Telugu Badram koduko - anilvaranasi/indianlanguages GitHub Wiki

న న ఇ న న న న న ననన న సఖ ఎనన | నన ఇ న జ 1 (1 ॥ | స శ సో వాం ల ం ఇ లాం. వళ బా ాాా క్‌ వే మ ఖ్‌క 1. . టీ శ ం వళ వన. ు ళీ / ఠి శ , , తె ఇ. త ॥ ః జే స! ౫ ల? / ఎ . న. | | త | ం

• | న న. / న. ॥/ య? 4 ” (115 ॥ శ = ॥ ఇ ల్ల ,% | ॥ గ నం... 1] నం నస గగ సి 2 లే ం ఇ నఖ న రం. ను త స టం! క 41/1 ర?! మ | మ న నా లి టు న మ టం, షా త | ౧ యం ల ల ఉల న య శీ టట ఆనే ల. శ న. క. , | ళు రభ 1. / ॥ ౮6, ల! కం | న్‌ / జాల అక్కినేని కుటుంబరావు తీ ..

గ్గ ||, 00 1. న ననా. ల

• న. గగ? ౯ య... స్‌ లయ!!! ... ద. / ః సని. న | |) - . మ త సత 1 1 1 నై గ యః లె నా .

భఛీద్రుయొటుకో అక్కినేని కుటుంబరావు స్వేచ్చ ప్రచురణలు హైదరాబాద్‌

9గ4ఉంంగి4ఉగ1 గంం౮గం (59 02/84/ గ౫/ 50౧) 00౫ రోడరడింణల 446412. 20%4 లా న 0

అక్కినేని కుటుంబరావు ల డగ ప

స్వేచ్చ ప్రచురణలు, హైదరాబాద్‌ ఖల " నలదచాలయ మే 5, 2002 శ చ ఇవా గ్‌ ట్‌ ఏ8] న్స గ వెల ; ర్నూ తీగ్రై/ గం ఖర ర్ట నో స పాద వాడంయి " ]

విశాలాంధ్ర

అన్చి (బాంచీల్తు

నవోదయ బుక్‌ హూ

కాచిగూడ హైదరాబాద్‌,

వ్రింటల్ట్‌ ;

విష

(జజ సరటర్‌ సర్యీస్సెస్స

క్కు 1) అండ్‌ మల్టీ కలర్‌ ఆఫ్‌ సెట్‌ వ్రింటర్భ్‌ న్‌ 9ట హైదరాబాద్‌ - 500 044. ఫోన్‌. 767 పష్కర 767 6910 |

అంకితం సత్యజిత్‌ రే కి అత్భ్యంతీ గ్‌రీలంతో,

ఛద్రుంకొటుకో సినిమాకి ఎన్నో కాలిగా ఎందీరో సహకతించాలు. రాఠీంద్‌ఠికీ -

భద్రంకొడుకో ముందూ-వెనకా

భద్రంకొడుకో సినిమా తీయటం మా స్నేహితులందరి జీవితాల్లో మర్చిపోలేని గొప్ప అనుభవం. మేమందరం కలిసి మా స్నేహానికి అర్ధం ఇదని సగర్వంగా చెప్పుకోగలిగిన ఒక మంచి ఉదాహరణ 'భద్రంకొడుకో. ఈ సినిమా మా 'స్నేహితులందరిదీ,

మేమందరం స్వాతంత్రానికి కొద్దిగా ముందో వెనకో పుట్టినవాళ్ళం. మంచి సినిమాలను ఇష్టపడుతూ వాటితో ప్రభావితమైన వాళ్ళం. 70వ దశాబ్దంలో వచ్చిన ప్రజాసాంస్కృతికోద్యమ నాయకులుగా పని చేసినవాళ్ళు మా బృందంలో ఉన్నారు. వారి పనినీ, అంకితభావాన్నీ చూసి దగ్గరైనవాళ్ళు ఉన్నారు. అందరికంటే ఎక్కువగా కుటుంబరావుకి ఈ మోడియం అంటే చాలా ఆసక్తి. నవోదయా సాంస్కృతిక సంఘంలో పనిచేస్తూ అనేక నాటకాలకూ నృత్యనాటికలకూ దర్శకత్వం వహించాడు. నటించాడు. నాటకాలను రచించాడు. “జనవాహిని కదిలింది అనే నృత్యనాటికలో ఏకబిగిని సూత్రధారిగా అరవై అయిదు పాటలు పాడేవాడు. 1981లో అనుకుంటా నేనూ, కుటుంబరావు, రాంబాబూ, ప్రభాకరరావు, నిర్మల కలిసి నిర్మల గారింట్లో కబుర్లు చెప్పుకుంటున్నాం. కుటుంబరావు తన మామూలు ధోరణిలో సినిమాల గురించి అభినివేశంతో మాట్లాడుతున్నాడు. నేను మధ్యలో కలగజేసుకుని మోరు ఒక సినిమా తియ్యొచ్చు గదా అన్నాను చాలా సీరియస్‌గా, సిన్సియర్‌గా. అతనూ, రాంబాబూ ఇళల్లెగిరి పోయేలా నవ్వేశారు. నిర్మల, ప్రభాకరరావు గార్డు ముసిముసిగా నవ్వుతున్నారు. నాకు నా మాటలలో నవ్నాచ్చేదేమో కన్పించలేదు. మళ్ళీ అదే మాట అన్నాను. కుటుంబరావు మరీ నవ్వితే నాకు కోపం వస్తుందేమోనని భయపడి “నా నెలజీతం ఎంతో తెలుసా? ఆ జీతం తప్ప మరో ఆధారం లేదు. ఆ జీతం రాకపోతే నెల గడవదు. సినిమా తియ్యటమేంటి? నన్నేమనుకుంటున్నారు? ఐనా సినిమా ఎలా తియ్యాలో ఓ, న, మాలు తెలియవు. నేను సినిమాతియ్యటమేమిట"ని నా మాటలు పూర్తి అసంబద్ధమని కొట్టేశాడు. నేను ఊరుకోలేదు. మికంత ఇష్టమైన సినిమా తియ్యలేకపోతే మన స్నేహానికి అర్ధమే లేదు అన్నాను. అపుడపుడూ ఉత్తరాల్లో అదే రాస్తుండేదాన్ని.

1985 నుంచీ నేనూ కుటుంబరావు కలిసి బతకటంతో సినిమా కలలు మరింత ఎక్కువయ్యాయి. ఇలా కలలు కనేవాళ్ళు చాలా మంది ఉంటారు.

౪

మేమిద్దరం కలల్ని నిజం చేసుకోవాలనుకునే జాతికి చెందినవాళ్ళం. 1986లో పూనా ఫిలిం ఇన్‌స్టిట్యూట్‌లో జరిగే ఫిలిం అప్రిసియేషన్‌ కోర్పు గురించి తెలిసింది. కుటుంబరావు ఐదువారాలు శలవు పెట్టి వెళ్ళలేడు. నేను ఉద్యోగం లేకుండా ఉన్నాను గాబట్టి వెళ్ళాను. అక్కడ సినిమా గురించి నా జ్ఞానం పెరిగింది. ఎన్నో పాఠాలు విన్నాను, పుస్తకాలు చదివాను. గొప్ప సినిమాలు బోలెడు చూశాను. అవన్నీ కుటుంబరావుకి వివరిస్తూ ఉత్తరాలు రాసేదాన్ని. పూనా నుంచి తిరిగి రాగానే ఉషాకిరణ్‌ మూవీస్‌ కథా విభాగంలో ఉద్యోగం వచ్చింది. సినిమా స్రిప్పకి సంబంధించి అనేక విషయాలు నేర్చుకునే అవకాశం అ ఉద్యోగం వల్ల కలిగింది. అంతర్జాతీయ చలనచిత్రోత్సవాలకు వెళ్ళి మంచి సినిమాలు చూసే అవకాశం కూడా కలిగింది. ఇంటా వైటా కూడా నా జీవితం సినిమాలతో నిండిపోయింది. నాతో పాటే కుటుంబరావు. ఇద్దరం కలిసి ఎన్ని అద్భుతమైన సినిమాలు చూశామో చెప్పలేను. ఆ ఉత్తేజంతో సినిమా తీయాలనే కలలు పెరిగేవి. స్నేహితులతో మేం చూసిన సినిమాలూ, మేం కనే కలలూ పంచుకునేవాళ్ళం. క్రమంగా ఆ కలలు మా 'స్నేహితులందరి ఉమ్మడి కలలయ్యాయి. కలకత్తాలో అంతర్జాతీయ చలనచిత్రోత్సవం 1990లో జరిగింది. దానికి మేమిద్దరం వెళ్ళాం. కలకత్తా అదే మొదటిసారి వెళ్ళటం. తెలుగువాళ్ళకి ముఖ్యంగా రవీంద్రుడినీ శరత్‌నీ చదివినవాళ్ళకు కలకత్తాతో ఒక అనుబంధం ఉంటుంది. మాకు వాళ్ళిద్దరూ కాక సత్యజిత్‌రే, మృణాల్‌ సేన్‌లు కూడా ఉన్నారు. ఆ ఫెస్టివల్‌లో సత్యజిత్‌ రేని చూడటం, ఆయన మాటలు వినడం ఒక గొప్ప అనుభవం, ఆ రోజు ఆయన మాటలతో మేం బాగా ప్రభావితులమయ్యాం. మనం ఒక పని ఎంత గట్టిగా ఎంత అంకిత భావంతో చెయ్యాలనుకుంటున్నామనేదే విషయం గాని, డబ్బు ఎప్పుడూ సమస్య కాదన్నారు. డబ్బు తప్ప మరో సమస్య లేదనుకునే మాకు కనువిస్పయినట్ల యింది. దూరాన ఉన్న గమ్యం, కలలో తప్ప చేరుకోలేని గమ్యం దగ్గరై వాస్తవంలో కనిపించింది. ఫెస్టివల్‌ పూర్తయ్యాక రైల్లో తిరిగి హైదరాబాద్‌ వస్తూ అనుకున్నాం.

“ఈ సంవత్సరం ముగిసేలోగా సినిమా తియ్యాలి. 1990వ సంవత్సరాన్ని సినిమా తియ్యకుండా పోనీయకూడదు” అది జనవరి 21. 1990 డిసెంబర్‌ 31న మా ఇంట్లో 'స్నేహితులందరం కలిసి విందు చేసుకున్నాం. భద్రంకాడుకో షూటింగ్‌ పూర్తయిన సందర్భంలో. జనవరి నుండి డిసెంబరు లోపు ఎన్నో సంఘటనలు జరిగాయి. సమావేశాలు, చర్చలు, ఆలోచనలు. ముత్యంరెడ్డి, రాంబాబు, కుటుంబరావు, నేను, పరిమి, హేమా పరిమి, సత్యం, సుమతి, శ్రీనివాస్‌, పూర్ణ,

ఖ/

ఛాయశ్ర్రీ రేణు, రవి, వాణీ, జయరావు ఇలా అనేకమందిమి దీని గురించి ఆలోచనలు కలబోసుకునేవాళ్ళం. ఏం సినిమా తియ్యాలి? దాని 1160౧6 ఏమిటి? ఈ ్రశ్నకు సమాధానం తేలికగానే దొరికింది. కుటుంబరావు 'కార్మికగీతం' నవల రాసేటప్పుడే బాలకార్మికుల గురించి బోలెడంత సమాచారం సేకరించాడు. దాని గురించి ఒక నవల రాయాలనే ఆలోచన కూడా ఉంది. ఇప్పుడు నవల కాకుండా ప్ర్కిప్పగా రాస్తే - ఈ విషయం "స్నేహితులతో చెబితే అందరు ఏకగ్రీవంగా అంగీకరించారు. స్కిప్ప ప్లానింగ్‌ నాకు చాలా తేలిక. నాలుగేళ్ళుగా చేస్తున్న పనే. చేతిలో పవనే. కథ అల్లటంలో కూడా మేమిద్దరం కలిసి చేస్తే చాలా సులువవుతుంది. రెండు రోజులలో పాత్రలూ, మొదటి నుంచీ చివరివరకూ కథ నడిచే తీరూ ఇవన్నీ పూర్తయ్యాయి. నాకు బాగా గుర్తు విశ్రాంతి వరకూ కథ వన్‌ లైన్‌ ఆర్డర్‌ కుదరగానే ఉత్సాహం పట్టలేక సత్యం వాళ్ళింటికి వెళ్ళాం. సత్యానికీ సుమతికీ కథ వినిపించి ఆ రాత్రి వాళ్ళింట్లోనే మిగిలిన సగం పూర్తిచేసి అది కూడా వినిపించాం. వాళ్ళకు బాగా నచ్చిందే. నలుగురం అత్యుత్సాహంతో ఆ విషయాలే మాట్టాడుకుంటూ మర్నాడు గడిపాం, , ఆ ఉత్సాహం, ఆ రోజులే వేరనిపిస్తుంది. పదేళ్ళ తర్వాత ఆలోచిస్తుంటే ఉత్సాహం అంటువ్యాధిలా ఒకర్షించి ఇంకొకరికి సోకేది. ఎవరికీ పట్టపగ్గాలుండేవి కాదు. ఒకటే నవ్వులు. కేరింతలు. మళ్ళీ పని ఉంటే ఎంత థ్రద్ధగానో చేసేవాళ్ళం. కథకు సంబంధించి చిన్నచిన్న ' వివరాలు కూడా రాసుకుంటూ, పాత్రల స్వభావం, ప్రవర్తన వీటి గురించిన వివరాలు రాసుకుంటూ, రైల్వేస్టేషన్‌లో పిల్లలతో స్నేహం చేస్తూ కొన్ని రోజులు గడిచాయి. ఇక కావలసింది డబ్బు. సినిమా ఆలోచనలో ఇరవైమంది స్నేహితులం పూర్తిగా 1౧౪౦1/8 అయ్యాం. ఇంకో పదిమంది అసక్తి ఉన్నవాళ్ళున్నారు. 30 మంది ఒక్కోరు 25 నుంచీ 50 వేల దాకా ఇస్తే ఆ డబ్బు సరిపోతుందని అనుకున్నాం, నాకు సినిమా బడ్జెట్‌ తో కూడా కొంత పరిచయం ఉంది. ఇలా రాయటానికి తేలికగానే ఉంది గానీ అప్పుడు మేమంతా మధ్యతరగతి వాళ్లం. అంత మొత్తం ఒక్కసారి ఇవ్వటం ఎవరికైనా కష్టంగానే ఉంటుంది. కానీ కష్టాలు పడటానికి ఉత్సాహంతో ఉరకలు వేస్తున్నవాళ్ళం. అందువల్ల అది పెద్ద కష్టమనిపించలేదు. ఐతే టెక్నికల్‌ ఇబ్బందులు కొన్ని ఉంటాయి. ఇంత మందిమి కలిసి తీస్తున్నాం గాబట్టి (ఫైవేట్‌ లిమిటెడ్‌గా రిజిష్టర్‌ చేయించాలి. దానికి ఒక మేనేజింగ్‌ డైరెక్టర్‌ కావాలి. ప్రభుత్వోద్యోగులు యం,ి.,గా ౪/1

ఉండకూడదు. చాలా ఆలోచించాక పరిమిగారు గానీ రాంబాబు గానీ ఉంటే బాగుంటుందనుకున్నాం, పరిమిగారు ఆ బాధ్యత తనకు ఒద్దని వెనక్కు వెళ్ళారు. రాంబాబు తానుంటానని ముందుకు వచ్చాడు. ఆ టెక్నికల్‌ సమస్య తీరింది. సమర్చకులుగా ముత్యంరెడ్డి గారు ఉంటే బాగుంటుందనుకున్నాం. ఎందుకంటే ఫస్ట్‌కాపీ వచ్చేవరకూ ఎన్నోసార్లు డబ్బుకి కటకట అయింది. అనుకున్న డబ్బు సమయానికి చేతికందేది కాదు. ఇక పనులు ఆపేసి వెనక్కు వెళ్ళాల్సిందే అనుకునే సమయంలో ముత్యంరెడ్డిగారు పాలసముద్రంలోంచి ఉదయించిన లక్ష్మీదేవిలా డబ్బు పుచ్చుకుని వచ్చేవారు. ఎలాగోలా కాస్త అప్పు పుట్టించి ఆ అవసరం గడిపేవారు. ఆయన లేకపోతే చాలా కష్టమయ్యేది సినిమా. మొదటి నుంచీ చివరి వరకూ పట్టువదలని విక్రమార్కుడిలా సినిమాను భుజానమోశారు, సరే కంపెనీ, పెట్టుబడి, డబ్బు సంగతి ఇలా ఉంది. మిగిలిన టెక్నీషియన్ల మాటేమిటి? ముందుగా సినిమాటోగ్రాఫర్‌ సంగీత దర్శకుడు ఎవరనేది నిర్ణయించుకోవాలి. ఆది శంకరాచార్య, వైశాలి సినిమాలకు పనిచేసిన మధు అంబాట్‌ పనితనమంటే మాకందరికి ఎంతో ఇష్టం. ఆయనను అడగాలనుకున్నాం గానీ సందేహాలున్నాయి. ఆయన అంగీకరిస్తారా ? అప్పటికే ఆయన భారతదేశంలో అగ్రశ్రేణి సినిమాటోగ్రాఫర్‌. సినిమా నిర్మాణంలో ఏ అనుభవమూ లేని వాళ్ళకు టెల్సీషియన్‌గా ఉండేందుకు ఆయన అంగీకరిస్తారా అన్నది మమ్మల్ని వేధిస్తున్న సమస్య. ఆ సమస్య తేలాలంటే ఆయనను కలవటం తప్ప మరోదారిలేదు. నేనూ కుటుంబరావు, రాంబాబు మద్రాసు బయల్దేరాం. ఆయన అప్పుడు 'అంజలి" సినిమాకు పనిచేస్తున్నారని తెలుసు. వెళ్ళి మా ఆలోచననూ, అనుభవ రాహిత్యం, మా స్నేహితులు - అన్నీ - అందరిగురించీ చెప్పాం. ఆయన వెంటనే ఒప్పుకున్నారు. పెద్ద సినిమాకు తీసి విసుగెత్తి ఉన్నాననీ, మాలాంటి వాళ్లతో చిన్న సినిమాకు పనిచేస్తే రిఫ్రెషింగ్‌గా ఉంటుందని ఒప్పుకున్నాననీ చెప్పారు. మొదటి పని మేం అనుకున్న విధంగా జరిగిందని పొంగిపోయాం.

కుటుంబరావు ప్కిప్ట పని చూస్తున్నాడు. పాటలు కూడా ఉండాలను కున్నాం. పాటలు రాసే పని నేను చెయ్యాలనుకున్నా. థీమ్‌ని ప్రతిబింబించే పాట “బాలలందరూ ఒకటేనా, బాల్యం ఇక్కడ నిజమేనా” అందరికీ నచ్చింది అనాథ పిల్లలు మాకు అందరూ ఉన్నారంటూ పాడే పాట “చల్లని జాబిల్లి ఓ చందమామ తల్లి గావలె మాకు మా చందమామ” అనే పాట - ప్రకృతిలో తమ ఆత్మీయులను చూసుకునే పిల్లల ఆలోచనలతో రాశాను. ఆ సంవత్సరం జూన్‌లో మద్రాసు వెళ్ళి

11

మధు అంబాట్‌ను కలిసి వస్తూ నేను కుటుంబరావు తిరుపతి వెళ్ళాం. అక్కడ ఒక కోలాటం బృందంవారు కలిశారు. వారి ఆటా పాటా అద్భుతంగా ఉన్నాయనిపించింది. వారి పరిచయం చేసుకున్నాం. చిత్తూరు జిల్లా జంబాడకు చెందిన బృందం అది. అందరూ చిన్న చిన్నపిల్లలు. ఒకరిద్దరు పెద్ద వాళ్ళున్నారు. కోలాటం వేసి డబ్బు సంపాదిస్తూ యాత్రలు చేస్తున్నారు. ఈ పాట, కోలాటం 'భద్రంకొడుకోలో ఉండాలనుకున్నాం. హెచ్చార్కె రాసిన “కదలిరండి కలిసిరండి” అనే విప్లవ గీతాన్ని ఒక పాటగా తీసుకున్నాం. సంగీత దర్శకుడిగా ఎల్లా వేంకటేశ్వరరావు గారు ఉంటే బాగుంటుందనుకున్నాం. డప్పు వాయిద్యం ఒకటి ప్రధానంగా ఉంది. మొత్తం మోద లయకు ప్రాముఖ్యత ఉంటుందనీ దానికి ఎల్లా న్యాయం చెయ్యగలరనీ అనుకున్నాం. ఐతే ఆయనకూ అదే మొదటి సినిమా. అందువల్ల ప్రసన్న కుమార్‌ సర్రాజు ప్రధాన బాధ్యులుగా పాటలు రికార్డు పూర్తి చేశాం. రికార్డింగ్‌ థియేటర్‌ నుంచి అ పాటలు వస్తుంటే ఎంత థ్రిల్‌ ఫీలయ్యామో చెప్పలేము. డాక్టర్‌గా బిజీ ప్రాక్టీసు నుంచి తప్పించుకుని నాలుగు రోజులపాటు హేమాపరిమి పాటల రికార్డింగుకొచ్చారు.

ఒక్కో అడుగూ ముందుకి పడుతోంది. ప్రతి అడుగూ ఎంతో బలాన్నీ సంతోషాన్ని ఇస్తోంది. ఐతే చెయ్యవలసిన పనీ సామాన్యమైంది కాదు. సినిమాలో నటించే వారంతా కొత్త వాళ్ళే. దానికి తిరుగులేదు. ముఖ్యంగా పిల్లలు కావాలి. ఆ పిల్లల కోసం వెతకాలి. వెతక్కుండానే ఇద్దరు దొరికారు. శీను పాత్ర రూపాందించగానే పరిమి గారి అబ్బాయి “చిన్నయ్య” శీను లాగే ఉంటాడనిపించింది. ఆ రోజుల్లోనే విజయవాడ వికాసవిద్యావనం స్కూల్‌ పిల్లలతో కలిసి పిర్నికకి వెళ్ళినప్పుడు, అక్కడొక ఫాప కనిపించింది. అ పాప ముఖంలో ఏదో ఆకర్షణ, చూసేవాళ్ళు ముచ్చట పడకుండా ఉండలేరు. నేను ఆ పాపను పలకరించి కాసేపు కబుర్లు చెప్పాను. మళ్లి పాత్ర గురించి ఆలోచించేటప్పుడు ఆ పాప 'లయ' గుర్తు వచ్చింది. ఆ పాత్ర వయసులో మా స్నేహితులందరికీ అమ్మాయిలు ఉన్నారు. ఐతే ఎవరూ మా అమ్మాయిని ఈ పాత్రకు తీసుకోండి అనలేదు. ఎవరూ అన్ని రకాలుగా ఆ పాత్రకు సరిపోతారో వాళ్ళకోసం అందరం వెతికాం. చాలామంది పిల్లల్ని పలకరించి స్నేహం చేశం ఆ సందర్భంలో. ప్రధానమైన పాత్రలు మూడు. చిన్నయ్య, లయలు, శీనూ, మళల్టీగా ఎంపికయ్యారు. యాదగిరి పాత్రకు రెండు వందలమందిని చూసినా తృప్తి అనిపించలేదు. నవంబర్‌ పదినుంచీ పిల్లలకు వర్క్‌షాప్‌ మొదలు. డిసెంబర్‌ ఒకటి నుంచీ షూటింగ్‌. ఈ లోపల రైల్వే స్టేషన్‌లో మాకు స్నేహితులైన

1౫

పిల్లల్ని గురించి కూడా ఆలోచించాం. కానీ కొన్నాళ్ళు వాళ్ళతో గడిపాక (ప్రధాన పాత్రలు వాళ్ళచేత చేయించలేమనిపించింది. వాళ్ళు నెలరోజులు ఒక చోట స్థిరంగా ఉండటం కష్టం. వాళ్ళు స్వేచ్భాజీవులు. ఇవాళ రాత్రి 12 గంటలదాకా మనతో కబుర్లు చెప్పి పొద్దున్నే ఆంధ్రప్రదేశ్‌ ఎక్స్‌ఢ్రైస్‌ ఎక్కి ఢిల్లి వెళ్ళిపోతారు. అది వాళ్ళ జీవన విధానమై పోయింది. అందువల్ల ప్రధాన పాత్రల్లో వాళ్ళు ఒద్దను కున్నాం. ఐతే యాదగిరి పాత్రకు ఎవరూ దొరకలేదు. వర్క్‌షాపు మొదలైంది. హడావుడి పడి ఎవర్నో ఒకరి తీసుకోకూడదనీ, ఈ పాత్ర విషయంలో రాజీ పడకూడదనీ మాలో మేం హెచ్చరించుకున్నాం. ఉన్న పిల్లలందరినీ క్రీన్‌టెస్ట్‌ చేసి చూశాం. యాదగిరి పాత్ర తప్ప అందరూ సరిగా కుదిరారు. ఇక ఏదో ఒకటి చెయ్యాలి. నేను వికాస భారతి స్కూలుకి వెళ్ళాను. కొన్ని క్లాసులకు వెళ్ళి పిల్లల్ని మాట్టాడిస్తూ నవ్విస్తూ వాళ్ళను పరిశీలించాను. అపుడు “సంతోష్‌ దొరికాడు. ఆ పిల్లవాడి కళ్ళల్లో మెరుపు, నవ్వులో అమాయకత్వం, స్వచ్చత, మాటల్లో హుషారూ అన్నీ యాదగిరి లక్షణాలే అన్పించాయి. అతను ఒక రాత్రి వర్క్‌షాపులో ఉండి మర్నాడు “నేనుండ” అని రాగం తియ్యటం మొదలుపెట్టాడు. వాళ్ళ అమ్మ వచ్చి నచ్చజెబితే చాలా అయిష్టంగా ఒప్పుకున్నాడు. రెండు రోజులు మాకు చాలా ఆందోళన. సంతోష్‌ వెళ్ళిపోతాడేమోనని. కానీ రెండు రోజులు గడిచేసరికి సంతోష్‌ అందరికంటే హుషారుగా ఉన్నాడు. యాదగిరి ఇక పాత్ర కాదు. సజీవమై మా కళ్ళముందు తిరుగుతున్నాడు. ఏడేళ్ళ లయ అమ్మా నాన్నలను ఒదిలి కొత్తవాళ్ళమైన మాతో ఆ వర్క్‌షాపులో హాయిగా ఉండిపోయింది. తలిదండ్రులూ మా మోద నమ్మకం ఉంచారు. ఆ నమ్మకాలే - స్నేహితులూ, టెక్సిషియన్లు, నటించిన పిల్లలూ, పెద్దలూ యూనిట్‌ వాళ్ళూ అందరూ మా మిద ఉంచిన నమ్మకాలే మమ్మల్ని ముందుకి నడిపించాయి. వర్క్‌షాపులో కుటుంబరావు, 30 మంది పిల్లలకు శిక్షణ ఇచ్చాడు. ముత్యంరెడ్డిగారు వాళ్లకు సానబెట్టారు. స్క్రిష్ట అంతా పిల్లలకు నోటికి వచ్చేసింది. అందరికీ అందరి డైలాగులూ నోటికి వచ్చు. అందరం కలిసి తినేవాళ్లం. ఆడుకునే వాళ్లం. నిద్రపోయే “ముందు నేనూ కుటుంబరావు ఇద్దరమూ వాళ్ళకు కథలు చెప్పాలి. ఎంత రాత్రయినా మా కథలు వినకుండా వాళ్ళు నిద్రపోయేవాళ్ళు కాదు. ఎంత అలిసిపోయినా మేం కథలు చెప్పవల్సిందే. డిసెంబర్‌ 31న సినిమా షూటింగ్‌ పూర్తయ్యేవరకూ అంతే. ఇప్పుడు పిల్లలతో గడిపిన అ యాభై రోజులూ మా జీవితాల్లో చాలా అపురూపమైనవి అనిపిస్తుంది. ముప్పైమంది పిల్లలతో ఎంత ఆనందించామో. వాళ్ళకు స్నానాలు చేయించటం దగ్గర్నుంచీ అన్ని పనులూ ఎంత అనందంగా చేశామో - పిల్లల ౫

స్నేహం వల్ల మా మనసులు ఆ వయసులో మళ్ళీ స్వచ్చంగా మారాయి. వయసు, అనుభవాలూ మాలో పేరుకునేలా చేసిన మకిలిని ఆ పిల్లలు పూర్తిగా కడిగేశారు. వాళ్ళలో ఒకరకమైపోయాం.

చూస్తుండగానే డిసెంబర్‌ ఒకటి వచ్చేసింది. ఠాగూర్‌ నిర్మాణ నిర్వహణతో హడావుడిగా ఉన్నాడు. ఆ రోజు ఉదయం స్కూటర్‌ మిద మధు అంబట్‌ గెస్ట్‌ హవుస్‌కి వెళ్ళి ఆయనను కార్‌లో ఎక్కించి షూటింగ్‌ జరిగే చోటుకి వెళ్ళాం. ఆయనకూ మాకూ పరిచయం నిజానికి అప్పుడే మొదలు. ఒకరినొకరం పరిశీలించుకున్నాం. రెండు రోజులు గడిచేసరికి మధు అంబాట్‌ క్రీ మాకూ, పిల్లలకూ మధుకీ మంచి స్నేహం కుదిరింది. 'ఆయన మోద పిల్లలెక్కి ఆడుకోవటం, ఆయన మా పిల్లలకు వడ్డించటం - ఇక ఆయన మా స్నేహితుల్లో ఒకరైపోయారు. డిసెంబర్‌ ఒకటిన మొదటి షాట్‌ తీస్తుంటే మా అందరిలో అది కలా నిజమా తెలియని స్థితి. కలనిజమైనప్పటి ఆనందం. ఒకే షెడ్యూల్‌లో నెలరోజుల్లో షూటింగ్‌ పూర్తవ్వాలి. స్నేహితులు కొందరు శలవలు పెట్టి ఇక్కడ బాధ్యతలు తీసుకున్నారు. ముఖ్యంగా సత్యం, శ్రీనివాస్‌, జయరావు, రవి భార్యాపిల్లల్ని ఒదిలి నెలరోజులు వచ్చేశాడు. సత్యం సుమతి వాళ్ళ మూడేళ్ళ పాపతో గెస్ట్‌ హవుస్‌ కొచ్చి అక్కడి పనులు చూసుకున్నారు. కర్ఫ్యూ సమయంలో కూడా పూర్ణా, ప్రత్యూషలను చూసేందుకు కూడా ఇంటికి వెళ్ళకుండా శ్రీనివాస్‌ సినిమా బాధ్యతలు ముఖ్యం ఎక్కాంట్స్‌ చూసుకున్నాడు. షూటింగ్‌ రాత్రి 12 గం॥కు పూర్తయినా ఆ తర్వాత మరో గంటసేపు ఆ రోజు ఎక్కౌంట్స్‌ చూసి గాని నిద్రపోయేవాడు కాదు. చిన్న పనీ 'పెద్దపనీ అని చూడకుండా అన్ని పనులూ అందుకునేవాడు. జయరావు అంతే - పిల్లల్ని ఎత్తుకుని ఆడించటం దగ్గర్నించీ క్రౌడ్‌ కంట్రోలు వరకూ చూసుకునేవాడు. విజయవాడ నుంచి అమ్మాజీ వచ్చి పిల్లల్ని చూస్తూ పనులలో తోడుగా ఉన్నారు. ప్రసన్న కుమార్‌, అనురాధా మద్రాస్‌నుంచి వచ్చి మాతో, వాళ్ళ స్నేహితులతో ఉంటూ సినిమాలో నటించారు.

సినిమా అంతా అవుట్‌డోర్‌ షూటింగ్‌. సగం సినిమా రైల్వే స్టేషన్‌లో జరుగుతుంది. సికింద్రాబాద్‌ స్టేషన్‌లో షూటింగ్‌కు అనుమతి దొరకటానికి ఎన్ని పాట్లు పడ్డామో చెప్పలేను. దొరికే వరకూ రాంబాబు ఆ పనిమోదే అవిశ్రాంతంగా ఉన్నాడు. సికింద్రాబాద్‌ స్టేషన్‌లో ఎప్పుడూ జనం కిటకిట లాడుతూ ఉంటారు. ఆ జనాన్ని కంట్రోలు చేసే బాధ్యత మిత్రులందరూ తరతమబేధాలు లేకుండా

య

తీసుకున్నారు. ఆ సంవత్సరం డిసెంబర్‌లో సిటీలో గొడవలు, అల్లర్లు. కర్ప్యూ విధించారు. సగం షూటింగ్‌ కర్ఫ్యూరోజుల్లో. నగరంలో అన్ని షూటింగ్‌లూ బందయ్యాయి. మా ఒక్కటి తప్ప. ఒకరోజు కర్ఫ్యూ - మాకు అర్జెంటుగా డబ్బుకావాలి. బ్యాంక్‌ చాలా దూరం. మధ్యలో ఉన్న ప్రాంతాలలో కనిపిస్తే కాల్చివేత ఉత్తర్వులు. సత్యం తెగించి కర్ఫ్యూ ఆజ్ఞలు లెక్కచెయ్యకుండా స్కూటర్‌ మోద వెళ్ళి డబ్బు తెచ్చాడు. మా సినిమా ప్రయత్తాన్ని గురించి విన్న ఒక పెద్దాయన “దుస్సాహసం” అన్నారు. మేం ఆ సినిమా కోసం చేసిన దుస్సాహసాలు ఇంకెన్నో - “దుశ్శాలువ” లో లాగా దూష్‌ అనేది మా విషయంలో మంచి అనే అర్హంలోనే మిగిలిపోయింది.

సరిగ్గా నెలరోజులలో షూటింగ్‌ పూర్తయింది. పూర్తయిందనే సంతోషంతో పాటు పిల్టలందరూ ఎవరిళ్ళకు వాళ్ళు వెళ్ళిపోతారనే దిగులు. పిల్లలకైతే షూటింగ్‌ పూర్తవటం అసలు ఇష్టంగా లేదు. వర్క్‌షాపు మొదలైనప్పుడు 'నేనుండ' అన్నవాళ్ళంతా ఇప్పుడు “నేవెళ్ళ” అంటున్నారు. “మళ్ళీ ఇంకో సినిమా తియొ్యొచ్చుగా' అంటున్నారు. వాళ్ళ తలిదండ్రులు అసూయపడేంతగా మమ్మల్ని (ప్రేమించారు పిల్లలు. 31 రాత్రి ఆనందంగా విందు చేసుకుని చేసిన పని సమిోక్షించుకున్నాం. ఆ తర్వాత డబ్బింగ్‌ ఎడిటింగ్‌, రీ రికార్డింగ్‌ పనులు వరసగా జరగాలి. ఆర్షిక ఇబ్బందులు ఎదుర్కోటానికి ముత్యంరెడ్డిగారు ఉన్నారు. ఆయన ఎప్పటికప్పుడు సమస్య పరిష్కరించకపోతే పోస్ట్‌ ప్రొడక్షన్‌ జరిగేది కాదు. మొత్తానికి అన్ని పనులూ ముగిసి మొదటి కాపీ వచ్చేసరికి మే నెల రెండో తారీకు. ఆ రోజు మద్రాసులో తొలి ప్రివ్యూ జరిగింది. సింగీతం శ్రీనివాసరావు, బాపు, రమణలు, శాంతి కుమార్‌ వంటి దర్శకులు, మాలతీ చందూర్డు, డి.వి. నరసరాజు వంటి సాహితీ ప్రముఖులూ చాలామంది వచ్చి చూశారు. అందరూ మెచ్చుకున్నారు. మా బడ్జెట్‌ ఎంతో విని ఆశ్చర్యపోయారు. మే ఐదవతారీఖు హైదరాబాద్‌లో మా స్నేహితులందరూ చూశారు. అందరూ పొంగిపోయారు. ఆనందంతో కన్నీళ్ళు ఆప్పుకోలేకపోయాం. ఆ చిత్ర నిర్మాణంలో భాగమైన వారందరూ గర్వంగా ఫీలయ్యారు. అది మా స్నేహితులందరి జీవితాల్లో చిరకాలం గుర్తుండే రోజు,

మా స్నేహితులందరూ సృజన శక్తి ఉన్నవాళ్ళే గొని వ్యాపార రంగంలో అదీ సినిమా వ్యాపార రంగంలో ఏ కాస్త అనుభవమూ లేని వాళ్లం. దాంతో సినిమా విడుదలకు సంవత్సరం పట్టింది. కెలుగు సినిమా రంగంలో బయ్యర్ల విశ్వరూప

స

సందర్శనం మాకు ఆ సంవత్సరంలో జరిగింది. వాళ్ళకు ప్రముఖ నటీనటులు కావాలి. వాళ్ళు లేనిదే అసలు సినిమా చూడటానికి కూడా రారు. వచ్చినవాళ్ళ మాటలు వింటే చిరాకు వచ్చేది. పగ్లీ ప్రసవాన్ని కాకుండా రేప్‌ను చూపించాల్సిందనీ, సినిమా చివరికి పిల్లలందరూ ధనవంతులై సుఖంగా ఉన్నట్టు చూపించాలనీ రకరకాలుగా మాట్లాడేవారు. మేం విస్తుపోతూ, నవ్వుకుంటూ ఉండేవాళ్ళం. చివరకి పరిమి గారి కృషివల్ల మయూరీ వాళ్ళు విడుదల చేశారు. ఐతే ప్రింట్సూ పబ్లిసిటీ ఖర్చులు మేమే భరించాలి. మళ్ళీ స్నేహితులు కొందరం కలిసి దానికి డబ్బు తెచ్చాం. మయూరి వాళ్ళకూ ఈ సినిమా గురించిన అంచనా లేదు. ఒక వారానికే థియేటర్లు మాట్లాడారు. హైద్రాబాద్‌లో ఓడియన్‌, విజయవాడలో దుర్గా కళామందిరం లాంట్‌ చాలా పెద్ద ధియేటర్లలో రిలీజయ్యింది ఈ చిన్న సినిమా! తెలంగాణాలో భద్రంకొడుకో హవుస్‌పుల్‌ కలెక్షన్లతో అడింది. ఐతే ఒక వారంలో వేరే సినిమా కోసం ఆడుతున్న సినిమాను తీసేసేవారు. అది సినిమారంగం లాజిక్‌. దానికి తిరుగులేదు. పెద్ద నాణాలు వచ్చి చిన్న నాణాల స్థానాన్ని అక్రమించటం ఆర్థిక రంగంలో జరుగుతుంది. ఇక్కడ ఇది. రిలీజ్‌లో వచ్చిన డబ్బుగానీ, సబ్చిడీగాని, టి.వి. నుంచి వచ్చిన డబ్బుగానీ - ఆ డబ్బుతో, చేసిన అప్పులన్నీ తీర్చగలగటం మాకు పెద్ద రిలీఫ్‌.

ఐనా ప్రజలు ఈ సినిమాను ఇష్టంగా చూశారు. చూసినవాళ్ళంతా మెచ్చుకున్నారు. 'భద్రంకొడుకో' సినిమా అందరికీ ఇప్పటికీ గుర్తు అ సినిమా హైదరాబాద్‌ ఓడియన్‌ ధియేటర్లో రెండు వారాలు నడిచింది. ఆ థియేటర్లో, ఇంకా సిటీలో మిగిలిన థీయేటర్లతో అ సినిమా చూడటం మాకొక గొప్ప అనుభవం. థియేటర్లో మొదటి వరసల్లో అంతా ఈ బాలకార్మికులూ, వీధి బాలలూ వచ్చి కూర్చుని సినిమా చూసేవారు. ప్రతి అటకూ వాళ్ళు వచ్చేవారు. తమని తాము సినిమాలో చూసుకుని సంతోషించేవారు. ఈలలే సేవాళ్ళు. యాదగిరి పాత్రను వాళ్ళు చాలా ఇష్టపడ్డారు. యాదగిరి తెరమిదకు రాగానే కాగితం పూలు ఎగరేసేవారు. యాదగిరి విలన్‌ రాజన్న మోద తిరగబడ్డప్పుడు ఉద్రిక్తులయ్యేవాళ్ళు. ఈలలు, కేకలూ, వేసేవాళ్ళు. ఆఅ పిల్లలు అంతగా ఐడెంటిపై అయ్యేలా ఆ పాత్రల్ని రూపకల్పన చేసినందుకు మాకు సంతోషం, గర్వం.

1992 ఏప్రిల్‌ 3న సినిమా రిలీజయింది. ఏప్రిల్‌ నాలుగు ఉదయం ఎప్పటిలాగే అంట్లు తోముకుంటున్నాం నేనూ కుటుంబరావు. ఢిల్లీ నుంచి వార్త

౫1

తెలిసింది. ఉత్తమ ప్రాంతీయ చిత్రంగా తెలుగు నుండి “భద్రంకొడుకో' ఎంపికయిందని. క్షణాల మోద ఆ వార్త మా స్నేహితులందరికీ తెలిసింది. సంతోష్‌కి ఉత్తమ బాల నటుడిగా అవార్డు వచ్చింది. మొదటిసారిగా మేం చేసిన ప్రయత్నానికి ఈ జాతీయ పురస్కారాలు రావటం - ఆనందంతో ఉక్కిరిబిక్కిరయ్యాం. ఈ పురస్కారం సినిమాకు ఎంతో స్పేహానికీ అంతే - మే అయిదున ఆ పురస్కారాలు తీసుకోటానికి ఢిల్లీ వెళ్ళాం. మొదటి ప్రివ్యూ జరిగిన సంవత్సరానికీ. అంతకుముందు రాష్ట్ర ప్రభుత్వం ఉత్తమ బాలల చిత్రంగా ఎంపిక చేసింది. ఉత్తమ బాల నటుడిగా సంతోషకు నంది అవార్డు వచ్చింది. “భద్రంకొడుకొ'కి అసలైన అవార్డు మంచి సినిమాలు కోరుకునే ప్రజల హృదయాల్లో పదిలమైన చోటు. అది దానికి దారికింది. మే 2, 2002. ఓల్లా గగ

ఓ పల్లెటూరిలో చలికాలపు ఉదయం. ఇంకా మంచు పూర్తిగా పోలేదు. పెద్దా చిన్నా అందరూ చలిమంట వేసుకుంటున్నారు. ఆ గుంపులో పెద్దవాళ్ళే ఎక్కువ. వాళ్ళ మధ్య శీను తన కోడిపుంజుతో కూచుని ఉన్నాడు. శీనుకి తనమీద కంటే పుంజ మీదనే ఎక్కువ శ్రద్ధ. అక్కడున్న మిగిలిన పిల్లలూ, పెద్దలూ శీనుకి కోడిపుంజుతో ఉన్న అనుబంధాన్ని గమనించారు. ఒకాయన ఆగలేక అనేశాడు.

వుంజును తయారు బేస్తన్నాడు. వందానికా. శీనుకి ఆ మాట అంతగా నచ్చలేదు. మాట్లాడకుండా పుంజుని మరింత దగ్గరగా తీసుకున్నాడు. గుంపులో ఇంకొక మనిషి = శీను సంగతి కాస్త తెలిసిన మనిషి - అందుకున్నాడు.

ఊ- వందెమా సొడా! ఆడి బాబు రోగంతో మంచాన వడున్నాడు లేవగానే

కోసుకుతింటాడు. ఈ మాటలు శీనుని కలవర పెట్టాయి. పుంజుని గుండెలకు హత్తుకుంటూ.

అమ్మో నేనివ్వును. శీను కలవరాన్ని అందరూ గమనించారు. అంత చిన్నపిల్లవాడు తండ్రికి పుంజుని ఇవ్వననటం నచ్చని ఒకాయన నిరసనగా అన్నాడు

11

నీ ఇష్టమే - దాంతో శీనుకి కూడా సందేహం వచ్చినట్టయింది. అందరూ శీను ఏం చెప్తాడా అన్నట్లు చెవులు రిక్కించి కూచున్నారు. ఇంతలో కాస్త దూరం నుంచీ ఎవరో ఓ పెద్ద కేక పెట్టారు.

ఒరేయ్‌ శీనూ మీ నాయనమ్మ విలుత్తాందిరా. శీను దానికి సమాధానం ఇచ్చే లోపలే ఒకరిద్దరు ఆ పిల్లవాణ్సీ సతాయించటం మొదలు పెట్టారు.

మునథ్లి వీలవటంలా

పెద్దాళ్ళంటే లెక్కుంటేగా, శీనుకి అక్కడ ఉండటం కంటే నాయనమ్మ దగ్గరకు పరుగుతియ్యటమే మంచిదని లేచి పరుగు తీశాడు.

వ్‌ ణ్‌ ణ్‌

శీను నాయనమ్మ. పండు ముసలి. చెట్టుకింద చిన్న పొయ్యి ఏర్పాటు చేసుకుని తిండి ఉడకేస్తోంది. చుట్టూ గిన్నెలూ డబ్బాలూ ఉన్నాయి. అమె చలికాలంలో మంచుకి తడిసిన పుల్లలు పాయిలోపెట్టి ఊదుతోంటే ఎంతకూ మంట రాదు. ఆ మాటే ఆ ముసలమ్మ విసుగ్గా అనుకుంది.

ఎంతూదినా పొగేగానీ మంటరాదు. ఆమె ఊదుతూనే ఉంది. మనవడు శీను పరిగెత్తుకు వచ్చాడు. చలిమంట దగ్గర కాలక్షేపం చేసి, పనికి అందుకోని మనవడిని గట్టిగా మందలించలేనంత ప్రేమ నాయనమ్మకి. ఐనా ఏదో ఒకటి అనకపోతే పిల్లాడు చెడిపోతాడన్నట్టుగా అన్నది.

ఎంత సేవు చలిమంట కాచుకున్నా చలి తగ్గదు. వనిలో వడీతే అదో

వోతుంది, నద వద, ... మీ నాన్నని లేప్ట. పంతులు గారు కషాయం

ఇమ్మున్నాడు. పక్కనే గుడిశె ముందు కుక్కిమంచంలో శీను తండ్రి దుప్పటి ముసుగుపెట్టి నిద్రపోతున్నాడు. కొడుకు అప్రయోజకుడు. తాగుబోతు. ఇప్పుడు రోగం కూడా

2

వచ్చింది. ఆ భారమంతా ముసలమ్మ ముఖంలో కనపడుతోంది. నాయనమ్మ ముఖం చూసేసరికి శీనుకి ప్రమ ముంచుకొచ్చింది. తన భారాన్ని మోస్తున్న నాయనమ్మ వీపు మీద తన శరీర భారాన్ని కూడా వేశాడు. వీపు మీద పడి మెడ చుట్టూ చేతులు వేశాడు. ముసలమ్మ ఈ అసలు బరువు మొయ్యలేక మొత్తుకుంది.

అమ్మో. చచ్చా... లే - నాన్నా. శీను నాయనమ్మ మీద జాలితో లేచాడు. ఎదురుగా కోడిపుంజు, దానికి గింజలు వేస్‌ కడుపు నింపాలిగా. అ పనిచేస్తుంటే నాయనమ్మా ఏమనలేదు. గింజలు వేసి భో భో అని తినిపించాక అన్నదామె,

నరే ఇకన్నా లేవ. శీను ఇక తప్పదన్నట్లు లేచాడు. తండ్రి మీద పడి అల్లరి చేస్తూ లేపేంత చనువు ఆ పిల్లవాడికి లేదు. కాస్త ఎడంగానే నిలబడి తండ్రి కాళ్ళ మీద తట్టి లేపాడు.

నాన్నా. నాన్నా. తండ్రి ముసుగుతియ్యకుండానే కసురుకున్నాడు. అ గొంతునిండా కోపమే.

నిద్రపోతుంటే లేపొద్రన పప్పానా? మాటలతో కోపం ఆగలేదు. కాలితో శీనుని గట్టిగా తన్నాడు. తండ్రి అంతపని చేస్తాడని ఊహించని శీను ఆ దెబ్బను కాసుకోలేకపోయాడు. వెళ్ళి పడితే తల అక్కడున్న బండకు తగిలింది. చచ్చి స్వర్గాన ఉన్న తల్లి గుర్తు వచ్చింది. ఓ కేక వేశాడు దిగిరాలేని తల్లిని ఉద్దేశించి.

అమ్మా... అమ్మ రాలేదు గానీ అవ్వ ఏమైందని కంగారుగా చూసింది. శీను లేచి అమె దగ్గరకు వెళ్ళాడు. దెబ్బ చూసి దుఃఖపడటం కంటే ఏదో ఒక వైద్యం చెయ్యటం ముఖ్యం. ఇంత పసుపు తీసి దెబ్బ మీద రాస్తూ ఆమె గతాన్ని గుర్తు చేసుకుంది. కొడుకు చేతిలో చావు దెబ్బలు తిన్న కోడల్ని తల్చుకుంది. కొడుకు దుర్మార్గం మనవడికి చెప్పటమే మంచిదన్నట్టు అంది.

ఇట్టాగొదూ నీ తల్లి పేణాలు తీనింది.

3

ఈ పసివాడిమీది ఆ ముదుసలి ప్రేమ చూడటానికా అన్నట్టు సూర్యుడొక్కసారి మబ్బుల్లోంచి 'పైకొచ్చాడు. య అ న

బడికిపోయే పిల్లలందరూ పుస్తకాలు పట్టుకుని బయల్దేరారు. శీనూకి చదువంటే ప్రాణం. బడికి ఆలస్యం కాకూడదని నడుస్తున్నాడు. పల్లెటూళ్ళో బడికివెళ్ళే అవకాశం అదృష్టం ఉన్న పిల్లలు కొందరైతే అదిలేని పిల్లలు మరికొందరు. వాళ్ళు గేదెలను మేపటానికి బీళ్ళకు తోలుకెళ్ళే సమయం కూడా అదే. ఒకవైపు నుంచి ఆ పిల్లలూ మరొక వైపు నుంచి ఈ పిల్లలు. ఎవరి దారిన వాళ్ళు వెళ్ళాల్సిందే. ఎవరిపని వారికి ముఖ్యం. శీనూ స్నేహితుడికి కింద చూసి నడవటం కంటే చెట్లూ చేమలూ చూస్తూ నడవటం ఇష్టం. వాడి కళ్ళకు ఒక చెట్టుమీది గిజిగాడి గూడు కనిపించింది. ఆ గూడుని లాక్కొచ్చెయ్యాలని వాడీ చేతులు దురదపెడుతున్నాయి. ఆగలేక అన్నాడు.

ఒరేయ్‌ ళీనూ దాన్ని తెస్తారా. శీనూ తలెత్తి చూశాడు. కొమ్మకు వేలాడుతూ గిజిగాని గూడు. ఆ గూడు వీడు పీక్కాస్తే పాపం మరి వాటి గతి -

వద్దురా పావం వీచ్చిళలు ఎడుస్తాయి. మళ్ళీ గూడు కట్టుకోవాలంటే ఎంత

ఠ్‌్టం, శీనూది అంత జాలిగుండె. స్నేహితుడు ఠూడా మరీ కరినాత్ముడు కాదు. శీనూ మాటలకు ఒప్పుకున్నాడు. కానీ వాడి చేతుల దురదో - ఏదో ఒకటి చేసేదాకా ఊరుకోనివ్వదు గదా -

పోలీ సాయంత్రం పెందలాడే వస్తావా? తేనె తుట్టె దులువుదాం. నుళ్లీ

పోర్షం వచ్చేన్తంది. వస్తావా? పౌర్ణమి వస్తే తేనేటీగలు తుట్టెను ఖాళీ చేస్తాయనే భయంతో అడిగాడు. వీళ్ళ మాటలు రహస్యాలేం కావు, అందరూ వింటూనే ఉన్నారు. అందర్లో ఒక పిల్లకు వీళ్ళను చూస్తే ఉడుకుమోతుతనం,. లేకపోతే తనను తీసుకుపోకుండా వీళ్ళిద్దరే తేనె తుట్టు దులిపే సరదా అంతా అనుభవించి, తేనెంతా తాగేసి - భరించలేక అనేసిందా పిల్ల.

తీ

దులవండ్రా దులవండీ. పోయినసారిలాగా ముక్కూ చెనీ ఇంత లావున

వాస్తే అవుడవుతుంది అయ్యగారి వని, పోయిన పౌర్ణమికి ముందు జరిగిన కథ అది. అది గుర్తు చేసుకోవటం ఆ నాప్పీ, బాధా, పెద్దవాళ్ళ తిట్లూ అన్నీ జ్ఞాపకం తెచ్చుకోవటం శీనూకీ, వాడి సావాసగాడిక్‌ కూడా ఇష్టం లేదు. అందుకే ఆ పిల్ల మాటలు వినపడనట్టూ, అసలు అ పిల్ల మాట్లాడనే లేదన్నట్టూ నడిచి బడికి వెళ్ళిపోయారు.

న్గ యే ప

తరగతి గది టీచర్‌గారు ప్రశ్నలు అడిగి విద్యార్థుల తెలివితేటల్ని పరిక్షిస్తున్నారు. పిల్లలకేమో ఆ పరీక్ష మీద బొత్తిగా ఆసక్తి లేదు. ఏవో ముచ్చట్టాడు కుంటున్న చప్పుడు వినబడి టీచర్‌ ఒక అరుపు అరిచింది.

ఏయ్‌ - ఎవడ్రాడు. ఎవరుంటారు? టీచర్‌ కేకలేసే సమయంలో అందరూ బుద్దిమంతులే. కానీ ఆ క్ధాసులో అసలైన బుద్దిమంతుడు ఒక్కడే. అది ఆ టీచర్‌కూ తెలుసు. తెలిసిన విషయం పిల్లలకు చెప్పకుండా ఎలా ఉంటుందావిడ.

వాద్దుబ్నించీ చూస్తున్నా. ఈ ళీను తవ్ప ఒక్కుడు నమాధానం బెవృువింల్నా టీచర్‌కి తెలిసిన విషయాలు వినటం పిల్లలకు బొత్తిగా ఇష్టం లెదు. ఈ శీను ఒక్కడు తెలివైనవాడు కావటం వల్ల గదా తామంతా తెలివితక్కువ దద్దమ్మలైంది. వాడూ తమలాగే నోర్మూసుకు రూచుంటే టీచర్‌ ఎవర్ని చూపి తమను తిట్టగలుగుతుంది. అంతా ఈ శీనుగొడిలో ఉంది. వాడూ - వాడి తెలివితేటలు. అందరి మనసులో ఆలోచనల్ని ఒక కుర్రాడు తన చూపులో చూపిస్తూ శీనూని తినేసేలా చూసాడు. పాపం శీనూ ఏం చెయ్యగలడు టీచర్‌ అడిగిన ప్రశ్నకు సమాధానం తెలిసినపుడు చెప్పకుండా ఎలా ఉండటమో అ పిల్లవాడికి తెలియదు. నిస్సహాయంగా చూస్తున్నాడు. టీచర్‌ గారికి పిల్లలందరినీ శిక్షించి శీనూని గొప్ప చెయ్యాలనిపించింది.

ఒరేయ్‌ శీనూ వరనగా అందరికీ చెంపదెబ్బలు వెయ్యరా. విద్యార్దులు అంత పని జరగనిస్తామా అన్నట్లు చూస్తున్నారు. ఎలా జరగదో నేనూ చూస్తానన్నట్టుంది టీచర్‌ వరస,

ర్‌

వెయ్యి. వరనగా వేనుకుంటూ పో పిల్లలు కుతూహలంతో చచ్చిపోతున్నారు. శీను లేచాడు. ఐతే అంత పనీ చేస్తాడన్నమాట. శీనూ పక్కన నిలబడ్డ పిల్లవాడు శీనూని మింగేసేలా చూస్తున్నాడు. అందరిలో ఉత్కంఠ, ఆఖరికి అడపిల్లల్లో కూడా కలకలం. శీనూ ఒకడి దగ్గరగా వచ్చాడు. వాడు కోపం పట్టలేకపోతున్నాడు. పొద్దున పొద్దున్నే ఈ శీనుగాడి చేతిలో చెంపదెబ్బలా.

మెల్లిగా వెయ్యి. లేకపోతే చంవుతా, అమ్మాయిల ముఖాలలో నవ్వు. అందరూ చూస్తున్నారు. టీచర్‌కి అ కుర్రాడి మాటలు లీలగా వినిపించాయి.

ఎంటా గొణుగుడు. ళీనూ గట్టేగా ఒకటిచ్చుకోరా అని చెప్పింది. శీను చేతులెత్తబోతున్నాడు. వాకిలి దగ్గర పిల్లల్ని కష్టాల్నించి కాపాడటానికి వచ్చిన పరమేశ్వరుడిలా ఒక వ్యక్తి ప్రత్యక్షమయ్యాడు. అతని కంటే ముందుగా అతని పీలుపు.

నంతులమ్మ గారూ, టీచర్‌ చూసింది.

కీనూని వంపాలంజీ. అజీ నాన్న చచ్చిపోయాడు. తనకిష్టమైన శీనూకి ఎంత కష్టం. టీచర్‌ గొంతులో జాలి దయ.

అయ్యో -పోరా...పోప్తో

వ్య ణః నే శీనూకి విషయం అర్థమైంది. అర్ధం కాలేదు. ఆ విషయానికి ఎట్లా స్పందించాలో తెలియని అయోమయంలో అక్కడ్నించి కదిలి వార్త తెచ్చిన మనిషి వెంట నడిచాడు. తన బంధువైన యువకుడితో శీను నడుస్తున్నాడు. వాడి ముఖంలో ఏ భావమూ కనిపించటం లేదు. ఆ యువకుడికి శీనూ స్థితి తల్చుకుంటే జాలేసింది. అసలే తల్లి లేని పిల్లాడు. ఇప్పుడు తండ్రీ పోయాడు. కానీ ఆ తండ్రి పనికిమాలిన వాడనీ, చేతులారా చావుని కొనితెచ్చుకున్నాడనీ కూడా ఆ యువకుడికి తెలుసు, దాంతో చచ్చిన వాడి మీద కోపం. శీనూ మీద జాలి కలగగా అన్నాడు. 6

చచ్చాడంటే చావడా. కామెర్లొచ్చినా, వేసుకోవాల్సిన మందూ వేనుకోకుండా ఈ మందు వేనుకుంటాడొయె. నువ్వేడవబాకురా, తనేం చెయ్యాలో తనకే అర్ధంకాని స్థితిలో ఉన్నపుడు 'నువ్వేడవాలి ఏడుస్తున్నావు. కానీ ఏడవక్కర్లేదు' అని తనేం చెయ్యాలో చెప్పన్నట్టున్న యువకుడి మాటలు శీనూకి నచ్చలేదు. ఆ పిల్లవాడు తన ఆత్మగౌరవాన్ని కాపాడుకోదల్చుకున్నాడు. నేనేమేడవటల్లా అని గంభీరంగా పలికాడు. న న నా శ్మశానంలో హడావుడిగా ఉంది. చితి మీద శీను తండ్రి శవం. చితి చుట్టూ రకరకాల పనులు చేస్తూ పదిమంది మనుషులు. శీనూ నిశ్శబ్దంగా నిర్లిప్తంగా అన్నిటినీ చూస్తున్నాడు. ఇంతలో ఒకతను కేకేశాడు. ఒరేయ్‌ అడ్నిటు తీనకరా, శీనుకి తీసుకురావల్సింది తననేనని అర్థమైంది. వాళ్ళు చెప్పినట్లు చేయదల్చు కున్నాడు, ఇంకొకరొచ్చి శీను భుజం మీద నీళ్ళతో నిండిన మట్టికుండ పెట్టారు. స్మశానంలో ఆ సాయంత్రం పూట భుజం మీద నీళ్ళకుండతో శీను నుంచున్న ఆ దృశ్యం చాలా విషాదంగా ఉంది. ఒక మనిషి వచ్చి ఆ కుండకు చిల్లి పెట్టాడు. శీను ఆ చిల్లిలోంచి నీళ్ళు పోతుండగా చితి చుట్టూ మూడుసార్లు తిరిగి ఆ కుండ వదిలేశాడు. కట్టెలు కప్పేసిన తండ్రి శవం శీనుకేసి కోపంగా చూడలేదు. కేకలూ వెయ్యలేదు. తండ్రి చితికి నిప్పు పెట్టాలి. ఆ చిన్న వయసులో అంత కష్టం ఎందుకు రావాలి ఎవరికైనా. చలికాలం సాయంత్రం, ఒళ్ళంతా తడిసి శీనుకు ఒణుకొచ్చేస్తుంది. చితి మండితే గానీ వెచ్చదనం రాదు. ఆ చితి అంత త్వరగా మండుతుందా?. నిప్పు పెట్టటానికి చితి దగ్గరగా వెళ్ళిన శీను సందేహంతో ఆగిపోయాడు. ఎక్కడ్నించో తనకు పరిచయమైన గొంతు వినిపిస్తోంది. తనకెంతో ప్రియమైన గొంతు. ఆర్తితో తనను రక్షించమంటోంది. ఎక్కడో నూతిలోంచి వినబడినట్టుంది. శీను ఆలకిస్తున్నాడు. అనుమానం నిజమే. చితిలోంచే ఆ పిలుపు. శీను చితిమీది కట్టెలు అటూ ఇటూ కదిలించి చూశాడు. శీనూ చేస్తున్న పని ఎవరికీ గ

అర్థం కాలా. భయం లేకుండా చితి కెలకటం ఏంటి పిల్లాడికి బొత్తిగా భయం లేదు. ఒక బంధువు కేకేశాడు.

బితికి నిప్పెట్టరా అంటే ఎం బేత్తన్నా. అందరూ తామే ఆ ప్రశ్న అడినట్టు చూశారు. అంతలో శీనుకి కూడా తన ప్రియనేస్తం కనిపించింది. దాన్ని బైటికి లాగుతున్నాడు.

నాకోడి....నాకోజీ బైటికి తీసి గుండెలకు హత్తుకున్నాడు. ఎంతలో ఎంత ప్రమాదం తప్పింది. కానీ పెద్దవాళ్ళ ఆలోచన వేరుగా ఉంది ఒకాయన అన్నాడు.

నీదోలేరా మాలాన్హ కోడ్‌, మీ అయ్యకు కోడంటే పేణం గొదూ. అడితోపాటు

దీన్ని కూడా వడెయ్యాలి ఇటుదే, ఆ మనిషి మనిషి కాదు రాక్షసుడన్నట్టు చూసి శీను పరిగెత్తాడు. కోడిని గట్టిగా కావలించుకుని పరిగెత్తాడు.

అమ్మో నేనివ్వను. అంటూ పరిగెత్తాడు. శీను వెంట పదిమంది పెద్దవాళ్ళూ పడ్డారు. అస్తమిస్తున్న సూర్యుడి సాక్షిగా ఆ స్మశానంలో పరుగుపందెం మొదలయింది. ఒక్క పిల్లవాడి పట్టుకోలేక అంతమంది పెద్దవాళ్ళు ఆయాసపడుతున్నారు. శీను ఎలాగైనా తన కోడిని కాపాడుకోవాలని శక్తంతా కాళ్ళలోకి తెచ్చుకుని పరిగెడుతున్నాడు. పెద్దవాళ్ళు శాయశక్తులా కష్టపడుతున్నారు. స్మశానమంతా పరిగెత్తే కాళ్ళే అయిపోయాయి. ఆ గందరగోళంలో ఒకాయన శీనూని పట్టుకున్నాడు. శీనూకి తన గురించి దిగులు లేదు. కోడిని ఏం చేస్తారు వీళ్ళు?

సాకోడి, నా కోడి, ఇంతలో బంధువు ఒకడు వచ్చి (ప్రేమగానే శీను చేతిలో కోడి తీసుకున్నాడు.

మీరూరుకోండీరా. ఇందాకట్నీంచీ చూస్తన్నా. చచ్చినాడి కోనం బుడ్డాడ్న

ఎడీవీత్తన్నారు. శీనూ ఆయన ప్రేమకు స్పందించాడు. ఈయనే కాపాడాలి. మిగిలిన వాళ్ళకు

68

ఈయనెందుకిలా మారాడో అర్ధం కాక చూస్తూ నిలబడ్డారు. కోడిని తీసుకున్నాయన దయగా అన్నాడు. కోడిన్నేవట్టుకుంటాగాని నువ్వు నుప్పెట్టారా. దా, మండుతున్న కట్టె చితిని తాకింది. శీను యాంత్రికంగా చితికి నిప్పు పెడుతున్నాడు. అతని మనసంతా కోడిమీదే ఉంది. అందుకే వెంటనే ఆ కట్టె పారేసి వెనక్కు తిరిగాడు. కోడిని పట్టుకున్నాయన దానిని ఎత్తి చూపాడు నీ కోడి భద్రంగానే ఉందన్నట్టు. శీనూ కాస్త స్థిమితంగా శాంతంగా అటువైపు రెండడుగులు వేశాడు. ఇంతలో అ దయ గల వ్యక్తి హఠాత్తుగా సైతానులా మారిపోయాడు. ఎత్తి చూపిస్తున్న కోడిని బలంగా మంటల్లొకి విసిరాడు. తన కళ్ళను తనే నమ్మలేనట్టు చూశాడు శీను. ఆ సైతాను వికటంగా, క్రూరంగా హేళనగా నవ్వాడు. శీను మంటల్లోకి పరిగెత్తబోతే ఒక వ్యక్తి బలంగా పట్టుకుని ఆపాడు. జరగాల్సిన పని జరిగింది. కోడి మంటల్లో కాలి బూడీదైంది. శీను స్మశానం నుంచి ఏడుస్తూ పరిగెత్తి వెళ్ళిపోయాడు. శీను దుఃఖం తండ్రి కోసం ఎంత మాత్రమూ కాదు. కోడి కోసమే. శీను దుఃఖాన్ని ఆ సాయంత్రం అర్థం చేసుకున్నది అస్తమయ అరుణకాంతులతో మండే సూర్యుడు, ఎగ్రని నాలుకలు చూపిన చితిమంటలు. జ ల ఫి ఎంత విషాదమైనా మూడోనాటికి మామూలే. ఉదయాన్నే శీను ఇంటి ముందు శీను భవిష్యత్తు గురించిన సమాలోచన జరుగుతోంది. దాని గురించి ఆందోళనతో ఉన్నది నాయనమ్మ. తండ్రి చావుకొచ్చిన కూతురితో, అల్లుడితో తన గోడు వెళ్ళబోసుకుంటోంది. శీను అక్క (ేమకు ప్రతిరూపం. తమ్ముడి బాగోగులు తను చూసుకోవాలని ఆమెకుంది. కానీ మొగుడు ఒప్పుకోవాలిగా. అది తేలాలనే ముసలమ్మ మాట్లాడింది కూతురితో - ఉద్దేశించింది అల్లుడిని. మీ అయ్య వది నంపొదింబి, ఐదు తాగేసినా ఇంట్లోకి ఐదు రూపాయలు వట్టుకొచ్చేవాడు. నా ఒంట్లో ఓవికె లేకపోయినా అట్టాగే వండి వడే సేదాన్ని. ఓపికె లేదు. మీరే ఒకదారి బెయ్యండీ బాబుని. ర

ఎవరేం మాట్టాడతారోననే ఆసక్తి నలుగుర్లో, మొగుడు మాట్లాడక పోయేసరికి శీను అక్క లక్ష్మే చారవ తీసుకుని అంది.

మాతోపొటే మీరూనూ. వదండీ అందరం అయిదరాబాదు పోదాం. తన భారం వాళ్ళ మీద వెయ్యటం అ వయసులో కూడా ముసలమ్మకు సుతరామూ ఇష్టం లేదు. అందుకే వెంటనే అభ్యంతరం చెప్పింది.

అందరం ఎందుకు, ఈ మట్టి నొదిలి నేను రాను.

నాలుగిళ్ళల్లో అడుక్కున్నా నా బతుకెళ్ళమారిపోతుంది.

ఈడీని తీస్కె ళ్ళండీ. మళ్ళీ నలుగురిలో ఒక కుతూహలం. చివరికి బావ వెంకటేశం తెగేసి తన మనసులో మాట చెప్పాడు.

తీనికెలాం గానీ చదువు గిదువు అంటే మాత్రం మావల్లగాదు. ఏదో ఒక

వనిబేనుకుని ఆడీ బతుకు ఆడు బతకాలి. ముసలమ్మకు ఆ మాత్రం మాటచాలు. తన బలహీనప్పు చేతుల్లో కంటే వాళ్ళ బలమైన చేతుల్లోనే శీనుక్రి భవిష్యత్తు ఉంటుంది. శీను తల నిమురుతూ అంది.

డికి నదూకునే రాతే ఉంటే ఆడీ అమ్మ బాబు ఇంత అరంతరంగా

నత్తారా? ఎదో వనిలోబెట్టి ఒకదారి చూపించు నాయన్నా అన్నదామె. భవిష్యత్తు ప్రశ్నార్థం శీనుకి. ఆ ప్రశ్నకు జవాబు కోసం వెదుకుతున్నట్టు చూస్తున్నాడు శూన్యంలోకి, " శీన్తూ లక్ష్మీ వెంకటేశం పెట్టే బేడాతో రైలెక్కటానికి పోతున్నారు. శీనూ నడుస్తూ నడుస్తూ ఒక దిక్కు చూశాడు. చెట్టుమీద గిజిగాని గూడు సురక్షితంగా ఉంది. తన గూడే పాడయింది. ఒక్క మాటతో తనా గూడు కాపాడాడు. తన గూడు ఎవరూ కాపాడలేకపోయారు. కొత్తచోట కొత్తగూడు కట్టటం తనకు చేతనవుతుందా? ఈ ఆలోచనలతో శీనూ నిలబడి పోయాడు. ముందు అక్కా బావా నడుస్తున్నారు. అక్క శీనూ ఆగిపోయాడని గ్రహించి పిలిచింది.

ళీ్‌నూరా,

10

శీను కదిలాడు. ముగ్గురూ ముందుకి నడిచారు. వః ల వ

నగరంలో ఒక మురికివాడ. లక్ష్మివెంట అక్కడికి వచ్చిన శీనుకి అదంతా కొత్త, తన ఊళ్ళోలా చెట్టూ చేమా, పొలాలు, చెరువులు అందులో తామరపూలు, కోడిపుంజులూ, గిజిగాని గూళ్ళు, తేనెపట్టులూ ఏవీ లేవు. అంతా కొత్త. అక్క తప్ప ఎవరూ తెలియదు. ఆ బస్తీలో అక్క ఇంటిముందు నుంచుని శీను ఆలోచిస్తున్నాడు. ఇంతలో ఒక పిల్ల ఎక్కడ్నించో ఏడుస్తూ పరిగెత్తుకొచ్చి హఠాత్తుగా ఏడుపాపింది. ఆ పిల్ల వెనకే పరిగెత్తుకొచ్చిన మరో పిల్ల వెక్కిరింతగా మొదట్‌ పిల్లనడిగింది.

మంచిగ తిన్నవులే కానీ ఈ అమ్మాయి తనకు బాగా దెబ్బలు పడ్డాయని ఒప్పుకోవడానికి సిద్ధంగా లేదు. నిజానికి అంతేమీ తగల్లేదు కూడా. పెద్దల దెబ్బల్నించి తనను తాను ఎలా రక్షించుకోవాలో ఆ పిల్లకు బాగా తెలుసు. ఆ మాటకొస్తే చాలా మంది పిల్లలకు తెలుసు. తనకు తెలిసిన రహస్య విద్య స్నేహితురాలితో పంచుకుంది. ఆ పిల్ల.

ఆం - పెద్దోల్లు కొట్టేతప్పుడు వల్లు బిగింబొద్దు. ఒదులుంబాలె, ౨ దిక్కు

కొడ్తుంటో ఆ దిక్కు నంగాలె అవ్రుడనలు తగలదు. మీదికెల్లి ఓ అని

మొత్తుకూలె అవుడు నొప్పే ఉండది. శీనూ ఈ మాటలతో తన ఆలోచనలన్నీ మర్చిపోయాడు. తనూ అంతేగా! ఆ ముక్కే వాళ్ళతో అనేశాడు.

నిజమే. చూ నాన్న కొడ్తుంటో నోనూ అట్లాగే బేసేవాడ్ని. ముగ్గురూ తమలో ఒకరు కొత్తనే సంగతి గ్రహించారు. రేణుక అడిగేసింది శీనుని. ఇంకో పిల్లకు శీను సంగతి తెలుసు.

ఆడు ళీను. లక్ష్మక్క తమ్ముడు. ఆ వయసు మగపిల్లాడు ఆ సమయంలో ఖాళీగా. తీరిగ్గా నుంచోటమేంటే్‌. పనీపాట లేదా? లేకపోతే కడుపెలా నిండుతుంది? తన కడుపులో సందేహం కడుపులోనే ఉంచుకునే గుణం కాదు ఆ సీల్లది. అడిగేసింది.

11

ఏం వని జేన్తున్నన్‌ ఈ ప్రశ్న శీనుకి అర్ధం కాదు. నిన్న మొన్నటిదాకా బడికెళ్ళిన బుల్హాడు. ఆ అయోమయంలో ఆశ్చర్యపోయాడు. వనా న. ఖ్‌ హోటల్‌ సేఠ్‌ చాలా ఉత్సాహంగా ఉన్నాడు. కొత్త పనివాళ్ళు చవగ్గా దొరుకుతారంటే హుషారుగాక ఏముంది. అందుకే శీను బావ వెంకటేశంతో అన్నాడు. వనుళ్లేముందివయా = మన్తుగున్నయ్‌, బే సేటోడు - బే సేటోడుండాలెగని, సేటు, వెంకటేశం, శీను అందరి దృష్టి శీనుకి దొరకబోయే పనిమీదే బావ సేఠుని ఒదలదల్బుకోలేదు. వేడిమీదనె దెబ్బ కొట్టాలి. మా వాడ్నీ మీ నేతుల్లో పెడుతున్న. ఎమన్న చెయ్యండి. సేటు శీనును ఆశగా చూస్తూ వెంటనే పని చెప్పేశాడు. తన హోటల్‌లో గలీజుగా కనపడుతున్న టేబిల్‌ చూపించి అక్కడికి పాయ్యి కాలీ కవ్పులు తీని టేబిల్‌ సాఫ్‌ చెయ్యి. ఎప్పుడు నూడు టేబుల్‌ సావు గుండాల అరేయ్‌ బాలకీషన్‌ పద్నాల్గేళ్ల బాలకిషన్‌ సేకు వంక చూశాడు. శీనూ కూడా తనకంటే పెద్దగున్న బాలకిషన్‌ని ఆసక్తిగా చూశాడు. బాలకిషన్‌ వచ్చాడు. ఈ పిల్లగొన్ని తీన్మ బోయి మంచిగ వని నేర్పు. టేబిల్‌ మీద ఖాలీ కవ్చులు శనవడవద్దు. ఎమ్బుడు నూడూ టేబుల్‌ సాఫ్‌ గుండాలే, బాలకిషన్‌ కదంతా కొట్టిన పిండే. శీనుని టేబిల్‌ మీద కప్పులు తియ్యమని పురమాయించాడు. శీను కప్పులు వేసుకునే బాల్చీని నడుం మీద పెట్టుకున్నాడు. పెట్టుకున్న తీరు చూస్తే బాలకిషన్‌కి చిర్రత్తు కొచ్చింది. బాల్చీ ఎట్లా పెట్టుకోవాలో తెలియనోడు తన నెత్తిమీదికి. శీను దగ్గర బాల్చీ లాక్కుని ఎలా పెట్టుకోవాలో నేర్పాడు. ఇక శీను ఖాళీ కప్పులు తియ్యటం చూసి తీరాలి. ఒక్కో కప్పు నిదానంగా 12

ఇక యుగం తీస్తున్నాడు. ఒక బాలకిషన్‌ ఓర్చుకోలేకపోయాడు. ఇంత చేతగాకుండ ఎట్టొస్తరు.

అరె బోవకూప్‌ గానివ? ఇట్ల దీస్తై మంచిగనే/ ఇట్ల దియ్యాలిబ్నో బేబిల్‌ మీదినుంచి నాలుగు కప్పుల్ని ఒకేసారి ఎలా తియ్యాలో బాలకిషన్‌ చూపించాడు. శీనూ అలాగేనన్నట్టు చూశాడు. బాలకిషన్‌కు ఇట్టాంటి మొద్దుని తెచ్చి తననెత్తిన బెట్టిన సేఠ్‌ మీద పట్టరాని కోపం వచ్చింది. సేఠ్‌ తీరిగ్గా ఒక కస్టమర్‌తోని ముచ్చట్లాడుతున్నాడు. బాలకిషన్‌ నుదుటిమీద కొట్టుకుని విసుక్కున్నాడు కాదు చిరాకుపడ్డాడు.

యాడికెల్లి దెన్తడో నాకు వరేశాని. చూసినవ? చూశానని అమాయకమైన ముఖంతో చెప్తాడు శీను.

ఖః జ ణః

హోటల్‌ వెనక ఓ అందమైన చెయ్యి కప్పులు కడుగుతోంది. అ చెయ్యి సత్తెమ్మది. రజాక్‌ సత్తెమ్మ దగ్గర కొచ్చి కూర్చున్నాడు. పక్కనే సత్తెమ్మ కూతురు పార్వతి ఐదేళ్ళ పిల్ల. మీదికొచ్చి కూర్చున్న రజాక్‌ని విసుక్కుంది సత్తెమ్మ

ఎందిది. యాలాపాలా లేదా? రజాక్‌ ఉన్నమాట ఉన్నట్లు చెప్పాడు. దాగుడు మూతలెందుకు?

యాల్లేంది యాల్ల, మూడొచ్చినవుడే యాల్ల., సత్తెమ్మకు ఈ రజాకుతో ఒక చావుగాదు. చిరాకు పడింది.

మూడేందయ్యో. మూడు నాలుగూ అని చంవ్రుతున్నాన్‌ సత్తెమ్మ చిరాకుతో రజాకు తీరే మారింది. ఒక తీరుగా పిల్పాడు.

నత్తమ్నా తీరు మార్చిన రజాకుని వింతగా చూసింది.

అదోందయ్యో అట్లయిపోయినవ్‌.

13

రజాకు మాటలు పొడిగించి సత్తెమ్మను బుట్టలో వెయ్యాలనుకున్నాడు. లోం నిజంగా నాకో ముచ్చపీ బెవు. సత్తెమ్మకు రజాకు సంగతి అర్ధమయింది. ఐనా ఏం చేస్తుంది. ఎందది | రజాకు సూటిగా అడిగాడు. నీ మొగాని లెక్క నిన్నేమన్న బాదపెడ్తున్ననా? మొగుడి ప్రస్తావనతో సత్తెమ్మకు ఏం చెయ్యాలో తెలియలా నీ మొగని నోట్లి మన్నువడ - ఎవ్పుడో పాయిన మొగని ముచృటెందుకు నడుమ. రజాకుకి పని సులభమయింది. చెప్పాల్సింది చెప్పాడు. లే-నత్తెమ్మ. నువ్వుంటె నాకెంత ఇష్టమో నీ కొర్టల్లే నేనంటే నీకిష్టం లేకపోతె బెవు = ఇప్పుడు - ఈ నిమేట్ల పోత. ఇలాంటి మాటలు సత్తెమ్మకు కొత్తకాదు. అందుకే నిదానంగా అడిగింది యాడికి పోతావని. రజాక్‌ తక్కువవాడు కాదు. గొప్పలు చెప్పటం అతనికి అలవాటే. ఈ ఓటల్‌ ఈ నీటీనే గాదు. వూర దునయలో లేకుండపోత. ఇక సత్తెమ్మకు అతని (ప్రేమ నమ్మక తప్పలేదు. కానీ ట్రేమ తోటి కడుపునిండదు. పని చేస్తేనే తిండి. ప్రేమించుకుంటూ కూర్చుంటే పనెవరు చేస్తారు. ఓయమ్మ్నో. నేనంటో నీకెంత ఇదయ్యొ. గనిఎన్నున్నయ్యో నూడు. చుట్టూ తోమటానికున్న గిన్నెలు, కప్పులు చూపింది. అంతలో ఇంకో ఇన్ని కప్పు లొచ్చినయ్‌. అగ్గోమల్లొచ్చినయ్‌. ఈ మొగోల్లకు ఇండ్లల్ల పెండ్డాలు దేసి పెడ్తే నయించదా మందలు మందలు ఓలీల్ల మీద వడ్తరు. 14

రజాక్‌ సరదాగా అందుకున్నాడు. పెండ్రాలే నయించరు. ఇక అల్ల వంవిలేం నయిస్తయ్‌. సత్తెమ్మ రజాక్‌ మాటను నవ్వుతూ అమోదించింది. మంచిగ బెప్పీనవ్‌ వీళ్ళిద్దరి మాటల్లో సరసం సారస్యం అర్థంకాని ఐదేళ్ళ రాధ అమాయకంగా చూస్తూ ఉంది. శీను మళ్ళీ కడగటానికి కప్పులు తెస్తున్నాడు. రజాక్‌ ఇంక చాలన్నట్టు సత్తెమ్మను తీసుకుని వెళ్తూ వెనక్కు తిరిగి శీనూని చూసి అతని కొత్తదనాన్నీ అమాయకత్వాన్నీ ఉపయోగించుకోదలిచాడు. శీను చేత కప్పులు కడిగిస్తే మరికాసేసు సత్తెమ్మ తనతో ఉంటుంది. అందుకని గుడ్లురిమి శీనువంక చూస్తూ అన్నాడు. అరేయ్‌ - ఆడ వెడ్తున్నవేంది. నీ బావ్‌ వచ్చి కడుగుతాడు? - గట్ల జూన్తున్నవేంది కడు బే. సత్తెమ్మతో కల్సి వెళ్ళిపోయాడు. పార్వతి ఒక్కతే అక్కడే కూచుని ఉంది. వెళ్తున్న తల్లిని చూస్తూ శీనూ కప్పులు కడుగుతుంటే బాలకిషన్‌ మరిన్ని కప్పులతో వచ్చాడు శీనుని చూసి తల బాదుకున్నాడు. లోపలబెట్టిరానో అంటే కడ్డుత భూనున్నున్‌. జుంగ్లీగాన్లెళ్కున్నవ్‌ శీను ఏం చేస్తాడు. నిస్సహాయంగా ఆయన కడగమన్నాడు రజాక్‌ వెళ్ళిన దిక్కు చూపించాడు. బాలకిషన్‌ కోపం తారాస్తాయికి వెళ్ళింది. ఆయనెవలు. నువ్వీడ కవులు కడుక్కుంటి గూనుంటె అడ ఎవరు సావు చేన్తర్‌్‌ కవ్చులు తీనుడో మనవని శీనుకి ఏడుపాక్కటే తక్కువ. కడక్కపాలే తీడుతున్నాడు. . 15

బాలకిషన్‌ మాత్రం తక్కువని శీను అనుకుంటున్నాడా?

మల్లాకసారి కడీగితివంటె నోను దంతా, ఇయ్యాల నువ్వు కడీగితే రేవు

నన్ను కడగమంచిడు బో కడఢుగుడు మన నని గాదు. శీను బాలకిషన్‌తోపాటు లోపలికి వెళ్తాడు. రజాక్‌ సత్తెమ్మలు ముద్దు ముచ్చట్లు ముగించుకుని బైటికి వచ్చారు. సత్తెమ్మ తన చోటికి వచ్చి కూచుంది. పార్వతి అమాయకంగా తల్లిని చూస్తోంది. రజాక్‌ తన కోరిక తీరిందన్న తృప్తితో బీడీ వెలిగించి తాగుతున్నాడు. సత్తెమ్మ మళ్ళీ కప్పులు కడగటంలో పడింది. శీను కప్పులు తీసుకుని లోపల్నించి వచ్చాడు. కప్పులక్కడ పెట్టి వెళ్ళబోతూ రజాక్‌ దిక్కు చూళాడు.రజాక్‌ కూడా శీనునీ, శీనూ భయసందేహాలను గమనించాడు.

ఆడపెట్టీన వేందిర - కడుగు అని గదిమాడు. శీను ఇదేం అన్యాయమన్నట్టు చూసి అన్నాడు.

బాలకిషన్‌ కడగొద్రన్నాడు. రజాక్‌ ఆ( అంటూ గదమాయించాడు.

కడీగికే తంతానన్నాడు. అని మరో ఫిర్యాదు చేర్చాడు. రజాక్‌ బీడీ పారేసి వీళ్ళ ముగ్గురి దగ్గరికి వస్తూ

కడుగక పోతే నేను తంతా ఎవని తన్నులు కొబాల్నో తేల్పుక్తో శీను ఏం తేల్చుకుంటాడు. వాడి అవస్త గమనించిన సత్తెమ్మ వాడిని అగ్ని పరీక్ష నుంచి రక్షించింది. మెల్లిగా చెప్పింది.

నేంగడుగుతలే - పో ఇదంతా వినోదంగా చూస్తోంది ఐదేళ్ళ పార్వతి.

16

శీనూకి పనిలో చేరిన మొదటి రోజే ఎక్కడ లేని కష్టాలు. ముఖమంతా చిన్నగా చేసుకుని టేబీల్‌ శుభ్రం చేస్తున్నాడు. వాడి ముఖం చూస్తేనే బాలకిషన్‌క్షి కూడా జాలేసింది. దగ్గరకొచ్చి అనునయంగా మాట్లాడి సముదాయించాడు.

అరె. ఎందుకురబై వరేశాన్‌ అవుతవ్‌. రెండు రోజులల్ల వని అల్కగ

అవుతది. సేఠుభీ మంబోడే, అంత మంచిగనే గని ఈ పాటలె నెత్తినొవ్ఫి

లన్తది. అని బాలకిషన్‌ తన కష్టం తను చెప్పుకున్నాడు. సేక్‌ టేప్‌ రికార్డర్‌ లో వేసే పాత హిందీ సినిమా పాటలంటే అతనికి పడదు. కొత్త తెలుగు పాటలు వినాలని అతని కోరిక. అది తీరని కోరిక అయింది. ఎవరికే కష్టాలున్నా పని ఆగకూడదు. రజాక్‌ సప్లయి చెయ్యాలి. శీను బాలకిషన్‌ కప్పులు, ప్లేట్లూ తియ్యాలి. సత్తెమ్మ కడగాలి.

వ బవ ఖు ః

శీను ఆరు టీ గ్లాసులు ఒక గుత్తిలో పెట్టుకుని బజార్లో కొచ్చాడు. హోటల్‌ పక్కనున్న స్కూటర్‌ మెకానిక్‌ షాపులో అవి ఇచ్చిరమ్మని పంపారు. శీను నడుస్తుంటే అతనికి నల్లని అకాశంలో తెల్లని చందమామలా ఓ పాప కనపడింది. ఆ పాపని చూస్తూ పాద్దున్నించీ పడిన కష్టమంతా మర్చిపోయి మెకానిక్‌ షాపులోకి వెళ్ళాడు. అక్కడ యజమానికీ మరో ముగ్గురు వర్కర్స్‌కీ యిచ్చాక యజమాని కాస్త దూరంగా పనిచేసుకుంటున్న ఒక పిల్లవాడిని చూపి వాడికీ టీ ఇమ్మని సైగ చేశాడు. శీను వాడి దగ్గర కొచ్చి టీ ఇచ్చాడు. టీ తీసుకుంటూ ఆ కుర్రాడు శీనును చూశాడు. రోజూ టీ తెచ్చే ముఖం ఇది గాదు. కొత్తవాడు. అ సంగతి తేల్చుకోవాలి.

కొత్రగొచ్చినవా? శీ్‌నూ బెనన్నాడు. ఆ కుర్రాడు పరిచయం పెంచుకునే ఊపులో అడిగాడు.

పేరేంది. శీను మర్యాదగా తనూ అడిగాడు.

శీను. నీ పేరు ఆ పిల్లవాడికి తన 'పేరంటే ఎంత గొప్పో. ఎంత గర్వమో. అదేమన్నా ఆషామాషీ పేరా- ఆ గొప్పనంతా గొంతులోక్‌ తెచ్చి చెప్పాడు.

17

యాద్‌గిరి. శీనుకి ఆ గొప్పేం తెలియలేదు. విని ఊరుకున్నాడు. మళ్ళీ యాదగిరే అడిగాడు. యాడుంటున్నవ్‌ ఎక్కడుంటాడు. పేదవాళ్ళందరూ ఉండే బస్తీలోనే. గరీబ్‌నగర్‌ బస్తీలో యాదగిరి ముఖంలోఉత్సాహం అరే - నోను.అడ్నే గదా ఇప్పుడు శీనుకి కాస్త ఆశ కలిగింది. వాడికి ఇంటికిపోయే దోవ సరిగా తెలియదు. ఈ యాదగిరి తోడొస్తే - నువ్వు ఇంటికెళ్ళేవుడు నన్ను కూడా తీసికెల్తావా నాకు దోవ నరిగ్గా తెలియదు. యాదగిరి అంతకంటె కావాల్సింది లేదన్నటు అట్లనే కల్సిపోదం. దుళ్నం బంద్‌ చెయ్యంగనె వస్త. ణక ఖః హోటల్‌లో టేప్‌ రికార్డర్‌లో 'సేఠరు క్యాసెట్‌ పెడుతున్నాడు. బాలకిషన్‌ సేఠ్‌ ఎదురుగా నుంచాన్నాడు.. సేరూ అని మర్యాదగా (ప్రేమగ పిలిచాడు. సేకు కూడా మంచి మూడ్‌లోనే ఉన్నాడు. వందిరా అని తాపీగా అడిగాడు. సేకు అంత నుర్యాదగా అడిగేసరికి బాలకిషన్‌ తన మనసులో మాట చెప్పటానికి మొహమాటపడ్డాడు. సేర్‌ తనే ్రోత్సహంచక తప్పలేదు. ఎంది సెవ్లు 18 -

ఇక బాలకిషన్‌కి తప్పలేదు. ఎన్నాళ్ళనుంచో మనసులో ఉన్న కోరికను చెప్పేశాడు.

'సీఠ్‌-తిషోర్‌ళుమార్‌ పాట బెడ్రే మంచిగుంటది గద 'సేళ్‌కి కోపంతో ఆశ్చర్యంతో నోటమాట రాలేదు. ఏదో జీతం రెండ్రూపాయలు పెంచమని అడుగుతాడను కున్నాడు గానీ ఏకంగా తన అభిరుచుల్నే మార్చుకోమంటాడనుకోలేదు. అసలు తను విన్నది నిజమా అన్నట్లు

ఆగ? . అన్నాడు. బాలకిషన్‌ మళ్ళీ మోమాటంగా

క్‌షోర్‌ అనే సరికి సేఠళ్‌కి పట్టరాని కోపం వచ్చింది.

పొలీల్లో నీకేమివని? టేబుల్‌ సావ్ర గుంచటం నీ వని,

ఎవ్వుడు చూడూ బాలకిషన్‌కి అర్ధమైపోయింది.

టేబుల్‌ సాఫ్‌ గుండాలె అని వెక్కిరిస్తూ తన పనిలోకి జారుకున్నాడు. ఇంతలో శీను హుషారుగా వచ్చాడు, సాయంత్రం ఇంటి దోవ చూపించేందుకు ఒక స్నేహితుడు దొరికాడని వాడీ సంబరం. వాడిని చూడగానే సేళ్‌కి అనుమానమే వచ్చింది చెప్పిన పని సగమే చేశాడని.

అరే పైనలేయిరా అని సేఠ్‌ అడిగేసరికి శీను తెల్లముఖం వేశాడు. అ ముఖం చూసే సరికి సేఠ్‌ అనుమానం గట్టిపడింది.

పైనల్‌ లేలే అని దబాయించి అడిగాడు. శీను మరింత తెల్లబోతూ తప్పుకాస్తా సేఠ్‌ మీద వేసేశాడు.

మీరు తెమ్మునలేదుగా/

19

దాంతో సేల్‌ అగ్గిరాముడై పోయాడు. చాయ్‌లు తాగిన వాళ్ళ దగ్గర పైసలు తీసుకోవాలని కూడా చెప్పాలంటే వీడెంత పనికిమాలిన వాడాగదా అనుకున్నాడు. అరె తెమ్మని చెప్పాలా. నేను తెవొద్రన్ననా నిజమే ఒద్దనలేదు. శీనుకి మరింత అయోమయం. ఊోరోల్లందరికి భాయ్‌ వుక్పుటీ తావీస్తవ. జుంగ్లీకె బచ్చ, పో- పోయి వన్హుస్తా శీను తలకాయ జఒంచుకుని పోయాడు. సేఠు మరో బుడ్డాడ్ని పిల్పాడు. అరే అమీర్‌ఖ్లాన్‌ ఈ అమీర్‌ఖాన్‌ నిజంగా బుడ్డోడు. బుడ్డోడంటే బుడ్డోడు. ఆరేళ్ళు ఉంటాయో లేదో

• వాడొస్తుంటే శీను మధ్యలో ఆపాడు. సేఠ్‌ మాటలు శీనుకి సగం అర్థమవుతాయి. సగం కావు. ఈ అమీర్‌ఖాన్‌ నడిగి ఒక మాటకు అర్థం తెలుసుకోవటం అత్యవసరం అనిపించింది శీనుకి. వుక్కట్ళీ అంటే ఏంటి? అనడిగాడు. అమీఠ్‌బాన్‌ చేతులు తిప్పి మరీ చూపించాడు. జొరినో - అమీర్‌ఖాన్‌ సేఠ్‌ దగ్గరకు పోయి నుంచున్నాడు. సేల్‌కి వీడి సంగతి బాగా తెల్పు. పిట్టకొంచెం కూత ఘనం. అందుకే వాడ్ని (ప్రేమగా చూస్తూ పని చెప్పాడు. శంకరన్న దుళ్నంకి పోయి పైనల్‌ భాలీ కవ్చులు తెస్తవా? అదెంత పని అమీర్‌ఖాన్‌కి, జ! లెస్త్ర అన్నాడు. వాడ్ని చూస్తే ముచ్చటేసింది సేళ్‌కి. కాసేపు వాడితో ముచ్చట బెట్టుకోవాలనిపించింది. అందుకే వాడిని రెచ్చగొడుతూ అన్నాడు. తెన్తనా? పొరేన్తవా? అమీర్‌ఖాన్‌ మళ్ళీ వినయంగానే చెప్పాడు సమాధానం. 20

నొరెయ్యా.

సేఠ్‌ ఊరుకోవచ్చుగదా - వాడిని కవ్వించకపోతే ఈయన సరదా తిట్లు లేదు స్ట లేదు.

పారెయ్యనవు గాని పైనలు తీన్మాని అటేవోన్ట గద ఈసారి అమీర్‌ఖాన్‌లో కొంటెతనం బైటికొచ్చింది. దాన్ని తన అమాయకమైన చిన్ని ముఖంలో దాచి అన్నాడు. -ం

ఎమూ? అని. దాంతో సేల్‌కి గాభరా పుట్టింది. ఎటు పోవాలో తననే అడిగి పెసలతో పారిపోతాడేమోననే భయంతో ఇక మాటలు బంద్‌ చేశాడు.

ఎటూ లేదులె తీన్కరా - పో అని వాడినీ పంపించి వేశాడు.

3న బే గ్‌.

అమీర్‌ఖాన్‌ని చూడగానే మెకానిక్‌ శంకరన్న పైసలిచ్చాడు. ఆ పైసలు ఈ చిన్నవాడి బుల్లి గుప్పెట్లో ఇమడలేక కిందపడిపోయాయి. అమీర్‌ వాటిని ఏరుకుని, మళ్ళీ పడేసుకుంటుంటే శంకరన్న ఆ పైసలు ఏరి జాళీ గ్లాసులో వేసి అంత పసివాడిని పంపినందుకు విసుక్కున్నాడు.

ఎడ దబొరుకుత్యార మీ సేఠ్‌కి/ దొరకాలేగని పాలు తాగేవిల్లల్ని గూడ వన్లో

పెట్టుకుంటాడు. నిజంగానే అమీర్‌ఖాన్‌ బుగ్గలు చిదిమితే పాలు కారేలా ఉన్నాయి. ఆ మాట అన్నాడు గానీ శంకరన్న తక్కువ వాడు కాదు. శంకరన్న పక్కన నిలబడి స్కూటర్‌ తుడిచే పిల్లాడికి అమీర్‌ఖాన్‌ వయసే ఉంటుంది. చవగ్గా దొరికే శ్రమను ఎవరు ఒదులుకుంటారు. అమీర్‌ఖాన్‌ డబ్బుల్తో నడుస్తున్నాడు. ఆ డబ్బుల్ని క్షేమంగా సేఠ్‌కి చేర్చాల్సిన మహత్తర కర్తవ్యం తన మీద ఉందని ఆ పిల్లవాడికి తెలుసు. కానీ తన వెనకాలే ఒక రౌడీ పిల్లాడు నడుస్తున్నాడనీ, తను ఆగితే ఆగి డనీ

21 భాంతి లిరాలం వ ఛి గ్‌ ప! రి స్టా / ఛీ నా గ్‌ (6 ర, న! ॥

గమనించాడు. కాస్త కంగారు పుట్టినా దాన్ని కనపడనీయకుండా బింకంగా హోటల్‌ దాకా ఒక్క ఉఊపున వచ్చేశాడు. హోటల్‌ తలుపు దగ్గిరుంటే ఇక తనకు భయమేముంది? పులే. తనవెనకాలే హోటల్లోకి రాబోతున్న ఆ అంగతకుడ్ని ఆపి దబాయించాడు.

ఎంది? అవృట్సంది జూన్తున్న. పైనలు గుంజుకుంటావా? ఏంది? అతను అంతనింద పడటానికి సిద్ధంగా లేదు. సిటీకి కొత్త! అమీర్‌ఖాన్‌ కాళీ గ్లాసులు చూసి అతని వెనకాలే వెళ్తే టీ దుకాణానికి వెళ్ళొచ్చని ఆశగా వచ్చాడు. ఈ దబాయింపుకు బిత్తరపోయి

అరరే 'బీ తాగడానికొచ్చా అమీర్‌ఖాన్‌ స్థిమితపడి లోపలికి వెళ్ళిపోయాడు. ఈ ఆగంతకుడు ఖాళీగా ఉన్న టేబిల్‌ దగ్గర ఓ కుర్చీలో వెళ్ళి కూచున్నాడు. రజాక్‌ వచ్చి ఏం కావాలని సైగ చేశాడు.

ఒకటీ అన్నాడతను. రజాక్‌ హుషారుగా

ఎక్‌ వాయ్‌ అని కేకేశాడు. ఇంతలో పక్క టేబిలతని "సైగ చూసి రజాక్‌

దో బొయ్‌ అని మరో కేక పెట్టాడు. తను ఒకటంటే ఇతను రెండు ఆర్జరిస్తున్నాడని కంగారుగా చూశాడు సిటీ సంస్కృతి తెలియని ఆగంతకుడు. ఒకటే ఏక్‌ చాయ్‌ అని చెప్పాడు. ఇంతలో ఇంకొకరు అడగటం రజాక్‌

తీన్‌ బాయ్‌ అని అరవటం జరిగిపోయింది. ఆగంతకుడి కంగారు బాలకిషన్‌, అమీర్‌ఖాన్‌ అందరూ గమనిస్తూ ఆనందిస్తున్నారు. ఆగంతకుడు తన ముందు మూడు టీ కప్పులు పెడతారేమోననే భయంతో మళ్ళీ

జత్సటో

22

అని నొక్కి చెప్పాడు. రజాక్‌కి ఈ గొడవకు చిరాకొచ్చేసింది. ఎ ఊరు కెలోచ్చినవ్‌ లొల్లి జెయ్యకు నీకొక్స టీ" కావలె గద. ఇస్తపో, ఆఅ అగంతకుడు అమ్మయ్య అనుకుని నిట్టూర్చాడు. బాలకిషన్‌, అమీర్‌ఖాన్‌, ఆఖరికి శీను కూడా నవ్వాడు. వాళ్ళ శ్రమ జీవితంలో ఇట్టాంటి నవ్వులు సేదదీర్చే పువ్వులు. రాత్రయిపోయింది. ఐనా హోటల్‌లో సందడే సందడి. పనే. పని. యాదగిరి మెకానిక్‌ దుకాణం బందు జెయ్యటంతో శీను కోసం వచ్చాడు. వాడిని ఇల్లు చేర్చే బాధ్యతొకటి ఉందిగదా. తనను ఏంటన్నట్టు చూస్తున్న సేల్‌ని ళీనున్నడా శేర్‌ సాబ్‌ అని అడిగాడు. వీళ్ళిద్దరి దోస్తానీ తెలియని సేఠ్‌ దన్నడు గనీ ఐంది నంగతి అన్నాడు. యాదగిరి ఉన్న సంగతి చెప్పాడు. శీనుది మాది ఒక్కటే బస్తీ. కలిసిపోదామని వచ్చిన వంవుతవ. శేర్‌కి కాస్త కోపమొచ్చింది. ఇంత త్వరగా శీనుని పంపితే ఇక అయినట్టే. ఇవ్వుడు వంవాల్నారా? ట్రెమెంతయింది చూసినవా? యాదగిరి బైము చూడటం వస్తే ఇలా ఉండేవాడా? అది పట్టించుకోని సేఠ్‌ తన గోడు వెళ్ళబోసుకున్నాడు. మీ సేటొన్సూటల్‌ మీద అట్లు కొట్టి వది రూపాయలు తీన్కుంటాడు. అదే వదిరూపాయలు నేను కమాయించాల్నంటే ఎన్ని చాయ్‌లమ్మాల్నో తెలునురా నీకు? పాలు కొనాలె వక్సార కొనాలె అంతా శ్రద్ధగా వింటున్న అమీర్‌ఖాన్‌ అందుకున్నాడు. గ్వాస్‌ఖీ కొనాలె ఈ చురుకుదనం చూసే సేఠ్‌కి అమీరబానంటే అభిమానం. శభాష్‌ బోటి, 23

అని అమీర్‌ని మెచ్చుకుని యాద్గిరితో అన్నాడు. మీ సేట్‌ లెక్క ఎడింటీకే బంద్‌ జేస్తే ఇళయినట్టె! జీను ఇవ్వుడు రాడు. తొమ్మిది కొట్టాలె ఈయన్నెట్లా దారికి తేవాలో యాద్ద్గిరికి తెలుసు. లేదు సేఠ్‌ ఆయనికి రాస్తా కొత్తగద, రమ్మంటే వచ్చిన శీనుకి దోవ తెలియక తప్పిపోతే మళ్ళీ తనకే కష్టం, నష్టం అని సేల్‌ వెంటనే గ్రహించాడు. అచ్చా. అట్లినా, నరే. తీన్నప్తో అరే ళీన్నూ మీ దోస్త్‌ వొచ్చిండు. పోరా. శీను వచ్చేశాడు. యాదగిరి బైటికి దారి తీశాడు. వెనకనుంచి సేఠ్‌ ముందు జాగ్రత్తగా హెచ్చరిస్తూనే ఉన్నాడు. రేవట్సింది ఇట్లా రావొద్దురా - యాదగిరి దాన్ని లెక్క చేసేది లేనట్టు నాలుక బైటికి చాసీ ముడిచేసి బైటికి నడిచాడు. స్నేహితులిద్దరూ తాపీగా ఇంటి దారిలో నడుస్తున్నారు. కొత్త పరిచయం పెంచుకోవాలి. ఒకళ్ళ సంగతులొకళ్ళు తెల్పుకోవాలి. శీనుకి యాదగిరి కుటుంబం గురించి తెలుసుకోవాలని ఆరాటం. పట్టలేక అడిగేశాడు. మీ అమ్ముందా యాధ్ధిరి. తనలా తల్లిలేని దురదృష్టం యాదగిరికి పట్టకూడదనే అతని కోరిక యాదగిరి సంగతి శీనుకింకా తెలియదు. అదే అన్నాడు. ॥ అమ్మనా? అరే నున గురించి నీకింకా తెల్వద్‌ మన మంటో అందర్శి బుగుల్‌ ఖతం. శీనుకి ఒక్క ముక్క అర్ధం కాలేదు. అమ్మగురించి అడిగితే ఏంటేంటో మాట్టాడతాడు. అంటే అని ఆ మాటలకు అర్థం అడిగాడు. యాదగిరికి ఈ ప్రశ్న పెద్ద నచ్చలా. అర్హం చేసుకోడన్నట్ట్లు ఓ చూపు చూసి 24

అంటో ఏంది అంటే? నేను వుట్టంగనే మా అమ్మ పారివోయె - శీనుకి ఇంకా అర్థం కాలేదు. ఎక్కటీతీ? అనడిగాడు. యాదగిరి మాత్రం తెలియదా అన్నట్లు పైకి - ఖతం. అన్నాడు నిర్లక్ష్యంగా. శీను కాస్త షాకయ్యాడు. థల అంటూ వెనక్కు తగ్గాడు. ఇక యాద్గిరి ఆపకుండా చెప్పుకు పోయాడు. తన గొప్పతనం సంగతి. ఆ౮మల్లేమనుకున్నవ్‌ నాకు నాలుగేండ్లొన్చె నర్హి మా నాయన పైనజైస్తనని వట్లుం దరికొచ్చిండు. మల్లో నంవత్సరాన్సి మా అవ్వు నచ్చింది. మనకీంక ఉఊోల్ఫో వనేముంది? మా నాయన్ని దేలాడుకుంట వట్బమొబ్చిన. ఈ వట్నంలో మను జనం కనవడుత్యురు గని మా నాయన మూత్రం లా వతా! ఈ మాట కోస్తాజిల్లా నుంచొచ్చిన శీనుకి అర్థం కాలా. "అంటే అని అడిగాడు. వల్తా లేడు. వివరించాడు యాదగిరి. ఆ కుర్రాడి పరిస్టితి తనకంటె అధ్వాన్నంగా ఉందనిపించింది శీనుకి. కాస్త జాలి చూపాడు. అరె నీకొవ్వరూ లేరా. నాకయితే అక్కా భావా ఉన్నారు, మరి నువ్వావరి దగ్గరుంటున్నా యాదగిరి బదులిచ్చాడు, నర్సిమన్న తాన 25

శీను కాస్త ఫరవాలేదన్నట్లు

అన్న ఉన్నాడా అని స్థిమితపడబోయాడు. యాదగిరి అలా జరగనివ్వలేదు.

అన్నంటె అన్నగాదు. నెల్లి ఇర్వాయ్‌ రూపాలిస్తే ఆయన గుడిళల

వండనిన్తడు. నేనుగాక ఇంకార్గురం ఉంటున్నం. ఆయన మంచిగ

శమాయిన్తుండు. గొంతు తగ్గించి కాస్త రహస్యంగా అసలు సంగతి చెప్పాడు.

పడుంబగిట్ల అమ్ముతడు భయ్‌. పోలీను లెవటిక్‌ ఎంట తగుల్తనో

దంటరు. వితం.

నడువ్‌. రాత్రి పొద్దు బోయింది. గూళ్ళకు త్వరగా చేరాలి. హోటల్‌ సందడి సందడిగా ఉంది. సందడి కష్టమర్లది. మరి పిల్లలదో పని, పని, పొద్దున లేచిందగ్గర్నించీ ఆ పిల్లలకు పని తప్ప విశ్రాంతన్నది లేదు. ఆ హోటల్‌లో వాళ్ళు నడుస్తూనే ఉంటారు. రోజుకి వందలకొద్ది మైళ్ళు. నడిచీ నడిచీ కాళ్ళు నొప్పాట్ట్‌ కూర్చుందామనిపిస్తే ఎక్కడా చోటుండదు. ఎలాగోలా ఎవరూ చూడనపుడు ఒక నిముషం కూర్చుందామని, కాస్తా అలుపు తీర్చుకుందామనీ ప్రయత్నిస్తుంటారు పిల్లలు. బాలకిషన్‌ అలాగే వచ్చి ఓ స్తంభం చాటున కూచున్నాడు. కాళ్ళు ఒత్తుకుని మళ్ళీ పని పిలుస్తుంటేలేచి వెళ్ళిపోయాడు. మళ్ళీ అంతులేని నడక. బాలకిషన్‌ని చూసి శీనుకి కూడా ఒక్క నిముషం కూర్చుందామనిపించింది. అలాంటి స్టలానికే వెళ్ళి జేరగిలబడ్డాడు. కాళ్ళను నొక్కుకుంటున్నాడు. దాన్ని సేఠ్‌, రజాక్‌ చూడనే చూశారు. యజమాని కోపాన్ని మించిన కోపంతో రజాక్‌ వచ్చి శీను చెంప మీద కొట్టాడు. కాసేపు కూర్చోగలిగానని సంతోషపడుతున్న శీను హఠాత్తుగా పడిన ఆ దెబ్బకు

అమ్మో అని అరిచాడు. సేళ్‌ అది చూసి గుడ్డురిమాడు.

26

ముయ్యబో నోరు. కవ్పలెక్న తెల్సిండు. మ్యరైండు వీళరు ఈల్లందర్శి

తూనుండబొట్టి తినబెట్టోందుకు పెట్టిన్నా ఈ వోటల్‌ రజాక్‌ శీనుని జాగ్రత్తని హెచ్చరించి తన పనిలోకి వెళ్ళాడు. ఇంతలో సేల్‌ కొడుకు శీను ఈడువాడే - తిండెక్కువై పెరిగిన మహాకాయంతో వచ్చి తండ్రి పక్క నిలబడ్డాడు. సేఠ్‌ (ప్రేమగా కొడుకు నడిగాడు.

ఇన్ఫూల్‌ లేదా వోటా సేఠ్‌ కొడుకు నోటినిండా నూనె సరుకులు నముల్ట్తూ, ఎక్కడా లేని ఆనందాన్ని పాందుతూ

చుట్టీ ఇచ్చిన్లు అన్నాడు. సేళ్‌కి కొడుకు మహాకాయం చూస్తే పుట్టెడు దిగులు

నూనె నరుకులు తినకు బోటా. ఊకెనే పెరిగినోతున్నవ్‌

డాక్టర్‌ సాబ్‌ మనా కరేనా - డొక్టర్‌ చెప్పిన మాట మీద సేఠ్‌ కొడుక్కేం గురి లేదు.

అన్నడుగని నోందింట అంతలో సేళ్‌కి పరిచయమైన ఓ కస్టమర్‌ వచ్చి సేట్‌ కొడుకు తిండిని చిత్రం చూసినట్టు చూస్తున్నాడు. అతని చూపుల్ని ఆపకపోతే కొడుక్కి దిష్టి తగులుతుందని పించి సేల్‌

అనలెపుడు తినడు. ఎవ్పుడన్న తింటే ఇగో ఇట్ల పెరిగిపోతున్నడు. శీను కూడా ఈ దృశ్యాన్ని నోరు తెరుచుకు చూస్తున్నాడు. బాలకిషన్‌ శీనుకి అసలు విషయం చెప్పాడు.

మన చిన్న సేర్‌ వోవీల్ల నగం బర్‌కాన్‌, బాలకిషన్‌కి నవ్వాగలే, ఎన్ని రోజులు చేసినా ప్రమోషన్‌ లేని పవైపోవటంతో బాలకిషన్‌కి విసుగొచ్చింది. తన సంగతి కాస్త చూడమని సేఠ్‌తో మొరపెట్టుకోటానికి వచ్చాడు. తన కష్టం చెప్పుకున్నాడు.

2/7

రజాక్‌భాయ్‌ లేకుంటే నేనే నవ్లయి జోన్తున్న నువ్వు జూస్తనే ఉన్నవ్‌, ససేఠకి ఈ డొంక తిరుగుడేమిటో అర్థం కాలేదు,

అయితే నవమి అంటవ్చరా అన్నాడు విషయమేమిటో తేల్చమని.

ఎన్నేల్లు తియ్యాలి సేఠ్‌ ఈ ఖాళీకప్పులు? నన్ను నర్వర్‌ని చెయ్యమంటున్న/

ఇంకేమంటున్న? ఆ విషయంలో సేఠ్‌కి కూడా భిన్నాభిప్రాయం లేదు. బాలకిషన్‌ పెద్దనాడవుతున్న సంగతి చూస్తునే ఉన్నాడు అందుకే తేలిగ్గా ఒప్పుకున్నాడు.

గంతేగద. మంచిది. ఆ ళీనుగాన్ని మంచిగ తయారు చెయ్యి నీకు

వర్శోవన్‌ ఇన్త బాలకిషన్‌ సంతోషంగా వెళ్ళిపోయాడు. ఇంతలో తన పని పూర్తి చేసుకున్న యాదగిరి శీను కోసం వచ్చాడు. యాదగిరిని చూడగానే సేఠుకి చిర్రైత్తుకొచ్చింది. వీడొచ్చి శీనుని పంపమని తీసుకుపోతే పనేం కావాలి?

అరెయ్‌. నేనేం బెప్పీన? రావద్దని జెవ్చలే? సేఠ్‌కి అంత కోపం రావాల్సిన అవసరం లేదని యాదగిరికి తెలుసు. అసలు విషయం చెబితే ఆయన కోపం చల్లబడదా?

శీను, నేను బొస్తులమైనం సేఠ్‌, ఆయినొచ్చిందంక గూనుంట - నీకేం. యాదగిరి మాటలకు ముచ్చటపడ్డ సేఠ్‌ ఆపిల్లవాడిని పోయి కుర్చీలో కూచోమని ,అనుమతిచ్చాడు చెయ్యూపి. యాదగిరి దర్జాగా వెళ్ళి కూచున్నాడు. బాలకిషన్‌కి సేఠ్‌ ప్రమోషన్‌ ఇస్తాననే సరికి ఎక్కడలేని చొరవ వచ్చింది. క్లీనర్‌ నుంచి సర్వర్‌ అంటే ఏం అధికారాలుంటాయనుకున్నాడో. సరాసరి వెళ్ళిసేల్‌ ముందు నించున్నాడు. అ ధీమా చూసి సేఠ్‌కి అనుమానమొచ్చింది.

మల్లోంది? అన్నాడు. బాలకిషన్‌ హోటల్లో కూర్చున్న వాళ్ళందర్నీ చూపిస్తూ వాళ్ళందరి తరపునా ఒక విజ్ఞప్తి చేసుకున్నాడు.

28

ఈల్లంత తెలుగోల్లు సేఠ్‌. ఆ హీంది పాటలు బంట్‌ జేసీ తెలుగు పాటలు

పెట్టు సేల్‌ తెలుగు మీద సేళ్‌కేమీ చిన్న చూపు లేదు. తన తెలుగు భాషాభిమానం చూపించుకోటానికి ఓ ఛాన్స్‌ దొరికిన ఉత్సాహంతో

నా తాన తెల్గు పాటల్‌ఖీ ఉన్నయ్‌. అంటూ ఒ కాసెట్‌ తీసి దాన్నిండా ఉన్న దుమ్ముని నోటితో ఊది దులిపాడు. బాలకిషన్‌ హోటల్లో వున్న తెలుగు కష్టమర్లందరికీ పట్టబోతున్న అదృష్టానికి కారణంతానే కాబట్టి గర్వంగా అందర్నీ చూస్తున్నాడు. సేల్‌ క్యాసెట్‌ టేప్‌ రికార్డర్‌లో పెట్టాడు. నాగయ్యగారు కమ్మని కంఠంతో పాడుతున్నారు.

4 అడ బ్రతుకే మధురం బాలకిషన్‌ ముఖంలో రంగులు మారాయి. చేతులప్రయత్నంగా చెవుల మీదికి వెళ్ళాయి. ముఖం చూస్తే దారుణమైన హింసకు గురియైనట్ట్లుంది.

వద్దు సేఠ్‌ బంట్‌ కరో అని పెద్ద కేక పెట్టాడు. సేథ్‌కు బాలకిషన్‌ అతి స్పందన దేనికో అర్థం కాలేదు. ఏంటన్నట్టు చూశాడు. బాలకిషన్‌ మళ్ళొకసారి మొత్తుకున్నాడు.

బంటబ్‌ కరో సేట్‌ సేఠ్‌ పాట ఆపి బాలకిషన్‌ వంక చూశాడు. బాలకిషన్‌ అక్కడ్నించి వెళ్ళిపోతూ శక్తంతా పోయిన నీరస శరీరంతో, స్వరంతో అన్నాడు.

న ఇష్టమొచ్చిన హిందీ పాటలు పెట్టుకో సేల్‌ ఈ తమాషా చూసి యాదగిరి ఖుషీ అయ్యాడు. మనసారా నవ్వాడు. ఇట్టాంటి నవ్వులే ఆ పిల్లలకు నడుం విరిగే చాకిరి నుంచి రక్షించే బెషధాలు. శీను నవ్వాడు. అమీర్‌ భాయీ నవ్వాడు. పాపం బాలకిషన్‌. హోటల్‌కి కూడా రాత్రయింది. అందరూ ఇళ్ళకు పోయే తొందరలో ఉన్నారు. సేఠ్‌ డబ్బు లెక్కపెట్టుకుని లాభమెంతో అంచనా వేస్తున్నాడు. వచ్చిన లాభానికి తృప్తిగా ఉంది. ఆ తృప్తితో యాదగిరి వంక చూశాడు. పాపం అనిపించింది. మన కడుపు

29

నిండినపుడు. మనకు లాభం వచ్చినపుడూ ప్రపంచ మీద ఎక్కడలేని డ్రేమ పుట్టుకురావటం సహజం కదా. సేళ్‌కి యాదగిరి మీద అలాంటి ప్రేమే పుట్టింది. శీనుని కేకేశాడు. |

అరే ళీనూ నీ దోస్త్‌ అవ్చట్సింది నీ గురించి కూనున్నడు గదరా. ఒక్క

ఛాయన్న తానరాదు. ఆ మాటలు నిజమేనా - సేఠ్‌కు అంత దయా అని అళ్చర్యంతో నోరు తెరిచాడు అమీర్‌ఖాన్‌. శీను ముఖం వెలిగిపోయింది. సంతోషం పట్టలేకపోయాడు. ఓ కప్పు టీ మనుషుల్ని ఎంత సంతోషపెట్టగలదో అనిపించేంత సంతోషంగా టీ తెచ్చి తన నేస్తం ఎదటపెట్టి తాగమన్నట్టు నీకే అది అన్నట్లు కళ్ళెగరేశాడు. యాదగిరికీ సంతోషమే. ఛాయ్‌ కప్పునోటిదాకా వెళ్ళిందాన్నే ఆపి పట్టలేని హుషారుతో సేఠ్‌తో

ముందుగాల్నే బెప్పన్న సేజ్‌ నేను దీనికి పైనలైతే ఇయ్య. యాదగిరి అతి తెలివికి, చురుకుదనానికీ, చొరవకూ మనస్ఫూర్తిగా ఆనందించాడు సేఠ్‌.

మంచిది నత్సోదోవ్‌ తాగు. బెటా/ చాలూ నంబర్‌వన్‌ యాదగిరి సందేహం లేకుండా ఛాయి తాగాడు.

జి వః నే

మెకానిక్‌ షాపు మిట్టమధ్యాహ్నపు ఎండలో మండిపోతోంది. ఆ ఎండ భరించలేక ఏదో ఒక వంకన అందరూ అటూ ఇటూ జారుకున్నారు. యాదగిరి ఒక్కడే ఎండకు భయపడనివాడు. పనికి భయపడనివాడు. దూరం నుంచి సత్యం స్కూటర్‌ తోసుకుంటూ వస్తున్నాడు. ఎంత జరూరు పనిమీద పోతున్నాడో స్కూటర్‌ని మెకానిక్‌ షాపు దాకా తెచ్చాడు. మధ్యలో సత్యానికి శీను చెయ్యి కూడా సాయపడింది. మెకానిక్‌ షాపులో స్కూటర్‌ పార్క్‌ చేసి ముఖానికి పట్టిన చెమట తాపీగా తుడుచుకున్నాడు. యాదగిరి వచ్చి

ఎమైంది సాల్‌

30

అంటే సత్యానికి ఖాతరు లేదు. ఈ బుడ్డాడితో తనకేం పని

మెకానిక్‌ లేడా అని అడిగాడు. అబ్బో పెద్ద మెకానిక్‌ చేసేంత ర5పేరా ఇది.

ఎమైందో చెవ్చుసార్‌. ఇన్హిట్‌ అయితలేదా అంటూనే బండిని విప్పి విషయమేంటో చూస్తున్నాడు. సత్యానికి ఇతని విద్యా ప్రావీణ్యం మీద బొత్తిగా నమ్మకం లేదు. ఆ అపనమ్మకమంతా గొంతులో ప్రతిధ్వనింప జేస్తూ

అరే - నువ్వేం బేస్తావోయ్‌. మీ మెకానిక్‌ని పిలువ్‌ బండీ పాడు వెయ్యొద్దు అని కంగారు పడసాగాడు. యాదగిరి ఆ కంగారు భరించలేక బండిలోనుంచి తల పైకెత్తి

పంది సార్‌ ఇంతకన్న ళరాబున్న బండ్ల బాగజోసీన, అంటూనే రిపేరు మొదలెట్టాడు. చకచకా ప్లగ్‌ తీశాడు శుభ్రం చేశాడు. మళ్ళీ బిగించాడు. కదులుతున్న యాదగిరి చేతుల్లోని పనితనం, అతని ముఖంలో కన్పించే ఏకాగ్రత, శ్రద్ద ఇదంతా చూస్తుంటే ఏ మహా విద్వాంసుని మృదంగవాదననో వింటున్నట్టు, చూస్తున్నట్లు ఉంది. ఎంత లయ అతని చేతుల్లో - రిపేరు అయిపోయింది. యాదగిరి లేచి బండి స్టార్ట్‌ చేశాడు. స్టార్ట్‌ అయింది సత్యం ముఖం మీద నమ్మలేని వింత నవ్వొకటి మొలిచింది. జేబులోంచి పది రూపాయలు తీసిచ్చాడు. ఎవరు లేరు గదా అని ఆ పదిరూపాయలు జేబులో వేసుకునే రకం కాదు యాదగిరి - ఆ డబ్బులు గల్లా పెట్టెలో వేశాడు. అది చూసిన సత్యానికి యాదగిరి అర్థమయ్యాడు. సంతోషంతో వెళ్ళిపోయాడు. యాదగిరి పనివాడితనం చూసి శీను అబ్బురపడ్డాడు. ఒక్క చిటికెలో పాడయిన బండిని బాగుచేశాడు.

అబ్బ భలే బేళావే అని మెచ్చుకున్నాడు. మెచ్చుకుంటే మురిసిపోతాడా. తన గొప్ప తను చాటుకోకుండా ఊరుకుంటాడా యాదగిరి.

మల్ల ఎమనుకున్నవ్‌ వోల్‌ మే కమూల్‌ హై కమాల్‌.

ళ్‌

ఈ హిందీ ఒకటి శీనుకి అర్థమై చావదు. అర్ధం అడుక్కోవలసిందే

అంటే శీనుకి ఇంకా వివరంగా చెప్పటం యాదగిరికి మరింత ఇష్టం.

చేతిల ఉన్నదిరా. మనం బెయ్యేసినమంటోే అంతే మల్ల ఖతం.

రాజూ చెయ్యి వేస్తే రాంగ్లై పోదులేరా ఇనుమడించిన ఉత్సాహంతో పాడుతూ ఆడుతున్నాడు. ఇంత నైపుణ్యం ఉన్న తన మిత్రుడికి చదువుంటే ఇంకెంత గొప్పవాడవుతాడో అనిపించింది. చదువు రుచి తెలిసిన శీనూకి. ఆ మాటే అన్నాడు.

నువ్వు చదున్సకుంటో - యాదగిరికి చదువు మీద బొత్తిగా నమ్మకం లేదు. అతనికి నమ్మకం లేకపోవటానికి లక్ష కారణాలు చెప్పగలడతను.

భ నదువెందుకురా. బోకార్‌ ఆ ఇన్మూటిరాయిన. శాన నదివిండు.

ఎమైంది... ఒయ్‌, ఒయ్‌ బండి తోస్తున్నట్లు అభినయించాడు. ఇద్దరు మిత్రులూ ఇలాంటి సద్గోష్టిలో ఉండగా బాలకిషన్‌ అటుగా పోతూ చూశాడు. యాదగిరి షాపులో పెద్ద పోస్టరు చిరునవ్వులొలికిస్తున్న చిరంజీవిది. బాలకిషన్‌! ఒళ్ళు మండింది. మండదా మరి. అతను నాగార్జున అభిమాని. ఇద్దరూ ఒకర్నొకరు తీవ్రంగా చూసుకున్నారు. ఇద్దర్నీ శీను వింతగా చూస్తున్నాడు. బాలకిషన్‌ రెండడుగులు ముందుకి వేసి అడిగేశాడు.

ఎవడ్రా చిరంజీవిని పెట్టింది? యాదగిరికేమన్నా భయమా. అతనేమన్నా కుందేలా తాటాకు చప్పుళ్ళకు బెదరటానికి

నేనేరా అన్నాడు ధీమాగా. బాలకిషన్‌ సహించలేకపోయాడు. ఈ థీక్కారాన్ని

ఎందివో - తలగిట్ల తిరుగుతుందా? యాదగిరి తగ్గుతాడా - బే అంటే బే అనాల్సిందే.

32

ఎందుకు బో బాలకిషన్‌ ఇంకెక్కువన వాదం పెట్టుకోదల్బలేదు. తనక్కావల్సిందేంటో చెప్పాడు. చెన్తున్న బిడ్డా. అవృట్సి మల్గొస్తా. నాగార్డున బొమ్మ ఉండకపోవాలె చూస్త తన దుకాణంలో బాలకిషన్‌ పెత్తనమేంటో యాదగిరి తేల్చుకో దల్చుకున్నాడు, నీ వోటల్లోనీ నాగార్డునని పెట్టుకో నా శావ్‌లోనా బిరంజీవుంటడు. నీకేంది నడుమ. పనిచేసే పోరగాడు నా షాప్‌ అని ధీమాగా మాట్టాడతాడా అని కోపమొచ్చింది బాలకిషన్‌కి. నీ సొవురా ఇది? యాదగిరి తిప్పి కొట్టాడు ఆ ప్రశ్నను కాకుంటే నీదా? బాలకిషన్‌ దగ్గర సమాధానం లేదు. అందుకని అరవదల్బుకున్నాడు. ఎక్పుతక్త నర్లకు యాదగిరి ఎక్కువేగానీ త్రక్కువ కాదాయె నువ్వే వార్లకు ఇక లాభం లేదని చొక్క చేతులు పైకి మడిచాడు బాలకిషన్‌ ఎందివో అవృపటృంది జూన్తున్నా అంటూ యాదగిరి మీదికి వచ్చాడు. ఇద్దరి చేతులూ కలిశాయి. నిప్పు రాజుకుంటోంది. శీనుకి భయం వేసింది. ఇద్దరి మధ్యకూ వెళ్ళి బాలకిషన్‌ చేతులు పట్టి ఆపాడు. వద్దన్నా. వద్దు. వద్ధన్నా. బాలకిషన్‌కి గూడా పెద్ద తగాదా పడాలని లేదు. వెంటనే అపి ఈని మొకం జూన్‌ నూకొంటున్న మల్గ్లొబ్చి బూస్త అంటూ వెళ్ళిపోయాడు. 33

యాదగిరి నాలుక బైటపెట్టి, నడుంని ముందుకు తోసి వెక్కిరించాడు. జః నే న

హోటల్‌ వెనకంతా సత్తెమ్మ సామ్రాజ్యం. తోమేవి తోముతుంటే పడేవి పడుతుంటాయి. ఐదేళ్ళ పార్వతితో రోజంతా ఆ పనిచేస్తూనే ఉంటుంది. మధ్య మధ్యలో రజాక్‌ వచ్చి సరసాలాడిపోతాడు. ముద్దు ముచ్చట్లు పెడతాడు. రజాక్‌ వచ్చి సత్తెమ్మ పక్కన కూర్చున్నాడు. శీను ఖాళీ కప్పులతో వచ్చాడు. సత్తెమ్మ పక్కనే కూచున్న పార్వతి రజాక్‌ సరసాలకి అడ్జమైంది.

ఎందుకో విల్లివిల్ల లెక్స ఎవ్పుడు తల్లి వక్క కూనుంటవ్‌? ఎండలో

మాడతన్నవ్‌, అటు వో సత్తెమ్మ తప్పదని తనూ వంత పాడింది.

పోమ్మ పో పార్వతి లేచి కాస్త ఎడంగా ఉన్న కుక్కపిల్ల దగ్గరకు వెళ్ళింది. ఈ పిల్లిపిల్లకు ఆ కుక్కపిల్ల తోడు. శీను పార్వతిని చూసి జాలితో దగ్గర చేరాడు. తన జేబులోంచి ఏదో తిండి తీసి కుక్కపిల్లకు పెట్టాడు. పార్వతికి అది చూసి సంతోషం. ఇద్దరు పిల్లలూ ఆ చిన్ని కుక్కపిల్లతో ఆడసాగారు.

ప యాదగిరి షాపులో పనిచేసుకుంటున్నాడు. దగ్గరలోనే ఎవరో అదృష్టవంతులు తమ పిల్లలకు రకరకాల వస్తువులు ఖరీదు చేస్తున్నారు. పిల్లలు అవీ ఇవీ కావాలని గారాలు పోతున్నారు. మారాలు చేస్తున్నారు. యాదగిరికి అ దృశ్యం మరీ మరీ చూడాలనిపించింది. ఎంత చూసినా తనివి తీరదు. చూసినంత మాత్రాన ఆ ప్రేమలు స్వంతం కావుగా.ఎంత సేపు చూసి సంతోషపడాలి? యాదగిరి చూపు మరల్చుకున్నాడు. =. " ఆ రోజు శీను సంతోషంగా ఇంటికి చేరాడు. ఉన్న ఒక్క గదిలో బావకు అన్నం పెడుతోంది అక్క. రాత్రి పదింటికి అలసి పోయినా ఉత్సాహంగా ఒచ్చిన శీనుని చూస్తే ఎందుకో అసూయగా అనిపించింది బావకి, శీను ఉత్సాహం పోగొట్టాలని కంకణం కట్టుకున్నవాడిలా అడిగాడు. ఏ4

జీతం ఇచ్చారా? శీను సంతోషం కూడా అదే. మొదటి సంపాదన జేబులో ఉంది. జేబులో డబ్బులు తీసి బావకిచ్చాడు. బావ లెక్కపెట్టాడు. లెక్క కుదరలేదు.

రెండూపాయలు తక్కువున్నావంటి? నిజమే. తక్కువే ఉన్నాయి. ఆ డబ్బు సంపాదించినవాడు ఆ రెండురూపాయలను ఖర్చుపెట్టాడు. దేనిమీద ఖర్చు పెట్టాడు. శీను దాచి ఉంచిన పుస్తకాన్ని బావకు చూపిస్తూ

ఇది వొనుక్కున్నా . అన్నాడు. అంతే కొంస మునిగింది. శీనుని తన్నటానికి బావకు మంచి కారణం దొరికింది.

ఎవర్నడీగి కొన్నావురా ఇక లక్ష్మి చూస్తూ ఊరుకోలేకపోయింది. తమ్ముడ్ని వెనకేసుకొచ్చి

వొడీష్టం. వాడీ డబ్బులు అంది. బావ చూపు అక్క మీద పడింది.

వాడీ డబ్బులైతే తగలేనుకోవాలా. అన్నాడు. లక్ష్మి తగ్గకుండా

నువ్వు తగలెయ్యటంలా తాగుడికి అన్నది. ఇక వెంకటేశం సహించలేకపోయాడు.

ఏంటో నీ వాగుడు అని లక్ష్మి మీద పడి ఇష్టం ఒచ్చినట్టు కొట్టసాగాడు. కిందపడేసి వీపు మీద గుద్దుతున్నాడు. శీను అడ్డం వెళితే వాడిని బైటికి నెట్టేశాడు. వాడి పుస్తకాన్ని బైటికి విసిరెశాడు.

ఖ్‌ వః ణః ॥ 35

చబైట శీను ఒంటరికాదు. అ బస్తీలో శీనులాంటి వాళ్ళు చాలా మంది ఉన్నారు. పగలంతా పనిచేసి ఆకలితో మాడే పిల్లలు. అట్టాంటి ఓ పిల్లకు తల్లి అన్నం తినిపిస్తోంది. ఆ పల్ల రెండు అరచేతుల నిండా రక్తపు చారలు, ఆ రెండు చేతులూ ముందు పెట్టుకుని నొప్పిని ఓర్చుకుంటుంటే ఆ సిల్ల తల్లి ఆ లేత చేతుల మీదుగా కేబిల్‌ని పంపి నాణ్యత పరీక్షించుకున్న కేబిల్‌ కంపెనీ వాణ్ణి తిట్టిపోస్తోంది.

ఓరి నీ కేబిల్‌ కంవినోడి నోట్లె మన్నువడ. వనీవిల్లల బేతుల మీదికెలి

కబిల్‌ పోవుడేంది? అట్లా ఎందుకు చేస్తారో ఆ పిల్లకు తెలుసు. రోజూ ఆ పిల్ల చేసే పని అదేగదా.

అది కేబుల్‌ మంబిగుందో లేదో తెల్సుకునే వద్ధ్రతే. ఎట్లాంటి అనాగరికమైన పద్ధతి. ఇన్ని యంత్రాలు కనిపెట్టిన వాళ్ళు ఇంతకంటె మంచి పద్ధతి కనిపెట్టలేరా, పద్ధతి లేక కాదు. ఉంది. కానీ ఆ పద్ధతి కంటే చవకగా చిన్న పేల్లల లేత అరిచేతులు దొరుకుతాయి. ఆ అరి చేతుల మీదుగా కేబిల్‌ని పంపుతారు. అ అరిచేతులు తెగితే కేబుల్‌ పనికిరాదు. తెగకపోతే కేబుల్‌ నాణ్యమైనది. తల్లి కడుపుమంట ఆగలేదు.

అదేం వద్ధతి. చిన్న విల్లల అదిబెయిలు తెగ్గోస్తరా? ఆ కంవినోనికి

పీల్లల్లేరా? విల్లలందరు ఒకటికాదా! అ తల్లి కోపంతో, దుఃఖంతో అవేశంతో అడిగింది గానీ అమెకీ తెలుసు పిల్లలందరూ ఒకటి కాదని. ఆ తల్లి ఆర్తి గీతమై బాల్యం అంటే తెలియకుండా సెరుగుతున్న కోట్టాది బాలకార్మికుల నందరినీ ఒక్కసారి కౌగిలించుకుని వచ్చింది. వారి కన్నీరు తుడిచి వచ్చిందా పాట. వారి కోపాన్ని తాకీ వచ్చిందా పాట,

బాలలందరూ ఒకటేనా

బాల్యం ఇక్కడ నిజమేనా

పొవం వుఖణ్యం వ్రవంచమార్ధం

వమీ తెలియని పావలందరూ ఒకటేనా

వనసిపావలందరూ ఒకటేనా?

లేత్‌ మిషన్‌పై మెత్తగ

36

నలిగే బిరునవ్వులు

కబిల్‌ కంపెనీలో

వూచబె నెత్తుట్‌ వువ్వలు

మందుగుండు ఫ్యాక్టరీలో

వెలిగి ఆరే దివ్వెలు

శివకాశిలోన మ్హుక్తి

పొందే బిన్హారులు 4 బాల

ఆగినట్టి మోటార్లను

అవలీలగా బాగు చేయు బుడతలు

మహా మనో సౌధాలకు

చతురంగ మట్టిమోయు ఉడతలు

చిత్తుకాగితాలు వరు

చిగురాకులు వీళ్ళు

బరువులెత్తి అలనీసోవు

చిని పావురాళ్ళు

టీ కప్పులు అందించే

లేత కలువ మొగ్గలు

పెద్ద యంత్రాల నడువు

బిన్లి ఇరును ముక్కలు

పెద్ద యంత్రాల నడువు

విని ఇరును ముక్కలు

ఎక్కడ ఎక్కడ ఆటలు పాటలు

ఎక్కడ ఎక్కడ చదువులు సాములు

ఎవరికి ఎవరికి ఆనందాలు

ఎవరికి ఎవరికి ఆరోగ్యాలు

నీటి మీది నంతకొలు

కంటి తుడువు శాననాలు ॥ బాలలందరూ / ౫8 న“ నా:

37

ఎవరెంత ఆశ్రోశించినా ఎక్కడా ఏమీ మార్పుండదు. శీను దుఃఖం లోంచి ఆ రాత్రి తెల్లవారింది. మర్నాడు ఉదయానే మళ్ళీ ఎవరి పనులకు వాళ్ళు హాజరు కావలసిందే. యాదగిరి మెకానిక్‌ షాపు బైట కూచుని సామాన్లు ముందేసుకుని పని చేస్తున్నాడు. ఐతే అతను కూచున్న జాగాలో పక్క షాపాయనకు వాటా ఉంది. తన చోటు కాస్తా ఈ మెకానిక్‌ షాపువాళ్ళు పాడుచేస్తున్నారనే అశ్రోశం పక్క షాపాయనది. ఆ ఆక్రోశాన్ని ఇదే అదనని యాదగిరి మీద వెళ్ళబోశాడు.

నువ్వేమో ఈ కొట్టు పెట్టావ్‌ - ఆడెవడో వచ్చి ఇనకపోళాడు మూ పాన్టు

కూడా ఆశ్రమించుకోండిరా. ఎన్నిసార్లు బెప్పీనా నీగ్గులేదు. విల్ల ముండా

కొడుకు అందర్నీ బేర్చి నానా గోలా బేస్తారు.

ఇంకొకసారి ఇలా జరిగిందంటే కంవ్లయింట్‌ ఇస్తాను ఈ మాటలు యాదగిరిని చూసి అన్నా అతనిని ఉద్దేశించినవి కాదు. తగలవలసిన చోట తగిలాయి. శంకరన్న వచ్చి యాదగిరిని పట్టుకుని బాదాడు.

అల్ల జూగాల ఎందుకు పెట్టీనవ్చువో దిమూకు లేదు? జుంగ్లీ వనులు బేని

నాకు నెత్తి నొప్పీ తెస్తన్‌ యాదగిరి మొత్తుకుంటున్నాడు. శంకరన్న కొడుతున్నాడు. యాదగిరి కోసం వచ్చిన శీను నిలబడి అదంతా చూస్తున్నాడు. రాత్రి తనకు తన్నులు. పొద్దున్నే తన స్నేహితుడికి. స్నేహితుడి మీద జాలితో ఏమీ చెయ్యలేని నిస్సహాయతతో చూస్తూ నిలబడ్డాడు. యాదగిరి కింద పడిపోయాడు. ఐనా దయలేని యజమాని కొట్టటానికి చెయ్యెత్తాడు. ఆ చెయ్యి అక్కడే ఆగింది. ఆ చేతిని మరో చెయ్యి ఆపింది. అది అబ్బుల్లా చెయ్యి. అబ్బుల్దాని చూస్తేనే తెలుస్తుంది అతనాక మంచి గుండా అని, మంచి గుండా అంటే, షాపుల వాళ్ళని భయపెట్టి డబ్బులు గుంజే గుండా అని. కానీ అ షాపుల్లో పని చేసే పిల్లలతో స్నేహం చేసి వాళ్ళకు మంచీ చెడ్డా చెబుతూ అపుడపుడూ కడుపునిండా బిర్యానీ పెట్టించే మంచి అన్న. అతనంటే షాపుల వాళ్ళందరికీ హడల్‌. యాదగిరిని కొడుతున్న శంకరన్న కూడా ఇప్పుడు భయంతో ఒణుకుతున్నాడు.

పోరగాల్లని కొట్టొద్ధని ఎన్నిసాడ్డు వెన్పిన శంకరన్న తప్పు పక్క షాపాయన మీద వేశాడు.

38

అన్నా చందర్‌సాబ్‌ లొల్లిబెడుతుంటే పక్క షాపాయన జారుకున్నాడు. అబ్బుల్లాకో నమస్కారం పెట్టి శంకరన్న కూడా జారుకుంటుంటే అబ్బుల్లా అన్నాడు అందరికీ వినపడేలా,

చందర్‌ గిందర్‌ జాన్తానై. అకరిసారి చెప్తున్న మల్ల వోరల్ని గొట్టిండని

తెలినిందో - అళ్ళ వని నో జెప్త, అబ్బుల్లా యాదగిరిని లేపి దగ్గరకు తీసుకున్నాడు. శీను కూడా అబ్బుల్లా ప్రేమకోసం కుక్కపిల్లలా దగ్గర చేరాడు. వాళ్ళిద్దర్నీ ఆప్యాయంగా తల నిమిరి అబ్బుల్లా వెళ్ళిపోయాడు. యాదగిరి మనసేమీ బాగోలేదు. పొద్దున పొద్దున తన తప్పేమీ లేకుండా తన్నులు తిన్నాడు. అందరి ఎదుట గొడ్డునూ బాదినట్టు బాదాడు శంకరన్న. యాదగిరి అభిమానం దెబ్బతింది. ఎంత చాకిరి చేసినా ఎంత నిజాయితీగా ఉన్న ఫలితం ఏముంది. తన్నులు తప్ప. శీనూ నుంచి ఎడంగా వెళ్ళి నుంచున్నాడు. వాడికిప్పుడు ఎవరితోనూ మాట్టాడాలని లేదు. ఎవరి సానుభూతీ పొందాలని లేదు. శీనూకి అది అర్హమైంది గానీ ఇంత కష్టంలో స్నేహితుడ్ని విడిచి పెట్టి ఎలా వెళ్తాడు? సానుభూతి మాటల్లో మిత్రుడి గాయం కెలకటం శీనూకీ ఇష్టం లేదు. కానీ దోస్తు మనసు మళ్ళించాలి. గాయాన్ని మర్చిపోయేలా చెయ్యాలి. అసలు తనెందుకు ఇక్కడికి వచ్చాడు? నిన్న సాయంత్రం జీతం డబ్బులతోకొని, రాత్రి దాని కోసం దెబ్బలు తిన్న మూడో తరగతి వాచకం మిత్రుడికి చూపించాలని. అందులో తన కిష్టమైన పాఠం వాడికి చదివి విన్పించాలని. ఆ పని చేస్తే సరి. ఈ పాఠం వింటూ యాదగిరి బాధ మర్చిపోతాడు. పుస్తకం తీసి చూపాడు. యాదగిరి నిర్లక్ష్యంగా అది తనకేం నచ్చదన్నట్టు ముఖం అటు తిప్పుకున్నాడు. శీనూకి ఇక మరో దారి లేదు.

నాకీది చదవడం కూడా వచ్చు. చదవనొ యాదగిరి వద్దన్నా శీను చదవడం మానడు. గబగబా తనకు ఇష్టమైన పాఠం, తనను కలల్లోకి పంపించే పాఠం చదవటం మొదలుపెట్టాడు.

నా కుటుంబం. మాది చిన్న కుటుంబం. నాకు నాన్న, అమ్మ, అక్క,

నాన్నమ్మ, తొతయ్యా ఉన్నారు, నేను నా కుటుంబ నభ్యులందరినీ

(ప్రేమిస్తాను. నాళ్ళందరూ నన్ను (పేమిస్తారు. నాకు ఆకలయినవ్వుడు

చూ అమ్మ నుంచి మంచి విండీ వంపీలు నేని పెట్టును.

39

శీను చదివేది వింటుంటే యాదగిరికి ఒళ్ళు మండిపోతోంది. కళ్ళు ఎగర్రబడుతున్నాయి. పళ్ళు పటపట లాడిస్తున్నాడు. శీను యాదగిరి వంక చూడకుండా చదువుకు పోతున్నాడు.

మానాన్న గారు రంగు రంగుల బొక్సాలు, బొమ్మలు కొత్త కొత్త వుస్తకొలు

కొనిస్తారు. నేను నా అక్కతో అన్నతో ఆడుకొనెదను. ఇక యాదగిరి కోపం పట్టలేక పోయాడు.

మా నాయనమ్మ నాకు మంచి కథలు బెప్పును. మా తాతయ్య యాదగిరి తట్టుకోలేక వచ్చి శీనూ చేతిలో పుస్తకం తీసి అవతల పారేసి అరిచాడు.

అరే ఎం వొర్లుకున్నవ్‌ బో మూసెయ్‌

వం వ్పన్తకంరా -

కుటుంబమంట కుటుంబం.

అమ్మా నాన్నా, అక్కా, అన్నా

ఎవరున్నరు ఖో

అన్నీ అబద్దాలంటె అబద్దాలు

ఎవరు రాస్కినుబో ఈ వున్తకాలు

ఎంతకష్టం జోనినా తన్నే టోల్లేగని

ఎట్లున్నవ్‌రా అని నీ ముఖం జూసే ముండకొడుకు యాదగిరి కోపానికి శీను నిర్జాంతపోయాడు. యాదగిరి మాటల్లోని సత్యం వాడికి బాగా గుచ్చుకుంటోంది. వాడి కల భగ్నమైంది. యాదగిరి ఆగటం లేదు.

నీ ముఖం జూసే ముండ కొడుకు ఒళ్ళు డున్నడా,

వక్కడు వత్శడున్నాడా? ఎవరున్నాగ్రా, శీనూని పట్టుకుని ఊపేస్తున్నాడు. ఇద్దరూ ఆ నిజాన్ని తట్టుకోలేకపోయారు. ఒకరినొకరు కావలించుకుని ఏడుస్తున్నారు. ఆ స్పర్శ, స్పర్శలోని ఓదార్పు ఇద్దరికీ హాయిగా ఉంది. బాధంతా పోయేలా ఏడుస్తున్నారు.

జ న! ఇ తం

హోటల్లో రాత్రి ఏడుగంటలకు సందడి సందడిగా ఉంది. వచ్చేవాళ్ళు, పోయేవాళ్ళు, గ్లాసుల చప్పుడు కప్పుల్లో పొగలు గక్కే చాయ్‌, కాఫీలు, ఇంత సందడిలోనూ బాలకిషన్‌ శరీరం పని చేస్తోంది. గానీ మనసు టేప్‌ రికార్లరు చుట్టూ తిరుగుతోంది. వాడి జేబులో క్యాసెట్టుంది. అది వినాలి. ఇక ఆగలేక సేళ్‌ దగ్గరకు వెళ్ళి క్యా సెట్టిచ్చి పెట్టమన్నాడు. సేఠ్‌ పెట్టాడు. మంచి బీట్‌తో మ్యూజిక్‌ వస్తోంది. బాలకిషన్‌ డాన్స్‌ మొదలెట్టాడు. సేఠ్‌కి ఆ పాటా, బాలకిషన్‌ వేషం, ఏదీ నచ్చలేదు. టేప్‌ ఆపేశాడు. బాలకిషన్‌ కంగారుగా

ఎమైంది సేట్‌ అన్నాడు. సేట్‌ చిరాకుపడ్డాడు పని ఒదిలి ఈ పనికిమాలిన సంగీతం పెట్టీ అడుతున్నందుకు

పోనోరా అని కసురుకున్నాడు. దగ్గరున్న కస్టమర్లు నవ్వుతుండగా యాదగిరి వచ్చాడు. వస్తూనే బాలకిషన్‌ని చూశాడు. వాడికి పాతకథ గుర్తొచ్చింది. తన షాపుకొచ్చి నాగార్జున అంటాడా. బాలకిషన్‌కి బుద్ది చెప్పాలనుకున్నాడు. బాలకిషన్‌కి ఏదో అనుమానమొచ్చి ఇటే చూస్తున్నాడు. యాదగిరి శుభ్రంగా ఉన్న టేబిల్‌ మీద టీ ఒలకబోస్తి నీళ్ళు చల్లీ గలీజు చేశాడు. వాడట్లా ఎందుకు చేస్తున్నాడో తెలియక బాలకిషన్‌ కళ్ళు పెద్దవి చేసి చూస్తున్నాడు. యాదగిరి చేసేదంతా చేసి శుభ్రం చెయ్యమని బాలకిషన్‌ని పిల్పాడు.

అరే ఓ బాలకిషన్‌ ఇదరొవ్‌ బాలకిషన్‌ యాదగిరి ఆర్డరేస్తే ఒచ్చి టేబిల్‌ శుభ్రం చేయాలి?

పోవో ॥ అని నిర్లక్ష్యం చేశాడు. యాదగిరి ఊరుకుంటాడా? సేట్‌ని ఫిల్చాడు.

క్యా సేఠ్‌ ఎవ్వుడు బూనినా టేబుల్‌ సొఫ్‌గుండాలె ఖనుడె గాని ఈ టోబుల్‌

చూనసీనవా అని రెచ్చగొట్టాడు. సేల్‌ కూడా బాలకిషన్‌ని పిల్చాడు.

ఏమైందిరా ఓ బాలకీషన్‌

ల]

యాదగిరి అగ్నిలో ఆజ్యం పోస్తూ

అరె నీల్పినా రాడూ అన్నాడు. సేఠ్‌కి తిక్క పుట్టింది.

అరె ఓ పాగల్‌, జల్టీ పో

అరరే టేబుల్‌ ఎంత గలీజ్‌గుందో నూడు బాలకిషన్‌కి ఇక తప్పలేదు. టేబిల్‌ దగ్గరకొచ్చాడు. పగ తీరినట్లు చూస్తూ

మంచిగ సాఫ్‌ బెడ్యు అన్నాడు యాదగిరి. బాలకిషన్‌కి వాడి మీద మండిపోతోంది.

ఆ చేస్త చేస్త మంచిగ సాఫ్‌/ రాత్రికి! నర్మ గర్భంగా మాట్లాడాడు.

వోబో నువేం జోస్తవ్‌ ఓ సేట్‌ నేను నెవ్పిన్నని గుణుడుతున్నడు అంటూ సేళ్‌కి ఫిర్యాదు చేశాడు యాదగిరి. సేట్‌ యాదగిరి మాటలకు

అనికీ జర ఇ(న్మూ లూజుయింది. బ్రెట్‌ బేస్త అన్నాడు. ఇక యాదగిరిని పట్టే వాళ్ళెవరూ లేరు. ఇనుమడించిన ఉత్సాహంతో టేబిల్‌ మీద దరువేస్తూ పాడాడు.

ఇన్నవా. జర భద్రం కొడుకో

కొడుకో ఓ బాలకీషన్‌

అరె భదం కొడుకో - కొడుకో ఓ బాలకిషన్‌

గ! జ ణ్‌ ఆదివారం. మిత్రులిద్దరికీ శలవు. శలవు రోజైనా మజా చెయ్యాలె కదా. శీను, యాదగిరి వీధుల వెంట భలాదూర్‌ తిరుగుతున్నారు. అంతకంటే మంచి వినోదం ఏముంది గనక? వీధుల్లో ఎన్నో వింతలూ, విడ్డురాలూ, ఓ చోట సైకిల్‌ అగివుంది. సైకిల్‌ వెనక స్టాండు మీద ఓ తట్ట, తట్టలో చిన్న చిన్న రంగు రంగుల కోడిపిల్లలు. వాటిని చూసి ఇద్దరూ సంతోషం పట్టలేకపోయారు. శీను ఎంత బాగుందంటూ ౬ కోడిపిల్లను తలమీది కెక్కించుకున్నాడు. యాదగిరి మరోటి. పిల్లలు కోడి పిల్లలతో ఆడుతూ ఉండగా సైకిల్‌ యజమాని ఒచ్చాడు. వీళ్ళను తరిమాడు. ఆ గందరగోళంలో 42

తట్ట కిందపడి కోడిపిల్లలు చల్లా చెదరయ్యాయి. శీనూ యాదగిరీ నవ్వుతూ పరిగెత్తి పారిపోయారు. ఆ పరుగు పరుగు ఊరి చివర కొండ దగ్గరికి వెళ్ళేదాకా ఆపలేదు. అక్కడ చెరువు పక్క బండరాళ్ళ మీద కూర్చుని అలుపు తీర్చుకున్నారు. శీనూకి యాదగిరితో తన గత వైభవం చెప్పాలనిపించింది. ఎంత మంచి రోజులవి. ఎంత చక్కని ఊరది. మా డాల్లో నాకో కోడీవుంజా దండేది తెలుసా ఎంత బాగుండేదో నొ ఎనకమాలో తిరిగేది. మా ఉోల్ళో పెద్ద బెరున్సండేది. దాన్నిండా తామారవ్హూలు. కలవవ్హూలు. గట్టుమీద తాటి కాయలు. ఈతకాయలు . అరె మూ ఊళ్ళో తేనే వట్టులు కూడా ఉన్నాయ్‌. మా దోళ్ళో పొలాలు ఎట్టా నండుతా యనుకున్నావ్‌. శీను గొప్పలు, కలలూ యాదగిరికి ఎప్పుడూ నచ్చవు, మీ ఉల్చో అన్ని మన్తుగుంటో మరి నువ్వీడీకెందుకొచ్చినవ్‌బో శీను ముఖం ఒక్కసారి చిన్నబోయింది. డొల్ళో అన్ని ఉన్నాయిగానీ మా దగ్ధర డబ్బు లేదుర అసలు సంగతి అది. యాదగిరి అదే చెప్పదల్చుకున్నాడు. ఖతం, గదే మల్ల. అంతా పైనలల్ల ఉందిరా గందుగులించే పైనలు కమాయించాలె దానికి శీనూకి ఏమీ అభ్యంతరం లేదు. ఒప్పేసుకున్నాడు బొన్రా. బాగా వన్దేసి యాదగిరికి ఆ మాట బొత్తిగా నచ్చలేదు. నచ్చకపోటానికి కారణాలున్నాయి. భు. భోకార్‌ ననిచోనీ పైనలెవడు నంపాయించబిండువ్నో వని నేసేటోడు ఎవ్పట్ళి వనిజేస్తనే ఉండాలె కుదరదు. దొంగతనం బెయ్యాలె ఈ పెద్రగైనోల్లంతా ఏదో ఒక దొంగతనం బేసేవటికే పెద్రగయ్యండ్రట మా నర్సిమ్మున్నఖీ వొెప్టండు బొంగల్తాన మన్తు పైనలుంటయ్‌. ఈ ఆలోచన శీనుకి నచ్చలేదు. తల అడ్డంగా ఊపి తన అసమ్మతి తెలియజేశాడు. 4

కానీ యాదగిరి మనసు మార్చుకోలేదు,

నేను భీ దొంగనయితా ఖతం, అద్‌ స్థిర నిర్ణయం. వెంటనే అచరణలో పెట్టాలి.

న జః న్‌

అర్థరాత్రి వీధంతా నిశ్శబ్దంగా ఉంది. యాదగిరీ, నర్సిమ్మ ఒచ్చారు. తాము దొంగతనం చెయ్యదల్చుకున్న ఇంటి దగ్గరకు చేరారు. అటు ఇటూ చూశారు. ఎక్కడా ఎవరూ లేరు. నర్సిమ్మ యాదగిరి గోడ దూకారు, కంగారుగా తాళం పగలగొట్టారు. యాదగిరి బైట ఉన్నాడు. నర్సిమ్మ లోపల వెదుకుతున్నాడు. కంగారు హడావిడి పోలీసు విజిల్‌ విన్పించింది. నర్సిమ్మ బైటికొచ్చాడు. ఇద్దరు గోడ దూకారు. చెరో వైపు పరిగెట్టారు. యాదగిరికి ఎదురుగా పోలీసులొచ్చారు. ఒక పోలీసు వీడిని పట్టుకున్నాడు.

ఎం చేన్తున్నావ్‌నో ఇత్సడ. అట్ల చూన్తున్నవేంది నంగతి. బోరీ

చెయ్యనీకొచ్చినవ్‌ల్లే కొట్టబోతాడు. ఒక్క దెబ్బ తగలకుండానే యాదగిరి విలావిల్దాడిపోతూ అరుస్తాడు. దెబ్బలు తప్పించుకునే పద్ధతి అది.

గింతలేవు బోరి బేస్తాన్‌నో నాకంత ఎర్భనే నడు స్టేవన్‌క, యాదగిరి దణ్ధం పెడుతూ. ఒదిలెయ్యమని బతిమాలుతున్నాడు. దూరంనుంచి ౧న్కూటర్‌ ఒకటి వస్తుంది. ఆది దగ్గరకొచ్చి ఆగింది. స్కూటర్‌ మీది నుంచి సత్యం దిగాడు. యాదగిరి సత్యాన్ని గుర్తుపట్టాడు. సత్యం కూడా. పోలీసులతో చెప్పాడు.

ఈ కుర్రాడు నాకు తెలునండీ. మెకానిక్‌ దాన్ని పోలీసు సుతరాము ఒప్పుకోలేదు.

ఆం వగలంతా మెకొనిక్‌లే నీకటివడ్తై గాని తెల్వదు ఎవరెవరో సత్యానికి పోలీసులకు ఏ భాషలో చెప్పాలో తెలుసు. జేబులోంచి డబ్బులు తీసి ఇచ్చాడు. పోలీసు అవి తీసుకుని

దొరికిన వ్రతొక్క డు దొంగలెక్క కన్నడ్తడు. వట్టుకుంట వట్టుకున్న వ్రతొక్సడు

టట

దొరయిపోతడు. ఒదిలేస్త మల్లోం దొయ్యాలె, పోలీసు తన కష్టం చెప్పుకుని వెళ్ళిపోయాడు. సత్యం సీరియస్‌గా యాదగిరి వంక చూశాడు. యాదగిరి తలొంచుకున్నాడు. సత్యం వాడిని మందలించాడు. టైం ఎంతయింది? ఈ బ్రైంలో ఇక్కడేం బేన్తున్నావ. దొంగతనానికి వచ్చావుగదూ యాదగిరి ఏం చెప్పకుండా నిల్చున్నాడు తప్పు ఒప్పుకుంటున్నట్ట దొంగతనం చెయ్యాల్సిన ఖర్మేంటి నీకు నీ చేతిలో మంచి విద్య వుంది. ఇంకా బాగా వని నేర్చుకోవచ్చు. దాన్ని పెంచుకోవచ్చు. యాదగిరి ఏం చెప్పగలడు? సత్యం అన్నాడు. ఇట్లాంటి వీచ్చి వనులు చేస్తావా? బెవు - చేస్తావా? యాదగిరి చేయనన్నట్టు తల అడ్డంగా ఊపాడు. సత్యం యాదగిరిని స్కూటర్‌ మీద ఎక్కించుకుని బయళ్లేరాదు. తన బస్తీ దగ్గరకు రాగానే యాదగిరి ఆపమన్నాడు. అవునార్‌ ఈడనె. అ చీకట్లో ఒదిలేసి వెళ్ళే యాదగిరి మళ్ళీ ఏం చేస్తాడో. సత్యం తనక్కడే నిలబడి యాదగిరిని ॥ వెళ్ళు అన్నాడు. యాదగిరి సత్యాన్ని పంపి తనెళ్ళాలని నుహ్వాల్లు సార్‌ నే బోతా అన్నాడు. ముందు నువ్వౌళ్ళు యాదగిరి వినడే నువ్వైల్లు నాల్‌ అంటాడు. సత్యం తన మనసులో అనుమానం బైటపెట్టాడు. జర్‌

ఎమిటి నన్ను వెళ్ళనిచ్చి నువ్వు వెనక్సీ వెళ్ళాలని చూస్తున్నావా? పాపం యాదగిరి ఉద్దేశం అది కాదు. సత్యానికి యాదగిరి మీద అనుమానమైతే యాదగిరికి సత్యం స్కూటర్‌ మీద అనుమానం.

లేద్భార్‌ నీ న్కూటర్‌ ఇస్తాట్‌ అయితదో లేదోనని నువ్వయితే ఇస్పాట్‌

జెయ్యి నేం బోత, సత్యం యాదగిరి తెలివికి ముచ్చటపడి నెత్తిమీద (ప్రేమగా కొట్టి

బాలూ అని మురిసిపోతూ స్కూటర్‌ స్టార్ట్‌ చేశాడు వెళ్ళిపోయాడు.

ఖం సే సు

మర్నాడు మధ్యాహ్నం లంచ్‌బైంలో మిత్రులిద్దరు మెకానిక్‌ షాపు ముందు కలుసుకున్నారు. అందరూ లంచ్‌కి వెళ్ళారు. వీళ్ళిద్దరూ తెచ్చుకున్న భోజనం తిని కబుర్లు చెప్పుకుంటున్నారు. యాదగిరి తన జీవితాశయాన్ని మార్చుకున్నాడు. అదే శీనుతో చెప్పాడు.

ఒరేయ్‌ నేను దొంగనవ్యనా, అబ్బుల్లా అన్న లెక్క దాదా నవ్చతా. ఖతం శీనూకి దాదాల మీద కూడా ఇష్టం లేదు. అందుకని వాడు

నేను మూత్రం పోలీస్‌నవుతాన్రా అన్నాడు. పోలీసుల బండారం యాదగిరికి తెలుసు.

అరే పోలీనులకు ఇజ్జితేమున్న దిరబై. అబ్దుల్లా అన్నని జూడు. మాసేటూ

మీ సేటూ అందరూ నలాం జోనుకుంట పైనలిన్తరు. శీనుకెందుకో పోలీసు పనే ఇష్టం.

పోలీసులక్సూడ నమ స్తేలు చేస్తార్రా అంటుంగనే అబ్బుల్లా వచ్చాడు. యాదగిరి

నమస్తే అన్నా అన్నాడు. అబ్బుల్లా వాళ్ళను దగ్గరకు తీసుకుని కూచోబెట్టుకుని (ప్రేమగా

అన్నాలు తిన్నారా

జ్ర

అనడిగాడు. వాళ్ళు తిన్నామని తలలూపారు. అబ్బుల్లా భీనుతో

అరేయ్‌ శీనూ తీన్‌ బాయ్‌ లేకే ఆవ్‌ నేను బెవ్పిన్నని జెవు జుఖిరా

ప్తో శీను హోటల్నించి మూడు గ్లాసుల్లో టీ తెచ్చి ఇచ్చాడు. ముగ్గురు టీ తాగుతున్నారు. తనతోపాటు టీ తాగటం తనకి టీ ఇప్పించటం - తమతో (ప్రేమగా ఉండటం. ఈ అబ్బుల్దా ఎంత మంచివాడు. కానీ - శీను తన మనసులో మాట అబ్బుల్లాని అడుగుదామా అని చూస్తున్నాడు. అబ్బుల్లా తన వంకే చూస్తున్న శీనుని చూసి

ఎందిర అట్లీ చూస్తున్నావ్‌ అన్నాడు. శీను ఇక అడిగేశాడు.

నువ్వంత మంచివాడివిగద. అందర్ని ఎందుకుసార్‌! అట్ల భయ పెడ్తావ్‌? అబ్బుల్లాకు నవ్వాగలేదు. ఆ అమాయకమైన ప్రశ్నకు - పెద్దగా నవ్వేశాడు. పిల్లలిద్దరూ కూడా అతని నవ్వుతో తమ నవ్వులు జతగలిపారు. నవ్వీ నవ్వీ అబ్బుల్లా ఒక్కసారి సీరియస్‌ అయ్యాడు.

అందరితో మంచిగుండొద్దు. మంచిగుంటె మనువులు మనల్ని

బతకనియ్యరు. వీక్కు తింటారు. మీదికెళ్కి తొక్కుతరు. అందరితో మంబి

గుండొద్దురా, గంభీరంగా తన జీవిత సూత్రాన్ని చెప్పిన అబ్బుల్లా వంక పిల్లలు గంభీరంగా చూశారు.

న జ న్‌

హోటల్‌కి రకరకాల మనుషులు వస్తారు. రకరకాల మాటలు మాట్టాడుకుంటారు. ఆరోజు సత్యం తన స్నేహితులతో శీను పనిచేసే హోటల్‌కి వచ్చాడు. వాళ్ళంతా మంచివాళ్ళు మధ్యతరగతి మనుషులు. హోటళ్ళలో పనిచేస్తున్న పిల్లల్ని చూసి వాళ్ళు బాదపడ్డారు వాళ్ళలో కవి, జర్నలిస్టు లెక్చరర్‌ ఇలా రకరకాల మేధావులున్నారు. కవి అన్నాడు.

నిజంగా ఈ విల్లల్ని బూన్తుంటే వాళ్ళు వడే కష్టం

టీ

బూస్తుంటో హృదయం ద్రవించి పోతుంది. జర్నలిస్టు తనకి తెల్సిన విషయం చెప్పాడు. మీకు తెలుసా. ఈ హోటల్పొలో వనిబోసే పిల్లలు రోజుకి 25 నుంచి 40 కి.మీ. నడుస్తారు. కవికి అర్థం కాలేదు. ఎక్తడ అని అడిగాడు. ఆ మాత్రం తెలియదా అన్నట్టు జర్నలిస్టు ఎక్సడేమిటి? ఇక్కడే అన్నాడు. ఐనా కవిగారికి అర్ధం కాలా. నడక అంటే ఆరోగ్యం కోసం భాగ్యవంతులు నడిచే మార్షింగ్‌ వాక్‌ అనే అతనికి తెలుసు. వాక్‌ వీళ్ళకెందుకు - అర్హం కాక. ఎందుకు అనడిగాడు. లెక్చరర్‌ అది కూడా తెలియదా అన్నట్టు నోటి దగ్గర చెయ్యిపెట్టి తిండికోసం అన్నట్టు క. ఇందుకూ అన్నాడు. కవికి అర్థమై హృదయం కరిగిపోయింది. ఈ పిల్లలకి ఈ కష్పాలేమీ లేకుండా చేసే మార్గమేమీ లేదా? అన్నాడు. జర్నలిస్టు మాట కలిపాడు. వీళ్ళనేం చూశారు. బాలా ఘోరంగా ఉంది దేళంలో విల్లల వరిస్థితి ఉదాహరణకి సిగరెట్టు వెలిగించటానికి అగ్గిపెట్టె తీసి - పుల్ల గీశాడు. అదీ పిల్లల శ్రమతో తయారైంది. ఆ పిల్లల గురించి చెప్పాడు, ఛివకాళీలోవిల్లల వరిస్థితే తీనుకోండి. రోజుకి 18 గంటలు వనిచేస్తారు. వని నేనీ చేసీ వాళ్ళ కాళ్ళు నోతులూ వడీపోతాయి. బాలా మంది విల్లలకి బాల్పామే చరమదశ వాళ్ళకు పెద్దవాళ్ళవడమంటూ ఉండదు. అంటో కవ

అక్కడ పిల్లల్లో ఎంతెంత వనిచేయిన్తున్నారో ఆలోచించండి. దేశంలో అన్ని ముఖ్యువట్టణాల్లోనూ శివకొళీకి వీల్లల్ని బోరవెయ్యటానికి ముఠాలు వని చేన్తున్నాయంటే నమ్ముతారా - ఈ సిటీలో కూడా అటువంటి ముఠాలున్నాయి. వనీ భయం, అనారోగ్యం వీల్లల్ని ముట్టీడిన్తున్నాయి. జర్నలిస్టు మాటలకు స్నేహితులందరూ చలించారు. ఒకాయన వీళ్ళని ఆదుకొనే వాళ్ళే లేరా? మార్గాలే లేవా? అనడిగాడు, లెక్బరర్‌ సమాధానం చెప్పాడు. ఎందుకులేను? బోలెడున్నాయి. వ్రవంచంలో విల్లలందడూ ఆరోగ్యంగా ఉండాలంటేవ్రతి నంవత్సరం 2560 కోట్ల డాలర్లు కావాలి, అమెరికా వాళ్ళు సిగరెట్‌ వ్రకటనల కోనం ఇంత డబ్బూ ఖర్చు పెడుతున్నారు. ఆ ఖర్చు ఒక్కటి మానుకుంటే బాలు. ఈ పేల్లల షాలు తీరతాయి. కవికి అమెరికా మీద ఏ మాత్రం నమ్మకం లేదు ఆ ఖర్చు మానుకుంటుందని. తీరతాయి. - అ ఖర్చులు మానుకుంటే - ఎవరు మానుకుంటారు? ఎందుకు మానుకుంటారు? వీది మానుకుంటాడు? ఎవరూ మానుకోరు, ఎనరూ వట్టించుకోరు. ఎవరికీ బాధ్యత లేదు. ఈ ఒట్టి కాలక్షేసపు చర్చలంటే సత్యానికి గిట్టదు. అందుకే అతనింతవరకూ ఏమీ మాట్లాడలేదు. ఇక ఊరుకోలేక మనకున్న బాధ్వత మనం నిర్వర్తించాంగా ఇలా చర్చించుకుని మనవంతు కర్తవ్యం మనం నెరవేర్సాం సత్యం మాటల్లో వ్యంగ్యాన్ని జర్నలిస్టు అర్ధం చేసుకున్నాడు. వదండిపోదొం. మీటింగ్‌కి బం అయింది. మిగిలివున్న కర్రవ్వాన్ని అక్కడ నిర్వర్తిద్దాం. అందరూ సర్దుకుంటున్నారు. అంతలో కప్పులు తీయటానికి అమీర్‌ఖాన్‌ వచ్చి కప్పులు తీస్తున్నాడు. పారపాటున చెయ్యిజారి కప్పుపడిండి. ఆ కప్పులో టీ లెక్చరర్‌ త్రి

పాంటు మీద పడింది.పాంటు పాడయినందుకు ఆయనకు పట్టరాని కోపం వచ్చింది. అమీర్‌ఖాన్‌ వంక గుడ్డురిమి చూస్తూ

ఏయ్‌ కళ్ళు కనవట్దిల్లా నలిగా చూడలేవు? అని కసిరాడు. అమీర్‌ఖాన్‌కి ఇందాకట్నించీ వీళ్ళంటున్న మాటలు తెలియవు అందుకని గుడ్డప్పగించి చూశాడు. కానీ సత్యానికి తెలుసు. అందుకని లెక్చరర్‌ని వారించాడు.

బొల్లే జోరుకోండీ. ఈ మధ్య తరగతి స్వభావాన్నీ సత్యం మంచితనాన్నీ శీను దూరం నుంచి చూస్తునే ఉన్నాడు. రాత్రయింది. ప్రతిరోజులా శీనూతో కల్సిపోదామని యాదగిరి హోటల్‌ దగ్గరికొచ్చాడు. అంతకు ముందే సేఠ్‌ని భయపెట్టి డబ్బులు గుంజిన అబ్బుల్లా యాదగిరికి హోటల్‌ ముందు ఎదురయ్యాడు.

నమస్తే అన్న నమస్తే చేస్తున్న యాదగిరిని దగ్గరకు తీసుకుని అబ్బుల్లా

ఎందిరా కొలు వూర్తయిందా, భలో బిర్యాని దినిపిస్తా. భలో యాదగిరి పరమానందంగా అబ్బుల్లా వెంటనడిచాడు. హోటల్‌ ముందు మెట్ల మోద పార్వతి ఒక్కటే కూచుని ఉండటం యాదగిరి కళ్ళలో పడింది. బిర్యానీ ప్లేటు నోరూరిస్తుంది. యాదగిరి దాని పని పట్టడం ప్రారంభించాడు. ఎదురుగా అబ్బుల్లా కూడా బిర్యానీని అనందంగా తింటున్నాడు. తింటూ తింటూ యాదగిరి తలెత్తి చూస్తే ముందు టేబిల్‌ దగ్గర సత్తెమ్మ రజాక్‌లు కూడా బిర్యాని తింటున్నారు. యాదగిరికి పార్వతి మీద జాలి వీళ్ల మీద కోపం. తిండి సంగతి మర్చిపోయి వాళ్ళనే కోపంగా చూస్తున్నాడు. వాళ్ళకు వాళ్ళిద్దరు తప్ప మరేదీ పట్టని స్టితిలో ఉన్నారు. అబ్బుల్లా యాదగిరిని చూసి వాడినంతగా ఆకట్టుకున్న దేంటా అని చూశాడు. సత్తెమ్మ రజాక్‌లు ఆనందంగా తింటున్నారు. యాదగిరి సమస్యేమిటో రజాక్‌కి అర్థం కాలేదు.

ర్‌0

శనతనాగ్‌ | | ధి | ల ॥ ఛల్‌ 1 / శ ప్రా శమ ౪ గ న న న. స్ట. || / య. ॥ సీపు షే (గ | (1 ( జ ౪ స్ట ; " శ హ్మ న భా న! గ్‌ వ. ల ఫై త వు వ్‌ గ. మ |. న. . భి య యాం ఇ లజ్జ. [2 . స ము. మా. న ల... నా. త. మ్‌ లలో అక్యనని కు ప టుంబరావు, మధుఅ న్న శి ౦బాట్‌

సల ( . | - (౧ గ జః పీ లా ర న్య లీ 11110111. 1 న. 10 /. , నం య. న. ర. ॥ | ్ట ల. న య న! హం. ల క్రిం యట మ. " ర్‌ గ తా! గ్‌ లక్‌ క్ష్‌ [1 1. / ( ఆ జల్సా! ... న. |. ఇ ౯ గ్‌ . వ.

1. న / ||| ఆం నా ట్ట లట |. చై 1111 న్‌ భమ కన స + హా (. ల్‌ లీ ళ్‌ స్య ఆ్‌ 2 తమ 2 య శ 1. ల క 2 శ. స . న. న్‌ ప. | స. య? నం / లీ గ. ఎనో సట! 1! ప / వ ల స | ల కా క క న్‌ టా | న జ | $్రంరెడ్డి లా టై గ

గ 2 న. న. [| న. కం... శరత్‌ చంద్ర | . | / య! హ్‌ న శల... తా గ గ్‌ - | నాలు స) మ! [1 న! |

ల కీ ప్‌ ల. వ్ర. ఖే / ్‌ మం. గం గా న టో న న న ఈ ష్‌ స (మం కి. ంతోష్‌, సుదర్శన్‌, లయ చ టి! మ. మ్‌ కై క స మ ప న. మ సు ఖీ

ప. న 4 న. య. | . సు 11 ల. అరుణ్‌ కుమార్‌ | నే | / కతి ట్లో వ. ల్స్‌ జా. హ్‌ న 1. ణీ సాని ౯ స్తే శ టం ప చపప బాలయ, ఈశ శ యాదవ్‌, సమర్‌ సేన్‌

గె" | ఉల య (1 శే (టొ రూ యు న న నా బసంతి... రాం ల / న ఖ్‌ . |

• థి ఘా =. టై క! | వ న లీ స 1 1 వ టం నం ప్రసన్న కుమార్‌ సర్రాజు న శః ఆ గ్‌ ష్‌ స్స నా ట్‌! న. మ న ల! నే స బు రం. కః క న. ॥ ॥ న. యం ' లయ, అనురాధ స | . జ రం. ( _ | సంతోష్‌ లే! / ల న. ఒపౌకి, రల. ఎ

శత). లే (్‌ క స ఎ బం త్త |. శభ |. భజన క ఆ... న తి షు స... రామారావు, షర్మిల, కుటుంబరావు, అల శ పన క కం. ఉ చక్‌ గ టా ఫో న [ష్ట; | అక్కినేని కోటమ్మ చిన్నయ్య, వాణిశ్రీ, వెంకటేశ్వరరావు

న్‌్‌ | న న ననన న నా నా. ర్‌ స క నా రు వీ న. ఎ స న న త ము గర టన శ భే. న న . లు న టం ప త్త్‌సో న గ 1 టి న్‌ [ జ! ఇ టా ష్ట్ర. (| ట్‌ జా న. ు స్ట శ. స ల! | ( స ఇ ” ₹ ప సు కో స జో . న ట్‌ కథ. ర వ న్స లి 4 (7 అ పిన్‌ లం న రం 5 కమ్మ న స. మనసు మత. శ |? క ల లపల మైనా లచ బహెన్నిలా రం లో వ్‌ నవ వ సు ట్ట! ఎ శయం ఎం తం వ ౨ ంంలనాటపు. బయ్‌ ము యాల ళా బి, కొ. విజయ్‌, రామాంజనేయులు, ముజీబ్‌, గణేష్‌, రోహిణి, వాసి

ఎందిర అనడిగాడు. యాదగిరి తన కోపం ప్రకటించేశాడు, నత్రెమ్ము మంచిది కొదన్నా. యాదగిరి మాటల్సి ఆలోచనల్ని సరి చెయ్యాలనుకున్నాడు అబ్బుల్డా. ఎవరన్నగర్రా. నత్తెమ్ము బతుకు నత్తెమ్మది. అమె మంచి చెడ్డలు ఆమె చూనుకుంటిది. తీడ్పు బెవృనీకి నిన్నెవరు పెట్టినువో నీ వని నువ్‌ భూనుకో అట్టెన్నడు చెప్పాద్దు. అబ్బుల్లా మాటలు యాదగిరికి సరిగా అర్ధంకాలేదు. అర్ధం కాకపోయినా అబ్బుల్లా అన్న చెప్పిన మాటల్ని తీసిపారెయ్యలేడు. వాటిని జాగ్రత్తగా అర్థం చేసుకోవాల్సిందే. యాదగిరి ఆలోచనల్లో పడి బిర్యాని మర్చిపోయాడు. అబ్బుల్లా హెచ్చరించాడు. తిను తిను నీ వని నువ్‌ నేనుకో ఉదయాన్నే యాదగిరి పనిలోకి వచ్చేసరికి అతనికోసం ఆశ్చర్యం ఒకటి కాచుకొని ఉంది. షాపు మూసేసి ఉంది. షట్టర్‌ తెరవనే లేదు. పక్కకి చూస్తే వరసనే అన్నిషాపులూ బంద్‌. ఇదేమిటని ఆశ్చర్యపడుతుంటే శీను పరిగెత్తుకుంటూ వచ్చాడు. ఆయాసపడుతూ గబగబా చెప్పాడు. అరే యాదగిరి ఈ బస్తీ లీడరెనరో చవ్చిపోయాడంటీ. బస్తీ అంతా బంబ్‌ పెట్టారంటే. యాదగిరికి పరమానందం. మంచిగయిందిరా . అని ఆనందాన్ని అక్షరాలా ప్రకటించాడు. శీను ఇక అక్కడ పనేముందని ఇంటికీ పోదొం వొ అంటే యాదగిరికి నచ్చలేదు. ఇల్లు-ఎముంది ఇంట్టో-అదే చెప్పాడు ఎం దాబిపెట్టినవ్‌ బో ఇంట్ల. సీటీ చూద్రం వొ శీనూ సిటీ వచ్చి నెలలు దాటుతున్నాయి గానీ ఇల్లూ, హోటలూ తప్ప మరేమి గం ధామ వం స స ళో లష్ళ ఈ / గ్‌ ఖు ష[న 0 న! నా

తెలియదు. ఇది మంచి అవకాశం తెలుసుకోటానికి. పక్కన యాదగిరి ఉంటే ఇక చెప్పేదేముంది. ఇద్దరూ చేతులు కలుపుకుని జంటగా పరుగుతీశారు. కోలాహలమైన రోడ్లు. రోడ్డ మిద రకరకాల కార్డు, స్కూటర్లు. ఏదీ పట్టించుకోకుండా ఎవరో తరుముతున్నట్టు పోయే జనాలు. అంతేకాదు పెద్ద పెద్ద భవనాలు అసెంబ్లి. బిర్లా మందిర్‌. అన్నిటినీ చూసుకుంటూ ఓ ఎత్తయిన చోట చేరారు ఇద్దరు. అక్కడ్నించీ నగరం మహాద్భుతంగా ఉంది. చుట్టూ ఎటు చూసినా కళ్ళు చెదిరే భవన సముదాయం. ఇద్దరూ అనందంగా నగరాన్ని చూశారు. యాదగిరికి చూడటంతో తృప్తిలేదు. దాన్ని స్నేహితుడీతో కలిసి అనుభవించాలి. నూడుర వట్నం ఎట్లుందో అని, చూస్తున్న శీనును మరికాస్త ఉత్సాహ పరిచాడు. శీనుకి అంత మహాపట్నం చూడటం అదే మొదటిసారి. కాస్త జంకు కలిగింది. బాలా బాగుంది గొనీ నాకు భయమస్తోందిరా అన్నాడు. యాదగిరికి ఆ భయంలో అర్ధం లేదనిపించింది. భయమెందుకు బే మన నంగతి ఈ వట్నానికేం తెల్వట్‌ శీనుకి భయం ఎక్కువైంది. మన గురించి తెలియని పట్నంలో మనం. అరే ఈ వబ్నంల మనమున్నమని ఖీ తొల్వద్‌: యాదగిరి హాయిగా నవ్వుతుంటే శీను వింతగా చూశాడు. మనమున్నామని కూడా తెలియని, పట్టని పట్టించుకోని నగరాన్ని చూసి యాదగిరిలా నవ్వటం నేర్చుకోవాలా? అలాగైతే తప్ప బతకలేమా. అలుపు తీర్చుకుని మళ్ళీ స్నేహితులు రోడ్డుమోద పడ్డారు. ఎంత చూసినా తరగని నగరం. వరిగెత్తటం అలుపాస్తే ఇద్దరూ నడున్తున్నారు. ఒకర్నొకరు బనాయించుకుంటున్నారు. అంతలో వాళ్ళ ముందు నుంచి ఒక రిక్షా వెళ్ళింది. రిక్షాలో సత్తెమ్ము రజాక్‌లు కబుర్లు చెప్పుకుంటూ కూచున్నారు. సత్తెమ్మ పక్కన పార్వతి లేదు. ఆ రిక్నా కనుమరుగయ్యేదాకా చూసి శీను అన్నాడు, నత్తెన్ము మంచిది కాదురా, యాదగిరి గంభీరమైపోయాడు. అబ్బుల్లా అన్న మాటలే తనూ అన్నాడు. 52

నత్త్యమ్మ బతు నత్త్యమ్ముది. ఆమె మంచిబెడ్డలు అమె చూనుంటది.

తీర్పు చెవృనీకి నిన్నెవరు పెట్టిండ్రు బో అట్లెన్నడు బెప్పాద్దు. యాదగిరి మాటలు శీనుకి అర్హంకాకపోయినా అతని గంభీరతను ప్రశ్నించలేక పోయాడు. అంతలో ఒకావిడ కరపత్రాలు పంచుతూ కనిపించింది. యాదగిరీ శీను ఆమె దగ్గరకు వెళ్ళారు.

అక్కా అక్సా మేం భీ వంచుతమక్సా అమె ఈ పిల్లలిద్దరికీ కొన్ని కరపత్రాలు ఇచ్చింది. వాళ్ళూ పంచటం మొదలెట్టారు. అవేమిటో తెలియని యాదగిరి ఆమె నడిగాడు

ఎందక్కా ఇది. విమున్నదక్కా ఇండ్ల ఆమె చెప్పింది.

చింతల బస్తీలో రేపాదివారం మాటింగుంది. పేదోళ్ల మాటింగు. మారు '

కూడా రండి. నాటకాలు, పాటలు బోల్టన్ని ఉంటయ్‌. యాదగిరి ఆ ఆహ్వానాన్ని అంగీకరించాడు.

చింతలబస్తిల్నా. మాకు జర దగ్గరె. వస్త్రం, పగలంతా కాకుల్లా తిరిగి సూర్యాస్తమయ సమయానికి భరత్‌నగర్‌ బ్రిడ్జీ దగ్గరకు చేరారు. బ్రిడ్జీ కింద అనంతాలకు వ్యాపించినట్టున్న రైలు పట్టాలు. పైన ఎర్రగా అనంతాకాశం కిందికి దిగే నూర్యుడు. చల్లగాలినీ, పట్టాల్ని సూర్యుర్నీ ఆనందిస్తూ ముచ్చట్లు చెప్పకున్నారు. యాదగిరి సిటీ గురించి తనకు తెలిసిందంతా శీనుకి చెప్పాలనే ఉత్సాహంలో ఉన్నాడు.

ఈ బిడ్డీ నిన్నగాక మొన్న తెరినీండ్రురా యాదగిరి ఏం చెప్పినా ఆశ్చర్యపోటానికి శీను సిద్ధంగా ఉంటాడు

మొన్నేనా? యాదగిరి ఇంకా ఎక్కువ సమాచారంతోనే ఉన్నాడు.

53

ఆం అంతకుముందు ఈ గేటు ఎవుడు జూడు బంద్‌ డోనీ ఉండేది. ఈడ్నించి ఆడదంకా బస్సులు లారీలు, గంటలు, గంటలు ఆగిపాయ్యెటివి. ' ఇగ ఈ న్కూటరోల్లు, సైకిలోల్లేమో గేటు కింది నించి వొంగి పోయేటోల్లు. ఆ రోజులు గుర్తొచ్చి నవ్వాడు. శీనూ కో ధర్మ సందేహం. ఈ బ్రిడ్జి ఇంకా ముందే కట్టుకోవచ్చుగా యాదగిరికి శీను అమాయకత్వం చూస్తే ఒకోసారి సరదా. ఒకోసారి చిరాకు. అరే ఈ పెద్దోల్ల సంగతి నీకు తెల్వదురా మందిని నుఖవడనియ్యరు. కాస్త ఆలోచిస్తే శీనుకి కూడా అది నిజమేననిపించింది. నిజమేరా. మా ఊళ్ళో ఎంత పొలముందో. బీడు లాగా వడుంటది. వాటినిండా తుమ్మచెట్లు, ముల్ఫచెట్లూ. ఎవర్నన్నా దున్నుకోనునొచ్చు గదా- అవా - దున్నుకోనివ్వురు. యాదగిరికి ఆ సంగతేందో చూద్దామనిపించింది. మనమెళ్ళి దున్నుకుంటె అన్నాడు. ఏం జరుగుతుందో శీనుకి తెలుసు. పోలీనులొబ్చి నిన్ను తీనుకెళ్ళి జైల్లో పెడతాడు. అదీ సంగతి. అది యాదగిరికి ముందే తెలుసు. న ఆరే నేనవ్వుడే జెప్పిన గదర ఈ పెద్దోల్లంత జంగ్లిగాల్లురా. శీనూక్రీ వాళ్ళ ఊరు, ఊళ్ళో తనవాళ్ళూ గుర్తొచ్చారు. మా నాన్న మంబాడు కొదుగాన్సీ పాలం దున్నుకోవాలనుకునే వాడురా, ఎవుడో ఉండేదంట మాక్కూడా పొలం. తర్వాత పోయింది. ఎవ్వరూ దున్నుకోనివ్వలా. అందరూ మూ నాన్నని కొట్టేవారు. ఆయనేమో నన్నూ మా అమ్మనీ కొట్టేవాడు. బాగా తాగొచ్చి పాలం లేదని ఎడుత్తా ఉండేవాడు. నాకు భలే భయమే సేదిరా, యాదగిరిక్షి తాగినవాళ్ళంటే భయంలేదు. 54

అరేయ్‌... అవ్‌లాగానివా. తాగినోల్లే మంచిగుంటిగర్రా! మా నర్సిమ్మున్న

తాగనవ్పుడు మా అందర్ని ఎదో తిడ్రనే ఉంటిడు. ఆయన తాగిండనుకో

మనకీ వండుగే, వత్సన కూనోబెట్టుకొని అదీ ఇటీ తిననుని పెడ్తడు.

మంచిగ ముచ్చట్లు బెవ్రడు. తాగుడు మంచిదంటున్న యాదగిరిని శీను వేళాకోళం చేశాడు.

అయితే నున్ద్వ కూడా తారు. యాదగిరికి ఆ కోరిక ఉండనే ఉంది.

ఆంగ నాకు భీ తాగాలన్సిన్తది. వన్తవా = తాగుదం శీను ఛీ కొట్టాడు. యాదగిరి పకపక నవ్వాడు. సూర్యుడూ నవ్వుకుంటూ ఇంటికెళ్ళి పోయాడు. చీకటిపడగానే లైట్లు వెలిగాయి.

గా ఇ న హోటల్‌ వెనక ఆ సాయంత్రం నిశ్శబ్దంగా ఉంది. సత్తెమ్మ లేదు. సత్తెమ్మ కోసం ఊరికే అటూ ఇటూ పచార్లు చేసే రజాక్‌ లేడు. పసిపిల్ల పార్వతి మాత్రం ఉంది. " ఆటనుంచో, నిద్రనుంచో వస్తున్న పార్వతికి అమ్మ కనిపించలేదు. అక్కడ అమ్మ

పని మాత్రం కనిపించింది. ఖాళీ కప్పులు, కడగాల్సిన ఎంగిలి కప్పులు ఎదురు చూస్తూ ఉన్నాయి. అమ్మకు సాయపడదామని అన్పించింది పార్వతికి, మెల్లిగా అమ్మ చీరె మడుచుకున్నట్లు తాను పరికిణీ మడుచుకుంది,. వంగి కప్పులు కడగటం మొదలు పెట్టింది. లోపల్నించి ఖాళీ కప్పులతో వచ్చిన శీను పార్వతిని చూసి జాలిపడ్డాడు. తనే అనుకుంటే తనకంటే చిన్నపిల్ల పార్వతి కూడా పనిపిల్లగా మారకతప్పదు. ఏం చెయ్యగలడు స్నేహంతో పలకరించటం తప్ప.

పొర్వాతీ మా అమ్మేది. పార్వతికీ తెలియదు. అమ్మ అప్పుడప్పుడూ చెప్పాపెట్టకుండా ఎక్కడికో వెళ్ళిపోతుంది. మళ్ళీ ఎప్పుడు వస్తుందో, వస్తుందో రాదో అనే భయంతో పార్వతి గుండెలు గుబగుబలాడతాయి. అమ్మ వచ్చేవరకూ భయం, దుఃఖం, అమ్మమిద కోపం కూడా. శీను పలకరించేసరికి పార్వతిని అవన్నీ చుట్టు ముట్టాయి. దాంతో కోపంగా అన్నది.

55

ఎక్కడికో వెళ్ళింది. మా అమ్మంటే నాకిష్టంలేదు. మా అమ్మ మంచిది కాదంటీ. పార్వతి నోటివెంట వచ్చిన ఆ మాటలు అంతకుముందు సత్తెమ్మ గురించి శీను అన్నవే. కానీ యాదగిరి ఆ మాటల్ని ఖండించాడు. తాను ఆ పని చేసి పార్వతికి వాళ్ళ అమ్మ అంటే ఇష్టం కలిగించాలనుకున్నాడు శీను, మా అమ్మ బతుకు మా అమ్మది. మా అమ్మ మంచిదనీ, బెడ్డదనీ, ఎవడూ తీర్చు బెప్పగూడదు. పార్వతికి ఆ మాటలు అర్ధం చేసుకునే వయసుందా? అర్థమైతే బాగుండునన్నట్లు ఉన్నాయి పార్వతి చూపులు. శీను వంక చూస్తూ నిలబడిపోయింది. శ జ 2 )ద్ద బహిరంగసభ జరుగుతోంది. అంతకు ముందు రోజు శీనూ యాదగిరీ )ంచిపెట్టిన కరపత్రాలు ఈ బహిరంగసభ గురించే. బహిరంగసభ ముగింపుకి $స్తోంది. అధ్యక్తుడు చివరి మాటలు మాట్టాడుతున్నాడు. మోరు ఇప్పుటి వరకూ ప్రజల వక్షాన నిలబడ్డ అన్నల గురించీ, వాళ్ళ పోరాటాల గురించీ విన్నారు. పోలీనులు వాళ్ళని ఎట్లా ఎన్‌కొంటీర్‌ చేస్తున్నదీ విన్నారు. వీటిని ఎదుర్భోటానికి అన్నలు చేన్తున్న కీడ్నాస్‌ల ధురించీ అన్నలు ఎందుకోసం నిలబడ్డారో ఎందుకోనం ప్రాణాలు ఒదుల్తున్నారో ఈ మేధావులు చెప్పారు. సభలో కూర్చున్న (ప్రజలు ఉత్సాహంతో నినాదాలు చేశారు. ఆ జనంలో శీను, యాదగిరి కూడా ఉన్నారు. ప్రజా పోరాటాలు - వర్ధిల్లాలి. అధ్యక్షుడు చివరి కార్యక్రమం గురించి చెప్పాడు. ఇక ఇప్పుడు సొంన్కృతిక కార్యక్రమాలు మొదలవుతాయి. కొందరు నృత్య కళాకారులు వేదిక మోద కొచ్చి విష్ణవగీతం పాడుతూ నృత్యం ప్రారంభించారు. 56

కదలిరండి కలినిరండీ పోరాడే వ్రజలారా

భుజుం కలివి నిలవండి జనంపోరు గెలిబితీరు.

జనం పోరు గెలిచితీరు జనం పోరు గెలిది తీరు

అణిగి మణిగి ఉండీనాము తాతతండి కాలమంత

బాంచనంటు మొక్కుకుంటు ఒదిగి ఒదిగి నిలచినాము

ఎర్రజండ నీడ కీంద ఐక్యంగా కలిసిపోయి

మన నంధఘమె మనతశ్తక్తీగ విడీకీలి వలె నిలుద్దాం +శదలిరండీ?

భూస్వాముల గూండాలా దాడీ తివ్పీకొట్టుదాం

దురొశక్రమిత భూములను తిరిగి ఆక్రమించుదాం

కష్టజీవి చెమటబుక్క తూర్చుదిక్కు వేఢుభుక్ళ

కన్టబీవి కదిలిండొ వగులును దోపిడికొండ /కదలిరండి/

ఒకటి రెండు వంద వేలు లక్షలాది మన బలగం

భూమితల్లి వ్లత్రులార బ్రమజీవిదె తుది విజయం

విద్యార్థులు మేధావులు మనవక్షమె నిలుస్తారు

భరతనేళ మంత జనం మన బాబీనె నడుస్తారు శ4ఠదలిరండీ/ సాంస్కృతిక కార్యక్రమాలు పూర్తవటంతో జనమంతా ఇళ్ళకు కదిలారు. అందరిలో కొత్త ఉత్సాహం. శీనూ, యాదగిరిలకు ఆ ఉత్సాహం పూర్తిగా అంటింది. మరీ ముఖ్యంగా యాదగిరికి. ఆ ఉత్సాహం ఆపుకోలేక శీనుతో అన్నాడు.

నేను దాదా నవనురా. ఈ అన్నల్లెక్న నక్పులైటునవుత ఖతం, యాదగిరి జీవిత లక్ష్యమే మారిపోయింది. కానీ శీను అంత తేలిగ్గా మారే మనిషి కాదు.

నేను మాత్రం పోలీనునవుతా అన్నాడు స్థిరంగా మోటింగంతా పోలీసుల దురాగతాల గురించి చెప్పారు. పాడారు. అదంతా విన్నా శీను నిర్ణయం మారలేదని యాదగిరికి కాస్త కోపం వచ్చింది.

భీ - ఇంత చూసీ కూడా అన్నాడు. శీను తన ఉద్దేశాన్ని సమర్థించుకున్నాడు.

57

ముంచి వోలిన్సునవుతా, ఈ సమాధానంతో యాదగిరి చల్లబడతాడనుకుంటే. శీను పొరపాటు పడ్డాడు. యాదగిరి పోలీసుల్ని క్షమించటానికి ఎంతమాత్రమూ సిద్ధంగా లేడు. బిడ్డా నున్హ పోలీను వన్వు, నిన్ను కిడ్నావ్‌ డోస్తప్తో ఖతం. శీను, నిర్జాంతపోయాడు. యాదగిరి నిజంగా అంతపనీ చేస్తాడా? శీను కలవరం చూసి యాదగిరి రాజీకొచ్చాడు. నిన్ను కీడాప్‌ బేన్తగని చంవన్లో - ఒట్టిగనేో ఒదిలేస్త యాదగిరి చూపిన దయకు దీటుగా తను కూడా చూపించాలిగదా అందుకే శీను అన్నాడు . నేను గూడా నిన్ను అరెస్ట్‌ చోస్తాగాని ఎన్‌కౌంటర్‌ బెయ్యన్లె శీను మంచితనం యాదగిరికి ఎప్పుడో తెలుసు. అందుకే గదా ఈ దోస్తానా. మనం ఇద్ధరం ఎవ్పటికీ దోన్తులమే అని పాట అందుకున్నాడు యాదగిరి ఒకటి రెండు వందవేలు శీను జత గలిశాడు లక్షలాది మనబలగం యాదగిరి మళ్ళీ పాడాడు నేలతల్లి వ్యతులార శీను వెంటనే తప్పు పట్టేసుకున్నాడు అరే నేలతల్లి కాదురా భూమితల్లి శీను ఇట్లాంటి మాటలు మాట్లాడి రసభంగం చేస్తేనే యాదగిరికి చిరాకొచ్చేది - చదువుకున్నాడు గానీ బొత్తిగా బుద్ధిలేదు. ఆ చిరాకు కాస్త అణుచుకుని అన్నాడు. నేలంటె ఏంది భూమంటిె వంది. , రడి

శీనుకి అంగీకరించక తప్పలేదు.

నఠె నరె నరె - శ్రమ జబీవిదె తుది విజయం అని పాడేశాడు. ఇద్దరూ పాడుకుంటూ ఆడుకుంటూ తమ గూళ్ళకు చేరారు.

క్‌ వ్‌ ణ్‌

శీనుకి ఇంట్లో ఎప్పుడూ దినదిన గండమే. బావకి ఎప్పుడు కోపం వస్తుందో ఎప్పుడు అక్కని కొడతాడో, ఎప్పుడు తనని కొడతాడో అనే ఆందోళనే. ఆ రోజు బావకి కోపం రానే వచ్చింది. కూర బాగోలేదనేది కారణం కాదు నెపం.

ఎం ళూరే - ఏం కూర . అంటూ అక్కని పట్టుకు కొట్టాడు. అడ్డు వెళ్ళిన శీనూని కొట్టి అవతలికి తోసేశాడు. ఆ రోజు రాత్రి యాదగిరికి కూడా పరిస్థితి బాగోలేదు. నర్సిమ్మన్న మళ్ళీ దొంగతనానికి రమ్మన్నాడు. యాదగిరికి అది బొత్తిగా ఇష్టంలేదు. దొంగనవననీ దాదానవుతాననీ, దాదానవననీ నక్సలైటు నవుతాననీ అతను ఎప్పటికప్పుడు గట్టి నిర్ణయాలు తీసుకుంటూ వాటిని శీనుతో చెప్పన్నాడు కూడా. ఇప్పుడు మళ్ళీ నర్సిమ్మన్న పద పద దొంగతనానికంటే ఎట్లా వెళ్తాడు. అదే గట్టిగా చెప్పేశాడు.

నేన్‌ రాన్‌ నువ్వు తన్నినా నేనింక బోరీ జొయ్య. నర్సిమ్మన్న ఈ తిరుగుబాటు భరించలేకపోయాడు. తన దగ్గర కిరాయికుంటున్న పోరడు ఇట్లా ఎదిరించటమా!

బోరీ జెయ్యవా? మల్లేం డోస్తవ్‌ - నవాబ్‌సాబ్‌ లెక్క నామాదెక్క నవారి

డోస్తవా - చలో చల్‌

నా కయ కాలీ జోనిప్తో ఇవుడే చలో చోరీకి కిరాయికీ లంకె పెట్టటం యాదరిగికి నచ్చలేదు.

నేనెందుకు బోవాలె. కీరాయి గడ్తున్న. ఈడ్నో ఉంటు. ధైర్యంగా సమాధానం చెప్పాడు గానీ నర్సిమ్మన్న కోపం తగ్గలేదు. పైగా ఎదురు సమాధానమా అని ఇంకాస్త పెరిగింది.

యాడటో ఉండేది. ఈ గుడీ సెలనో గాదు. ఈ బస్తీల కన్పించినా చం సేస్త

59

• చల్‌ - నర్చిమ్మన్న యాదగిరిని బైటకు నెట్టేశాడు. అర్ధరాత్రి ఎక్కడికి పోవాలి? శీను గుర్తొచ్చాడు, కష్టానికైనా, సుఖానికైనా స్నేహం ఆదుకోదా? శీను ఇల్లు ఆ బస్తీలోనే. బస్తీ అంతా నిశ్శబ్ధంగా ఉంది. పనులనుంచి అలసి వచ్చిన అందరూ నిద్రలో సేదదీరే సమయం. శీను వాళ్ళ ఇల్లు కూడా _నిద్రపోతోంది. యాదగిరి వాకిలి ముందు నిలబడి అరిచాడు.

ళ్‌నూ. ళీనూ, లోపల్నించి శీను బావ కేకేశాడు.

ఎవడ్రా అడూ, యాదగిరి తన పేరు చేస్తే చాలనుకున్నాడు.

నేను యాదగిరిని, ఐతే బావకేం లెక్కలేదు. అర్థరాత్రి నిద్రచెడగొట్టినవాడు ఎవడైతేనేం

యాదగిరా = గీదగిరా. అద్ధర్మాతేంట్రా యవ్వారాలు ॥

నేను లేబొన్సానంటె - తాటోలుత్తా - పో వో యాదగిరి కోపం పట్టలేక పోయాడు. తనకెవరూ లేరు. ఎవరికీ తనంటే లక్ష్యం లేదు. తన కోపం చూపించటానికి కూడా ఎవరూ లేరు. ఎదురుగా కన్పించిన డబ్బాను కాలితో బలంగా, కోపమంతా ప్రదర్శిస్తూ తన్నాడు. అది ఎగిరి కింద పడింది. మళ్ళీ తన్నాడు కసి తీరేదాకా తన్నాడు. ఆ కోపంతోనే నడుస్తున్నాడు. ఇంతలో ఓ పిల్ల పరిగెత్తుతూ వచ్చి యాదగిరిని ఢీ కొంది. ఆ పరుగులో యాదగిరి కూడా కలిసి తీరాలన్నట్టు యాదగిరి చేయి పట్టుకు పరిగెత్తింది. ఏమో అర్థంకాకపోయినా యాదగిరి ఆ పిల్లతో కలిసి పరిగెత్తాడు. వెనకాల రౌడీలు. వాళ్ళను తప్పించుకుంటూ ఈ పిల్లలిద్దరూ పరిగెడుతున్నారు. యాదగిరికి ఆ రౌడీలెవరో, ఈ పిల్ల వెంట ఎందుకు పడుతున్నారో తెలియదు. రౌడీలు తమనుంచి దూరంగా పోయారని నిశ్చయించుకున్న తర్వాత అడిగాడు యాదగిరి మెల్లిగా

60

ఎవరాల్లు ఆ పిల్ల - పేరు మల్లి. నమ్మకంగా చెప్పింది.

గుండాలు, వప్పుకు పోతారు. తమనెక్కడికి పట్టుకెళ్తారో యాదగిరికి అర్థంకాలా

యాడ్‌కి మల్లికి అన్నీ తెలుసులా ఉంది. చెప్పింది.

శివకాణీకి అమ్మేస్తాడు. ఈ పేరూ అక్కడి అమ్మకాలూ ఇవేవీ బొత్తిగా యాదగిరికి తెలియవు.

అంటో ఎందది మల్లి తనకు తెలిసింది చెప్పింది.

అదొక పెద్రనరకం. వాళ్ళుపోయారు.

వోదాం వద. మళల్లితో పాటు పరిగెత్తి పోవటం తప్ప మరో దారి లేని యాదగిరి ఆ పనే చేశాడు. ఇద్దరూ పరుగు తీస్తూ -

ను న ఖః మళ్లి యాదగిరిని తన బసకు తీసుకొచ్చింది. బసంటె అది మామూలు బసకాదు. శిధిలమైన పురాతన భవనం. చాలా పెద్దది. అందమైన కట్టడం. ఇంగువ కట్టిన గుడ్డలా శిధిలమైనా తన హుందాతనాన్నీ, సౌందర్యాన్నీ ప్రదర్శిస్తూనే ఉంది. మల్లి యాదగిరికి ఆ భవనం గురించి చాలా చాలా చెప్పింది. ఇప్పుడు చూపిస్తోంది. పక్కనే పెద్ద చెట్టు గాలికి ఊగుతున్నాయి. కాస్త అవతల పెద్ద చెరువు. చెరువులో అవతల రైలు పట్టాల మోద కూతవేస్తూ రైలు. ఆ దృళ్యం కళ్ళకి ఎంతో బాగుంది. ఈ భవనమంతా చూపుతున్న మల్లి నడకలో, ముఖంలో కళ్ళలో ఒక రకమైన గర్వం. చినిగిన గౌనులూ, చింపిరి జుట్టుతో శిథిల భవనపు రాకుమారిలా ఉంది మల్లి. అన్నీ చూపించి అడిగింది 01

యాదగిరి అంత తేలిగ్గా ఆ మాట ఒప్పుకుంటాడా, చూపినవన్నీ అలా వుంచ్చి,. ఉందని చెప్పే చూపించని దాని గురించి అడిగాడు. బాత్‌రూం ఉందన్నావ్‌ గదా - అదా అన్నట్టు చూసింది మళ్లి దా అంటూ యాదగిరి చెయ్యిపట్టుకుని రైలు పట్టాల మిద ఆగివున్న రైలు దగ్గరకు తీసికెళ్ళింది. ఒక బోగిలో ఎక్కి అందులో ఉన్న బాత్‌రూం చూపించింది. ఇదిగో అని. యాదగిరికి ఇంకో సందేహం, ఈ రైలు నడవద్యా మల్లి నడుస్తుందని తలూపింది. ఇంతలో పాసింజెర్లు ఎక్కి కూర్చున్నారు. యాదగిరి తైల్లో కావాల్సిన అసలైనవి గుర్తొచ్చాయి. బొల్చెట్లు కొనలేదుగా మళ్లి కిలకిలా నవ్వింది. యాదగిరికి ఈ రైలు సంగతి ఏమి తెలియదు. గబగబా బోగీలో ఓ మూలున్న చీపురు తీసుకుంది. కంపార్ట్‌మెంట్‌ అంతా ఉఊడ్చింది. యాదగిరి అయోమయంగా చూస్తున్నాడు. ఊడ్చాక ప్రయాణికుల దగ్గరికి వెళ్ళి ఒక్కొక్కర్నే డబ్బులడుగుతోంది. కొందరు ఇన్తున్నారు. కొందరు లేవంటున్నారు. మొత్తానికి బాగానే పొగైనవి డబ్బులు. వాటిని తీసుకొచ్చి సగర్వంగా యాదగిరికి చూపింది. యాదగిరి నమ్మలేనట్ను. ఇవన్నీ మనకేనా? మళ్లికేమి సందేహం లేదు. వొత్ర? అంటూ కిందికి దిగింది. కింద తినుబండారాలు అమ్మేవాళ్ళు కేకలు పెడుతూ తిరుగుతున్నారు. మళ్లి ఇడ్డీలు, వడలు అమ్మే అతని దగ్గరికి వెళ్ళి కొంటుంది. 62

ఇద్దరూ అనందంగా తింటుంటారు. వాళ్ళిద్దరూ గమనించలేదు గానీ ఆ ఆనందాన్ని ఎవరో ఓర్వలేని కళ్ళతో చూస్తున్నారు. ఆ సంగతి తెలియని మల్లి రైలు కదులుతుంటే యాదగిరితో కలిసి ఎక్కేసింది. రైలు ప్రయాణంలో ఎక్కడ ఏ ఊళ్ళో దిగారో గానీ ఆరు బైట మైదానంలో ఓ చెట్టుకి కట్టిన ఉయ్యాలలో మల్లిని కూచోబెట్టి యాదగిరి ఊపుతున్నాడు. మల్టీ, యాదగిరీ చూస్తుండగానే మంచి స్నేహితులయ్యారు. ఆ స్నేహపు తీయదనం వారి నవ్వుల్లో, చూపుల్లో కనిపిస్తూనే ఉంది. ఇంతలో మల్లికి దూరం నుంచి ఏదో కోలాటపు కర్రల చప్పుడు వినిపించింది. మల్లికి ఆ చప్పుడు చిరపరిచితం కాబోలు వెంటనే ఉయ్యాల దిగి ఆ సంగీతం వచ్చిన దిక్కుకి పరిగెత్తింది. వెనకనే యాదగిరి. పెద్ద ఖాళీస్థ్టలంలో పిల్లలచేత కోలాటం ఆడిస్తున్నాడొక ఆయన. ఆ లయకు అప్పుడే చుట్టూ ఓ పెద్ద గుంపు చేరింది. మళ్లీ యాదగిరికూడా పరిగెత్తుకుంటూ వచ్చారు. గుంపులో దూరారు. పిల్లలు కోలాటం మొదలుపెట్టారు. చక్కని పాటకు అనుగుణంగా అంతకన్నా చక్కగా ఆడుతున్నారు.

ఓ యశోదా నిమి చేయుదుమే

నీ కొడుకు దుడుకులకు ఓ యళోదా ఎమి చేయుదుమే

నిన్న నందెవేళ మా చిన్నది జలకమ్ములాడ

ఎన్నుడొచ్చి చీరెలెత్తు కెళ్ళి గదమ్మ

కన్నెరొ ఈ అన్నాయము

ఎన్నడు మేమెరుగనుమ్ను

చిన్నౌలన్ని బెవృబోతె ఎన్నాన్నొ కలవమ్ము

ఓ యశొదా ఎమి చేయుదుమే

నీ కొడుకు బుడుకులకు ఓ యశోదా ఎమి నచోయుదుమే

అర్ధరాత్రినేళ మా మిద్దె గోడలెక్సీ వాడు

అడ్డగోడవద్ధ కొచ్చి దద్ధరించెను

దద్ధరించ ఆలుమగల మిద్రరము లేచిరాగ

ఒద్ధిక మాకేలనని గుద్రిరుద్ధి పోయెనమ్మా

ఓ యళోదా ఎమి నోయుదమే

నీ కొడుకు దుడుకులకు ఓ యళోదా ఎమి చబేయుదుమే

63

మెల్ల మెల్లగాను రేవల్లెలోకి వచ్చివాఢు వాలు పెరుగు వెన్న నెయ్యి కొల్లగొట్టెను వల్లవవొణిరో అంత తల్లితోను చెప్తాననగ ఆాల్లవాడు మల్లవచ్చి వుల్లజూవీ పోయెనమ్మ ఓ యశోదా ఏమి బేయుదమే నీ కొడుకు దుడుకులకు ఓ యళోదా ఏమి చేయుదము. కోలాటం జోరుగా సాగుతోంది. పిల్లలు హుషారుగా ఆడుతున్నారు. ఒక్కొక్క చరణానికి ఉత్సాహంగా అడుగులు వేస్తున్నారు. అయ్యొరామ కృమ్ణుడొచ్చి అడ్డదారిగాచెనమ్మ అడుగూ ముందుకు వెయ్యరే భామలర తప్సీంచుకుని తిరుగరే ఓ భామలార బల్లాబానలు దించరే ఓ భామలార చల్లంగ కడువునింవరే ఓ భామలార తృమ్ణునికి చల్లంగ కడువు నింవరే ... కోలాటం పూర్తయింది. పిల్లలు అలిసిపోయారు. గురువు గుంపులో డబ్బులు వసూలు చేస్తున్నాడు. కోలాటంలో పిల్లలు చూపిన నేర్చరి తనానికి సంతోషించి జనం తామివ్వగలిగినంత ఇస్తున్నారు. పిల్లల శ్రమ సంపాదనగా మారని చోటు లేదు. కోలాటం మంచిగున్నదిలే అన్నాడు యాదగిరి. మళ్లి అవునంది, మనం భీ నేర్పుళుందామా” ఇద్దరూ నవ్వుకుంటూ పరుగెత్తారు. ల్ల న్‌ ల్‌ యాదగిరి, మల్లీ రైలు పట్టాల మోద నడుస్తున్నారు. సాయంత్రమవుతుంటే మళ్ళీ రైలెక్కి సికింద్రాబాద్‌ స్టేషన్‌కు చేరారు. రైలు కదిలి వెళ్ళిపోయింది. ప్రయాణికులు స్టేషన్‌ నుంచి వైటపడటానికి హడావుడిగా నడుస్తున్నారు. మల్లీ, యాదగిరీ మెట్లుదిగి 64

వస్తున్నారు. హఠాత్తుగా మల్లి ముఖంలో భయం. ఎదురుగా రాజన్న సిగరెట్‌ తాగుతూ మళ్లి వంక తీవ్రంగా చూస్తున్నాడు. మల్లి యాదగిరి చేయి పట్టుకుని రాజన్న దగ్గరకు వెళ్ళింది. రాజన్న సిగరెట్‌ పారేసి వెనక్కు తిరిగి బైటికి నడిచాడు. వెనకే మల్లీ, ఆ వెనక యాదగిరి. ల్‌ వ త

రాజన్న గదిలో ఎవరెవరో వస్తూ పోతూ ఉన్నారు. రాజన్న చిన్న టేబిల్‌ వెనక కుర్చీలో కూర్చున్నాడు. ఎదురుగా మల్లీ యాదగిరి నిలబడి ఉన్నారు. రాజన్న చాలా కోపంగా ఉన్నాడు. అతను రైల్వేస్టేషన్‌లో పనులు చేసి సంపాదించే పిల్లల్ని అజమాయిషీ చేసి వారి సంపాదనలో వాటా తీసుకుంటాడు. పోలీసులూ, ఇతర గూండాలూ వారిని ఏమో చెయ్యకుండా రక్షిస్తాననే వంకతో ఆ పిల్లల మోద పెత్తనం చేస్తుంటాడు. మల్లి రాత్రినుంచీ కనపడకుండా తిరుగుతోందని కోపంగా ఉన్నాడు అదే అడిగాడు ఉరిమినట్టు.

రాశ్రేడ జచ్చినవ్‌? మల్లికి అంత భయంలేదు. ఇవన్నీ మామూలే. రాత్రి ప్రమాదంలోంచి బైటపడటానికి పరిగెత్తింది. అంతే,

రాతి శివకాళోల్లొచ్చారు. ఆ సమాధానంతో రాజన్నకు తృప్తిలేదు. మళ్ళీ ఒక ఉరుము

వస్తే అందరొక దిక్కుర్చితే నువ్వుంకోదిక్కెందుకుర్చి నవ్‌, ఈ ప్రశ్నకూ మల్లికి భయంలేదు. సమాధానం చెప్పగలదు.

ఎదురుగుండ వకడొచ్చి నన్ను వట్టుకోటోయాడు

వెనక్కీ తిరిగి ఊల్ఫోకి పారిపోయా. దీనికి రాజన్న మరేమి చెప్పలేదు. ఎలాగోలా పిల్ల దక్కింది, చాలు.

మల్గొకసారి మందినొదిలి పోవద్దు. చిక్కు ల్లవడ్రవ్‌. మల్లి ఇక ప్రశ్నలు - సమాధానాలు అయిపోయాయనుకుని డబ్బులు తీసి టేబిల్‌ మోద పెట్టింది.

655

మంచిదన్న అంటూ. రాజన్న అసలు సమస్య అదే. మల్లి మోద కోపం కూడా అందుకే ఎందివి అడిగాడు కోపంగా. మల్లి కాస్త భయంగా అనవే అంది. రాజన్న కోపం పెరిగింది. ఇంత లేని ఈ పిల్ల కూడా తనను మోసం చేస్తుందా అన్న కోపం అది. గివే. ఎంది? నన్నే మనుకుంటున్నా గడ్డించాడు. మల్లికేం చెయ్యాలో తెలియలా. ఎలాగైనా సర్ది చెప్పుకోవాలి. ఆ పనే చేయబోయింది. అది రాజన్న కోపం పట్టలేక అరిచాడు భుప్‌ మల్లి ఉలిక్కిపడింది. ఈ కోపాన్ని ఎట్లా తగ్గించాలో ఆ పిల్లకు తెలియదు రాజన్న అసలు విషయంలోకి వచ్చాడు. ఇడ్లీలు, వడలు మంచిగున్నయ్య మల్లికి అర్థమైంది, సంపాదించిందంతా రాజన్నకిచ్చి అతనిచ్చే రెండు మూడు రూపాలయలతో బతకాల్సిన పిల్లలు, స్వతంత్రంగా వచ్చిన డబ్బు తమ స్వంతమన్నట్టు ఖర్చుపెట్టకోకూడదు. ఖర్చు పెట్టుకుంటే కొంపలంటు కుంటాయి. మల్లీ యాదగిరీ ఇడ్డీలు వడలు కొనుక్కుతినటం చూసిన ఓర్వలేని కళ్ళు ఆ సంగతి రాజన్నకు చేరవేశాయి. మల్లి భయం చూశాక రాజన్న శాంతించాడు. మొదటి తప్పుకింద మల్లిని క్షమించేందుకు సిద్దమై యాదగిరిని గురించి అడిగాడు. ఈ పోరజెవరు? 66

మల్లికి పోయిన ప్రాణం తిరిగొచ్చింది. హుషారుగా చెప్పింది.

యాదగిరి. నా దోస్త్‌. ర్యాతి నన్ను దాబాడు,

ఇక్కడే ఉంటాడంట ఇంకో పిల్లవాడొస్తే రాజన్న ఆదాయం పెరుగుతుందేగాని తరగదు.

మంచిది. జూగ్రత్తగ వన్లు బేనుకోవాలె యాదగిరి రాజన్నను తేరిపార చూశాడు. అతనంత మంచివాడుగా కన్పించల. యాదగిరి తన కళ్ళల్లో కళ్ళు పెట్టి చూడటం నచ్చని రాజన్న

ఏందిర గట్లు జూన్తున్నవ్‌, యాదగిరి చూపులు మరల్చాడు. రాజన్న తృప్తిపడి వాళ్ళిద్దరికీ చెరో రెండు రూపాయలు ఇచ్చాడు. అవి తిసుకుని మల్లీ యాదగిరీ బైటికి నడిచారు. రాజన్న చేతిలో మోసపోటానికి మరో ఇద్దరు లోపలికి వచ్చారు.

వి స్తా ణః

యాదగిరీ మల్లీ రోడ్డు మోద నడుస్తున్నారు. యాదగిరికి ఈ రాజన్న వ్యవహారమేమా నచ్చలేదు. సంపాయించిన డబ్బు అతని చేతిలో పోసి మళ్ళీ ఆయనని ఎందుకు అడుక్కోవాలి. ఆయనికి ఎందుకు భయపడాలి? ఎందుకు సమాధానాలు చెప్పుకోవాలి? మల్లిని సూటిగా అడిగాడు.

మనం నంపొయించిన పైనలు ఆయనకొందుకియ్యాలె యాదగిరి ఆలోచనలన్నీ మల్లి కనిపెట్టేసింది. మెల్లిగా నచ్చజెప్పింది.

ఈ రాజున్న అట్ల కన్పడ్తడుగని మంచోడె ఇక మల్లి కంటే పిచ్చిపిల్లలెవరుంటారు? ఆ పిచ్చితనం విప్పి చెప్పాడు

మంబోడు. మన పైనలన్ని గుంజుకునేటోడు మంబోడు. ఈ యాదగిరికి స్టేషన్‌ జీవితం గురించి ఏం తెలుసు? స్టేషన్‌లో అడుక్కొకూడదనీ, కంపార్ట్‌మెంట్లలో ఊడ్వగూడదనీ, అడుక్కోగూడదనీ, అట్లా చేస్తే పోలీసులు పట్టుకోవచ్చనీ, పోలీసులు పట్టుకుంటే విడిపించటం రాజన్నకు మాత్రమే సాధ్యమనీ

• ఏమి తెలియదు. మల్లి ఓపిగ్గా చెప్పింది.

6/7

పోలీనులు వట్టుకుంటో ఇడివిస్తాడు. యాదగిరికి ఈ మాట అసలు అర్హంగాలేదు.

మనం బొంగతనం బోనీనమా. పోలీనులెందుకు వట్టుకుంటారు? తెలియని వాళ్ళకు ఎంత చెప్పినా తెలియదు. అనుభవమే అన్నీ తెలియజెప్పంది. అందుకే మల్లి అన్నది.

నీకేం తొలనదులే, నాలుగు రోజులాగు అన్నీ తెలున్తయ్‌.

వ వః ఖః

మల్లీ యాదగిరీ స్టేషన్‌లో ఒక బెంచీమిద కూర్చుని ఇడ్జీలు తింటున్నారు. కాస్త దూరంలో ఒక పిచ్చావిడ, గర్భవతి వస్తూ ఉంది. ఆమెను చూసి మల్లి తను తింటున్న ఇడ్డీ ఒకటి ఇచ్చి వచ్చి యాదగిరికి ఆమె సంగతి చెప్పంది.

వగ్లీ అక్క. పొవం. విచ్చిది యాదగిరి తనొక ఇడ్డీ తీసుకుని పరిగెత్తి పగ్గీకి ఇచ్చి వస్తాడు. దూరం నుంచి ఒక ముసలి బిచ్చగత్తె వచ్చి వీళ్ళిద్దరి వెనక కూర్చుంటుంది. మల్లిని చూసిన సంతోషం ముఖంలో కనిపిస్తుండగా ఆ ముసలమ్మ అన్నది

మల్లీ - ఉన్నావా? ఆ శివకాళీ ముండాకొడుకులు నిన్ను

నట్టుకుపోయారనుకున్న. ర్యాతంత కంటీమోద కునుకు లేదు ఐడ్డా. మల్లి చిన్నగా నవ్వుతూ, ఇడ్జీ తింటూ చెప్పింది

నేను తప్పించుకున్నా నవ్వా. అవ్వ నిట్టూర్చి

బతికీనవ్‌ బిడ్డ. అల్లము దొరికనవంటె ఇళ నీ వని ఖతం, అనాధ పిల్లలకు ఎప్పుడూ పనే. స్టేషన్‌లోనే కాదు బైటకూడా. చిత్తు కాగితాలు ఏరుతున్నారు. సిటీనంతా శుభ్రం చేస్తున్నారు. స్టేషన్‌లో చెత్త ఏరిపారేస్తున్నారు. అట్టా కష్టపడి సంపాదించిన డబ్బు రాజన్నకిచ్చి అతనిచ్చే చిల్లరపైసలు

68

తీసుకుంటున్నారు. పిల్లలు ఒకరి తర్వాత ఒకరు తమ కష్టార్డితం రాజన్నకు సమర్పించుకుంటున్నారు. మల్లీ యాదగిరీ కూడా డబ్బు ఇచ్చారు. రాజన్న వాళ్ళకు చెరో రండు రూపాయలిచ్చి తీనుకో - ఏదన్నా కొనుక్కు తినండి. కొట్టుకోనద్దూ - పాండీ అని పంపించాడు. మల్లీ యాదగిరీ ఒక హోటల్‌కి వెళ్ళి మిగిలిపోయిన అన్నమో, ఎంగిలి అన్నమో రెండు పొట్లాలు తెచ్చుకున్నారు. వీధిలో ఒక మూల కూచుని పొట్లాలు విప్పి తినటం మొదలు పెట్టారు. ఆ వేళ అన్నం బాగుంది. ఒకోరోజు మరీ పాచి మెతుకులే గతి. తినే అన్నం రుచిగా ఉండటమే వారి జీవితాల్లో గొప్ప సంగతి. గొప్ప సంతోషం. ఆ సంతోషాన్ని ప్రకటించకుండా ఉండలేకపోయింది మల్లి. ఇవాళమన అదృష్టం. రెండూవాయలకో మంచి అన్నం దొరికింది. తను. తను. యాదగిరికి ఈ ఎంగిలి అన్నం తినటం అలవాటు లేదు. రోజూ ఎంత సంపాదిస్తే అంత మంచిగా వేడి అన్నమే తినేవాడు. ఈ అన్నం వాడికి సహించలేదు. వాసన చూస్తూ వికారపడుతూ తింటున్నాడు. మల్లి అది చూసి నవ్వింది తొందరలోనే దీనికి అలవాటు పడతావులే అన్నట్టు. చాలా రోజులు తర్వాత యాదగిరికి సత్యంసార్‌ కన్పించాడు. అప్పుడెప్పుడో దొంగతనం చెయ్యొద్దని చెప్పివెళ్ళిన తర్వాత ఇదే కన్పించటం. ఏదో రైలు ఎక్కే హడావుడిలో గబగబా వెళ్తూ యాదగిరిని చూశాడు. ఎం యాదగిరీ ఎక్సు డీకెళ్ళిపోయాన్‌. షొవుకీ రావటం లేదన్నారే అంటూనే రైలు కదులుతుందని వెళ్తున్నాడు. అంటే సత్యంసార్‌ తనను గురించి అజ కనుక్కుంటున్నాడన్న మాట. యాదగిరికి సత్యమంటే ఇష్టం. గౌరవం. యాదగిరి సార్‌ అని చెప్పబోయే మాటలు వినటానికిప్పుడు సత్యానికి బెం లేదు అవతల రైలు వెళ్ళిపోతుంది. అట్లా వెళ్ళిపోయే సత్యంసార్‌ని చూస్తున్న యాదగిరికి ఒక బోగీలోంచి 69

యూనిఫాం వేసుకుని దిగుతున్న స్కూలు పిల్లలు కన్పించారు. తెల్లని యూనిఫాం. నడుముకి బెల్టు. మెడకు టై. వెనక పుస్తకాల సంచీ, సరస్వతీదేవి ముద్దుబిడ్డల్లా ఉన్నారు. వాళ్ళను కళ్ళప్పగించి చూస్తున్న యాదగిరి కళ్ళకు హఠాత్తుగా శీను కన్పించాడు. అదే యూనిఫాంలో. కళ్ళు నలుపుకుని చూస్తే అది భ్రమ అని తెలిసింది యాదగిరికి. శీను మోద బెంగపుట్టింది. శీను కోసం బయళ్టేరాడు. లు 2 వ్‌

యాదగిరి లేడనే కాదు, శీనుకి జీవితం ఏమి బాగోలేదు. రోజూ ఓ కష్టం, ఓ బాధ. చెప్పుకోటానికి "స్నేహితుడు కూడా లేడు. ఆ రోజు శీను హోటల్‌ పక్కనున్న ఆఫీసుకి టీ గ్లాసులు తీసుకుని వెళ్ళడు. ఇచ్చాడు. మళ్ళీ ఖాళీ గ్లాసులు తీసుకుని హోటల్‌ కెళ్ళాడు కాసేపటికి వాళ్ళు పిలిచారు. ఎందుకోనని వస్తే వాచీ దొంగతనం అంటగట్టారు. వాచీ పోగొట్టుకున్నాయన చెప్తున్నాడు

నేను బేతులు కడుక్కుంటూ వాబీ తీనీ అక్కడ పెట్టి మర్చిపోయి

వచ్చానండీ తర్వాతిక ఎవరూ వెళ్ళలేదు. ఇంకొకాయన శీనూని దబాయించాడు.

గ్లానులు తీనుళుని నువ్వే వెళ్ళావ్‌ గదరా శీనూ అమాయకంగా చూశాడు గానీ ఆ చూపుకు వాళ్ళిద్దరిలో ఎవరూ కరిగిపోలేదు. పైపెచ్చు దొంగతనం అంటగట్టారు.

ఆ... మరింక నువ్వు తియ్వకపోతే ఎమయింది?

మాయమయిసపోయిందా? శీనూకి దుఃఖం ముంచుకొచ్చింది. కానీ ఆ ఇద్దరూ శీనూని ఒదల్లేదు.

విచ్చి పిచ్చి వేషాలెయ్యకు. వాబీ ఇచ్చెయ్‌ లేదా పోలీనుల్ని వీలుస్తా. పోలీసుల్ని పిలవటం నచ్చని స్నేహితుడన్నాడు

గింతదానికి పోలీనులెందుకండీ అరే నువ్వు బట్టలువుదియ్‌రా ఆ మాట ఆఫీసులో పనిచేస్తున్న ఒకావిడకు నచ్చలేదు

భీ అదేం వని

70

అని తన నిరసన తెలిపింది. ఆ స్నేహితుడు ఆమెను లెక్కచెయ్యలేదు.

మాకు తెలవదులెండి ఆ నాదీ బైటవడ్రది. శీనూ కళ్ళవెంట నీళ్ళు కారుతుండగా అన్నాడు

నేను తియ్యలేదండీ. నననలు దాన్ని చూళ్ళేదండీ ఇంతకు ముందు మాట్లాడిన ఆవిడకు శీనూ మిద జాలేసింది

అతను తీనుండడులెండి అంది. కానీ మగవాళ్ళు శీను బట్టలు విప్పకుండా ఒదిలేలాలేరు

నరే, బద్బలూడదియ్‌, లేకపోతే అవ్రుడొవుకుంటాం. శీను ఏడుస్తున్నాడు

నేను అని ఏదో చెప్పబోతున్నాడు. వాళ్ళు వినటానికి సిద్ధంగా లేరు.

అనవనరం, పోన్‌ వొయ్యంజీ

తియ్యారా = తియ్‌ - తియ్‌ అంటూ శీనూని ఒత్తిడి చేశారు. శీను చాక్కా విష్పదీశాడు ఈ పని నచ్చని మనుషులు కొందరు ముఖాలు చిట్లించి సహోద్యోగుల మూర్ధత్వానికి విసుక్కున్నారు. శీను లాగూ విష్పుతున్నాడు.

ల! ఖా లః

ఆఫీసు నుంచి బైటికి వచ్చిన శీను నిక్కరు గుండీ పెట్టుకుంటున్నాడు. భుజం మోద చొక్కా. కళ్ళవెంట నీళ్ళు ఇంతలో యాదగిరి పరిగెత్తుకుంటూ వచ్చాడు. "స్నేహితుడి స్థితి చూసి ఆశ్చర్యపడ్డాడు

అరే. ఏమైందిరా? శీను వెక్కిళ్ళు స్నేహితుడిని చూడగానే పెరిగాయి.

నేను దొంగతనం బేస్తానేరా? నేను దొంగనంటీ.

71

యాదగిరికి అర్థమైంది. తేరిపార చూస్తే శీను బుగ్గల మిద వాతలు అల్లే కొట్టినా అనడిగాడు. కొట్టింది వాళ్ళు కాదు. కొట్టగలిగిన వాళ్ళు ఇంకా ఉన్నారు రాతి. మా బావ అని ఆ దెబ్బల కారణం చెప్పాడు. శీను. ఇంటా బైటా ఎక్కడా కాస్త ప్రేమలేక పోగా నడుం విరిగే చాకరి. అ జీవితం ఎందుకు యాదగిరి ఇక శీనూని ఒదిలి వెళ్ళదల్చుకోలేదు. తూనీయవ్వు నద అన్నాడు. శీనుకి ఇన్నాళ్ళూ యాదగిరి ఎటు వెళ్ళాడో తెలియదు. ఇప్పుడొచ్చి తనను రమ్మంటున్నాడు. ఎక్కడీకి అనడిగాడు. ఎక్కడికైతేనేం. ఈ బాధలు పోవాలి, చెప్పాడు. | ళో తిట్లు తన్నులు లేకుండ వోపికరగ త్‌ర్గనికి, భలో శీనూకి అంతకంటే కొవలసిందేముంది. పైగా యాదగిరి తోడు. వద అన్నాడు. ఇద్దరూ పరుగు తీశారు స్టేషన్‌ వైపు. వో సె ఖః పట్టాల మోద పరుగులు తీస్తున్నారు మళ్లి, యాదగిరి,శీను. వాళ్ళ జీవితం బాగానే ఉన్నట్టుంది. ఏం వున్నా లేకపోయినా మంచి స్నేహం ఉంది. నిశ్చింతగా పట్టాలవెంట పరుగెత్తుతున్నారు. స్టేషన్‌లో రైలు ఆగి ఉంది. ఒక బోగీలో ఒకాయన తింటున్నాడు. ఆ రోజు ఆయనను ఏడిపించదల్చుకున్నారు పిల్లలు. డప్పు పట్టుకున్న బుడ్డోడు వచ్చి సొర్‌ నార్‌. 7బి

అంటూ అడగటం మవెముదలు పెట్టాడు. ఆయన తను తింటున్నవుడే అడుగుతున్నందుకు కసురుకున్నాడు. దూరంగా నిలబడి చూస్తున్న పిల్లల గుంపు నవ్వుతున్నారు. ఇట్లా ఆయన నోటి దగ్గరకు తిండి రాగానే డప్పు బుడ్డాడు అడగటం, ఆయన చేయిదించి కసరటం. ఆయన నోట్లో ముద్ద పెట్టుకోకుండా డప్పుబుడ్డోడు అడ్డుకోవటం. పిల్లలందరూ నవ్వటం. వాళ్ళ జీవితాల్టోని ఇట్లాంటి చిన్న చిన్న తమాషాలలోనే వాళ్ళకు విశ్రాంతి. మళ్లి, యాదగిరీ, శీనూ ఇప్పుడు ఆ పాత భవనంలోనే మిగిలిన పిల్లలతో, ముసలి బిచ్చగత్తెతో, పగ్గీతో కలిసి ఉంటున్నారు. డప్పు బుడ్డాడు ఒక గదిలో తన డప్పు తగిలించుకుంటాడు. దానిని ఎవరూ ముట్టుకోకూడదు. ముట్టుకుంటే వాడు ఊరుకోడు. మల్లికి ఆ డప్పంటే ఎంతో ఇష్టం. కాసేపు వాయించాలను కుంటుంది. ఒకరోజు ఎవరూ లేనప్పుడు మెల్లిగా డప్పుతిసి పుల్లతో కొట్టిందో లేదో డప్పు బుడ్డాడు రివ్వున వచ్చి వాలాడు.

నా డప్పెందుకు తీశాద్‌ అంటూ లాక్కున్నాడు. మల్లి బతిమాలుకుంది

ఒళ్ళు సారంటే ఒక్కసారి వాయించి ఇచ్చేస్తాను. డప్పు బుడ్డాడి మనసు కరగలేదు. మల్లిని కసిరికొట్టాడు

ఆ - వాయించావులే, ఇదేమన్నా ఎంగిలివళ్ళిం అనుకుంటున్నావా

ఎంది నీ ఇష్టం వచ్చినట్లు వాయించటానికి, అంత మాట పడికూడా మల్లి ఆ డప్పుని ఒదలలేకపోయింది

వావ్వువా అని అడిగింది దీనాతి దీనంగా ఆ మల్లిని చూస్తే ఎవరికైనా జాలికలగాల్సిందే. డప్పుబుడ్డాడికి మాత్రం కోపం పెరుగుతోంది. దీనికి కారణం ఉంది. అఆ కారణం మల్లికి స్పష్టం చేయదల్పుకున్నాడు.

నన్నడళ్కు

73

అన్నాడు. మల్లి ఆశ్చర్యపోయింది. అతని డప్పు గురించి అతన్నడక్కుండా మరి ఎవర్ని అడగాలి అని అడిగింది. మనసులో మాట అప్పుడు బైట పెట్టాడు. వెళ్ళి యాదగిరిని అడుగు ఇస్తాడు యాదగిరి వచ్చాక మల్లి తన స్పేహం మానేసి వాడి వెంట తిరగటం డప్పు బుడ్డాడికి గుండెల్లో గునపంలా ఉంది. అందుకని యాదగిరి మోద అసూయంతా తెలిపేలా అ మాట అన్నాడు. పాపం మల్లికి ఈ వ్యంగ్యం అర్థం కాలేదు. యాదశిది దగ్గ లేదుగా అంది అమాయకంగా, డప్పు ఇంకా స్పష్టంగా కఠినంగా చెప్పాడు. అయినాసరే ఇస్తాడులే, నీకు గొవు దోస్తగా మల్లి ఇక ఈ మాటలు పట్టించుకోదల్భుకోలేదు. బతిమాల సాగింది. ఇవ్వవా? డప్పు ఏ మాత్రం చలించలేదు, ఇవ్వను శీను అక్కడికి వచ్చి చూశాడు. మల్లి మాద జాలితో అన్నాడు. రా మల్లి. మనం కొత్తది కొనుక్కుందాం. డప్పు చిరాకు పెరిగింది. యాదగిరే అనుకుంటే ఈ శీనూగాడొకడు ఆర కొనుక్సోండి. వెళ్ళండి అని వెక్కిరించాడు. శీను ఇంకా గట్టిగా ఆంగ కొనుక్కుంటాం అన్నాడు. డప్పుకి ఉక్రోషం ఆగలేదు. వెళ్ళు మల్లీ కొత్రది తయారు బేసి ఇస్తాడు, అని వెటకారం చేశాడు. శీను దాన్నీ లక్ష్య పెట్టలేదు 4

ఉఊ( తయారు బేన్తాం కూడా అన్నాడు. డప్పు ఇక మల్లిని ఏడిపించటం మొదలుపెట్టాడు

అధద్ధద, చెయ్‌, చెయ్‌. దాని పేరు డముకాదు.

డువ్చు. డువు. డువ్రు మల్లి ఏడుస్తూ అక్కడే కూలబడింది. శీను ఓదారుస్తున్నాడు.

బి ణ్‌ సా

స్టేషన్‌లో మళ్ళీ ఒక తమాషా ఆట కనిపెట్టారు పిల్లలు. ఆమెట్టు వేసి వేడిగా అమ్మే బండి దగ్గర ఒకాయనను ఏడిపించదల్చుకున్నారు. ఆ రోజు ఆయనకు ఆమ్లెట్‌ దొరకకూడదు. అదీ వారి లక్ష్యం. ఆయన అమ్హెట్‌ ఇవ్వమని బండివాడిని ఆడగబోయేటప్పుడే సరిగ్గా ఈ పిల్లల్లో ఒకరొచ్చి ఆయన కాళ్ళు పట్టుకుని సార్‌ సార్‌ అని బతిమాలుతారు. ఆయన ఈ పిల్లవాడిని ఒదిలించుకునే సరికి వేస్తున్న ఆమ్లెట్‌ ఇంకొకరు తన్నుకుపోతారు. కాస్త ఎడంగా నిలబడి ఒక పోలీసు కూడా పిల్లల తమాషా చూసి ఆనందిస్తున్నాడు. అతనూ మనిషేగా ఐదారుసార్లు అలా జరిగే సరికి ఆ పెద్ద మనిషికి అమ్హెట్‌ తినాలనే ఇచ్చ నశించి, తినకుండానే రైలెక్కాడు. పిల్లలు సంతోషానికి పట్టపగ్గాలు లేవు. ఏక్‌ దో తీన్‌ పాడుతూ డాన్స్‌ చేశారు. పోలీస్‌ కూడా నవ్వుతూ, మరీ బాగుండదని లాఠీ ఒకసారి ర్సుళిపించాడు. పిల్లలు పరిగెత్తారు తలోదిక్కూ యాదగిరి ఇంజన్‌ వైపు పరుగుదీశాడు. ఇంజన్‌లోనికి తొంగిచూసి

క్వా (డైవర్‌సాబ్‌ లోవట్ళి రావాల్నా డ్రైవర్‌ బెదిరించాడు.

వద్దు. ఇదోేమనుకుంటున్నావ్‌! ఇంజును ఇంజనంటే యాదగిరికేమన్నా భయమా? బొత్తిగా లేదు. అదే చెప్పాడు.

అరే ఎమన్నా. నోను ఖీ ఇంజన్‌ డైవర్షవుతా. డైవర్‌ ఒక్కసారి హారన్‌ వేసేసరికి ఉలిక్కిపడి అక్కడ్నించి పరిగెత్తాడు.

75

పగలంతా ఎక్కడెక్కడ తిరిగినా రాత్రి నిద్రబోవాలనిపించినప్పుడు పాత భవనానికి వస్తారు పిల్లలు! మల్లీ, శీనూ ముందుగానే వచ్చారు. యాదగిరి కెందుకో ఆలస్యమయింది. ఒక్కడే మెల్లగా వచ్చాడు మెట్టెక్కుతున్నాడు. డప్పు బుడ్డాడు లోపల్నించి బైటికి వెళ్తా యాదగిరికి అడ్డమొచ్చాడు. యాదగిరిని చూసి అలాగే నిలబడ్డాడు. చూపుల్లో కోపం. బుసలు కొడుతున్నాడు. యాదగిరి కూడా డప్పు వంక కోపంగా చూస్తున్నాడు. ఒకళ్ళ నొకళ్ళు ముక్కుపుటాలు ఎగరేసుకుంటూ కాసేపు చూసుకున్నారు. కళ్ళతో యుద్ధం చాలదనిపించి చేతులు కలిపారు. వాళ్ళని విడదీయటానికి వచ్చిన మిగిలిన పిల్లలకూ ఆ యుద్ధంలో భాగంకాక తప్పలేదు. ఇరవైమంది పీల్లలు గుంపుగా, ఎవరు ఎవర్షి ఎందుకు కొడుతున్నారో స్పష్టత లేకుండా కొట్టుకుంటున్నారు. దాన్లో ఏదో ఆనందం కనిపెట్టినట్లు కొట్టుకుంటున్నారు. వీళ్లగోల భరించలేక ముసలమ్మ అక్కడికి వచ్చి పొట్లాట ఆపమని అరిచి చెబుతోంది.

దిక్కూ దివానం లేనోల్లు, అమ్మా అయ్యాలేని ముండకొడుకులు. సొవుండ్రీ.

తన్నుకు సొనుండ్రీ నడుక్కోండ్రి. మోరు నచ్చినా ఎడ్చెటోల్లు వక్కడూ

లేరు. రేయ్‌ వక్కడు. వక్కడూ లేరురా, పిల్లలందరూ కొట్లాట ఆపి అవ్వ వంక చూశారు. డప్పు బుడ్డాడు అవ్వమాటను ఖండించాడు.

మాకందరూ ఉన్నారు అవ్వ వెక్కిరింతగా ఉంది.

అధ ఉన్నారు. యాదగిరి స్థిరంగా, కచ్చితంగా అన్నాడు

ఉన్నారు. పిల్లలందరూ గొంతు కలిపారు. అందరూ తమ చేతుల్లో వున్న వస్తువుల్నే వాయిద్యాలుగా చేసుకుని పాటకు సిద్దమయ్యారు. పాతకంచం. చెంబు, రేకుడబ్బా, కుండ, ఇనపగరిటె ఇలా అన్నీ వాయిద్యాలై పోయాయి. డప్పు ఉండనే ఉంది. పాట మొదలైంది. ముందుగా అందరూ అవ్వచుట్టూ చేరి గట్టిగా పాడారు.

76

చల్లనీ జూఖిల్లి ఓ చందమామ, తల్లిగావలె మాకు మా చందమామ, తల్లిని గురించిన చల్లని ఊహలు వాళ్ల కోపాన్ని తగ్గించి శాంతపరచాయి. తలిదండ్రుల (ప్రేమకూ అన్నదమ్ముల అభిమానానికీ నోచుకునే అదృష్టవంతులైన పిల్లల్ని వాళ్ళు రోజూ చూస్తూనే ఉన్నారు. ఆ అపురూప దృశ్యాలను గుర్తు తెచ్చుకుంటూ వాళ్ళు పాటపాడుతున్నారు.

ఎరనీ నూరీడు ఓ చందమామ

తండ్రీ గావలె మాకు మా చందమామ

నల్లని మవ్చోమొ ఓ చందమామ

అన్న గావలె మాకు మా ఛచందధదమాను

చక్కని చుక్కేమొ ఓ చందమామ

అక్క గావలె మాకు మా చందమామ

మోదుగ వువ్వమొ ఓ చందమామ

వెభి గావలె మూకు మా చందమామ

అల్లరి గాలేమో ఓ చంచమామ

తమ్మి గావలెమాకు మా చందమూమ

చెట్టు బేమలు మాకు ఓ చందమామ

బుట్ట వక్కాలోయి మా చందమామ

చుట్టాలు నక్కాలు మా చందమామ

చుట్టాలు నక్కాలు మా చందమామ తమకెవరూ లేరనే బాధను మర్చిపోయి, సర్వప్రకృతిని తమవారిగా చేసుకుని అనందపడ్డారు ఆ పిల్లలు.

౫ ॥|ః న ఉదయాన్నే పగ్లీ ఆ పాత భవనం మెట్లు ఎక్కుతోంది. ఆమె ముఖంలో ఏదో బాధ. క్రమంగా ఆ బాధపెరుగుతోంది. సన్నని మూలుగు క్రమంగా పెద్దదవుతోంది. ఆ మూలుగు విని ముసలమ్మ, పిల్లలూ పరిగెత్తుకు వచ్చారు. పగ్గీ ప్రసవానికి సిద్ధంగా ఉందని ముసలమ్మకు అర్ధమైంది. పిల్లల సాయంతో ఆమెను నడిపించుకుని వెళ్ళి గదిలో నేలమోద పడుకోబెట్టింది. పగ్గీని పట్టుకోవటం కష్టమవుతోంది. మల్టీ, ఇంకొక పిల్లా పగ్గీ రెండు చేతులూ పట్టుకున్నారు. అవ్వ పగ్గీని కదలకుండా 7/7

పడుకోబెట్టేందుకు కష్టపడుతోంది. పగ్లీ బాధ భరించలేక అరుస్తోంది. లేవబోతుంది. అవ్వ, ఇద్దరు ఆడపిల్లలూ పగ్గీని ఆపలేకపోతున్నారు. మగపిల్లలు బైట కూర్చుని ఏం జరుగుతుందోనని ఆందోళన పడుతున్నారు. పగ్లీ బాధ చూస్తే ఆమెనీ గతికి తెచ్చిన మగవాళ్ళ మిద ముసలమ్మకు కోపం పెరిగిపోతోంది. ఆ కోపంతో అన్నది.

నీకెంత కష్టమొబ్చిందే నా పిచ్చితల్లి. విచ్చిదని గూడ నూడకుండ

విచ్చికుళ్ళ ల్లెళ్ళ నిన్నీగతికి కెచ్చిండ్రు. ఆల్లకు వెట్టబుట్టి, అల్ల మొగతనం

మొద్దుబార. కనడు తెల్వదు పెంచుడు తెల్వదు బిడ్డేమైపోతదో అవ్వ మాటలు ఆ అడపిల్లలకు అర్హమయ్యి కాకుండా ఉన్నాయి. వాళ్ళు పగ్లీని పట్టుకోవటంలో నిమగ్నమయ్యారు. పోరాటం ముగిసింది. పగ్గి కడుపులో బిడ్డ బైటపడ్డాడు. బిడ్డ ఏడుపువిని మగపిల్లలు లోపలికి పరిగెత్తారు. పగ్లి అలసిపోయి స్పృహలేకుండా పడివుంది. అవ్వచేతిలో బిడ్డని చూస్తూ

ఎం నుఖవడదామని వుట్టీనవె. ఆడదానికి ఈ భూమ్మాద నుఖంలేదు.

తండ్రీ ఎవడో ఎ బద్నాష్‌ గాడో తెల్వదు. ఈ విచ్చిదాని కడువుల బడ్డన్‌ అంటుండగా పిల్లలందరూ లోపలికొచ్చి అవ్వచేతిలో బిడ్డని కుతూహలంగా చూస్తున్నారు. అవ్వ అంటూనే ఉంది.

౪ వీచ్చిదానికి నువ్‌ బిడ్డవని తెల్వట్‌ అరేయ్‌ మోకు బెల్లెరు వొండీర.

వొండీ. అని పిల్లల్ని వైటికి తరిమింది. పిల్లలు సంతోషంగా నవ్వుకుంటూ బైటికి పరిగెత్తారు.

వ నే ల బైటికొచ్చిన శీను దృష్టిని దూరంగా పడివున్న చచ్చిన కప్ప మిద పడింది. దాన్ని పైకి తీసి చూసి అది చచ్చిందని ఖరారు చేసుకున్నాడు. దానిని చూస్తే వాడి మనసులో ఏదో అలోచన. అవ్వ పిల్లల సాయంతో కొత్త శిశువుకి స్నానం చేయిస్తుంటే శీను ఒక్కడే కప్ప చర్మం ఒలిచి దానిని శుభ్రం చేస్తున్నాడు. అపుడే పుట్టిన శిశువు శుభ్రమవుతుంటే, మరణించిన కప్ప మరో జన్మ ఎత్తేందుకేమో శుభ్రమవుతోంది. చక్కగా కడిగిన చర్మాన్ని శీను ఎండలో ఆరేసి దానికేసి ఆలోచనగా చూశాడు. షః ఃి షః 78

శీనూ యాదగిరీ మల్లీల స్నేహం పెరుగుతోంది రైలు పట్టాల సాక్షిగా. స్టేషన్‌లో ఓ స్తంభానికి జేరగిలబడి కూర్చుంది పగ్గీ. అది చూసి బిడ్డ నెత్తుకున్న ముసలవ్వ బిడ్డను పగ్గీ ఒళ్ళో పడుకోబెట్టింది. పగ్గీ ఆ బిడ్డను చూసి ఓ పిచ్చి నవ్వు నవ్వి ఆ బిడ్డనక్కడ పారేసి వెళ్ళిపోయింది. ఆ బిడ్డ గకేంటా అని దిగాలు పడింది అవ్వ. జ ఇ జ పాత భవనంలో వినోద ప్రదర్శన జరుగుతోంది. ఓ కుర్రాడు అమితాబ్‌ బచ్చన్‌ లా డౌన్స్‌ చేస్తూ పాడుతున్నాడు మై పాన్‌ బనారస్‌ వాలా అంటూ. పిల్లలు కూచుని చూస్తూ కేరింతలు కొడుతున్నారు. శీను, మల్లి కూడా వాళ్ళలో ఉన్నారు. యాదగిరి లేడు. కాసేపటికి యాదగిరి దిగాలు ముఖంతో వచ్చి పిల్లల గుంపుకీ ఆ వినోదానికీ దూరంగా కూర్చున్నాడు. యాదగిరిని చూసిన మల్లి శీనుకి కూడా చూపించింది. ఇద్దరూ లేచి యాదగిరి దగ్గరకు వెళ్ళారు. ఏంటని అడిగారు. యాదగిరి తన కష్టం చెప్పాడు. చిరంజీవి కొత్త సినిమా రిలీజయ్యి చేతిలో కానీ లేకపోవటాన్ని మించిన కష్టం లేదు. అదే చెప్పాడు. రాజు విక్రమార్శ వచ్చింది. రొండూపాయలుంటె చిరంజీవిని బూసేవని. మన్హాననై = ఇంకోం దోస్తం నిరాశగా చూశాడు, మల్లికి జాలేసింది. తన దగ్గరున్న డబ్బులు తీసి వాడికిచ్చింది. ఇదిగో తీనుక్కో శీను కంగారు పడ్డాడు. అ డబ్బుల విలువ వాడికి తెలుసు మల్లీ అది యాదగిరిక్‌ స్తే నువ్వు అన్నం ఎట్లాతింటా? మల్లికి ఆ దిగులు లేదు. ముందు యాదగిరి కష్టం తీరితే చాలు. నాకాకల్లేదులే, రేవ్టు తింటా. నువ్లు సీనిమాకెళ్ళు యాదగిరికి ఎక్కడలేని ఉత్సాహం వచ్చింది. ఒక్క గంతులో అక్కడ్నించే మాయమయ్యాడు. మల్లి ఆనందంగా చూసింది. 79

పాతభవనపు ఆవరణలో ఓ చోట కూర్చుని శీను ఒక ఖాళీ కొబ్బరి చిప్పను, అంచులు నునుపుగా, హెచ్చుతగ్గులు లేకుండా చేయడానికి బండరాయికేసి రుద్దుతున్నాడు. బాగా రుద్ది చేతితో ఒకసారి తాకి చూసి దాన్ని పక్కన బెట్టాడు. ఎండిన కప్ప చర్మాన్ని ఒకసారి సరిచేశాడు. ఆ చర్మాన్ని ఈ కొబ్బరి చిప్పకు అంటించే ప్రయత్నం చేస్తున్నాడు. చిన్నారి పనిమంతుడు ఏదో కొత్త వస్తువు తయారు చేయటంలో మునిగిపోయాడు. స్టేషన్‌లో కధ మామూలే. ముసలవ్వ బిడ్డనివ్వ బోవటం. పగ్గీ పడేసి వెళ్ళిపోవటం. మళ్లీ శీనూూ యాదగిరీ బజారు వెంట తిరిగి చిత్తుకాగితాలు పోగుచేస్తున్నారు. యాదగిరి కొక మంచిబొమ్మ దొరికింది. దాన్ని వాడు మిగిలిన ఇద్దరికీ చూపించాడు. మల్లి దాన్ని చూసి ఆశపడింది.

నాళకీవ్వువా? యాదగిరికి కూడా దాన్ని స్వంతంగా అట్టిపెట్టుకోవాలని ఉంది. మల్లి అంటే ఇష్టమే గానీ, ఈ బొమ్మ తనకే కావాలనిపించింది.

మల్లీ ఇంకేదన్నా అడుగు ఇస్త. ఇదివ్వ. మల్లికి ఉత్రోషం ముంచుకొచ్చింది. యాదిగిరి కృతఘ్నుడిలా కనిపించాడు.

నీకు చిరంజీవి సినిమాకు డబ్బులివ్వలా అని సూటిగా అడిగేసింది. అందులోని ధర్మసూక్ష్మ్య్మం యాదగిరికి బోదపడలా

ఇస్తే? బోధపడకపోతే బోధపరిచి తీరాలి.

అయితే ఆ డబ్బులు ఇచ్చెయ్‌. అని అడిగేసింది. యాదగిరి

ఇవ్తుడు నా దశర లేవు

80

అని తెగేసి చెప్పాడు. మల్లికి అదే కావల్సింది

అయితే ఈ భొమ్మజన్వు అని బాకీ తీర్చుకోటానికి మార్గం చూపించింది. యాదగిరికి ఒళ్ళు మండింది. డబ్బులు ఇచ్చినట్టే ఇచ్చి ఇక్కడ ముడిపెడుతుందా?

ఆ పైనలు ఇవ్వ. ఈ బొమ్మ ఇవ్వు. ఎం జోన్కుంటీవో బేస్సో ఖతం. మల్లి ఈ అన్యాయానికి ఏడవటం మొదలు పెట్టింది. శీనూ నిస్సహాయంగా నిలబడ్డాడు. వాడికేం చెయ్యాలో తోచటం లేదు. మల్లి ఏడుపు చూసి యాదగిరే మెత్తబడ్డాడు. బొమ్మ ఇచ్చేందుకు సిద్ధపడ్డాడు.

ఎడవకు. ఇదిగో తీనుకో మల్లి తీసుకోకుండా యాదగిరి మోద జాలి చూపింది.

వద్దులే నీకిష్ణంగా. నువ్వే ఉంచుకో యాదగిరి మొహమాట పడ్డాడు

వర్వాలేదులే తీనుకో అన్నాడు. మల్లి తీసుకోదల్చుకోలేదు. అభిమానంగల పిల్ల.

చద్దులే నువ్వే ఉంచుకో ఆ పోజు నచ్చని యాదగిరి

తీనుకో ఎడున్తున్నావ్‌ గా అన్నాడు. మల్లి ఇప్పుడు ఏడవటం లేదు.

మానేశాగా. ఉంచుకో నీకిస్టంగా వీళ్ళిద్దరి వరస చూసి శీనుకి విసుగొచ్చింది. నవ్వాచ్చింది.

మోకీద్ధరికీ ఒద్దులే నాక్‌వ్వు. అన్నాడు ఇద్దరూ దానికి అంగీకరించారు

తీస్తా,

వ

శీను తన చేతిలోకొచ్చిన బొమ్మను చూసి మల్లితో అన్నాడు ఇది యాదగిరికి దొరికిందిగా యాదగిరికో ఇద్దాం. మల్లి నీకో తమాషా చూపిస్తా. దా. జః క క్‌ శీను మళ్లిని తన రహస్య స్థలానికి తీసుకెళ్ళాడు. కప్ప చర్మాన్ని కొబ్బరి చిప్పకు అంటించి తను తయారు చేసిన బుల్లి డప్పును మల్లికి చూపించాడు. మల్లి అబ్బురపడింది. చిన్న పుల్లకు మట్టి ఉండపెట్టి ఎండబెట్టి చేసిన సాధనంతో దాన్ని వాయించాడు. డప్పు గట్టిగా మోగింది. మల్లి కిలకిలా నవ్వింది. మల్లి చేతికి డప్పు ఇచ్చి వాయించమన్నాడు. మల్లి డప్పు వాయిస్తూ సంతోషం పట్టలేకపోతోంది. మళ్లి సంతోషం చూసి శీను సంతోషపడుతున్నాడు. న్‌! ఇం యః స్టేషన్‌లో యాదగిరి ఒక బోగిలోకి పరిగెత్తుకు వచ్చాడు. ప్రయాణికుల దగ్గర ఏదో వెతుకుతున్నాడు చూపులతోనే. ఒకావిడ ఒళ్ళో పసిబిడ్డ. ఆ పసిబిడ్డ నోట్లో పాలపీక. యాదగిరి అఆ పాలపీకను గబాల్న లాక్కుని బోగి దిగి పరిగెత్తాడు. బైట ఏడుస్తున్న పగ్గీ కూతుర్ని సముదాయించలేక సతమతమవుతున్నారు శీను మల్లీ. యాదగిరి ఆ పాలపీక పసిదాని నోట్లో పెట్టాడు. అది ఏడుపుమాని చప్పరించసాగింది. ఖః వం శ్‌ యాదగిరి రైలు బోగీ ఊడుస్తున్నాడు. వాడు చూడలేదు గానీ సత్యంసార్‌ ఆ బోగీలో ఉన్నాడు. యాదగిరిని సీరియస్‌గా చూస్తున్నాడు. యాదగిరి ఊడవటం ముగించి ప్రయాణికుల దగ్గర డబ్బులు అడుగుతున్నాడు. ఆ క్రమంలో సత్యం దగ్గరికి కూడా వచ్చాడు. సత్యం తీవ్రమైన చూపులతో చూపు కలపలేక తల దించుకున్నాడు. సత్యం కోపంగానే అన్నాడు. యాదగిరీ చిన్నాడీవి కాబట్టీ ఇముడిలా బతుకుతున్నాను. రేవు పెద్దాడీవైనాక ఏం చేస్తావ్‌ యాదగిరి నడిగితే వాడేం చెప్పగలడు. వాడికి తెలిస్తే ఇప్పుడిలా ఉండేవాడా? ॥ ఏం బెయ్యాలె సార్‌ 82

అన్నాడు. వాడిపొట్ట తిప్పలు వాడివి.

నీ బోతిలో మంచివని ఉంది. ఇంకొ నేర్చుకోవచ్చు నేను చదువు బెప్పిస్తా.

నాతోలా యాదగిరి ఏం మాట్లాడలేదు. ఇది కొత్త సంగతి దీని గురించి ఆలోచించాలి. అర్దరాత్రి స్టేషన్‌ నిర్మానుష్యంగా ఉంది. వచ్చే రైళ్ళు వచ్చాయి. పోవాల్సిన రైళ్ళు వెళ్ళాయి. ప్లాట్‌ ఫాం మోద కూడా ప్రయాణీకులెవరూ లేరు. ప్లాట్‌ఫాం చివర ఒక ముసలాయన దీపస్థంభం కింద పడుకుని ఉన్నాడు. పక్కనే చిన్నపిల్ల ఉంది. ఆ పిల్ల చూపుల్లో దుఃఖం భయం. ఇంతలో పగ్లీ అటువైపుగా వెళ్తూ, ఆ పిల్లను చూసి నవ్వుతూ వెళ్లింది. అ పిల్ల ఇంకా భయపడింది. నిశ్శబ్ధంగా ఏడుస్తోంది. కళ్ళవెంట నీళ్ళు కారుతున్నాయి. ఏడుపు పెరిగి వెక్కిళ్ళు పెడుతోంది. దూరం నుండి మల్లీ యాదగిరీ శీనూ వస్తున్నారు. ఈ అమ్మాయి దగ్గరకొచ్చారు. తేరిపార చూశారు. ఎందుకు ఏడుస్తున్నావని సైగచేసి అడిగారు. ఆ పిల్ల అప్పుడు తన చేతికీ ముసలాయన చేతికీ కలిపి కట్టిన సంకెల లాంటి తాడును చూపింది.

గుడ్డాడు. ఎటూ కదల్నివ్వుడు యాదగిరి వెంటనే అడిగాడ

కట్టూడబీకాల్నా ? ఆ పిల్ల బెనన్నట్టు తలూపింది. మల్లి అడిగింది.

ఎక్కు డీ కెల్టావ్‌? ఆ పిల్ల చాలా విశ్వాసంతో హాయిగా చెప్పింది.

వఠిగెత్తుకు పారిపోతా. ఈ పిల్లలు ఒకర్నొకరు చూసుకుని సహాయం చేద్దామనుకున్నారు. ఆ తాడుని కొయ్యటం ఎట్లా? ఏదన్నా సాధనం దొరుకుతుందేమోనని యాదగిరి అటూ ఇటూ చూశాడు. ఆ మసక వెలుతుర్లో వెతికాడు. చివరికేదో చిన్న మొండి కత్తిలాంటిది దొరికింది. దాంతో తాడుని కోస్తున్నాడు. అది ఓ పట్టాన తెగటం లేదు. అంతలో ఆ

83

గుడ్డి ముసలాయన అటూ ఇటూ మెదులుతున్నాడు. అతనెక్కడ లేస్తాడోనని పిల్ల భయపడుతుంది.

నాకు భయమేస్తోంది. లేస్తే కొడతాడు. మల్లి ధైర్యం చెప్పింది.

భయవడీతో ఇంటే యాదగిరి గట్టిగా ప్రయత్నం చేసి తాడు కోశాడు. ఆ అమ్మాయి చెయ్యినుంచి సంకెల విడిపోయింది. మల్లి నవ్వింది. ఆ పిల్టా నవ్వింది. యాదగిరి శీను కూడా సంతోషపడ్డారు. ఆ అమ్మాయి ఆ రాత్రిపూట చీకటంచే కూడా భయపడకుండా ఒక్క పరుగు తీసింది. ఆ అలికిడికి గుడ్డిమనిషి లేవనే లేచాడు. అటూ ఇటూ వెతుక్కున్నాడు. కట్టు ఊడిపోయి ఉండటం గమనించాడు. జరిగినదేమిటో అర్థమై ఒకటె మొత్తుకున్నాడు.

అబ్బీ లచ్చ లచ్చ - దేవుడా. దేవ్చడా. రెండొందలు పోసి కొన్నా.

నౌలన్నాకాలా. దొన్న వంపేశాను నన్నాలా బతకళచుంటూవ్‌ నన్నాలా

బతకనుంటాన్‌, ఆకలితో మాడ్‌ మూడ్‌ బావమంటావా చస్తాను దోన్చడా - ముగ్గురు పిల్లలు అతని ఏడుపు విన్నారు. ఆయనక్‌ తాము అపకారం చేశారా?

ఫొ జీ

అర్థం కాలేదు. మల్లి అన్నది.

నావం తాత. కళళు తూదా లేన్ట. నాకడుపొస్తోంది. యాదగిరిక్‌ అంతే కాని ఆఅ పిల్ల సంగతేమిటి. తారేడుస్తున్నాడని జాలిపడితే ఆ అమ్మాయి గతేమిటి. అదే అడిగాడు

మల్లి అ వోరి? శీను కూడా అంగీకరించాడు.

బౌొను, ముగ్గురికీ ప్రశ్నార్హకంగానే ఉంది. తాము చేసింది తప్పారైటా? ఒకరికి ఉపకారం చేస్తే ఇంకొకరికి అపకారమయ్యే ఈ స్టితిలో తాము ఏం చెయ్యాలి. అగమ్య గోచరం.

నే వ ఖమ 84

రైలు స్టేషన్‌లో రైలు వచ్చి ఆగింది. ఆ రైల్లో బిచ్చమెత్తుకోటానికి బిడ్డను తీసుకుని వెళ్ళిన అవ్వ మెల్లిగా రైలుదిగింది. రైలు దిగుతూనే ఆ చంటిపిల్ల ఏడుపు మొదలుపెట్టింది. అవ్వ ముద్దు చేస్తూనే విసుక్కుంది.

రైలు ఆగొద్దు. ఆగిందంటె ఎడువు. ఇదొక రైలు ముండయి పోయింది. చంటిపిల్లను మల్లి తీసుకుంది. శీనూ యాదగిరీ ఆడిస్తున్నారు.

వి లే సః

స్టేషన్‌ బైట వీధిలో రాజన్న, పోలిసూ మాట్లాడుకుంటున్నారు. పోలీసు ఏదో ముఖ్యమైన సమాచారం చెబుతున్నాడు. పోలీసు వెళ్ళగానే రాజన్న అనుచరుడు వచ్చి,

అన్నా రాత్రి శివకొళోల్లు మన పోరగాల్లిదర్ని ఎత్తుకు పోయినందీ, రాజన్నకు ఆ సంగతి తెలుసు, ఏం చెయ్యాలా అని ఆలోచిస్తున్నాడు. ఇదిలాగే సౌగితే అతనికి చాలా నష్టాలున్నాయి. అవి భరించటానికి అతను సిద్ధంగా లేడు. అతనికి మల్లి గుర్తొచ్చింది.

ఈ ఛివకాళోల్లు ఏదో ఒకదినం ఈ మల్లిని గూడ ఎత్తుకపోతడు. అది మనకీ

వూర లుక్సాన్‌ ఆఅ నష్టాన్ని నివారించే ఉపాయం కోసం తీవ్రంగా ఆలోచిస్తున్నాడు

షు షః ః

ఈ మధ్య సత్యంసార్‌కి ప్రయాణాలెక్కువైనాయి. చాలాసార్లు స్టేషన్‌కి వస్తున్నాడు. వచ్చినప్పుడల్లా యాదగిరి కనపడతాడు. సత్యం చెప్తూనే ఉంటాడు. యాదగిరి విని మౌనంగా ఊరుకుంటాడు. ఈ సారీ అంతే. సత్యం బతిమాలినంత పని చేస్తున్నాడు.

నేనెందుకు బెన్తున్నానో అర్ధం బోనుక్కో ఈ వనికీమాలిన వన్లు మానేసి

నాతోరా మంచి మెకొనిక్‌వి అవ్వొచ్చు. చేతిలో ఉన్న వనిని పొడు

బౌనుకుని.. నామాట విను. బ్రెయిన్‌కి టైమవటంతో సత్యం యాదగిరి సమాధానం వినకుండానే ముందుకి నడవాల్సివచ్చింది. యాదగిరి ఆలోచిస్తూ అక్కడే నిలబడ్డాడు. ఇంతలో శీనూ మల్లీ

85

వచ్చారు. శీనుకు సత్యం గుర్తున్నాడు. ఐనా అనుమానం తీర్చుకోటానికి అడిగాడు

నత్యంనారు కదూ అవునన్నాడు యాదగిరి, అంతసేపు ఆయన ఏం మాట్లాడాడో శీనుకి అర్హం కాలేదు.

ఏమంటున్నాడు అని అడిగాడు. ఇంకేం అంటాడు ఆయననేది ఎప్పుడూ ఒకటే అన్నట్టు చెప్పాడు యాదగిరి

రమ్మంబుండు సత్యం రమ్మంటే యాదగిరి వెళ్ళిపోతాడా. మల్లికి ఆత్రం హెచ్చింది

వెల్లానా అని అడిగింది. యాదగిరోప్ప్‌' అని నోటితో చిన్న చప్పుడు చేసి తాను వెళ్ళనని తేల్చిచెప్పాడు. మల్లికి సంతోషంతో ముఖమంతా వెలిగిపోయింది.

వ నే నై ముగ్గురూ స్టేషన్‌ ఒదిలి బైట తిరుగుతున్నారు. దారిలో కనిపించే దృశ్యాల మోద మాట్లాడుకుంటూ. హఠాత్తుగా వాళ్ళు ముగ్గురూ ఆగి అలాగే నిలబడిపోయారు. ఎదురుగా మొన్న అర్థరాత్రి తాము చూసిన గుడ్డిబిచ్చగాడు. నాకెవరు దిక్కు దేవుడా అని ఏడుస్తుంటే తాము జాలిపడిన గుడ్డి బిచ్చగాడు. ఇపుడు రోడ్డు మోద నడుస్తున్నాడు. అతని కర్రను పట్టుకుని అతన్ని నడిపిస్తూ ఒక చిన్న పిల్లవాడు. ఒక చిన్నపిల్లను అతని బారినుండి విడిపిస్తే ఇంకో చిన్నపిల్లవాడిని సంపాదించుకున్నాడు. చిన్నపిల్లని విడిపించి తాము ఆ పిల్లకు మేలు చేశామనుకున్నారు. ముసలాయనకు అపకారం చేశామనుకున్నారు. ఇప్పుడీ చిన్న పిల్లవాడిలా మారటానికి తాము కారణమా కాదా? అపకారం గానీ ఉపకారం గానీ చేసే శక్తి తమకుందా? లేదా? అసలేది ఉపకారం? ఏది అపకారం? ఈ ప్రశ్నల చిక్కుముడులతో వాళ్ళు అట్లాగే నిలబడి చూస్తుండి పోయారు. 86

రాజన్న ఇంకొకవ్యక్తితో మాట్లాడుతున్నాడు. దూరంగా ఉన్న మల్లిని చూపుతున్నాడు. అతనికి సరిగా కనపడదేమోనని ప్రత్యేకంగా పిలిచి చూపుతున్నాడు.

ఇక్కడికి రా ఆ కోలల్‌ - మొభిం ఫస్ట్‌క్లాస్‌. నంబద్‌ వన్‌ మల్లిని ఆ వ్యక్తికి దగ్గర్నించి చూపించాలని పిలిచాడు. మళ్లి వచ్చి నిలబడింది. రాజన్న

ఎంది నంగతి అన్నాడు. మల్లి అమాయకంగా

ఏంలేదు అంది. రాజన్న ఏదో రెండు మాటలు మాట్లాడి మల్లిని ఆ వ్యక్తి పరిశీలించి చూసే అవకాశం ఇవ్వాలి.

అల్లిధ్రరెళ్ళ డ? మల్లి తన స్నేహితుల గురించి రాజన్న అడిగాడనే ఉత్సాహంతో

అక్పుడున్నారు. పిలవాలా? అని అడిగింది. వాళ్ళందుకు రాజన్నకు?

లే లోే- పో- ఆడుకో వ మల్లి వెళ్ళిపోయింది. రాజన్న ఇంకోవ్యక్తి నుద్దేశించి

చూసినవ్నా ముందో లె గాదు. మంచి దోరం తెవాలె, నీతోని గాకుంటె జెవు

నే జూనుగుంటి. మల్లిని చూశాక ఆ వ్యక్తికి కూడా ఒదులు కోవటం ఇష్టంగా లేదు.

వీల్లనైతె నువ్‌ సిద్ధంచెయ్‌. ఎల్లుండి బొంబై తీన్మ పోతా. అన్నాడు. రాజన్నకు సంతోషం. బేరం కుదిరిందని. ఆ రోజు మళ్ళీ బంద్‌. రైళ్ళు కూడా ఆగిపోయాయి. రైళ్ళు నడవక పోతే స్టేషన్‌లో సందడేముంటుంది? పిల్లలకు పనేముంటుంది. పని లేకపోతే తిండీ లేదు. పిల్లలు అకలి బాధ మర్చిపోటానికి అటనూ పాటనూ ఆశ్రయించారు.

87

వాన్చురా బండీ రాదుర ఖై

ఇడ్లీ దోళ లేదుర భై

చార్మినారు రాకవాయె

చాంప్‌ పైనలు లోకవాయె

గోల్లండ లేకవాయె

గొలంతా అణగిపోయె

బందు పెట్టుకుంటె బళ్ళు రాకచోలే

కొత్తపాది కొత్త ఆచి

విరంజీవి స్టవ్వులు వేద్దాం

నాగాడ్గున పైటులు చేద్దాం

అనిల్‌ కస్టూల్‌ సనా చూద్దాం

ఆకలి దవ్వులు మర్చిపోదాం

ల్రైెళ్ళు రాళపోలేనేం సిటీ పెద్దదుందిగా

దండు గట్టి పోదాం దాదాగరీ చేద్దాం. అంటూ వాళ్ళూ సిటీకి వచ్చారు. అక్కడ రాజకీయ నాయకులు చేసే దౌర్జన్యాలు చూసి

మనకన్న ఆవారాలు

మం్య్రులల్ల ఉన్నరుర

పోలినులు దొదాలై

నీటీ ఏలుతున్నరురా

వట్టాలె మనకు మేలు

స్టేషనో మన ఊరు అంటూ మళ్ళీ స్టేషన్‌ చేరుకున్నారు. పట్టాల వెంట పరుగులు తీశారు. మల్లీ, శీను, యాదగిరిలకు ఇపుడు ఇంకో బుల్లి "స్నేహితురాలు పగ్లీ కూతురు. వీలున్నప్పుడల్లా ఆ పొపను ఆడిస్తుంటారు. యాదగిరి పాపను అడిస్తూ అన్నాడు.

88

వావకు మంచి గౌను తోవాలి అని. ఆ మాట అని మల్లి వంక చూస్తే మల్లిదీ చిరిగిన పాత గౌనే. యాదగిరికి వర్తమానం మోద కంటె భవిష్యత్తును గురించిన ఆశ ఎక్కువ. చూపు ఎక్కువ. ఆ ఆశతో ముందుకి చూస్తూ అన్నాడు.

నేను వెద్దర్లైనంక నీకు మంచి మంచి చీరలు. సొవకి గౌన్లు తెన్త, యాదగిరికి ఎర్రచీరె కట్టుకుని నిండుగా నవ్వుతున్న మల్లి కన్పించింది. పాతగౌనులో ఐనా కొత్త చీరలో ఐనా మల్లి నవ్వు జాబిలంత చల్లగా, సూరీడంత వెచ్చగా ఉంటుంది.

పెద్దయ్యాక మోరెక్కడీక్‌ పోతారో అంది మల్లి - యాదగిరీ, శీనుల మోద నమ్మకం లేక కాదు. తమ అదృష్టాల మోద నమ్మకం లేక. మల్లిని ఒదిలి ఎక్కడికైనా వెళ్ళగలననే అలోచనే లేని యాదగిరి అన్నాడు.

మేదేడీక్‌ బోతం. శీనుకి కూడా ఈ స్నేహాల్ని ఒదిలి ఎక్కడికీ వెళ్ళాలని లేదు.

మనం నలుగురం ఎవ్రుడూ కలిసే ఉందాం ఒట్టు. అని చెయ్యి ముందుకు చాపాడు.

ఒప్పు

అవ్‌ ఒట్టు అని శీనూ చేతిలో చెయ్యి వేశారు మల్లీ, యాదగిరి. శీనూకి తను చదువుకునే రొజుల నాడు నేర్చుకున్న మాట ఒకటి గుర్తొచ్చింది.

గొడ్‌ ప్రామిన్‌ అన్నాడు అప్రయత్నంగా. ఆ మాట మల్లికి అర్థం కాలేదు.

అంటే అని అడిగింది.

89

అంటే అది దేవుజిమోద ఒట్టన్నమాఖ మనం పావ మోద ఒట్టేనుకుందాం. పావ ప్రామిస్‌ మనం ఎవ్పటికీ కల్సే ఉందాం. యాదగిరి మల్లీ ఉత్సాహంగా అన్నారు అవ్‌ ఎవ్పట్బ్‌ ఎవ్పటీశీ స్టేషన్‌కి కొంచెం దూరంలో రోడ్డు మోద ఒక అంబాసిడర్‌ కారు వచ్చి ఆగింది. ఆ కార్డోంచి రాజన్న దిగాడు. సిగరెట్టు వెలిగిస్తూ ఆలోచనగా తేరిపార చూశాడు. కొంచెం దూరంలో మళ్లి యాదగిరీ శీనూ ఉన్నారు. రాజన్న వాళ్ళకేసి చూసి రమ్మని తల ఊపాడు. ముగ్గురూ పరిగెత్తుకుని రాజన్న దగ్గరకు వచ్చారు. రాజన్న మగపిల్లలిద్దరి వంకా చూసీ నోను మల్లిని బిల్పిన. మిమ్ముల ఖల్వలే - బండీ పోతుంది. ఉరుకుగి అని గదిమినట్టు చెప్పాడు. ఇద్దరూ బిక్కమొహాలేసుకుని వెనక్కు తిరిగి పరిగెత్తారు. వాళ్ళిద్దరి వంకా చూస్తూ నించుంది మల్లి. నిమిషంలో వాళ్లు మాయమయ్యారు. మల్లిని తీసుకుని రాజన్న కారు దగ్గరికి వచ్చాడు. మల్లితో విషపు నవ్వు నవ్వుతూ అన్నాడు. నువ్వు కారెప్పుడెక్స్క లేదులో మల్లి అమాయకంగా ఒప్పుకుంది ఎక్కులా ఎక్కు అట్ల తిరిగొద్దాం అన్నాడు రాజన్న మళ్లి మోద (ప్రేమ నటిస్తూ వాల్సిద్ధర్నీ కూడ తీనుకుపోతో మంచిగా అన్నది మల్లి తనకు పట్టిన ఈ అదృష్టాన్ని మిత్రులకు కూడా పంచాలనే అశతో. రాజన్సకి చిరాకు వచ్చింది, 90

నువ్వయితే ఎక్కరాదు. ఆల్లని మల్గొచ్చి తీన్మపోదం ఎడ్పీద్ధం. మజా దందీది. మల్లి దాని గురించి ఓ క్షణం అలోచించి చిరునవ్వు నవ్వుకుంది. రాజన్న అసహనంగా ఉన్నాడు. ఆ దారిన పోతున్న పశువుల మంద. రాజన్న కూడా ఓ పశువా? రాజన్న కంటే ఆ పశువులు నయమా అన్నట్టుంది. శీను, యాదగిరి ఎక్కడికో వెళ్ళిపోలేదు. అక్కడే ఓ గోడచాటు నుండి ఏం జరుగుతుందా అని చూస్తున్నారు. మల్లి కారెక్కింది. రాజన్న ఎక్కాడు. మల్లి కారెక్కటం చూసి గోడవెనకున్న శీను, యాదగిరి రోడ్డు మీదికి వచ్చారు. మల్లి వాళ్ళను చూసి చెయ్యూఫపింది, కారు కదిలి వెళ్ళిపోతోంది. యాదగిరి, శీను పరుగెత్తుతూ ముందుకొచ్చారు. మబ్లి అని కేకపెడుతూ పరిగెత్తారు. కారు వెళ్ళిపోతోంది. ఇక పరిగెత్తి లాభం లేదని వాళ్ళిద్దరూ వెనక్కు తిరిగారు. మల్లి అలా ఎందుకెళ్ళిందా అనేగాని ఆ అమ్మాయి ప్రమాదంలో పడిందనే అనుమానం వాళ్ళిద్దరికీ లేదు. శీను యాదగిరీ కాళ్ళీడ్చుకుంటూ పట్టాల దగ్గరకూచుని పగ్గీ బిడ్డను ఆడిస్తున్న అవ్వ దగ్గరకు వచ్చారు. అవ్వా అని పలకరించాడు యాదగిరి. బిడ్డను ఒక్కతే సముదాయించ లేక సతమతమవుతున్న అవ్వ యాడీకి బోయ్యినురా, మళ్లేది అని అడిగింది. సమాధానం శీను చెప్పాడు మల్లి మాద కాస్త కంప్లయినింగ్‌గా- అవ్వా మల్లి కారులో ఎక్కడీకో పోయింది కారనే మాట వినగానే అవ్వ ఉలిక్కి పడింది. వందీ? 9

అంపగింటి. యాదగిరి వివరంగా చెప్పాడు మల్లి మోటీర్‌ కారులో యాడికో బోయింది మాకు శొప్పుకుండ అవ్వకు ఏదో అనుమానం కడుపులో ఆందోళన పుట్టిస్తోంది యాడీఃి అని మళ్ళీ అడిగింది. వాళ్ళకు తెలుస్తేగా అవ్వకు చెప్పేందుకు ఎమో - రాజన్న మాకు రావొద్రన్నడు అవ్వ అనుమానం, భయం, కంగారూ అన్నీ పెరిగాయి. రాజన్నా? శీను ఇంకాస్త వివరించాడు. అవును. మమ్మల్ని రైలెక్ష మని మల్లిని తీనుకుని కారులో వెళ్ళిపోయాడు. అవ్వకిపుడు అనుమానం లేదు. కచ్చితంగా తెలుసు నీ అవ్వ - దునియా అని ఆక్రోశించింది. అవ్వ ఆశ్రోశంతో ఏదో జరగరానిది జరిగిందనే అనుమానం, భయం కలిగాయి పిల్లలిద్దరికీ, అవ్వా ఎమైందవ్వా అని అడిగారు. అవ్వ ఎమని చెస్తంది. ఏం చెబితే వీళ్ళ కర్ణమవుతుంది. అర్థమైనా చేసేదేముంది. రాజన్న మీద కసీతో అవ్వ గుండె మండిపోయింది. అవ్వ కళ్ళనుండి రక్తం కారింది. ఈ రాజన్న కడువుగాల - అని కండలు కరిగిపోను - ఎంతమందిని బలితీన్సుంటవ్‌రో నీకు పోళవ్వ మొల్వ, నిన్ను మైనమ్మ మాయంవౌయ్యా. ని కొష్టం గాల, నీ తలవండు వగుల. ఈ మొగ జాతి నాళనం గాను, ఈ రాజ్ఞాం కాలిపోను, అడిబిడ్డను బత్సనీయని రాజ్ఞామిది. అమ్మో బంగారమసాొంటి బిడ్డ. మల్లీ - నా బిడ్డా 92

నిన్నేం డేసిరే నా తల్లీ! అనుకుంటనే జిన్న - నేననుముంబసె న్ని, నిన్నింత జుఖ్టీ ఐలివోస్తరనుకోలేదురో ఓ యమ్మ. అవ్వ ఏడుపు చూస్తే యాదగిరికీ శీనూక్రీ ఏం జరిగిందో తెలియక పోయినా మల్లి ప్రమాదంలో చిక్కుకుందని అర్దమై దుఃఖం వచ్చేసింది. యాదగిరి ఆందోళనగా అడిగాడు. అవ్వా చుల్లికోమైంది. అవ్వ దుఃఖానికి అంతేలేదు. ఇంకోం గావాలె ఓ అయ్య. అయిపోయింది. యాద్ధిరీ. మల్లి మనకీగ కనివీయ్యది. దాన్ని కుక్కలకు, నందులకు అమ్మేసిండా బాడావ్‌, శీను దుఃఖం కట్టలు తెంచుకుంది. వెక్కిళ్ళు పెడుతూ అవ్వ ఇవుడు మల్లెక్క డుంటుంది? అని అడిగితే అవ్వ గుండె పగిలే సమాధానం చెప్పింది. ఎవనికెర్చలో ఓ అయ్యా, డొరు దాటీన్తరు అడిబిడ్డల్ని దళాలు దొటిస్తరు. ఆఅల్లని తున్కలు తున్కలు డొనీ సారల ముంచుకతింటిడు. ఈ మొగజూతికీ కనికరం లేదుర ఓ అయ్య యాదగిరికి నడిసముద్రంలో పడిపోయి, ఈతరాక మునిగిపోతున్నట్లనిపించింది. ఐనా పెనుగులాడాడు - మల్లి కనిపిస్తుందేమోనని మల్లి ఇంళ రాదా అవ్వ. అవ్వ కరోర వాస్తవాలు చెప్పటానికే ఉన్నట్లు చెబుతోంది. వస్తదితా వస్తది. ఎన్నడో వస్తది. వగ్లీ లెక్క వస్తది. మల్లి వగ్లీ లెక్క వస్తది వర్లీ లెక్సు. అవుటీకిది వోతది అంటూ చేతిలో ఉన్న చిన్ని పాపను చూపింది. యాదగిరికి ఏదో అర్థమైంది. విపరీతంగా ఏడుపొచ్చింది. ఏడుస్తున్నాడు. శీను భరించలేక మల్లీ 93

అని కేకేశాడు. వాళ్ళిద్దరికీ మల్లి నవ్వుతూ కనిపిస్తున్నట్టె ఉంది. మల్లి హాయిగా ఆనందంగా నవ్వే మల్లి. నవ్వుతూ కనిపిస్తోంది. నవ్వు ఇంకా పెరుగుతోంది. వెచ్చని నవ్వు వేడిగా వాడిగా చురుక్కుమనిపించేంత పెరిగింది. తనలాంటి పిల్లల్ని గాలికి ఒదిలిన ఈ సమాజపు చేతగాని తనాన్ని చూసి నవ్వుతోందా మల్లి? శీనూ తను మల్లికోసం చేసిచ్చిన డప్పుతో కూచుని ఏడుస్తున్నాడు. ఆ డప్పు చూసిన రోజు మల్లి ఎంత సంతోషపడింది? ఎట్లా నవ్వింది. డప్పు ఎలా వాయించింది. ఎంత హాయిగా ఆడుకున్నారు, స్టేషన్‌లో కూర్చున్న యాదగిరి కళ్ళల్లో కూడా మల్లే మెదులుతోంది. తను కొనిస్తానని చెప్పిన బీరెలో మళ్లిని ఊహించుకున్నాడు. ఎర్ర చీరెలో మల్లి ఎర్రగా, కోపంగా నవ్వుతోంది. పిచ్చిగా నవ్వుతోంది. నవ్వుతూనే ఉంది. యాదగిరి మనసు ఎడారిలా ఉంది. సత్యం సారు స్టేషన్‌కొచ్చి యాదగిరిని వెతుక్కున్నాడు. బెంచీ మిద కూర్చుని రాజ్యాలు కోల్పోయిన రాజులా దిగాలుగా ఉన్న యాదగిరిని చూసి అడిగాడు.

యాదగిరీ - ఎంబీలా ఉన్నావ్‌ ఒంట్లో బాగోలేదా? సత్యం పిలుపు, స్పర్శ యాదగిరికి ఎడారిలో ఒయాసిస్సులా ఉంది. అతనికి ఆ పలకరింపు కావాలి, ఓదార్పు కావాలి. స్పర్శ కావాలి. జీవితం గురించి ఒక ఆశ కావాలి. అతనేమంటున్నాడు అతనికే తెలియకుండా అన్నాడు.

సార్‌ - నేనొబ్బేన్త. నన్ను తీన్కపా - . సత్యం ఆశ్చర్యపోయాడు. ఎన్నిసార్లు తనతో రమ్మన్నా మౌనంగా తన అనంగీకారాన్ని తెలిపే యాదగిరి ఇలా మాట్లాడటం ఏమిటని అతనివంక ఆశ్చర్యంగా చూశాడు, యాదగిరి మళ్ళీ అన్నాడు.

ఆం తీన్క పోతనన్నవ్పుగద. తీస్క స్తో నువ్వేది చెప్తే అది చౌస్త. తన పోసాల్స్‌ సత్యం ఈసారి ఆశ్చర్యపోకుండా ఓ నిర్ణయం తీసుకుని చెప్పాడు.

నరే. తవృకుండ తీస్కెళ్లా. ఇవ్లుడు నేను కాజీపేట వెళ్ళాలి. రేపొద్దున

వస్తా నున్న ఎక్కడుంటావో చెవు,

9 .

యాదగిరి ఎక్కడికి పోతాడు?

ఈడనే ఉంట సార్‌ అన్నాడు. కానీ సత్యం అనుమానం సత్యానిది. పిల్లలు ఉన్న చోట ఉండకుండా తిరుగుతుంటారు. యాదగిరి మనసు మార్చుకుని కనపడకుండా తప్పించుకు తిరిగితే. అందుకే మళ్ళీ అడిగాడు.

ఇక్కడ లేకపోతో ఎక్కడుంటానో చెవు. దూరంగా కనపడే పాడుబడ్డ భవనం చూపాడు యాదగిరి

ఆడ సత్యానికి కాస్త నమ్మకం కలిగింది.

నరే. రేను నువ్వు నాతో వన్తున్నవ్‌ అంత్కో ఇక నువ్వు రానన్నా ఊరుకోను

బలవంతంగానైనా ఎత్తుకు పోతా. అంతే, యాదగిరి ఒప్పుకున్నాడు.

నరే సార్స్‌ వన్త సార్‌, సత్యం లేచి రైలు ఎక్కటానికి వెళ్ళాడో లేదో యాదగిరి పక్కకు డప్పు బుడ్డోడు వచ్చాడు.

నాకంతా తెలును అన్నాడు. యాదగిరి ఏంటన్నట్టు చూశాడు.

నేనంత ఇన్న యాదగిరికి అసలే కోపంగా ఉంది. చిరాకుగా అడిగాడు

అయితేంది? డప్పు బుడ్డోడు కక్షగా చెప్పాడు.

ఏందా? ఈ వట్టాలు దాట్‌ బైటోలెవల్లు రాలేరు లోనోల్లైవల్లు పోలేరు. యాదగిరికి వాడిని తన్నాలనిపించింది. ఐనా తమాయించుకుని కోపంగా

95

నే బత. నువ్వావ్తుతవా? అనడిగాడు సవాల్‌ చేస్తూ, డప్పు బుడ్డోడు యాదగిరి సవాలు తీసుకోలేదు.

నేంగాదు - అన్నలో డొప్పీన్నంటెన అన్న మాబెత్తగానే యాదగిరి కోపం పట్టలేకపోయాడు

బెవుకోటో అన్నంట అన్న - బద్దామన్నడు యాదగిరి ధైర్యానికి డప్పు బుడ్డోడు ఆశ్చర్యపోయాడు

తిట్టినవని భీ జెప్త నని బెదిరించి చూశాడు. యాదగిరి లెక్కచెయ్యలేదు.

చెవుుకోర అన్నాడు.

ఆం బెవ ఇవ్పుడె చెప్త అని రెట్టించాడు డప్పు. యాదగిరి భరించలేక

యాడున్నడురా నీ అన్న అని అడిగితే డప్పు బుడ్డాడు చేయెత్తి చూపించాడు రైలింజను దగ్గర నుంచుని తన నౌకరుతో మాట్టాడుకున్న రాజన్నను. రాజన్నను చూడగానే యాదగిరికి కోపంతో ఒళ్ళు తెలియలేదు. ఒక పరుగు తీశాడు అటువైపు. యాదగిరి రావటం రావటమే రాజన్న మిదకు దూకాడు

మళల్లినేం జోసినవ్‌ అని ఉరిమినట్టే అడిగాడు. రాజన్న యాదగిరిని పరకాయించి చూశాడు. వీడు ఎంతదాక పోగలడో అని అంచనా వేస్తున్నాడు. యాదగిరికి ఆ చూపుల్ని భరించే సహనం అసలు లేదు, మళ్ళీ ఉరిమాడు

మల్లినేం వోసీనవ్‌

96

రాజన్నకు ఈ పిల్లవాడు లోతు తెలియలేదు. తెలుసుకుందామనిపించి మెల్లగా ఎందిరా అన్నాడు. యాదగిరి దూకుతున్నాడు. నీ యవ్వ మల్లినేం జోనీనవ్‌ బో బాడ్‌ఖావ్‌, రాజన్న ఆ తీవ్రతకు అదిరిపడ్డాడు. యాదగిరి ఆగలేక పోతున్నాడు. నుహ్వేం డోసినవో నాకు తెల్పు. మల్లేడుందో బెవు - లేదంటే - రాజన్న అడ్డుపడ్డాడు. ఆ = లేదంటె వం వోన్తన్‌ బో యాదగిరి ఏ మాత్రం తగ్గలేదు. ఏం డోన్తనా? పోలీనులకీ డొర్త అందర్శి డౌప్త. నిన్ను ఖతం డోస్త. రాజన్న అదిరి పడ్డాడు. వీడు అంత పనీ చెయ్యగలడు. వీడి ప్రమాదాన్నించి తను తప్పించుకోవాలి. వికారంగా నవ్వాడు ఊం - అదంతేమొద్దులే గని మల్లిని చూనీస్తరా - = ఆ మాట యాదగిరి మోద మంత్రంలా పనిచేసింది. ఎట్లా గయినా మళల్లెక్కడుందో అక్కడికి వెళ్ళే ఆ పిల్లను చూస్తే తను రక్షించుకోగలుగుతాననే నమ్మకం యాదగిరికి, తన శక్తి మోద కాదు. వాళ్ళ స్నేహబలం మోద. ఆ నమ్మకంతో మల్లిని చూడాలనే ఆశతో రాజన్న మాట నమ్మి అతని వెనక నడిచాడు. రాజన్న మోటర్‌ సైకల్‌ వెనక యాదగిరి కూచున్నాడు. మోటర్‌ సైకిల్‌ వేగంగా వెళ్తోంది. ఊరు దాటింది. కొండల దగ్గరకు వచ్చింది. కొండల మధ్యలో చెరువు దగరకు వచ్చి ఆగింది. యాదగిరి దిగి చుట్టూ చూశాడు. నర సంచారం లేదు. బండరాళ్ళు చుట్టూ. ఎదురుగా చెరువు. వాడు కోపంగా అడిగాడు. రాజన్న చంక చూశాడు. రాజన్న క్రూరంగా నవ్వాడు. యాదగిరికి మొదట్‌సారి 97

భయం వేసింది. రాజన్న యాదగిరి గొంతుపట్టుకోబోయాడు. యాదగిరి చటుక్కున తప్పించుకుని పరిగెత్తాడు. రాజన్న వెంటపడలేదు. తాపీగా సిగరెట్‌ వెలిగించాడు. ఆ కొండల్లో ఎవరూ తప్పించుకోలేరనీ, ఎంత సేపు ఎటు పరిగెత్తినా తనకు చిక్కక తప్పదనీ రాజన్నకు తెలుసు. తెలియని యాదగిరి ప్రాణభయంతో పరిగెత్తుతున్నాడు. పడుతున్నాడు. లేస్తున్నాడు. పరుగుతీస్తున్నాడు. హఠాత్తుగా ఎదురుగా రాజన్న. ఒక్క దూకు దూకి పరిగెత్తాడు. ముందూ వెనకా చూసుకోకుండా పరిగిత్తుతున్నాడు. రెండు బండరాళ్ళనడుమ సన్నని దారి. వేగంగా వచ్చిన యాదగిరి ఆగిపోయాడు. ఎదురుగా రాజన్న అగిన యాదగిరి వెనుదిరగబోయేంతలో అతని పీక పట్టుకున్నాడు. గట్టిగా గొంతునులిమి కిందికి తోశాడు. యాదగిరి లేవబోయి కళ్ళు పెద్దవి చేసి చూశాడు. రాజన్న పెద్ద బండరాయి తీసుకుని యాదగిరి తలమిద వేశాడు. కొండలు ్రతిధ్వనించేలా కేకేశాడు యాదగిరి. రక్తం చిందింది రాళ్ళమాద. రాజన్న ముఖం మోదా. రాళ్ళు ప్రతిధ్వనించాయి. చెరువు ఆక్రందన చేసింది.

నేను దొంగనయితా

నేను దాదా నయితా

నేను నక్సలైట్‌ అయితా

నేను ఇంజున్మ్‌డైవర్‌ నయితా యాదగిరి ఆశలన్నీ ఆ రాళ్ళలో ఆ మట్టిలో ఆ నీళ్ళలో, ఆ ఆకాశంలో కలిసిపోయాయి.

జః జ శ

ఆఅ ఉదయం విషాదంగా ఉంది. పాత భవనం దగ్గరకు నడిచి ఒస్తున్నాడు సత్యం. మెట్టమోద కూచుని ఉన్నాడు శీను. శీను చేతుల్లో పగ్లీ పాప. శీను కళ్ళల్లో దిగులు భయం. సత్యం యాదగిరి కోసం వస్తున్నాడు. యాదగిరిని తీసుకెళ్ళి చదువు చెప్పించి మంచి భవిష్యత్తు నివ్వాలనే ఒకానొక ఆదర్శపు ఆవేశంతో వస్తున్నాడు. శీనుకి మల్లీ యాదగిరీ లేని భవిష్యత్తు భయంకరంగా ఉంది. అది ఊహించాలంటే భయంగా ఉంది. సత్యం యాదగిరి గురించి అడగటానికి శీను దగ్గరికి వచ్చాడు.

యాదగిరి లేడా? యాదగిరిని తల్చుకుంటేనే దుఃఖం పొంగి పారుతోంది శీనుకి.

లేడు నార్‌:

98

అని సమాధానం ఇచ్చాడు. సత్యం యాదగిరిని తీసుకునే వెళ్ళాలనుకున్నాడు ఎక్కడికి వెళ్ళాడు? దానికి జవాబు ఆలోచించటానికే శీనుకి భయంగా ఉంది. ఏమయ్యాడు తన చిన్నారి నేస్తం. ఉత్సాహంతో ఉరకలు వేసే తన మిత్రుడు. అతన్నెవరు మాయం చేశారు. వాళ్ళు తనను ఒదులుతారని గ్యారంటీ ఏమిటి? ఎలాంటిచిక్కులో యాదగిరీ మల్లీ ఇరుక్కున్నారు. తానేం కాబోతున్నాడు. ఎలా ఈ ప్రమాదం నుండి తప్పించుకోవటం. సత్యం ఎదురుగా కనిపిస్తుంటే శీనుకి నడిసంద్రంలో ఒక ఆధారం దొరికినట్టుంది. యాదగిరి గురించీ తన గురించీ చెప్పాడు. తెలియదు సార్‌ యాదగిరేమణ్యూడో తెలియదు సార్‌ నార్‌ నాకు భయమేస్తోందిసార్‌, నన్ను కూడా చం పేస్తాడుసార్‌ నన్ను తీ స్కై ల్ఫిపొండీ సార్‌! సార్‌ నాకు భయమేస్తోంది సార్‌ సత్యానికి నోట మాట రాలేదు. యాదగిరిని చంపేసారా? ఈ శీను చెప్పేది నిజమేనా? అతనికే భయమనిపించిింది. శీను ఆపకుండా అడుగుతూనే ఉన్నాడు. సార్‌ నన్ను తీనికెళ్ళండి సార్‌ నాకు భయమేన్తుంది. సత్యానికి సందేహం. శీను మోద అతనికి అంతకు ముందు అంత అభిమానం లేదు. కానీ అతని పరిస్థితి జాలిగొలుపుతోంది. సార్‌ నాకు భయమేస్తోంది సార్‌ సత్యంలో ఏదో నిశ్చయిం. శీనుని తీసుకెళల్ళామనుకున్నాడు శీను చేతిలో పాపనేం చెయ్యాలి. మళ్ళీ సందేహం. ఆలోచన. సరే పాపతో పాటు శీనూని కూడా తీసుకెళ్ళాలనే నిర్ణయించుకున్నాడు. ఇంతలో ఎక్కడినుంచో ఒక పిల్ల పరిగెత్తుకొచ్చింది. సార్‌ నన్ను తీన్మపో సార్‌ సత్యం చెయ్యి ఒదలకుండా పట్టుకుంది. సత్యం తెల్లబోయాడు. పిల్ల చెయ్యి ఒదలటం లేదు. ఇంతలో ఇంకోవైపు నుండి ఒక పిల్లవాడు వచ్చాడు. సార్‌ నన్ను తీన్మబో సార్‌ వాడింకో చెయ్యి వదలకుండా పట్టుకున్నాడు. ఇంకోదిక్కునుంచి పరిగెత్తుకుంటూ 99

ఒచ్చిన అమ్మాయి సత్యం కాళ్ళు పట్టుకుంది. .. సార్‌ నన్ను తీన్కవో సార్‌

ఇంకో ఇద్దరు. మరో ఇద్దరు. వస్తూనే ఉన్నారు.

సార్‌ సార్‌ నాక్షు బాగా డాన్స్‌ నచ్చు సార్‌

సార్‌ సార్‌ సార్‌ సత్యం బీతావహుడయ్యాడు. తన చుట్టూ గుంపుగా చేరిన పిల్లల్ని చూస్తే సత్యానికి అర్థమైంది సమస్య ఎంత భయంకరమో తాను చేయగలిగింది ఎంత అల్బమో. పిల్లలు ఊసిరాడనివ్వటం లేదు.

సార్‌ సార్‌ సార్‌ వాళ్ళని ఒదిలించుకుని వెనుదిరిగాడు. ఇంకేదో చెయ్యాలి. ఇంకెలాగో ఈ పిల్లల్ని ఆదుకోవాలి. ఎలా? ఎలా? తన ఒక్కడి వల్లా కాదు. తనలాంటి వాళ్ళు కలవాలి. ప్రభుత్వాలు తలుచుకోవాలి. సత్యం ఆ పిల్లల్ని ఒదిలి వెళ్ళిపోతున్నాడు. పిల్లలు నిరాశతో ఒక్కసారి అరిచారు.

నాల్‌ సత్యం వెళ్ళిపోయాడు. నడిసంద్రంలో దొరికింది పూచిక పుల్లయి పోయింది. ఆ పిల్లల కళ్ళల్లో కోపం. తమని పట్టించుకోని వారందరిపై కోపం. నిరసన. ఆగ్రహం, ఆ పిల్లలు అలానే చూస్తూ ఉన్నారు.

జ ఖః నా 100

కట్టా ముత్యంరెడ్డి సమర్పించు రే కా! న్వాలుిల్చి ఖితిమ్స్‌ పై-లె. గజ ఛద్రుంొదుకో (౯౭ 6276ల ౧) ౨౦౫ తెలుగు / కలర్‌ / 72,27 అడుగులు / 74 రీళ్ళు / ౩65 447 సినిమా (షూటింగ్‌) మొదలైనది :; 1-12-1990 మొదటి కాపీ వచ్చింది వ. 2-5-1991 రిలీజ్‌ అయింది వ... 3-4-1992 నీటీనటనర్గం వొత్రలు వాత్రధారులు టి ఎల్లలు శ్రీను అల చిన్నయ్య యాదగిరి ల సంతోష్‌ మల్లి స్ట్యాయి యగంధాలర్య స్వ లయ తి ల్‌ మణ. యి. బాలకిషన్‌ భా స్‌ త్‌ రవి డప్పుకుర్రాడు జ(09 10, చ. శరత్‌ మళల్లితో పాటున్న పిల్ల మ్య యఘు రోహిణీ పార్వతి మట్‌ కాడ్‌.క00 అల డాన్స్‌ చిన్నపిల్లాడు ంం వాసి పాన్‌బనారస్‌వాలా ల ముజీబ్‌ బూట్‌పాలిష్‌ . గణేష్‌ గ్లాసులేరేవాడు మ రామాంజనేయులు 101

అమిోర్‌ఖాన్‌ అలల సమర్‌సేన్‌ గుడ్డిబిచ్చగాడిపిల్ల ల మృదుల వూళ్లో శీను స్నేహితులు . వాహిని, చరణ్‌ చేతులు తెగిన పిల్ల . రూన్సీ దెబ్బలుతిన్నపిల్ల లం ఉజ్వల సేళ్‌కొడుకు పంల అవినాష్‌ తెల్లపిల్దాడు . విజయ్‌ నాగార్జున ఫైట్‌ ఉం చైతన్య పెద్దలు సేల్‌ .. యం.ఆర్‌. కట్టా సత్యం న. సత్యం రాజన్న లు సుదర్శన్‌ అబ్బుల్లా లు ప్రసన్నకుమార్‌ సగ్రాజ్‌ మెకానిక్‌ లు బాలయ్య యాదవ్‌ రజాక్‌ ల రామారావు గుడ్డిబిచ్చగాడు . ఇ.యల్‌. నరశింహారావు శీను బావ పం వెంకటేశ్వరరావు పోలీస్‌ లం క్రిష్ణ నర్సిమ్మన్న అలు అరుణ్‌ “ఏక్‌చాయ్‌” అతను టు రమణ రాజన్న అసిస్టెంట్‌ ఉం కనకాచారి “స్మశానంలో” ల నర్సయ్య (కోడి) . జి.ఎల్‌. ప్రసాదరావు 102

అం ఆర్‌. శ్రీనివాసరావు “హోటల్లో చర్చ” ల ప్రసాద్‌రెడ్డి ల వెంకటేశ్వర్లు శీనునాయనమ్మ అం అక్కినేని కోటమ్మ అవ్వ ల కొప్పరపు సరోజిని శీను అక్క ఉం డా వాణిశ్రీ పగ్గి ఎం అనూరాధ స(ర్రాజ్‌ సత్తెమ్మ అలం షర్మిల కరపత్రాలుపంచే స్రీ లం అమ్మాజి “ఆఫీసులో” ... ల రవిప్రసాద్‌ అలం జి. శ్రీనివాస్‌ “కదిలిరండి” పాటలో ఎ... సౌమిత్రి, వీరగణేష్‌ బృందం “ఓ యశోదా” కోలాటం పాటలో ..... సుబ్బయ్యదాస్‌ బృందం సొండేతికవర్గం కథ, మాటలు స్క్రీన్‌ప్లే, దర్శకత్వం లు అక్కినేని కుటుంబరావు ఛాయాగ్రహణం ం మధు అంబాట్‌ సంగీతం ంంు డా॥ యెల్లా వెంకటేశ్వరరావు హెచ్చార్కే నేపథ్యగానం మ చిత్ర 103

యస్‌.పి. శైలజ అక్కినేని కుటుంబరావు నృత్యాలు ల గోపాల్‌రావు సుబ్బయ్యదాసు సురేంద్రనాథ్‌ గౌడ్‌ మేకప్‌ ము శ్రీకాంత్‌ అసోసియేట్‌ మ్యూజిక్‌ డైరెక్టర్‌ ..... ప్రసన్నకుమార్‌ సగ్రాజ్‌ అసోసియేట్‌ డైరెక్టర్‌ ఎ చారుశ్యామ్‌ అసిస్టెంట్‌ డైరెక్టర్‌ ఎ జి. భాస్కర్‌ స్టిల్‌ లలు సి. బషీర్‌ ప్రొడక్షన్‌ ఎక్టిక్యూటివ్‌ ఉం జాస్తిరవీంద్రనాథ్‌ ఠాకూర్‌ ప్రొడక్షన్‌ మేనేజర్‌ మ కోటేశ్వరరావు పబ్లిసిటి ఎ నర్సిం పి.ఆర్‌.ఓ. ల వెంకటరావు నిర్హాతలు వి. రామచంద్రరావు క. ఛాయశ్రీ డా॥ యస్‌. అర్‌. పరిమి డా॥ హేమా పరిమి ఇ. శివసత్యనారాయణ '8. సుమతి రావి శ్రీనివాసరావు బసవపూర్ణ పి. జోగేశ్వరరావు పి. వరలక్ష్మి పి. శివన్నారాయణ రేణుక డి. సాంబశివరావు డా॥ నాగమణి 104

అక్కినేని కుటుంబరావు ఓల్లా పి. రవి మారుత్‌ " డౌ॥ 3. ఆనందవాణి పి.యస్‌.వి. ప్రసాద్‌ ఉమాదేవి జయరావు అన్నపూర్ణ - రమేశ్‌బాబు ఆదిలక్ష్మి డా॥ క. ముత్యంరెడ్డి కె. భాగ్యలక్ష్మి డా॥ జతీన్‌ కుమార్‌ భారతి జనార్ధన్‌రెడ్డి బాలమణిీ రాంరెడ్డి పద్మ పర్వతరెడ్డి వి. విజయలక్ష్మి ఆశోక్‌ రవీంద్రారెడ్డి పి. జగన్‌మోహన్‌రావు రామారావు వెంకటరెడ్డి 4 4 ఖీ

• రెండు నేషనల్‌ అవార్డులొచ్చాయి. గ ఉత్తమ (ప్రాంతీయ భాషా చిత్రం 2... ఉత్తమ బాలనటుడు (సంతోష్‌
• రెండు స్టేట్‌ అవార్డులొచ్చాయి ఒ. ఉత్తమ బాలల నినిమా 2... ఉత్తమ బాలనటుడు (సంతోష్‌
• ఎన్నో రీజినల్సొ నేషనల్‌, ఇంటర్నేషనల్‌ ఫీలిం ఫెస్టివల్స్‌లో ప్రదర్శించబడింది. 105

ళం లా భద్రంకొడుకో సినిమా చూసి... “భద్రంకొడుకో అద్భుతంగా ఉంది. దీన్ని అర్భన్‌ “సధేర్‌ పాంఛాలి' అనొచ్చు. = గోవింద్‌ నివాలానీ “భద్రంకొడుకో” ఎంతో చక్కని సినిమా. 'సలాం బాంబే కంటే ఎంతో బాగుంది. = గోవి ుళయాళ నటుడు, దర్శకుడు) “భద్రంకొడుకో” చాలా బాగుంది. దీనిలో నటించిన సంతోష్‌ భారతదేశం గర్వించదగ్గ నటుడవుతాడు.

_ ఇక్సాల్‌ మనూట్‌ (ఫిలిం క్రీటిఖో ఆంధ్రప్రదేశ్‌ నుంచి వచ్చిన అపూర్వమైన సినిమా “భద్రంకొడుకో”. బాల్యం అనేదే లేని పిల్లలూ, రాత్రీ పగలు చాకిరీ చేసే పిల్లలూ భారతదేశమంతా కనిపిస్తారు. ఆ చిన్నారుల జీవితాల్లోని చిన్న చిన్న ఆనందాల్ని చిత్రించటంలో “భద్రంకాడుకో” సత్యజిత్‌రే “పథేర్‌ పాంచాలోని గుర్తుకు తెస్తుంది.

_ ఇండియన్‌ ఎక్స్‌[పెన్‌ హత్యలు, హింసతో నిండి చివరకు సుఖాంతమయ్యే మామూలు తెలుగు సినిమాల కోవకు చెందని సినిమా “భద్రంకాడుకో”. తెలుగు సినిమా చరిత్రలో “భద్రంకొడుకో” ఒక మైలు రాయి.

= నండే మెయిల్‌ “భద్రంకొడుకో” సినిమాలో నటించిన ఫిల్లలందరూ కెమెరాకు కొత్తవారే. వారి నుంచి అద్భుతమైన నటన రాబట్టడంలో దర్శకుడు గొప్ప విజయం సాధించారు. = నండే అబ్జర్వ్‌ చాలా సంవత్సరాల తర్వాత తెలుగు సినిమా సగర్వంగా తలెత్తుకోగల స్థితి వచ్చింది. “భద్రంకొడుకో” సినిమా చూశాక తెలుగు మీదే కాదు జీవితం మీదా సమాజం మీదా (ప్రేమా శ్రద్ధా కలుగుతాయి. నమాజాన్నీ, సినిమానీ కూడా పట్టించుకోబుద్దేస్తుంది. = ఉదయం “భద్రంకొడుకో” మంచి సినిమా మ్యాభ్రమ్‌ కాదు. గొప్ప సినిమా. = అంధ్రజ్యోతి. 106

తెలుగువారు గర్వించదగ్గ సినిమా

చాలా సంవత్సరాల తర్వాత తెలుగు సినిమా తలెత్తుకోగలిగే స్థితికి వచ్చింది. తెలుగు సినిమాకి సమాజంతో సంబంధం వున్న కథా, సజీవమైన భాషా నిజమైన పాత్రలూ దొరికాయి. 'భద్రంకొడుకో' సినిమా చూశాక తెలుగు సినిమా మీదే కాదు జీవితం మీదా సమాజం మీదా ప్రేమా శ్రద్దా కలుగుతాయి. సమాజాన్నీ సినిమానీ కూడా పట్టించుకో బుద్దేస్తుంది.

తెలుగు నాటకాల్లో కన్యాశుల్కం ఎలాంటిదో, తెలుగు సినిమాల్లో 'భద్రంకొడుకో అలాంటిది. రెండింటిలో సమాజం వుంది. వాస్తవ జీవితం వుంది. నవ్విస్తూ నవ్విస్తూ ఏడ్చించే గుణంవుంది. కన్యాపల్కంలో సమస్య బాల్య వివాహాలూ, బాల వితంతువులూ అయితే యిక్కడి సమస్య అనాధ బాల బాలికలు. అందమైన పువ్వుల్లా వికసించి ఆనందం కలిగించాల్సిన పిల్లలు సమాజంలో రాచకురుపుల్లా ఎలా మిగిలిపోతున్నారో, ఎలా రాలిపోతున్నారో చూపే సినిమా యిది. ఈ సినిమాలో పుత్తడి బొమ్మ పూర్ణమ్మ కంటే, బుచ్చెమ్మ చెల్లెలు వెంకమ్మ కంటే భయంకరమైన స్థితిలో వున్న మల్లి వుంది. పూర్ణమ్మకు తండ్రి చేసే అన్యాయాన్ని ఎదిరిస్తూ చచ్చిపోవాలనైనా తెలుసు. వెంకమ్మను అదుకోటానికి కరటక శాస్త్రీ మధురవాణు లైనా వున్నారు. మల్లికి ఎవరూ లేరు, తను భయంకర నరకంలోకి వెళ్ళబోతున్నానని కూడా మల్లికి తెలియదు. మళల్లెవువ్వులా నవ్వుతూ నవ్వుతూ 'యమకూపం'లోకి వెళ్ళిపోతుంది. "

కన్యాశుల్కంలో మధురవాణిలా 'భద్రంకొడుకోలో యాదగిరి సామాజిక విమర్శకుడు.

“అంతా పైసలల్ల వుందిరా”

“పని జేసి పైసలెవడు సంపాయించిండుబే పనిజేసే వాడెప్పటికి పని జేస్తనే ఉండాలి”.

“ఈ పెద్ద పెద్ద గైనోల్లంత ఏదో ఒక దొంగతనం చేసే పెద్ద గైన్రట'

“ఈ పట్నానిక్‌ మన సంగతేం తెల్వదు. ఈ పట్నంల మనమున్నమని భీ తెల్వదు'

ఇత్యాది మాటలతో మనకళ్ళు తెరవాలని ప్రయత్నించి తనే కన్ను మూస్తాడు.

బుచ్చెమ్మలాంటి అమాయకుడు శీను. మంచిగా చదువు కోవాలనీ, మంచి

107

పోలీసుగా అవాలనీ కలలుకని చివరకు భయంతో దిగులుతో తనను ఎవరు రక్షిస్తారా అని చూస్తూ మిగిలిపోతాడు.

యాదగిరిని ఉద్దరిద్దామని వచ్చిన సత్యం సౌజన్యారావు పంతుల్లా తెల్ల ముఖం వేస్తాడు.

ఇవాళ్టి గిరీశాలూ, రామప్ప పంతుళ్ళూ మరింత క్రూరంగామారి రాజన్న రూపంలో కనిపిస్తారు. ॥

కన్యాశుల్కంతో యింతగా పోలుస్తున్నది సమస్యలను నిజమైన 'శ్రద్ధతో 00౧౦౪౭౧౧ తో రచయిత పట్టించుకుంటే జీవితాన్ని గమనించి చిత్రస్తే అద్భుత కళారూపాలు తయారవుతాయని చెప్పటానికే.

'భద్రంకొడుకో' మన సామాజిక ఆర్థిక రాజకీయ నేపథ్యాన్నంతా తడిమి చూసింది. ఊళ్ళల్లో చీళ్ళుగా పడివున్న భూములూ- భూమిలేని కూలీలు వాటిని దున్నుకుంటామంటే తన్నే పోలీసులూ.

తత్ఫలితంగా గ్రామాల్లో దరిద్రాన్ని భరించలేక నగరాలకు తరలివచ్చే పిల్లలు.

పిల్లల అరచేతుల మీద కేబిల్స్‌ నడిపే పెట్టుబడిదారులు.

నగరాల్లో పిల్లల శ్రమతో బతికే వ్యాపారస్తులు. రకరకాల రూపాల్గొ సమాజాన్ని నడిపిస్తున్న పిల్లల శ్రమ. శ

గూండాలు, మనుషుల మాంసాన్ని అమ్మే రాక్షసులు, పోలీసులు, బందులు, నక్సలైట్లు, మధ్యతరగతి సొజన్యారావులు, తమపై జరిగే హింస భరించలేక పిచ్చెక్కిన ఆడవాళ్ళు, దిక్కులేని ముసలి వాళ్ళు, పిల్లల్ని కొనుక్కుని వాళ్ళ సాయంతో అడుక్కునే బిచ్చగాళ్ళు.

ఇలా 'భద్రంకొడుకో' తడమని పారం లేదు.

ఐతే యింత భయంకరంగా వున్న సమాజాన్ని చూసినా మనకు మానవత్వం మీద (ప్రేమే కలుగుతుంది. అదీ ఈ సినిమాలోని గొప్పదనం. సినిమా చూశాక అనాధ పిల్లలను. అక్కున చేర్చుకోవాలని పిస్తుంది. వాళ్ళమీద పేమ, గౌరవం కలుగుతాయి. మనం మనుషులమని మరోసారి బలంగా గుర్తొస్తుంది. ం

ఇప్పుడున్న అనాగరిక, అమానుష, అభివృద్ధి 'నిరోధక సినిమా వాతావరణంలో యింత మంచి సినిమా తెలుగువాళ్ళు నిర్మించగలగటం చాలా గర్వపడాల్సిన విషయం.

108

ఈ బాలకార్మికుల కధను ఎక్కడా విసుగు కలిగించకుండా నవ్విస్తూ హృదయాన్ని కదలిస్తూ మంచి పాటలతో అలరిస్తూ తీసిన దర్శకుడు అక్కినేని కుటుంబరావుని ఎంత అభినందించినా తక్కువే మధూ అంబట్‌గారి చేతిలో ఫిల్మూ రంగూలు వెన్నలా కరిగి మన మనసుల్ని కూడా కరిగిస్తుంది పిల్లలందరూ అద్భుతంగా నటించారు (ఆదివారం- ఆంధ్రజ్యోతి నవంబల్‌ 10 1997 సెల్యులాయిడ్‌ శైశవరీతం క భద్రంకొడుకొ' పారిజాత పువ్వులాంటి నవ్వుల్ని విరజిమ్ముకుంటూ గడపాల్సిన బాల్యం ఓదార్చ ఒడిలేక లాలించే చేతుల్లేక గ్రుమింబే హృదయంలేక తల్లడిల్లిపోతూ అడుగడుగునా అవమానాలు ఎదుర్కొంటూ తల్గెవరో చెల్లెవరో తండైవరో తోడబుట్టిన వారెవరో తెలీక వాడిపోయి రాలిపోయే ప్రస్సిమ్షైగలాంటి బొలల కదే భద్రంకొడుకో అమౌక్షమ్మైన్న క్రళ్ళతో బాధ్యతలులేని బలంతో స్వచ్చమైన స్వేచృతో ఉషఃకాంతి వంటి ఊహతో భవిష్యత్తుకు అభిముణంగా సుణంగా సాగిపోవాల్సిన చిన్నారి లోకం సముద్రం గుండెల్లొ తిమింగలంలా సమౌజంలో వేళ్యూనుకున్న డౌష్ట్యాని (దౌర్దన్యావుకి బలైపోతుంటే పడుతూ లేస్తూ ప్రరుగులిడే మహాప్రజ దాన్ని పట్టించుకోవడంలేదన్న ఆవేదనను వ్యక్తంచేసే చిత్రమే భద్రంకొడుకో విన్నారి ఆడపిల్లల్ని బలవంతంగా వేశ్యావాటికలకు అమ్మేస్తుంటే చూస్తూ మౌనంగా ఉండిపోవడం ఎ నాగరికతకు ఫలశ్రుతి ఎ విజ్ఞాన ప్రకర్మకు ప్రకృతి అని ప్రశ్నించే చిత్రమే భద్రంకొడ్డుక్షో (ఆదివారం- ఉదయం - ఏన్రీల్‌ 19 1992) రయ గంధాలయ గ్ధ్‌ందే రి రాలయ ఖా "టీ శప్తూణాణనావవలాలా. మాయయా న. అణ స్య్టహ్రైద వాడో గ్ధ0 (0%! 109

1 న న్‌ ని ను తానా , స న యాం హన సన అ శం వై శ ॥ "స్‌ | న! న నం న ౧ లన టల! ల ప... 01111, టం న న! త్ర. ల నవు ల ళ్శ శీ || న్‌

• త టీ. ఫి స. న్న ( ర ఖ్‌ గట న జక సం , న్‌ నజ ర మ]! శో సా | ల్‌ న! ట్‌! శం 0 నో ; శ స _ 1 త యీ | మ [| న న వం టం స] మ. / . న! క శ్రే ల్‌, న తాం న ౨. షై... ల న లన క. య నో

, . 6గన్బంత్యోకో న. జై. |. ల్‌ క [న న. మః 1 గా గ్ల ము ల. న్‌ త ల్‌ స ష్ట్ర ఖ్‌ స ఓ | కో నం 407౧ క ల క భి ఖగ చు ఇ | జ శో శీ క లా శ ళ చ నా న్‌ ల , స క ళా శ తే టం. గ హా తయా లా గాకు గ ; " _ / ఖ + | ౯” స పే లో శ / [1 శా | _ న్‌ జ్‌ నా ఇ శే న్న స్య లీ న్న ఖై . శ్‌ లం. త్త సంగ మ " 1 [ల ॥ = త జ క కం త్ర ” | క ). యక 7 ॥ ద్సి తౌ మ గ్‌ " శ్రీ , వ స. / ప + మ సే షష. ప్న " ॥ న్‌ . న న సుప పం. న్‌ ॥ న. ణ్‌. | . మ మ నులి వాము! సం ల [య ళు? “సనన స లం కం అం లి నుత చల్‌ సా 1; షి టి ను టం క సహ ఇం వ్‌ ప వా నస క ల. మ టం | .. య ఆప టా టం ము నా! సరళ పు పాన అక్మనని కుటుంబరావు ;