముందుకు సాగిపోతూనే ఉన్నారు ఫ్రీ బాపురెడ్డి గారు. సమతకు మమతకు పుట్టినిల్లు వారికవనం.... డా॥ వాసా (పభావతి

నె! కమ 1206 1 మెడా 5283 3006060108 ల” 0002376060121 20031 4. 3220 కంకర 0909 ౪712, భజ పెం 28 5800606666 19 వై2ం509ఈ08 2260021120 12 06౪0 ₹0మ0ు ఇండ 125 2190 008 2016 10 ఇ205626 90మ6 01 1169 005 మంకతేజ00 0200618 25 1102651- క్‌ 204 0040476 6 ౯0)60688 లం 90761 286 22021108 2089169. 10 6, 2 క్రం04 06౬ 1006 2 8006 పైజ1806% 2964 2 8కం౦0రే వైేంట08£2902 20౪5 0000 *210% 20916 13 $80606 ఇం3164 1001 మం034 00200001 296 020 80160 లం 90090 ౪080101664 296 6032061288 3166 0 6౪68 ం 9056 శే! 204 2002౯00809 ౪813 580)666. [0౯ ఏం 1101 13, 25 ౫౦66 మన5 02 జి. 28210 వైమే105028166ే, కం 18 09440 2 6?7లానక 4 6003165 116 ౨1804 వైం1060603 206 16 ₹111 60 301106 1౨6 6200006 1 ఉీరరే వెడ903 125 లుం ఉం 101 1 నటం 0౯ 62200216 98% వెంంము 098 లం “సకం06ి అనం 9020 128666 0% 110 001% 216 0886 ఎక 1 ౪7219 ంటు- 128 006 012095 296 900869 236 46 16 వైమీం(08030%9 90/66 16 25 016 0£ లం ౪811636 98షట 1 లం 21636. వెడం కషెంతీఠ 3 లింఠమి 566 5210 ఓం 006061౪6 0% 116 09130 ౦0 భం 400%. 065 ఇ000ఖ0 66196 10 96 09200101 10 2 9398601 మింా010/ 08 6036 ౨6.219 3660 లం ౪81 181663 0 608 లం 09614600 (1016 ? 36 2350 త. టీ. ఆకంమ4న!్‌

కవితా (ప నా నము నా (వపత్యేకత నిత్య నూతనత, వీ ణావేణు సంగీత రా గ (పత్యూషము నా నివాసము, నిస ర్ల స్వాదు సౌందర్య భా వ [పక్షేపషము నా విలాసము, జగ త్స్వపష్న (వపబుద్ధాంతరి క (పస్థానము నా మహిశయము, న క్మతాలునా కావ్యముల్‌. ఆదిత్యాంశువులే గణమ్ములు; సమ స్తామ్నాయముల్‌, శాస్త్రముల్‌ పాదమ్ముల్‌; (గహముల్‌, ఉప్య[గహముతే (పాసల్‌, యతుల్‌; మానవ ద్యో దౌత్యాశయ దివ్య దిగ్విజయ సం దోహమ్ములే భావముల్‌; నాద్యబహ్మయె శెలియై వెలుగునా నక్ష్మత కావ్యాలకున్‌. ఎన్ని (గవాలు 1 తారకలు ఎన్ని ? అనంతమునందు విశ్వుముల్‌ ఉన్నవి ఎన్నియో తెలియ కున్నవి; కన్నులు ఊహచేయు, లో

ఖై బాపురెడ్డి

కన్నులు కల్ను మానవుల

గన్నజగత్తున; కింత కాలమున్‌ కన్న యనేకమౌ కలలు

క స్టైదుటన్‌ నిజమైన నేటికిన్‌. గాలిని తేలుపే ఘనత

గా తలపోసిన రోజు లేగె; భూ గోళ (పదక్షిణమ్ము ఒక

గోవు [పదక్షిణ లీల చేయగా జాలెడి కాలమున్‌ గడచె;

జాబిలి భూతలి మధ్య రాయబా రాలు ఫలించె నేడు; కవి

రా జయి రోదసి నేలుకొందునే. [గేయసి హాసమందు, నిరు

పేదల వేదనలందు, చిన్ని పా పాయిల కన్నులందు; మధు

పాయిల కమ్మనిపాటలందు; మ్‌ [(లాయత మానసమ్ముల, వి

హాయస వీథుల నే వెలార్చుచున్‌ పోయెడి భావ తారకలె

పో కలకాలపు నాచు కావ్యముల్‌. యోగమార్గమున (పయోగమార్గమ్మున కాంచుచుండు దేశ కాలములను కనులతోడ లోనికన్ను లతోడను కాంచుచుంచు సత్యకాంతి లవము.

( 1969 )

స్వష్న జగత్తు ఈ నిరీహా సమీతి బాధా నిశా (ప పంచమందు, సిరాశా పవనములందు నలిగి ఆరెడి (బతుకు దివ్వెలను మాటి మాటికిని వెల్లు మనును కమ్మనగు కలలు. మానవుడు, పుట్టి స్వప్న బింబములనుండి [భమణ మొనరించు స్వప్న గోళముల చుట్టు వాసమైయుండు స్వప్న భవనములందు పెనమైసాగు స్వప్న విశ్వముల చేర, సకల సృష్టి ఏ మహనీయు స్వపష్నఫలమొ రి స్వప్నసంపద లే భావబలుని సృష్టి యో? కలయె నిజమగు నిజమే కలయగు స్వప్న సత్యాలు వేదాంత సాగర మగు. గతము కన్నట్టి స్వప్నమ్మె కాద వర్త మానము, భవిష్యమేమొ లీలా నిగూఢ ముగ వెలుగు వర్తమానంపు మూగకనుల కొనలయంచున, సాంధ్య జీవనములందు. మొగ్గ కన్నెలు తొలి వలపు కలలందు మధుపగీతాల తేలి సంబరము మీఠర ఉదయరాగ లతాంకాన నిమర లేచి నగువు బిగువులతో తేనె నాట్యమాడు.

జ్సీ బాపురెడ్డి శర్వరీ సల న్నిదలో స్వాష్నికాను భూతి రేఖలె మెరుపుకై పూయు నేమొ? చిన సుహాసిని, గాఢ న్నిదను వెలుంగు చూచి, మందస్మితోష సె లేచు నేమొ ? కలలలో కోడె కోడి రాగల వెలుంగు పుంతలో తానమాడి, [ప్రబోధ భావ గళము సారించి, నిమరలో గల యెొదలను మేలుకొలుపును, మేటి వై ఠాళికు నటు కూడు ఆశలు, ఆపచల్‌ గూడుగాను (బతుకు (శ్రామిక జనులు స్వప్నములలోన హాసవాసంతలక్ష్మి తద్వాసములకు కదలివచ్చుట చూచి, సాగెదరు ముందు. కాటువేసిన యపు డెడజాటు పాము 1పణయ జీవుల వెతల మూర్చనలలోన సిత కపోతములై వచ్చి సేదదీర్చు కలల గుండెలలో ఎంత కరుణ గలదొ 1 కాళిదాసుని విరహంపు కలలు, గంట మున విజృంభించి [మోగి యక్షుని గళాన, శిల్చి రస కల్పనా స్వప్న సీమలే అ జంత ఎల్లోర గుహల వాసమ్ముచేయు.

వద్యకావ్యాలు ర్‌ సరస కవి భావనా స్వప్న సరసిలోన పొంగు నవె నవాతర కావ్య పుష్పరుచులు స్వప్న గంధర్వ కిన్నెర స్వాదు గీత ముగ్ధ హృదయమ్మె సంగీతమునకు నెలవు. శ్వేత గజసమర్చిత జలజాత సుప సన్నతా స్వప్నమును కనకున్న ఉదయ మొందునే తలి గర్భమ్మునందు శాంతి ఛా దూత అజానజేత బుద్దుడు జగాన. కో అ శాస్త్ర విజ్ఞాని మస్తిష్క స్వ్య్వపయోగ శాలళో తేలిపోవు స్వప్నాలె, రాతి యుగమును నడిపించెను అణుయుగమువరకు కల్ల యనుకున్న దెల్ల సాకాత్కటరించె. నరుని కిల స్వప్నమే చేతనా రథమ్ము కలల అలల జీవనకథ ఇల చర్మిత నరుడు స్వప్న జగమ్మునే నాడు వీడు ఆ దినమె సర్వసృష్టికి అంతిమమ్ము. కోరి కోరనే స్వప్న చకోరవమౌదు స్వప్న శోదసి నౌకగా సాగిపోదు రండి నా వెంట స్వప్న తారా వినోద మోద గంభీర సాగరోర్ములను తేలి 1 ( 19056 |)

అద్వైతము ఎద కదలించునట్టి తర

లేక్షణలన్‌ గురుతించి పాట పా డెద నని, ఎక్కడో కలత

టిల్లతలన్‌ గని తన్మయత్వ మొం దెద నని, నోరులేని పకృ

తిన్‌ నుతియించెద నంచు మీరు న న్నదయత నిందసేయకు డ

నభ్యుదయుం డని హేతుహన్యులై (వాయగనె విలాసినులపై గేయములను కూలిపిల్లను మరచు మూర్ణుడనుగాను, (పకృతి సొందర్యములగూర్చి పాడగానె మానవుని కష్ట సుఖములే మరువలేదు. మన్నును దున్ను కర్షకకు

మారులు, ఆ గని---మిల్లు.-ఫ్యాక్టరీ మున్నగువానిలోన [శమ

మున్‌ _వడపిండెడివారు, క్రార్కులౌ అన్నయ లందరున్స్‌, [పజల

టంచు ఎరుంగుదు; వారి బాధ తే మున్నవొ , వాం భాప ఎటు

లున్నదొ కూడ ఎరుంగుదున్‌ సభా 1

పద్యకావ్యాలు 7

స్వార్థ సంకుచిత తత్వాలకు దూరాన తేలియాడెడి మేఘమాల జూచి

తన తల్పియేరు ఒడిని జేరనో యన పర్వెతు సెలయేటి బాల జూచి

తన క్షణ జీవితమ్మును నికా లోకాన వెలిగించిపోవు చంచలను జూచి

శిశిరలోకపు గుండె చివురించు పువ్వుల నవ్వుల నవవసంతమును జూచి

ఎద కరంగ పౌంగారగ కదడలియాడ

కైత లల్లి పాడితి నంతెకాని, స్వార్థ

పరుడ గాలేదు, నాతోడి (పజల వాణి

వినక కూర్చుండినట్టి పాపియును గాను.

ఒరుల కష్టము దోచుకొంచు జీవించుదా నవుల నుత్క్బృుష్ట మానవుల జేయు,

స్వార్థమునకు మర్యజాతిని బలియిచ్చు మారణాస్త్రములలో మంచు పేర్చు,

సుఖమును కలనైన చూడని (ప్రజలకు సుమనోజ్ఞ భావిమార్గమును చూపు,

మన సంఘ జీవితమ్మును వికారించు దు రాచారనములను చితాగ్ని (దోయు

నిశిత కవితలు [వాసెడి నేనె కరిగి

కలికి చిరునవ్వులకు భాష్యములు రచింతు

(ప్రకృతి సౌందర్యములను కావ్యముల నింతు

“కష్ట సుఖముల రెంట భాగమ్ముగొందు. ( 1959)

అనుతాపవు

ఒక (ప్రభాత సమీర వీచికను తేలి వచ్చి; నా జీర్ణ జీవిత పర్ణశాల జొచ్చి, చూచి, నిట్టూర్చి. అ్యశులకు బెదరి, ఏల మరలి పోయెదవె ఆకా లతాంగి ! మంచువలె నున్న నన్‌ కదలించి, భావ నా (పపంచాన దించి, ఉష్టమ్ము నించి, గగన మంట పొంగించి నన్‌ గడియలోన నేలమై కూల్చితివి కిలవోలె బాల! ఏ మయి పోయె నేను రచి

యించిన ఈ చిరుగాలి పైని ళో భామయ స్వర్గసీమ ? నవ

థావికళాత్మక సొఖ్యజీవితో హా మధురానుభూతి ? నుడి

కందని స్వప్న జగ ద్విహారమే దే మయి పోయె? ఇంక శమి

యింపవొా ఈ పిడుగుల్‌ తుపానులున్‌? ఈ పూ లతల మాటునే విషసర్పాలు

పొంచి యుండుట నే (గహించనైతి ఈ మృదు జలదాలనే. భీషణోల్కాళ

నులు గలవంచునే తెలియనై తి

పద్యకావ్యాలు "8 ఈ సిత జ్యోత్స్నలోనే సీలి నీడలు తిరిగి వేటాడు టే నెరుగనైతి ఈ నిశ్చలాంబుధియే ఫొంగిపడి తాండ వించుట నే విలోకించనైతి అరర! ఈ జగటజ్జీవ లాస్యమ్ములోని మృత్యుదేవత పాదాలమీది విలయ కింకిణీ క్వాణముల నాలకించనై తి ఆశ ! నీ మీది మోహాన మోసపోతి |! ఊహల మత్తులోన యువ తోర్వశ గానతరంగ డోలలో నా హృదపూర్వ శిల్పికృత నవ్య కళాంబర సొౌధమందు, నా దేహము గేహమున్‌ మరచి దివ్య పథమ్ముల స్వప్న చంచలా వాహన మెక్కు- టేల, భువి (వాలిపడన్‌ పరితాప మేలకో ? గతకాలో[గ వనమ్ము దాటితిని దుః ఖమ్ముల్‌ దిగజా (మింగి, శా శ్వత సౌభ్యాలయ మీవు చేర్తు వను వి శ్వాసమ్ముతో ; వమ్ముచే సితి వీ నాటికి సర్వభావనలు, పై జీవింతు నేరితి? కా ల తమో గర్భమునందు భావియు కనన్‌ రాదాయె ఆశాంగనా |!

క౦ బాపురెడ్డి తృప్తె బంధాల నన్ను బంధించి వైచి విశ్వ మెల్ల (డేమించి జీవించ నేర్చి వాస్తవ జ్డాన భాస్వర పథము నడచు టొక దె సుఖ మనిపించు, కోరికల రాణి! ( 19050 )

వసంతోదయము ఈ రసాల వృష్షాల కోయిల గళాలు పోసిన సుగాన నుధ (లాగివేసె నేమొ? మండు టెండల (గీమ్మండు జెండు వోవ మధువుతో పొంగు లెత్తె న్యామఫలజాతి. లాగెనో లేదొ పసుపు చేలాలు [పిదుల న్రశిర దుశ్శాసనుండు గర్జించి వచ్చి: పచ్చపచ్చని (కొవ్వలిపమ్ము లురల వనకుమారి వసంతయ పాడె నదిగా

ఏ మురారి మొరాలించె నేమొ కాని. కరుడు గట్టిన హిమళిలల్‌ కరిగి ర్ఫురిగ పారం వాసంత కోష్ట నిశ్వాస లందు విష్ణవోషస్వినీ (క్రాంతి వీక్షణాల కరిగిపారెడు దాస్యాంధకార మట్టు. విచ్చిన సుమాలు మధువుల వెల్టివింసె [భమరయువకాళి 1పణయగీతముల కరగి హెచ్చిన వియోగదాధ నా ఎద రగుల్బ థావకవి చేసె నన్నోక దేవి మోవి,

క్షే దాపురెడ్డి నాడు శిశ8ిరాన ఓదార్చినాడు, ఏడ్చి నాడు, కవి జీర్ణ లోకమ్ము చూడలేక ; నేడు వాసంతమున పొంగినాడు పాడి నాడు శుభగితి ముందుంచినాడు నేడు. ( 1054 ))

కృతఘ్నత సుందరాస్యము కళమాసి కంది పోవ నుదుటి కుంకుమ ముంగురుల్‌ చెదరిపోవ హతహృదయ దీన సందేళ మట్టు చుఃఖ వాష్పములు రాల్బ్చె దేలనో (పకృతిదేవి ! ఆరయ నీదు ఉపేవా స్వయంకృతాప రాధములె నీదు కోకకారణము కాద ? కాక ఎవరేని చింతయే లేక తన (బఐ తుకును బహిరంగ పరచుకొందు రటె తల్లి | ఎంత ఆమాయికమ్ము జన

సీ! కనులారగ చూచుచుండియున్‌ వింత [(పవర్తనాన కను

పించిన ఈవిష మాన సార్భకా నంత హళఠమ్ములోని నట

నమ్ము [గహింపక, జాలి బూని, క త్పాంతక చుష్కరాలకు మ

హాబల మేల యొసంగినా వొకో తఆలియ దటే మదంబ, భవ

దీయ మహోజ్వల జీఎతమ్ములో గల కన రాని శక్తి కళి

కల్‌___హృదయాలు నశించి నట్టి లో

4 బాపురెడ్డి

భుల జ్వలిలాగ్ని దృక్కులకు

మాసములో పడి చూపీనావు ! త తృలము విషాద బాష్పకణ

ధారలు గాక నులేమి యొనటో ! విశ్సరాహస్య విహగమ్ము పెంచి దాచి ఇచ్చినావు జీవిత మూళల్య మెరుగ నట్టి నరుని రాతిచేతులకు, ఏనాడొ పీల్చు ఆనురత దాని కోష్ట [ప్రాణానిలములు. ఆ 'వీమ శైల శృంగతతి

యా, ఉరు వార్థి తరంగ ధాటియా వాహినులా, మరుత్తుల యప

వాహములా---ఇప్పు డాప నోపు త ద్ద్రోహ కరాళ కాంత? ఘన

| చోర్చల సంయుత (శాంతి కాంతీ హిం

సౌహవ య్యాతలన్‌ ? మనిషి

యాకృతి చేతన చమూనవ్పం డటే ! ఉ్యగ్యోగయైన స్వార్టోన్మత్త నర్త కీ

విలయ నాట్యాల శిధ్రిలముల గని “'మతిహీన చుర్మార్గ కృత దానవత్వ కృ

త్యాల వెల్వడిన రక్తాబ గాంచి కుటిల మూర్థత్య సంకుచితత్వ తల్వాల

"కీ నిమిత్త శోకాలను విని [దోవోన అణుశక్తి దుర్వినియోగాన

కాల్చిన ధరణి వక్షమ్ము జూచి

వద్యకావ్యాలు 15 తత్కృత కృతఘ్నలాపరాథము (గహించి నే డయిన దానవత్వము వీడి నరుడు స్వచ్చ మానవతా సుధా స్నాతుడైన మానవుడు కాక పోడులే, మాను 'వగపు ! అతి సూక్ష్మ పరమాణు వైన, అంతము లేని (బ్రహ్మాండమైన, చొరబడు వాడు కుల మత జాతీయతల రాజకీయాల ద్వేష భిత్తికల ఛేదించ లేడ ? 'సెలయేటికన్న వన్నెలకన్న విహగమ్ము కన్న స్వేచ్చా విహాయస వెహాకి స్మామాజ్యవాద వలసల్వాసమానరా బద్ధ దాస్యమ్మును బాప తేడ 1 వానరుడు, దానవుడు కాడు మానవృండు అనెడి కీర్తిని గడియించు కొనును గాక నీకు ఆనంద నిధులను నించుగాక ఓ [పకృతి మాత 1 నీకు జయోస్తు ఎపుడు. (198)

స! పరిక్ష నా నవోన్మేవష యౌవ నానంద సరసి లో జనించిన వ్రణయ సరోజములను అమల 1పేమాంజలి ఘటించి అర్పణమ్ము చేయనీ చరణాలకు__[తోయ నేల? పేద నని ఎంచినానొ నన్‌ పేమమూ ర! వ్యెరి నని ఎంచినావొ తపింప జూచి? కాను నిర్భాగ్యుడను, వ్యారిగాను నేను నా మనః పేటి దాచ్చితి [గేమ ఛనము. జీర్ణ పర్ణకుటిర నిశీధ వాసి నైన నేమాయనే నిర్ణయాత్ము రాల || మనకొరకు శాశ్వరానంద మధుర భావ గాన సౌధ్ధాలు నిర్మించినాను రమ్ము. ,ఎద' ఎద వసించి, హసియించు, ఎగసి ఎగసి, ఇందలోకాలు కూడ జయించి, మృదుల జలదశయ్యల సౌదామినులు కొలువ ను ఖించ నూహించి నిన్ను (పేమించినాను. అచ్చర కన్నె వంచును ఉ షాంగన వంచు, తటిల్దరాంగ వం చచ్చట లేని పేమ (ప్రక టింప, నటింపను; అబ్జి కన్య పె

పద్యకావ్యాలు

లించెడి మానవతా లలాంకమున్‌ విచ్చుచు నున్న నిన్నెద జు

పింతు వరించు, మనుష్య భామినీ! సుందర గిరి (సవన్నదీ మంద మంద గితికారావ మలయానిలాతి శీత కాంతిపూర్ణ (పళాంత వనాంతర సువి హార మోహన స్వప్నము లవియె చాలు. ఇంత ఏడ్చించి (పేమ బాహ్వంతరముల సంతరించితివా స్కుపశాంత హృదయ ! ఎంత రసికవు ! ఇటు పరీక్షింతు వటవె? కొంత తడయుము నిను పరీక్షింతు నేను.

(80-9-1954)

రసరాగము మలయ సమీర మన్న, మధు

మాసము అన్న, పికమ్ము లన్న-__వె న్నెలలు, మొయిళ్ళు, రారకలు

నిర్ణరు అన్నను తన్మయుండనై శిలలు కరుంగు నట్టు, పెను

చీకటు లెల్ల వెలుంగు నట్టు, నా కలలు నిజమ్ము లౌనటుల

గానము సేతు రసానుభూతులన్‌, అందిన అందమైన సుమ

హాసము పొందినవాడ కాననే అందని తారకా ద్యుతుల

కై తపియింతును , నన్ను తన్మనో మందిరమందు నిల్చుకొను

మానిని రాగ మెరింగి నండుకే కుందుచు నుంటి నా వలపు

కోరక నాయెద దోచు వారిక్షె, తారలతోన తార మధు

ధారలలో మధుధార, బాల శం పా రమణీయ లాస్య సుర

వాలలలో సుర బాల కోసమై

పద్యకావ్యాలు 19

దారమునై అదృష్టపు ప

తంగము నింగికి లేపి, సమ్మతిన్‌ తీరని తీయనౌ కలల

తీరముపైె విహరింప బోయెదన్‌. పూవుల అంద మందరంిది

పూచిన తీవ ఎవళ్ళ్శదైను స ద్భావ రసమ్ము అందరిది

భావుకు డేగృహవాసియైన, గా నావళి [శోత లందరిదె

ఆ (పియ గాయని ఏరిదైన, ఏ లా విడలేరొ స్వార్ధము అ

నంత క శావిభవమ్ముకోసమున్‌ శః పాడెద వేయిసారు లిదె

పాటను; పాడెద లక్ష తీరులన్‌ వాడని భావముల్‌ మలచి;

పాడెద సుందరలాబ్ధిచిత్తునై; ఆడెద కోటి భంగిమల

ఆడిన ఆటనె; ఎంత (లాగినన్‌ వీడని దాహ మార్చగల

వింత రసామృత పానమత్తునై !

( 1966 ౧)

పరీత నా నవోన్మేష యౌవ నానంద సరసి లో జనించిన [ప్రణయ సరోజములను అమల (యేమాంజలి ఘటించి అర్పణమ్ము చేయనీ చరణాలకు._[తోయ నేల? శేద నని ఎంచినావా నన్‌ (పేమమూరి ! వెరి నని ఎంచినావొ తపింప జూచి? కాను నిర్భాగ్యుడనుః వరిగాను నేను నా మనః పేటి దాచితి (పేమ ధనము. జీర్ణ పర్ణకుటీర నిశీధ వాసీ నైన నేమాయనే నిర్ణయాత్మురాల ! మనకొరకు కాశ్వతానంద మధుర భావ గాన సౌధాలు నిర్మించినాను రమ్ము. ,ఎద' ఎద వసించి, హసియించు, ఎగసి ఎగసి, ఇందలోకాలు కూడ జయించి, మృదుల జలదశయ్యల సౌదామినులు కొలువ ను ఖించ నూహించి నిన్ను (పేమించినాను. అచ్చర కన్నె వంచును ఊ షాంగన వంచు, తటిలలాంగ వం చెచ్చట లేని పేమ (పక టింప, నటింపను; అట్టి కన్య పై

పద్యకావ్యాలు క్షగా ఇచ్చయు లేదు ; చల్దగ చ లించెడి మానవతా లతాంకమున్‌ విచ్చుచు నున్న నిన్నెద జ పింతు వరింతు, మనుష్య భామినీ! సుందర గిరి (సవన్నదీి మంద మంద గితికారావ మలయానిలాతి శీత కాంతిపూర్ణ (పళాంత వనాంతర సువి హోర మోహన స్వప్నము లవియె చాలు ఖంత ఏడ్చించి పేమ బాహ్వంతరముల సంతరించితివా స్ముపశాంత హృదయ! ఎంత రసికవు ! ఇటు పరీక్నింతు వటవె? కొంత తడయుము నిను పరీశ్నింతు నేను. (80.98.1954)

రసరాగము

మలయ సమీర మన్న, మధు

మాసము లన్న; పికమ్ము లన్న __-వె న్నెలలు మొయిష్ళ, తారకలు

న్‌ర్ణ్భరు అన్నను తన్మయుండనై శిలలు కరుంగు నట్టు, పెను

చీకటు లెల్ట వెలుంగు నట్టు, నా కలలు నిజమ్ము లతౌనటుల

గానము సేతు రసానుభూతులన్‌. అందిన అందమైన సుమ

హాసము పొందినవాడ కాన నే అందని తారకా ద్యుతుల

కై తపియింతును , నన్ను తన్మనో మందిరమందు నిల్చుకొను

మానిని రాగ మెరింగి నండుళ్తే కుందుచు న్సంటి నా వలప్ప

కోరక నాయెద దోచు వారికై. తారలతోన తార, మధు

ధారలలో మధుధార, బాల శం పొ రమణీయ లాస్య సుర

బాలలలో సుర బాల కోసమై

వద్యకావ్యాలు 19

దారమునై అదృష్టపు ప

తంగము నింగికి లేపి, సమ్మతిన్‌ తీరని తీయనొ కలల

తీరముపై విహరింప బోయెదన్‌. పూవుల అంద మందంిది

పూచిన తీవ ఎవళ్ళ్శదైను స ద్భావ రసమ్ము అందరిది

భావుకు డేగృహవాసియైన, గా నావళి (శ్రోత లందరిదె

ఆ [పియ గాయని ఏరిదైన, వీ లా విడలేరొ స్వార్థము ఆ

నంత క ళావిభవమ్ముకోసమున్‌, పాడెద వేయిసారు లిదె

పాటను; పాడెద లకు తీరులన్‌ వాడని భావముల్‌ మలచి;

పాడెద సుందరలాబ్టిచిత్తునై ; ఆడెద కోటి భంగిమల

ఆడిన ఆటనె; ఎంత [తాగినన్‌ వీడని దాహ మార్చగల

వింత రసామృత పొనమత్తునై |

( 19686 0)

ఆనందయోాగి ఎవరు ఛేదించ గలరు నేనీ జగాన కట్టుకొన్న ఆనందాల కలల కోట ? ఎవరు వారించ గలరు నేనీ (బతుకును మధుర గీతాల మాలగా మలచుకొనుట ? ఏను వసంత వాటికకు నేగి (పమోదము చెందకుండ ద్వే షానల చిత్తు లెవ్వరొ న నడ్జెద రౌర ! ఎరుంగలేక __- నా లోనె వసంతలక్ష్మి ఎద లోని ఎదన్‌వఠె నాట్యమాడి, అ మ్హాన మహానుభూతి సుమ మంజరులన్‌ రచియించి మించుటన్‌ |! చల్లని సంజగాడుపుల సాగర సెకతతీరమందు నే నుళ్హము పొంగగా తిదుగు చుండుట ఓర్వమి (తోసినారు, ఘూ ర్లిల్లు పయోధిలో ఎవరొ రేయిని దాగి, [గహింపలేక __ఠం జిల్లెద నంచు ఆ కడలి జీవన మౌక్తిక రత్నదీపమై.

సద్యక్రావ్యాలు డ్‌ మబ్బుల కీడుగ సాగెడి భావ వి మానములో పయనించెడి నన్‌ దబ్బిలి ఎవ్వడొ కూల్చగ జూచెను దారుణ దుష్టగుణాశనియై అబ్బుర మొందెను కుందెను నా (పకి అంగము ఛ్యతవిహంగమమై కబ్బము లల్లుచు గాలిని తేలుచు గానము చేయుట చూచీ మదిన్‌, కోరుకొన్న గులాబీలు కోయునపుడు [కూర మగు ముళ్ళు నాచేయి కొరికి, మురిసి పడును గాని ఎరుంగవు--.[పణయతత్వ బోధయేగాని నా కది బాధకాదు అషైశ్సర్యము లేవా నా కడకురా నడ్డంకులం వెట్టి పా పిస్టల్‌ నాకిల కష్టనష్టములు, దు ర్భిషమ్ము కల్పింతురా 1 ఇష్టమ్మెనపు డన్నమే కమి౩ెడో ఏ నీడయో యున్న సం తుష్టిం జెందెడి నన్ను, స్వార్ధముల వ్యా ధుళల్‌ బాధలం బెట్టునే ? అమృత మట్టులనే హాలహలము (గోలి వెన్నెలట్టుల చీకటి కన్నె వలచి పరవశిల్దెడి నన్ను ఎవ్వరును ఏమి లో లో చ్జి చేయగలరు? ఇక్కబట్లు నన్‌ చేరునెట్లు (|

లలి వాప్పురెడ్డి [ధువముల హిమశిలలై నను అవనీ గర్భాంత రోష్ట మైన భరింతున్‌ అవమానము సమ్మానము ఎవరే మొనరింప సత్య మేను వచింతున్‌, ( 1967 ))

అనింద్య

నిను విసిగించి, నీ కనుల

నిండి సవించు కవోష్ణ బాష్ప వా హినులను చూచుకొంచు హసి

యించుచు, వేడుక జెంద నాకుభా వన కల; దైన నాకములె

భవ్యములై కనిపించు నీదు చ క్క-ని నును చెక్కుటద్ధములు

కందు నటంచు భయమ్మగున్‌ (పియా! ఎన్నివిధాల నన్ను హృద

యేశ్వరి 1 కోతలు పెట్టినానొ, నా కెన్నగ సిగ్గుక ల్లు అవ

హేళన లెన్ని యొనర్చినావా, సీ కన్నిటి కన్ని రెట్టు కఠి

నాత్మత శిక్ష నొసంగ జూడ నీ కన్నులు రువ్వు దృగ్దతలు

క ట్టెడు నా కరయుగ్మమంతలో, అర్చనము లేని నా యొవనాలయాన చంచలాదేహ ! నిను (పతిష్టించుకొరకు (ప్రణయ గీత మంగళా లెన్ని పాడినానొ ఎన్ని గరశాబ్ధు లీదితి నెరుక గలదె ?

లశ బాపురెడ్డి

చుక్కల వెక్కిరించు కను

చూపులెగాక, చివుళ్ళు మెక్కి మ _తెక్కిన కోకిలమ్మ నవ

హేశన సేయు గళమ్మెగాక, నా వాక్కుల కందరాని భగ

వంతుని సృష్టిక మూలమౌ ఎదో చక్కదనమ్ము నీయెద ని

జమ్ము చెలీ! కనుగొంటి నా హృదిన్‌, సీ పదాద్దాలు చేరవచ్చే పథాల పరుగు లిడి కోటి గండాల బయట పడితి___ నా ఘనత చేత కాదు అందాల బాల! నీ [పణయ మహిమవలననే (సియతమ ! సీ రవళించు అందియలు

నీరసమైన మదంతరాన ఏ వో రసవద్వసంతముల

“కో యని *ళూ యని పించు (శొవ్యశ్ళం గార సుధార్దు కావ్యముల

కమ్మదనమ్ము లతోడ పొడి, మం చార మనోజ్ఞ భావముల

నారులు వోయును, నాట్య సుందరీ! నీ విషాగ్ని పరీక్షల నెగ్గినట్టి నన్నె వరియించి, యుష్మద్‌ (పణయ సుమాల మాల నా౩ యర్చించి సౌభ్యాల నేలు దేని ! మేధావినివి కళాదేవి వయ్యు.

పద్యకొవ్యాలు లర్‌

రౌ దనిక్శాభ సైక తము

లన్‌ జడిమబ్బుల ముళ్ళకంచెలన్‌ సిద ఎరుంగకన్‌ [శమగ

ణింపక దాటుచు పర్వులెత్తు ఆ రు[దశిరోమణీ 1పణయ

రూపి నిశ్శాపియు భాధ సౌఖ్యక ల్ప్మదుమమా ! (గహించితిని

హైడెడి సీ చిరునవ్వు భాషలన్‌, ఈ కొరగాని లోకమున

ఈ వణికంపు సుథాలలోన ఏ మో కల దంచు నే(బమసి

యుంటిని ఇన్ని దినాలు, నేడు నీ లో కనుపించు కాంతి ర్ఫురి

లో కనువిప్పెను నా యెడంద, నే సీ కను నీడలందు రమ

ణీ! రసలోక తపస్వి నయ్యెదన్‌. పిచ్చి సరసాల నిన్ను ఏడ్ప్చించ నెంచి ఎదొ ఎదో అనబోయి దేవీ! త్వదీయ ముగ్ధ లావణ్య మహిమాబ్టీ మునక లిడితి, హాస్యమునకై న నీవు శిషార్హ వటవె!

( 1055 )

సు[పభాతము

సుప్రభాతము, ఓ వసంత (ప్రసూన వనములార ! [పాభాత కోభా దీప్త మ్మితులార ! కా జగచ్చై్యతులార ! ఉజ్జ్వల నవీన వర్ష మహోదయాన సుప్రభాతము. ఆ కుసుమిత వనవిలాసినీ కచమ్ము వోలెనా యెద నాళా సుమాలు పూచె, ప్‌క లసద్గాన పులకిత (పకృతి భంగి మన్మనము భావ సౌరభ మగ్న మయ్యె. ఎన్ని వసంతముల్‌ గడిచె

నెన్ని ఉగాదులు వచ్చి పోవే దెన్నడు నాకు ఇట్ట వచి

యింపగరాని మహానుభూతి గ ర్వోన్నతి కల్లలేదు; భర

తోదధి నాయ్యధ మహాతరంగ మి బైన్నడు అంబరోన్నతి గ

మించుచు పొంగుచు పాడలేగురా 1

వషద్యకావ్యాలు వి?

జాల బాలికలు పుష్పాలవోలె (ప్రభాత

వేళ ఆస్యాల హాసాలు నింప (పతి గృహ మొక పల్లవిత మహీరుహ మట్టు

పచ్చతోరణముల పరిఢవిల్హ యువతీ యువకులు కలవిహంగముల కిల

కిల లట్టు పరిహిసములను విసర (వతివాడు మలయ మారుత వీచు లట్టు లు

జ్వల భావి తావి శ్వాసలు వెలార్చ ఎటుగనిన రాగ మంగళార్భటి చెైలంగ పటుతరోత్సాహ దివ్య [ప్రభలు వెలుంగ నేడె ఊరూర వనలక్ష్మి నిల్చి యింపు గా ఉగాది జరుపుకొను కరణి తోచ్చు | తెల్లని వేపపూ వొగరు

తీరిన మామిడికాయ బెల్లమున్‌ చల్లని సీట కల్పిన రస

మ్మును దొన్నెల నిండ [తాగి మ త్తిల్పి సురత్వ మొంది నవ

దివ్య వసంత కళా విలాస సం వుల జగత్‌ 1ప్రమోద పరి

పూరిత గీతిక లాలపింతమా ! గున్నమామిడి, తన (సియకోకిలమ్ము పీడిపోయి ఆనాడు; తపించి, తిరిగి నవ్యముగ నేడు కూడి గానమ్ము సేయు నాం[ధ్ర తెలగాణ మేక మైనట్టి తమిని,

వ్‌ ధాప్తురెక్టి, ఇంతటి శభదాభ్యుదయ వసంత వాటి నడుగిడు కతాన “దుర్మభి” యయ్యు సుముఖి యే యగునురా నవీనాబ్ద మెట్టు లనిన శుక్తిగర్భాన పడు చిన్కు ముక్త కాదె! ( ఆంధధృఫ్రదేక్‌. ఉదయించిన తొలి ఉగాది సందర్భంలో ) ( 1056 ్రి

వమన శాంతి

(యేమించలేదు నిన్‌ ద్వేషించలేదు; ఆ

ట్రని తటస్థ నుగ నుంటి నని కాడు నవ్వించలేడు నిన్‌ కవ్వించలేదు, అ

ట్టని ఆరసికుడ నైతి నని కామ రమ్మనలేదు నిన్‌ పొమ్మనలేదు, అ

ట్రని పల్కరించ లేదనియు కాడు త్వర పడలేదు నే పొౌరపడలేదు, అ

ట్రని బుషీశ్వరుడ నే ననియు కాదు మన చెలిమి తీరులోని ఆ మహిమ మేమొ వింతగా కూర్చినది మనశ్శాంతి నాకు నీరజ దళమ్ముపె నుండు నీర మట్టు

(1966 )

సరనసాగరుడు

ఖండ ఖండాలు నీదుకై దండ లోన నిల్చుకొన్న మహాంభుధీ! నీ గభీర హృదయగానము వినెడి నా హృదయమందు నవ్య భావన లేవియో నాట్య మాడు. ఆడుకొందువు, పాట పాడుకొందువు దివా

ర్మాతమ్ములీవు వారాశి రాజ! ఇరు సంజలును సీకు మృచు గంధవహ లాళ

వృంతాలు వీచును వీచి రాజ! వెన్నెల కన్నె కన్పించిన చాలు, మై

మరచి నీయెద పొంగి పొరలు నౌర! ఎటు పొరలిన మేను పొటమరించని రీతి

పరచుకొంటివి ఇసుక పరుష్ప చుట్ట 1 ఎంత రసికృడవో నద్ర కాంత లంత దూర దూరాలనుండి నిన్‌ చేర వతు రొక్కరికి తెలియకుండ మరొక రు! సుంద రతకు అనందములకు శరధివి నీవు, ఏ మని పాడె దోయి? ధర

ణీ పరిణామ క్ర థా విశేషముల్‌ నీ మధురానుభూతులను,

సీ కలలన్‌ సమకూర్చి తీర్చి శో

పద్యకావ్యాలు | భామయ గీతు లల్టుకొని పాడెద వేమొ, అనంతకాల జీ వామృత సాగరా! భవద యంధత్రిత భావ తరంగ వీణపై ! పులకరించితి వేని సజ్జల కణముల ముక్తి పొంది యైపోవును మౌ క్తికములు రక్కి చెందెద వేని చిరత్న శిలలు ధన్యతను చెంది కావె రత్నాల జాలు! నీ యుచ్చ్వాసనులే పయోధరములై నింగిన్‌, ధరా వర్షమై ఆయా దేశ నదీ నదమ్ము లయినీ యం దేవిధిన్‌ లీనమౌ నో యారీతి సమస్త జీవులును ఏ దో జీవనానంద సం (శేయోవిర్భవ మొంది అందె తుదకున్‌ లీనం బవున్‌, సాగరా ! ( 19062 0

లే రవీం[దకవీందుడు హిమ గిరీం్యద శిఖరి, హిందూ మవాంబుధి గంగ యమున, కృష్ణ కలవు మాకు కలవు తూర్పు పడమరల కనుమలు మాక్షు కవి రవీం్యద ! నీవు కలవు మాకు, కలవు కాని నేడు కనరావు కనులకు ఐన లేదు నీవు లేని చోటు లోన కనులు విప్ప లోకమ్ము నిండార కలపు నీవు, వెల్ల గలవు నీవు! వంగమె కాదు, ఈ భరత వర్షమె కాదు, (పపంచ మెల్ల ఊ వష ణి స్పాంగెను నీయెడంద విర బూచిన కావ్యకళా పరీమళో త్తుంగ తరంగ డోలికం; దుర్భర దాస్య విశీర్ణ సాప్షిత్రీ [ప్రాంగణ మందు నాటితి వ యా విలస [దస పారిజాతముల్‌ | శీల్యాదివై నీవు గీతాంజలి ఘటించి (పకృతిలో లీనమై పొడు నప్పుడు విశ్తు భారతి వీణ వినిపించె నొక [కొత (శతి, నవజీవన రృతి; రవీంద్ర!

పద్యకావ్యాలు లలి దేశాల విడదీయు ద్వేషాగ్ని కుడ్యాలు కూలె, (పాక్సశళ్చిమాల్‌ కూడి పొడె ద్యోగంగ భూగంగతో కూడి (పవహించె నరునిలో దివ్య గంధములు వీచె (పావృ డంభోధర రథమ్ముపై నొకపుడు పుష్ప సురభిశ వన మార్గమున నొకపుడు స్వామి యేతెంచి, నీ హృది (పేమ హస్త ముంచి, ఆనందజలధిలో ముంచి నిన్ను. మంజుల భారతిన్‌ హృదయ మందిర మందున నిల్పి; దేవ ధా షం జెలువొందు నా ఉపని ష న్నవసారము పండిః సీవు గీ తాంజలి పట్టు నప్పు హృద యాంజలి పట్టి జగజ్జనాళి భ క్రిం జపియింపరే భరత దేశ యళోరవి నిన్‌ లసత్క-వీ! సృష్టించితివి కవ్మిసప్ట! 'గోరా'ను సీ దేశభ క్రికి దివ్యదీప మట్లు; ఒక అల్పఘటన మొక్కొక చర్మితకు బీజ మీడు నని తెలుపు నీ “పడవ మునక; నీ లోని స్వేచ్చా దయా లక్మి ఉప్పొంగి పారెను నీ 'ముక్తధారిలోన; నాట్యాభినయ క శాన్నత్యంబు చాటింప

వ్రెక్త బాపురెడ్రి

అమృత హృదయ ! నీ కథలు సత్యములు చాటె

నీ పవ్మితగానమ్ము వెన్నెలలు గాచె

ఫ్రీ రవీంద కవీంద! ని సిద్ధ వాగ్ద

నిత సరస్వతి విశ్వజనీన మయ్యె !

మంచుకొండను జూచి, మానసమ్మును "పెంచి అమృతధారగ పారినట్టి సీక్షు;

ఎండకాలపు గుండె ఏ మేమి వాపోవు చుండెనో వినిపించుచుండు నీకు;

మెరప్ప ఖడ్గము లాగి చిరకాల దాన్య శృం ఖలములు తెగవేయ గల్లు సీకు;

(బతుకు నేలను పండు లాభ (పమోదాలు అనుభవించుచు బుషియైన నీకు;

మన్ను దున్నెడి మనుజుల మధ్య ఎపుడు

దేవు డుంట గాంచిన గురుదేవ! నీకు

గురు వొకండు, బడి యొకండు ధరణి లేవు

ధాతృ విరచిత (పకృతి పుస్తకము తప్ప!

నీ జన గణ మన గానము

నీ జాతికి గీత మయ్యె: నీ న్వష్నము స

ద్యోజాత సత్య మయ్యెను

మా జీవిత శరచ్చం(ద్రమా! కోకిలమా!

ఖండాంతరముల భారత

ఖండమున కఖండ కీర్తి గడియింప కవీ

ట్యాండమ్మున నీవె కవీం

[చుండ వనిరి లోక: కవివరుల్‌ సత్యాత్మన్‌!

పద్య్శకావ్యాలు లెల్‌ నీ గభీరానంత సుందర తా గవేషణమున సుమించెను ఆ యపూర్వాన్లూన తారు ణ్యా మృ తోషా బాల ఊర్వ్య+! సి దృఢోజ్వుల మానవత్వా రాధనమ్మున నిల్చి “ీధాంతి ని 'కేత” నమ్మున విశ్వ భారతి భూతలము వెల్లన్‌ ! సరస సాహిత్య సంస్కృతీ స్న్నపిత మైన ఆంధ జాతి నిన్‌ గుండెల కద్ధు కొనుచు, సీ కళా మందిరములను నిల్పుకొనును అభ్యుదయ శాంతి శిఖర సమ్యగములను! (1960)

స్నేహసొరభము

ఎక్కడి దాన వీవు, మరి

యెక్క-డి వాడను నేను, ఎట్టులా చక్కని సంజ వేళ (భువ

సాగర తీరము మీద ఎందుకో చుక్కల వోలె రాలిపడి

చూచితి మొక్కర నొక్క; రూహకున్‌ చిక్కని స్నేహ బంధమున

చిక్కితి మొక్క క్షణమ్ములోననే! దాహము తీరెనా ఎదకు

తన్వి! భవ్యదస వాక్కులందు; సం దేహము తీరె నాత్మకు (ప

దీప్త భవన్ముఖ హాస రేఖలన్‌; మోహము లేని స్వచ్చ తమ

మోదము కూర్చు నిసర్గ రంజక స్నేహము మించు భాగ్య నిధి

సృష్టిని లే దనిపించె నయ్యెడన్‌. ఒకరిని చూడగానె ఎది

యో అనురాగము మోసులెత్తు, వే రొకరిని చూచి చూడగనే

ఓర్వమి ద్వేషము పొంగులెత్తు, దే

వద్యకావ్యాలు త్ర నికి గల కారణమ్ము రమ జీ! కనరాదు వితర్మ హేతు బా దికి; మరి జన్మ జన్మలకు తీరని వాసన లుండ కుండునా! నా దేశ మీ వంక నీ దేశమా వంక నడుమ నున్నవి మహి జడధు లేడు నా మతమ్మునకు సీదౌ మతమ్మునకును వయసు భేదము వేల వత్సరాలు కుల మున్నదను నాకు కులము బేదను సీకు నడుమ అగాధ వర్ణవ్యవస్థ నారంగు నారూపు నీరంగు నీ రూపు వెలుగు చీకటు లట్టు వేరు వేరు ఇంత ఆంతర మున్న రవంతయైన అడ్డు లేదయ్యె ఆత్మ సమైక్యమునకు లౌక్షిక స్వార్థచింతనానేక భాహ్య ఖంధనా లేల మన సే హ బంధమునకు? పాదు సంది రేని లేక పారు తీవ లట్టులన్‌ ఆది అంత మేది లేని అంబుదాల పోలికన్‌ రోదసీ హృందంతరాల లోని తార లట్టులన్‌ నాదమట్లు వేదమట్లు నాచు నీదు స్నేహమౌ. పాడికి వీవు నా ్మపణయ పల్చవ బాహురసాల శాఖలన్‌ పీడక నిన్ను పట్టుకొన; వేల ఆకాల వసంత మాధురుల్‌

38 బాపురెడ్డి పౌడెను; శీతవాతములు భస్గన మండెను; ఆ దినమ్మునే నాడు స్మరించుకొన్న స్మృతి నాశము (మోగును శబ్ద పేటియె! సివు పాడియు పాడించినావు నన్ను సీవు ఆడియ ఆడించినావు నన్ను భావములు నావి పాటలో భాష నీది (యేరణము నాది నాట్యాల రీతి నీది. వచ్చి పోవవచ్చు (పభువులు [పభుతలు కాని-_--నిల్చిపోవుగా చరిత చచ్చిపోవవచ్చు సశరీర (పేమికుల్‌ చచ్చి పోదు (పేమ శాశ్వతమ్ము. ( 19068 )

నదరులా౦డు

ఎగసిపోయి మిన్నంట నే నెగసిపోయి సింధువులు క్షేత్రములు గిరి శృంగములను దాటి (వాలితి మంచుపూతోటలోన రాగసాగర నవ్యతీరాల లోన ఎచ్చుట చూచినన్‌ సుమము

లే సుమకోమల బాలలే సిరుల్‌ విచ్చిన జాడలే మధువు

వెచ్చదనమ్ములు పంచు వాడలే పచ్చిక వీడులే ఘటని

భఖ సన గోవుల మందలే ఒహో అచ చర లుండు స్వర్ష మిది

యా యనిపించెడి వింత నేలతలే. చూచితి సౌందర్యమ్ములు; చూచితి మధురుచులు, తాకి చూచితి కౌనుల్‌ చూచితి నవవాసన, విని చూచితి జీవనగళాలు, చోద్యము లెన్నో! “సురజగత్తున ఈ వీరు దొరకటోదు కాన మనసార [త్రాగు డిక్కడన యంచు కొంటెనవ్వుల గుబ్బ్చెతల్‌ కొసరి కొసరి అమ్ముదురు బారులను వీరు హెనకీను

త్తం బాపురెడ్డి

పని యొనరించు వేళ పొర

పాటున సైతము విశమించ, రా పని సమయమ్ము తీరగనె

పక్షులు పోలిక స్వేచ్చగా గృవోం గణములయందునో (పియుల

కౌగిశళులందునొ పానశాలలం దుననా వినోద మోదముల

తో పులకింతురు కార్యముక్తులై . భగవద్భక్తి కళానురక్తి చిర సొ

[భాతృత్వ సేవా సుధా పగలే తుంగతరంగ హస్తములు పై

పె కెత్తి గొంతెత్తి మా క్షగవాకమ్ములు పిప్పి ఏవా ఉపదే

శమ్మిచ్చు చున్నట్టు నా కనిపించెన్‌ వినిపించె చర్చిగుడి గీ

తాలాపముల్‌ అచ్చటన్‌. పిన్నలు పెద్దలు కన్నెలు (పౌఢలు

భేదము లెంచక వీధులలో చన్ను చివుర్చుగ మిన్ను గగుర్చగ

మంచు పరాగము నించుకొనన్‌ వెన్నెల కన్నెలు పాటలు పాడుచు

వెచ్చని నాట్యము లాడి రహో కన్నుల చూచియు నమ్మము అచ్చటి

“కారినివాలు” మహోత్సవముల్‌ !

పద్యకావ్యాలు డ్తీ్తే

విడి విడి నాట్యముల్‌ సలిపి

వేసట జెంది, రణించ వాద్యముల్‌ తడబడ పాదముల్‌ ఎదలు

త త్తర మొందగ, నాట్యకాలలం దొడలు ఒడళ్ళు ఏకముగ

ఒక్కరి నొక్కరు కౌగలించి (పే ముడి యొనరింపగా నటనముల్‌

యువతీ యువకుల్‌ ; కనన్‌ వలెన్‌ 1 కాచిన ఎండలో తళుకు

కాంతులు చిందెడి స్వర్ణ రాసులో లేచిన సాగరోర్మికల

లేచిన సుందర రత్న రాసులో తోచదు, నగ్నగ్యాత నవ

తోరణ పంక్తులు కట్టి సొంపుగా బీచులు సల్పునేమొ కను

వించుగ (గీష్మమహోత్సవమ్ములన్‌. ముద్దులుగార, జార జన

మోహన నగ్నవయో విలాసముల్‌ అద్దపు శాలలన్‌ మెరయ,

అత్తరు లత్తుక కాటుకల్‌ ఎవో అద్దిన అందముల్‌ మరుని

అమ్ములుగా అనిసల్పు కామపున్‌ విద్దాల వీరవేళశ్య లట వింతల

కే గిలిగింత లయ్యెడిన్‌ 1

క్తీలీ బాపురెడ్డి

“రం[బాంటు” తైల చ్మిళాల శాలలను, “మ

స్టాఖోలో కుడ్యచ్మితాలు చూడు మంచి కంజలిపట్టు కంచు వ్మిగహములు

“జగతి న్యాయస్థాన” శాంతిమహలు బృందావనమునకే విందౌ కు కెన్‌ హోప్పు

యమున బోలిన రైను రమణి చూడు ఆలమందలు చూడు అభిసారికల చూడు

పాడి పంటలు వన (పకృతి చూడు చూడు “రాటరడాము” లో ఓడరేవు, “ఫేవినంగను” లోని విచ్శితములను, మెడలను చూడు, వ్యశ్రాలవాడ చూడు, గౌలిచ్మకాల డైకులలీల చూడు! వగుము ఒక గ్రాసా రయిన

హేగు మహానగరమ్ము చూడగా వఏగుము ఇందభోగముల

నేలెడి ఆంస్థరడాము చూడ, త త్సాగర తీర రమ్య సుమ

సాగర జోలల తేలిపోవృచున్‌ సాగుము డచ్చి వీరులు స్వ'

శక్తి సృజించిన దేశమున్‌ కనన్‌,

( 1968 0

నె [హూ బీ ( 27-5-1964 నాటి వేదనా తరంగము )

రాలిపోయెను విశ్వంభరా కిరీట రచ్యు నవ జీవన చృటా రత్న మొకటి తడిసిపోయెను మానవతా కవోష్ట జాష్పములలోన నేడు నా భరతభూమి. శాంతికి చిహ్నమై భరత

జాతికి జీవన దాతయై జగ (త్కాంతికి హేతువై నవశ

కమ్మును నిల్చిన దివ్యభావనా స్వాంతుడు ధర్మపాలకుడు

పండిత జహ్వూరులాలు _- నేడు లో కాంతర వాసి యయ్యె జగ

మంత విషాద విశీర్షమయ్యెగా ! భిన్న మత భిన్న భాషా విభిన్న సంస్కృ తీ నిలయమైన భారతదేశ వాసు అందరిని ఐక్యపరచు రహస్య బంధ నముల కనుగొన్న నెహు) లేడు మన కింక. సర్వదేశ సమత్వ సహజీవన తటస్థ

నీతి నేర్చిన రాజనీతివేత్త సకల పజాభ్యుదయ కర (పణాళికా

సామ్య వాదార్థిక శాస్త్రవేత్త

క్త వాపురెడ్డి విమల విశ్వపేమ విడని స్వార్ధల్యాగ ధనము పెంచిన పూర్ణతత్వవే త్త మానవావళి మనో మౌన వేదనలకు కాంతి గూర్చిన మన స్తత్వవేత్త పండిత జవాహరుండు ముప్పాతికేళ్ళు తానె భారత దేశముగాను, భరత దేశమే తానుగాను వర్జిల్లిపోయె నిహురు ఇహపర పూజసీయ హరిహరుడు. దేశం బంతయు ఆ మహామహుని సం దేశంబు పాటించి, స్వే చా కాంతి (పగతి పదీపన సుడి ఇాబద్దులె నాయకా ధీశుల్‌ పాలనసేయునట్టు మము ఓ దేవా! కటాక్షించి, పూ ర్లాశాభావము, త్యాగ శీలము, సమై క్యు శ్రీలు చేకూర్చుమా |

వ్యృుత్యువు (పాణికోటి వసించు [పపంచ జలధి నెన్నా కనరాని వలలను పన్ని, జీవు లను తరతరాలుగా పట్టుకొని భుజించు చున్న ఓమృళ్యు!నాకునీ వన్న భయము. పు్రైడి (పాణుల కొరశై పుభైను ఈ సృష్టి, కాని భువిపై (పాణుల్‌ పుట్టుట గిట్టుట తుది సీ పొట్టం జేరుటకె ! వింత పో విధి కట్టా! ఇల పూచినట్టి జీవులు రాలి నీ కంఠ హారమ్ము జేర నున్నట్టి పూలె నసుధ [శతించు జీవ ధ్వనుల్‌ నీ కాలి అందెల జేర నున్నట్టి ధ్వనులె భువి రెక్కలార్చు (ప్రాణి విహంగరాజి సీ నయనాగ్ని కాల నున్న శలభములె [బతుకుబాటల సాగు (పాణులు సీ గర్భ చితి చేరవచ్చుచున్న తెరువరులె భూ చరమ్ములు, జలచర ఖేచరములు ధర వయోభఖేద లింగభేదములు లేక భవ దనంత కుధాగ్నినార్పగ జగాన కురియు కణికపు వాన చిన్కు లనిపించు.

ఉరి దాపురెడ్డి పాప మంటని పసిపాప లంచు, (బతుకు భారమ్ము తెలియని బాలు రనియు, వెళలేని యువక దంపతు లని, [పణయ వ ల్లికల సెంచుకొను (పేమికు లటంచు, తలిదం్యడు లని, పోషకు లని, నిర్మల వయో వృద్ధు లనియు, జ్లాన వృద్ధు లనియు నిరుపేద లని, ధనాన్వితు లని, కష్టజీ వులని, భోగులని, పాపులని గాని ఏ విచక్షణ లేక సుంతేని కరుణ లేక జీవులను (బతుక నీక, ఒకరి కొకరి నెడబాపి, పొట్ట నింపుకొని మృత్యు వా! అవని శోక మయముగా జేయ నేల? పలు రోగముల రూపములు దాల్చి ఒకసారి, అగ్ని (పమాదమవై ఒకపుడు, పాము కాటుగ, జారుపాటుగా ఒకసారి, ఆత్మహత్యా వాంఛవై ఒకపుడు బాకుపోటుగ, ఎదో దాంబుపాటుగ, భయం కర యుద్ధరూపిణిగా ఒకపుడు వరదవై, పిడుగ్లై; తుపానువై, భూకంప మైః శిల్మాదవరూపివై ఓక పుడు అవతరించి జీవులను స్వాహా యొనర్చ అటుల జచ్చె, ఇటుల చచ్చె నని జనమ్ము (బమల చిక్కి వీడ్చెదరు; పబ్బమ్ము నీక్షు! కామరూపసిణివే మృత్యుకాంత సీవు!

వద్యకావ్యాలు త్త ఒకవేళని ఒక చోటని ఒక సందర్భమని నియమ మున్నట్టులు తే దుకదానీ వేటకు, చే తికి చిక్కిన చాలు నంతె తిని వేతువెగా! నురలు సుధ్యగోలి నిను జయించిరి స్థిరముగ జడ జగ త్తేమొ నీకు తోబడదు; ఇంక దొరికెనా (ప్రాణికోట్ల ఊపిరులు నీకు చావు లేదేలనే మృత్యుదేవి సీకు ? నిను నిందింతునుగాని, నా ఎడద [ప శ్నించు౯ 'ధరాకాశ వా రి నిధుల్‌ గెల్బుచునున్న మానవుడు గ ర్విష్టుండు, లోభుండు, వి యిని కాంవ్షేంచెడి వాడు నీవను భయ మ్మే లేనిచో ఈ జగ మ్మున ఎన్నెన్ని హిరోషిమాలు నరక న్ముల్నించునో ? యంచునన్‌. ( 1064 )

యొవనపవీణ రాలిన పూల తావుల స రాగములన్‌ స్మరియించుకొంచు, దుః థాలను పాడుకొంచు, నవ థాండవ సూన సుధ్యాసవంతి గా నాలను వీటువారిన మ నమ్ముల పారగ నీక; భగ్నలో కాల సుభఖింత మం చనెడి కల్పిత తత్వ మసహ్య మయ్యెడిన్‌. నా నవ యౌవనాంబరము నన్‌ శివమెత్తిన కామ మేఘ రా గాన సుమించునట్టి అణ , గారని (పేమ తటిల్లతా ద్యుతుల్‌ (ప్రాణసఖిన్‌ ననున్‌ [పణయ బంధమునందున చేర్చి నాకలో కానుభవమ్ము గూర్చు; పరి హాసము కామన లేని (పేమయా! ఈ వాసంత వసంళికా రవములున్‌ ఈ శాద్వలీ శోభలున్‌ ఈ విద్యుల్టతికల్‌ మహోపవనముల్‌ ఈ నిర్ణ రుల్‌ పూర్ణిమల్‌

ప ద్యకావ్యాలు త్తి దేవీ జీవకళా విలాసములలో దీపింప లేనప్టు సి ర్దీవమ్మై చను గాన ఈ (ప్రకృతిలో జీవింతు దేవీ హృదిన్‌. రెండు గుండెలు ఏకమై యుండుచోట నేలబడు నిండు దుఃఖ భూతాల వేట రెండు గుండెకె విడిపోయి మండుచోట కాలబడు పండు సౌఖ్య పుష్పాలతోట. (పణయిని సంస్కృతిన్‌ విరహ రాగ విపంచిక పై నిరాశగా గొణుగుచు పాడుకొాంచు (బతు కున్‌ బలిచేయను చేతగామికిన్‌ వినిచెద యౌవనాభ్యుదయ వీణియమైన విశీర్ణలోక వే దనలకు చై తగీతములు, తన్వి కవోష్ణ నవోష్ట పాయినై. ( 1956 గె

వుహోదయము అదిగొ! ఉదయించె నేడు మహాంధ్రదేశ [ప్రార్ధిశా తీరమందు (సభాక రుండు శోటి హస్తాలు సాచి ముక్కోటి మేటి తెలుగులను హత్తుకొనె కవుంగిలిని ఒకట. కృష్ణవేణీ గోదావరి కీర్తి వాహి నులు మహానంద విమల వీచులు నటింప స్వాగత మ్మిడుచుండె వేవేగ సాగి ఆ ఉదయభాను మూర్తికి ఐక్యమతికి. గత నిణ జీవితాల దుర్గతి సహించి కతిన తపమాచరించి నిక్కముగ నేడు ఈ (పభాళాంఛువులు సోకగా (పవ మయ్యె తెల్లుల హృదయ పద్మాళి కాంతి సౌఖ్య సుమధురాశాభావ సరసి లోన. ఈ మహోదయ సందీప్తికే మహాత్ము లెందరో జీవితాల నర్పించినారు, జోద్‌ మహాం[డ.భాగ్యోదయ మ్మిది (పజా వి జయ మిది మహాభ్యుదయ రమా జయ విజయము ఈ యమృతోదయ (ప్రభల కః చెనలేని మహానుభూతిలో సీ మెదలోని క ల్మషము సీటను దోసి, మనోజ్ఞ దివ్య నో

పద్యకావ్యాలు ర్‌ భా యుతమైన (పేమ సుమ వాటిని నాటుము, తత్కళాత్మక భీయుతమౌ సుగంధములు చిందగ సర్వదిగంత వీధులన్‌. సంకుచితత్వము, స్వార్ధము పంకిల రాజకీయములు, వ్యాపారక ల్‌ డింక విడచి, శాంతి సుఖము లేలుద మిటుపై. స్థిర మవును గాక ఆంధ్య్మపదేశ క్తి ర్తి ఉజ్జ్వల మ్మౌత భారతాభ్యుదయ దీప్తి కాళ్వత మ్మౌత ఈ విశ్వశాంతి కాంతి (పగతిభానుడు వెబ్లుత జగతి నెపుడు. (ఆంధధృపదేశ్‌ అవతరణ సందర్భంలో చేసిన రచన) (1956) చాచననన్ల నాడ డడ

ఇతికర్తవ్యము

మానవు డాత్మ వీడి పర

మాణువు గూడియు, స్వార్థలా సురా పాన మదాంధుడై తన [ప

పంచములో విలయాగ్ని రేపగా పూనెడి కటలన్‌ తెలిసి

భూ జనయిడి (పియాన కన్న సం తానపు (దోహబుద్ధికి మ

నమ్ము విదల్బుక ఏడ్చె నల్దదే ! తరతరాలుగ తాను బాధలకు నోర్చి పెంచి పెద్దచేసియు చదివించి, శక్తి మంతులను చేసి, ఇకపై సుఖింతు నంచు ఎంచు ఉర్వర హృది కత్తిరించు నరుడు. భీ! దురిలాత్మ ! గుండెపయి

చే యిడి చెప్పము మానవా ! రణో న్మాదము మర్య్యరక్త రన

మాంస బుభుక్షలు పొంగులెత్తి నీ లో దుసిగిల్లలేదె ? సుర

లోకము చూపెడినసీ స్వతంత శాం ల్యాది [1పసంగముల్‌ విష మృ

షాత్మక మైనవి కా దనందువా!

పద్యకొవ్యాలు రతి

అసురుల నేల గూల్చిః కుటి

లాత్ముల పేల్చి, తపించి, మఘోరసా హసములు చేసి, మానవత

కాయువు పోసి, సుసంస్కృృతీ వసం త సుమ వనమ్ము పెంచిన గ

తమ్మది నీది; స్వసృష్టి నేడులా మసమున బూది సేయుదువె?

మర్కటమానవ! దానవుండవై! విశ్వసాహిత్యాలు, విసము (గక్కాడు నీదు

గుండెలోతుల దూరి మండిపోవు చ్మితలేఖనము సి $8ర లాండవములో

శిదిలరూపముగొని చితికి పోవు శిల్పమ్ము నీ భయోత్కల్పక యం్యతాల

కాంచి కంపించి వికల్పమొందు మానవత్వము నీ అమానుషతత్వమ్ము

చెరలో బడి ఉపవసించుచుండె హంళతకుడ వని నినుగని “శాంతి జెదరి అడవృలంబడి పారిపోయెడిని, జీవ కోటు ల్మాకందనమున సంత్షోభ మంద ఏమి సౌధింతువోయి, నీ వింత చేసి? యం[తముల మాయలో చిక్క ఎంతలోన మనిషి! మనిషిని వేటాడ మరగినావు! పశుబలపళాక లేపు నీ (పజ్ఞ చూచి పరిహసించు నోరెరుగని [పాణు లవియు.

లకి బాపురెడ్డి ఇలపైనున్న సమస్తమున్‌ గెలిచి నీ విన్నాళ్ళుగా బుద్ధి శ క్తులచే కాంచిన దివ్య భాగ్యముల-నీ దుర్మార్లమున్‌ వీడి ఊ జ్వల స్వాభ్మాతము సౌమ్యమున్‌ వెలుగ వి శ్వమ్మంతటన్‌ పంచి, కాం తి లతల్‌ పెంచుము, _పేమజీవనములన్‌; దీవించు నిన్‌ సృష్టియున్‌.

సుభాసువాణి

చచ్చితి నంచు కొందరును

చావగలే దని కొంద రెప్పుడో వచ్చు నటంచు కొంద ; రెటు

వచ్చును చచ్చిన నంచు ఊహకున్‌ వచ్చిన రీతి ఎవ్వరికి

వారు తలంతురు; నాకు అందరున్‌ నచ్చినవారె యౌట, పడి

నాను విచ్శిత వివాద నీరధిన్‌. చచ్చితినా లేదొ, నేనే ఖచ్చితనుగ చెప్పలేను, కడలి కడుపులో చొచ్చిన సూర్యుడు చచ్చునె? చచ్చునె తమసాబ్చి మున్గు చందుడు చెపుమా?! చచ్చితి నంచదునా స్వాతం్యత్య పీర జీ

వన భావనలలోన (బతికియుంటి (బతికికి నంచునా పారతంత్యము పీలు ఏ

పచ్చినెత్తుటపడి చచ్చియుంటి చచ్చితి నండునా స్వారాజ్యలక్ష్మి భా

రత సౌధ కుడ్యాల బి9తికియుంటి బ్రితికితి నందునా స్వార్థ సంకుచిత దం

ష్ట్రల చిక్కి ముక్కలై చచ్చియుంటి

కరి బాపురెడ్డి

చచ్చితినె, లేదు బతికిన జాడ గలదు బఏతికితినె, లేదు చబ్చిన వార్త గలదు బితికి చచ్చిన వీర సుభాసు నేను చచ్చి బ్రతికిన జీవనాశయము నేను___ ఎవరికి చెప్పకుండ భర

తేందిర బంధవపిమోచనార్థమై అవలికి పోయినాను, అసు

రాయుధశక్రి నహింసతో జయిం చ వశము కాదు కాదని స

శస్తుడనై భరతోర్వి శతు శ తు9వులను కూడినాను,ు జయ

తోరణముల్‌ రణమందు కట్టితిన్‌. శోక తిమిరము తొలగించు జ్యోతికౌరకు వదలినటు బుద్ధుడు కపిలవస్తు పురము దాటిపోయితీ దాస్య క వాటములను తిరిగి రానెంచి స్వాతంత్యు తరణితోడ. తమ మాటల్‌ వినినాడ కాదని__అస

త్యమ్మేమొ సల్యాన, ద్వే షమునో రాగముతోడ గెల్చ్బుట కహిం

సౌ శాంతి మార్గాననే తమవెంటన్‌ చనినాడ కాదని__మహా

త్మా గాంధి నెహాజి స్వాం తములం దెంతయు కుందియున్‌ అనరె నే

లాజీ భలే యంచు నన్‌!

పద్యకావ్యాలు ర? పారతంతర్యి తమస్సు పౌరుష ఖడ్గ ధా రారుణ ప్రభల చెండాడునట్టి ఉన్మత్త మత్తమహోగ) సామా9జ్య వా దాసుర మకుట మడంచునట్టి కులమత జాతి సంకుచితత్వ చుర్గాల చీల్చి మానవుని రత్షించునట్టి మలయా హిమాలయ వలయాన గుంంకటో నన్న సూరు;ని చెరగొన్న యట్టి దేశ భకోస్టర క్త పివాస భార వీయ రణ వీణ అజాదు హిందు సేన, నాటె తొలిసారి ప్రొగ్టిశా వాటిలో త్ర వర్ణ కేతన వల్లి గర్వాల వెల్లి 1 స్వార్థచింతనము విశ్రాంతి లేని ఆదర్శసిద్ధికై త్యాగధనము తప్ప లఘుపథార్జిత ధనలక్ష్మి లేని జైహిందు జైజై విజయగర్హనలు తప్ప అంతః కలహ భవు భౌలు లేని ఆగ9హ సత్యాగ౦హాస్త్రధారులు తప్ప పనికి మాలిన పిర్మిపంద లేని రోజు లవి, జీవితాతె కర్ప్చూరమట్లు కరిగి, గిరినిభ దాస్య పంకమును కడిగి వేయు ఆ రోజులు స్మరించునా యెడంద సౌంగిపోవు హిమాలయ శృంగమట్లు.

ర బాపురెడ్డి స్వాతంత్యోదయ మయ్యె భారత జన స్వప్నాలు పండెన్‌, అహో నేళాజీ కనరా డదేమి? తన సం దేశమ్ము విన్పింప డ్రే లా లారాపధ చుంబి కీర్తిమయు డే లా? చందుడేలా? జగ న్మాతృ శ్రీనయ నోత్పలమ్ములకు ఆ నందమ్ము కల్పింపడో? అని జనవాణీ (పియమ్మున నను తలచి నుతించె, లోకనాకము లొకటై నను ముంచెను లాదొత్మ్య మ్మున జీవన్మరణ రహిత మోవ్షస్థితిలో. దాపూజీ బలి యయ్యె దుర్మత తమో వ్యాశ్మోగవాహోగి రకీన్‌, ఆపై దీపము ఆరిపోయినటు స ర్రారుండు కన్మూసె, కం కాపై రాలె ననేక తారకలు జ హ్వూర్దాలు, కాస్త్రీజి, దు ష్కాపట్య క్షతగ్యాతు లైరి భరత ష్మామాత దౌర్భాగ్యమో! మనుషులు మహాళ్ములెందరు మరుగుపడిన మరుగు పడరాదు స్వాతం్యత్య తరణి దీప్తి చితికి పోరాదు ఏ పరిస్థితుల నైన మీ మనోగత మానవలా మతల్లి, (1969)

నివేదన ఉన్నావో లేవో ఎట నున్నావో తెలియకున్నదోయి మహేళా! నన్నేల సృజించితివో ఇన్నిన్ని అయోమయాల ఇడుమల మధ్యన్‌? భయ శంకలు, బాధలు, వి స్మయములు నన్నావరించి మరి మరి వేచున్‌ లయ తప్పిన (శతి యయ్యెను [కయ వ్యికయ వీధి యయ్యెగా నా (బతుకే! ఎక్కడనో గల తారలు ఇక్కడ పడియున్న నన్ను ఏడ్పించునురా! (పక్కన గల చిరుగాలులు మక్కువతో అనునయంపు మాటలు చెప్పున్‌* రక రకముల గొంతులు నను చక చక రమ్మంచు దళ దిశలలో పిల్చున్‌ చకితుడనై ఎటు తోచక అకటా! ఎట నుండినానా అటనే ఉంటిన్‌!1 నా ఎదలో శివ మెత్తిన మాయల ఊహములు, మంచుమల కొమ్ములపై ఊయల లూచుచునే పడ (దోయును నను లోయలను అధోలోక ములన్‌.

60 దాపురెడ్డి తమసమ్ముల కనగానే హిమమై పోవుదును శ క్రిహీనుడ నౌదున్‌ కమలాప్తు దీప్తి కనగనె అమితావేళాగి షె శిఖల కాహుతి యగుదున్‌. తెలిమబ్బుల మైదాన మ్ముల జాబిలిబంతి యాడ బోయి, నిరాశన్‌ జలధి హృదంతర మౌక్తిక ముల రత్నము లేరు గొనగ ముచ్చట పడుదున్‌, అర్థము వెంట ఒకపుడు, ప దార్థ జ్ఞానమ్ముకోసమై మరొకపుడున్‌ స్వార్థమ్ముల వెంటను, పర మార్థమ్ముల వెంట బడి నిరర్ధకు నైతిన్‌. మారుతమువోలె నా ఊ హా రుతములు నిల్వలేవయా ఒక చోటన్‌ సీరదము వోలె నా ఎద మారుచునే ఉండు ఏది మార్గమ్మో? [(వభూ! నాకనుల (థాంతి కొల్పెడి చీకటి తెరలేవా కలవు చిక్కవు నాకున్‌ లేకుండిన అడుగడుగున నా కెందుకు ఇన్ని మాయ నాగులు తగులున్‌.

పద్యకావ్యాలు 61 ఆది తుది లేని సృష్టికి కా దని జూ నంచు నీవె కారణ; మెంతన్‌ వాదించి వివాదించిన లేదు సమాధాన మెరుగలేరు నిజమ్మున్‌. నా కుభితమైన మేధకు ఏ క్షణమున కాంతి లేదు ఈ చీకటిలో చక్షువు నా కీవే, పరి రక్షణ మీవేను చూపరా వెల్లు! (ప్రభూ! (1970)

చం (ద విజయము

ఘన ఘనాపూర్వ విజ్ఞాన కవచ ధారి

భావనాతీత పృథు రోదసీ విహారి

రాగ మసృణ విశ్వంభర రాయబారి

అడుగు పెష్టైను చందళోకాంగణాన.

తన సిర్జీవాంకము విడి

చనె జాబిలి యంచు వగచు జగదంబకు నే

డెనలేని పండు గయ్యెను

మనుజుడు భూమాత చం్యద్రమాతను కలిపెన్‌.

ఇతిహాసస్థ పురాణ వేద గత మౌ నీరద (శ్‌తి డ్న్‌ప్రయో

గ్‌ తపోంతర్గత సృష్టి జీవన రహో గాధల్‌ ఎవో భావనా

లఅతలో స్వప్నములో విముగ్గ మధురా లాపమ్ములో గాక, భా

వి తమః శ్వేత సుషప్త వాస్తవికలా వీజమ్ములై లేతెడిన్‌,

చెరగని ఆత్మజ్ఞానము

తరగని మేధా జనిత పదార్థ జ్జాన

మ్మిరు కడల వెడలి కలిసెను

పరిణామ ద్వంద్వ (పకృతి పథ మేళనమై.

పద్యకావ్యాలు 68

భూమి జయించె మాననడు,

భూరి పయోనిధులన్‌ జయించెగా; వ్యోమముకూడ నే డసదృ

శోద్దమ మంచు జముించి మించె, ఇం కేమిటి, భావి జీవన గ

తీందిర లక్షిత లక్ష్య మేమిటో ? ఏమిటి ఏమి టంచు నిన

దించె నవే చకితాంత రాళముల్‌. కరువులు కాటకాల్‌ (బతుకు

కష్టము లన్నియు తీర్చుకొంటకై వరము లభించెనా, పరుల

థాగ్యముకోసము నేలకోసమున్‌ జరి పెడి యుద్ధ తంతముల

జాడలు గోడులు మాసిపోయెనా, ధరణికి స్వర్గ సీమకును

దవ్వు కడుంగడు తీరిపోయెనా ? తన కుటుంబపు గొప్పతనముకై ఊ రెల్ల

“తగలెట్టుి' సంకుచితత్వ నీతి తన ఊరు పేరుకై తన రాష్ట్రమంతకు

గరళమ్ము పెట్టు మూర్థత్వ సీతి తన రాష్ట్ర ఘనతక్తై తన దేశవృద్ధిని

భంగపరచు దానవత్వ నీతి తన దేశ యశము కితరదేశముల బలి

దానము గొను మనస్తత్వ నీతి

ర్త వాపురెడ్డీ మానవు డజేయు డిక మైన మాను కొనునొ లేక, తనలోక మైన భూలోక కీర్తి సాధనకు సర్వ లోకాల కాంతి సుఖము చెరగానునొ, స్వార్థ లోభాలచేత జిక్కి. (1570)

ఒర కళాతృష్ట అందము అందమే మనకు ఆందిన అందకపోయినన్‌; మన స్పందన వేరు తార్కిక వి వాదము వే; రవి రెండు భావనా నంద నదీ తటద్వయము నా విలసిల్టును; ఇంది యానుభూ తీందిర పేదవోదు పడ గెత్తిన ధీ బలకాస్త్ర మెంతయున్‌. రాలును రప్పలున్‌ పనికి రానివి కొండలు గోతులున్‌ వినా గాలియు నీరు లేని ఎడొ గందర గోళము చందగోశ మం దాలకు (పోవు గాదనుచు అమృత చ్కితము లఅెన్ని' చూపినన్‌ రేల నభోంతరాల శ రేఖల చూచి చలింప కుందుమా! ఎముకల గూడు, నాడులకు ఇ ల్టకళంక కళంక రక్తనా ళముల సమూహమున్‌, పలల రాశి, కళాసపుతి త్తియేను, దే

66 బాపురెడ్డి హమని ఎరుంగు డాక్టరున కందము చందము కానుపించదా ! రమణుల చూచినప్పుడు స రాగపరాగముపొంగు లెత్తదా !

మబ్బులంచు పె నించి విమాన మందు, ఏమి గలదిందులో ధూళి ధూమ మనుచు అను కొనుచు నేలమై దిగ, అంబరాల

తేలు జలచాల అందాల తేలిపోమె ?

బాధ పడెడువారు, బాధించు వారును

వట్టి అభినయించు వార యంచు

తెలిసి కూడ వెండితెరమీద దృశ్యాలు

గాంచి కంటనీరు నించుకొనమె ?

పుట్టినది గొట్టు [బళుకు బుద్బుదమె యంచు ఎరిగియున్‌ నరుల్‌ చావు పేరెరుగ నట్లు [పాకు లాడరె యశము [పాభవముకొరకు వాస్తవము కన్న (బతుకున (భాంతి మిన్న 1 చం[ద విజయమ్ము; విజ్ఞాన, శాస్త్ర జృంభ

ణమ్ము, ఊహాజనిత కననమ్ములకు

కళలకు వీిఘాత మనెడి సుద్దు లవి మిధ్యః

శాశ్వతము క కాతృష్ట ఆ జాబిలి వల!

( 19 )

రాగ భగవతీ;

ఈ భావ వనములందున (పాభాత సమీర మట్టు పొడెడి నను, రా శీ భూత సౌరభ జ్యూ లా భామినివోతె ఎందులకు కాల్చెదవే ! రాయినిగాను నేను జవ

రాల! ఖభవ్యదసవాక్కు దృక్కు గం గా యమునాపగోర్మికల

కాగితపుంపడ వట్టు తేలు, పా పాయిని, రాగ పుష్ప మధు

పాయిని, నీ గుణరూప చైత ళో భాయుత గీతికా రచన

మందు బుషిత్వమునొందు ధన్యుడన్‌. నీ కరబంధనాల నవ

సీతమువోలె (దవించి పోవగా నీ కబరీభరమ్మున వి

నీలపయోధరమై అయించగా నీ కనునీడలందు దయ

నీయ ఖగ మ్మటు న్మిదపోవగా నీ కలలన్‌ తలంపులను

నే నితివృత్తము కా తపించెదన్‌,

68 బాపు రెడ్డి

గాజుల [మోతలో విజయ

కాహళ గర్జలు చేసినాను, సీ రాజమరాశయానమున

రాజ్యములెల్ట జయించినాను, సీ రాజసమూర్తిలో భువన

రంజకకిర్తి గడించినాను, రా రాజును నేను నన్ను రుచి

రమ్ముగ నేలెడి రాణివీ వహో |! దైవము నాకు కృన్ణుడుస

దా, తొలి రోజుల జాలకృష్ణు డే దైవమునాకు,నా (బతుకు

చారులు చూపెడి వెన్నదొంగయే దైవము, రాధికానయన

తామరస్మాశుమరంద ధారలో జీవన వేణుగాన మగు

శ్రీపతి దైవము నీకు నా కిలన్‌. నీకును నాకు ఛాందసుల

నేమమునన్‌ యతి చెల్లదేని, గే యాకృతిలోన [ప్రాసయతి

నై జతనౌదును నీకు, మెచ్చు నీ లోకము, భావుకాధునిక

లోక మహాభ్యుదయోన్ముఖ [ప్రజా నీకము, _పేమవాహినివి

నీకు రసాబ్బిని నాకు అడ్డులా!

పద్యకావ్యాలు ళం

ఎందుకు నిన్నుగూర్చి ఎద

నింత తపింతును, తోలుబొమ్మవే యందును, కాని అందె నుడి

కందని అందము లెన్నియో రసా నందము అెన్నియో వెదకు

నా సకలేందియముల్‌ మరెవ్వ రే మందురొ కాని, జారిపడు

మందును నాపయినిన్‌ (తపామయీ! స్నేహ పరీమళార్ద్యమగు

చిర్నగవొక్క-టి చాలు; నందు దా సోహము, [దోహబుద్ధి బల

శూరులు స్వార్ధకుబేరు లంచమౌ వ్యూహము లెన్ని పన్నిన [ప

యోజన ముండదు నన్ను గెల్వ, సందే దేహము లేదు నా తణిక

దేహము సత్యచిదాత్మ నీవె యౌ, తీరములేని రోదసిని,

ద్వీపము దీపము వంటి జాబిలిన్‌ దూరము భార మం చనక

దోర్చల ధీబల సాహస్యాదులై చేరిన వ్యోమగాముల వి

శిష్ట విచ్మిత చర్మిత జూచి నిన్‌ చేరగవచ్చు నన్న ధృతి

చే నినుగోరితి నృభసూనమా!

౯70 కాపురెడ్డి కంబుగళంబు, చ(కముఖ కంజ క ళావిభవంయబు, వీఐరూ పంబు వహించు నీ జఘన భాండము సీ తలబంతి నీ జడల్‌ బింబము లౌట శ్రీహరికి విద్యలరాణికి, నామనంబు దే హంబును పల్విధంబుల టపి యా! నిను గొల్చ్బుట సాజమే గదా! కందము లిరుకడలుగ, నా డెందము స్యూతమ్ముగా వడిన్‌ (గుచ్చిన ఈ సుందర భావోత్పల మా లం దమితో స్వీకరించు రాగభగవతీ! ( 1972 )

ఆశల ఉగాది

వచ్చె ఉగాది. వచ్చె (పతి

వత్సర మట్టులనే వసంతమున్‌ తెచ్చెను, వృషముల్‌ లతలు

నిర్మల పల్లవ పుష్ప శోభతో ముచ్చటగొల్నె, కోకిలలు

మోహనరాగము లాలపించగా పచ్చని మామిడుల్‌ కనుల

సండువుగా కుసుమించఛచి కాచెగా ! మామిడి పూచినట్టు మధు

మాసము హోసము చేసినట్టు లా రామములోన కోకిలలు

రాగము లల్లిన యట్లుగా, కవి స్వాములు ఈ ఉగాది దొర

సానికి స్వాగత గీతు లలు టిం కేమిటి కన్న నేను కవి

నే అయిపోయితి ఈ ఉగాదికిన్‌ 1 ఇందుకె నా మనమ్ము విజ

యేందిరకున్‌ మనజాతి జీవనా నంద వసంత లక్ష్మికి ఘ

నమ్ముగ స్వాగత గీతి పల్కు ఇం

ఇ7బ్రి బాపురెడ్డి

దిందిర మయ్యె సత్యవలె

దేశరథమ్మును ఈ ఉగాదియే ముంచుకు (తోలగా చితికి

పోవఠతెరా నరకుల్‌ నరాసురుల్‌! మనిషిని మార్చగల్లెడి స

మర్టుడు మానవుడేను, కాని ఆ వనిషియె మానవాళికి ప

మాదములందు (ప్రమాద మయ్యు, వ్‌ మనిషి జగమ్ము స్వర్గముగ

మోర్చెడి రాగ సుధామయుండొ ఆ మనిషియె ద్వేష హాలహల

మార్గమునన్‌ కను నారకమ్ములన్‌ 1 శరమ్ము తలదన్ని శెరమె త్రి నిల్చిన

ఎనలేని వనరమ ఈ ఉగాది కంటకాలను పూలమంటల గాల్చిన

హేలావిలాసిని ఈ ఉగాది బెల్టమే మామిడి పిందెయే వేప పూ

వే గొప్పయని చెప్పు ఈ ఉగాది ఎండనాగుల బారినుండి లోకమును ర

త్మించు [పపాబాల ఈ ఉగాది గున్న మావులవలె పేద గుండె లన్ని పూచినవి నేడు ఆశల పూలు, కలలు పండుచో వచ్చెడి ఉగాది పండుగను మ టా వసంతుడనై కళ్ళ క ద్ధుకొందు.

(19700

ముకి వాహిని అడం

ఆగదు విష్టవ మ్మిక ని

యంత ల దెంతటివారలేని, స్వే చ్చా గగనమ్ము చిమ్ము విల

సత్‌ పృథుకాంతిశరమ్ము లేచె నో హో! గరళమ్ము (గక్కు. కుటి

లోగ మహా పరదాస్య రాకసిన్‌! 'మోగెను వాంగ్రదేశ జయ

మోహన సింధుగళాల దుందుభుల్‌. పదనుకత్తుల వోలె పడుచువా శ్రెగసిరి

వాకులై రదె పసిపాప లంత కన్నెపిల్లలు మిషన్‌ గన్ను లై నిల్చిరి

ముదుసష్ళు ముల్రైల మోతలైరి వీర విద్యార్థులు భూరిబాంబులు కాగ

ఉద్యోగులే వృతి విద్యలెరి రాళ్ళరప్పలు సహా రై ఫిళ్ళు తూటాలు

అడవులు గిరులు రణాంగణములు ము క్తి వాహినియై జనళ క్తి మించె పారతంత్యో(గ వలసాధిపత్య దాన వత్వమును కూల్చె నదె (పజాస్వామ్య లక్ష్మి కలదె స్వాతం్యత్యమునక న్న ఘనధనమ్ము ?

కాజ బాపురెడ్డి సెన్యోన్మ త్త నిరంకుళత్వము (సజా స్వామ్యమ్మునే తన్నె , వ్‌ మన్యాయం బని ఏడుకోట్ల [పజ (ప ఫ్లాదుండునా లేచె, కా రుణ్య శ్రీహరి షేక్‌ ముజీబు నరా ర్దూలయునా చీల్చు నా హా! న్యూనాత్మక దాస్యరాక్షస మహా హంకార వక్షంబులన్‌ ! సీతి సీమము వీడి సీతను చెరగొన్న రావణుం డాతని రాక్షసతతి సత్యశాంతి ధర్మసతుల హింసించిన దుర్యోధనుడు వాని దుష్టళతము పాపమే ఎరుగని (పజల భత్నించిన బకుడు నరకుడు తత్పాపిగణము మానవత్వపు టింట మంటలు రేపిన హిట్టరు అతని స్నేహితుల మూక చచ్చి రే గతి ఆ గతి చావగలరు పవబలముతోడ కండకావరముతోడ మానవుల రక్తమును [లాగ మరిగినట్టి దుష్టులౌ బాంగ్రదేశ వ్మిదోహు లెల్ల. అరువుకు తఆచ్చుకొన్న బల హంకృతితో చెలరేగు శతుకా రరపటలాల పె (పజల పౌరుష రోషము లంబుదంబులై

పద్యకావ్యాలు 765 కురిసెను సీరుగాదు పిడు గుల్‌ వడగండ్డు తుపాకిగుండ్లు, త్యా గ రుధిర సౌగరాత్మరమ గా [పభవించెను బార్ట్‌ ముద్ధతిన్‌ = భారత భూరమ బాంగ్దా స్వా రాజ్యేందిరకు పల్కె స్వాగత గితుల్‌ ఈ రెంటి మతి హిందూ పారావారాంక మందు పరివర్థితమౌ || ఒకటే రాష్ట్రము నేడు భారతము యు ధ్రోన్మాదులన్‌ కూల్చగా ఒక టే మాట విరోధి సైన్య సమర వ్యూహమ్ములన్‌ చీల్చునాన్‌ ఒక టే శక్తి సమైక్యభారత జన జ్యోతీందిరా మూర్తిమాన్‌ ఇక ఈ దిగ్విజయోత్సవ (పభలుదీ పించున్‌ జగద్వీధులన్‌ 1 ( 1971 బాంగ్దాదేశ విముక్తి పోరాటకొలంలో పొంగిన భావసాగరం 0

కావమురూపిణిీ శుక మీవె పిక మీవె చూతళాఖిక వీవె శుక్తి వీవే నీవె మౌక్రికమ్ము గిరి వీవె ర్ఫురి వీవె ధరణీతలము నీవె జలధి వీవే నీవ జలధరమ్ము పూ వీవె తా వీవ పూలపందిరి వీవె గంధ మీవే నీవె గంధవహము కల వీవె నిజ మీవె కామరూపిణి వీవె గీత మీవే నీవె [శోతచయము జడము నీవె చేతన మీవె జాగ తీవె న్మిద వీవె జీవన్మరణ ముద వీవె గమ్య మీవె నీవేను మార్గము శకటము వింత ఏమి? సీకొరకె జీవింతు.__ ( 1972 ్ర

విజయేందిర

ఇందిర వీవు, భారత జ

నేందిర వీవు, స్వతం్యత్రభావ గీ తీందిర వీవు, దీన బల

హీన జగజ్జనలా వికాస చై [కేందిర వీవు, కాంతి సమ

దేందిర వీవు, పవ్మిత సామ్యవా దేందిర బాంగ్లదేశ విజ

యేందిర వీవు, జయస్వరూపిణీ 1 ఏనాడు నీ మనంబున జోనాఫార్కు (పదీక్ష జ్యోతి వెలిగెనో ఆనాడె నేటి భారత "సేనల దిగ్విజయ బీజ సేచన మయ్యెన్‌ 1 కాంతియె తప్ప నల్దిశల

శ్రాంతియె తప్ప పరాజయమ్ము గో రంతయులేని దిగ్విజయ

యా(తలలో వెలిగించినావు సం కాంతిని, భారతీయ చిర

కాల చర్మిత పుటమ్ములందు కొం డంతల చీకటుల్‌ తొలగు

నట్టు యశోద్యుతి పండునట్లుగా 1

"78 బాపురెడ్డి నింగియు నేల సం్యదములు నేడు గడంగడలాడిపోయె, త త్సంగర భూము లన్నిటను శ్మ్యతువు చిత్తుగ ఓడిపోయె ఊ త్తుంగ హిమ్మాదిశ్ళుంగ మటు తోచెను భారతజాతి క్తి, సి మంగళమూ ర్తియే భరత మాతృ జయోర్ణిత వ్యజమూర్తి పో! అసురుల కొందర హతమార్చి రాముడు అసురత్వమే నీవు అజిచినావు దుష్టుల కొందరిన్‌ దునిమిరి పాండవుల్‌ దుష్టత్వమే నీవు దునిమినావు నరహంతయౌ ఒక్క నరకు (దుంచెను సత్య నరకత్వమే నీవు నరికినావు మహిషు నొక్కని గూత్చె మహలత్ష్మియో దుర్గ మహిషత్వమే నీవ మాడ్చినావు వ్యక్తివా కాదు; నవసంఘశకి వీవు మనిషివే కాదు, ఉజ్జ్వల మానవతవు ఇంటిలోపలనే కాదు, మింటిలోన దీప మీవు మా ఆశల రూప మీవు! (1971 డిశెంబరు యుద్ధంలో భారతదేశాన్ని వరించిన అపూర్వ విజయేందిరకు పట్టిన అక్షర దీపం

చూడలేని సూర్యుడు

రవియు కాననిచో కను కవి యటంచు కవి ఎవడు శాపమిచ్చెనో కాని, ఇనుడు కాంచలేనట్టి చీకట్టు కాంచి కాంచి కరగుచుంటిని దుఃథాాశుక ణము నౌచు. &ఓ రవి 1 నింగిదారుల మ

హోజ్జ్వ్యల కాంతిరథమ్ము నెక్కి సి వారయునట్టి దేమి? జను

షంధువు సైతము చూచు బాహ్య సం స్కారమెకాని దాని వెన

కం గల స్వార్ధ పిశాచకృత్య భాం డారము కాదు, కాదు చిరు

నవ్వుల దాగిన కారులీకటుల్‌. దిట్టముగా భవ న్నయన

దీధితు లెక్లెడ [పాకు వేళలన్‌ గట్టుల దాగు వ్యాఘములు,

కానల పుట్టల దాగు నాగులె సైట్టులు ఆంధకారమున

ఎన్ని అమాయిక (పాణులన్‌ భువిన్‌ పొట్టనబెట్టుకన్‌ మురిసి

హోవ్రనా కానవు నీవు భాస్కరా |

80 బాపురెడ్డి భుజగముఠతె కాదు హరులు బెబ్బులులె కాదు ముక్కు మొగములు లేని ఆ మూషికములు కూడ ఓ సూర్యుడా సీవు చూడలేని రాతు లందు విధ్వంసక రాజ్య మెలు. కవియు కాననిచో కను రవి యటంచు అందుకే నేను లోకకల్యాణ మతిని వర మిడుచునుంటి ఓ (పభాకరుడ నీకు సార్థక మ్మాత నీ కర్మసాక్షి బిరుదు ! (19/9)

తెనుంగు సాహితి అరయ నవరస కావ్య మంజరులు విరిసి మధురసుధ లొల్కు- తీయని మధువు పారు తెనుంగు సౌరస్వతోద్యాన వనమునందు హోయిగా విహరించి ధన్యాత్ము నౌదు. అమృత (శుతులను [మో సెడి ఆంధవీణ కరకు హృదయాల పాలనా కాలమందు మూగవడె తీగలను" (తెంచ (మోగలేక తిరిగి [శతి సాగి స్వాతం్యత్య తరణి వెలుగ. ఆరయ దివ్య కావ్య కుసు చూవళితోడ తెనుంగు సాొహతీ నీరజ ష్యత నేతను వి నిర్మిల [పేమ నలంకరించి, సం స్కారమొనర్చిః నా తెనుంగు జాతికి థ్యాతిని గూర్చినట్టి మం దారమువంటి పూర్వక వి ధన్యుల కర్పణ 'సీతు జోహరుల్‌, నవక విలాద్భుళాభ్యుదయ నాదము (మోసి తెనుంగు జాతిలో వివిధ కళా [పభాకరుల వెల్లగజేసి; తెనుంగు సాహితీ

౭9 బాపురెడ్డి భువన మహాంగణమ్మున, న పూర్వ వసంతము గూర్చినట్టి మా నవ కవిచైైత మూర్తులమ నః పరిపూర్తి నమస్కరించెదన్‌. తే. తెనుంగు క్నేతాన చైతన్య దీపికలను వెలుగజేసెడి సత్కళా (పియులకెపుడు స్వాగతము పాడి, కాస్త్ర విజ్ఞాన నిధుల తెనుంగు వాణికి గ్లై సేయ వినతి సేతు. (చిన్ననాటి రచన 19-1-1959)

అడ ఆంధి) రాష్ట్రం నలుబ దజ్ఞాల [క్రితము స్వప్ప్నాలు కన్న (బళుకులెన్నియో పోరి స్వర్గమ్ముగన్న అం్మ్యధ రాష్ట్రము నేటికి అవతరించె ఉ్యాగి మన పొట్టి శ్రీరాము డాహుతియవ. నాడు తెనుంగు సీమ, రత నాలు ఫలించి స్వతంత లక్ష్మి తూ గాడగ చూడలేక నర కాసురు లాంగ్ల (వభుల్‌ కుబుద్ధితో పౌడిని వీడి చీల్చి పరి హెలన చేయదలంచి చీల్చగన్‌ నేడు స్వతంత భారతిని నేర్చుగ నాంధ పతాక లేపెడిన్‌, సస్య సంభరిత (వజాస్వామ్యమై వెల్లు కాకతీ స్మామాజ్య ఘనత ఘనత కవిలా కుమారి ఘల్‌ ఘల్దున లాస్యమ్ము సల్పిన ఆంధ దేశంపు సొంపు ఆత్మగౌరవ రక్షకై రక్రమోడ్చిన పలనాటి వీరుల [పబల (పతిభ నాకమ్ము తలపించునట్టి ఫఖ్రీరాయల స్వర్ణయుగంపు (శాంతి [కాంతి

తట బాపురెడ్డి మగడి వెట్లాందుగాక నిమ్మడిగ వడిగ అవతరించిన ఈ సూతనాంధరాష్ట్ర తలము వాసంత శోభాన్వితమవుగాక ! ఈ తెలంగాణ త్వరతమందేక మయ్యి, ఆంధ (పజా ధ్వజం లేచె అదిగదిగో ఠీవి వీచె నడువు నడువు వడివడిగా నవ శోభల్‌ వెలువడగా ఆంధ పకాకం [కిందికి మాతృ కరతలం [కిందికి తెలంగాణ సోదరా 1 విశాలాంధ మేర్పడన్‌ విడివిడిగా ఉండలేం. ఆపంజాల డికెవ్వడేనియు విశా లాంధం పునిర్మాణమున్‌ ఈప్పధ్వే స్తుతియింపగా భరతమా తృశీయు దీవింపగా స్థాపించాము (తికోటి తెన్గుల స్వభా షా రాష్ట్రమున్‌ భాగ్య ము ద్దిపింపన్‌ మనతోడి తమ్ములు నినా దింపన్‌ స్వరాష్ట్రార్థ మై. స్వార్థ జన కువాదమ్ము నిషృలము గాగ ఆంధ జనకా చిరాభిమశార్థమునకు

పద్యకావ్యాలు 85 దీక్ష పట్టియు ఫలము సాధించినావు ఆత్మబలి చేసి వీరమహాత్మ నీవు అమర పొట్టి ీరామ జోవోరు లివిగొ |! వ! లోక న్యుపసిద్ధామర వర మహాత్ములందునన్‌ నాకమందు మన ఘన దీఇా తపస్వి ఆల్దదే అధివసించినాడు సుసింహాిసనమ్ము పైన ఆ మధురమ్హూరి దీవించును మనల (పగతికెప్పుడున్‌. జయవిజయ నవాంరాష్ట్ర జయపతాక లక్ష్మికిన్‌ జయ స్వతంగత భరతమాత జయ [పపంచ శాంతికిన్‌ జయ స్వదేశ [కాంతి శాంతి జయ యశస్వి రాముకున్‌ జయ మహాత్మగాంధికిన్‌ విజయ (పజూభిమతముకున్‌ (చిన్ననాటి రచన 10-10-1958)

అశువూల

రమణీమణీ సుందరతర నాట్యాలతో

ఆలయమ్ముల సుమం[తార్చనములు క విజశసామంత గణమంతి సహితుడై

రాయ లూరేగెడి రాజవీధి మణి, ముక్త, కనకాంబర నవసూనాలళో

రాజిల్లు విపణ వీధీ జగత్తు యువతీ యువకులు రే బవలు కళల పిండ

శిలల నుండి చివుర్చు శిల్ప సృష్టి సర్వ శోభిత సౌధ విశాల వీధు లలరు అనాటి ఆంధ విద్యానగరము భావనయనాల మెర సె స్వప్నము విధాన అడుగిడిన ఈ ?థిల సీమ ఎడదవాటి-___ క విరాజన్య సృజత్‌ సుకావ్యరస వృక్షథ్రీల గొంతెత్తి ఈ భువనమ్ముల్‌ పులకింప, గాయక పికమ్ముల్‌ పొడ వాసంత ల చీ వికాసింపగ, మల్లి నర్తన లుషఃథ్రీరేఖలన్‌ నింప మా నవ చ్వైళాంధ సతీ వినిర్మిత కళాశండాలయాల్‌ కూలెనా! ఆపవే తుంగభ్యద బాలా! శలాక రాల శెశిరఘాత హంపీలయో[గ గాథ వినుచుట; ఆపవే కంటి ధార లెద కరిగి పారు నా కళ్ళ నెట్టు సైతు.__

పద్యకావ్యాలు 8 సంగరమందు గెల్చిన నికశాటులమూకలు బుష్యమూక మా తంగ నగస్థ సౌధముల ధ్వంసముచేసి ఉషః క ళార్జు రి ల్పాంగన జీవలాస్య మధుహాసములన్‌ రగిలింప రక్తముల్‌ పొంగుచువచ్చి నిన్‌ కలిసి పోవగ నెటు భరించినా వాకో! నిండు వెన్నెల అమమసనిశిని పూడి పోయిన విధాన ఆంధ [పపుల్హయశము; రేపిన [ప్రళయ ధూమాలరేయిలో, న శించి పోయిన స్మృతికి చింతించు బేల! బండలే గుండెలను విప్పి పరవశలయి దాచుకొన్న '“జీవకళాసుధా మయోరు సుందరతను [కోధాగ్నులయందు కాల్చి మసిపులుముకొన్న నరరూపపసువు లెవరా ? గతము గతమ్మెయైన, హతక్యమశిలా కళయైన; అంధరా జతనయుడై న కన్నడ (పజాపతియైనను కృష్ణరాయ భూ పతి; ఎద నజ గుండయిన _ బంగరు పండి కళాస్తీ నిండి కో భిత మగు నాటి సీమను తలంచిన వ కను ల్మశులూరవే!

( చిన్ననాటి రచన _ 190589 |

వే ర్త వ్య 0 ఎన్నడో పోయినట్టి కోయిల మనోజ్ఞ గాన రసపూర్ణ వాసంత కథల నేడు తలచి నిట్టూర్చి ఏడ్చి శోషిలెద వేల గతము తలవంచు భావి నిర్మితము చేయ కటి విగింపక__ థఖ్రిలు చెలంగ సంస్కృతి హసింప సుభించినననాటి ఆ అజం రాలయ జీవమూర్తులకు ఆకటిమూటల నేటి కూటిబం దీలకు గొప్ప అంతరము తెచ్చిన కాలము నుండి వమి పా తాలు (గహించినావు; కపటాలు నళింప పథాలు వేయగన్‌. ఎండిపోయిన డొక్కలు నిండుటెట్టా నిండి పోయిన చీకటుల్‌ చెండు ఇట్టా స్వార్థ జనిత యుద్ధాగ్ని చల్దార్చు బట్టా తెలిసికొన్నావ ? నడువు వెల్లులు హసింప. కోతులు రాతలౌట మన కొంచెప్పు బుద్ధి నశింప లేదు; ఆ శీతనగంప్ప మంచువలె చిసైము కట్టిన స్వార్ధ మెన్నడీ కోతి మనస్సునుండి తొలగున్‌ నరమానస సీమనెప్టు ప్రా ఖాత సుధాకళల్‌ వెలయు భావికి జీవము వర్తమానమౌ 1

( చిన్ననాటి రచన _- 1958 )

మరుపులు కాలిపోయడి కారుమేఘాల చూచి కాలర్యాతించరో[(గ కంఠాలు ఏడ్పె రాలి పడుచున్న కాంతి పుష్పాలు చూచి మేలుకొనుచున్న సు ప్రలోకాలు ఏడ్చెం కామిని కనుల కామలోకాల గాంచి [శేమికుడు తన్ను లాను శపించు కొనియె 1పేమమ్బూర్రి గంభీర హృత్సీమ కాంచి కాముకుడు తల వాల్చి వెన్కకు మరలియెం బాలకుని నవ్వురాగాల పాట వినుచు మాతృహృదయంబు మందార మధువు లూనె మానపుని విశ్వళాంతి గీతాన తేలి మానవతలోచనాల సంబరములూరె! ఖభతయద జలధి సమాధి కన్నడ [సవంతి (శుతుకు తీరాన వెన్సకు పారచూచె గరళ కంటక జీవ పంజరము వెడల తప్రజీవి మిత్తికి దిడ్డితలుపు తీసె.

( చిన్ననాటి రచన - 1958 )

అభివాదనుులు కవుల నాదరించి కావ్యము[దణలకు వలయు సాయ మిడెడివారు అరుదు నేటికాలమందు, నీ వంటివారు ఒ యాసిసులు ఎడారులందు బావ |! లవ్ష్మెకల్లియు సాహిత్యలక్న్మి పెన గౌరవాదరణలు పెంచ గల్గినావు, కర్మయోగివి సరస వాగ్ద్యరివి నీవు రాజగోపాలరెడ్డిబావా జయోస్తు ! మనపరస్పర రాగ నూతన సుమాలు; మన చిరస్వప్నవాటి పండిన ఫలాలు; మన్మనోమేఘ భావ శంపాచ్చటలు ; మ దీయ చైతన్యరేఖ లివే యశస్వి ! నాకు థైర్యసంపద లిచ్చినావు సీవ్పు ఎంచలేని (పేమము కురిపించినావు నేను నీకేమి ఆఅర్పింపలేను; సర్వ దా కృతజ్ఞలాయుత మద్ధృదయము తప్ప. పుణ్యకార్యాల సాహితీ పోషణమ్ము ఉత్రమము బావ 1! నామాట చిత్తగించి, తరుల పోషించు నవవసంతము విధాన కవుల పోషించు మిల కలకాల మీవు. (నా తొలి (గంథము “చైతన్య రేఖలు” 1980 లో ఒక ఆత్మీయుడు వెలిగించినపుడు ్సి

బభాటువులు రనతరం౦గాలు సీ కనుచూపులందు దయ నించీ, స్మిలార్జ్ర వచస్సులందు ఏ వో కలకండ మాధురుల నుంచి, ముఖాన పవ్శిత చిత భా వాక్ఫృతులన్‌ రచించుచు గృ హాంగణ సీమను కాలు పెట్టగా నే కలవోలె వచ్చి రమణీ! ఇడినా వల నాకు స్వాగతాల్‌ నా! జ గా గా సి పిక వర్ణ చోళశమును నీ కుక ఘోణ సదృక చేలమున్‌ రూప విలాస రేఖలకు రుక్‌ ముకురమ్ములు పట్టగా, కళా క్షేప కరాంగుళ్యాగముల కెంపు సితారను ఫీటి పొడు ని౯ బాపురె బాపురే! కుసుమ బాణుడు చూచిన మూర్శపోవడే! నా గ న్‌ నా

02 బాపురెడ్డి రాలు కరంగు నప్పర 1? రమ్ములు వంగును కింకిణీ మృదం గాల నటింతువేని, మధు కావ్యగతమ్మగు తేనెలొల్కు నే వేళ వచింతు వేని, గళ వీశియ మోసిన సృష్టి పొంగు స చ్చీలవు బాల! నిక విధి ర చించెను సర్వకళా స్వరూపిగా! గ ణి నా న రసికుల గుండెపూల మక రందము చిందగ, వారెదో వసం త సుమ వనమ్ములో గల వి ధమ్మనుభూతిని చెందునట్టు సీ వసదృశ భంగిమమ్ముల మ హా నటన మ్మొనరింతు, చంచలా మసణ సురేఖవో గిరి కు మాఠివొ నీవు కుమారి ఎంచగకా. ళు షః షా ఖ్‌ అరుణము నీ అధర మ్మది అరుణము నీ ఫాల తిలక మరుణనఖమ్ముల్‌ అరుణము చూచుకములు మరి అరుణిమె నీ కనుల కబ్బె, ఆ్యగహమేలా! గా గా గా! గ

పద్యకావ్యాలు ఫ్ర దివ్య మౌ నీ ఆధరపాన దీక్ష నిచ్చి పూర్ణమౌ నీ స్మికామ్నాయ బోధ నొసగి అక్షయాలింగనా సౌఖ్య మోక్షమిమ్ము అంజలి ఘటింతు నో మోహనాంగి నీకు. లే టే జ నే చలి బాధ, అందులోన చ్చెలి లేని వియోగబాధ, సీతలమౌ వె న్నెల బాధ, యౌవన తిమిం గిల కోలాహలము (బతుకు గిజగిజ లాడెకా, ఆఫత్కీయుడు జె యం. (గిగ్తాని భగవద్భక్తి, కళానురక్తి చిర సౌ (థాాతుత్వ మైతీ సుధా పగయౌొ అభ్యుదయోన్ముఖాంగ్ర కవితా వె తాళికుండైన మా (గిగు లుండేమని చెప్పె? (ప్రేమరస వా ర్థిల- తేలిరమ్మంచు జ్ఞా న గవాక్షమ్మును విప్పి చెప్పె, గుణ వీ ణాపాణియై వాణియై.

94 బాపురెడ్డి రృతజ్ఞ త్‌ ఒక్కటే అంతరమ్ము దేవునికి నీకు స్వప్న మాతడు కనిపించు సత్య మ్స్‌వ్ప అందుకే నిన్ను దేవుడా యంచు పిలువ ఖభయపడుచునుంటి నీమిీది భక్రికతన. స్వగతం నేను క వీశ్వరుండ నన నేరనుగాని రసార్ద్ర కావ్య ని ర్మాణమె ప్రాణమైన సుకు మారుడ, అక్షరభావ శిల్ప సం ధానుడ నిత్య సత్య శుభ దాయక జీవనగాన గర్భ సం లానము నేను; నేను పరి తప్ర జగజ్జననీ (పసన్నుడ౯ా. షు లే వ జః పుట్టినప్పుడు నేనేమొ పురజనుడను 'పెరిగినాడను ఇన్నాళ్ళు హరిజనునిగ గిరిజనుడనై తి జూబిలీ గిరులలోన గూడుకట్టుక యూసపుగూడ వదలి, జడివాన మండుటెండల దాడికి గుండెలదరి టిక్కాటులులేని మబ్బులు టేనులెక్కి వార్నిధులు నేలకు వలస వచ్చెనేమొ వరదలెతైను వాగులు వంక లెల్ట.

వద్యకావ్యాలు 95 వాల బాలాజీ రవుడివి నీవురా ! కుటిల రాక్షసులకా తెగటార్చినట్టి మా ధవుడివి నీవురా! నవసు ధారసమోహనరాగ పద్మ సం భవుడివి నీవురా ఇలకు భంకర జీవన నాట్య గీతికా శివుడివి మా నిరంతరము చేసిన పుణ్య ఫలమ్ము నీవురా 1 బాష - థావం భావము భాషపై తిరుగు బాటొనరింను భాష యేమొ త ద్భావములోన జీవముర వంతయు లేదని ఈసడించు, స్వా భావికమైన రూపగుణ బంధములక౯ా విడనాడి భాషయుకా భావము మృగ్యమై తెలుగు వాజ్మయ వీధులు తెల్టటోయెడికా.

మై తీ బ౦ధం౦ సీ మహౌదార్యమ్ము సీ విన్న్మమతకు, హ ర్లించియే నిన్ను (పేమించె లక్ష్మి; నీలోని జిజ్ఞాస నీ రసజ్ఞతను (గ హించియే నిను కటాక్నించె వాణి; సి సదాశయ కార్యనిరతులు మెచ్చియే కోరి పదవులిచ్చినారు _పజలు సి సుహృద్భావ మెతీ- సుధాస్నాళులై పరవళిల్లెదరు నీ [ప్రాణ సఖులు; ఛా శారదకును, రమకు యశళ్శారదకును (పేమ ప్మాతుడవగు నీకు (పేమతోడ నీకు నచ్చిన నా కవితా కుమారి నిత్తు కొనుమయ్య, కె. యసు. దత్తువర్య! (104)

సీతావియోగి

తమ్ముడు లక్ష్మ ణుండు తన

దారను ఊర్మిశవీడి ఇన్ని వ ర్షమ్ములు ఎట్టు జీవన భ

రమ్ములు నిల్చుకొనంగ జాలెనో |! నమ్మరుగాని ఒక్కొక.

జమ్ము ఫణమ్ము (వణమ్ము వొలెసీ తమ్మకు నాకు దూరమయి.

నప్పటినుండి వధించు నేలకో ! నా కారణముననే, బా థా కీలల నాదు తంగడి దశరథు డీబ్లెన్‌ నా కారణముననే కా దా కంటికి న్మిదలేక తమ్ముడు కుమిలెన్‌. 1పాయములోనె లక్ష్మణుడు

(ప్రాణసఖిన్‌ విడనాడి కంటక [పాయ వియోగ జీవిత వి

థావరు లెట్టు సహించెనంచునే నేయెడ ఎంచకుంట, గడి

యేని అయోనిజ వీడకుంట అ న్యాయము, న్యాయసమ్మతమె

నాకు వియోగపు శిక్ష వేయటల్‌.

98 బాపురెడ్డి లాననుభవించడేని అర్ధమ్ము కావు ఒరుల బాధలు బరువు లెవ్వరికి గాని సానుభూతి లక్మణు వియోగానుభూతి కలదె సీలాపహరణమ్ము కలన గాక! మేటి నరే్షదు లంతకును మేటి సురేందులు అంతకంతకున్‌ మేటి నిశాచరేం్యదులును మేదిని పుతిని నా కళ్యతమున్‌ గోటను లాక్రినన్‌ తృటిని కూలరె కాలరె; ఆమె రక్ష కే నాటికి చింతలేదు ఇక్ష నా (బతుకెట్టను చింత మగ్గిద౯ా. నా కోదండము నా భుజాబలము క న్నన్‌ జానకీ కోపిత [భూ కోదండము పాత్మివత్య బలముళల్‌ పూర్ణమ్ములౌ మిన్నలౌ నా కర్మమ్మున గాక ఆమె నెవరై నా పట్టుకో సాధ్యమా నా కోదండమునారియే విరహా వీ ణా తంతు లై పోవునా! త్‌ల్ది దండులను ప్కుత వియోగమున ముంచి సాగివచ్చితిని భూజానితోడ భరత శ్యతుఘ్నుల (భాతృ బంధము (తెంచి చేరవచ్చితిని కాంజారములకు

పద్యకావ్యాలు రం ఊర్మిళకు పతి వియోగ యోగము పెట్టి కదలివచ్చితిని లక్ష్మణుని తోడ నన్ను కన్నుల కద్దు కాన్న (పజల పిడి తరలివచ్చితి రామగిరిగుహలకు ఇందరిని నిండు ఎడుబాటు వట్న్ళదోసి వచ్చితిని నేను షన ధర్మ వర్తి ననుచు అందరి వియోగధునులు సమైక్య మైన సీ విరహ సింధువున ముంచునేమొ ఏమొ! మ్నితు నిజ (థాతృ మజ్జన య్యితి వియోగ్యతయము సహించితి నెట్లో చ్మితము నేడెందులకొ, క శ్యత వియోగముననే శిలానిభు నైతిన్‌. “బావగారికి మా ఎడజాటులోని జాధ తెలియును మా సీత బాసి కొంత కాలముండినొ యని ఊర్మిలా లకొంగి హాస్యమున కన్నదెదొ నిజమెనదేమొ! అనెడి వియోగ యోగి సజ లాంబుదగ్మాతుని భగ్నరామ చం (దుని గనినాను వమియును తోచని చీకటిరేయిలో ఘనా ఘన రవముల్‌ విలాపములు కన్నుల మూతలు తీసివేసెనే కనీనది విన్నదేమి కల కాదుగదా నిజ మేను చూచితిన్‌,

100 బాపురెడ్డి ఎవడు శపియించె ఊర్మి శాధవుని, జూన క్రీ పతిని, అలనాడు యక్షిపియునిని 1పణయజీవుల నెవ డెడబాపు నంచు తలచి తలచినే కనులెఫ్టు మలచినానొె! ( 15/0 ))

వఎలుగూబికటి

తెలవారగనె లేచి తొలిసంజ వెలుగుల

నుతియించు [క్రాంతి పక్షితతి రుతము ఉన్నాడా లేడొ దేవుడటంచు కొండల

కోనల వెదకు నదీినదములు నింగి నంటగబోయి నేలపై పడిపోయి

మరిమరి యత్నించు మబ్బుగములు అమ్హాన సత్య పుల్లాత్మలోయన వెళ్లి

మ్లూనమైపోవు సుమాలతీరు వేదవేదాంత సారము విప్పినబ్టై. విప్పి? విప్పిన నా కనుల్‌ కప్పుచుండు తెలిసినట్టులె తెలిసి నా తెలివి తెల వారుచుండును తామస ధారలౌచు.

( 1980 )

బమ్మెర కోకిల

బమ్మెర కొమ్మ పె తెలుగు

భాగవలామృత కోకిలమ్మువై చిమ్మిన భక్తి భావరుతి

శ్రీకర థ్రీకర హృద్య పద్య రా గమ్ములు కూర్చె పంచశతి

కాలము రాశమువేయ అంధ దే శమ్మున కాం్యధ సాహితికి

శాశ్వత హేమ వసంత శోభలన్‌ _ పలికినది భాగవత మని పలికిన పలికితివి గాని పలికిన దెల్హన్‌ పలికినది మానవతమై పలికిరి ముగురమ్మ లొక్క పలుత్తై నీవై = సత్యాన్వేషణ నిత్య కృత్యముగ హీం

సౌ కంస విధ్వంసకు౯ా దైఠ్యారిక హరి నచ్యుతున్‌ కొలుచు టే

ధర్మముగా నెంచి, సౌ హి్‌త్య శ్షీర సమ్ముదముకా తరచి సా

హిత్యామృతం బిచ్చి స్వా ర్థత్యాగ (ప్రణవ [(వబోధనధన

(పహ్హాది వైనా వొహో ! తత్వ చుసి కన్న మించిన తత్వము వేరొకటి లేమ తత్వ జగన్నే తృత్వము నీ సుకవిత్వ ర సత్వము నెలకొల్చె పరవశత్వము తోడకా

వద్యకావ్యాలు 108

ఒక బక్క రైతువై ఒక మహారాజునే ధిక్కరించిన కళాధిపుడ వీవు

అందరి నోదార్చు అక్షర వాణినే ఓదార్చినట్టి భావుకుడ వీవు

హలమైన కలమైన అఖిల జనానంద సాధనమే నన్న సమత వీవు

భోగినీ భోగ [పబోధాత్మలో నుండి ల్యాగివై (మోగిన యోగి వీవు

దారనుతులను సహజ సంసార పథము

బంధు మితులు సాంఘక బాధ్యతలను

పీడకయె మానవత్వము వీడకుండ

మనిషి దేవుడు ఒకటైన మహిమ వీవు.

కావ్యకన్యల కూళల కమ్మ రాద

టన్న సీవాక్కు. లోక కల్యాణ బుక్కు

కూటికోసము అమ్మరా దోటు హక్కు

అను [పజాస్వామ్య సందేశ మయ్యె నేడు.

చలివేందమ్ము కళాత్మ తృష్ణ్టకు సహ (సస్తంభ రామప్ప

వల సం(పోజ్వల శిల్ప కల్పనము; జీ

ర్మల కేంద్రమ్ము త్వదీయ భావసుషమా రామమ్ము; తత్కాకతీ

యుల సాామాజ్యరమా విభూతికిని సీ ఉద్వాణికి౯ా (మొక్కాదకా,

(1982 = ఓరుగల్లులో జరిగిన పోతన పంచశతి ఉత్సవాలలో.... )

నాకవిత

కాఠీయ ఫణి ఫణ్యాగము మీద, థ్రీపాద

నృత్యమునా లేఖినీ గమనము అసురత్వ గర్భకుహర ఛేదనము చేయు

నఖలాండ వమ్ము నా నవ కవనము దుర్నీతి దచశకంఠు దునుమాడ జృంభించు

జ్యా గర్జనమ్ము నా శబ్దరవళి ష్మెతల ద్యోతల్మాక మణ చేసిన, బలి

వైరి పాదమ్ము నా భావ పరిధి నవత, స్వచ్చందయువత మానవత సమత హక్కులకు చెక్కు చెదరని అభయళ క్తి నా తపోజాత నిటలాక జాతవేద కీల సుస్నాత, నా సాహితీలకాంగి __

( 1988 )

మ అచ కళా కృష్ణ నటరాజ గిరిజా ఖినయ కళకా కైలాస శృంగ 1సవన్నాట్య గంగ యతడు కూచిపూడి క ళామకుట నందనారామ చక చకత్‌ ్రీపారిజాత మతడు కృష్ణలీలానంద 'కేశీవనాంతర కుసుమిత మల్లికా. కుంజ మతడు తెలుగు కారద గళోద్దీప్తరాగములోన పరవళించెడి. భావ పద మతండు [శోతలందరు (వేతలై చూచుచుండ వేణుగాన విలోలుని,. [కేమధనుని తన వశము చేసుకున్న సత్యస్వరూపి (కీడన కలాపనా 'కళ్లా కృష్ణు" డతడు (1984)

ద్ర (శ్రీనాథఎఠం సీసాలలో కవితాసవమ్ములు నింపి అందించికివి రసెనందములుగ శృంగారమును మేలి బంగారముగ మార్చి పంచి పెట్టితివి నిష్పాశ్షికముగ [పతిభతో పాండిత్యపటిమతో గెలుచుకొ న్నావు అత్షరభావనా వనులను క లకంఠమై కాల కంఠుడవై (మోసి నావు ఓంకార శంథారవమ్ము నాడు శ్రీనాథ ! ఈ తెల్గునాడు లోన ఫ్రీ సరస్వతి మంగళా వాస యోగ్య మయ్యె మానేలసీ క విలార్చనమున రమ్ము నీ జాతి (పగతి పీఠమ్ము పెకి. (1965)

లఅ౭యు 855 ఆరణ్యములో చిక్కిన భారత ఖండమును తెలుగు భారతి మెచ్చన్‌ ధీరోద్ధతి కాపాడిన వీరా! ఎజ్జయ్య ని కవేలాంజలిదే ! హరి వంశయశము వోలెనె స్టిరమై సి కీర్తి పహృదయసీమలలోనన్‌ విరబూచి వెలుగుచుండును హరినర భేదమ్ములేని అద్వైతముగా. ఒంగోలు మండలము & ప్పొంగెను ఆ చదలువాడ పొలిమేరలలో పొంగెను నీ అద్భుత రస గంగలతో ఆత్మయోగ క ళ్యాణముతో, ( 9-6-1985 నాడు ఒంగోలు లో జరిగిన ఎజ్జయ ఉ త్సవాలలో రుటితిస్సూ ర్తిగా చెప్పిన పద్యాలు )

భజగోవిందం (థ్రీ ఆదిశంక రాచార్యుల సంస్కృత మూలానికి అనువాదం) భజనచేయుము గోవిందు భజన చేయు మెపుడు మూఢమతీ! సమీపించునపుడు చివరి కాలము నిన్ను, రక్షించలేవు లేవు వ్యాకరణాల వల్లింపు లేవి _ వదలివేయుము వి తసంపాదనాశ స్వచ, సతమ బుద్ధితోడ ఆశారహషితము చేసికొని కష్ట ఫలముతో చేసి కొనుము సి మనస్సును ఆనంద ధామమెపుడు తరుణి కుచభార నత కటిస్థలము చూచి ఎరవు కావద్దు మోహమత్సరత క్రీవు మాంస వసరూప ఖేదము మ్యాతమె అది మరి మరి స్మరించు కొను మిది మనసు లోన - జలజ ప్యత గతమ్మైన జలము వోలె (బతుకు కడుచంచలమును తరళతరమ్ము రోగములును మోహావేళ్ల రోగములును ఆవరించిన ఈలోక మంత కోక తప్తమని తెలిసికొనుము _

వద్యకావ్యాలు 1098 శక్తి, విత్తమార్జించు ఆసక్తి కలిగి నంతదాక భఖిమానింతు రాస్తు లెల్ల కాని జవముడిగి (బతుకీడ్చు కాలమందు ఇంటిలో పలుకరించరు ఎవరు నిన్ను -_ తనువులో [పాణమున్నంత దాక ఇంట అందరును కృేమమా అని అడుగు వాఠ శ్వాస ఈ దేహమును దాటి వేసె నేని భార్యయును ఆ తనువు చూచి భయము చెండు _ అర్భకునిగ ఉన్నప్పుడు ఆటలండు యువకునిగ నున్నయప్పుడు యువతులందు బడుగుగా నున్నయపుడేమొ వగపులందు కలిగియుంచురు ఆసక్తి కాని ఎవరు పడరు ఆసక్తి ఆ పర్యబహ్మ మందు - ఎవరు నీ భార్య, నీ పుతు డెవడు? ఎంత చ్మితమైనదో సంసార జీవితమ్ము ఎవరి వాడవు వచ్చినా వెచటి నుండి? తత్వ మెరుగుము సోదరా! తలచి ఇపుడె - సజ్జనులచెల్మి చేత నిస్సంగతయును భువి నసంగత యంచు నిర్మోహతయును నిహత నిర్మోహతద్వార నిశ్చులతయు పడయుచురు నిశ్చలతన జీవన విముక్తి _

110 దాపురెడ్డి వయసు మళ్శినచో కామవాంఛ లేదు నీరు ఇంకిన ఇంక కాసార మేది? అడుగు వారేరి డబ్బంత ఉడిగె నేని తత్వ మెరిగిన సంసార తపనమేది?_ వలడు గర్వము = ధనము; యౌవనము, జనము కలవని; అవెల్ట మాయమౌ క్షణముతోన అరసి సర్వము మాయామయమ్మటంచు (దిహ్మ పదవర్తివగు మనుభవము పౌంది _ రేయి పవలును, సంధ్యలు రండు భువిని శిశిర వాసంతములటు వచ్చి చనుచుండు ఆడుకొనుచుండు కాలము, అరిపో నాయు; వైనను వదల వాశానిలములు _ వీల దారపై ధనముపై ఇంత చింత సీకు ఓ వెరి! లేడొ నిర్దేత యొకడు; [తిజగముల భవజలధిలో తెప్పయౌొచ్ర ఒప్పు సజ్జన సాంగత్య మొక చె సుమ్మి అ భజనచేయుము గోవిందు భజనచేయు మెపుడు మూఢవరతీ 1...... ( 19085 ) జం గంధాలయ మై యుల న్‌ మ. గ రరర రర ల (రూ? సరా నైకారల'

యు. సస పిరవంతుకైను సహజకవి డా బాపురెి, (వరి . వ. నంలో ఏదో [కొత్తదనాన్ని అందించే తేజళ్శిలిరల ఆతా. పర గారి సృజనాత్మకత. అలోచనలకు అనుళన (| ప మ! క స్పూర్తినిచ్చే రసకల్పొన్ని రూపించటం, చమత్కారాన్ని ల్‌. మో. స్థన. సమకూర్చటం, నావుకతకు సదపదార్గాలనే సళ యు. నమర్చి తత్యాంబరి ఎరుల్తో విహరింపదేయటం, చట చచచపిమపపిపలతు.. కవితలోని నవతకు నొణ్మమైనగుణాలుం ఆనురొగాన్ని గేయంగా. ఆలపించిన, అభ్యుదయాన్ని ఆమనిక కవిం (ష్మకియల్లో పలికించిన పజావపార్త వీరి అభ్రీకార శిఖరం” (పణవాత్మకమైన అద్వైత భక్షి భావ బంధురమైన గతెకాసంపుటి.. వీరి గ పేమారామం” మానవహృదయ వీణ పొడిన రాగమాలిక- అనుభూతిగా అ జాలువారిన అంతశ్చేతన, “*నాదేళం నవ్వుతూంది”. రెడ్డిగారి అభ్యుదయ భాంజ్వూలపాలం , _ సమదర్శనం నినడించిన సాహిశ్యసామ్యవేదం. బాప్పరెడ్డి పద్యకావ్యాలు, బాపురెడ్డి గేయనాటికలు, “అనంత సత్యాలు అయన బహుముఖ (పతిభాళక్షికి అత్షరరూపాలు భావభౌతికవిదానికీి * పట్టుకొమ్మ బాపు రెడ్డిగారి (ప్రయోగం. పర్తిమ?ిస్తున్న ఆఖినవ సాహితీ (ప్రస్థానం వారి భాసవుకతం సమకాలీనొాం్యర కవితాజగత్తులో బాపురెడ్డిగారి కవిత వేణునాదంగా వినిపిస్తున్న వై తాళక్మపబోధం .' జననం 19886, కరీంనగర్‌ జిల్దా సిరికొండ [గామంలో, విద్యం ఉస్మానియా విశ్వ ళ్‌ వీడ్యాలంపం= ఎం.ఏ. ఇకానిమిక్సొ, సేవాళత్పరుడ్డైన ఐఏఎస్‌. ఆనీసరు.. వీరు ముప్పడీ దేశాలు పర్యటించి అనేక సత్కారాలు అందుకొన్నారు. తన పర్మటనానుళవాలను అపూర్వకవిలా అండోలుగా మలిచే భావిల్చి డాక్టర్‌ వాపు రెడ్డ. 1871లో ఆధునికకవితకు ఆంధప్రదేశ్‌ సాహిత్బ అకాడమీ ఎవార్డు వీరికి లభించింది. 1984లో మొరాకోలో జరిగిన _పపంచకవుల మహిసళల్లో 3కి ప్రవంచకళలా సంస్కృతుల అకాడమి నుండ గౌరవ డాక్టరేట్‌ బిరుదు లభిం 'ంది, ' * నా్యాప్రచురణ కర్తలు 84౧౮ ౬౦౦౪ నతఉంళక గగాళత[ఓలీ 8౪7 0/౧ ౮. 84౧6 గ౯౦౦౪ | ల7166 : గం. 25/- . 4011806739-- ౮౩౪౭౩౧౧ ర011036009 - [౪649403 ర. "