Telugu కోనంగి - anilvaranasi/indianlanguages GitHub Wiki

న నం! || ష్‌] ట్ట ఆన్‌ ఆమా. వై ఖా శ ఇటే 47 శ జ - గణా ఆతా ఇ జజ స్టౌ [౯ తు లి లల కే ఎనన జ ళ్‌ 4 దల జ అ గ లునై4 తమ! లో ఎల - ళ్సి ళీ "| క గ (4 లు వ, వే ఛా ్రాళు న జా. న్‌ సణాట్లు లే ల ల్‌ ల న శకాగా కద . అంతో తే అనా ఇక కగు హ్‌. ళీ అనా + జకళకో క్‌ మ శ ఎ మ సేన ?. టూ. [గా ల. వా సే వ "య్‌ |. క ఇం శం | న. మ క శవ “ఈ జలా ౪ న్‌ నే చ స్స క జ వం వ న నా. గ ఇ నా జ యుగ మము. వాదన రేల త్‌ శశి ఇరా శ్‌ య్‌ సంతన కం తాతా స 2ంల. 0ళత. వటాలో ఇల్షీలో, క న జారే శ్రా స ఇలా వళ. . క | ల్ల స్‌ లా ల జ్‌ క టర కి శ్‌ ఆ ఎంతే? . ఈ పన ఆ స పేడ న క. ం ౮2 _ ననే కోన ళ్‌ ఇ | ళ్‌ అ లా న్‌ యీ స్త కాం చో క గ్‌ వ నా డీ సై వశే జీ క్‌ జ శ! 5 అలా లా ం న ॥ ॥ ఓవ స్త త్తేశో గ బ్‌ ం జే |. క్ష కా వై ల జ | క గ స్ట ; ల తా ఖీ న! ( త! = "మె ష్‌ క శ + (అనన షమ వ డో గో నా | శ ౯ | . య ఆ మం. కం 7. న్య జనన | వ జ క న ౪ సా. “ఇన 1 వ్‌ ్ళ జ వగ ఖన్నా . ల | దక. క. కనే గో ఇ క. సా రా ౯ లన! నీ కా “వా శ అ తా జర్నీకి న. లా ॥ ణ్‌ , సక [+ హం. ఖీ?! జ్జ ॥ గ్‌ ను" 1 ఉత యై ప ఇ - . రం కె క. తత జాగా ఇ . న్‌ న గ క న క్‌ ఖీ క శ ఖీ" ళళ్ళే భి లీ నం. అహపనక్‌ ల. న హా. | ఆత ం | టా హొ, ఇ ఆ టే జాలీ మ ఎ చవత్ను ఖీ , వ శ కి క చ న్‌ా 13 _౨ న స జీ జ ప్‌ ౫ | న్‌ | గ | ఆళి ల వ్వ్‌ ః. జొ స్‌ అ నవ న నట్ట గే వడ! ఇల్‌ తకం - కొ క్ష్‌ నకం త్త గ్‌ క్షం మో టను క మే 1 రే 1. అ నే | గ క కే. కో ్‌ శ స్స! అలా చా న్‌ ఇ అలు = కక గ చం కం. లో సా బ్లా ల యము డడ [మై క ఆర్థం! సం " గ జ ; ( మ్‌ ॥ స్స - 1 * జ ॥ ఇ ఇ ఈ శ ఓ శీ లా స ఈ." ॥ 5లో వ్‌ € శక్త కాలా త్త గ క్‌ రో ల వజ కే _ మక. ₹ గ్‌ జ ల 1 నం. ళ్‌ మ కీట స 1 18 క . రన న ఫాతాాకూ కాకీ శ న ల్‌ 2 శా కిల, టి క చా ఖ్స | - యి 1వ రజ హీ గా గ = క్‌ కా చో నా త్త నా క + | చ / గం న్‌ క శ య. శ్‌ శ 4 ల న లా గ్‌ ళు కా శ్ర 1 గ ఇ శీ భా సూ ణు గు [ . శ శ శే జ్‌ పా ౯ పు. న్‌ న్‌ శ ననూ న్‌ “ము ౯ యు న్న మ. న లం జ కంా్యానన న్య బా ల. జీ వ బా! ॥ వీసి య ॥॥ 1 ల్‌ వ య. క న ఇతతశలై క యా రాల చా క్‌ సం అక ర్‌ -1ఓ / 1 = క వ్‌ క హ్‌ ల్‌ - ణే ఇ! ఇ. ల ఇ! న శి [| 2 ఇ కలో క, క ౪ ( మె (ని. స లా బ్‌ కు. ళ్‌ నః వా అటి షీ | 7 . ల్‌. ఇ జః

• | + ఫి లి కవ? రన | ॥ క న? జ కా, ల్‌ శ + వాం, ఆటా వ పో న. ౧ వ. ఖీ +“ నే క యు ర్‌ జ | _ గ [. ఇ ళ్‌! ్‌ క (| “త్త కి = / చే / _ పీ! కృషీ, 1 క నానన క్రై ము తళ ల / యా టా “ఆక్స్‌ ఇ జీత లు! , జ? వ = ల ఇ లే " ఖ్‌*! మ. ఇట) / క నా [| భటుల టాం. కనన వనన! ఖో. శ్‌ భా నా అత క రయ్‌ న ॥ జ | (గే శ టం న. జ. / ఇ కష శ జీ = /॥ శి ( (అట్‌ షు జనాన్‌ హా. క ల ' అఖ స " క అ్తోతస్యూనా ట్‌ యు! క్‌ క క న ళ్ళ / శ శ టల ఆనీ ళ్‌ ] 1. జ నా షం“ కెల్లా! నా తాల్‌ | వాడై జీ న్‌ 2 మా కంస కా తీ | = న 1" టం? శే ఏ. ఉచ = ీ' న క్‌ న 21 వాతల. కొటేవాా జనక్‌. సై షే యా! ” ఖు లా టక త్‌ గ నజ ము! 1 న. శ - యః మ శః లా మ్‌ సై ం క చె పె త, లీ / న శి ట్ట | కీడే లహ గక క! కీ ఖా త్‌ క? నో క. జే క్‌ ్ష ది | లీ న్‌ క్‌ న. గ లో ం ల్‌ న్యా ల అజ జ్‌ నో = శాం. నూ కే. ౫. జ్‌ క్ష; వా | విషనా ॥ న $. లు సజ ర గి | ల ఎ ల కే. మో కన క జవానీ కి! రం శనం బు (| _₹ణా [రా ఆసా చా క శ్‌! న్‌

• తనో టీ ఆ ఛీ న కక న | జ లం క నా | త | | న్‌్‌ క్‌ు. స. ల య షక నా న్‌ లికి. న్య | ఇల! | ం న నమా ఇ క పి స క్ర టి యల టైం. చను. చేల. నం ట్‌ ణా ల మం గ్ల . తతా .. “| ॥ జ కా శ! తీ( నా నా జ్‌ | ? ం శా స అ అ వ ॥1 ఇ కే న్ను ల శ మ? సః గ ఖీ కో గం శ్‌ ఇ ఓ ॥ చ శ్రే వ్‌ ఇ ॥ ః ౯ శే క న లట గ్‌ తో కన కస “జ గ క్ష క య కన . | “క్ర
• ల! క్య( లూ పై _ క. సాల, టల కో తాట ॥ మా. ॥ ళ్‌ న్‌ నన 1 స్‌ు . అవా! ॥ 1. (జ్ర |] 11 1 క్ష శ కనా ల ఇ. గ! వ. ల్‌; శ గ” ॥ ష్‌ శ శ కు. ఆ ఇ "అన్‌! నా ఇ బం "లు ణ్‌ గా ల్‌ కా! జ | గ్‌ లె ణో కాం వా *' ల్‌. కట చ పాం జీసా థి 1... స్ట్‌ శ ను రా న గక - నే. జన గ మత తలా బె . లలి - ా ళ్‌ క్ష ఎన్‌ల్లా ఇలు” య = కి "ళా [ / - క్‌. | వ! ల. |] మ =! వై వ టై. ” “య శ న క దా ల ఇ ౯ నం. తు శ్‌ చర - . టో క. షు | ల - స ల € వైజ్‌ ము | ్షు | ల్ని న్‌ జీ క! ॥ | | జ న శ న న ( %॥ న్‌ కేశ ః 4 ఇ తనా ఉల 7 ష్‌ చ య | క న్‌. య ౫ రా న్‌ | ౯ వనమా (ాఐ - త హీన! న అజ పాం. | = జా గ =. జా జ్ర ంటో క ॥ ౬. జ్‌ హాల మ క్‌ క నా శ్‌ గ్‌ ప్‌ శ - | ఇల ల న్‌ ర! .ైం న్‌! క. (| / శ న్‌ అటో న్‌ ఇ _ ఎల్లా టి | జ్‌ ్‌ క్ట రాట త | కా క్‌. | అజ ల! మైల్‌ క ఎటో క్‌ ఇ క న ర్‌ [ పా వక్ష. భ్‌ ౮. త (అమో పే ౨ బై ం నొ పవనే ఇక ౫" టీ న ల లేశ రం ఆధ్ధైా ల శ్‌ ళీ ౪ = శ నిక్‌ స ఇ వ నం. లా ౩ ర్యా |! కం శీ | 10 వ ॥ నా చ కా న క! * ౩ ఈ ' ఫ్‌ న. గాభ || వా జన్‌ | క్‌ ఆ? ట్‌ గజ " శ ల / మా +] = యా. ఎ” . చా పే లం శ = బ్య! " బ్‌ | ం అన్‌ క్‌ య ను , ॥ ల్‌ - ఎ వ! |] గ ఎ న్య శ శ ఆ జ్‌ ల తో ॥ 2 క. య్‌ హౌం / ( 1 న | - స్తా | [1 న ఇ య శం ౯1 న్‌ ణా [| , టి ల్‌ లా ఇ స వే (| న ॥ గ్ర ఖ ష్‌ . ॥ / , గ్‌ |] ॥ స్థ శ న సి ఖీ + న్‌ | ఖతి ్టా ౫ [ష్య / శి ల్ల ల ( శి గి 4 (+ అ: | వ యగ [బం క్‌ యం 2 ఇ క్ష ॥ ఆ ని వ క్‌ శ్శీ / స భి క్షా శ ః॥ _ కా ఇ , ఈ జా శ , శ శా | య్‌ , ॥ జే [శీ ట్‌ ॥ న! శి + ఇ హ్‌! ౯ /| ఏ * + 2 (. | | శ || జ అ ల ల్లీ ల్‌ చీ వ్‌ ల శ నా ఈ -్న " | " ళ్‌ గ | ఇ " ణా ణా కం సం ॥ క శీ (1 . ॥ నలా 1 శ ల గి | $ ఆ జా. ఇస ॥ |. య హా జః 115% శ (| న | అ ॥ | 5 నటి య్యా - ౫ త . న్‌ _ గ * | . [ త - న! | శ న్‌ . త , న్ని భఖ! జ శ / వ. న్‌ || “పు ల్‌ జ | , | క జ ( = ళ్‌ ల 1. క్ష క గ కాగ - . " ణా న ! గ! | లస వ మకు న్‌ శీ శ న్‌ా మః జ్యా అ ల్‌ టె తో ల్‌: న్న కా న శి 1 | ( ఇథి డ్‌ (౨ నీ _ బా అ ఈ నా కో న శి వ లం మే. శ % శే జ. కై న థి జ వే బ్‌ శ . నలా త్‌ [ే ॥ ట్ట జీ ల. గ న్‌ థ్‌ ఇతడ .” హా బం ( లీ + "| జ్‌ | 1 మూ _ . శ క్ష గ్‌ | గ] కా స్‌ క్‌ నాగి క్ష 11 క | బ్‌ న. లోనో, త్తు + శ, ళో ర నలా నక నము | ॥| య. లం =? ప 7 వు | 4 నప తి కం, . పే = ళీ కై తీన్‌ క న. న్‌ న చా లం - ఇ ఇక శ 2 యయా. ల్‌ క్‌ ఖ్‌ నా? వె” ఎ “తో ఇ ల ఆ న్‌ * అ ః ల్‌ జ | ఖం వట క్ష 1 క్‌ కాక . , = న క అఅాణానన్వై " సబా టట అశ... | ననన... వజణయయెన్‌ త న ౯ అప వ ్భ్‌ ॥ డై [1 వని నయ్‌ వాం ల్‌ కీ మా ల్లా ల నా వ రీ కవన వం టూ న = తీగ ంటే | ను. ణమ. నే | య నా అన ఆల. వ 1! ఎ వు! | వ! చ్కై క్షీ ఎక్‌. లల | " వ య మ | అప్‌ " | న _ క. | . " (£ అ = _ / జ్‌ ! _ |) క్‌ 4 అవ్వ భఖ ” వ . కస 23 | న య? క్‌ క్‌ క టా జ 4 క | .. - జు . / . ల . 1. వ్‌ ః - ఈతలు | జ న జో 4 ళల గ ల. న. నవం. శ | శ క స; క " ( " “చే " ” య్‌ " .. | గ టీ ణ్‌ శె నా “ ల ం + వ్‌ “ | శ “| రం. ॥ శ్‌ శ, _ ' ॥ గ. ఇ శీ ౧కే ౮ ॥ వనేట్తీ శ క్ష క్ష | తె ॥ న _ ౬ - ౧ స | ఖీ తో థి క్ష ం న స రో గ్‌ శః ॥ ల . ఆ / జ వానా | సఖ ధా “శ |” ౬ | ఇ ళం - ప గంట టీ య్‌ | ॥ ఆ వ జీ “. న. స: ప్‌ |" గీ ఆ అ ఉపను ఇానన్తునలాం జి _్‌ న+ | ” ॥ ” స ” | తోం యై గ్‌ గన 1! ఎ ల . ల నాభ... వ - అ లో = ష్‌ '- ., రా. వట నం ల క న్నాయి: శ పయి. ఇం ఎ శ సఖ య స్‌ శ్‌ స న క్‌. ణా య క ' = క్లో బ్‌ ' షో, లో | € శ్‌ 4 ” = రగ ” నావలన క ల్‌! జ ఈ లీ చైనా సా - బ్‌ వ్య వ! ! థల [గ హ్‌! గ . ఎం ల త నా 6, న జ + | ళా 1 ల్‌ లా చవ ల్‌ ఇ ॥ ళల లా శీ థం లా 1 ట్‌ [మ న! న ్క | క్ష. లె | | క +“ క! లో వలీ మం ఫశ స్‌? / _ ఎ శ వ 1”. . " క్షే / - " శ - క్ష నే " /| క జ! వ అంబ. క్టీకీ పే ష్‌జ్ల జ" వ (క్‌ [1) న్‌ బ్‌ ౬ వసే = హే. - 1 భ్‌ 2 ము 2 - . | సరరయరి లే |. ౯ ఇ క్ష 1 రక న! , ( తా న ర్‌ లో ( వ్‌ త సే క క / ॥ | ॥ ఇ వ త జమా ఆ క ల జి... జ 1 వ. ౨. ॥ ఊా = న జ గ. మ ఇజ శః వ (0 ల్‌ ' శ జె. లన ఆను పనా ల .- యా గ్‌ కు! వ | గ ల టు శ టు ౨ ఒక! తా చెక్‌ ఆ న ప స జీ! నం ళో న్‌ టా క సాదన న న వం ర టా, క - ? న

సా ౦ఘిక నస వ లి డివి బాసిరా? మ్లీయ్యంలి సబోవేష€ “కారలిమాక్యరోద్‌.వజీయివాషు

!(0%04%61 ద్ర నీలి[!౪! 94౯౧|గ౧4ంట ఉస?) ని౮జల10641019, ష్‌ +/1106(044/666 £. త్‌ వం! గల [గ క6(1410గ బ్‌ తలలో 1984 స్య 6డఈ 60 ౧7,06 కం. 25-00 ణంగాగలింగక5 ఓ ఉం4ఉణ/౮14 ౧||111౬625, +/1306€106౪4/636641.౨ శ ఒక ఎడిషన్‌ = కొలసరిమితి 1087 జూలై వరకు

అ౦కిత నుం శ్రీ ఆముంచర్హ సషమాచలపతిరావుకు ఆంధ నాయక మజణీవి ఆరాటములు బాప్ప ఘన వై ద్యుడవు నాకు అనుగు మ్విశ్రుడ వీవు

ర్త (పథమ పథం ఉద్యాగ్యపయుత్నం కే

స్మరున కారువచ్చి ఆగింది. కొరులోంచి కోనంగి దిగాడు, దిగిదిగడం తోపే కారు డై 9వరుకు కుడివై పున ఉన్న ఆర్ధంలో ఎందుతైైనా మంచిదని తన్నుచూదుకొంటూ కోటుమడతలు సరిచసుకొన్నాడు, 2 సర్దకున్నాడు* చేతికర వయ్యారంగా పట్టుకొని ఒకమాటు తలి ఇటూ, ఓమాటు తల అటూ తిప్పుకొని, “దిగ్విజయీభవ!” అని మనస్సులో ఆనుకొని ఈ విజయ దళమికి తనకు విజయం తప్పదనుకొంటూ, జాగ త్తగా కుడికాలు జాపి దూరముగా ఉన్న మొదటిమెట్టుపై వేలువై చి. పడబోయినంతపని అయి కరతో ఆపుకొని, పదిసెకండులు మెట్టుమీదే ఆగి, రెండవది మెట్టు మూడవ మెట్టు, నావ ఆయిదవ మెట్టులు కుడిపాదం వేస్తూనే ఎక్కి ఆ భవనం ముందరి వరండాలో ఆగాడు. ఆగినాడంపే మామూలుగా ఆగినాడా?

ఒక మహారాజు కొమరుడు వేరొక మహారాజు ఇంటికి వచ్చినపై! అఆ వచ్చినకొరు తనదే అయినట్లు! ఏమో ఈ సంబంధమే కుదిరితే ఈ కొరు తనది ఎందుకు కొకూడదూ ?

అదృష్టం పెళ్ళివల్లి పట్టాలి! బంగారపు పాదాలతో సెళ్ళికూతురు "పెళ్ళి కొమరుని దగ్గరకు నడచివచ్చిందనుకోండి; అప్పుడు లక్ష్మి నీ దగ్గరకు వచ్చినశ్లే కాదటయ్యా! సీ మామగారు. వట్టి పాలనమా్యదుడా ౩ ఇంగ్షీషు ఆయి'ైరు అవుపాలఠ సమ్యుదుడుగాని!

_ కుదిరితే ధనంవున్న పెళ్ళికూతుతే కుదరాలి; అయితే ఐ, సి, ఎస్‌=

ఉద్యోగ మే ఆవ్వాల్కి అని కోనంగి ద్యృఢనద్యుకం,

గ్రి కోన ౦0గి ఇంశతో కోనంగిరావుగారి దగ్గరకు ఒక చ(పాసీ పరుగెక్తుకొనివచ్చి, నంగి నమస్కారాలు చేసి లోనికి దయచేయండని అక్కడవున్న ఒక సోఫాపై అధివనింప సంస్కృత భాషలో కోరినంతపని చేశాడు. *ఆ సోపా లి ల్రె అదిగనప్పుడు సామీ” అని,

ఆ చ్మపాసీ ఉత్తర మళలభబారుజిల్లా మనిషి యజమాని హోచబ్బారు అయ్యంగారు, వచ్చిన కోనంగి తెలుగువాడు, కారుడై 9నరు తిరునల్వేలి బిల్లా నాడు,

బదరీ వా అప్పా, ఈ పొవమానుదా తీయ్‌, క్రిక్‌ 2” అని 8ై9వరు చ(ఫ్రాసిని కేక వేసినాడు,

యజమానిగాన్తి కాబోయే 'పెళ్ళికూతురుగాని ఆమె చెలిక తెలుగాని, ఆయన (పాణ స్నేహితులుగాని, మరి వీయితర పెనషమనుమ్యులుగాని, కోనంగికి ఆ హాలులో, ఆగుమ్మాలలో, ఆ గోడలమీద, ఆడేడ పైకప్పుపై దృశ్యం కాలేదు, ఆఖింికీ (ప్రత్యక్షమన్నాకాలేదు, కోసంగి భాషలో ఈ రెంటికి తేడా ఉండదని కాలేజీలోనే వాదించేవారు. వెళ్ళగానే కనబడడం దృశ్యం. వెళ్ళి కనిపెట్టుకొని ఉండగా ఉండగా కనబడడం (ప్రత్యక్షం, “శ్యక్షం అం'ే వెళ్ళిన అయిదు నిముషాలకే కనబడడం. *కంో అంపే చూడడానికి వెడదామని ఆనుకొంపేనే తన ఇంటికి ఆ పెద్దమనిషి రావడం.

“దర సెనంి అనే మాటకు చొడటానికి వెళ్ళిన 'పెక్టమనిషి వీప్పు మా[తం కనబడటం !

కోనంగి తాను సలుపవలసిన మర్యాదలు నిర్వ ర్రిసన్నాడు, ఒకటి, హోలు డాబొ సరంవీవంక చూవాడు. రెండు, హాలంవ౨ా కలియచూవాడు. మూడు, గుమ్మాలవంక చూచాడు, నాలుగు, ఒకసారిలేచి హాలు యావత్తూ కలియతిరిగాడు,

ఇంతట్లో లోననుండి ఒక లావుపాటి, సూటు వేసుకొని తలపాగా చుట్టుకొన్న వానిషీ, సన్నగా పొడుగ్గా పోకచెట్టులా ఉండి పంచె, కోటు, తలపాగ్యా మడతల జరీ సేలంకండువా వేసుకొన్న మనిష లోనకు వచ్చారుః

ఇద్దరు పెద్దలు రాగానే కోనంగిరావు నిలుచున్నాడు, వారికి నమ

కోన ౦0గి 7 స్కారం చేళాడు. తానే వారిద్దరినీ అయా పీరాలప్తై కూర్చోండని మర్యా దగా రండు చేతులూ జోడించి చూపినాడు,

కోనంగి చూప్పలో, వారిన్టరూ కోనంగి ఇంటికి దయనేసిన ఎవరో ఇద్దరు 'పెద్దల్ని చూచిన చూపులు,

లావుపాటి ఆయన : ఓహో మీరు దయచేసినారా! (ఇంక్షీషులోనే [(పశ్న తరువాత ఇంప షె) ఇవాళ మెయిలు ఆలస్యము కాదటోలు! కని పెట్టుక్‌ "నీ ఉండి భోజనం చేశాను. తమించండీ, ఆఫీసు వుయము,

పన్నపాటి ఆయన :; వీచేనా భవిష్యర్తు వరుడు? _ఈయనా ఇంస్సీషు భాషలోనే!) అయితే తమ పేరు ?

కోనంగి : (ఇంగ్ల షులోనే) నా పేరు కోనంగేశ్వరరావు. "స్నేహి తులు కోనంగి అని పిలుసారు. కొందకు కోనంగిరావు అంటారు.

లావు : వీరు బి, ఏ. మొదటితరగలిలో ప్యాస్‌ ఆయినారు. మంచి ఆస్టెపరులు*

కోనంగి : అచ్బెద్బే, ఆస్థి ఏమీలేదండి.

సన్న : మీ మర్యాదమాటల శేమిలెండి! మీ (గామం?

కోనంగి ; మాది బందరు,

లావ్ల | ఆమ్మాయి కాలేజీకి వెళ్ళబోతూ ఉన్నది. ఇపుడే వస్తుంది, (ఈయన మాట్లాడినప్పుడల్లా స్నేహితునివై పు, నేను చెప్పేది నిజమకదూ అన్నట్లుగా చూస్తూ ఉంటాడు. అలా చూసినప్పుడల్లా ఆయన అవునుకదా నురి! అన్నట్లుగా ఈల ఊపుతాడు. )

ఇంళట్లో ఆ ఇంట్లోనుంచి, నూటయానై్లై రూపాయల ఖరీదుగల చెనారసు జరీపూవుల నూరోనెంబరు ఆరుగజాల నూలు చీర ధంంచి, చిన్న ఐరావతం వంటిదిన్నీ, తెల్లని పళ్ళెత్తుగలిగినదిన్నీ బాలిక ఒకతె రండు జడ లతో, ఎత్తుమడమల జోళ్ళతో చకొ్యా-* వచ్చింది, ఆయి ఇంగ్లిషు భాషలో నే, “*డ్యాతీ వరుడు వచ్చాడనుకొంటా, ఈయనేనా?ొ అన (పళ్నించింది. ఆ అమ్మాయి మె పళ్ళు నాలుగు బాగా ఎక్తుగొ ముప్పదిడి్నిగీలు ముందుకువచ్చి [క్రింది పెదవిని కప్పుతూ పై పెదవిని ముక్కుకంటిస్తూ ఉన్నాయి

లావు : అవును సీతా! అవును ఈయనే భవిష్యర్తు వరుడు,

గ్ర కోన ౦0గి ఈయన ఇక్కడే ఉంటాడు. నువ్వు త్వరగా కాలేజినుంచి వచ్చి ఈయనతో మాట్లాడుతూ. ఉండు. నేనూ మీ మామా ఇద్దరం కలిసివసాము.

అమ్మాయి వి చాలా బాగుంది, డ్యాదీ! నేను కాచేటిక్సి వెడుకున్నాను,

= అసలు పళ్ళకపోదును కొని, క్లాసుకు మొదటిదాన్ని అవడంచేత్కా అందరిక్తీ తల్లో నాలికవంటిదాన్ని అవడంచేతా? నేను లేకపోతే తరగతి అంచా చిన్న బోతుంది. డ్యాడీ! ఈ భవిష్యత్తువరుడు బాగానే ఉన్నాడు. నాకు నచ్చితే రీ నూత్నవరుడుగారూ ! మీరు మాబన్లై మీఇల్లనుకోండి. అన్ని సౌకర్యాలు పనికత్తె రామ్‌ చూస్తుంది. నిలవుం

ఆ అమ్మయి గదిగదా కొరుదగ్గిరకు వెళ్ళిపోయింది. లావుపాటి భవిష్యత్తు వధువు తండ్రీ సన్నపాటి 'పెద్దమనిషీ ఇద్దరూ లేచి వంటవాడు, పనిమనషి, బోయీ మీకు నమస్త సదుపొయాలూ చేసారు. త్వరలోనే నసాము” అని చెప్పి పోర్చిలో సిద్దంగావున్న వేరొక కారెక్కి , చక్కా పోయారు,

కోనంగి ఆలా దిగృంిమపడి ఆ చక్కని ఒకటన్ను గులావిపూవుల (పోవులాంటి 'పెళ్ళికూతురును తలదుకొంటూ, *టహో! ఏమి అందం! అసి అనుకొన్నాడు. తాను *హిందూి లో చూచిన ఎడ్వర్హ యిజ్‌ మెంటు [పకొరం ఈ బాలిక బంగారప్ప పిచ్చిక! విధవ అయితేనేమి? ధనం మూలుగుతోంది ఆ అమ్మాయి నడిచిన భూమే బంగారపుముద్ద అవుతుంది. ఆ అమ్మాయి పొదాన్లో, చేతుల్లో, చూప్పున్లో సరసువేది ఉంది త ప్పృకుండా! కాని ఆందం మాటా? అది దృక్పథాన్నిబట్టి ఉంటుంది” అనుకున్నాడు.

ఈ పిషయంటో తనదృక్పథం *దొంచెం వ్యతిరేకంగా ఉంటున్న దేమిటో మరి, మనస్సు కొంచెం ముడుచుకుపోయింది. తనవైర్యం వేసం కొలంబో సీళ్ళబేక ఎండిన వాగులా ఆయిపోయింది, ఎండగట్టిన కస్త కాలవలా తయారై ఊరుకుంది.

గిరీశం లాభనష్టాలు బేరీజు వేసుకొన్నాడు. ఆలాటి తెరివితక్కువ పవి తాను చేయదలచుకోలేదుం. చలంలా ఇన్ని మ్యూజింగులు చేయదలచు కోలేదు. తాను ఒక కొనో ఓ రూపాయో ఎగరవీసి చూడ్తం మంచిది, లేదా

కోన06గి రి వీశీలు వలాగా ఎగురవేయవచ్చును. లేకపోతే సెళ్ళికూతుర్నే “అవునూ, కొదూ. వేళ్ళు పట్టుకోమం టే?

ఈ ఆలోచనకు నై జాంబోయీ. అడ్డంవచ్చి “దొరా! లే స్నానానికి రం(గ్రీ *” అన్నాడు. ఆ బోయే కోనంగినీ ఒక గదలోకి తీసుకువెళ్ళాడు,

ఆ అమ్మాయి సీకాదేవి సాయంకాలం వచ్చింది. రాగానే *హల్లో! మీ "పేరు కోసంగిరావుకొదూ! అయితే కోనంగిరావువీ, ఇదిగో దుస్తులు మార్చుకొని వస్తున్నాను. మనం ఇద్దరం టీ పుచ్చుకుందాము, నీకు కాఫీ యిష్టమా టీ ఆ£ కొంపనీసి కోకో కాదుగదా?ః టీ అవగానే న్యూగ్గోబు సినిమా చూడ్డం మన కొర్య[క్రమం. ఆ తర్వాత వీచ్కీ పదిగంటలకు ఇంటికి, పదిన్న రకు భోజనం” అని గబగట కోకిలలాా చిలకలా, (గామఖోనుల్యా రేడియోల్యా సినీమాస్టారులా పలికి లోనికి పరుగెత్తింది. ఆ వరాలమూట, ఆ వ(జ్రాలపోగుు ఆ రసగుల్లాల పళ్ళిర “నువ్వూ దుస్తులు మార్చుకో” ఆంటూ పరుకొన పెద్ద నులయ మైన గాలివానలా తేలిపోయింది.

ఆఅమిదు గంటలకే వచ్చింది. ఆరగంటపేపు అలంకరించుకొందిః అలంకారం అంతా అయి టీ గదిలో కూర్చుని కోనంగికి కబురుపంపింది,

కోనంగి తాను దుస్తులు మార్చుకుందామనుకున్నాడు, ఆతనికి ఉన్న చే ఒక కోటు... అదయినా ఆతని "స్నేహితుడు ఎరువు ఇచ్చిన కోటు. షష్ట రెడీమేడ్‌ షాపులో కొన్నది లాగు అతనికున్న 'రెండులాగులలో ఒకటి, ఇంకొ ఎల్లా మారుస్తాడు? (బిటీమ గవర్న మెంటు ఉరశంఅన్నా మార వచ్చును కొని ఆతడు దుస్తులు ఎలా మారద్చుకోగలడు? చర్చిల్‌ భారతీయ అకు చెప్పినట్లు కోనంగి, కోనంగికి “ఓయి (శ్రీయుత కోనంగిరావుగా రూ! మిమ్ము అయితే కొటోయ 'పెళ్ళిహూతురుగారు దుస్తులు పార్చుకోవయ్యా అంది. మీరు. దుస్తులు మారుసారు. మార్చే (పయత్నంతోనే ఉన్నారు మీ దార్మిద్యానిక్తీ, మీ ఆశయాలకూ మీ మెనారిచే అయిన ధనానికి సామరన్యం కుదిరిన మర్నాడు మీకు దుస్తులు బిల్లు మా పార్ల మెంటులో

(/ కోన 0గి తీర్మానించడానికి ఏమీ అభ్యంతరంలేదు. అని సమాధానము చెప్పేసీ ఊరు కున్నాడు. ఈ ఊ త్త (పత్యు తరాలు ఏమీ [ప్రచురించడానికి వీల్లైదనిన్నీ నిర్ణారణ చేళాడుం

మొగం కడుక్కున్సి తువాలాతో తుడుచుకొన్మి కోనంగిరావు కోటు తొడుక్కొని ముస్తావై, గదిలోకి వెళ్ళాడు. ఆక్కడ సీకాదేవి అందాలన్నీ బస్తాలతో ఏరి కుర్చీమీద పెట్టినట్లు కూచుని ఊంది.

తన పెద్ద కళ్ళిత్రి నే సందంగా లేనా?” అని (ప్రశ్న వేసింది. తన్సువ్వ్యు అందాని 'కే అచ్చుతప్పులు దిర్దటంత ఆందంగా ఉన్నా పులో

*న్సవ్వు కోటు మూర్చుకోలే దేమి?

“*మార్చుకొన్నా! అంపే తిరిగి మార్చాను. అంపే మార్చినంతపని చేశాను. ఉన్నది ఒక్కకోపే అవడంచేత్య ఒకమాటు విప్పి తొడగడం చేతనే మార్చినట్లు! సబ్‌ కలెక్టరును మార్చమని (ప్రజలు (ప్రభుకానికి అర పెట్టితే, ఆతన్ని ఆ జిల్లానే కలెక్టరుగా వే స్తే ఎంతో బాగా మార్చిససపై గదా

“న్సవ్వు చెప్పింది నిజమే కోనంగిరావ్‌[*

ఇద్దరూ టీ తాగారు బయలు దేరీవెళ్ళి కొంకి నినిమాఠరు వెళ్ళారుం అంతకుముందే సీకాదేవి మూడు రూపాయల టిక్కెట్లు రెండు తెస్పించి ఉంచింది. *ోనువుక్ష వా ఆతిథివి కోనంగిరావూ[ొ అవీ ఆమె ఆంది.

“కాకపోయినా మనపర్పు కాళీగా సీతా దేవీ[ో

“*ఆస్నీ గమ్మత్తుమాటలే సీవిశో

ళట్సిజ్రం చెబుతున్నా నుల

ఈస్పన్స నమ్మను.”

“*న్సవ్యు దగ్గిరుంటే నాకూ నన్ముకంలేదు.”

“నువ్వు చొలా ధననంళుడనని మా డ్యాడీ చెన్పొడు.లో

“మీ తంగడ్రీగారు. నన్ను చూచి అనుకున్నారు. ఆయికే ఒక విధంగా నేను అకౌధెకొరినే. నా అందం ఖరీదు ఒక లక యిరువది ఆబయిదువేల మూడువందల రెండు రూపాయి లుంటుంది. నా చదువు డిబ్బవీ ఎనిమీదీవేభి తొమ్మిది వందల పది రూపాయల ఖరీదు ఉంటుంది, నా తెలివికేటల ఖరీదు

కోన ౦0గి శే 'రెండు లక్షలకు తక్కువకాదు. అయితే నా ఆద్భష్టం తీసివేతే కొబల్ట [ప్రస్తుతం నిల్వ ఏమీలేని వీవవాళ్ళ మే”

“ధనం కలవాళమాత్రం కానీ, పెద్ద ఉద్యోగులు మా([తం కానీ మాకు దరభాస్తులు పెటవలసిందని మా తండ్రిగారు హిందూలో (ప్రచు రింవారుగా[

“సీతా దేవ! ఈ సినిమా చూచి మనం సము[దం ఒడ్డుకు వెడతామే, ఆక్కడ మాట్లాడుకుందాం. నా కధ ఈ సినిమాకధతో కలిస్తే మీకు సినిమా నాయకుడు కోనంగిగానూ కోనంగి సినీమా నాయకుడుగానూ కనబడ వచ్చును, ఏవంటా వు

“ఆద్భుకం అంటాను! దీపాలు ఆరగానే నిన్ను ముద్దుపెట్టుకుంటాను, వెంటనే నువ్వు నన్ను ముద్దు పెట్టుకో! ఈ ముద్దులు పెట్టుకోవడం (పేమ చేతకొదు, లేదూ ఇంకో దురుర్రశంచేతనూ కాదు, నువ్వు నీ రకం రుచిగా ఉంటావో చూడడు, నా పరీక్షలలో ఒకటి

*ఆ పరీక్ష లెన్ని ఏమిటి?

“చునుష్యుని రూప్పరేఖా విలాసము ఒకటి, దానిని పరీక్ష చే సేవారు మా మామయ్య రండవ పరీక్ష $ ధనమూ, ఊఉ దోోగమూః; అది మా తండ్రి గారు. మూడవ పరీక్ష తెలివితేటలు; ఆ పరీక్షచేసేది మా గుమాసా.ో

ళఉ్ప గుమా స! ఎప్పు డాపరీక్షః పరీక్షకు అద్చ్బ్చుప్యతం యిసారా? లేక పలకా బలపమా౪ఃో న్న

“మా గుమాస్తా ఎప్పుడు పరీక్ష చేసాడో నేను చెప్పకూడదు. ఎల్లా చేస్తావో ఏమో నాకే తెలియదు!

సీతాదేవి ధరించిన చీరా జంపరూ అయిదారువందల రూపాయల ఖరీచము ఉండి ఉండవచ్చును, ఆమె సువాసన (ద్రవ్యాలతో ఘుమఘముమలాడి పోతోంది. *ఆమె ముందర నేను వట్టి బం(టోతులా కనబడి ఉ&ఃరు కొన్నాను” అని కోనంగి తలపోళాడు,

సినిమా (సారంభమయి దీపాలన్నీ ఆరిపోయి. చీకటి కమ్మింది. ఈ ఘమూర్షాకు(క్రీలలాంటి పళ్ళ సీక్రాదేవి ముద్దు పెట్టుకుంటుంది కాబోలు భగ వంతుడా! ఇక తన 'సపెదవృ్పలు వీ జనరలు ఆస్ప(త్రిలోనో చేరి బాగు

2 కోన ౦0గి శేయించుకోవాలి కొటోలు అని అనుకంటూ, గుండె దడదడమంటూ గుప్పిళ్ళు బిగపెట్టి కూర్చున్న కోనంగిని మెడ ఒకచేతో కౌగలించుకొని, రెండవ చేతితో ఆతని తల వంచి ఘట్టిగా నీనిమా షాట్‌లా ముద్దుపెట్టుకుంది సీతాదేవి

ఆమె కోర్కె (పకారం కోనంగి ఆమె పెదవులు రెండూ విడివిడిగా వెళుక్కుని కష్టపడి ముద్దు పెట్టుకున్నాడు. వెంటనే ఆ బాలిక నూరురూపా యలు ఖరీదువే సే చేతిసంచి. తెరచి అందులోంచి చేతిరుమాలు తీసి తన పదవులద్దుకొందిః

పెదవులు తడుముకొని గాయాలు లేకపోవడం [గపొంచి. తిరుపతి. వెంక పేశ్వరునికి మొక్కుకున్నాడు కోనంగి,

ఇద్దరూ సినిమా అవగానే బీచికి వెళ్ళినారు. కోనంగి ఏవో మాట్లా

రేపటి పరీక్ష ఏ విధంగా ఉంటుందో అని ఆలోచిస్తూ ఆమెతోపాటు వారింటికి చేరినాడు కోనంగిరావుః

త్ర

వారి గుమానా పగలు మూడు గంటలకు వచ్చాడు,

“ప్పి ర్రద్రానే కోనంగి రావా?”

కక జ్ర భు! **

“మీరుదా ఏవి మాత్రం తెలివై నవారు దాః

కప్పిక్ర ద్రా గుమాసాలుదానేఃో

*ఆ్రవ్పు |”

“మీకుదా ఎన్ని సేర్లు మదడుదా ఉందిదా?ో

*స-వీ! వేళాకోళంకాదు, మీరు మీ దేశం తెలుగులోనే మౌట్లాడ నచ్చుదాం”ో

“మరిగంటే వియండ్స, ఏటీ తెగుళ్ళు నీక వచ్చిపోతాది బాబు?

*స్తాన్సీ! ఆదేమి తెలుగుదేశం 9”

కోన౦గి 18 ోగట్లా "సెప్పు! ఇమా? ఆంధ్ర దుతలబు ఏంది

“సామీ! మీకు వల్రిన తెలుగులోనే మాట్లాడుం ౫౨!

ఆబ దేమద్యూూ, తెలుగు దేశం తెలుగులు తెండు మౌట్లాడుతేనే అం

నాన్ను ఇక్క_డివాళశిదా ఆ తెలుగులు ఎట్లు తెలు పవి సామీ

కలి గ్ర (దాహ్మజవాండ్లుదానేఃొ

“నేనుద్యా అడీగేదిదా మీరువ్మా నన్నుద్యా ఎట్లాదా, పరీక్షదా చేస్తురుదా? అదిదా $”

“అన్నిటికీ దా ఉండను సామీ?

“మా దేశంలో చూస్తివా?ః పిల్లకొయలుు దా భాష మాట్ట్లాడుదురు, సీదా కూదా ౨౫దాన్నిద్యా బి౦దాడ్లుదా? అంటే నీక ఎన్ని ఏండ్లు? అన్న మాట. తెలుసునా?”

గుమాస్తా వెళ్ళిపోయాడు హడలి బిజారై.

ఇదివరకే వీచిదగ్గిర కోనంగి తన చరిత్ర అంతా సీతా దేఏక్సి చెప్పాడు తాను ఒక (భాహ్మణ. వికంకువు కొమరుడు, లా[పకారం తనకు తండ్రి లేడు, తనతల్లీ దిక్కూలేనిదబునది, ఆమె భర్త పోగానే,

“*ఆఏడ తింటీకోనం, దిక్కుకోసం ఒక (దాహ్మణ ఉద్యోగి దగ్గిర వంటలక్కగా చేరింది. సీకాదేవీ! ఆ ఉద్యోగి కొంచెం అందంగా యవ్వ నంలోవున్న మా తల్లి పైన కన్ను వేశాడు”

తనూ. గ్రామా! ఆలాంటి జంతువులు వంటారుఃకో

“ఆయన్ని ఏమీ అనకు సీతాదేవ్మీ ఆయన ల్యాపహూరం భార్య అందంలో కొంవెం కూర్పుణథికు దగ్గిర చుట్టం అనుకుంటాను. కొని వి తెలివి తక్కువ సన్యాసి! లేకఫోత్తే పరమాద్భుత మైన అందం భర్రను నాగ స్వరం పొముని ఆపినప్టూ, మిళలాయివెట్లం కుల వారు ఆపినట్లూ ఆపు తుందనే ఆఏడ ఉరళం[ో

ఈబే ఆ ఉద్యోగి పామువంటి రాస్కెల్‌ ఆన్నమా టీగాలొ

| కోన ౦గి

“ఎంతైనా వాస్తవికతా దృష్టి(సకొగం మాతం మా. తందేగా 7 ఆతి వాస్తవికతా దృష్టిప్రకారం, మా అచ్ముగారి యవ్వన మే కారణం.”

అత్రి వోస్టవికత అంపే సర్‌ రియలిజం, అనేనాఖో

“సక్‌ రెయలిజమో, దివాన్‌ బహదూర్‌ రియలిజమో, నా [బతుకుకు విభావానుభావాలు అద్యూూరు, వారిద్దరూ

“*విభావానుభావాలా?ో

కీ బపంత్రా కొవ్యవిదుర్శల

ళా కొన్యం?”

“నా (బకుకు కొవ్యం! సర్వే మా తల్లి నిజముగా వితంతువుకాదు. విధవ మాత్రమే! అందుచేత మా రియలిస్టికు తండ్రి, మా సర్‌ రియలిస్టిక్‌ తల్పిని మంచి చీరలూ శెంరు మూడు నగలూ అవీ ఇవ్ఫి కరిగించి పళాడు

“కరిగించటం సీమిటిఃో

“ఆది భావ కవిత్వంలే! హృదయం కరిగింంాడనుకో. ఇంతకూ మన జన్మ [పారంభం ఆయింది. మా అమ్మ భయపడి ఆప్పుడు సిగుచేత చచ్చిపోయిందట, మా తండ్రి ఆమెను నుద్రాను చేర్పించాడు. ఈ మద రాసులోనే నేను ఉద్భవించాను సీకాదేవీ 1”

“*ఆట్లాగా! ఈ మద్రాపేనా నీ జన్మపలం[”

*మా ఆఅమ్మ మా స్వగ్రామమైన కొకీనాడ నదలి నన్ను పెంచుతూ బందరుటో మకాం పెట్టింది, మా తండీ (బతికి ఉన్నన్నాళ్ళూ మా జీవితం ధనవంతుల జీఏతం. నేను అల్లారుముద్దుగా పెరిగాను. మా తండి నెలకు నూరు రూపాయలు పంపేవాడు. మా అమ్మ ఆందుటో ఇరవై రూవాయలు దాచేది

“అదీ మంచిదే!

ఈ సూ త౦డీ బందరులో మాకో చిన్న యిల్లు కొని ఇచ్చాడు. నా విషయంలోనే మా అమ్మకు జరిగిన అనుభవంవల్ల నేను పుట్టిన కొన్నాళ్ళకు జుట్టు తీయించుకుంది. మా అమ్మ అనలు కొంచెం ధర్మపరా యబురాలు, కర్మ చాలా చెడ్డదనుకుంటాను. కర్మ ఎవరినన్నా ఆన

కోన 0గి [0 హోంచిందా డొక్కు చేలుస్తుంది, ఆందులో పూఠ్వకర్మ అయితే అది. 14 ఎ. నిబంధన

“మీ అమ్మ జుట్టు తీయించకుండా వుండవలసిందిలో

జుట్టు తీ ముంచుకోక 2”

“మి తండ్రినే పెళ్ళిచేసుకోవలసిందిల

“అక్కడే ఆ కర్మ అనే పదార్టం దెయ్యమై మా అమ్మను పట్టు కుంది. దెయ్యు మేమిటి, అంచగొండి పోలీసు ఇన స్పెక్టరులా: పట్టుకుంది, తన కర్మవల్ల తాను నరకకూపంలో పడిపోయిందటం ఆ తప్పు, వెరవ పెళ్ళి అనే మహా భయంకరమైన తప్పుచేసి దిద్దదలుచుకోలేదట. అంచేత మా తండ్రీ తన్ను రహస్యంగాగానిి బహిరంగంగాగాని పెళ్ళి చేసు కంటానని ఎన్ని కోరినా తన అక్‌ కాబోయే బిడ్డ అధికారి అవుకాడని చెప్పినా మా అమ్మ ససేమిరా ఆంది, మకరి నన్ను పెంచడమే తనకు శిక్షటలో

“ఎంత తెలివితక్కువ వని

“మా తండ్రి వీలయినప్పుడల్లా బందరువచ్చి నన్ను చూచి వెళ్ళే వాడు, ఎవరో చుట్టం అనుకు చేవొజ్డి, ఓ రోజున మా కిద్దరకూ సిమీ చెప్పకుంశా మా తండీ గుండె జస్బువల్ల స్వర్షంవెళ్ళి ఊరుకున్నాడు, (ప్రపరాఖ్యుడికి కొలి పసరు దొరికినట్లు మా తండ్రి కేదమున్నా దెరికిం చే మో? స్వం వెళ్ళాడు, అక్కడ ఆకసీకి ఏ ఆగ్ని దేవుడూ సహాయం చేయలేదు, ఇక్కడ మాత్రం ఆతని దేహావికి అగ్ని సహాయం చేళాడులి

“పవరాఖ్యు డెవరుఃొ

ఈ ంసంయిస ఆం[మడు! కోట్‌ రూపాయల మూట ఎదురుగుండా న స్తే తన్నేసిన మూర్చుడులొ

“ఆంలను అస్జు అనకు. నా కోనం పెళ్ళి దరభాస్తులు పెళ్లైన వారిలో నూటికి ఎనచై పాళు వాశ్మే””

క గ్‌ వాళ్ళ (వవరాఖ్యులు కొరుం నట్టి చలంలు అయి ఉంశాలిలో

*ఏపచా నలం

14 కోన ౦0గి

“జాగ త, అతనికి దూరంగా ఉండు. నీమీద ఇన్ని మ్యూజింగులు రాసి పారేసాడు. ఇంతకూ నా తండడీ పోగానే నా చదువు తక్షణం ఆగ లేదు. మా అమ్మ దాచుకొన్న డబ్బూ ఆవిడకు మా తండి ఇచ్చిన నగలూ ఛాలా. కొలం వచ్చాయి. ఇంటరువరకూ నాకు ఇబ్బందిలేకపోయింది, బి.వీ. చదువు యమయాతనే అయింది*ీ

“*పాసం 1”

“ఏం లాభం? కులంలేక్క దిక్కులేక చుట్త్లాలులేక్క చందాలు, విద్నార్థి వేతనాలతో ఎలా ఆ రెండేళ్ళు పూర్తి చేశానో సీళాదేనీ! ఆతర్వాత ఇస్పటికీ బి. ఏ= పట్లా పొందిన ఏడాదినుంచి ఉద్యోగానికి తిరుగుతున్నా! అంతతో మీ తండ్రిగారు “కావాలి వరుడు, [(బాహ్మణుడు చాలు, ఎవరైనా బి ఏ. పై చదువువాడు, పెద్ద ఉద్యోగి, ఇరవై అయిదేళ్ళు మించనివాడుం భనం కలవాడు చాలు. వధువు పంతొమ్మిదేళ్ళ ఆందమయిన బాలిక, బి. ఏం ఆనర్భు మొదటి తరగతి. ఏై వేల రూపాయల ఆ సికలది” అన్నది చూచి, వంటనే ఫొటోతో దరకాస్తు పెట్టాను. ఇది నా చరిత్ర, నాకో చిన్నయిల్లు తప్ప ఏమీ. ఆ సిలేదు, సీతా దేవీ

“*టభాభంబచేదు కోనంగరావూ 1! ఎంచేతనంసే నన్ను ఎవరైనా (పమించి న్స నాతన్ని (పేమించీ ఉంప్తే నా తలిదం[డ్రుల ఇస్తంతో నాకు ఆవనరంలేదు. నేను నన్ను, నేను నిన్నూ పరీక్షగా ఇందాకటి ముద్దులలో (పేమిస్తున్నానా లేదా అని చూచాను. నా ఎక్కడా మన్మథ బాణాలు తగల లేదు, నిన్ను చూస్తే జొలిపుటోంది. ఆయినా లాభంబేడులో

ఆతస్‌ హృదయం తేలికై ఫోయింది. ఆమె చేనుకుంటానంచే, తాను మర్యాదకు ధర్మానికి. గొౌరవానిక్కి ధనానికి ఒపస్పుకు తీరవలసి రావచ్చును! ఆమ్మయ్యి! ఆమెతో ఇల్లు బేరాడు, ఇప్పుడే గుమాసా పరీక్ష ఎందుకు? సీతాదేవి తన నిశ్చయం ఇంకొ: (సెస్‌ కొన్ఫరెన్సులో (పచుకించ లేదు కొటోలుం

శ సీతాదేవి స్వయంగా కొరు నడుపుకుంటూ తన్ను ౫౩ లుదగ్గిరో దిగ

కోన ౦0గి /

బెట్టింది. రెండవ తరగతి టిక్కెట్టు కొనిఇచ్చి రైలులో కూర్చోబెగ్టి సెలవు పుచ్చుకొన్‌ మైలాపురంలో ఉన్న తనఇంటికి నడచింది నడిచిందంచే నడిచి వెళ్ళిందనికాదు, కారు నడుపుకుంటూ వెళ్ళిందని,

ఆమె వెళ్ళింది. వెంటనే కోనంగ్సి బండిలోంచి దిగాడు, సామాను పట్టుకున్నాడు--సామానంపే తోలు పెచ్తు, హోల్తాలున్ను, చరచరా టిక్క ట్ల మ్మె స్టలందగ్గి రకు వచ్చి తనకు రైల్లా ఉండగా అన్హైంటుపని ఒక్‌టి జ్ఞాపకం వచ్చిందని చెప్పుళూ అణాడబ్బులూ చెల్లించి, తక్కిన టిక్కెట్లు డబ్బు తీసు

ఇక్శడనుంచ్చి హస్తసామ్ముదికంచూచి ఒక స్నేహితుడు చెప్పిన తన భవిష్యక్తు, నిజం అవడం (ప్రారంభించింది, అ్పరే కోనంగీ, నీళని రేఖ కుక స్టానంలోంచి బయలుదేరడంచేతనూ, నీ బుధస్టానంలో స్రీ రేఖ పొడుగ్గా (పవపాంచి శవిస్తానంవరకూ. వెళు డముచేతనూ,నీ హృదయ రేఖలో ధనతారలు మూడు ఉండడముచేతన్నూ నీకు స్తీధనలాభం. ఎక్కువ, ఉద్యోగం స్తీ వల్లనే కలుగుతుంది. శ్తీయే నీకు ఉద్యోగంో అని చెప్పడంవల్లనే కదా తాను వరుడు కొవాలి అన్న (ప్రచురణలు చూసో ఉండే వాదుం

ఇంతకూ, కోనంగి మొదటి సంపాదన స్రీవల్లనే వచ్చింది. నువు పెళ్ళికొడుకుగ్యా నాకు పనికిరావు అని నిర్మొహమాటంగా తియ్యగా చెప్పే సీతాదేవి కొస్త కోనంగి అంపే కరుణ జనించి, తనే ఆతనికి ఐంద రుకు ఇర వై రండు రూపాయలమై చిల్లర పెట్ర శండవ తరగతి టిర్కెట్టుకొని ఇచ్చింది,

తోలు పెట్టి ఒక 'స్నేహితునిది, హోల్తాలు ఇంకో 'స్నే గాతునిది, దుప్పటి ఇంకోరిది. కోటు ఒక [పాణ స్నేహిఠునిది. మదరాసు (పయాణానిక్షి చురో ముఖ్య (ప్రాణస్నేసాతుని దగ్గర పదంటే. పదిరూపాయలే బదులు పుచ్చుకు బయలు దేరాడు బందరుబండిలో టిక్పం ట్రుకొనే వ్యవధి చొలలేదు, రైలు కదులుతూ ఉండగా ఎదురుగుండాషన్న రెండవతరగతిలో ఎక్కి ఒజి

నెజవొడలో మెయిలుకు పద్దెనిమిది రూకలు పెట్టె రెండవ పరగతి

రీ కోన ౦0గి

కొనాలి. యుద్దంరోజులు; రెండవతరగతి టిక్కెట్టు కొనేందుకు కన దగ్గిర డబ్బుచేదు,

అసలు రెండవతరగతి విషయం నీలా వచ్చిందీ ఆంటే కావాలి వరుడు” అని *హిండూిలతో (పచురించిన వమఘవు తండి బొక్సు నెంబరు 184 “హిందూ గారికీ తనకూ జరిగిన ఊఉ తత్తర (పత్యు తరాలలో వధువు తండ్రి “మీరు రెండవతరగతిలో వస్తున్నారు కనుక అక్కడకు మా మై/వరు వచ్చి మిమ్మును గూర్చి వాకబు చేసాడు. మా కారు. నెంబరు ఎం, సి, ఏ, 8004, కొరు చెవలెట్‌, రై %వరు "పేరు మురుగేశంో అని (వాళాడు.

టిక్కె=ట్టు లేకుండా 'సెకండుక్తాసులో (ప్రయాణం చేయడం వట్టి దు న్యాయం, తాను అదిగ్రం ఆడదచలచుకోలేదు, అయితే “ఆశ్వద్దామా పాఠ; కుంజరః” అని ధర్మరాజుగారన్న చిన్న తెల్ల అబిన్హం “వారిడాకులందు, వై వాహికములందుో ఆడవదచ్చునని ళుకుడు అన్నాడు.

ధర్తుర్షాను కొన్నాడు. మెయిలు వచ్చింది. గబగబ పొమాను సెకండు క్లాసులో ఎక్కి0వాడు. తాను మాతం మూడవ తరగతిలోనే యమ యాతనపడి [పయాణం సాగింవాడు. బేసిన్‌ బడ్డి దగ్గిర టిక్కెట్లు వసూలు చేశారు. బయలు దేరటో యేముందు మాత్రం 'సెకండుక్షానులో ఎక్కి. కూర్చు న్నాడు, మదరానుతో "సెకండు కాసులోనే ఉన్నాడు, మురుగేశం వచ్చి కోణంగిరావుగారూ అని పిలిచే స-కి ఎవరన్నా అడిగితే. "సెకండు క్లాసు లోనే వచ్చాను అని పెకి అవి బేసిన్‌ (బ్రిడ్డినుంచి మదరానుకు అని లోపల ఆనవచ్చును.

ఇక ఇప్పుడు అతని దగ్గిరఉన్న ఆస్త్‌ ధనం ఇరవై అయిదు రూనొా యల లు చిల్లర,

తానే, సామానుపట్టుకు ఈవలికి వవ్వాడు, (క ఫ్రికేన్‌ బన్వు ఎక్కాడు, దిస్ప్సుపై పై (కాష్టులో దిగినాడు. ఒక రిక్షొక అణాడచ్బునిచ్చి నంతంబిలో ఉన్న నెల్లూరు అఆం(భలాడ్డకి చేరినాడు. అక్క_డ గదులు కొళీలు లేవు. ఉన్న గదులే మూడు. కోనంగి దిగాలు పడిన మోము చూచి హోటలు యజమాని 'కేశవప్ప మెళ్తపడి *మా సామాను గదిలో మీ సామాను పెళించండిం

కోన౦0గి ్షే0 షిరు వరండాలో పండుకొనండీ. ఎల్లుండీ ఒకగది క్ర్‌న్టీ ఎవుతుంది, స్వామీ అన్నాడు,

కరి అంతకన్నానా స అన్నాడు ఉప్పొంగిపోతూ కోనంగిం

అఆ ర్మాతి అతను సీతాదేవి ఇంటిలో భోజనంచే సే, 3 లుకు బయలు

గూడపంచెకట్టి, బనీనుతో కోనంగి వరండాలో పడుకుని చంటిపిల్లవా డిలా నిద్రపోయాడు, మరునాడు స్నానాదికొలు కొనిచ్చి, భోజనంచేసి ముస్తావై రౌండుతానా దగ్గిర దిగాడు. (అది ఇప్పుడు లేధు. పేరు మాతం మిగిలింది.)

అక్కం డనుంచి ఉద్యోగానికి (ప్రయత్నం (ఫాఠ6భించాడు కోనంగి. స్రీవల్ల ధనలాభం ఏమిటి? తనకు ఉద్యోగం ఎలా వస్తుంది ? అని అను కున్నాడు. ఏదో వెళ్డివాడు ఈన స్నేహితుడు “చెయరో” “*బెక్షసన్‌” వచ్వైరా ప్ప స్తకొలు చదివి చెతికి ఇంత తారుపూస్తి ఓ కాయితం పాడుజస్తి మూడు గంటలు తచ్చివ్పై నాలుగుముక్కలు చెపాడు. అయినా ఎన్ని సరి ఆవు తున్నాయి? ని శాస్త్రంలో ఏముందో! దేవతలు నడవడానికి భయపడ (ప్రదే భాలలో తానా నాట్యం ఆడడం!

“*ఏం ఉద్యోగం ?-...యుద్దంలో చేరరాడూ ౪” అని (వతి కంపెనీ మేనేజరూ అనడమే చీకటి. బజారులలో లక్షలు లాభాలుకొట్లూ తనొక్కడికి ఉద్యోగం ఇవ్వలేరు కొదోలు?

ఒకచోట మా[త్ర౦ అతనితో ఒకొయన కొంచెం కాంతంగా మాట్లా డాడు,

ది దే వూరండి?ో

బగ ద్రరండి ఓ

*ఎఏంతవరకు చదివారు.”

“బి. ఏ. మొదటితరగతిలో నెగ్గాను.”

ఉస్ట్టగీకం పాడగలరా *ీ

“*సెగళంళ బాగా పాటలేనండి. మాస్టర్‌ (కిష్తకు ఒక్క కుతి తకుగ(ంవగా ఉంటాను, పంకజమ ల్లికూ: నేనూ బొవమరదుళణులా ఉంటాం

య కోస ౦0గ సంగీశతములో 1”

కాస్త పాడండి?

ఈ లదుకండి ళ్‌

“మా కో సినమా కంపెనీ ఉంది, హరిశ్చంద్ర తీయదలచుకున్నాం, ఆందులో లోహితాన్యుడు కొవాభిో

కళ స్పేన్హా లోహితాస్యుణ్ఞి!”

“ఏందుకు కాకూడదు? సాగయ్యగారు ఇరవై వళ్ళ బాలా కుమారుడు కానట౦లేదా? ఆయనకు ముప్పదిఆయిచుపైన వుంటాయి. పదిహేను ఏళ ై తేడాఉన్నా భయంలేదన్నమా పేగా ?*

“ఆవునండి, దేవికారాణి! ముప్పదివళ్ళు, పన్నెందేళ్ళబిడ్తగా దుగ్గలో "వేషం వేసింది. పద్దెనిమి చేళ్ళు తేడా ఉంది. నేను అయిదేళ్ళ, బిడ్డగాకాని రెండేళ్ళ శికువుగా గాని వేషం వెయ్యవచ్చును 1”

*అయికే సాొడండి.

ప్పి పాట్ట

“సియా మిలనకో జానాలో

ళవ్ట్సి బొమ్మ ఎందులో తీసారు?”

అరవంలో,

ఈస్సన్స తెలుగువాజ్ష?ొ

“రన్నా౦ద, నాగయ్య తెలుగువాళ్ళు కొరూ? జయమ్మ కన్నడిగమ్మ కాదూ?

*పిం0గీపొట ఎందుకు ౪

“అన్ని భాషలూ కలిసిపోతున్నాయి కొదటయ్యా 1”

పొడాన్కు పియా మిలనవోజానా, నంగీక౦ంశో నే చేమ త్యాగరాజ భాగవతారుకు తీపిసోళానా? ఆయన “అద్భుత ౦ అన్నాడు,

తక్షణ మె తాను నాకు ఇంత కాఫీవగై రాదులు ఇప్పించి, వెంటబెట్టు కొని త్యాగరాజనగరు తీసుకుపోయాడు,

అక్కడ నన్ను కొలిదారు. కోటు చొక్కా విప్పించి చూచారు. ఫొటోతీళారు. పాడించారు, ఆడించారు,

కోన౦గి లిక చివరకు రోజుకు రూపాయి చొవ్వున “ఎక్‌ స్టార ఉవ్యోగం ఇసా మన్నారు, వ్‌ సినిమా కంపెసీనుంచి నడిచి నడిచి, అళ్వారుపేట టర్నింగ్‌ దగ్గరకు వచ్చేసరికి కోనంగికి కొంచెం మానసికమైన ఆలసట పట్టుకుంది. తనకేమిటి మానసిక మైన ఆలస కేమిటి? అక్కడ పదివిముషాలు నిలుచుండి ఎందకు తనకు కొంచెం వీవోగా ఆమునట్లు కనబడాలి? అని విచారణ (పారంఖిం చొడు.. సీశ్రాదేవికి ఎలాంటి భర వస్తానో! వట్టి వెళ్టిబాగులపిల్ల, ఆబాలికను ఏ అసాధ్యుడో టోపీవేసి, ఆమె ఆ _స్రికాసా తనపేక రాయించుకొని,ఆమెక ఉద్వాసన చెప్పిగానిః; ఆమెను మాయవేసి కళ్ళకు గంతలుకట్టో లేక ద్లాకు అవుటు చేసో ఇంకో వన్నెల విసనక్మరనోో తచఛుపలకారనో, కులుకు మిఠారినో హృదయంలో రహస్యంగా దాచుకునిగాని, అన్యాయం చేస్తే పొపం |! ఇంతరూ ఆమెగెడవ తన కెందుకు? తాను ఆమెను అన్యాయం కజేయదలచుక్షోలేదు. లేకపోతే భగవంకుడు మగప్పరుగులకందరికీ (పసా దించిన శృంగార సంబంధపు విిపవినోది సంచిలోనుంచి తాను రెండు మాయ మం(్రాలు ప్రయోగిస్తే? ఏవై వేల ఆస్పీ, రివెన్యూబోర్తు మెంబరు మామా, తెల్ల చెజవాడ జామపండులాంటి 'పెళ్ళికూతురూ. దక్క పోవునే! పళ్ళెతయితే కొంపలు మునగవృకదా! నవీనమైన ఎత్రు మెడలు నాలుగు ఎకొఎకినీ వచ్చివుండును. ఇలా న్‌ర్టారణ చేసికొవి, కోనంగిఆళ్వారు పేట మలుప్త ముందునుంచి ఆగే స్టలాలనుంచే “ఒక కొలు ఎ త్రి ఒక కాలు మోసీ ఎతుకు దింసప్పతు త్రి

బెల్లి కోన ౦గి గద్యర కొ దిది పాపేనోయ్‌!”

అని పొడుకుంటూ నడిచాడు, నడిచాడు. వండు బన్సుస్తాండు లయ్యాయి; ఎక్కుుడా బస్సు దొరకలేదు, (పలిబస్సు ఆగేస్టలం దగ్గిరా పది హను నిముషాలకు తక్కువ కాకుండా విలిచాడు, కోనంగి. దిస్సు రాక పోవడం, అతడు నడుద్దాము, రండు అణాల డబ్బులు మిగులాయి. అని బియలు దడేరడం, దారిలో ఈతన్ని ఓ బస్సు దాటిపోవడం జరుగుతూ నచ్చింది. చివరకు ఈ మూడవస్టలం దగ్గిర అంపే లజ్‌లోో మొదటిదాని దగ్గర ఆగిపోయినాడుం

ఇక్క 2 నా తాను బస్సుతో దెబ్బలాడి విజయం పొందాలి ఈలా ఈ యుద్దంరోజుల్లో ఈ 1080 సంవత్సరంలో ఒకి నవయువకుత్చీ _-- బస్సులు అస్యాయం చేయడం తగవిసని అనుకుంటూ అక్కడఎన్న ఒక పెద్ద బంగాళాముందు ఉన్న గేటుకుముందు అలంకారానికి కటిన ఏనుగుపై న అధివసించి నేను ఇంటద్రుణ్ణీ కొవచ్చు, పట్టపుపేనుగ ఎక్కి. ఊచేగే మహా రాజును కొవచ్చు, టార్జాన్‌ను కొనవచ్చు, లేదా వట్టి మావటివాజ్తి కావ చ్చున్వు అనుకుంటూ. ఉండగా కారులైట్లు తనమీద పడ్డాయి.

బస్సు కొదని నిర్ణారణ చేసుకొని కొస వయ్యారంగా ఆవరణగోడకు అనుకొని కాలు ఒకటి చేసవున్న గేటు తలుపునక్కు ఒకటి ఏనుగు తొండా వికి ఆనించి ఏవరీదో ఈ! ఆందాలమేడ అని (పశ్నించుకొన్నాడు, ఇది ఒక హైకోర్టు జ్ఞది కావచ్చు* మదరాసు జిల్లా కలెళ్లరుగారిది కావచ్చు. ఆఅడ్యొ కేటుదీ కొవచ్చు. ఒక వర్తకునిది కావచ్చు, ఒక నినిమాస్టారుది కావచ్చు. గేటుదగ్గిర చటప్రాసీలేడు, జక్టీదికాదు, కలెక్టరుది కాదు. పార్టీలు సడయాడుట లేదు, అడ్వొశేటుది కాదు. ఘూర్కావాడు కొపలాలేడు, సినీమాతారదికాదు. ఆయితే. వ్రరకునిదో లేక థొాశీగాఉందో, థాళీగావుంపే లోపల జనంఅలికిడి ఉంది, అన్న ఆలోచనలలో కళ్ళుమూసుకొని కలలు కంటున్న ఆవని కంటి

కోన౦0గి లకి మీద నుంచి కొంతిగలిగిన వెలుగు పడడం౦, బుురుమని గుందెలదిరేటంత

చప్పుడవ్వడం ఒకగథామాటుగా జరిగింది. ఉలిక్కి- పడి, ఆవరపడీ ఒకగ్రాగంతున ఉరికి లేచాడు కోనంగే

“*ఏవకయ్యా! దారికడ్డంల్మే నాటుపురం మనిషిలా ఉంటి వే అన్న కిన్నెరస్వనము.

క స్టేన్స నాటుపురంవాళ్ష! నొటుపుర మెకొదు కన్నాటుపురం కూడా నాది

“ర్తన్నా టు. అంపే [”

“కళ్శ్ళమూసుకు కలలుకంటున్న నాటుపురంవాజ్తి. అందుకని కన్నాటు పురంవాజ్ఞి.”

కిలకిల, వీణపంచకుతీగెను పంచమం మీటితే వచ్చిన కాకంనిప్వునపు నవ్వు కొరులోంచి వినపడింది,

ఈ నూటలకు ముందే గేటు తెరవడం, బస్సురావడం చ(రుమని వెళ్గిపోవడమూ జరిగినవి.

“అయ్యో! మీ కారువల్ల నాబన్సు తప్పిందండ్సీోొ అంటూ కొరు ముందునుంచి కోనంగిరావ కొరుడై?వరువై పుకు వచ్చాడు. కాద్ర డై 9వరు ఒక బాలిక. వీధి దీపాల వెలుకురు మా[త6 ఆదాకం. అందులో వెలుగు లోంచి వచ్చాడు, జైవరు ఘుమఘుమమంట్నే కళ్ళు చిట్లి ౧చుకొంబూ కోనంగి తై 9వరువై ప్పు పారకించి చూస్తే, ఆ డై 9వరుగారు అస్పష్టంగా కనబడే ఒక చక్కని బాలికలా కనదిడింది !

“*ర్సిగ్ర మాతో ఏమన్నా పనిఉండి వచ్చినారా ఏం?”

“ఏమన్నా కాదండి, ఉన్నపనే మీతో

*ర్త దో్య్యోగంకోసం దరకొసు పట్టుకువచ్చా,”

“మా దగ్గిర ఉదో్యోగాలు ఏమీలేవే ౪

“మీరుకూడా యుస్త ఉవ్యోగంలో చేరమని చెప్పలేదే?

ఒక బాలిక 2 9౨వరుపక్క సీటులోంచి కిటికీలో తలఉంచి తనతో

లిశీ కోన ౦గి మాట్లాడుకున్నది. ఆమె మాటలు ఎంతో లోతుగా ఉన్నాయి.ఎంకో నీలంగా ఉన్నాయి. ఏంత మధువంగా ఉన్నాయి! మాట్లాడుతోంటే పున్నాగవరాళి రాగం వసోంది అస్‌ కోనంగి అనుకున్నాడు.

ఆ బాలిక ముక్కున వజ్రాల బేసర్మీ చెవుల వ(్రాలదుద్దులు, అందుండి వేళ్ళాడే వ(జాలజూకీలు తళుక్కుమన్నాయి. ఆమెకళ్ళు వజ్రాల కన్న, ఆకాశంలో తారలకన్న తళుక్కు మన్నాయి.

కోనంగి చూపులూ ఆమె చూపులూ ఎదురుబొదుకై తారసిన్హి వై అరీ ధ్వవిలో 'ఫెళ్ళుమని, కలిసి మై కగని, తుంపర్ల తో లోకంనింపి (కిందికిదిగి సుళ్ళుపడ్తి కలసి కరిగిపోయి ఏక్మ[పవాహం అయ్యాయి,

వీవగేటు, కారు మదరాను, భరతదేశం రెండవ (ప్రపంచయుద్ద (పారంభం, సర్వ్మప్రపంచము, అఖిలవిశ్వమూ మాయమెైపోయాయి.

ఆ శూన్యంలో కోనంగి, ఆ యువతి.

పక్కనున్న ఆమె “*అమ్మిణీ! కొరు పోనియ్యవౌ” అంది, ఇంత వరకూ కొరు గురుగురులాడుతూనే ఉంది. ఆ అమ్మిణీ న్యూటటల్‌లోంచి మొదటిగేరులో కారు ముందుకు ఉరికించింది. 3ండవగేరులో కారు లోపలికి వెళ్ళిపోయింది.

కోనంగి ఎవ రీ బాలికః కొంచెం పచ్చగా, కొంచెం ళలాకులా, కొంచెం బొద్దుగా, కొంచెం పొట్టిగా కొంచెం పొడుగ్గా ఉన్నట్టుగా కనబడి ఆతి మనోహరంగా వెలిగిపోయే మొహంతో ఎవరు ఈ ముద్దులగుమ్మ అను సన్నాడు,

తన (బకుకు సినిమాకొదుగాని, లేకపోతే మూడుపాటలు పొడును. అప్పుడు ఎవరైనా బాక్‌(గౌండు మ్యూజిక్‌ వాయిద్దురు. భారతీయ సినీచిత్ర

లలొ అడివిలో వెళ్ళేవాడికి. నదిలో కొబ్బుకుపోయేవాడికి పాటలు. పాడబుద్ది కలిగినప్పుడు వాడికి భాక్‌ _గౌండు మ్యూజిక్‌ వస్తుంది--- తాను ఈలాంటి బాలిక కనదిడినప్పుడు ర0డు పాటలు విసరకూడదా ౪ నొటకొలలో ఏ్‌ సిం ఎస్‌* ఆరో, అయితే యావ్రై అయిదు పద్యాలుపాడి ఉండును,

అలాగే అతడు విలుచాండిపోయినాడు, అతని హృదయం ఊందో

కోన ౦0గి బగ్ర

లేవో ఎడంచేరో ఎడంవై పున తడుముకొని, అక్రుకొని చూరయొన్నాడు, కొందరు కుడిచేతితో కుడివై పున చూచుకోవడం చూచి ఉన్నాడు కొదిద డాస్టరు కొనజ్టి తనకు ఎందుత్తైనా మంచిదని కుడివై పునకూడా తకిమిచూదు కొన్నాడు

హ్మృదయంలేదు వట్ర గుండె కొట్టుళొంటోం3. ఓయి కోనంగీ! ఇది నా వాటర్లూ యుద్ధమో, లేక నీ ఆర్కా-టుముట్టడో అనుకున్నాడు,

లోపలినుంచి ఒక ేవకుడెవరో తనవైపు పరకాబించ చూస్తూ నెమ్మదిగా గేటు మూసివేసినాడు. ల

ద్వితియపథం అనంతలక్ష్మి ఆలో క కారు నడుప్పకుంటూ ఆనంతలక్మీ లోపలికి పోయింది, కొని ఆ ఆబ్బాయి వి[గ్రహం చూప్పులనుంచి ప్రోదేశ€ ఎవ రా యువకుడు ? ఆతని మోములో విచ్మితమయిన శక్తి ఏమిట్‌? ఆతవి కళ్ళల్లో ముక్తాయించిన శా లేమిటి? ఏంత చక్కగా మాట్లాడాడు! పాలఘాట్‌ మణీ మృదంగంకన్న తీయగా ఉం దామాట. తనకు ఇంకా నవ్వాగలేదు, నాటుపురం కాదట, అసలు స్తీ పురుష జీవితాలలో (పేమ అనేది కుదరదు, (పేమ అనేది. ఒక కావ్యరప స్వరూపం, కొని జీవితం కావ్య(మతికి రెక్కలు చాఫినప్పుడు ఆ దివ్యానుభవ (పేమ మనుష్యులకు కూడా (సత్యక్షమవు తుంది కొభోలు, అనంతలక్ష్మి ఆ కావ్యస్టితిలో ఉండే బాలిక, ఆమె రక్తంలో తంజావూరి రఘునాథరాయల (ప్రేమ విధానము, మధురవాణి రసికత (పవ సాస్తున్నవి, ఆ వంశపు అమ్మాయే ఆమె. ఆమె ముత్తవ ముతవముత్తవ ముత్తవ ముత్తవ మధురవాణి కొమరిత అని అనంతలక్ష్మీ తు వంశ వృక్షము చూపిస్తుంది అనంత లక్ష్మీ ఆడవాళ్ళ కళాళాల ఆయిన ర్వీన్‌ మేరీ కాలేజీలో చదువుకుంటున్నది, ఈ ఏడే ఇంటరుకు వెళ్ళాలి. అనంతలక్ష్మి తల్లి జయలక్ష్మి కొమరితకు ముగ్గురు ఉపాధ్యాయులనుపెట్టి చదివిస్తోంవ. కానయితే సంస్కృత కొవ్యాలు తెలుగు కొవ్యాల్తు అరవ కొవ్యూణ చదువు

కోన ౦0గి లి కుంది నంగీతంలో నిధి. నాట్యంలో దాక్షిణాత్య వివాహ రంగస్తలాలు అలంకరించి పండీత పామరుల హృదయములు ఆదరములు చూజగొన్న తలమానికమైన నర్షకి,

పొగాకు తాంబూలం వేసిన్యా జయలక్ష్మి కంచిలో ఉన్న ఒక ధనిక జైన అఆయ్యంగార్‌ కుద్చవించిన దిట్రమయిన ' పుట్టుక కలది కాబట్టి? ఎల్జగా బుజ్జిగా రవ్వల నగలతో, రవ్వల వన్హాణంతో పదిచేల రూపాయల నగలు తర్డ దగరనుండి సం[కమించుకొన్న నవోఢ ఆయి, ఒక పెర్ద జమీందారుని కన్యరికపు భర్తగా పొందగలిగింది,

ఆ జమీందారు జయలమ్మీని వదులుతేనా? ఆ యువతి నాటుకోటి చెద్దియారుల పెళ్ళిళ్ళిల్తో లక్షొధికొర మొదలియారుల కుభకొర్యముల లో, తెలయగు (శేస్తులు, రెడ్డు, నాయకులు, రాజులు, దాయంగులు, అయ్యరు ఆయ్యంగార్లు? పిశేల ఇళ్ళల్లో పవీవాహాది శుభకార్యాలలో జయలమ్మ పట్టులాగు ధరించి, పెద్ద జరీ పూవుల బనారసుచీర ధరించ కుచ్చెళ్ళు పెట్టె అయిదువేల ఖరీదు కలిగిన రవ్వల అడ్డదానపెద్టి, పర్పెనిమిదివేల రవ్వల వడ్డాణము తన శేనెతేగ నడుంలాంటి నడుముకు బిగించి విప్పిన అన్లిక విసనక్మరలా కుచ్చెళ్ళు జరీ అంచుతో ముందు జబిఐగులాడ, గజ్జైలుకగి, గురునకు పాదాభివందనము మృదంగమునకు వంగి నమస్కారమువేస్క పెస్టఅకు దన్హైలు పెట్టి ఆలరింప్పతో నాట్యం [ొరంభం చేసిందా ఆ 'జమీం దారుడు హాజరు.

జయలక్ష్మిక జమీందారుడంపే (పేమలేదు.. తన కులపు గ్ర అక్ష [పేమలు పనికిరావని తల్లి బోధించిన నీతి ఆమెకు తెలిసితీరును. “నీవు శృంగార సాయికవు, అభినయ శిరోరక్నూనివి. శృంగారం అభినయిందు. అష్టవిధ నాయికల్ని నాట్యంచేయి” అని తల్లీ చెప్పిన వాక్యాలు ఎప్పుడూ మరవ లేదు జయలక్ష్మీ,

కొబిట్టి జమీందారుడు విచారిస్తూ విచారిస్తూ జయలక్ష్మిని వదలలేక దుఃఖిస్తూ దిహుశః ఇం(ద్రలోక మే చేరిఉంటాడు.

జయలక్ష్మీ గౌరవానికి మూడు నెలలు దుఃభించింది కచ్చేరీలు మానవింది,

లి కోన ౦0గి

ఆలాంటి కచ్చేరీలలో ఓక ఆయ్యగారింట జరిగిన నాట్యసభతో వ ర్తకంచే పే ఒక లవౌదికొరి అయ్యంగారు ముప్పదిఏళ్ళ ఈడువాడు భార్య పోయి దొఃభిస్తున్న వాడు ఆ జయలక్ష్మీని చూచాడు, ఆ శకుభముహూ ర్‌ం లోనే ఆత్మదగ్గిరనుండి వేలిగోరువరకూ. ఒక (పేమ రముంషూమారుకంలో ఆవిడకు సర్వార్పణమైపోయాడు. కాని ఆ రోజుల్లో ఆవిడ చూపులుతప్ప ఈతనికి ఏమీ అర్బించుకోలేకపోయింది. హృదయంలో పడమటిబాగం ఆ చూపుతో వ౦ంపించుకుంది.

కాని ఆ జమీందారుగారు సినో టోకం చేరారు ఆని తెలుసుకున్నాడు. రాకెట్‌ విమానాలు లేవు. కనక తిరిగి వసాడన్న ఆశకు తావులేదు ఆ నురుసటి క్షణంలో తన మైలాపురం: ఇంటినుండి గంటకు నరివై మైళ్ళ సగటువేగంతో (శ్రీమాన్‌ శ్రీరంగ త్తిరుదులరంగయ్యంగారు కారుకు కూడా ఒకేసారి పెద్ద ధోజనంపెట్టి తంజావూరు [ప్రాంతంలో ఉన్న మన్నారుగుడికి ఉల్కా-పాత౦లా వెళ్ళిపోయాడు. మన్నారుగుడిలో జయలక్ష్మి రంగుల మేడ ఉందిం.

(గ్రీమాన్‌ (శ్రీరంగ త్తిరుమలరంగయ్యంగారు వెళ్ళి దుఃభిస్తున్న సంతత కన్య అయిన జయలక్ష్మీని ఊరడించ [పారంభించారు, ఆమె దుఃఖిస్తున్న మూడు నెలలూ ఆమెను రహస్యంగా ఊ+రడిస్తూ ఉన్నాడు,

ఆమె ఊరడిల్లి ఇంతకాలంవరకూ తన ఇనప పెచ్తైలో దాచుకున్న ఆత్మనుతీసి తన (బతుకులో ధరించి చూచుకుంది. ఆ ఆత్మ (శ్రీమ త్తిరుమల రంగయ్యంగారిని పదలనంటుంది.

అఆనాటినుంచి ఆయనకు ఆమె భార్య, రంగయ్యంగారు అసె. (పెములో సర్వశ్ళంగార మాధుక్యాలు రుచి చూచారు.. పుస్తెకట్టీ వివాహం చేసుకోలేదు కాని, ఈనాడు లాాపకొరం భార్యాభక్తలయిన జంటలలో వారిరువురకు ఒకరిమీద ఒకరికున్న గేమ థఫ్రణయమ్మ కాంక్ష ఆపేక్ష, గొరవము, అభిమానము వ ఒక్క- జంటకన్నా ఉంటుందా?

వారిరువురి దాంపత్యఫలమూ అనంత లమ్మీ* అనంత ల కమ్మీ రసా విర్చావ. ఆనంతలక్ష్మీ (సేమపూజావరము.. అనంత లక్ష్‌ ఆనంద తపశ్పంజ నితసిద్ది * జపాన్‌ చరక్రవర్థి కూతురు అలా పెరగలేదు రాక్‌ ఫెల్లరు

కోన౦గీ లి) మనుమరాలు ఆ మురగిఫొలు పొందచేదు.

ఏడాదికోసారి నగలన్నీ మారేవి, నెలకోసారి దుకులు మానేవిం రోజుకోసా5 ముగ్గుల విధానం మారేది

చిన్నతనంలో పూర్ణ్జారుణం. రంగరించిన బంగారు బాలికాతనంలో కొంచెం గులాబిరంగు కలిపివేపిన మేలిగి. యవ్వన(పాదుర్చావంలో 'మెలిమీ గులావీ సమపాభ్ళు, నవయన్వనంలో 'వేయితులాల. 'మలిమతో 20] గులానీల రంగు 100 కమలాల వర్షము కలబోసి, అయిదు ర్ల ఆవు వెన్న, రెండురాకా పూర్ణిమళ. వెన్నెల కలిప, సన్నెకల్లుళలో నూరి వడదోస్‌ స్పటికశిల చెక్కిన బాలికొరూపంగల సీసాలో పోసి ఉంచిన దిష్యవరం,

ఆ బాలిక గొంకుకలో వీ నాదం వేద్దామా అని నృస్నకర్త చాలా సేపు ఆలోచించాడు. తోచక సరస్వతిని సలహా అడిగాడు. పోసి లెడ్షురూ, కోటిగొంళులు 'సెకండుకు చేయగల మీరు ఈ. గొంకుకకోసం ఎందుకంత తంటా అంట? అని ఆమె చిరునవ్వుతో పదవులు ముడుదు కుంటూ పొడిగిస్తూ అందిం

ఆ ఆఏికొలప్ప ముసలాయనకు హృదయం జల్లుమంది కాదోలు |! ఆమె పెదవులు రెండూ ముర్చెట్టుకోడం మొదలుపెళ్తుసరిక్షి ఆ ముద్దులలో నుంచి ఒక స్వనం, ఆమె కరిగి వివశ మైంది కొచోలు. ఆస్పుడామె కంఠంలోనుంచి ఒక కూజితం, ఆమె చేయి ఆ వివశత్వంలో తన వీణను మీటుతూవుంపే ఒక కలరుతం ఉదృవిన్లి , ఆ మూడూ కలిసిపోయి వారిద్దరికీ మరింత పరవశత్వం కలిగించి (ప్రవహించివచ్చి అనంతలమ్మ కంఠంలో చేరాయి.

ల్లీ

ఇదేమిటి? ఆ బాలకుడు తన హృదయంలోంచి పోవడ మేమిటి? పోనీ పగలు చూచీ ఉండబేదే ఆతని రూపం, తన హృదయంలో ఛాయా చిత్ర మై అచ్చుపడిపోవడానికీ ! తనకు ఏర్పాటయిన పాఠ్య[గంథ నవలలో, తాను ట(తితో చదువుషుచే నవలలో చిన్న కథలలో నాటకాలలో ఎంతగానో

శీ

81 కోన 0గి నర్హింపదడిన (పమ అనే జిద్చి తనకూ (వవేశించీందిం ఎవరు తనకు వైద్యం చేసేవాళ్ళు?

ఎక్కడై నా ఉంటుందా గేమ? ఎవరో? ఏమిటో? ఎందుకో ? ఎలాగో? ఎక్కడనుంచి? ఎక్కడికి? అనే (ప్రశ్నలకు సదు త్తరాలు లేకండా 1089=వ సంవత్సరంలో చదువుకొనే అతినవీన బాలిక (ప్రేమించడం సంభవమా? కావి సంభవమై ఊరుకుందే!. దీనివల్ల వచ్చే సంఘటనలు ఆ మన్న్మధునీకీ తెలుసునా?

రాత్రల్లా అనంతలక్ష్మికి నిద్దరో సరిగా పట్టలేదు. పైగా కలలు, అఆ యువకుడు మోటారులోకి తన్ను తో సేసి వచ్చి కూచున్నాడట, తానే నడపడం [పారంభించాడుట, తా నాతనిదగ్గిర కూర్చున్నదట, తాను ఆళన్ని ఆనుకుని ఆతనీలోనుంచి తనలోనికి (ప్రవహించే ఏవో విచ్చిత శ క్రికి పరవశత్వం పొందుతూ ఆ కారువేగం అనుభవిసోంది. తల్లి తన్ను వెనక సీటులోనికి లాగేద్దామని [పయత్నమటి, ఇంకట్లో తనము మోటారు పమానమై ఎగరడం (పారంభించిందట, తామిద్దరూ విమానంలో వెనకాల కూర్చుని ఒకరికొగిలిలో ఒకరు ఒరిగిపోయి, ఆర్టంవేని నవయవ్వనప్త పిచ్చి మాటలు మౌట్లాడుకుంటున్నా రట, తనతల్ల వై మానికుతై. విమానం నడుపు తున్నదటి,

ఉదయం అనంతలక్ష్మీ పరధ్యానంగా ఉంది. జయలక్ష్మీ వచ్చి కూతుర్ని చూచి, ఉప్టి స్పై అమ్మళ్హే, పరధ్యానంగా ఉన్నావు +?” అని (పళశ్నిం చిందిం

అనం : నేను పరధ్యానంగా ఉన్నానా ?

జయ :; అంత బడలికగా ఉన్నా వేమిపే ఖ్‌

అనం ; నేను బడలికగా ఉన్నట్టు కనదిడుతున్నానా?

జయ $ అవునే అమ్మన్దై! వంట్లో దాగు౦దా?

అనం :; ఏమీ జబ్బులేదు ఆమ్మా | రాత్రి సరిగ్గా నిద్రలేక అల్లా ఉంది. ల

ఆ౫(మ | నిద్రచేకపోవడ మేమిటి ? ఆందుకనే నేను కంగారుపడు తున్నాను. డాక్టరుగారికి కబురుపంపనా?

కోన ౦గి య!

ఆనం : నాకేమీ జబ్బులేమ, నిన్న రా(తి గేటు దగ్గిర కనబడ్డ ఆ అద్బాయి ఎవవై ఉంటాడు అమ్మా 1?

జయ వ ఎవవై తే మనకెందుకే! ఎవడో ఒక రౌడీ [ లేకపోతే అల్లా మాట్లాడుతాడా! ఉద్యోగానికి దరభాస్తు పటుకువచ్చాట్టి ! ఆడవాళ్ళ ఇష్లః మనక ఏమీ సంరక్షణ లేదనుకున్నాడు, మన చున్నారుగుడీ: వసామలు మన ఆవరణలో వాళ్ళ కుటుంబాలతో కొప్త్పరంవున్నారన్సీ ఆ గేటుకాపలా మనిషి అందులో ఒకడని ఆ పె త్తకారికి తెలి-స్తేనా ?

అనం ఆమ్మా! బమిటా మాటలు? ఆ అబ్బాయి రౌడీ ఆ! నువ్వు అతని మొహం౦ంళఅన్నా చూడబేదు. కొని ఆ అబ్బాయి మొహంలో నిర్వచింప

జయ : చాలులే! మన కామధ్య నిన్ను గురించి వచ్చిన ఉత్తరాలు నాకు మధ్యవ ర్పులద్వారా వచ్చిన రాయదారాలు బెదిరింపులు అన్నీ మరచి పోయావా?

అనం $ వాటికీ, ఈ ఆబ్బాయికీ సంబంధం ఏమిటి అమ్మా? దున వినాయగం౦ పిశ్ళే గేటుదగ్గిర ఉన్నాట్ట, ఆ అబ్బాయి బస్సు ఆగేచోట నిలు చుండి నిలుచుండి. నిలునలేక బన్దకించి మన ఇంటి గేటు దగ్గిరకు వచ్చి గేటు బనుగుతలమీద కూర్చున్నాట్ట, ఎవరో పెద్దమనిషలా ఉన్నాడవి వినాయగం చూచి ఊరుకున్నాట్ట ఇంతత్లో మనం సినిమానుంచి వచ్చాము,

జయ : నీకలా తెలిశాయి యివన్నీ ?

అనం : పొదున్నే తోటలోకి పువులకు వెళి, వినాయగాని+? అడిగి తెలుసుకున్నా, పల “ ల.

జయ ; పెద్దమనిషి అయితే కొవచ్చును,. మనకెందు కొ గొడవ ౪

అనం : ఆ ఆబ్బాయి కలలోకి కూడా వచ్చాడు,

జయ :£ కలలోకీ వస్తాడు, తలలోకీ వసాడు బుద్ది లేకపోతే సరి, త్వరగా నీళ్ళ పోనుకొని, తఅదువ్వుకో, భోజనం చెయ్యూలి.

అనంతలక్ష్మి “సరేలే అమ్మా కొ అంటూ లోపలికి పరుగెత్తి పోయింది.

స్నానంచేస్తూ, తలదువ్వుకొంటూ, బట్టలు ధరిన్తూ, భోజనంచేస్తూ

లిల్లి కోన ౦గి

ఆ కన్నాటుపురం బాలునే తలుచుకొంటూ తనలో తానే చిరునవ్వు నవ్వు కుంటూ, కాలేజీకి కొరుమీద బయలుదేరింది.

క్వీన్‌ మేరీ కళాశాల సము[ద్రతీరంలో ఉంది. బాలికలు తరగతిలో కూచోడం. ఒక యజ్ఞం. ఆవార్యాణీ తరగతిలోకి రావటంతో పే ఘుమ ఘుమ లాడుతూ జలజలలాడుతూ కలకలలాడుతూ విలవిలమంటూ పలపటి మంటూ బాలికలంతా లేసారు,

ఒక బాలిక ఎందుకో హిహి” అంటుంది. అక్కడినుంచి తక్కిన దాలికలంతా *ోహీహీఅఆన్సీ పొనీ ! పానీ హిన్సీ హిహీహవా ! హీపాసీ” అని నవ్వుతారు. ఆచార్యాణీ తె త్తి తరగశన పరికించి చూస్తుందిం ఆంతా

పురుషుల కళాశాలలో చదివే బాలికలు, వంచినతల ఎ త్రకుండా వసారు. చూసూఉన్నా చూడరు, పలుకరించినా చెవిటివారు, నవ్వితే ఎవ్వడీ ఇకిలింపుల 'పెగూపోనీ ఆని అనుకుంటారు.

మౌ అనంత లక్ష్మి ఆ దినాన నోట్సు తీసుకోదు. ఇరు[పక్క-లనే వసించిన 'ప్నేహితురాండ్రిద్దరూ ఏమిచెప్తన్నా వినిపించుకోలేదు.

మొదటి స్నేహితురాలు : లక్మీ ! ఎక్కడే ఉంటా నీ మనస్సూ?

రండవ న్నేహితురాలు ; దారిలో నాగయ్యను, అళొకకుమార్‌ ని, పృథ్వీరాజుని ...,

'మొదటి 1 సురేం[దువి, మోతీలాలుని ,.*4

రెండవ ; నబ్మర్‌ ని ఇంఇ0

మొదటి జాన్‌ స్టూఆర్డుని...,

"రండవ (ఫెడ్‌ మాక్‌ ము(రేని క

అనంత : (తల యిరువురివై పూ చెరి ఒకమాటు తిస్పుళూ నీ తల కాయని నీ బుల్బకాయన్కీ నీ కళ్ళని నీ పళ్ళ్శనీ నీ చెవిన్మీ నీ ముక్కూసీ, సీ మెడనూ, నీ నుదురినీ, నీ తెలివినీ నీ శేటనీ చూచి...

మొదటి ; మోహి౦ంచావు....

'రెండవ ; మూర్చపోయావు క659

కోన౦గీ ఏ5

ఆచార్యాణీ ఎం! ష్‌! నిశ్శబ్దము! అనంతలక్షీ దేవి $ ఏమిటా గుస గుసలు?

అనంత : మూ మూ మూర్చపోయింది.

ఆచార్యాజణ్‌ £ (గడఏడగా కుర్చీనుండి లేచి ఎవరు? ఎవరు?

అనంత ; ఎవరూ మూర్చపోలేదండి. ఎవరో మూర్చపోయారని

ఆచా ః అస లామాట అందుకురావాలి?

అనంత 1? దిగాలుగా ఉంపే ఏమిటని క్లాసులోకి వస్తూ అడిగాను. దాన్‌కి అస్పుడే జవాది చెప్పింది. ఆ౦చేత రై ఠ్యంగా ఉండు అని చెప్పి నోట్సు తీసుకొంటున్నాను.

ఆచా సరే, కూర్చోం.

తే

అనంత లక్ష్మీ ఆటలు ఆడుటకు వెళ్ళింది సాయంకాలం, శాట్‌ మింటన్తూ బింతిఆటా 'బన్నిసూ, వాలీబాల్‌, రింగు 'బన్నిసూ అస్నీ లతు తుంది. కొచేజీ విద్యాగ్టనుల నాటకొలలో ముఖ్యపా[(త వహిస్తుంది. అదు తమిళ సారస్వత సంఘంలో ముఖ్యురాలు, ఇటు ఆంధ సారస్వతసంషపం లోనూ ముఖ్యపొ[(త, ఇంటరులో *బి” (గూపులో తెలుగు పుచ్చుకుంది స్పా (గూపులో తమిళం పుచ్చుకుంది.

అనంతలక్ష్మిలో తమిళాంధద్ర సంసా్యాారాలు (పమోగమయ్యూయి, ఈ [పయాగ దేవ్మీపయాగ.

అనంతలక్ష్మి తళుక్కుమంటూ తన కారుమీద ఇంటికి చక్కొం వచ్చింది, ఆమె ఆలావస్తూ ఉంటే గేటుదగ్గిర నిన్నటి అబ్బాయే తన ద్వార రక్షకుడు వినాయగంపిశ్ళేతో మాట్లాడుకున్నాడు.

అనంత అక్ష్మీ కొరు ఆప్పచేపింది, ఆమె హృదయం "టెన్నిస్‌ దాటు అయి ఉన్నట్టయితే ఒక్క-పాయంటు నీయవేకపోయి ఉండును.

కానేగనక ఆపు చేయకపోతే అనంతలక్ష్మి వెళ్ళి కారు జోలా క్‌ట్టంచి ఉండును,

లి కోన 0గి

ఆనం ? ఏమిటి పిళ్ళా?

పిళ్ళ ఈ అయ్యరుకు మీకు పాఠాలు ఇప్పేవారు కావాలని ఎవరో చెప్పారుట. ఆందుకని దరఖాస్తు పెట్టడానికీ వచ్చారట.

ఆనంత ఇ లోపలికి తీసుకురా మా అమ్మగారితో మాట్లాడవచ్చును,

పిళ్ళ : మీ అమ్మగారితో మాట్లాడటమయిందండి.

ఆనంత ; ఏమన్నారు?

పిళ్ళ; కొళీబేమీ లేవన్నారు. ఇంక ముందుకూడా ఇఖాళీలు రానన్నా రోటండీ,

అనంత $ సీ కెల్లా తెలసను 1?

ప్‌ళ్ళ 1 ఆయనే చెప్పాడమ్మాం

ఆనంత్‌ ; ఆల్లాగా?

పిళ్ళ నే సడ్‌గితే చెప్పారు,

అనంత ; నువెెందుకు అడిగావు?

పిళ్ళ : మళ్లీవ స్తే రానివ్వడమో, రానివ్వకపోవడ మే తెలియవర్దా అమ్మా ?

జఆజనంత ; అొల్లాగా?

సిళ్ళ : నేను మిమ్ములను కూడా కనుక్కోడం మంచిదని చెప్పు తున్నానండి.

అనంత 1 వారి అడసు తీసుకో. ఏఏ పరీక్షలు ప్యాసయినది వగ్గెరా తన్బీబ్శ తీసుకో. కార్లు (వ్రాస్తాను అవసర మైతే.

అనంత దిక్ష్మీ బ్మ్యరున కొదరు నడిపీంచుకు వెళ్ళిపోయింది.

కోనంగి నిట్టూర్పు విడిచి తలవాల్బాడు.

ఇంతవరకూ ఆరవంతో సంభాషణ జరిగింది అనంతలక్ష్మీకి విసాయ గానికీ, ఇప్పుడు: వినాయగం కోనంగివి చూచి, తెలుగులో మాట్లాడుతూ “స్వామీ మీ నివాసం అడ్రసు ఇవ్వండి. ఏమి అస అన్నాడు,

సలేనని ఒక చిన్న కొగితంమీద తన అ(డ్రను కోనంగేశ్వరరావు నెల్లూరు ఆంధాహోటల్‌, నల్లతంది, టట్రిప్లికేను అన్‌ వానికి (వ్రాసియిచ్చి తాను చక్కా పోయినాడు,

కోన ౦0గి క్‌

తాను వచ్చిన పని విజయవంతంగానే జరిగినది. ఎందుకంటారా, తానా బాలికను సగలు చూడారిని బుద్దెపుట్టికదా తానీ వంకను వచ్చింది. దిట్ట మయిన రౌచీలా. ఉన్న ఆ గేటుకీపడు తన్నెంతో నుర్యాదదేసి అన్ని విష యాలు. మాట్లాడాడు, తనంటే ఆ పిట్టపిడుక్కీ అంత మంచి భావం కలగ డానికి కారణం ఏమిటి?

తన్ను లోపలికి తీసుకుపోయి వరండాలో కుర్చీలో కూర్చోదెల్టి లోపలికి వెళ్ళి మాట్లాడివద్చాడు, తా నా బాలికొ, తల్లి ఏ సినిమా న్షారులో ఆని కదా ఈ రోజున తవ్పీళ్ళు కనుక్కుందాదుని వచ్చింది?

వాళ్ళకా సినిమాకూ సంబంధ మేమీబేదు. తన ఉత్తళంలో ఏమీ చెడు భావాలులేవు, అందుకు (టిప్పి కేను (ప్రార్టసారథి సాక్షీ. మైలాపూరు కపి లేశ్వరుడు సాక్షీ. మింటువిధి కందస్వామి సొక్షీ

వాళ్ళు అయ్యంగారు అంటారు, అయ్యంగా రులంత వాళ్ళ్గంటాడు, వినాయగ౦ పిళ్ళే! జమీందారులంతటివాళ్ళట, ఇక చాలు తన ఈ చిన్న సాహసకొర్యం.

యుద్దం [(పారఐభ మైంది ఇంగ్లీ షువారూ _ఫంచివారూ పనో చేలా కోళ౦గా యుస్హం చేస్తున్నారు జర్మనీవారితో,

కొన సోలండూవారికీ [పపాణంపోకడ అయిపోయింది. ఒకరోజు 3ండు రోజులలో సోలండు నాలుగోవంతు అయింది, వీలటాంకులు జగ న్నాథ రథాలకన్నా మహా వేగంతో అడ్డంబేన్‌ బరువుకో భయంకర శద్దాలతో పోలండు బాలబాలిక్క న్తీ పురుష వృద్దులనూ ఎదిరించే మగటీమీగలఅవారిన్ని నాశనంచే స్తూ వెళ్ళిపోయాయి. ఆకోశంలో రాబందులు గద్దలులా వేలకొలది విమానాలు గుండెళవియజేస్తూ, దేశం నేలమట్టంచె పే (పళశయవర్ష్యం కురిపిస్తూ ముందుకు సాగిపోయినాయి,

ఇంతట్లో అటునుంచి రష్యావాళ్ళు వచ్చి సగం వోలండు ఆక మించారు. పోలండు లేదు, పలకమీద చిన్న బాలుడు పటంచేసి చెరిసేస స్ట మాయమైపోయింది,

అనంత ధ్వనీలో ఒకదేశ (వ్రజల హోాహాకొరాల్యు అనంత ర క్తిమలో మనుష్యర క్రమూ కలిసిబోయింది

క్ర్‌ఢీ కోన ౦0గి

అంతులేని కాంక్ష, రాక్షసత్వమూ రక్తం చూచిన 'పెదపులుల రక్త భౌజన తృష్టా భుగభుగమండే. విజయగర్వమూ పిట్లరును భయంకర మూ. గ్రిత్వంలో కలిసి యూరపు ఆవరించుకోవడం సాగించింది,

లొని కోనంగశేమి ఉదో్యోగం జిందిం యుద్దం సిలాంటి పరిణామం పొందుతుందో తెలియని కోనంగి కెలా ఉద్యోగం ఇసారు.

అటు తెలుగు దేశమూ ఇటు తమిళ దేశమూ 'ప్రవాహాలై వచ్చి 'సెళ్ళున చెన్నవట్టణములో తారసిల్లాను. తెలుగు [పవాహం ఊత్తరం బరంప్పరం నుండి 1పవహించాలి. ఆది వచ్చి వచ్చి చెన్నపట్నంచేరే కొలానికీ వంద ఏళ్ళకుముందే ఆరవయ్యన్లూ అయ్యంగార్జూ తండాలుగావచ్చి ఉదో్యోగం కోటలు పట్టుకు కూర్చున్నారు.

వాళ్ళవి ఇంజనీరింగు, పోలీసు, హైకోర్టు, ఎం. ఎస్‌. ఎం, రై బ్వే, వైద్య విద్యా వగై రావగ్హైరా. తీరా 1029లో కోనంగి మదరాసువస్తే ఈయనకోనం ఉదో ఏగాలు సిద్దంగా ఉంటాయా!

కొంగను (పభుత్వం వచ్చింది; బాగానే పనిచేస్తూ వుండెను, ఆయినా (ప్రధానామాత్యుడు అయ్యింగారే ఆయెను. ఉన్న కొద్దిరోజుల్లో తమ జాతిని బాగుచెయ్యుడం తెలుగు మంకులకు చేతఅయితేనా?

తీరా రాజీనామా ఇచ్చి వెళ్ళిపోయ రోజుల్లో కోనంగి మదరాసు వచ్చాడు,

కొంచెం కంటిరెప్పలు రెపంపలాడించే చేళకు కొంగను మంత్రి వర్గాలన్నీ రాజీనామాలు ఇచ్చి కూర్చున్నాయి,

టీ

కోనంగి తిరగ్గా తిరగ్గా వై ట్‌'వే లెయిడ్‌లా కంపెనీ “అమ్మకం మనిషి ఉద్యోగం ఇచ్చారు. ఆ కంపెనీకి ఆంగ్ల మేనేజరు. రోజుకు రెండు రూహియల జీతం. బీతం వారం కాగానే ఇవ్వట౦. సరుకు విడుదలచేయడం [(పధానం

వైట్‌వే లెయిగ్‌ టా మ(ద్రానుళాఖి మూసిపేయడానికి నీశ్వుయించింది కంసపెన్కీ అందుకని సరుకులక ఖరీదులు త గించారుం

కోన౦గి క్‌ /

మేనేజరు అమ్మే త్తీ పురుషులతో *ోఒక వస్తుపు కొనడానికి వచ్చిన వానిచేత పదివస్తువులు కొనిపించాలి, ఊరికే చూడడానికీ వస్తే ఏవై వస్తు వులు కొనిపీించాలి అవి బోధింవాడు.

ఇంక మా కోనంగి తమాషా చూడండి ! ఎవరో ఓక 'ఫెన్టమనిషి జేబులో పదిరూపోయలున్న వాడు వచ్చాడు, క ఒక్కటి మాత్రం చే గా క్కు౦దామని ఆయన ఉగర్దేశం, అక్కడే ఉన్నాడు కోనంగి.

కోనంగి $ దయచేయండి. తమకు....?

పెద్దమనిషి వి క కావాలండీ.

కోనం ? ఇవి పట్టువిః; ఈ నారవి చూవారూ! నూలువి తకుకు కావాలా? పట్టువి మడతన్నాపడనివి. ఏవీ రంగుపోవు కాన్మి ఆ రంగు ఆందంగా కనబడాలంటే సిల్యూమీదే వెయ్యాలండీ,

పెద్దమనిషి వ సరేలేవయ్యా, నా కొమా(త్రం తెలుసుకే,

కోనం | చితం! ఎరుపురంగు మె శ్యామలవర్డానికి బాగుంటుంది. నల్ల వానికి నారింజరంగు, మీబోటి పసిమిపచ్చనివారిక్షి తెల్లరంగు, ఎత్తయిన వానికి నీలంరంగు, మొదలైన ఏ రంగు ఆయినో ఆందంగా ఉంటాయి.

పెద్ద? నాకు ఏ. రంగు బాగా ఉంటుందో అలాంటి మై. ఓకటి ఇన్వండి.

కోనం : చికం,. పైగా కోటును బట్టి కూడా రంగుకేడాలుు పూనల కేశాలు ఉండాలండీ, తమక పిఏ రంగుల కోటులున్నాయి?

పెద్ద ; ఎనిమిది ఉన్నాయి. రెండు తెల్లవి, రండు న్లవి, తక్కిన వానిలో చాక్‌లెట్‌ ఒకటి కాఫరంగు ఒకటి, నీలం ఒకటి ఎరుపు బూడిద రంగు,

కోనం ; కోటుకొకరకం క ఉండాలండి, ఆ రకంలోనే రంకు మూడు వివిధమైన పూవులు మొదలయినవానితకో నిండివుండడం మరీ బాగా వుంటుంది. మీ యీ కోటుకు ఈ రెండు మైలూ చాలా అందంగా ఉంటాయి,

పెన్ష ౫ క్‌ ఖరీదు న్‌

ర్స్‌

8 కోన ౦0గి కోనం : మూడు రూపాయలకు మించవు, ముష్పావులాకు తక్కువ పెద్ద ; నేను జెప్పిన కోట్లకీీ నాకూ సరిపోయే మైలు పదిహూపాయ

లవి ఏరి ఇవ్వండి,

ఆ పెద్దమనిషి పదిరూపాయలు బల్లమీద పెట్టాడు. కోనంగి ఎవిమివి లు పొట్టంకలట్లి బిల్లుతో యిచ్చాడు,

నవ్వుకొనే హృదయం. గలవారిని కోనంగి ఇంకా నవ్వినాడు. పొగ డల కుద్చె మనిషిన్సి తియ్యగా పొగిడి కొనిపిస్తాడు.

“మీకు వానకోట్లు కావాలన్నారు. వానకోటు మనకుఉపయోగంగానూ ఉండాలి, అందంగానూ ఉండాలి. ఏవంటారు ? ఉపయోగంలో సొందర వ్‌ రంగరి స్తే వచ్చే ఆనందం వర్షనాతీతం.*

“ఆయ్యా 1 కాలిజోళ్ళా *చి తం, ఈలా దయచేయండి. ఆ కుర్చీ వై న-.*నల్లిరంగు (బౌన్‌రంగులల్తో మీకు ఈ (బౌన్‌ ఆందం:మీ చక్కని పాడుక్కు- ఈ కొలేజీ వై థరి అందం ఇంకా ఆంతా కొదండి; ఎంత చక్కగా సవిపోయిందో! ఈ జోడును సరిపోయిన చక్కని మేజోభ్ళున్నాయి; ఇవి మళ్ళీ రావండి, యుద్దం, ఈ అందం మనదేశంలో నేతకువస్తుందా? వచ్చినా ఉన్న మేజోళ్ళ వర్మిశమాగారాలన్నీ ప్రభుత్వం గుత్తకు తీసుకుంటుంది. 'రండుజతలా? మీ తాహతకు నాలుగుజత లుండవద్లూ! చెప్పండి

మాయా మంత్రాలు చేశాడు. కమ్మని మాటలు చెప్పాడు. ఆ వారం ఆతనీ రోజూ ఆమ్ముకం సగటున రెండువందలయావై తేలింది

మేనేజరు తన గదిలోకి కోనంగిని పిలిచి ఇంక విచిత్రంగా, మంచి అనుభవం కలిగిన పాతవా౩వ్వరూ సరుకును విడుదల చేయలేదనీ అంత చక్కగా. పనిచేసినందుకు పదిరూపాయ లావారానికి బహుమతి ఇస్తున్నానని ఇరవై నాలుగురూపాయలూ ఆతనిచేతిటో పెట్టాడు.

కోనంగి నవ్వుకుంటూ: వెళ్ళినాడు, నల్లితంబిలో గదిలో చక్కగా అలంకరించుకొన్నాడు, తన కంపేనీలో మూడు షర్టులు చెండు మలు ఒక

కోటు కొనుక్కున్నాడు, రెండోవారం కోనంగి విజృంభించాడు. అకడు ముఖ్య ఆమ్యకంధారు

కోన గి ఫ్రీ అయినాడు, అడవారూ ఆతని మాటలకు మురుస్తో అకని మూలాన ఇంవే చపదివస్తువులు కొనుక్కు పోసాగారు. "బలు నాలుగు వంచత అయిదు అమ్మ వేళాడు. జేబురుమాళ్లు పెళ్తులు పెచ్లైలే 1

*జ్డేగ్రమాలాలేని చేబు చిలుకబేని పంజరము వంటిది ఇల్లాలులేని గృహంవంటిది, కి లీదుకొణంలేని వీధిపంటిదిల”

“*ఫాదాలుు ఎనిమిదిరకాలు, పెద్దమడమనలు, వెడల్బు పంజాలు, ఫొడుగువేబ్ళు ఎత్తుముడాలు, వంకర పాదాలు, లావు వేళ్ళు పెన పొడాలు, చిన్నపాదాలు, ఒక్కొక్క పాదానికి ఒక్కాక్క_రకంజోడు అందం. ఈడూ జోడూ అనే మాటకు అసలయిన అర్హం ఈడుకు తగిన కొలిచోడు ఉంచో లని! [పేమని కొపాడగలవ్వి కొలిజోళ్ళండి. (ప్రియుూలు పక్కను నడు సుంక్రే సరిమైన కాలిజోడు లేకపోతే, (ప్రియునిజోళ్ళ (ప్రియురాలి పాదా అను నలక్కొాడతాయి.”ో

ఈలాంటి సంభాషణలు వేయిపేజీల గంథం అవుతుంది

మేనేజరు కోనంగిని వారాని కో కొ తళశాఖకు అమ్మే మనుష్యునిగా ఏర్పాటు చేసేవాడు. ఇదివరదాకొ, మందవొడిగాసాగే అమ్మకం ఇప్పుదు చుపానులా సొగిందిం

మూడువారాలు కోనంగి విజ్బృంభణముందు వొట్లరు విజ్బంభణ విమ: గంగాయాత్ర ఆఉఆయింది, వారానికి మై అయిదు చేళాడుః

“న చ్నేది వర్షాకాలం, దాచుకోవ న్యూ కా సధనం" అన్న మూల సూ[తం కోనంగి మరచిపోయాడు,

కొత్త తోలు పెచ్తై కొనుక్కున్నాడు, నాలుగు తువాళ్ళు, ఆరడజను బనీనులు, అన్నీ తన కంపెనీలో కొనుక్కు న్నాడు,

ఒక శనివారం ఏవేవో కొనుక్కుందాదుని అనంతలక్ష్మి కంపేసీ లోనికి వచ్చింది, ఎదురుగుండా కోనంగి అమ్ముశతున్నాడు, అనంతలమ్ష్మీ ఒక్కనిమిషం నమ్మబేకపోయింది. కోనంగి. అనంతలక్ష్మీని చూదాడు, అతని మోము జేవృ్వకెంచింది, గుండెకాయ మూడు “లవి లు నాలుగు *డదిలు కొట్టడం తప్పి చక్కాపోయింది.

ఇంత గాలిపీర్చ, ఛాతీ కొంచెం ముందుకు పోనిచ్చి తీయగా మాట్లా

శ 0 కోన ౦0గి డుతూ తన అమ్మకం సాగించాడు కోనంగి,

అనంతలక్ష్మీకి గుండె ఒకసారి ఆగిపోయింది. ఒకసారి విమానంలా అల్లరిచేసింది.

ఎల్లాగో కోనంగి దగరకు నడి వి వెళ్ళి అనంత లక్ష్మీ “ఏమండ్తీ కోనంగి రాప్తగారూ!”* ఆంది.

క పునంత లక్ష్మీగారూ! ఏంకొవాలి మీకు * మంచి స్నోల్లు ముఖం పవుడర్లు, చక్కని జేబురుమాళ్ళు, పిన్నులు, కాలిమేజోఖ్ళ, ఆడవారి కొలి జోళ్ళు అన్నీ వున్నాయి. రండీ! అలా తెల్లబోతారేమి? నేనిక్కడ ఆమ్మకం దారలో ఒకఠణిో

వ్‌ ౭ఏ ోళీప్పెక్ర కొర ఒకటి రాశాను అందలేదా * *రేష అందుతుందో మీరు ఇంటికి వెళ గానే ఆందుతుందో[” ఈ ఉద్యోగం మీక ఇష్ట మేనాఖో

కోనాక్స్యా క్ర ఉదో్యోగమా జి స్‌ ఉదో్యోగ మెనా నాకు ఇషమే క

• పయివేటు చెప్పుతామన్నారు? నొకు తెలుగు చెప్పాలండీ.

“తెలుగా? ఓ! తెలుగులో నేను రాయ (పోలు సుబ్బారావుగారి ఆంత వాణీ.”

రప ॥

“అందుకనే మిమ్ముల్ని కోరుతూ వుంటా |! నెలకు వీవై రూపాయ లినాము* ఆ సంగతే కొర్దులో రాళానున

“సాయంకాలం రావచ్చునా?ఃో

“సాయంకాలంకన్న రాత్రి మంచిది”

“రాల్రిబు నాకు బస్సు ఆందదు. అదీ భయంలో

*నా కారు పృందిగాఇో

స్య చే సైండి,*

“ర్చుత జురాలినిో

ల కా

కోన౦గి శ క్‌

అనంత లక్ష్మి ఇంటికి ఆ మరునాడు ఉదయం తొమ్మివి గంటలకు ఒక సెద్దకారు వచ్చింది. ఆ కారు రూపంలోనూ పెద్ద, గుణంలోనూ పెద్ద | దాని సరు “రోల్చురాయిస్‌” ఇంగ్నీ షులతో ఆ కారుషీది పచ్చయప్ప ర్‌లౌ కాల్య ఆం(ధ్ర విద్యాా ఒకడు అందమైన పాట వేళాడు.

ఉర్పిక్స్‌ దౌ నాయిస్‌ ఇట్‌ లోల్స్‌ ఏనూంగ్‌ హోల్స్‌ అండ్‌ షోల్స్‌

ఈ పాటి ముఖ్యంగా ఉపమోగింపబడింది ఈ. రోల్పురాయిస్‌ ని గూచ్చే. శకి రోల్చురాయిస్‌ కాకు శివసంబంధ నుబరిమన్న గచీశమీనాచ్చి చెగ్టియారుగారిది. బాగా అర్హం చేసుకునేందుకు ఎస్‌, ఎస్‌, ఎస్‌, జి. మీనొచ్చి చెద్టియార్‌. అంటారు,

ఆ చెగ్రయార్‌కు సినిమా కంపెసీలంపే మహాఇష్టం; సినిమా చిత్రా లఅంసపే అంత ఇస్తంలేదు, అసలు సినిమా చిత్రం చూచి ఆనంద కందిళిత స్పందిత మందహాస్త్క అరవింద, తుందిల, బృందారక సుండోపసుందుడవృదా

ఆసలు సెట్టియారుగారు ఆశయవాదీ, స్వప్నానందవాదిః ఎ ప్కేప్‌ళు కాదు. ఆసలయిన ఫిసలబుని నివారసయిన్మ (పత్యక్షవాది, వా స్తఫికవాది పూచి తెలుసుకో రుచి చూచి తెలుసుకో అంతేగాని ఏదో మాయలు, మర్మాలు, ఛాయలు అతనికి పనికిరావు. అతడు న్‌నిమాకు వెళ్ళితే ఏకో ఆర్చంమా(తం లేకుండా వెళ్ళడు, పట్ర భావకచిత్వ హృదయం కాదాయనిది; అహంభావ వో స్రఫఏకతా హృవయం౦..

ఎవరినన్నా బాలికను తీసుకువెళ్ళడానికి, ఏవరో అందాలు తమ వంటినిండా కుదించుకొన్న మనోహరాంగులు రావద్భ్చును గనుక వారిని చూడడాన్‌కి మాత్రమే ఆతడు వెడతాడు. దీపాలు ఆరిఫోతే బొమ్మని చూడడు, (ప్రక్కను కూర్చున్న తనతో వచ్చిన బాలిక మెళ్రని చేశులు

శీలి కోన ౦0గి తన చేతులలోకి తీసుకొని చెక్కుతూ స్పర్శ అనుభవించడం భుజాన్ని భుజం రాయడం, కొలుని కాలుతో తొక్కడం. మొదలయిన శృంగార నాయకుని హావ భావ విలాస కేసులన్నీ అకడ [పయోగించ్చి వాన్‌వల్లి వచ్చిన ఆనుభవం పరీక్షించి వాటిని హృదయంగమం చేసుకోవడం ఆయన పరమాదర్శము,

సము[దపు ఒడ్డు సౌందర్యయువతీ విరాజిత శృంగారభూమి. సభలు వివిధ విలాసయుత సుందరీ సందోహిత మందారవనాలుు నాటకాలు విచిత మన్మథనల్హిత రొంగస్పలాలు. కాబట్టి ఈ ధనపిపాని వానికి హాజరు, హాజ రంపే ఊరికే వట్టి హాజరా? మెళ్ళో సన్నని బంగారు పొడుగాటి గొలుసు. ఆ గొలుసు చివర ఒక పచ్చ ఇరవ వేలుంటుంది, చేతులకు వున్న ఏనిమిది వుంగరాల మదింపు ముప్పదివేల రూకలు. ఆయన బట్టలు పాముకుబుసాలు, ఆయన చేతిక[ర బంగారు తలకట్టు, జాగిలాయి తల. ఆ కుక్కకు కళ్ళు కెంపురాళ్ళుు మూతికడ నీలం పళ్ళు వజ్రాలు, కర ఆసవైన సిసలైన నిఖారవపైన దంతం,

చెట్లియారుగారికి ముప్పది మూడువిళ్ళ మూడు నెలలు, నిరుడూ ఆంతే. ముందకేడూ అంతే. అంతకుముందు ముప్పది ఏచ్ళు, వరుసగా అయి దేళ్ళపాటు, అసలైన సిసలైన నివారసైన ఆయన ఈడు ఆయన జోతిష్యం (వాద్దామనుకున్న రామస్వామి దీక్షితారుకే 'తెలుసును.

ఆ చెల్లియారుగారి రోల్స్‌రాయిస్‌కొరు వారి ఆవరణలో నిలిచింది. ఆంధులోనుండఢి దిగకుండా. *చిన అమ్మాయిగా రున్నారాఃి అని గేటు కీపరును చెట్టియార్‌ గారి చ్యాపియర్‌ అడిగినాడు,

“ఉన్నారు” అని వినాయగంపిళ్ళ జవాబిచ్చాడు, వినాయగంపిళ్ళకు ఈ చెట్టియారును గురించి నిండా పూర్రిగా తెలియును, ఆనలు వినాయగం పిళ్ళ ఉన్నదే అందుకు వినాయగంపిళ్ళ కందస్వామిి అరుణాచలం ఈ ముగ్గురూ ఆ ఆవరణలో భార్యలతో బిడ్డలతో కాప్పరమున్నారు గనుకచే, చెట్టియారుగారు నెమ్మదిగా కారు దిగుతూ నవ్వుతారు, లోపలికి అడుగు పెట్టుతూ నవ్వుతారు లోని హాలులో సోఫాకుర్చీలో చతికిలబడుతూ నవ్వుతారు,

కోన 0గి శీలి

వినాయగంపిళ్ళ, కందస్వామి మొదలియార్ను ఆరుణాచలం నాయకరు ఒకనొడు సకల దక్షిణాపథ భీములనూ రాజ్యం ఏలారు. ఒకడు కుస్తీలో ఓక్క గామాకుమా[త9 లొసు్క్యు, రెండవ పెప్టమనిషి ముష్టియుప్దంలో జో లూయికీ దొక్కు. మూడవవీరుడు బల(పదర ఎనంతో కోడీరాముమూ. రికీ మ్యాతం కాస్త తగ్గు,

వీర ముగ్గురూ మన్నారుగుడిలో ఉండే సమయంలో ముగురకూ నెలకు ఆరవై' చొప్పున జీతం యిచ్చి జయలక్ష్మి తనకు రక్షక పీరులుగా కుదుర్చుకొంది. ముగ్గురూ మంచివారు. తమ మల్లి ముష్టి (పదర్శనాలు చూపడం పోటీలకు పోవడం బహుమతులు పొందడం. ఆంతే వా౨ంకి తమ యవ్వనపు రోజులలో పని. ఆ దిశాళ్లో జయలక్ష్మీకి (పియుడు జమీం దారుడు, ఈ ముగ్గురిని చెరదీసి అనేక విధాల సహాయండేస్తూ వారి అఖి వృద్దికి కారకుడయ్యాడు. అస్పుడే జయలక్ష్మి అంటే వారి ముగ్గురికి ఎంతో గౌరవం కలిగింది. ఆ జమీందారుడు పోగానే జయలమస్మీని అయ్యంగారు పెళ్ళాడినంత పనిచేసి మన్నారుగుడి నుండి మదనాసు తీనుకొని వచ్చి నప్పుడు ఆమె కోర్కెసపెన ఈ ముగ్గురు వనాదులను నెలకు ఎనవై చొప్పున ఒక్కొక్క నికిసూ తనతో ఉండండని కోరినది. ఆమె ఆ మూడు కుటుంబా అలకా చేసిన సహాయం అంతా ఇంతా కొదు-

వారి "పేరు చెపితే దక్షిణాదిన భయపడవి గూండా ఒక్కచైనా లేడు. దొంగలు రౌడీలు వారి మువ్వురి పేరులలో ఒక్కరిపేరు విన్నా 100 డిగ్లీల మలేరియా జ్వరం పట్టుకుంటుంది. ఇక మువ్వురి పేర్లూ కలిపి వింటే కైఫాయడ్యూ న్యూమోనియా మళేరియ్యా సేగు, కలరా డిసెం, పొరాప్లేగెద్యూ మెనింజైటిస్‌, డ్‌ స్తీరియా, ఇంసోమ్నియా. గాభవేరియా అన్నీ ఒక్కసారిగా పట్టుకుంటాయి,

చెప్పెగారు వచ్చాడు అని అనంతలక్ష్మి పరిచారిక ఒక 3 చెప్పింది ఆ మాట వింది, ఆ బాలిక మండీపోయింది. ఆ కోఫాన్న ఆ ప3వారికను ఆక్కడే అప్‌౦ది, *ఒ'సే ఎవరు వీడు? ఈ పకువు, ఈ కుక్క, ఈ నక్క, ఈ పంద్కి ఈ పందికొక్కు? ఎందుకు? ఎందుకు వస్తాడు మా ఇంటికి? పడు ఈ గాడిద ఈ కందచరగాడిద్య ఈ కోతి ఈ ఒరంగ్‌ ఈ ఒటాంగ్‌,

శ్రీశ కోీన౦గి

ఈ ఎలక్క్య ఈ చీమ, ఈ దోమ, ఈ నల్లి, ఈ పిల్లి, నాకు తీరుబడిచేదని చెప్పు పో! వెంటనే వెళ్ళి చెప్పు! వాడు నా ఇంటిలో అడుగుచెడితే నాకు జ్వరం వస్తుంది.”

“అప్పుడే అమ్మగారు నూట్లాడుతున్నారుంో

“మా అమ్మను మామియర్‌ (అరా) ఆంటాడు, మా అమ్మ వొజ్డి మరుమగన్‌ ( అల్లుడా) అంటూ పిలుస్తుంది.”

“ఏమి చేయమంటారమ్మా?”

ళ్‌క్షార్రు సిద్దంచేసి పోర్చి అఆవలగా ఉంచమను, ఈలోగా నువ్వు సోయి, ఆ ఎలుగుబంటితో నేను వస్తున్నానని చెప్పుల

పదినిమషాలలో అన్నీ సిద్దం చేసుకుంది. గదిగబ వెళ్ళి కొరులో కూర్చుని కారును తిన్నగా (టిప్లి కేను పోనియ్యుమందిం

వీధి గేటు దగ్గరకు అ కారు వెళ్ళేసరికి మన చెట్టియారుగారికీ ఆ కారు కళ్ళబడిందే, “అమ్మాయి ఎక్కడికో వెడుకోందెి?” అని చెళ్లి యూరుగారు జయలక్ష్మితో అన్నాడు, క్‌

ఈ ట్త్ప్ప స్తే వసాను. ఏదో ఇవాళ ఆదివారంకద్యా రొస్త అమ్మణీకో మాట్లాడవచ్చునని వచ్చానులో అని చెట్పయారు వేచి గబగద వచ్చి తన “రోల్సు” కారు ఎక్కి=నోడు. కారుడై 9వరుతో “ఆ కొరు ఎక్కడికి వెడితే అక్కడికీ సో” అని అన్నాడు.

రోల్సు ఉరికింది ముందుక్కు గేటుదాటి కుడివై పుకు తిరిగింది. సిద్ద హనస్తువైన డై 9వరు చేతిలో ఆ కారు జ్యరున వేగంగా సాగింది. లజ్‌ నుంచి రాయ పేట హైరోడ్డు కలియికర డక. వచ్చేసరికి ముందు అనంత లక్ష్మీ బెంల్లే కనబడింది. ముందు బెంగ్తీ వెనకరోల్సు, ఆ కొరునుమూని ఆ ముందు వెళ్ళే దెం్టోలోని అమ్మాయిని చూచ్చి పడించిరా. ఆంబోతు పడ్డ వెనకొ అనుకున్నారు దైఫవరుకు చెనకొల రోలు తతుముకు వస్తున్న విషయం. వీదిలో తెలిసింది, ఆ విషయం అనంత లమ్మీకీ చెప్పాడు. అలాగా! సచే ఈ ఫైత్యకారిని ఏడిపిద్దాము అనిఅనుకుని డై 9౨వరుతోతిన్న గాఎడ్వర్లు ఏలియట్సు రోడ్డుకు తిప్పి ఆక్కడనుంచి తిన్నగా పోనిచ్చి గోపాలప్పరంలో ఉన్న తన స్నేపాతురాలు ఆలమే అలుంబాన్‌ తండి హేకోర్డు జీ పార్టసారధి మొదలియార్‌ గారీ భవనంలోకి తిన్నగా పొమ్మంది

కోన౦గే కీ

ఆ డై 9వరు వేగంగా చెంట్లేనీ పోనిచ్చి తిన్నగా మపోకోద్డ జ్యాగారి భవనంలోకి వెళ్ళినాడు, క్ష్‌

మన చెట్టిగారు చూచారు, ోవేసిందిరా దిట్టమైన ఏక్తు,ఆయినా మనం వట్టి వాజమ్మలమా, సూర్రుము [ అనీ తన కారు తిన్నగా లోనికి పోనిన్ని నోడు

పోర్చిలో ముందు ఆపివున్న బెంగ్లీవెనకనే ఈ కారు ఆపి తాను దిగి అక్కడేఉందే చౌకీదారుచే తన విలానమున్న కారు పంపాడు.

(౮

జ్వూగారు లోనికి రావలసిందని కబురు పంపాఠు చెట్టిడూరుగాలిక్షి,

చెట్టేయారుగారు లొవికివెళ్ళి తాను ఒక గొప్ప నాట్య (పదర్శసము ఏర్పాటు చెస్తున్నా ననీ అందువల్ల వచ్చేసొమ్ము యుద్దనిధికి యివ్యునలదు కొన్నానస్తీ ఆ (ప్రదర్శనానికి గౌరవనీయులై న జగారు అధ్యక్షత వహించా లనీ కోరాడు.

జ్టగారికి ఆనందము కలిగి చెట్టియూరుగారి కృషికి మెచ్చుకున్నారు. తాము తప్పక అధ్యక్షతవహస్తామని ఒప్పుకున్నారు, ఆ సందర్భంలో (శ్రీమతి ఆనంతలెక్ష్మి సంగీతకచ్చేరి కూడా ఉంటుందన్నారు, చెట్టిగారు. అందుకు తాను (ప్రయత్నంచస్తున్నాడట,

జ్మగారు శి అనంత లక్ష్మి నా మాటంసే సీవీ తీసి వేయదండ్తీ, నేను చెప్పి చూస్తాను,

చెట్టి చిత్తం, ఆ అమ్మాయి సంగీత క వ్చేరి భోజనంలో మిఠాయి వంటీదండి,

జన్టై * అవునవును. నేను విన్నాను. నాకు ఛాలా యిస్టం ఆమె పాటంమే.

చెట్టే ; ఆ అన్మూయి కస్టపడి, భరతనాట్య గురువులలో నాయకమశీ ఆయిన గో ఏందకృష్ణ పిళ్ళ దగ్గిర నాట్యం సేర్పుకుందుడి, ఆమె నాట్యం ముందు మన దక్షిణాదిన ఎవరు నీలవగలరండి ?

40 కోన ౦0గి

జద్టీ శీ అలాగా అమె నాట్యం చూడనేలేమ, నాట్యంచేస్తుందనే నాకు జెలియదు!

చెట్టి న అయ్యయ్యో! అద్భుతంగా చేస్తందండి, నేను ఎన్నిసారులో చూచాను. ఎందుకంటే నను ఆ ఆమ్మాయిని వివాహ౦ చేసుకోధలచుకున్నా నండి. ఆ అమ్మాయి అమ్మగారు అంగీకరించారు,

జ్య | అద్బుశం! ఆనందం! మీ చేయి(కరన్పర్శ చేయును) ఈలాంటి వివాహాలు జరిగితేగాని దేశం బాగుపడదండి, ఇక సెలవు.

చెట్టిగారు ఈన హృదయంమీద అనంతలక్ష్మ వాలినంత అనందం చెంది నమస్కరించి సెలవుపొంది కొరుఎక్కి, కదల్కి వీధిలోకి వెళ్ళి ఆ వీధచీివర ఎవరికోసమో చూస్తున్నట్టు ఆపినాడు. ఆతనికొరు ఉన్న స్పలానికి జ్యగారి ఏధిగేటు కనబడుతుంది.

ఆంతలో ఆనంతలక్ష్మీ బెంగ్లీకాలు అతివేగంగా గేటుదాటి ఆవలి వై పుకు పోసాగింది. వెంటనే చెట్టియారుగారి కాడ తరిమింది. ముందు బెం? వెసుక రోలు రాయిస్‌.

_ ముందు పొవురం వెనుక డేగ ముందు జింక వెనుక 'పెదపులి,

ముందు చిన్నచేప వెనుక సముద్రపు మొసలి, న

బెర్నదై వరు ఎన్ని సందులు గొందులు తిప్పాదో ఎన్ని చుట్టు మార్గాలను తీసుకు వెళ్ళాడో చివరకు సన్నెండు గంటలకు చెం అనంత లమ్మీ ఇల్లు బిరిందిం అమ్మయ్యా! ఓసికగలవారికే వీజయం, పట్టుదల అంటే తనదే పట్టుదల,. ఎంత ఎగిరినా పిట్టగూడు చేరకుండా ఏవాడ పదుతుంది అని అను కుంటూ చెట్టెయార్‌ గారు తన కారులో అంత మొగం చేసుకొని, రెండు చెవులవరకు నోరు సాగనవ్వుతూ కారు అపి, లోనికినచ్చి మామియలఠ్‌ | (ఆర్హ్రా మామయర్‌ $ అని పిరిచాడు,

జయలక్ష్మీ పరుగెర్తుకాని వచ్చింది. “ఓమరుమగనువా [1 (అల్లు డవ్ఫా అని ఆంటూ “మళ్ళీ వచ్చారేమి?” అని (పళశ్నించిందిం

చెట్టి ; మామియర్‌, నాకు చాలా: పెద్దపని 1! ఆ పని మనకు, మీకూ నిండా మంచిది, ఆదిదా నెగ్గుతానో, నెగ్గనో అని భయందా పడితివి మామి యర్‌! మీ ఆదురుట్టం నా ఆదురుట్టం పండీందిదా ! అది అయింది. ఆ

కోన ౦0గి శీ విషయం మీకోదా సెప్పాలి అని వవ్చాను, జయ : సంగోషం! చెప్పు చెల £ ఇప్పుడు ఇంటికి పోను; మీ గగ్గిరదా భోజనం. జయ అఆంళకన్న సంతోషం ఎన్న .] జయలక్ష్మి త్వరత్వరగా లోనికి సో్యి థోజనం విగ్బాటులన్నీ చజేసూంది. చెగ్చయారు పి ఫి అడుగులు వేతూ అనంతలక్ష్మి గదులలో నికి పారీయు బావాడు. అయ అక్కడలేదు. సరే! తలిగదులలో ఉండవచ్చును. ఆను కున్నాడు. జయలక్ష్మి వంటవారిచేత అన్ని ఏర్పాట్లు చేసి వచ్చి చెలి నూరుగారి గా రు దగ్గిర రూయుంది, చెబ్దే ఏ మామియర్‌, యుద్ధంసా తోంది (ప్రభుకాంనికి మనం నహా యము చేయూలి, జయ (ప్రభుత్వానికి మనం ఎంచుకు ? (ప్రభుక్వంకన్న భాగ్యవంరు అయినవారు ఎవరు ? చె గ (ప్రభుతం ఆంపే మనమేగా జయ : వది మరుమగన్‌ొ, ఆట్లదా మాట్లాడుదువు? మనం(పధుక్యం ఎట్లు అవుదుము? చెట్టి వి మన మం(తులుకదా రాజ్యం చేస్తున్న ది? జయ £ ఆయితే రాజ్యం చేయించేది తెల్లివాండ్లు కొదా? చెట క ఆచ్చచ్చె' ఏమమాటదా నవెప్పకాపు? అది ఇరవై ఏండ్ర హాట, మన జసఏసుపొరీవారు వచ్చిందే, ఆప్పుడుదా "'పెజిచే రాజ్యం, లు ఉత జీ జయ ; మరుమగన్‌ 1 మీరు అన్నీ గమ్మష్రవా అందురు. ఎంవరు మంతులు వచ్చినా రాజ్యం తెల్రవాంగదదా ! జ %స్‌ పారీవార్శు, ఉ నో (్ళొ మ్‌. చు 6౬ గాల పార్టీవారు. (దాహ్మణ ద్వేషం మీదదా బకకొరు, ఇంత లో కొంగను వచ్చింది, పఏకయిపోయినారు జసఏస్‌ $ వీశేం తం పష యు చ్‌ఐ డు జపస్సా | పి చె 2 కొకు మామియల్‌ా బామ్మలు తచ్చ రాజ్య౦వా స్టాపించి.; మనందరం వాండ్హకు ముస్తి చెప్పినాము,

48 కోన ౦0గి

జయ : నేను (బాహ్మణ న్తీవి, ఆఅయమ్యంగారి అమ్మాయిని, ఆయ్యం గారి భార్యను,

చెట్టివి ఆమ! ఆమ! ఆయినా లా (పకొరం మీరుదా నాన్‌

జయ 1 లావో, గీవో ౪ ఆయితే కాం(గెసువాండ్లు ఎవరు

చెట్టి : వాండ్లు బామ్మలు!

జయ 1 పపేల్‌్‌, రాబేం్యద్రభాబు, సుభాష్‌ ఆజాద్‌, గపూర్‌ొ ఖాన్‌ అసలు కాంగెసుకు మహో నాయకుడు గాంధీజీ (బ్రాహ్మణులు

బెట్ట - వాండ్ష౦ంతా బామ్మల బానిసలు,

జయ 2 అయితే కొంగెసు ఎందుకు నెగ్గింది లా. జస్టిస్‌ పార్టీ నామ రూపాలు లేకుండా పోయిందిదా?

యింతలో వడ్డనవాడు వచ్చి భోజనానికి రావచ్చునని చెప్పాడు.

జయలక్ష్మీ చిన్ననాటినుంచీ మాంనాహోరం ఎరగదు, అన్న౦(ప్రారం భింవినప్పటినుంచీ త౦(డ్ర. ఆయిన అయ్యంగారు ళాకాహారమే అలవాటు చేళాడు. తర్వాత జమీందారుని చెట్టబిట్టీినప్పుడూ జయలక్ష్మీ మాంసాహారం ఎరగదు ఇంక రంగయ్యంగారికి భార శ్రిజియిన వెనక అచ్చంగా అయ్యంగారి ప్రీలా తయారయి. ఊరుకుంది.

ఆనంతలక్ష్మి త్లివలెనే శుద్ద ఆయ్యంగారి బాలిక కాని ఎవరి ఇంట్లోనన్నా భోజనం చేస్తుంది.

చెట్టిచయూరుగారు స్నానాల గదిలోనికి పోయి చేయి కడుక్కొని, సబ్బుతో మొగం కడుకొ్క్క-ని తువాలు పెట్టి తుడుచుకొని భోజనాల హాలు లోనికి పోయాడు.

ఆక్కడ పీటా, దానిముందు వెండికంచమూ పెట్టవున్నది.

ఒక్క కంచమూ దాని చుట్టూ నాలుగు వెండిఆకులూ మూడు వెండి గిన్నెలూ ఉన్నాయి, అన్నింటిలోనూ కూరగాయలు, గిన్నెలలో సాంవొరు, మోరుకుళంబుు రసం వున్నాయి.

కోన 0గి శ్రి

“ఒక్క కంచమే ఉన్నదే. రెండవ కంచమేది?్‌ అని చెట్టియారుగా రిడిగారు,

*ఏవ్వుకి 3ెండవ కంచం?”

“లీ అమ్మాయి, అనంక లక్ష్మీకి?

“అనంతలక్ష్మి భోజనం ఇక్క డకాదుో

• ఎక్కడ?”

“జీ గారింట్లోళో

*కారుమీద తిరిగి ఇంటికీ వచ్చిం దే!

“అచ్చే, తా నక్కడ భోజనం చేస్తున్నాననీ కారు తిరగి పంప నక్క-రవేదన్కీ వాళ్ళ కారుమీదనే వసాననీ కబురు పంపుతూ వనట్టకారు తిరిగి పంపెసిందిలి

*పన్పి 81” తల తిరిగినంతపని ఆయింది చెట్టియారుగారికి,

సందుగొందులు

చెన్నపట్న౦6 సందులు చేనకువేలు, పాత చెన్నపట్ప మైన జార్తి టొనుకు పూర్వం పెరు క్లాక్‌ టోను. ఈ జాాటొనులో. ఒక వీధి పొరపాటు నన్నా వెడల్పు ఉండదళ€చుకో చేమ,

ఆ వీధులలోకల్లా మహో వెడల్పయిన వీధి “బాడ్‌ వే. [బాడ్‌ వే ఆఅంపే వెడల్పుదారి అసి అసం. ఇక దాని చెడల్పంటారా పదిగజాలు,. ఆలాంటి పీధిలో 'మేడమీద మెడ, ఇంటిమీద ఇల్లు, బజారుమీద బజారు, షాప్పమీద షాపు, హోటలుమీద హోటలు, వెత్తలపాకు కొట్ట మీద కొట్టు, ఎప్పుడూ ఒక కుంభ మేళాలా ఉంటుంది. క్‌

వీమల పేర్లన్నీ లక్ష్మీదేవి నాట్యంచే సే పేరు ఒర్‌ టి టంకళశాలవీధి, ఒకటి ముత్యాలవ_ర్ధక వీధి, ఒకటి పగడాల బేరగానివీధి లింగ పెట్ట, తంబు సెట్టి, ఎజ్బి బాల సెట్టి వగ రా సెట్లుల వీధులు, గిడంగీవీధి, చీనాబిజారు,

ల్లి ఈవి. డు యె, దు ళ్‌ ఆవల ఒకటే ధనపూర్జాలై నవి.

కొని ఇంతవరకు మదరాసు వర్షకొన్ని రాజ్యంచేనన అంధ్ర శేస్టులు నానోటికి తీసికట్టు నాగంభొట్లు అయిపోయారు. వమారువాకీలు, గుజరాతీ (శేస్తులు, బొంబాయి భోజాలు మదదాను న ర్తకం ఆంతా గుంజు కొన్నారు. ఆంధ చెట్టియార్లు, బంగారు గొలుసు, న(జ్రాల తమ్మంట్లు ల క [అ “౧౯”. ౧౧ ఎసికొనీ చిన్న చిన్న కాగితాల కోట్లు, గుడలఅవొటు పెట్టుకుంటున్నారు.

లా 6 గ ళం ;

కొఫీ హోటళ్ళలో కూడా అరవభయ్యక్ష (పభావం తగ్గిపోయింది*

ఉడిసివారి స్వామాజ్యాలు స్టాపిక మైపోయాబి, తమలపాకుల దుకాణాల

కోన ౦గి గ్ట్‌|ే

లోంచి పిళ్ళలు, మొదలియార్లు మాయ్వై, మలబారు నాయర్లు నిండ్‌ సోయారు, పండులా ఉంటారు, మెండుగా స్నానంచేసారు, దండిగా విమూతి పెట్టారు, నిండా అందంగా ఉంటారు వారూ వారి ఆడవాళూ,

ఇవన్ని మా కోనంగి చూస్తూ మదూసు ఎస్‌స్త్రనేడు తిరుగు తున్నాడు, ఆతని ఆనందం పోదు, అశ వదలదు, హాసం మాయమువకు, ఇన్ని చదరపు మైళ్ళ మదరాసులో తనకు ఉద్యోగ మే వదెరకదా? సోశే వెటువే కంపెనీ ఉద్యోగం పోయిందీగాక, ఆ పోవడమూ ఊరికేపోయింవా? కోనంగిగారి అతి ఉత్సాహ మే అతని ఉన్యోగానికి షష్టాషకమైంది. తీన్‌ 'నేరా అయింది, ఆళ్‌ అవారా అయింది,

వెట్‌ వే క0'పెలలో ఉదో్యోగంచే సే అందరితోనూ కోనంగికొవు అయిదు రోజులలో స్తే హంచేళాడు. కొందర్ని “హల్లో జార్ష ఆంటాడు; “ఏమిటి [బదర్‌” అంటాడు, కొందర్ని “ఎన్నా నమావారం 'స్నేహిదనే” ఆని అంటాడు; మరికొందర్ని “వెల్‌ మైడియర్‌! ఎలా వుంది వ్యాగా రదు?ో అని ఇంన్సే షులో పలుకరిసాడు ఆంగ్లో ఇండీయన్‌ బొలిక ల్నం ఆందులో *సారా అనే (దాక్ష నారాయవంటి అందమయిన బాలిక ఉంప.

కోనంగిరావు ఆ బాలికతో మంచి నహావానం చేశాడు. ఈ నాతి ఆశయం ఏమిటి? ఈ దాలికల ఆలోచన లేమిటి? వీరికి శ్రీ పురుష పరము ణర్మ్య్వన ఆలోచనలుతప్ప ఇంక ఏమీ ఉండవంటారు. విజమా? అని తెలుసుకోవాలన్న కుతూహలం కలిగింది, స్నేహం వఏషయంలో కోనంగగి ఆందరూ ఒకటే, అందరూ (పాణ స్నేహిలులే, మనస్సులో ఏమన్నా దుర్వుళాలుం పేనా?

సారి చాలా అందంగా ఉంటుంది. కొంచెం పొడుగచే! ఎ మడమల జచోదుతో ఒక అంగుళం తగ్గుగా కోనంగితో సమానుగా ఉంటుంది. కోనంగే సమోన్నతం కలవాడు. అంపే ఆయిదడుగుల వఏిడంగు భాలవాడు. పెద్ద బల్హైనవాడు కాదు. కండపుష్టి సామాన్యం, కను ముకు;- తీరు నామాన్యం. కొని అరని ఆనందం అతనికి ఏకో అందం సమకూరుస ౦ది,

ఒక పుబైడు వ్యక్షిత్వంకల మనిషి, కొతలేదుు నదురు బెదురు

గ్‌లీ కోస ౦0గి

సొారాకు మొదటనుంచి కోనంగి ఆంపే ఎంతో గౌరవం కలిగింది. అపేక్ష పుట్టింది గాఢ స్నేహం చెయ్యాలనీ వాంఛ ఉద్బవించింది, రోజూ ఇద్దరూ మాట్లాడుకుంటూ పోడదువారు, రెండు మూడుసార్లు సారా కోనంగిని తనింటికి పిలిచింది. కోనంగి. మాటలకు పకపక నవ్వేది. కోనంగిని భుజాలు పట్టి కదిపివేస్తూ నవ్వేది.

ఎవ్వరితోనూ ఎప్పుడూ మాట్లాడదు. తనమీద తనస గౌరవమూ, ఒక విధమైన విడియమూ సారాను (ప్రత్యేక భౌతికను ఒనరించాయి. ఆలాంటి ఆ బాలిక కోనంగి అంపే ఒక్కసారిగా పుష్పంలా విరిసిపోయింది, ఆతనీతో కంపెనీ పరిసరాలలో ముభావంగా ఉన్నా, అది దాటిన వెంటనే, చెల్లెలుకన్న ఎక్కువగాచనువు చూపించసాగింది. కోనంగి (ప్రపంచంలోఉన్న అన్ని విషయాలమీద ఉపన్యాసాలు, అంగన్యాస కరన్యాస, నాళశికన్యాస్త లోచనన్యాస పూర్వకంగా కుంభవృష్టి కురిపించేవాడు. వారి సంభాషణాలు ఎక్కువగా సినిమాలమీద విరుచుక్షపడేవి. విరుచుకుపడడం అంటే పెళ్ళున విరుచు పడడ్‌ మే.

కోోీనంగి : అబ్బ! ఏమిటమ్మా ఆ పిగ్మీలియాను, ఏమిచి[త్రమండి!

సొరా; విమిటయ్యా ఆందుటో ఉండ ఆందం!

కోసంగి ఓ వెళి ఆమ్మాయి! ఏమి నంగనాచిలా మాట్లాడు తున్నావే!

సారా : ఏమిటి నా నంగనాచితనం? ఆ అమ్మాయి వేషం వేసిన కార్య. ఇదివరకే ఆతి తెలివిగల తార! ఆందుకని ఆ బొమ్మలో నిజమెన భావంలేదు,

కోనంగి వ లేకపోతే నిజమైన చేపలబిశారు మవిషిని తీనుకవచ్చి, మహారాణిలా తయారు చేయమన్నావా సినీమా కం'పెనీవాలి? దివాలాతీసి ఊరుకుంటాడు,

సారాః ఆ అమ్మాయిన్ని అఆ (ప్రసెద్ద విద్యాచె త్త ఆరునెలలలో నాగరిక బాలికకింద తయారుబేసానన్నాడా లేవా?

కోనంగి ఏ; ఆవును, నేనయితే ఆరురోజులలో తయారుచేసానందును!

కోన ౦0గి ర్‌రీ సారా |! తయారు చేయగలిగి ఉందువా ?

కోనంగి : ఓ! నిన్ను మాంచి తెలుగు అమ్మాబిగా తయారుచేసి ఉందును,

కోనంగి ; పది హేనేళ్ళకు,

సారా + ఆరురోజు అన్నావే!

కోనంగి : పది హానేళ్ళ బంగారు బొమ్మని ఆని నా ఉసశ౦,

సారా : పదిహేనేళ్ళ బంగారుబొమ్మని, వెండి బెమ్మగానా, వ[జపు బొమ్మగానొ?

గోనంగి : ప్లాటినంబొమ్మగా!

నొారాఫ్‌ ఆ సిల్లి నిన్ను 'మోపాంచి డిశరుకుంటు౦దిం

కోనంగ ; నేను ఒప్పుకొని డిశరుకుంటాను.

సాఠా ; అయికే నన్ను తయారుచేయి!

కోనంగి $ మా భొషలో సారా అంటీ మచ్తురసం, నిన్ను సారా నల్లా (ద్రాకసారాగా చేయగలను

సారా ఏ ఏదీ, చేయి పందెం వేగ్చాము |

కోనంగి వ అమ్మో! సారాతాగేవాళ్ళకి మత్తుపచ్చినద్దునిన్ను తియారు చేస్తుంటే నేను మక్తువచ్చి పడిపోతే!

సారా ; బెర్నార్లుషా ఓడిన సే!

కోనంగి పారా, ఇంట్లో తీ రాగి ఠన నెల్లూరి పహోటలుకు చేరాడు.

ఓ లఅష్మవారం కాసినోలో మంచిఆం్టా నాట్యచితం పచ్చింది, డాన్‌ ఆమి కొత్యెన్‌ మిరాండాలు నటిస్తున్నారు. దిధవారంరోజు సాయంకాలం కోనంగీని తనతో ఆ చిత్రం చూడడానికి రమ్మని సా వాకన్య రోంంది. రాత్రి 0.80 గంటల (పదర్శనానికి వెడదామంచి. జాైటౌనులో ఉన్న తనింటికి కొమ్మిదింటికి వస్తే ఇదహ కలస కాసనోన్‌ కావడం అని నిక్షయించు కున్నారు.

శీ కోన 0గి లి

కాసీనోను అఆయిదురూపొయలు కర్చు పెట్టి టాక్సీమీద తీసుకు వచ్చాడు సారాను కోనంగేశ్వరరావు. సారా ఘుమఘుమలాడుతూ వచ్చి కూచుంది. కారు. వెనక సీటులో. తాను సారాచై తలుపు తెరచి ఉంచి నందున తానున్నూ లోపలికి పోయి తలుప్పు వేసుకొని కారు పొమ్మ న్నాడు

ఈ పొళ్ళాత న్‌ ఆదారాలన్నీ కోనంగి సిపీమాలు చూచి నేర్చు కున్నాడు. ఆ రోజున తెల్లకోటు వేసికొని సాయంకొలపు టోపీ పెట్టుకొని కోనంగి కొంచెం పెద్దరికప్పు యూరోపియను యువకునిలా తయారై ఉన్నాడు. తాను సాయంకాల మ ఆయిదురూపాయల టిక్కట్లు రెండు కొని ఉంచాడుం అందుచేత ఒక ఇంగ్లీషు లార్గు ఒక ఇంగ్లీషు డచ్చెనును తీసుకు వెళ్ళినట్లు సారా తనచేతిప్టై చేయివేసి యుండగా నెమ్మదిగా తమ నియమిత స్టలానికి తీసుక వెళ్ళినాడు, అక్కడ దారి చూపించేవాడు వినయముతో దారి చూపిం చౌడు,

బాక్సు, (౫స్‌ సర్కిలు మొదటి తరగతి. మేడమీద ఉంటాయి. అక్కడ ఆ సమయంలో ఇంగ్లీషు వరకులు, ఇన్దరు ముగ్గురు [పభుత్వ కార్యదర్శులు, సేనానాయకవర్గంవారు, ఇం్టిషువ ర్తకుల భార్యలు, బిడ్డలు, (సభుత్వకొర్యదర్శుల భార్యలు, బిడ్డలు తళతళలాడుతూ విండి ఉన్నారు, అందులోకల్లా కోనంగీ, సారా ఇదరూ రాజకుమారుడు రాజకుమారికలా ఉన్నారు, సారా ఉప్పొంగిపోయింది.

ఎవరో ఒక ఇంగ్లీషు పెద్దమనిషి వోనంగిని దూచి ఇత నొక జమీం దారుని వొమరుడు అని (ప్రక్కన ఇం గ్లీషు మనిషితో అన్నాడు,

బపూరు జమీందారుని రాజపపూరుడు ?

జన్పిద్రో జ్ఞాపకంలే దులో

స్ట సానో ఆలాగా

“అవును.”

“ఆత నీపక్క బాలిక ఎవరు ౪”

కోన ౦0గి గ్ట్‌ర్‌

“ఆవిడ అతనిభార్య. ఒక (ఫెంచిబాలిక, నేను మన మెయిల్‌ పత్రి కలో వెనక చూచినట్లు జ్ఞాపకం.”

ఈ ముక్కలు కోనంగి విన్నాడు. తాను రాకుమారుడే, బందరు గొడుగు పేటకు తాను రాజకుమార్‌ కొడా ! అవును, ఇ౦తట్లో చాకలేట్లూ అవి పట్టుకొని ఒక *టోయి” వచ్చి వంగి వినయంతో చాకలేట్లు, సిగరెట్లు వగైరా పళ్ళెం వీరిరువురూ కూర్చున్న ఆ చక్కని సోఫాముందు పట్టు కొన్నాడు

కోనంగి చిరునవ్వుతో సారాపై పు చూచి గోపియతమా! నువ్వు ఆంబరెల్లా పేట్‌ రాజకుమారివయ్యు నాలుగు. మంచి దొకలేట్లు పుచ్చుకోవేలొ అని (ప్రశ్నించాడు.

సారా నవ్వుతూ మంచి చాకలేట్లు ఛెండు పుచ్చుకొంది. అందుకు ఆయన అయిదురూపాయలూ ఇస్తూ ఒక పావలా వాడికీ బహుమానం ఇచ్చాడు, వాడు పదిసలాములు పెట్టి వెళ్ళిపోయినాడు.

వాడు “ఆంబకెల్లా పేట రాజకుమారికవు కొవాలి అవి కోనంగి సారాతో అన్నముక్కూలు విన్నాడు, కనక నెమ్మదిగా అక్కడఉన్న పరిచార కులతో చెప్పాడు. ఆది వెన్నెల పొకినట్లు అక్కడ వున్న జనం ఆందరితలో పొకింది,

ఈ వార్త రెండురోపాయలన్నర మొదటి తరగతిలో కూర్చున్న వెట్‌వే కంపెనీ మేనేజరుగారికి తెలిసింది.

ఆ మేనేజరు సూఆర్టు గారు తన దగ్గిర తాబేదారుడై న కోనంగిని సొరాను అప్పుడె ఆననాలుపట్టి పళ్ళు బిగించి ఉన్నాడు, సోనంగి ఆంబరెల్లా "పీట రాజకుమార్‌ అవి తనకు తెలిసిందికాదే ! అని అనుకున్నాడు ఆశ్చర్య పడుతూ, దీపాలు ఆరిసోయి చిితదర్శనం ఆయినప్పుడల్లా సారా వోనంగి దగ్గిరగా ఒపిగి సోయ్‌ది. ఆతని చెంప ఒత్తుకునేది, ఆతనిచేయి తన నడుము చుట్టూ తిప్పుకునేది ఆతనిచేయి తనగుండెలకు అచుముకునేది.

కోనంగి ర కం పరవళశ్ళె త్తింది. అతనిగుండె పంజాద్‌ మెయిల్‌ వేగం తాల్చింది, నెమ్మదిగా సొరాను దగ్గిరకు తీసుకొవి కోనంగి ఆమె పెద వులను అస్బఫ్థంగా స్పృశించాడు బొమ్మలో (పేదుద్భృశ్యమూ, కౌగిలింత లూ

గ్ర్‌రీ కోన ఆగి చుంబినాలూ వచ్చినప్పుడు వీరిద్దరూ జల్‌ జల్‌ మనేవారు,

చిత్రం ఎలా పూ ర్తిఆయిందో అయింది. సారాయున్నూ కోనంగిన్నీ టాక్సీ ఒకటి పిలిచి అందులో ఎక్కటోయే సమయంలో స్టూఆర్జుగారు సీరికి కనిపించాడు. సారా అస్పస్టవాక్క్యొలతోగకొంపలు మునిగినాయి కోన్‌!” అని అన్నది

ఇద్దరూ కారులోకి దూకారు. కొరు సాగింది. కొంతడూరం పోగానే సారా కోనంగిన్‌ గట్టిగా కౌగలించుకొని అతని మోమంతా ముద్దులు కురిపిం చింది

కోనంగి అతిప్పరుషుడై సారాను నలిపివేశాడు. ఆతడు ఇంతవరకు యాదాలాపంగా న్తీలను స్పృశించడ మే కొన్మి ఈ రీతిగా రాంతతో, గాఢ తమితో తన. కౌగిలిలో అదిమివేయడం ఎరగడు,

మాంచి ఘాటుఏఎకిగ్రాన చొాంపేను దాతసారాయి (క్రాగినవారులా వారిద్దరూ సారాఇల్లు చేరారు, సారా తనలో ఉప్పెనలా విరుచుకు పడుతూ ఉన్న కొమకొంక్షతో కోనంగిని తీగలా అల్లుకుపోయి, “ఈ రా[్రి ఇక్కడ ఉండిపో కోనంగీ!” అంది,

కోనంగి ఘట్టిగా సాఠాను తన హృదయానికి అదుముకొని ముద్దులు కురిపించి ఆమెను వదిలి అక్కడ వున్న కుర్చీసై కూర్చుండదెట్టి డగుత్తి కలు [మింగి, తలవూపి ఇటూ ఆటూ తిరిగి అక్కడ వున్న గ్లాసుతో కూజా లోని మంచినీళ్ళు (త్రాగి, సారా ఎదుటకు వచ్చి నిలుచుండినాడు.

*పగ్రా! నాకు ఒళ్ళు వేడెక్కి ఉన్నమాట విశ్న్చయం! కొని, నేను.... పెళ్ళి....లేకుండా....శ్తీలతో ....త్తీపురుష సంబింధం .... పెట్టుకో లేను

కజ్ర్పల్రాగా, కోన్‌ |

కోనంగి సారా తలపట్టి నుదురు చుంవించిి ఆమె మేడ మెట్లు దిగి జర జర సడుచుకుంటూ వెళ్ళిపోయినొడు. అకని వెనక నెమ్మదిగా ఒక కొరు కొంతదూరం సాగి వెనక్కు తిరగి సారా యింటికడకు పోయి ఆగింది.

కోనంగి నడిచి, నడిచ్చి అనంత మైన ఆలోచనలు మెదడులో నుడీ

కోన ౦0గి ర్‌

గుండాలు, సుడిగాలులు తిరిగిపోతూ ఉండగొ నడిచిపోయాడు,

తానూ అచ్చంగా ఆంగధుడే, ఒక వరూధిని వచ్చి “ఓ సుందర కోనంగీ. కుమారా! నాతో మన్మథసా్నామాజ్యపు చ(కవర్హివై ఏలుదువు రమ్ము. నా హృదయమున [వ్రాలము! ఈ ఆతనుడు కోయని ఆర్చి పుంఖాను పుంథిములుగ తన నిశిత కునుమసాయకముల పరచి నా హృదయమును తూటుపడ వేయుచున్నాడు. హో రక్షింపుము!” అని విరహతాపాన కుంగుతూ (పార్టి స్తే, “నా ఇంటికి దారీచూపో!” ఆని ఏడుస్తూ కూర్చున్నాడు ఆంధ్ర (ప్రవరాఖ్యుడు,

ఆలాగే తానూ! సారా అందాల వయ్యారాత కులుకుమిటారి, ఆలా౦టీ బాలిక రారా నా సామీ!” అని కోరింది. తాను వట్టి వాజద్ము కొబిట్ట్‌ చేతులు రెండూ అడ్డంబెట్టి పారిపోయి. వచ్చేశాడు.

స్తీ సంపర్క 0 ఏదో అనందంగా ఉంటుందని ఊహ, ఆ ఊహ మాత్రాన దేహం అంతా వేడెక్కి దయుల్లుమనిసోవడం కళ్ళు మత్తు లెక్కూడం !

ఏమిటి యీ పశుత్వం, శ్రీ పురుష సంబంధంతపస్ప [పపంచంలో ఇతర సమన్యలు లేవా? తిండి సమస్యా, శ్రీ సమస్యా?

కుటుంబ[| పేవు, జారి ఎమ, చూనవ్యపేమ ఒహో ఏంత మమ రంగా ఉంటాయి! పీదవాళ్ళే లోకం ఆంతా! వీదవాళు ఎక్కడ చూచినా !

బీర్ణ్వు కుళ్ళిపోయిన గుడ్డలు, చివికిన హృదయాలూ ఆశలూ, ఆశయాలూ,

కుష్తరోగంతో సింహ మొగమై, పెదవుకు వాచి, కళ్ళు మోరడించి ఒళ్ళు నూనెక్కిల పళ్ళు ఊడి, పుళ్ళ దుగ్షంధంత్తో వీధిలో పారవేసిన ఆకులో మిగిలిన దే అమృతమని తింటూ బిస్ఫులదగ్గిర్శ బజార్లలో, వై ళ్ళలో, తిరునాళ్ళలో ఉత్సవాలలో కాకులలా, ఈగలలా ముసిదే తిండిలేన్మి ఎండి పోయిన మండిపోయిన జీవితాలుగల, వీద దర్శిద కుష్కజీవిత జనం ఎన్ని లక్షలూ, కోట్లూ!

రానా కోట్లూ సూట్లూ, అయిదు రూవాయల టిక్క్టాట్లు; టాక్సీలు,

గ్ట్‌$ కోన ౦0గి

ఇంక తనకోసం కొన్న బిట్టలూ వగై రాలు, జేబులో ఉన్న అయిదు రూపా యలు చిల్లర ఇవీ.

తన దేశం కుళ్ళు దేశం, తనతోటి మనుష్యులు దుర్వాసన (దితకుల వాళ్ళ. లోకంలో ఇతరులపై జాలి పొందేవాళ్ళు దేవతలు, ఆ సీతాదేవి బారి చూపించింది. హోటలు యజమాని సుబ్బరామయ్య, తమలపాకుకిళ్ళీ దుకొణదారు రామన్‌ నాయరు, సారా, అనంతలక్ష్మీ ఆందరూ దేవతలు,

ఇంతలో ఆ పన్నెండున్నర గంటల వేళలో మౌంట్‌రోడ్డు (పచే శించిన తన్నుర్హశించి కూయం వంతెనమీద నడిచివెశ్లే ఒక కుంటి ముసలిది “ఆయ్యా! సామీ! ఒక "పెన అని అడిగింది. కోనంగి తన దేబులోఉన్న అయిదు రూపాయల చిల్లర ఆమె చేతిలో పోళాడుం వెనక్కు చూడకుండా హోటలు గదికి ఒంటిగంటన్నరకు చేరీ పండుకొన్నాడు. చిరునవ్వుతో నీదురపోయాడు.

తెల్ల వారి లేచి స్నాన భోజనాదికొలు ముగించి, హోటలు యజమాని దగ్గర నొల్గణాలు బదులు పుచ్చుకొని వైటువే కంపెనీకి పోయాడు,

వెళ్ళగానే మేనేజరు తన ఆఫీసు గదిలోనికి పిలిచి *ోకోనంగిరావు గారూ మీరు మా కంపెనీకి చేసిన "సేవ ఎప్పుడూ మరచిపోము. కాని ఇవాళ నుంచి మీ ఉద్యోగం మాకు అక్కరలేదని కంపెనీవారు నిర్ణయించారు. ఈ వారం ఆఖిరువరకూ మీకు ముప్ఫైరూపోయలూ మా కృతజ్ఞతకు ఈ ఇరవై యిన్నీ మంజూరుచేశారు, మీకు కంపెసీవారిచ్చిన ఉత్తమ చర[త్రాపష్మతం ఇదిగో” అని చెప్పినాడు. కోనంగిఠావు అన్నీ పుచ్చుకొని అమ్మయ్యా అని దబియటపడినాడు,

క్ల

చిరునవ్వుతో కోనంగి అందరి స్నేహితుల దగ్గిరా సెళివు పుచ్చు కొంటూ సారా దగ్గరకు వచ్చి “నిన్నర్యాత్రి నేను నీ హృదయానికి కలుగ దేనిన బాధకు తమంచుసారా! నేను. వట్టి పిరికివాజ్టి! చెప్పానుగా ఆదృష్టాన్ని కూడా కాలదన్నుకొనే కళ్ళు మూతగాణ్ర, నీ ఉత్తమ హృదయం... అని చెప్పబోతుంటే సారా అడ్గంవచ్చి క శిన్దంగి, నువ్వు రేవు శనివారం

కోన ౦0గి గ్రఫీ

సౌయంకొలం నాలుగు గంటలకు మా యింటికి రా. నీతో మాట్లాడవలసిన విషయాలు చాలా ఉన్నాయి. ఇక వెళ్ళు...” అని సెలవు తీనుకొని తన సనితో తాను మునిగింది.

కోనంగి నవ్వుతో వెళ్ళిపోయాడు, గదికీ వెళ్ళడ యెందుక్‌ని ఆ మిట్ట మధ్యాహ్నం ఏమి బుద్ది పుట్టిందో తిన్నగా గుజరాతీ హోటలు కుపోయి, దానికి మేనేజరయిన కిషన్‌చంద్‌ బాలక్‌రాంగారిని కలుసుకొన్నాడు, హోటల్‌ గుజరాత్‌ (బాడ్వేలో ఉంది. ఆతిధులకు సమ స్త సదుపాయాలూ చేయడంలో ఆ హోటలు మదరాసులో శెల్లా మంచిదని పేరు పొందింది.

హోటల్‌ గుజరాత్‌ మేనేజరు కొంచెం గాంధీతత్వవాదిం కొం్యగసు అంపే వివరీతమైన మంచి అభ్మిపాయం. మహాత్ముడు శ్రీకృష్తావతారమని ఆతని నమ్మక౦,

కోనంగి ఆయన్ను కలుసుకొని *ోఆన్యూ నను చె ఏ, మొదటి తరగతిలో నెగ్గాను. ఇప్పుడే యుద్ద సంబంధ్యన పర్యశ్రమలన్నో (ప్రారంభ మయ్యాయి. కాని ఏందుచేతనో నా మనస్సు ఉదో్యోగాలమీదకు పోపటం లేదు. ఆవి తస్పన్తీ జఒప్పనీ వాదించేటంత సాహసమూలేదు,. నాకు ఇష్టమూ లేదు. నాకు మాత్రం ఆ ఉదోోగాలమీదకు ససేమిరా బుద్దపోవటం లేదుం (ప్రస్తుతం జర్మనీవాడు వస్తేమాత్రం వాళ్తి ఆ ముందు [క్రాపింగు పిలకపట్టి జాడించి వదులుతాను, అవన్నీ అల్లా ఉంచి నాకు మాతం మీ హోటల్లో ఏదైనా ఒకి ఉద్యోగం ఇప్పించాలొ అని మనవి చేళాడు.

“నా దగ్గర వి. ఏ.. లకు ఏమీ ఉద్యోగాలు లేవయ్యా!”

“నన్ను వని ఏ, గా గణించపండా ఉద్యోగం ఇప్పించండి. వి, వ్‌, డీ(గీ నాకు ఏదైనా ఉద్యోగం ఇప్పించేందు 31”

ఉసాక్ష దక్షిణాది బాభకులు బల్లల దగ్గిర తినుబండారాలు అందిం చేందుకు ఉన్నారు, ఉడిపివారు ఆర్లుర్వూ మున్గురు గుజరాతీ (బాహ్మణులూ ఉన్నారు. లెక్కలకు మా 'సేట్‌ బాలరులు ఇచ్చరున్నారు.”

ఈ స్తోన్న దివ్ల దగ్గర అందించకూడదా?”

“సరే ఉండు. మొదట ఆరు రూసాయలకన్నా ఎక్కువ జీతం ఇస్వలేను, తిండి రెండుపూటలా ఉదయం ఒక కొరమూ, కాఫీ, సాయిం

[| కోన 0గీ కొలం ఒక తీపీ, ఒక కారమూ, కొఫీయున్నూ ఇనాము,

“ఆంతకన్న భాగ్యం ఏముంది?”

“తక్కిన బాలపలకు ఇరవై, ఇరవై అయిదూ, ముష్ఫ్చురూపాయలు

“రావచ్చు. మీ సంస్థలో వాళ్ళు ఉపయోగించినట్లు నేను ఉపయో గించలేను అయినా నాకు అయిదారు రకొలి తెలుగుకూరలుు ఎనిమిదిరకాల తెలుగు పచ్చళ్ళు, మూడురకాల తెలుగు పులుసులు చేతనవును. ఎప్పుడైనా. చాలా అవసరమయితే నన్ను మీరు ఉపయోగించవద్చును.

ఆ మర్ష్నాడునుంచి కోసంగి వచ్చి పనిలో చేరడం నిశ్చయ మైంది. వెంటనే తన నెల్లూరు హోటలు యజమాని దగ్గరకు పోయి, తనకు పది పదిహేను రోజులు ఇంటిదగ్గర అర్హంటుపని ఉంది వెళ్ళివస్తానని చెప్పి? ఒక తోలు సెసై, 'రెండుకోట్లు, నాలుగు షర్టులు, రెండు లాగులు, రెండు పంచెలు, రెండు తువ్వాళ్ళ వగ రాలూ పరుపూ పక్క సర్ధకొన్సి రాత్రి సామాను పుచ్చుకొని హోటల్‌ గుజరాత్‌కు చేరుకున్నాడు.

ఆ మర్నాడు ఆ హోటలు వడ్డనవారల దుస్తులు ధరించి పెద్ద వడ్డన దారు తనకు బోధించిన విధానాలు మనస్సుకు హల్రించుకొని తన పనిలో చేరాడు

మొదపే హోటలు మేనేజరుతో తన కొ శనివారం మూడు గంటల నుండి సెలవు కొవాలన్కీ తన స్వంతపని ఉందినీ చెప్పినాడు, మెనేజరు సశే అని ఒస్పుకున్నాడు,

మూడు గంటలన్నరకు సారా ఇంటికి కోనంగి వెళ్ళినాడు. సారా అతన్ని సగౌరవంగా తీసుకువెళ్ళి తన స్వంత గదిలో కూర్నో ఎట్టింది, వాళ్ళ ఆమ్మా, నాన్నా, చెల్లెళ్ళ, తమ్ముహ్శా ఆందరూ సినిమాకు షోయారు,

ఆతనికి మంచి కొఫీ తయారుచేసి శేకొ కాపీలు ఇచ్చింది. కోనంగ్‌ీ సొరా ఇద్దరూ ఉపహారం అయిన తర్వాత సిగాట్లు తాగుతూ ఇద్దరూ కబుర్లు చెస్పుకోట౦ (పొర౦భిందారుం

సారా; కోన్‌, నిన్ను చూస్తె ఎందుకో నోకు ఆపరిమిత మైన [పేమ కలిగింది. (పేమ అంప్కే కవులు వరి ౦చిన (పేమో కొదో నాకు తెలియదు.

కోన ౦గి గ్ర

కోనంగి ; (గుంచెళ్లో జజారయ్యాడు.) తప్పసండా వి కవివైనా అడిగి తీరవలసిందే ఆ విషయం, లేకపోచే అయిదారు రకొల కవృలను అడగాలి. ఒకరు (శ్రీపాద కృషమూ ర్థిగారు, పూర్వకవుల అఆభిరుక్యా. తర్వాత రాయప్రోలు సుబ్బారావుగారు. నవ్యకవుల (ప్రధదము సంకానం, ఆ తర్వాత శ్రీ (శ్రీ నవ్యకవిత్వంతో వంకర కొమ్ము. అఆ తర్వాత గోపే చంద్రు ఎక్కడా విర్తుకు పుట్టని ఆల్బిడ్‌ కవిత్వం. అఆ తర్వాత వివ్వాన్‌ విశ్వం అభ్యుదయ పరంపరాభివృద్దిర స్తే కవి. ఇంక అదోరకం వాళ్ళలో చిన్ని చిన్ని చిన్నాడి వాళ్ళందలినీ జమరకడదాం!

సారా 2 ఏమిటి పిచ్చి సంభాషణ? ఇది విను, నాకూ మన కంపెనీ 'మేనేజరుకూ అసలైన శ్రీ పురుష, సంబంధం ఉన్నది.

కోనంగి వ్‌ (తెల్ల టోత్తూ అదా రహస్యం! మొన్న ర్యాతి సినిమౌ

సారా ; అందయకనే మీ ఉద్యోగం పోయింది. కోన్‌ నువ్వు కంపెనీరో చెరినప్పటినుంచే నువ్వంజే ఏదో ఆపేక్ష కరిగింది, నీ స్నేహం తప్ప వేచే ధురుశైశం నాకు అప్పటికీ ఇప్పటికీ లేదు

కోనంగి ౩ ఆంగ్లో ఇండియన్‌లు భారతీయులంసే ఎక్కువ చనువు నీసుకోరు. ఆంచుగని నువ్వు నొతో స్నేహంగా ఉండడం నామా ఆశ్చర్యము కలుగజనేసింది, ఎంశో ఆనందమూ ఆయింది.

సారా ; జబొను కోన్‌, మా ఆంగ్లో ఇండియన్‌లు రెంటికీ చెడిన రేవడివంటివారు. భారతీయులమై ధారతీయులఅం కాము అకుకుంటాము, ఇంస్పేషు వాళ్ళము అవుతామని ఆశించి వ్‌నాటెకీ వాళ్ళం కాబేము.

_ కోనంగి ఏ మరి నీకు చేనంపే స్నేహం చెన్యూలని బుప్ది ఎలా కలిగింది? మొదటినుంనీ మీవాళ్ళు మన చాతీమోవ్యమాల్లో ఏమీ పాలు పుచ్చుకోవడంలే దే?

సారా వి మొవటిపంచీ ఏమీ పాలుపోక పాలు పృచ్పళకోవేమం కోనంగి వ మీక ఏవాహం౦ చేసుకోవాలని బుస్ది పుట్ట చేదా? మీకు మన మేనేజరం పే గాఢమైన (ప్రేమనూ?

రి

గిలి కోన ౦0గి

సారా ; (ప్రేమో గీమో నాకు ఏమీ తెలియదని చెప్పానుగా? మా నగ్గంలో స్రీ పురుష సంబంధాలలో కొంచెం కద్దుబాట్ల మరలు వొదులుగానే ఉంటాయి.

కోనంగ్‌ ; ఒక్కొక్కప్పుడు ఊడిపోతూనే ఉంటాయి ఆ మరలు,

సారా : మా జాతికీ వెనకటి చరితా ఆంత గర్వించతగిందికాదు, ముందు చర్మితనన్నా బాగుబేసుకుందామన్న వేడీ కలగడం వేయం

కోనంగి ; జాతికి వేడి మాటేమోగాని మీ జాతి ఆడవాళ్ళ దగ్గర కొచ్చిన మొగవానికీ మాతం నూట ముపై ఎమూడు డిగీల చేడీ పుట్టిసారు.

సారా $ సీ చమూటకేంగాని మొన్నరా(ి నువ్వు వెళ్ళీ వెళ్ళడంతోనే మేనేజరు స్టూవర్జు తుపానులా వచ్చిపర్డాడు. నేను మండిపోయాను, ఇద్దరం అతి భారమైన మాటలమకున్నాం.

కోనంగి ; ఆ ఖథారం ఇంతపారే స్తే మొ ఆవకొయన్నా పెట్టు కుందును. న్‌

నారా ; మీ తెలుగువాళ్ళు ఆవకాయను గురించి వినడమేకాని ఎప్పుడూ రుచి చూడలేను,

కోనంగి : ఇంతకీ నసీకూ మీ మేనేజరుగారికీ విడాకుల్లై నట్లా కానట్లా ?

సారా; నేనే విడాకులిచ్చాను. చెప్పాను అతనితో జరిగినదంకానూ,

కోనంగి : నేము మేనేజరుగారికి (ప్రతినాయకుత్తి ఆయ్యనన్న మాట!

నారా $ నా మాటలన్నీ విని మాటాడకుండా వెళ్ళిపోయాడు. విన్న కోనంగిరావుని మళ్ళీ కంపెనీలోకి తీసికోకపోతే నేనున్నూ మానివేసానన, నాకూ అతవికీ అంతటితో చెల్లనీ ఆనుమానరహిత మైన మాటలతో చెప్పే కాను, స్టూవర్తు చాలా. కించపడి నన్ను ఆతిదీనంగా తమాపణ వేడుకున్నాడు. రేపు నిన్ను ఆతడు క్షమార్న్చణడిగి తన కంపెనీలో ఉండముని కోరుకొనని

ట్‌ అసంకలక్ష్మీ ఉత్తరం రాసింది కోనంగికి. ఆ ఉ శరం కోనంగికి

కోన౦6గి గక కసారోటల్‌ గుజరార్‌"క్తీ పూర్తిగా బయలు దే వెశ్ళేసుంచు సోయంకొల౦ టపాలో అంధింది, “గాంధర్వ కూటం 285 లణ్‌ చర్చి రోడ్డు మైలాప్పురం, 25 నవంబరు 1080 నగి రావుగారూ మళ్ళీ మీరు కనదిడవేదు. మా ఇంటికి ఒక్కసారి వచ్చారుకొరు. మీరు నాకు తెలుగు చెప్పండని కోరిఉంబిని. మీరు తప్పక వసారనీ, నాకు తెలుగు. పాఠాలు బోధిస్తారనీ ఉహ్పింగపోత్తూ నొ తెలుగుపాఠం ప్పస్తకౌలు ముట్టుకోనన్నా లేదు. నాకు ఆర్త సంవత్సరస్ప పరీక్షలు వస్తున్నాయి, తెలు గులో మా కాలేజీలో కెల్లా మొదటగా కృతార్దురాల నవ్వాలని ఆశ, మా అమ్మగారు మీకు నెలకు యావై దూపాయలు ఇసామన్నారు, ఆస్‌ కొకుండా, మీరు నా పాట ఎప్పుడూ వీనవేదు. నేదూ రెండు మూడు పెద్ద కచ్చేరీలు చేశాను, కచ్చేరీకి అముదువందల చొవ్వున పృచ్చు కొన్సీ ఆ డద్బు బాలికల కళాశాలలకు ఇచ్చాను. ఎప్పుడు వసారు మీరు నాకు తెలుగు రావాళంసే వెంటనే నాకు చదువు 1పారంవించండి. "సెలవు, ఇద్తు, కాబోయే మీ శిష్యురాలు, అనంతలక్ష్మి, మన్నారుగుడిలో ఈ ఉత్తరం చదువుకున్నాడు ఏవ రీ అనంతలక్ష్మి? ఎందు కీ తెలుగు ఫొఠం? అయినా తాను ఒకసారి ఆ ఆమ్మాయిని వళ్ళి చూడ్డ౮ మంచివి అని ఆమెకు తిరిగి జవాబు (వాళాడు హోటలు గుజరాత్‌ ఉయ్యేటి కోనంగేశ్వరరావు, బి ఏ, (వాడ్వే, 26, నవంబరు 1000

(కీ కోన ౦గి

ఈ శ్రీ మతి అనంత లక్ష్మిగా రూ,

దయార్ష్రమైన మీ ఉత్తరం అందింది. వేను తప్పక మీ ఇంటికి పై అదివారం శ డిశంబరున వసాను, పగలు పన్నెండు గంటలకు వసాను, ఒంటిగంట వరకూ ఉంటాను. ఆ తర్వాత వేరే అక్హంటు పనిమీద వెళ్ళాలి, నేను వచ్చినప్పుడే మీకు తెలుగు చెప్పడం విషయం ఆలోచిైము, అప్పుడే నాకు ఒకటి 5₹0డు పాటలు వినిపించెదరుగాక!

కోనంగిరావుో

కోనంగిరావు మరు ఆదివారంనాడు వైటువే కంపెనీ మేనేజరును సారా ఇంటిదగ్గర పదకొండు గంటలకు కలుసుకొన్నాడు, ఆయన కోనంగిని గూర్చి తస్పు అధ్మిపాయం పడినందుకు క్షమాపణ అడిగి మళ్ళీ పనిలో (ప్రవేశింప వలసీందని కోరినాడు,

కోనంగి 2 మీ దనకు ఏంతో కృతజ్ఞున్త. కాన్స్‌ నేను (ప్రవేశింప

మేనే ః కారణం ?

కోనంగి $; మొదట (ప్రవేశంచడ మే ఎంతో తెరివిశళథ్యువపని, నాకు మా దేశం అంపే నానాటికి భక్తి ఎక్కువౌతూ ఉంది. మీ రమ్మేవన్నీ ఇంగ్సీ షు వస్తవులు, అవన్నీ నేను అమ్మి పెట్టడం దేశదోహం౦ వంటిది, అలాంటిది తిండికోసం మీ పంచకు చేరి,..,

సారా ? ఒకసారి చేరితే ఒకటి రెండోసారి చేరితే వేరునా?

కోనంగి 2 అదికాదు సారా! మొదట ఆలోచనవేయకండా చేరాను, మెనేజరుగాగు నన్ను పంపీవేయడం ఎంతో మంచిదయింది.

సారో ? పంపించక సో శే?

కోనంగి : ఇప్పటి ఆలోచన పుట్టునో పుట్టకపోవునో! యున్న కొం(గెసువారు మంతతిత్వాలు వదులుకోవడంతో కే నారు కళ్ళు విడివన్హాయి, ఎంతో జాాగలత్తగా ఆలోచించుకొన్నాను.

మేనే 1 కోసంగిరావుగారూ! నేను కన్నుగానని పజవువై మీ వంటి ఉత్త ముణ్జీ పంపించివేళాను. మీరు (ప్రస్తుతం ఎక్కడ ఉన్నారు? పిమి

కేన ౦గి గ్‌

కోనంగి ; హోటల్‌ గుజరార్‌లో వడ్డనకుజ్వవా శిగా ఉన్నాను. ఆరు చూపాయలు బీకం....

మేనే ; | ఏమిశీ! వడ్డన క్మురవాడుగానా $ ఆరు రూపాయలు

కోనంగి; అవును. ఏపని ఆయినా ఆక్మనీ చంపని ఉద్యోగం మహో త్తమం కాదా?

మేనే? మా కంపెనీలో తిరగి చేరడం ఆత్మను చంపడం. అవుతుందా

కేోనంగిరావ గారూ!

కోనంగి ఏ ఆందులో నా భావం పూర్తిగొ ఆకంజనసువోండని (సౌర స్తున్నానుః భారతీయులు, సంపహూర్ర స్వరాజ్యం కోరుతున్నారు, సంపూర్ణ స్వరాజ్యం రావడానికి మహాత్మా గాందీగారి మార్గం ఉత్తమం,

మేన్వే అందుకని ఆంగేయుల వస్తువులు కొసగూడదా 1

కోనంగి ; ఆంగ్రేయలవే కొదు, సర్వవిదేశీవన్తువులు కొనగూడదుః అస్టిక స్వాతంథట్యమూూ, రాజకీయ స్వాతంథత్ర్యమూ రెండూ చేయిచేయి పట్టు కొని నడవాలని,

మేనే ? ఇక సెలవు. మీరు ఎస్పుకు వచ్చినూ మా కం పెనీటోకీ తీసుకుంటాను, నూ కంపె*స వదరాసు కొఖను కొద రోజులలో మూసివేస్తాము. ఈలోగా మీకు మా ఆహ్వానం ఎదురు చూస్తూ ఉంటుంది,

కోనంగి అక్కడనుంచి మెలొపురం బస్సు ఎక్కి అనంత ల్ని ఇంటికి వెళ్ళాడు. ఆక్కడ వస్‌, ఎస్‌, నగైైరా చెట్టియారుగారి “రోల్చు కొరు సిద్దంగా ఊ౦ది.

కోనంగి రాగానే గేటు కొనలాదారు మర్యాదగా కోనంగిని వేద మార్గాన అనంకలక్ష్మీ చదుపులగదికి తీసుకుపోయాడు.

అకడు రాగానే అనంతలక్ష్మి సోఫామీదనుంచి గంకువీనీ లేచీంపి. ఆమెమోము వేయిపద్మాలదీ పితో. వికసించింది, పదినిమిషాలు మాటలాడ లేక సిగ్గుపడింది, అయిదుసిమిషాలు పు స్తకొలు సర్షెంది,

(| కోన ౦0గి

కోనంగి ఆనంతలక్ష్మిని రేడియం చూపులలో చూశాడు, ఏమిటి ఈ వాలిక అందం? అసలయిన ఆలమండ మామిడికాం[డ్ర! వేయి సిసవై నపచ్చ కర్చూరపు డద్చాలు గుమ్మరించిన [పోగు ! అయిదువందల ఎకరాలలో పండిన కాశ్మీరపు కుంకుడుపూవుల రాశి! వికసించిన పూవులతో నిండి ఉన్న కోటి గులావిపూవుల చెట్లున్న దివ్యే[తం! క్షేత్రయ్య పాటలన్ని వీణమీద వాయిస్తూ పొడిన తీయని కంఠంలోంచి వచ్చిన నూరురాగాల మాలిక ! మద రాసు మాలికొకొరులు. కట్టిన జరీ దారాలతో తళతళలాడే పెద్ద చామంకుల దంకలు వరసగావేసిన కంఠంగల (ప్రపంచ సుందరుల ఎన్నికలో మొదటగా నెగ్గిన విశ్వసుందరి!

ఇంచేముండి! తన హృదయం ఆగిపోయింది. ఆగిపోవడ మెమిటి? ఉండవలసిన స్టలంలో లేమ, అదుగో ఆమె పాదాలక్రింద కోటికోటికోటి

ఇదే కొటోలు పూర్వంనుంచి ఈనాటివఠకూ సమ స్త దేశాల కవులూ షాడిన (ప్రేమ అనే దివ్యస్టితి. ఈ దివ్యస్టితినల్ల తనక, కళ్ళు మూతలు పడని అనిమిషత్వం సర్వకాలాలా ముప్పదిఏళ్ళ ఈడు. అన్మ్భుతం (తాగుడూ అన్నీ వస్తాయి కొటోలు!

అనంతలక్ష్మి ఆయిదడుగుల రెండంగుళాల అమ్మాయి, కోనంగి ఆమె మోము పరిశీలించి చూళాడు. (శ్రీమతి సుబ్బలక్ష్మి మోములళోని పరమ పరిపూర్ణ 'రేఖలూ కొంతీయున్నూ (శ్రీ నళిని జయవంత్‌ ముఖంలోని అంగాంగ (శుతియున్నూూ, వీనికి విభిన్నమైన ఒక పరమాద్బుత సొందర్య విలాసమూ ఉందని తీర్మానించుకొన్నాడు,

ఆ మోముకు తగిన శరీరపు బింగారుకాంత్సీ న్యుటమధుంాంగ సమ్యక్‌ స్టితీ ఈ బాలికను బారికలందచరిలో నూ “ఫక్తుమానిటతెస్‌”ను చేశా యని అతడనుకున్నాడు,

తన్ను ఎక్స్‌రే కళ్ళలో కోనంగిరావు చూస్తున్నాడని అనంత లక్షి ఆక్తంచనుకుంది. ఆది తెలిసే ఏమీ ఎరగని అన్మూయిలా ఏమిటో సర్తు తోంది.

ఆ అమ్మాయి తన్ను “ఇన్ఫాం రెడ్‌, అల్లాా్రవయిళలద ళో కొంతుల

కోన౦గ గ్ర

చూపులలో చూసున్నదవి కోనంగికి తెలుసు, అది తెలిసే ఆతడు మూడేళ్ళ ముద్దుల బాలునిలా ఆ అమ్మాయిని చూడనట్లు నటిస్తున్నాడు,

రెండుసాళ్త్లే వీరిద్దరూ ఒకర నొకరు చూచుకొన్నారు. ఆ రెండు సాన్హతో చీకటిలాంటి వెలుగుతో ఒక పర్యాయం, అయినా ఈసారి ఏ విధమైనటువంటి అనుమానం లేకుండా ఇద్దరూ శకుంతలా దుష్యంరుల అవస్థ అనే పూవుల, కునుమవాూల్క సుమాలి, (ప్రోవుమీద మైబ్ళ్‌ ఎక్తుననుండి పూరు,

అరగంట పేస్త వారికీ అ పడడం *షాకోో వల్ల మాటా మంతీ

అప్పటికి కోనంగి *భావ” గుక్క తిప్పుకున్నాడు. “అనంతలక్ష్మి గారూ! నచ్చాను” అన్నాడు,

“(థీ ఊ(* అన్నది అనంతలక్ష్మి,

ఈన్స వచ్చాను!

ష్‌

*న్సీర్ర తెలుగు నేర్చుకుంటారాఖ

అవునన్నట్లు గుక్క(మింగుతూ అనంతలక్ష్మి,

సె, తైల తలుగు నేను చెప్పగలనా ఖో

అది మీశే తెలియాలన్నట్లు తలవంచి చిరునవ్వుతో, ఏవో భయంతో అసంత అమ్మీ కళ్ళు మూడుసారులెత్తి అతన్ని ని మేషంలో 3ండువంతులలో వంకుకాలం చూతం చూచి ఆ నిడుపాటి ను కనురెప్ప వెంట్రుకలు గం 'రెస్పలను నిమీలిళం చేసింది.

్ర్‌

ఇంత లోకంమార్చు అనంతలక్ష్మి చమవుఠతి గదితో సంభవించిందని చెట్టియారుగారికి తెలియనే తెలియదు. ఎవరో (ప్రయివేటు మాస్టరు వచ్చి అమ్మణిక పాఠం చెప్పతాడని అతనితో చెప్పింది జయలక్ష్మీ,

చెల్టగారికీ ఆనంత లక్ష్మీ [పయి చెటు ' మౌష్టన్న దగ్గిర పొఠళాలు నేర్చు కోడం దొ త్తిగా ఇష్టంలేదు ఎదిగివున్న పిల్లలు పోతరించి ఉన్న మగవాళ్ళ

(8 కోన ౦0గి దగ్గిర వేరే ఎవ్వరూ లేజాండా కూర్చుండి పాఠాచేమిటి? అప్పటికీ ఒక (ప్రయివేటుమాస్టరు స్త్రీ ఏం ఏ, గారు వెండవ (పయి

వేటు మాస్టరు ఒక ముసలాయన, తమిళం పండితుడు ఆనువే సంస్కృ తనూ చెప్తాడు. ఇంక తెలుగు చెప్పేవారు లేకపోయారు. ఇంగ్నీషు చెప్పే ఆయన అనంతలక్ష్మీ పెత్తం[డి కొడుకయిన అయ్యంగారు యువకుడు. ఆతడు అయోలాలో ఇంగ్లీషు ఆచార్యులుగా ఉన్నాడు, ఇంక నాలుగో ఆచార్యు లైవరో చూద్దామని చెట్రయారుగారికి బుప్రిపట్రిందిం

అందుచేత చెల్టియూరుగారు చటుక్కున ఒకమాటు వచ్చి చూచేసరికి, అనంతలక్ష్మికి ఆ లాబిక్కు చెప్పే స్తీ ఎం.ఏ. గారు పొఠం చెప్పడం చూచి జ్యరున వెనకు చక్కాపోయాడు,

చెడ్దియారుగారికి తెలునును, ఆపై వల్తిడి చేస్తే అనంతలక్ష్మీకి తనం'పే భయంకరమైన ద్వేషం ఉద్భవించి. కథ అడ్డంగా తిరుగుతుందని. చెట్టిగారు సినిమా కంపెనీ పెట్టారు. ఇతర సినిమా కం'పెనీలలో వాటా దారుడుగా ఉన్నాడు. *మదరాసు అఖిల కళాముండరిో” అనే సభ ఒకటి ఏర్పాటు చేస్తి దానికి చక్కని భవనం ఒకటి మొంటురోడ్లులో అైకు పుచ్చుకున్నాడు, అక్కడ ఒక చిన్న రంగస్టలిం అమరించాడు, ఒక చిన్న సినిమా (ప్రదర్శక యంథ(త్రంపెట్తి ఆ (ప్రదర్శనాలు నిర్పాట్లు బఆఅళొడుం

సినిమా కంపెనీతో తారలమధ్య తాను చం్టదుడు,ు కళామండలరిలో క ళాపూర్హుడు..

అనేక రకాల నీలు అనేక రకొల పిండి వంటలు, ఒకరి పెదవి మాధుర్యం మామిడిపండులా ఉం పే, ఇంకో ఆప్సనస పెదవి (దాక్ష, వమురో మధురాధ9 అధరం రసగుల్లా, ఒక కలువకంటి వాతెర చాంపేను సారా అయికే ఇంకో విలాసివివదనము బాదామికీక్‌.

అందుకని మన చెట్టి వ్యాపారంలో ఎంత ఘట్టిగో ధనం సంస దిసాదో ఆంత వదులుగా మదగజమయానలనై వెచ్చండేసి పద్దులో (పయి వేటు ఖర్చు అని రాసుకుంటాడు,

అలాంటి చంచల విటకొవతంసునికి అతని *వాటన్లూ” యుద్దం

కోన ౦0గి గ్రి0

అనంతలక్ష్మ ఆవరణలోనూ ఇంటిలోనూ రోజూ జపగుకోంది. అనంతలక్ష్మి ఒకనాడు. కొలేబీకి వెడుతోంపే, బర్మా మలయాది. దేశ

విశ్షానరహిత వివిధ మానవుల క్చాఫైతమైన విత్తం గుంజుకొనే ఈ చెట్టి యారుగారు అవర్‌ గక్‌ చూచాడు. హంసళూరికారల్ప సహస్రాలకన్న మెత్తగా ఉన్న తన రోల్సురాయిస్‌ రారు వెనకపటుతలో ఓఒతో చెయ్యూవంతు సెకండు నిశ్చేస్షుడె పడిపోయాడు, ఆ కొడెకాఢడయిన అనంగుదు. అఎరు టంబులు వేసి చెట్టిగారి హృదయాన్ని ఛిన్నా ఖిన్న౦చేసే పదిలాడు..

అప్పుడు చెట్టిగాలికి తెలియకుండానే ఆయన మనస్సు “ఓ కుందర దనా! ముమ్మున వాలుచూస్పలదానా! నా చెద్దయారు హతాళుడుళలో అని వాపోయింది,

ఆ బాలిక కారు వెనకే తన కారు పోనిచ్చి. ఆమె క్వీన్‌ మేరీ కళాశాలకు వెళ్ళడం చూచి, సాయంకాలం మాపేస్కి ఆమె ఇబ్లు కనిపెట్ట, సమాచారం సమ_స్రమూ తెరిసికోని జయలక్మ హృదయదురగ్షం ఓడి స్తేనే కాని అచు కొవమరంత తనకు వశ్యంకాధని చ్రయకత్న పరంపర (సారం థించాడు,

కొన్‌ జయలమ్మి హృదయ దుగ్గంలోకి ఇతరులు రావడానికి వీలు లేదు, తర్వాత ఏమయినా ముందర వాలి ఇంటిలో ఆడగుగుపెడిశే లంకే చాలునని. తాను అనంతలక్ష్మి స్వయంవరానికి ఒక దరభాస్తుదారునిగొ మనవి చేసుకున్నాడు,

... కోఎీళ్వరుడు, ముప్పదివళ్ళ చాలాకుమారుడు, ఇంతకన్న పర్రైనిమి దేళ్ళ తన బాలికకు మంచి సంబంధం వేరొకటి ఉండదనుకొవి తన కొమరిత హృదయం న్లై వసం చేసుకోవడానికి జయలక్ష్మీ ఆజ్హ జారీచేసింది. ఆ పూట చెట్టియారుగారు వెంటనే ఇంటికిఫోయి వై వుడవడంజత కపాలేశ్యరస్వామికి నారికేళజలాభిషేకం, కందస్వామికి అన్నావిషేకం, పిళ్ళయారుకి కుడుముల ఆఅనిషేకమూ చేయించాడు.

భగవంతుడు తనకు ఆనుకూలించి, విజయం చేరూర్చితీరుతాడనీ, అక్కింన పని తన అంచనేని ఐశ్వర్య మి నమటూరుస్తుందని చెట్టియారు

$)

“1/1 కోన 0గీ గారు చదృఢనమ్ముకంతో అనంతలక్ష్మి హృదయ దుర్గానికి ముట్టడి (వారం వించాడు.

తన విలాస పురుషత్వశ క్తి అంటే చెట్టిమూరుగార౦కి నిరవధిక మైన గొారవం తన ధనానికి ఆశించి తన కౌగిలింతలలో కరిననొారు, వివిధ విలాసవతులు, అన్న భావము అతడు దూరంగా నెట్టి వస్తాడు, ఆలాంటి పిచ్చి సమ్మకౌలు ఆంటే ఆతనీ కేమా(ం నమ్మకంలేదు. ధనానికి ఆళ పడితే తనలా ధనవంతులై నవారీ కందంకి ఈ సుందర నారీబృందము పళ లవతూ ఉంటారని ఆయన ఏలా ఆనుకోగలడు! ఓకె్కాక్కం (ప్రసిప్ర భూలోకొప్పరస మనోహరొంగనను గద్దలా ఎగతన్నుకు సోవడానికి లత రూపాయలనే గోళ్ల ఉద్భవింప చేసుకోవలసి వచ్చింది చెట్టియారు జీవిత విటవిహూంగానికీ.

ఆలా తాను చేస్తున్నా, తన ధనమనే అయస్కాంతం విలాసవతుల ఇనుప హృదయాల ఠంగున లాగుళున్న విషయం ఆతనికి తెలిసిఉన్నా, చెట్టెయారుగారు తన్ను తానే నమ్మదలచుకో లేదు.

ఈలాంటి అద్భుత మైన కొరణాలవల్లి చెద్దియారుగారికి తన విజయం ఆనే ఓడ గిరగిర సుడిగాలిలో తిరుగుతోందని తోచింది, కొని ముందుకు ఒక అడుగు నడవటంలేదు, ఆయినా నొాటుకోటు చెట్టయారులకు నూటికి వేయి రూపాయలు వగ్దకట్టి, ధనం కుస్పతిస్పలు ఇంట్లో సోనుకొనే నేర్చుకు శిఖ5ళిల అయినట్టి తనళ క్రి అనంతలక్ష్మీని మూడురోజులు తప్పితే, మూడు నెలలలో తప్పితే మూడు ఏళ్ళలోనన్నా తనకు తానే చెట్టిగారి పురుషత్వావ్‌కి నివ్చెతియి తీరుతుంది అన్‌ దృఢంగా నమ్మనాడు,

. ఇంకట్లో మళ్ళీ ఒక్కసారి చూద్దామని, చెట్దయారుగారు ఆనంతలక్ష్మీ చదువుల గదిలోనికి వచ్చేసరికి ఒక చక్కని యువకుడు తెలుగుపాఠళం చెబులున్నాడు,

తబ సములు తొమ్మిది వాని అన్నింటిలో రాణీ శృంగారం, శృంగా రానికీ స్రాయీభావము రతిగాని విప్రలంబముగాని కొఐచ్చును, ఇప్పటి నవలలలో కథలలో పొటలలో ఈళూడా శృంగారమునశే (పొధాన్యం ఈయ బడుతున్నది

కోన 0గి 7 కళల ఎ౦గారము అంపే అలంకరంచుకొనుట అనే అర్హం ఉందీగదాొ అండీ.”

“అవును. దానినిబట్టి మీరు ఊహించుకొనవచ్చునుగదా! రసము అనేది సాహిత్యపర మైనది మాత్రము అని.

“వాలా గొడవగా ఉంది. (గంథంలో *ఇది శృంగార రసభరితమగు కావ్యము అని ఆ (గంథకర్త రాసీనారు. నాకు రసనమంటే ఏమిటో మా. తెలుగు ఆచార్యాణీగారు తరగతిలో చెప్పారుగొని నా మనస్సుకు ఎక్క లేదు.ో

“మనుష్యుడు ఎలాంటివాడో ఆలాంటిది కొవ్యం అనుకుందాం.”

*మంచిదండి.ో

కక మనుష్యునకు ఆత్మ ఎలాంటిదో, కొవ్యానికి రసం అటువంటిద్‌ి అనుకుందాం

అస్య చ్రేస్తం్రడ్తీల

“ళ్ళంగారాది రసాలు, పురుషుని వ్య కిత్యమువంటివిో

ఈలా పాఠం సాగుతోంది. వారిద్దరు కూచోడంలో, వారిద్దరిముధ్యనా బిల్లమీద నృత్యంచే పే పాత్రత్వంళలో చిరునవ్వులలో ఆ చూపులలో ఏడో తనంలో చెట్టియారుగారికి కాళ్ళలో ఎముకలు మాయమయ్యేటంత భయంకర సితి సంభవింపడే సే. ఏదో విపరీత సంఘటన అస్పష్టంగా తోచింది.

యార్‌ ఇవన్‌! (ఎవరు వీడు) యార్‌ ఇంద సైతానుకో (ఎవడీ సెకాన్‌ ) అని అనుకున్నాడు. ఆతని గుండెలో నల్ల బండరాయి గుపలుమని పడింది. మోమున చెమటలు గుమ్మాయి

చెట్టి “ోతెలుగుదానేే నేరుస్తుండవు లక్ష్మీ! అని లోపలి! వచ్చి, ఆ పక్క. కుర్చీమై చతికిలప్తాడు. పపంచంలో ఎన్నిచోల్లయినా జయిం చొకురాగలిగిన కోనంగ్మి అనంతలక్ష్మి ఎదుట గజగజలాడుకతున్నాడు. అతనికి తెలునును. తెలిసిపోయింది కావ్యాల్లో నాయకులకుకన్న ఇతరులకు పట్టని మహత్తరావస్థ్ర ఒకటి తనకు పల్టిందస్కీ అనంతలవ్మ ఆశే ఒక అద్భుత దివ్యసుందరాంగి తన (సదు నింకానము అయి చకొ_జోయిందనీ,

ఆమెను చూచిన క్షకాతిక్తణంలో ఆ నిజం ఒక్కసారి వెలిగిన

ల్లి కోన 0గి

చేయి విద్యుగ్దీపాలులా ఆతనికి తెలిసిపోయింది.

అలాంటి ఒక పరమ మదుర “మళత్తూొలోపడి పొఠం చెబుతున్నాడు, మూడుసారులు న త్తి కూడా వచ్చింది, అట్టి సందర్భంలో దేవుడులా వచ్చా డీ మహానుభావుడు, ఎవరీ పెద్దమనిషి, వాడి పుణ్యమా. అని.

[్ర

క్యు వాళ కించే చాలు, నాకు చాలా పనికంది వెళ్ళాలి అని కోనంగి అన్నాడు,

“కొంచెం కొఫీ తీసుకుని వెళ్ళండి గురువుగారూ!” అని అనంత లక్మీ కోనంగిని (ఫార్చించింది.

“నాకు వ్యవధిలేదు* క్షమించండి అని కోనంగి మనవిచేసి తల తిప్పి అనంతలక్ష్మిక్కి చెట్టియారుగారికి నమస్కారంచేని లేచినొడు.

“నూ కొరు మిమ్ము దిగ బెడుతుంొదని ఆనంశలక్ష్మీ పరిచారికను పిలవడానికి లోనికి సరుగిడింది.

చెట్టియారు ఫి ఎంగళడది ఎందూరు?

కోనంగి & ఆరవపేశం నాకు రాదు స్వామీ!

చెట్టియారు + మీఠరుదా ఎందడి+రా?

కోనంగి £ బందరు,

చెట్టి ఏ ఇక్కూడదా, ఏమి చేస్తురు?

కోనంగి : ఉద్యోగం చేస్తునుదా!

చెట్టి వి ఎక్కడదా ఉద్యోగం? .

కోసంగి ; ఒక మరాట్ట సంస్థలోదా!

చెట్టి £; సమసా? అది. ఎన్న?

కోనంగి ; ఆది పొన్ను]!

చెట్ట £ బంగారం వేపారందానే?

కోనంగి £ బంగారంవంటి ఆశన బేపారందా!

చెట్టి అఆశన అంసే నీమిటిదా?

కోనంగి ; కుక్షీంబరత్వందా |

కోన ౦0గి 8

చెట్టి ; అది ఎన్న ?

కోనంగి ; ఆది వన్న ,.*.

ఇంతటో ఆనంతలక్ష్మీ వచ్చీ గురువుగారూ ! రండి అని సిలుదుకు చక్కొపోయింది. చెప్పయారుగారు మండిపోయారు. ఈ చదువు చెప్పడం వ్యాపారం త్వరలో ముగింపిందాలి అని ఆయన పళ్ళు వబిగిం చొడు,

కోనంగిని అనంత లక్ష్మి తన చీరే గదిలోనికి కొనిపోయి. ఆక్కడ సిద్ద్రపరచివున్న కొవీబల్ల ఎదుట కూర్చుండ బెట్టి తొను కోనంగికి ఎదురుగుండా కూర్చుండి, ఆతనితో ఉపహార మారగించసాగింది.

“నకువగార్తూ ఆయన ఒక నాటుకోటి 'సెట్టిగారుో

“ఏయన?”

“మీరు పొరం చెపుతోంటే వచ్చినాయన. వట్టి రౌడీ ! లక్షాధికొరి | పరమ దుర్మార్గుడు. వాదమా స్తేనే నా ఒళ్ళు మండిపోతుంది.

“ఆర్ప తే చూడకండి!

“వడు మా అద్ముగారిని బాగా ఎరుగును, మా కుటుంబకేమం కోరే మన్‌షి,. అందుకని తప్పనివరిగా వాళ్డే భరించవలసివ సోన్నది.”

“అయితే వచ్చిన నష్టం ఏముంది ? మామూలుగా వె శ్ళేటట్లుగానే వెళ్ళనియ్యండి!”

“నన్ను ఆండి లని మర్యాదశయవన్షని (పెర్టన.ో

“వొన్నాళ్ళు సాగనివ్వండి.”

“కసీ కు మూ ఇంట్లో భోజనంచేయడానికి అభ్యంతరం ఉందా? వంట మనిషి ఒక అయ్యరు. మెము మాంసాదులు తినంో

“*ట్త్య్పరతే నా కేమీ మీ ఇంట్లో తినడం అభ్యంతరంలేదు.

వారు కాఫీ (త్రాగుతున్నారు. చెట్టియారుగారు. అనంతలక్ష్మి చదువుల గదిలో కూర్చుండి ఎంతకూ రాలేదేముని అనుకంటూ ఉండగా కొరు బ(రుదున్న చప్పుడు విన్నాడు,

ఆమ్మ య్యా! ఆ శనిగాడు వదిలాడు, నీ డకగాడనుంచీ దాపు8౦ చాడు? వీస్ణే వడలింవాలి. తాను ఎంతదుంది పడుదుఉపాధ్యాయుల్ని అనంత

గట్‌. కోన౦గి లక్ష్మీ ఇంటికి రాకుండా చేయలేదు! ఎలాచేయగలిగొదో ఎవ్వరికీ తెలియదు. వా ళ్ళెందుకు రావడం మానినొరో అనంతలక్ష్మికీ తెలియదు, జయలక్ష్మికీ అంతకన్నా తెలియదు. ఇంకో రాదే అనంతలక్ష్మి + అని చెల్టయాదగారు గబగబ బేచారు, ముందు వరండాలోకి వచ్చారు, అక్కడవున్న ఒక వసాదును “అనంత లక్ష్మీ ఎక్కడ? ఆస్‌ (ప్రశ్నించాడు. “ఆనంతలక్మె ౩" “ఆదు[ “నా కేల్సి తెలునుఇ “కాకు మీద ఆ ఆయ్యవారు వెళ్ళినారా ళ్‌్ర అయ్యవారా౭ ఇందాక వచ్చిన అయ్యవారా ?” కళ జ్ర చ్చు! * *నాకేమి తెలియును?" కోపంతో చెట్టియారుగారు లోపలికి వెళ్ళి పరిచారిక నడిగారు. ఆమె “దిన్నమ్మగారు కొరుమీద వెళ్ళారు” అని అన్నది. “ఎపుడు?” “ఇప్పుడే “ఇప్పు డే!” “ఇప దే “ఏ కారుమీద ?” “తన కారుమీదేో *ీడ్పుద్రి కొత్త అయ్యవారిని పంపించడానికి వెళ్ళిందికాదా? ఉల్రనవ్సున్నా” ఈఆుందుమ్సీవ ఎల్లా వెళ్ళింది? “ఆంధుమీదే వెళ్ళింది "| చెట్టియారుగారు ఏడ్చినంత పని చేశారు, అనంతలక్ష్మి తన్ను

కోన ౦గి 0 తప్పించుకోనేందుకు వేసిన ఎత్తు ఇది అని ఆయనకు తెలును. 'అతసికి మరి కొంచెం పట్టుదల ఎక్కువ అయింది. కళ్ళు తుడుచుకొని పవ్మ విగిం దాడుం వెంటనే జయలక్ష్మితోనన్నా మాట్లాడకుండా కొరెక్కి వెళ్ళిపోయాడుం వెశ్ళటప్పుడు పనిమనిషి చూచింది. వెళ్ళనిచ్చి జయలక్ష్మీతో చెప్పంది. అమో! కాబోయ ఆల్లుడికి కోపంవచ్చింది రొటోలు ననుకొవ, జయలమ్మీ పరిచారికను అన్ని విషయాలూ అడిగంది.

ఆ రోజున గేటుదగ్గిర నిలుచున్నవాడే, తన్ను “*వ్రయివేటు ఉపా ధ్యాయకత్వం ఏమన్నా ఉందా” అస్‌. అడిగి లేదనిపించుకున్న వాడనా ఈః రోజున వచ్చాడు ? వాడికీ అమ్మత్దేకీ స్నేహం ఎక్కడ కుదిరింది చెప్మా ? సాధారణంగా ఎవ్వరితోనూ సహవాసం చేయమ, తవ తోటి విద్యార నులకో కూడా ఏ ఫదిమందితోనో మాత్రం చనువుగా స్నేహంగా ఉంటుంది ఈన అమ్మి. ఆలాంటిది ఈ కొత్త అన్బాయి ఏర్కాడి దాటి రించాడు 1

ఒంటిగా అనంత లమ్మి వి మగవాళ్ళతోనూ వెళ్ళచ్చె |! ఆందులో ఒక కొత్తవానితో ఎలా వెళ్ళగలిగింది చెప్మా! అని జయలక్ష్మి ఆశ్చర్యం సౌొందింది.

జయలక్ష్మీ తబ్బిబ్బయింది. ఆవేదన పడింది. కర్చీమీవ చరికిల పడింది. తిన్నగా తనభర్త అయ్యంగారి టై అిపైచతిమున్న గవకిటోయింది. అది పూజాగృ్భృహం౦లా ఉంటుంది. అక్కూడ్‌ సాష్టోంగ్‌పడీ పచ? చెంపలు వాయిందుకొని....అనంతలమ్మీని గూర్చు ఏమాలేచించారు స్వామీ" అని చీనంగా (ార్హెంచింది,

ఎంత సేపూ ఆయ్యంగారి బొమ్మ నవ్వినస్తే కనబడుళుంది, ఏమో ఉశరట చెంది జయలవ్మి తాను రంయుడదావాలతో కుష్టు కుట్టు పనికి పోయింది.

ఆసంతలకష్ష్మీ కోనంగిని రొరులో ఎక్కపుని తాన జాడ, చటు క్కువనన అతన్‌ ఫక్క మార్చుండి కారును పొమ్మంది. మొదట వై ర్యంచేని ఎక్క్‌-౦దన్న వమా బెగాని, తరాంత స్‌సుకో, భయందే ముడుచుకు నోయిందిం ఎవరేమను కుంటారో? త భి ఏమనుకుంటుంది ? తానెస్పుడూ ఒంటరిగా

7 కోన ౦6గి మగవానితో [పప్రయాణంవేసి ఎరుగదు. కొరు జై9వరు తన పద అమ్మమ్మ మనుమడు. తనకు అన్నగారి వరస, ఆంచేత కొంత నయం. అయినా ఈలా సరిసమానంగా ఒంటిగా ఒక సపురుషవుంగప్పునిన్తో (ప్రయాణం చేయ లేదే తాను!

అసంతలక్ష్మకి చెమటలు పట్లాయి, కోనంగ అనంతంగ్కె ఆపస్ట చూడకుండానే (గహీంచాడు. అనంతలక్ష్మి చటుక్కున తనతోపాటు కొరు ఎక్కడం, అందులో తనపక్కనే కూర్చోడం, ఆకసికి శృంగారావస్టలో మూర్చవచ్చినంతపని అయింది. గుండెలు మహావేగంతో కొట్టుకొంటు న్నాయి, ఏదో మళ్తు ఆలుముకుపోయింది, నుదురు, చెంపలు, భుజాలు వీపు వేడెక్కాయి. ఇదే మన్మథావస్టీ అమ్మయో్యో ! (పేమ మహారోగం నచ్చి తన్ను పట్టుకుంది. ఈ రోగం రానేరాదు;ః వచ్చిందా వదలనే వదలదు, ఇంక తనకు స్వాతం[త్య్యంలేదు. ఇంక మనస్సు (ఫీలాన్స్‌ జర్నలిస్టు (పత్రికొ స్వేచ్చా విలేఖరి) లా తిరగడానికి వీలులే దే! అలా అని ఇదివరకు తాను మహా ఆడపిల్ల అకోసం 'దేవుళ్ళాడినట్లు £ ప్పు, ప్పు+ ఆడపిల్ల లంటే హడలి వేజారయ్యే తాను దివానస్వప్వ్నాలలో ఆందమయిన బాలికను (ప్రేమి స్తున్నట్లు ఉశహించుకునేవాడు,

తన్ను రాయిస్తులు, “ఎ స్కేపిస్సు వ.నూూవు నువ్వు 1! ఎందుకంటే నువ్వు కలలుకనకూడ”దని వాళ్ళ *విహారి పత్రికలో రాయవచ్చుగాక |! తనకు పగటికలలు రాకపోతే ఏలా (బకుకగలడు తాను?

ఇప్పుడిక ఆ పగభటికలలు కనడానికి పీలులేముం ఎందుకంపే ఈ (డేమ నిధానమబిన ఈ అందాల మనోహరాళల బారక్‌ = అనంత లక్ష్మీ -- తన జీవితంలోనికి ఒక పెద్ద గాలివానలా వచ్చి (ప్రవే శించిందిం

ఆతడు ముడుచుకొని కూర్చున్నాడు, అసంతలక్యి ముడుచుకు కూర్చున్నది

కారు మహావేగంతో ముందుకు సాగిపోతోంది. ఆ కారు డై 9వరుకు ఎక్కడకు వెళ్ళాలో తెలియక్క బిచి వెంటా బజారుల వెంటా తిరుగు తున్నాడు,

కోన 0గి గ! కొంత సేపటికి ఆనంకలమీ, కోనంగీ కూడా మోటారుకొరు మనిషి తన ఇచ్టంవచ్చినట్లు కారు పోనిస్తున్నాడని. (గహింవారు.

ఆ కొరుచై 9వరు మొదట నీవిరోడ్డు వెంట వెళ్ళాడు, అకాడ నుండి ఎస్‌ప్ల చేడు అక్కడనుంచి పెంట్రల్‌, తర్వాత పూనమళ్లి హైకోద్దు, తర్వాత ఇజెటపట్‌ , త్యాగ రాజనగరు? ఆళ్వాద పేట, అటునుంచి మౌరైస్‌, తర్వాత రాయ పేట అక్కడనుంచి తిన్నగా మైలాపూర్‌, ఆ వనక అడ యారు వళ్ళొడు,

అడచూరులో ఎక్కడా ఆగకుండా తిన్నగాపోయి. వీచిదగర ఆగి నాడుం

కారుడై 9వరు ఆనందంనాయుడికి తన చెల్లె అయిన అనంతలక్ష్మి ఆంటే కన్నకూతురుకన్న ఎక్కువ ఆపేక్ష, ఆమెమీద ఈగను వాలనీయడు, ఆసందం నాయుడికి కోనంగి ఆంటే ఎందుకో మంచి అభిహైయం కుదికింది.

ఆ మూడుగంటల వేళ వాళ్ళిద్దరూ కారులోంచి దిగారు. దిగడానికి కారణం ఆనందంనాయుడు కొరుదిగడానికని తలుపు తీయడమే!

ఇద్దరూ. దిగారు. సమ్ముద్రం ఒడ్డున చిన్నతోట, తోటఅవతల చిన్న. ఇసుకబయలు ఉన్నది. ఆ తర్వాత ఒడ్డు, ఆ తర్వాత సముుదము ఉన్నాయి.

ఇద్దరూ కలిసే నడిచారు. ఇద్దరూ ఒక చక్కని ఇసుక (ప్రదేశంలో తోటలో మామిడిచెట్టు సీశను చళికిలపర్తారు. ఆలోచించుకొన్నట్లు కారు ఎక్కింనది మొదలు ఇంకవరకు ఒకరితో ఒకరు మాట్లాడుకోలేదు,

“నేన్ను ప్పరుషుక్చి. ఈలా మాటాడకుండా ఉండడము వట్టి సిరిక్స తనము, చిన్న మనిషితనము, దద్దమ్మతనము, వెరితనము”అని. అనుకున్నాడు హోనంగి,.

“ఇదేమిటి? నేను చదువ్లుకునే విద్యా్సనిని. వేటికాలప్పదాన్ని, ఈలా మాటాడకుండా ఉండడము వట్టి పిరికితనము, దద్దమ్మతనము, ఆవమాన కరము” అని అనంతలక్ష్మి అనుకొన్న ది,

కోనంగి గొంతుక సవరించుకొని *పొాఠం అంతా మనస్సునకు హా త్తిందికావాఅండి;” అన్‌ అన్నాడు కొంచెందొంగురుపోయిన గొంతుక తోం

78 కోన౦గి

“ఆర్హమయింది. చాలాబాగాఉంది. అయినా వశీక్షకోనం కాకపోయినా నాకు వేసవికాలంలో కావ్యవిమర్శ అంతా మీరు చెప్పాలి

“నేనే కావ్యవిమర్శ చెప్పడం |! నాశేం తెలుసునండీ ౪”

“నన్ను అండీ ఆనకండి.”

“కమించండి....కాదు క్షమించు అనంతల క్షి

“మా గురువుగారిని మేము క్షమించడమే 1! అమ్మో 1”

అనంతలక్ష్మి తలవంచే మాట్లాడుతూంది. ఆ మాటలలో కొంచెం సిగ్గు కొంచెం విచారమూ. కూడా మిళిత మై ఉన్నాయి

“*టునంత్ర అక్ష్మీ దేవి

*ఈఎఏందుకండీ 1

“నన్ను అండీ అనవచ్చునా? నేను ఆండిగినాోో

*నుక్రువులను ఆండి అనడం మన పూర్వాచారం.”ో

“రువులు చదువులకు అండిగలంటివారన్న మాట! *

అనంత లక్మి నవ్వుకుంది.

“అనంతలక్మ్మీ దేవి! నేను నా ఉద్యోగానికి ఇవాళ నీళ్ళ వదలు

“మీరు ఉద్యోగం మానివేసినట్లయితే తక్షణం మా ఇంటికి వచ్చే యండి గి

అనంతలక్ష్మి ఆశతో ఆమాట ఆంది. అమెను చూచీ కోనంగి విచార నదనంతో “*ఆనంతలడ్మీ దేవి, నేను కటికదరి(దుణ్ణి. నాకు మూ ఆమ్మ తప్ప ఇంచన్వరూ లేరు, బి. ఏ, పరిక్షలోమాతం మొదటి తరగతిలో నెగ్గానుః ఉద్యోగాలకు (ప్రయత్నం చేస్తున్నాను. అందుకని మదరాసు వచ్చాను, వైటువే క50సపెనీలో చేరాను, ఆ ఉద్యోగం ఆయిపోయింది” అని అన్నాడు

కళప్ప ఉద్యోగం చేయాలని మీ ఆశయం ₹ీ

“ఏ ఉద్యోగంలోనూ చేరలేన్తు చేరకుండా వుండలేను.

*బ దేమి చిత్రం!”

కోన౦0గి. 0 “ఆడే నా జీవిత రహస్యం, స్‌ో ఆసంక్ళు ప్పి, ఒక్క చోటా ఉండ లేను, ఏ పన్నీ చేయలేను, చేయబూనుకుంటే మూత్రం ఆద్బుకంగా చేయ గలను

“పీరు పొరం చెబుతోం పేనే నాకర్తమయింది.”

“మీ రేదో మహ త్తరకార్యంకోసం ఉద్భృవించారని.ో

ఆ మహ త్తరకొర్యం ఏమిదో తెలిస్తే బాగుండి పోను, దాన్నిబిగ్రి నా బీవితవి ధానం ఏర్పాటు చేసుకొందును. నూ (ప్రయత్నాలన్నీ ఆ ఆశయం కోసం చేసి ఉందును.

“ఏ విధమైన ఉద్యోగం చేద్దామని మీ ఉశమో తెలియడం నుంచిది కొదా అండి?ో

నిజమేనమ్మా, రివిన్యూ వగై్రైరాడి (ప్రభుక్వోదో్యోగాలు చేయాలని సరదా పుట్టదు. పోనీ స్లీడ రీచేద్దామం పేనే అసహ్యం... బుడబుడక్కా జోస్యమూూ, గాంధోళిగాని హోస్యమూ క్షాపకంవ సామి, నర్తకంగాని, ప్రక కంపెనీలో ఉద్యోగంగాని ఆలోచిస్తే ఎలాంటి వస్తువుల వ 5కమెనా చిపఎకి ఆత్తరువులు కంపెనీ ఆయినా కుళ్ళిపోయిన ఉృిపాయల వాసన జ్ఞాపకం వస్తుంది

ఈ బ్ర స్తే ఏంచేద్దామని శి

“రిక్షూ లాగుదామని.ో

“జ దేవి మాటండీ |”

“రిక్షావాడీబండిలో కూర్చుని వెడుతోంపేన్తూ పది ఎక్చులుకూడా లాగలేని సామానులు లాగుడు బండీలో వేసీ కొడకల్తలు పొ ల్తికడుపునకు తగిలించుకొని, పశువులకున్నబలం లేకసోవడంచేత ఆమాసపడుతూ హృదయం ఏడుస్తూ, రక్తాశ్రుబించువులు కారుసూ లాగుతూ. ఉండే కూలి వాళ్ళను చూస్తూ వుంపేన్నూ వారి ఆడవాళ్ళు వెనకనుంచి తోస్తూ ఉంపేనూ ఈ దృళ్యాలు రండూ ఏలా చూడగలం ఆనంతలక్ష్మీ దేవ!”

“ఆవి భంంపరాని దృశ్యాలే, ఆందుకనీ్‌ సరదాకుహడ రిక్షాలో కూర్చో లేను.

800 కోన ౦గి

“అవునమ్మా అవును! అందకసి ఆ రిక్షు లాగాలని బుద్దిప్పతింట్లు నాకుం దానివల్ల నే బీవించాలన్‌ అనుకుంటాను, కొని ఒక రిర్హావాడ్‌ డింది నెను కొట్టి వేళశానన్నమా టే కొదా?”

కిజైంగా రిక్షాలాగకండి, చాలా జబ్బు!”

ఈళబ్రన్పన్సు లక్ష్మీ! లత్మీ దేవి! కాని ఎంతమందో రిక్షైలు లాగుతూ ఉంపే, మనం రిక్షా లాగవలసిన దుర్భరసతులు మనదేశంలో, ఆ(పికాలో,

జపొనులో,. చీనాలో, ఇంకొ అనేకచోట్ల ఉన్నా మనం చూస్తా ఊరుకుంటు న్నాముం ఏమీచెయ్యలేము. ఇదొకటి నా ఆవేదన”

“నరువుగార్తూ నన్ను లక్ష్మీ అనే పిలవండి, అదే నాకు చాలా బాగుంటుంది.

“న్సవ్వ్యు లక్ష్మీవే. నిజంగా! అందుకనే సీకు పాఠాలు చెప్పడానికి తగుదునా అని నా ఆలోచన

ట్ర దేర్పిటండి అలాంటి మాటలు?

*“సమి మాటలాడమంటావు లక్ష్మీ! నీకు చదువు చఛెస్పడం చాలా ఆనందము, లాభదాయకమునూ ఆయినా ఇంటిదగర పిల్లల స చదువు చెప్పు కునే ఉపాధ్యాయునిగా మాత్రం తయారవుతానే మోనని భయం ఓ”

“ఉపాధ్యాయవృ త్రి చాలా మంచిదంటారుకొదా *

ఆమంచిదే! గోవ మాలచ్చిమి వంటిది ఆవృత్తి. అందులో దిగితే గోవునో, గొ(ంనో లేకపో శే గాడిదనో అవడానీకి సావకాశం ఉందీ

అనంళలక్మీ పకపక నవ్వింది.

“కాని మరు మా ఇంటికి రానడంమా(తం మానకండి. నేను ఒక వషయం చెపుతాను. సొధారణంగా ఏలాంటివారి న్నేహాలకూ నేను వెళ్ళను. అందులో నాకు పురుష స్నేహితు లసలే బేరుం వాళ్ళతో స్నేహంచేయకుండా నేను (వ్రతంపట్టడానికీ ఒక ముఖ్యకారణం వుంది. ఇవాళ మీచుు చూవిన పెద్ద మనిషి ఒక నాటుకోటి చెట్టియారుగారు. ఆయన్ను చూస్తే మీ రిందాకా అనుకున్న ప్లే అనుకుంటాను. ఆయన్ను చూచిన పాపం నాకు పోవాలంటే మీరు నాకు తెలుగుపాఠాలు చెప్పాలి. మీరు కెలుగుచెవితే నేను నెగ్గి తీరు తాను. లేకపోతే తెలుగు సున్నఅవుతుంది నాకు”

కోన ౦0గి న.

సన్సు తెలుగు చెప్పడానిక్తీ నాటుకోటి ఫొపానికి సంభంధం బమిటి”

“*కావలసినంత[!ో

“నాకు పగలు తీరిక ఏమీ వుండమలో

• నాకూ తీరక వుండదు

“ఆయితే ఎల్లాగ భ్‌

“రాతి రండ, వెనుక్షనే ఆ సంగతి మనవిచేశానుకదా 2”

ఆన్ని కారుమీద నేనున్న మకామునకు పంవుతానన్నావు రోజూ, ఈ యుద్దంరోజుల్లో ఈలా ఎన్నాళ్ళవరకూ సాగుతుందని నీ వశం ఇ

“నా. పరీక్ష్తలవరకూ సాగితే దాలండి.”

*సన్స పనోటలు గుజరాత్‌లో వున్నాను మరిలో

• ఆక డీకే పంపుతాను.

“నుప్వు నాకు ఏమీ జీతం[కింద ఇవ్వకపోతే నేను నీకు పాఠాలు చెప్పడానికి అభ్యంతరం లేడు.

కటుల్రాగే లెండీలో

అనంతలక్ష్మీకి కలిగిన ఆనందానికి పరిమితిలేదు. కొని కోనంగికి పదో భయం కలిగింది. ఆ భయం యొక్క రూవు శేధా విలాసాలు మాత్రం అతనికి న్చుటం కాలేదు.

*“*వెడ్రదామా ఆనంత,...?”

“ఎంత చక్కగా వుంది మీరు అనంకా అని పిలిసేష

“ఇదేనా నువ్వు గురువులను మెచ్చుకునే విధానం?”

“ఇతర గురువులు 'పె గతో పిలవరు, ఏమీ పిలవరు, మా అన్న గారు మృతం అమ్మి శీ అని పిలు సాడు.”

ఈ సువరా అన్నయ్యఇో

“వూ పేదతండి కొడుకు

“ఆయన ,,4, *ీ

“ఆయన లఅమయోలాలో ఇం షు ఆచార్యులలో ఒకరు.

ఇంతట్లో ఇద్దరూ మొనం వహం౦ంచారు. నోనంగి పక్క చూస్తలకో

82 కోన ౦0గి అనంతఅక్ష్మిని చూచాడు. అనంకలక్ష్మి తలవంచి ఆవోచిస్తూ పక్క దూప్పు లతో కోనంగిని చూచింది న్‌్‌

చిపరకు ఇద్దరి చూప్పలూ కలిశాయి, ఇద్దరూ పకపక నవ్వుకున్నారు. ఇద్దరి హృదయాలూ ఎందుకో ఉప్పొంగిపోయాయి.

కోనంగికి ఇంతలో ఏదో ఆవేదన కలిగిందీ. కాని చిరునవ్వుతో అనంతలక్షీని చూచి “నిష్యురాలుగారు, మనం వెళ్ళాలి. మూ మకొముకు నేను చేరాలి. మా యజమాని ఉద్వాసన చెప్పితే మాతం నీ పని పడ తాలే $”

“నన్ను పట్టుకోండి చూదాం గురువుగారూ $* అంటూ లేచి అనంత లమ్మీ పరుగెత్తి కారులో కళార్చు౦ంది. కోనంగి లేచి పరుగున నడిచ్చి “ఓడిపోయాను” ఆంటూ ముందు సీటులో 2 9వరు పక్క కూర్చు న్నాడు.

౮

యజమానితో తనకు ఆర్టంటు పని ఉండి ఆగిపోయినానని కోనంగి చెప్పగానే ఆతడు ఊరుకున్నాడు,

కోనంగి కోసం రాత్రిళ్ళు ఎనిమిదిన్నర గంటి లకు అనంతలక్ష్మి కొరు వచ్చేది, కోనంగి ఆ కొరుమీద వెళ్ళి పదిన్నరవరకూ పాఠం చెప్పి తిరిగి వచ్చేవాడు. తెలుగుభాష సంస్కృత భాషకు బిడ్డ అనిస్నీ, ఆర్యు లయిన ఆం్యధులు దక్షిణాదికి రాగానే ఇక్కడ ఉన్న ఆఅనావిజాతుల భాషలో నుంచి. కూడా కొన్ని పదాలు తెలుగు భాషలోసనికి వచ్చాయనీ అతడు

తెలుగుభోషలో పద్యాలు ఎప్పటినుంచి (పారంభమో, తెలుగు భాష్య మైన ఆం(ధభారతం ముందు కవిత్వం ఎల్లా ఉండేవో తెలిపినాడు. భారత కాలంనాటి కవిత్వము, (శ్రీనాధ పోతరాజుల యుగము, కాకతీయుల కాలం నాట్‌ ద్విపదయుగము రాయల (పదింధయుగము, సంగీతయుగ ము,శ్చంగార పదయుగము, హీన్యప్రబింధయుగమ్యు, నూత్నయుగారంభను, నవ్యకవిత్వ యుగము, ఆతినవినయుగము. మొదలయిన ఆంధ కొవ్యచరి్కిత ఆంతా

కోన౦గి 88 చెప్పినాడు, ఆం[ధభాష అందము తెలిపినాడు, ఆ తర్వాత సంస్కృత లఛాషా చరిత తెలిపినాడు. సంస్క్కాతానికీ ఆం(ధానికీ ఉన్న మహత్తర సంబం౧ధాన్న్‌ గూర్చి టోధించాడు. ఈ చరిత కెలుసుకోవడం (పతి ఆంధధ్రవాగా విద్యాల్పికి ముఖ్య అక్కడ నుండీ ఆతడు పరీ క్‌కు ఏర్పాటయిన (గ్రంథాల పొతాయి ఇెప్పడం సాగించాడు. తిక్కన భారతంలోని ఉపాఖ్యానం ఒకటి ఉన్నదిం తిక్కన కవిత్వము, భారత కవిత్వం తిక్కన్నకాలంనాటి చర్మెత్య చర్మిత్రకు కవిత్వానికీ గల సంబంధమూ అన్నీ బోధించాడు. అతని గంభిర మైన టోధనాళ కి సౌందర్యవంత మయినది, అతని కంఠము మధురమైనది. అతని గుణగణాలు ,ఆతని మూ. ర్రిమనోహరమైనవి, ఒకదాన్ని గమస్‌స్తూ, ఇంకోటి మరిచిపోతుంది, అన్నీ ఒకసారి గమనిస్తుంది. ఇంకొ చెప్పమంటుంది. తొమ్మదిగంటలకు [పారంభించిన పౌఠం వదింటికి పూర్తిచేస్తే ఆతనిపాఠము తనకు చాలటింళచంటుంది అనంత లక్ష్మీ, జయలక్ష్మి కోనంగి పాఠం చెప్పే విధానం చూసోంసే ఆమెకూ ఆనందం కలిగింది. ఎంత బాగా చెపుతారు ఈ ఆద్బాయి అనుకుంది కోంచెం ఆడతనం పుంది ఆతనికి మోములో శికుతనం అతని గుణాలలో, కోంచెం చిలిపికినం ఉంది అతని మాటలలో, పాఠం పూర్తి ఆఅయిందాకో జయలమ౬్య వారిరువురిదగ్గశే కూర్చుని ఉండేది, కోనంగిని కారు ఎక్కించి, తర్వాత ఇతర పనులు చేసుకునేది. అలా నెలా వది హేనురోజులున్న రకాలం గడిచింది. ఆ తర్వాత ఒకనాడు కోనంగి కొరుదిగి హోటలు గుజరాత్‌ భవనంలో వెనక్యసక్క పని చేయువారున్న గదులలోనికి వెళ్ళటోతూఉన్న సమయంలో ఆక్కడే నిలిచి ఉన్న ఒక 'పెద్దకొరులోంచి, ఒక్‌ గూడకట్టుదున్‌షి వచ్చి; కోనంగిని పిలిచి, “సార్‌ మీరుదానే కోనంగిరావా?” అని [ప్రళ్నించాడు, ఈ ట్ర న్వు “మిమ్మల్ని ఆశ్టెంటుగా మా జమీందారుగారు తమకారుమీడ తీసుకు రమ్మన్నారు

క్రీ కోన ౦గి

“ఏవరు మీ జమీందారుగారు? ఎందుకు తీసుకురమన్మారు నన్నుఃొ

ద్రిర్రవేనుంగుడి జమీందారుగారు. ఎందుకు తీసుకురమ్మన్నారో మాకు తెలియదు సామీ! తాము స్వయంగా ఎక్కే 'దెయిన్లురు కారే పంపిం చారు. అన్షైంటుడా సాళారు (చెప్పారు

“ఇప్పుడే వచ్చాను. అక్కడ ఎంత ఆలస్యం అవుతుంది?”

“యారు "సెపారు సామీ”

• సే పదండి

కోనంగి కారు ఎక్కాడు కొరు ముందుకు సాగింది. అతివేగంా మౌంటురోడ్లు వెంటనే చెంగల్పట్టు వె ళ్ళేదారిని పరుగులె ల్సిందిం అరగంట అయినది. ఎంతకూ ఆగదు.

కోనంగీ పక్కన కోనంగిని ఆహ్వానించిన ఆయన. కూర్చున్నారు.

కోనంగీ ఆయన్ని చూచి జ్‌సక్కడ ఉన్నాము? ఎంత "సేపటికి వెళ్ళ గలము అక్కడికి?” ఆని (ప్రశ్నించాడు.

“*బ్బకడ ఉన్నామురొ పె తకార” అంటూ. ఆ సెస్దమనిషి కోనంగిని పళ్ళూడేంత బలంగా చెళ్ళున లెపకొయ కొట్టాడు. కోనంగి తెల్లబోయి లేవ బోయేసరికి ఇంకో చెంపకాయవేళాడు. కళ్ళు పచ్చబడిపోయాయి కోనంగికీ, ఆ మనిషి చేయి యినుపచేయి.

“ఒరే గాడిద కొడకా ఆడపిల్లలకు పాఠాలు చెబుతావా! రా(ర్రిళ్ళ స్వుడా! నీ పీకనులిమి ఇప్పుడే ఏ కొండలోనో పాచేదయూలిర!” ఆంటూ అయిదారు. చెంపకొయలు కొట్టినాడు కోనంగిని. బాధవేతా, పౌరుషంచేతా, ఏమీ. చేయలేనితనంచేతా కళ్ళనీళ్ళు తిరిగాయి. చెంపలు వాచివోయాయి, (కింద పెదవి తెగ్‌ రక్తం కారిపోతోంది.

మరు సీమిషంలో కోనంగి దూలంలాం! ఆ పెద్దచునుష్యుని గొంతు పట్టినాడు. కోనంగి ఈతలో అభిండుడు. ఎప్పుడూ హాకీ ఆడేవాడు భయ పగ్దాడు. వె[రికోపం వచ్చింది. ఒళ్ళు తెలియని రుదరూపుడ్లై ఆ పెద్దమను. ష్యుని పీక పట్టుకొని తన సర్వశక్తులు వినియోగిస్తూ అతవీ కంఠము ముడి దొటన వేళ్ళతో నొక్కి నాడు,

ఇద్దరూ కలసి కిందపర్హారు. ఆవతలివాడు గుప్పిచ్ళ ముడి ౨, కోనగి

కోన ౦0గి న్‌గ్ర్‌

తలమీద పిడుగులాంటిగు డ్తులు గుడ్డుతున్నాడు, కోనంగిి అతవిస్‌క (బ్రహ్మ రాక్షసునిలా నొక్కుతూ. ఆతని మోము మీదకు వంగి తన పళ్ళతో అతని ముక్కును పళ్ళు లోనికి దిగేటట్టు కొరికొడు. వాడు గుద్దడం మాని కోనంగి త్‌ఠ వెనక్కు నెట్టడానికి కోనంగిజుట్టు పట్టుకున్నాడు. డైఫ9యివరు ఒక పకృంరోడ్డు దొరికేవరకూ. కారుపోనిచ్చి, ఆ పక్కరోడ్డులోనికి పోసచ్చి ఆ కొరు ఆపి తానూ కోనంగిమీదకు ఉరకొడు.

కోనంగ్‌ ఆ పెస్టమనిషిముక్కుూను కండ ఊడటంక కొరాగ్గానే క్ష అని ఆరచిి ఆతడు కేక వేయడంవల్ల, అంతగొవ్వ వసాదును మించిన మహో వీరుడు కోనంగి కాబోలు ననుకొనే కారు ఆపుచేాడు. డై 9వరు కోనంగి మీదకు ఉరికాడు, కోనంగి ఈతని పీకనొళ్కాడం చురింక గగ్జిచేశాడు, రై 9వరు అది చూచి తన మొలలో ఎప్పుడూ వుండే అరువల్‌ [కత్తి] తీళాడు పొడవడానికి. అది ఎలా (గదాంచాడో వోసంగ్‌, మొదటివాని పీక వదలి రెండవవాడు క త్తి శ్రైలోపుగా వాడి మొగంమీద తన జోడు కొలితో తన్నాడు. ఆ తన్ను కోనంగి అద్యష్టం కొద్ది వాడి యెడదు కంటికి తగిలి (పాణం జిల్లార్చుకు పోయే భాధ పెట్టి టీ అని ఆరచి కత్తి పది లాడుం

ఆ కత్తి సీటుమీద పడింది. కోనంగి ఆ క్‌త్రి ఆందుకుని రివ్వున బేదాడు. దై 9వరు కొరు తలుపు తెరచి పైకి ఉరకొడు మొదటచీవాడు కోనంగి పట్టిన గట్టి పట్టునల్ల పది నిమిషాలు ఒబ్మ తెలియక పడి వున్నాడు,

ఇవ్వుడు మెలకువవచ్చి, మొదటీవాడు “సామీ మీరుపొండి, మారు బుద్ది సచ్చింది అన్నాడు,

కోనంగి కొాల్ఫై రవుసిలా బేవి*ోట్‌రి వెధవల్లారా | మిమ్మల్నిద్రర్నీ చంపి మరీ వెడకానురా”ో అని ఆరచాడు,

కింద పడినవాడు తన ఆరువుల్‌ మొలనుండి తీద్దామని (ప్రయత్నం బేళాడు, కొని కోనంగి. ఆ చేతిని తన జోడుకాలితో నొక్కాడు, చేతిచ్తేలు ఒకటి ెళ్ళున విరిగింది,

8 కోీన౦0గి

(తాగుడువల్ల నీరసించిన దుండగీణృ(క్రాగుడుబలంతో (పాణొాలుతీయ డానికి వెరవరు. స్వచ్చన (బతుకు (బతికిన కోనంగిలో వున్న బలంవారు ఊహించుకోలేకపోయారు,

కొరు వై వరు రోడ్డుప్రక్క పడివున్న "పెక్టరాయి తీసికొని వెనక తలుపు తెరచి కోనంగిమీదకు. వే సేసరంక్తి కోనంగి 2ై9వరు సీటు లోనిక ఉరికాడు, ఆ రాయి వచ్చి [కిందపడి లేవదోయేనాడి గుంచెకు తగిలి నీ కొం(డు పోటాయిడా![” అని ఆరచి వెనక్కు పడు, కోనంగి కారులోంచి బయటపడి తనచేతిలో వున్న కత్తితో కారు చక్రం శైర్లు పరపర కోసిపారే గాడు,

థై వరు తనమీదకు వచ్చేసరికి క త్తి పుచ్చుకొని వాడిమీద కురి కొడు వాడు *టో అని కేకలు వేస్తూ పొలాలలోనికి ఉరికాడు.

కోనంగి వెంటనే కాగుకడకు వచ్చి, కత్తి (కిందపడవేసి లోసవున్న మనిషిపై రాయితీస్త్‌ వాడు మూలగడం చూచి భయములేదనుకొని, పక్క పొలంలోని సీళ్ళు తీసుకొని వచ్చి మొగంమీద జి, వాణీ ఎత్తి సీటుమీద పడుకోచెటినాడు,

ది

10

కారు సైదాపేటకు ఎనిమిది మెళ్ళలో ఆగింది. ఆ విషయం కోనంగి ముఖ్య రాజసథంమీద మైలురాయినిచూచి తెలుసుకొన్నాడు. హోటలు గుజ రాతుకు పది హేనుమైళ్ళు నడవాలిరా భగవంతుడా అనుకుంటూ “పెదా పేట వైపు దారిపట్టాడు,

వాళ్ళిద్దరూ కలని కొరుచగక్రపు మరు వేరొకటి తగిలించి వెళతారు

కాబోలు అనుకున్నాడు. తన మొగంఆంతా వాచింది. ఒళ్ళంతా భరింపలేని బాధ, తనతో రాక్షసి యుద్దంచేళశారు ఇద్రరూ,

ఏమిటి వీళ్ళ జు! 6 ₹ ఆడపిల్లలకు చదువు అఆంపే అనంత లక్ష్మికి చెదువు కదా? ఆ చదువు చెప్పడం ఆ జమీందారు కన్వరికో ఇష్టం లేదుః

జమీందారూ లేడు గిమీందారూ లేడు. తప్పకుండా ఈ పన్‌ ఆ

కోన ౦0గి [7 నాటు కోటి చెబ్టిగారిది కొవచ్చు, చెట్టిగారికి తాను అనంశలక్ష్మికి పాఠాలు చెప్పడం యిస్తంలేదు. ఆ మసిషిని చూ స్తేనే వగ నూనె మనిషిలా వున్నాడు

అతనికీ ఆనంతలక్షిని కబళిద్దామనివుంది. ఎవరీ ఆనంత లక్ష్మీ? చెట్టి యారుగారికి ఈ కుటుంబానికి పిమిటి సంబంధం? చెయిన్లురుకారు చెట్రనూరు గారికే ఉండాలి, చేదా వేచే యింకా జమీందారు ఉన్నాడ మో, అత డలా కన్ను వేన వుంవాడేమో! ఈ విషయం చెగ్చెచూరుగా౦కి ఏమీతెలియదే మా? తాను ఊరికే (భమపర్దాడే మో?

ఎవర్నీ యిలా ఈ రోజులలో సయరు. ఆంత దౌర్దన్యం ఇంచగోటి లేదు, ఒక్క బాలికా జీవికంలో అనేక కారణారివల్ల ఆనేకులకు వ్యవహాక సంబంధాలు వుంసే ఓర్వలేనితనం, చేతకొనితనాలవల్ల ఒక దుర్మారుడు ఆలా సందింధము కలిగివున్న (ప్రతివాశ్తి చంపించి వేయడ మేనా? లేకపోతే చావ గొట్టడమూ?

కాని మా బాగా బుద్రిచెప్పాడు తాను గుండాలిప్తరికీ, కొరచమయి శే తానే వాళ్ళిద్దరినీ చంపేవాడేమో! తన దగ్గిర ఆ కారు డై0వరు కత్తి ఆ దొంగ పెద్ద గుండా కత్తీ రెండూ వున్నాయి. ఆ. కశ్రులమీద పేర్లుంపే, ఆ ఇద్దరు రౌరల పేర్లూ తెలుస్తాయి. వాళ్ళవి తానూ బాగా ఆనవాలుపట్టగలుగు తాడుం

వాడు కొటన లెంపకొయలకు తన పెదవి చితికిపోయింది. ఎంత వాచించో ఈ పెదవి!

ఇంక తన క రవ్యం వమిటి? తాను భయపడి అనంతలక్ష్మి! నొఠం మాని ఎయ్యడమ్హా చెప్పడమా? ఈ చచ్చుగుండాలక భయవడి తాను తన గౌరవాన్ని వదలుకోవడ మేనా?

“పలు కోనంగీ! నీ ఇందుకు భయమూ ౪

ఏమంటిని రయమూ త్వరగా నడు టయిమూో అని పాడుకుంటూ నడకవేగం ఎక్కువ చేళడు. తల మొగమూ

గ్ర కోన ౦0గి యెంతో బాధ 'పెడుకున్నాయి. నవ్వబోతే పదవులు మరీ నొప్పి జట్టాయి,

ఈ చెట్టి ఏంతపనిచేళాడు! *ఓయీ నాటునోలే, సీ కోటతో కోనంగే శ్వరరావు (బతుకు సందులలో (ప్రయాణానికి ఆడ్డం పెడదాము ఆనుకున్నావు కాబోలు?

“రాటోకు రాబోకు చెట్టియారూ

నీ బోంట్లు మాబోంట్ల కడ్డురారూ” అనుకుంటూ వేగం ఎక్కువ చేళాడుం ఇంతట్లో వెనకనించి కొరులైట్లు కన బడ్డాయి. ఎందుకై నా మంచిదని ఒక మళుప్పు తిరిగి పొలంలోనికి దిగి చేతు లలో 'రెండుకత్తులూ ధరించి చెట్టుచాటున నిలుచున్నాడు కోనంగి, కారు నొమ్మదిగా వచ్చి ఆక్కడ ఆగంది,

అందులోంచి డై 9వరు దిగాడు “కంక సంగిర్రావుగారూ మీరుదా ఇక్కడ ఉంపే రండి! తీసుకువెళ్ళి మీ హోటలులోదా దింప్పతాము |” అని ఓ మోస్తరుగా శేక వేశాడుం

“ఆక్క రలేదయ్యా, నీ కారూ నువ్వూనూ!నడు. నీకారుసు విమానం చేయగలిగితే ఎగిరి చక్కాబో, స్వగ్శలోకానికో, యమళలోకానినో అన్నాడు కోన౦గి+

కారు 2 9వరు “మీ చిత్తందాకశొ అనినాడు కారులో ఎక్కి కొరు నాగింది. ఆయిదు. నీమిసాలటో మాయమైపోయింది. అక్కడ నుంచి కోనంగి కాళీడుకుంటూ నడిచి మూడుగంట అకు 'పెదాపేట చేరాడు సైదా “పేటటో బన్సులు ఆయిదుగంటలకు బయలుదేరతాయి. ఆ బస్సుస్తాండు దగర ఉన్న కాఫీహోటలుకు ముందున్న బల్లమీద వాలిపోయి కొంచెం చలి వేయడంవల్ల ముడుచుకొని పడుకున్నాడు,

చలి. ఎక్కువగా వేసింది. తలనొప్పి చంపుతోంది కోనంగిని. ఒబ్బ వేడెక్కింది. ఒళ్ళునొప్పులు ఏక్కువై నాయి, అలాగే ముడుచుకొని పరుండి ఆఅఆయదుగంటలకు మొదటి బస్సుమీద హోటలు గుజరాతుదగ్గిర దిగి, అప్పుడే

సేవకుల దొడ్డిద్వారం తెరచివుంటే అందులోంచి లోనికిపోయి్యి, తన గదిలో తనతో బాటు వుందే ఇస్దరు వడ్డనదార్లు లేకసోవడంకూడ గమనించ

కోన ౦0గీ 80

లేని దశలో తన పక్కమీద పడుకొని దువటి కప్పుకొని నిదురపోయాడు,.

పొడు కతలు, కలలుబేకుండా వీనో మర్తూః మైళ్ళ కొద దూరాన ఉన్నట్లు ఎవరో ఎక్కు డోమాటాడుళున్న ట్లయింది. కోనంగి అలా పడివుండి ఎన్ని యుగాలకో కళ్ళు తెరిచాడు,

ఎదురుగుండా మంచంమీద అనంతలమ్మీ కూచుని ఉంది, ఆమె వెనుక జయలక్ష్మీ కుర్చీలో అధవసించి వుందిం

“లు రున్సగారూ ఏలావుంది?

“ఏలా ఉండడ మేమిటి? (మాట సీరసంగా వుంది.)

“మీకు పది హేనురోజులను౦ండి ఒళ్ళుకెలియని జ్వరం, మీ ఒళ్ళంతా హూనమైఉంది. ఏమటివంతా?ో

నర్సు “నెమ్మదిగా చెప్పండి కబుర్లు రోగి ఆవేదన వృద్దిచేయకంగి. ఆయన ఒంటికి మంచిదికొదు ఆని అన్నడిం

ఆనంతలమ్ష్మీ = ఆలాగేనమ్మా!

జయలక్ష్మి ; మీ కోనం రెండురోజులు చూచింది మా ఆమ్మాయి, దానిబాభ ఎకువ ఆయింది. చివరకు పదిరోజుల[కిందట నేనూ, అమ్మాయి ష్స్‌ కోసం హోటలు గుజరాత్‌ వెళ్ళాం, వచ్చిందాకొ డఉళరుకోంపేనా ౪ అక్కడ ఒళ్ళు కెలియని జరంలో ఉన్నారు. హోటలువారు మీశేచో మందిప్పిస్తున్నారు. జ్వరంతో అనరకాల మాటలు, మా కారుమీద ఎక్కించు కొని మా ఇంటికి తీసుకువచ్చాం. మౌ కుటుంబం డార్హరు రష్డగారు శాయ శకులా పనిచేశారు. ఒళ్ళు గాయాలకు కట్టుకట్రించారు, ఇంజక్షనులు ఇచ్చారు. రక్తం పరీక్ష చేశారు. నిన్నర్శాతి చటుక్కూన జ్వరంతగ్గింది. మీకు వచ్చిన జ్వరం: పెద్దరకం మలేరియూటండి. ఆంచుతో తలమీద ఏవో దెబ్బలు తగిలి ఆ మలేరియావల్ల మీరు దుమ్ము గుర్తుపట్ట లేక పోయారు అని తెలిసింది.

“అబ్బా! ఇంక 'పెద్దగాథ జరిగిందటండి?” అని నీరసంగా నవ్వోడు కోనంగ,

చతురపథం ణా క్షే

కోనంగి, చిక్కిన మోముతోనూ గడ్డం, మీసం పెగిరిన మోము తోనూ తదియనాటి వెన్నెలలా నవ్వుతూ *ోఆదోరకం మలేరియా, పెద్దరికం మలేరియాయే వచ్చింది మన పెద్దరికం తీసేసింది అని మళ్ళా అన్నాడు.

అనంకలక్ష్మి ఆతని సంతోషావిక్నీ అతడు సలిపే హోస్వానికీ, అతడు (బితికొడన్న దివ్యభావానికీ ఎండా వానలా పకపక నవ్వుతూ, కళ్ళనీరు జల జల కారుస్తూ. మళ్ళీనవ్వుతూ నుంచుంది.

మన నాటుకోటి చెట్టిగారు, పాపం, ఈ పదిరోజులూ వచ్చి కోనంగికి ఎలాఊందని కనుక్కు౦టూనే వున్నారు,

కర హోటల్లో జబ్బుపడి ఉన్న మనిష్నిని, ఈ అనంకలక్ష్మీ తీసుకు వచ్చింది. దీనికి బుద్దిలేదు! టోగందానిగుణం పోగొట్టుకొందికాదు! ఈ దుర్మార్గుడు చావనన్నా చావక ఈలా (దితికిఉన్నాడు. అయినా తొందర లేదు. జ్వరం తీవంగా వస్తోంది. ఇంతవరకు తెలివిరాలేదు. వచ్చినా అది: సంధితెలివి, ఒకవేళ జ్యరంతగ్గిందా తనకు తగిలిన దెబ్బలకు బుద్దివచ్చి ఇక రాడు. వచ్చాడా ఇంకో చక్కని మార్షం చూచుకోవచ్చును. అనంతలక్షీకి తానుతప్ప కన్యరికం చేయగల ళక్షిగలవాళ్ళు ఎవరు” అని లోవల ఊహిాంచుకొనేవాడు. కొని కథ అడ్డం తి౨గింది.

ఆనంత లక్ష్మీ డేహంలో మనస్సులో నిర్మలత్వం ఉంది. రఘునాధ రాయని హృదయ మహారాజ్యం ఆక్రమించి, చ(కవ తి రాజ్యమేలిన దివ్యసుందర్శి భూమికి దిగివచ్చిన పరదూస్పరస సుందరి దముధురవాణి ఆంద

కోన ౦0గి ఫి

చు౦ంతా ఈ బాలికలో (పత క్ష్య మైంది కొంచెం కోల, కొంచెం గుండ్రని మోము, అయిదడుగుల ఎత్తు, పొట్టి పొడుగుకాని ముక్కు, సమమైన కోల తనంలో దవడలో, బుగ్గలు ఫాలము పీక రేథాావపవాహ సామ్యం కుదికి వుంటాయి, అలాంటిమోము గుంటలుపడే బుగ్గలు, కొంచెం ఇపెకీతిరి గిన పె పెదవి, కొంచెం అంపే కొంచమే ఎత్తయిన కింది పేదవ్మీ సుడులుపడే సమ చుబుకమూ ఉండి, ఆ మోము కొను బంగారంరంగు కలిగి ఆ రంగుకు తగినట్లు లేత గులావి రాగం అప్పుడప్పు డా బుగ్గలకు (ప్రసరిస్తూ ఉంచు, అలాంటి సౌందర్య నిఘలన్నీ చేకూరినచోట, అ నిమలకు కి రీటంలాంటి కళ్ళ అందం వెలసిందనుకొంపేే ఆ దివ్య సౌందర్యవదనం ఆనంతలమ్మీ ఏ, కొాంచనమాలను, సుబ్బలక్ష్మిని నశినీజయవంత్‌ను ముగ్గునినీ కరిగించి పోత టోస్తే అనంతలక్ష్మి అవుతుంది.

అవును, అనేకమందికి చక్కని హృదయాలనన్నీ గబగబ పువ్వు పుణ్‌కినట్లు ప్పణిశే శక్రిగల సౌందర్యపూర్ణ మైన మోము ఉంటుంది. అంచే. ఆ మోముకు తగిన తలగాన్కీ తలకట్టుగానీ ఉండవు, అతి పెద్ద లంకగుమ్మడి లాంటి తలో పొన్నకాయలా. మెదడులేవి తలో ఉంటాయి, ఆంనకలమ్మకి తలకట్టు, తొడి రాగాలాపన ఆమె కేళ సౌభాగ్యము, శేళరంజనివారి (ప్రక టన చిత్రాల త లకట్లులకు పాఠాలు నేర్పుతుంది.

ఎవలైనా ఒకశిల్చి “నికు ఆ తలమా(తం చాలదా అని తెలివిగా అంటే పెదవి విరిచి ఊరుకుంటాడు.

పూర్వకవి అందాల మెడను శంఖంతో పోల్చాడంపే ఊరికే పోల్చాడా? ఇంగ్లీషుకవి వర్షించే హంసమెడ ఆం(ధకవివి హడలుకొడ్తుంది.

శంఖంవంటి కంఠం అం౨సే పెన లావు (కింద సన్నమనిగాన్సి [కింద లావు పైన సన్నమనిగాని కాదని కోనంగి అన౦కత లక్ష్మీ క౦ంఠంవైవు చూపులు పరుస్తూ అనుకున్నాడు. మూడు రేకలతో కూడిన్నీ శంఖం కాబోయే రూవము కలిగిన్నీ, శంఖంలా స్వచ్చమైన రంగుకలిగిన కంఠం సౌందర్యాతి సొంచర్యవంత మైనదని కవుళభావం౦: అనుకున్నాడు కోనంగిం అలాంటి భావానికి పరిమళం ఇస్తు౦దికదా అనంతలక్ష్మి కంఠం.

ఆనంక లమ్మీ కోనంగికి దాది అయింది, జయలక్ష్మీ అనంత లక్ష్మిని

రై కోన ౦0గి

ఈక్చా గ్రే ్లీక్రి వెళ్ళు తలి నేను యీాయన్ను చూస్తూ ఉంటాో* నని (బిళిమాలినొ వినందే! మొదట కోనంగిని జ్వరంతో తీసుకుని వచ్చినప్పుడు కాలేజీకి వెళ్ళింది. కొని అక్కడ ఆమెకు ఏమీ తోచలేదు. ఏడుపు వచ్చినంకపని అయింది. మొదటిగంట కొట్టగానే ఒక ఉత్తరం తనకు జ్వరంగా ఉన్నదని (వాన్‌ అనంత లక్ష్మీ (ప్రిన్సిపొలుగారికి ఇచ్చి ఈవలకువచ్చి, ఒక రిక్షై చేసు కొని ఇంటికీ వచ్చివేసింది. మళ్ళీ కోనంగికి జ్వరం: త;1వరకూ కాబేశీ గడవ తొక్క లేదుః

“రన్స్‌, సీకుకూడా జబ్బుచేసుం దే మోచేో అని తల్లి అంపే ఆమె వినలేదు. తిరుపతి వెంక పేశ్వురులకు [మొక్కు కుంది. దున్నారుగుడి (శ్రీ కృష్ణునికి (మొక్కుకుంది. (శ్రీరంగం శ్రీరంగళాయికి మొక్కుకొంది అనంతలడ్మీ.

ఆతనికి నార్మల్‌ వచ్చి మాట్లాడుతూఉంటపే ఆమె అనందం వర్షణా'

ఈ చరిత ఆంతా జయలక్ష్మీ కని'పెడుతూనే ఉంది. తానూ ఆలాగే (గుమించింది ఆయ్యాంగారుని, తన్ను పేమ సము్ముదంలో పూవుల ఓడలలో కేల్చుకొని పోయినా డా [పీయమూర్రి,

[పేమ అనే మహో త్తమ స్టితి మనుష్యుని జీవితంలో ఊరికేరాదు.. భరతో స్నేహమూ, స్తీ పురుష సంబంధ (పీతీ సమ్మిశ్రికమై ఒకరకమైన (ప్రేమగా పరిణమీసాయి. ఒక నా డాస్తెతి సంపూర్ల(పేమ కొవచ్చును.

కాని ఆసలు (ప్రేమే స్తీకిగాన్తి పురుషనికిగాని సంభవిస్తే ఆది అమృత మహానది. సరస్సు కట్టలు తెగినట్ల వుతుంది ఆనీ జయలక్ష్మీ అను రుంది,

అనంతలద్మీ వరస చూ సే కోనంగిరావుని పూర్ణిగా (పేమిస్తున్న స్తే జయలక్ష్మీకి నిర్దారణ అయిపోయింది.

ఎమిటి. ఇప్పుడు క_ర్రవ్యం? అని జయలఅమ్యే అనుకుంటున్న సమయంలోనే ఆనంత లక్మి కోనంగిచేత దాన్ని డావ (తాగిసున్నదిం

*ఆక్రలి అవుతున్నది, కాని సయించడంలేదు లచ్మ[ో

“మివంట్లో ఒక వీశెడు క్వినయిను (పచశించింది. అందుకనేగాధంచీ

కోన 0గి రికి మిమ్మల్ని పళ్ళరసం తెగకాగమంటారు డాక్త రు!”

“స ర్రేర్రే! రెడు మూడు రోజులలో సె త్యనాడి తిరగకపోతుందా ఏమిటి? తిరక్క పో పె త్తకారినే అముపోతాను!కో

*ిత్రే గురువుగారూ మీరు ఎప్పుడూ అల్లా నవ్వువచ్చే మాటలు మాట్లాడుతూనే ఉంటారా?"

“నాకు ఏడుపుమాటలు చేతకావు. కృష్ణళాస్త్రి గారి శిష్యరికంచేసి ఇంఠ ఏడుపు కవిత్వం. రచించడదున్నా నేర్చుకోవాలి |”

“నవ్వుకవిత్వంం ఏడుపు కవిత్వాలేగాని, ఇంకోరకం కవిశ్వం తెలు గులో బేనేవేవా అండి?

“లక్ష ఉన్నాయి. రాయ పోలు వారి (ప్రియురాలే చెల్లెలు కవిత్వం, 'వేదులవారి పూవుల క ఏత్వం, నండూఏవారి పల్లెటూరి కవిత్వం, తుమ్మలవాకి రైతు కవిత్వం, విశ్వనాథవారి ఎత్తుకొండల కవిత్వం, కాటూర పింగణగలఅ నే సపెళడు కవిత్వం, కవికొండలవారి అటుకులు, జీడిపప్పు కవిత్వం, దీక్స్‌ తులవారి బువ్యాలాట కవిత్వం...

ఈం దేమ్సిటండీ! ఒకటడిగితే ఇరవై చెబుశారు ఇంశ నీక5సంగా ఉన్నారు కూడా ౩

కళ బ్య ట్రా మాట్లాడుతూఉం టే, కాస్త జావకూడా సయిస్తుంది.. ఇంకో వెండిగిన్నెడు జావా దానితోపాటు సొతుకుడిరసం ఒక పెద్ద గాసుడూ పట్టు కురా అనంతయ్యగారూ[”ొ

క ట్పల్రాగేనండి కోనంగద్ముగారో[ో అంటూ సమగె త్తింది అనంత లష్మీ నవ్వుకుంటూ,

ఆమె పరుగెక్తుతూ ఉంమే ఆమె దేహసొస్టవచందిక వెన్నెల కరు స్త్వంది అనుకొన్నాడు కోనంగి. ఎక్కడా అపకుతిచేని శరీరాంగ నిర్మాణం ఈ మెలో చేతులూ, వక్షనీధులు, నడుము కటి, కాళ్ళు? పాదాలు (బ్రహ్మదేవుడు దివ్యలలిత కళాపారవశ్యకతతో నృస్నించి ఉంటాడను కున్నాడుం.

ఆందమైన బాలికలు ఉండడమే లోకానికి ఆసత్రు. అందం సూదంటు

రికీ కోన౦0గి

రాయి. మగవాళ్ళు ఆనే ఇనుప శకలాలను ఆకర్షి పే ఏలాగు తనదోటి దద్దమ్మల. (దితుకు!

అందాని కందం, ధనానికి ధనం, సంస్కృతి, విద్య అన్నీ ఉన్న ఈ బాలిక ఏమిటి? ఎక్కడో ఒక్క, కోనంగి కొకిిరాయి తానా 1.

ఇంతలో అనంతలక్ష్మి బాధర్లీజావ్యా పళ్ళరసం. పట్టుకు వచ్చింది.

ఈ నేన్స అమ్మాయినా?”

“సన్లు అభ్బాయినో ౪

త్త

పది ఫధ్యాలు వంటబిర్రి, కోనంగికీ బలం వచ్చింది. మళ్ళీ కోలు కొన్నాడు, వెనుకటి తేజన్సు వచ్చింది

ఇంక తన హోటలు గుజరాతుకు వెడతాసన్నా డు. ఈలోగా మన చెట్టిగారి పుణ్యమాఅని కోనంగిని గూర్చిన దర్యా ప్రయూవతూ జయలక్ష్మికీ, అనంతలక్ష్మీకీ కూడా తెలిసింది. చెట్టిగారు బందరు ఉత్తరాలు. (వాయించ్చి కోనంగి చరి[త్రఆంతా తెలుసుకున్నాడు. ఆదంతా తారుమారుజనసి జయలక్ష్మికి తెళలియచేళాడు,

కక్షోీన0గ్ని తండ్రీ ఎవరో తెలియదు. చెడిపోయిన ఒక (వాహ్మణ దానికి వీడు పుట్టాడు, ముష్టిఎక్తుకుని తప్హి కొడుకూ (బలికారుం ముష్టివల్లనే చదువుకున్నాడు, త ల్లి ఇంకా జారిణీవృ త్రి చేస్తూంది. వీడు వద్దిరౌడీ, ముండల ముఠాకోరు. కొంచెం దొంగతనంకూడా వుంది విడిదగ్గిక”అని చెట్టి యారుగారు జయలక్షికి చెప్పాడు,

జయలక్ష్మి కూతురుతో *ోఅమ్మిళీ, మనశెందుకే ఈ. దొర్చాగ్యుడు? తల్లికీ తండ్రికీ పుట్టని మురికికొల్వ మనిషి, వాడికి చేసినజబ్బు పాతరోగ మట! ఆ రోగం కట్టుతప్పిన చండాలురకు మాతం వస్తుంది, ఈ సంగతి మన డార్డ రే చెప్పాడటొ అని చెప్పింది.

ఆనంతలక్ష్మి తల్లి మాటలకు లోలోన మండిపోయింది. కొని పైకి ఏమీ అనలేదు, ఇదంతా ఆ చెటల్టెయారు మహానువావుడు తృళ్ళికి నూరి పోసిన భావాలు, తన తల్లి నట్టి తెలివి తక్కూన తి కొదిట్ట అన్నీ

కోన ౦గి ర్టిగ్ర నమ్మింది.

కొలేవీకి వెడుళూ తనుడాక్లరును కలుసుకొని అనంకలక్ష్మీ కోనంగి జబ్బుసంగతి అంతా అడీగింది. ఆయన స్పష్టంగా కంస గి రాపుగారివీ ఎవరో దెబ్బలు కొట్టడంవన్న ఆయనలో ఎక్కడో అణగిఉన్న మలేతయా బయట పడినది. తలపై యెక్కువ 'దెబ్బలు తగిలి అలా ఒబ్ళు తెలియక పడి ఉన్నాడు, మంచి ఆరోగ్యవంకు డవటంవల్ల లేరుకున్నాడు” ఆని చెప్పాడు.

_ “*ట్రర్నుకే ఆయనేమీ ఫ్త్రీ సంబంధమైన రోగాలు లేవా?

“ధా! ఛా! ఆ భాలకుడు ఉ త్తముడు, ఎందుకంటావా,సంపిలో అతడు మాటాడిన మాటలన్నీ ఉదాత్తమైనమ్కి హాస్యరపపూరిత మైనిఎన్ని. ఒక్క పొల్లుమా మైనా రాలేదు.

“సంధిలో మాటలనుదిట్టి....”

ముంచి చెడ్తబు నిర్ణయించగలం- సంకఠోనూ, మర్తుముంద ఇచ్చి నపషుడూ పూర్తిగా మత్తువావి మునుపూ, హృదయంకో స్త్రీలో ఆఅణచు కొన్న ఆసఎ భావాలు చై టపడకాయి. ఆంచుకని ఆ మాటళినుదిం మను ష్యుని విజతత్వం బయటపడుతుంది.”

అనంతలక్ష్మి వెళ్ళిపోయింది. అనంకలక్షీ]ి వెళ్ళిన గంటకు డార్జరు గారి దగ్గరకు చెద్దయారు చక్కావచ్చారు.

డాక్టరు. వి విమండీ! ఇలా దయ చేళారు?

చెట్టి $ మీకోసం డాక్టర్‌ |

చారకరు ఫీ ఎందుకూ 1?

చెట్ట నొ ఉగ్రైశం చెపాను. కోనంగిరొవు అనంకలష్ష్మీపై కన్ను వేళాడు వొడు వర్ద లోఫర్‌, బి. యయుః అయితే సరేనూ మం, గుణాలు ఉండాలి. ఇంతకూ వాడు ముంగల ము కోరు, నేను అనంత లక్ష్మీని పెళ్ళి చేనుకోదలచుకున్నా నుం కోనంగి విషమంతో ఈ అమ్మాయి...

డార్చే రు: కొంచెం సదభ్మిపాయంకో ఉందని మీ ఉగ్పైశం?

చెట | అవ్వనండి. మీరు కోనంగికి వైద్యం చేస్తున్నారు. ఆతనికి

ర్టిగ్రీ కోన ౦0గి

సుఖవ్యాధులు ఉండకూడదా ?

డాక్టరు వ ఆలాంటివి యేపీ లేవని నేను సిర్టారణగా చెప్ప గలను,

చెట్టి : ఆమ, ఆమ మీరు చెప్పింది నిజమే శ కాని ఆనంక లక్ష్మీలో అనురాగరోగం కుదర్చాలి మీరు నేను పదివేలు ఫీజు ఇచ్చుకో గలను,

డాక్టరు వ అంత పెద్దజబ్బా అనురాగరోగం! రోగం సంగతి ఆంతా ఆలోచించి తర్వాత చెపానులెండి.

చెట్టియారుగారు సంతోషిస్తూ వెళ్ళిపోయారు.

డాక్టరు రంగనాయకులు రష్యా(్రయుడు, కమ్యూూనిస్టువాదిం కొంగ సనులో పనిచేసి చేసి దేశంలో ఉన్న శ ్రలను కొంగను కట్టుకు రాబేక పోతున్నదని, అహింసావాదమువల్ల ఎదుటివాడి హృదయం మార్చడం అనే ఆశయం ఉదృవం అవుతుందన్కీ ఈలోగా తిండిలేక మాడిపోతూ ఉంటారు [ప్రజలు అనీ నిర్దారణ చేసుకున్నాడు. ఆచార్య నచేం(ద్రదేవు, జోష్‌ జయ (పకాష్‌ మొదలగువారి వాదనలు నచ్చాయి. ఆ రోజుల్లో కొంగెసు ఎడమ చేతి వాదన వారుండేవారు. వారు కొం(గెసు సోషలిస్టులు కఘ్యూనిస్తులు, అనీ.

జోషీ మీరట్‌ కేనులో ఉన్నాడు జైలుకు వెళ్ళాడు. ఆ సందర్భం లోనే ఆ తర్వాతనే జోషీ డాంగే మొదలగువారు కమ్యూనిస్టు ఎగా ఉండ్‌ రహస్యంగా సామ్యవాదాన్ని (ప్రచారంచేస్తూ వచ్చారు. వారిలో భాలామంది కొాం(గెను సభ్యులే.

[పభుత్వం కమ్యూనిస్టు నంసఘూలను నిశేఫించింది. ఆ కొరణంచేత కమ్యూనిస్టులు కాంగైసులోనే ఉండి పనిచేస్తూ వుండిరి,

జయప్రకాష్‌ నారాయణ్‌, మెహరల్లీీ పుచ్చలవల్లి నుందరయ్య మొదలై నవారంకా కొంగెస్‌లో సోషలిస్టులుగా (సాంఘికవాదులుగా ) ఉండే

డాక్టరు ఫీర[వాతలు చదివేవాడు, టోర్తివిజంను గురించి చదివేవాడు 1008 లోనే పరీక్ష పూ రిచేసి, 1080 లో మదవాసులో (పాలను (ప్రారం

కోనం౦ గి ర్‌

భిందాడు. డార్ట్రరుగారికి మొదటనుంచలీ చక్కని కాతాలు పర్పడి మంచి హస్తవాసి అనిన్నీ, దిఎమైన వైద్యుడు అస్‌న్నీ పేరు పొందాడు, 1౪380నో కొంగసు సత్యాాగహం “ప్రారంభించింది. 1831 తిరిగి వచ్చింది. మళ్ళీ 1! 82లో కాం(గెనువారి నందరినీ కొారాగారాలలో బంఏంచాడు, కొని చాలా మందివి (పభుత్వంవారు లారీ (పమోగంచేసి మాత్రం వదులుతూ ఉండే వారు,

ఆలా౦టివారి కందరికీ ఆ ర30డవ సత్యా(గహాం౦లో డాక్టరుగారు ఎై ద్యం చేసేవారు. కాం[గైను శిబిరానికి వై ద్యులయ్యారు, అందుచేత [(పభుత్వంవారు డౌశ్హ రుగారిని కూడా కారాగారవాసొనికి పంపినారు, 1084లో అందరితోపాటు ఆయనా బయటికి వన్చాడు.. మరీ పెష్ట వర్యువై? నెలకు సునాదూసంగా పన్నెండు వందలవరకూ తెద్చుకుంటు

కొంగను (పమఘత్వకాలంలో జనరల్‌ ఆస్పత్రికి గౌరవ వైద్యు

డాక్టరు రెడ్డ వెద్యం (పారంభించినప్పటినుంచీ ్రీ రంగయ్యంగారు రెబ్డగారిని తమ కుటుంబ వై ద్యునిగా చేసుకున్నారు. అలా చేసుకొనకానికి రక ముఖ్యకారణం వుంది. అయ్యంగారు కారులో ఓ సాయంకాలం నీచ్చికి వెడుతూ ఉన్న సమయంలో లజ్‌ మూల కొంచెం పనివుండి అగి, మళ్ళీ కారక్కి పెళ్ళటోయే సదుయంలో, తలుప్పమూస్తూ ఉంపే చేతిచేలు నలిగింది-

ఎదురుగుండా రెడ్డిగారి వైద్యాలయం ఉంది. అందులోకి ఆయ్యాం గారు. పరుగెత్తి చితికి కట్టు కట్టించుకున్నారు, అప్పుడు ఆయ్యుంగారికి రెస్తే గారంటే చాలా మంచి అభ్నిపాయం. కుచిరింది. అనాటినుంచి 'రెస్తగారు ఆయద్యింగారి కుటుంబివై ద్యు అయ్యారు,

తే

డాక్టరు రంగనొాయకులరెసి ముఖ్యంగా మూలకొరణవాది, కొరణం

లేకుండా కోర్యం జరగదంటాడు, అందుకనే చెట్టియారుగారు తనకు పదివేల

[8 కోన౦గి రూపాయల ఫీజు ఇవ్వడానికి సిద్దం ఆయ్యాడ్వే అందకు మహత్తర కొరణం వెంటనే ఆర్ధం చేసుకున్నాడు, డాశ్వరు రెకి క్‌ అంటే నచ్ముకంలేదు, ప్రీ పురుష సంబంధం ఒక [పకృతి న్యాయమని ఆయన వాదన, ప్పరుషునికీ స్త్రీ కావాలి వ్రీకి పురుషుడు కావాలి, శ్రీ పురుషులు జాతి వృద్దికోసం కలుసుకుంటారు. ఆ తర్వాత ఒకరికొకరికి సంబంధం

బిడ్డలను క నవలసింది, పంచవలనింది తల్లె. బలంకలిగిన మనుష్యుడు ఆంబోతువంటివాడు కాబగ్రి ఇరవై ముప్పదిమంది స్త్రీలను తన జట్టులో ఉంచుకొనేవాడు. ఇప్పటి కోతుల కుటుంబాలతో అడవి ఏనుగులు, లేళ్ళు అంచేగాదా? ఆడవాళ్ళకు పురుష సంపర్కానికి కొలం, స్టలం కావాలి. పురుషులకు అదీలేదు ఇదిచేదు,

ఇంత (పేమ ఎక్కడ వుంఏ? ఆది మనుష్యువిళోని నీరసశ్వము, చరిత్ర (పవాహంలో చూనవసంపుం చక్కగా నడవడానికి వివాహం అనే సంస్టను ఉద్భవింప ఇసుకోన్నారు మనుష్యులు. దావివల్ల నే (పేమ అనే కొ త్తభావం వచ్చింది, విషదూలు కతెలిసిఉన్న వైద్యులు ఈ (పేమభావం ఎల్లా ఒస్వుకుంటారు? స్తీ పురుషులు ఒకరి నొకరు వాంఛించడం ఒక విధమైన నరముళఠ పొంగువలన కలుగుతుంది. ఆది (పేమ ఎలా అవు తుందని ఆయన వాదినాడు,

కొస కాస్తజ్ఞ్టానం అబ్బిన దేశాల్లో వ్యభివారం ఎక్కువ అవడానికి కారణం [పపంచాన్ని సరియైన విధానంగా అర్దం చేనునోవడ మే, పెళ్ళి స్త్రీ స్పరుమలి సంబంధాన్ని, వై లుపట్టా ఎక్కించడం వంటిది అని ఆయన వాదం. ఆందుకనే రెడ్డిగారు వివాహం చేసుకోలేము ఆచేకమంది పెద్దలు, బాలికలు ఆయన మనస్సు తిస్పుదామని సయలత్నం చేశారు. కొవి లాభం లేక పోయింది.

డాక్టరు రెడ్డిగారు కోనంగి అంపే ఎంతో ఆనందం పొందినాడు చెర్రియారుగారు లక్ష రూపాయలిస్తే మాత్రం కోనంగి భయంకర రోగ పేడితుడనీ తాను చెప్పగలడా! ఈలాంటి దొంగసొమ్ము మైలుదూరంతో ఏవై ఆడుగుల లోతు కలిగిన నూతిలో పడ వేయాలి అని అనుకున్నాడు,

కోన ౦0గి గి డాక్టరు రెడ్డిగారు కోనంగిని చూర్తానికి వెళ్ళాడు. కోనంగి కులాసాగా ఉన్నాడు. పథ్యం వంటపడుతూ ఉంది, డాక్టరు ధర్మం అధర్మము అనేవి మత విషయికములం'పే నమ్మడు. కాస్త్రరీర్యా (పపంచం ౬కదానితో ఒకటి (శుశిగా సంభంధం కలిగిన న్యాయాలతో ధర్మాలరో సీండివుండాలి. ఆంతనరకూ తాను ధర్మవాదే. అని అనుకుంటూ కోనంగని పమండ్తీ ఎవ్వర్‌నుకుంటారు మిచ్ముల్ని ఎకుకుపోయిం ది? ఆసి (ప్రశ్న చెళొడు, “నాకు అనువూనం ఉందండి. కొని అనుమానాలు పడడం అంద “అందమం పే?ో “* ఆసందం ఇచ్చేది అందంలో “ఆనందం అం పే? “ఆనందం అంపే ఏమిటో జవాబు చెప్పగలమా! మామిడిపండు రుచిని వర్తించగలమా డోర్తరుగారూ[” “ధాస్తరీత్యా వ విషయ సైనా మనం వ్వంచవచ్చు కొవా అంగి? “ఛాస్తాంనికి భాష సరిపోదు, వర్షి౦చడానికి మామిడిపండు రుచీ వాసనా ఏపిమని న్డి సారు? “బాగానే ఉంది, కొవి అనేక ఉపమానాలు అవీ చెప్పి అనందం అంటే ఏమిటో చెప్పగలను కాదా౪ః* స్ట చెప్పవచ్చును. కొని ఎంత చెప్పినా భూమీ ఆకొశం కలిసే చోటు చూరానికీ బయలు దేరడంలాగే ఉంటు౦ద్రి” “అమ్మో, మీరు ఆసాధ్యులండోయి! ఆయితే (పేమ విషయంలో మీ అధ్మిపాయం వమిటిఇలి “పెమా అండి? ఒక పురుషుడూ ఒక శ్తీన్నీ రాసాయనికంగా కలిసి మ్మిళమైపోదామన్న కాంక్ష వారవ! మీ కెప్పుడైనా అలాంటి (పేమ కలి గిందా?ఇ” “నాకా ఆండి*? ఇంకొ నమ్న నేను పరిశోధనాలయంలో పెట్టుకొని పరిశోధించుకో బేవండిలో

100. కోన ౦గి

“ఇతరులు చెయ్యాలా? ఎవరికి వారు చేసుకుంటారా?”

“డాక్టరై నవారే ఒక మందును పరిశోధిసారు. ఇతరులు ఉపయో గినారుం కొనీ తనకు తానే పరీక్షించుకోవలసి జబ్బుచే స్తే?”

“నను ఎదిగున్నంతమట్లుకు ఏ మనిషి' కా మనిషి ఫరీక్షించుకొనే జబ్బు ఏమీ కనబడబే దె”

కర్మ (ద్రి డాక్త రుగారూ (పేమ ఆనే ఉబ్బు!”

“పేమ స్త్రీని పురుషుడు కోరడం, పురుషుడు శ్రీని కోరడ మేనా?

“కాదండి అంతమ్మాతం అంపే సరిపోదు. అది (ప్రేమలో ఉన్న ఇరవై గుణాలలో ఒకటి మాతం.”

“భక్కిన వి?”

*ఆ స్త్రీ కనదిడకసోజే పురుషుడు గోల పెట్టటం పురుషుడు కన బడకపోతే స్త్రీ రహస్యంగా కళ్ళనీళ్ళు కుక్కుకోడం”

ఈర నోట్రి "సెిలవియ [౦డీ

“స్తీ కోరిన పురుషుడు దొరక్కాపోతేగాని, పురువుడు కోరిన స్తీ సన్నిహితం కారసోచేగాన్సి లోకం అంతా కూన్యం అవనడం*”

ఈ గోకం ఆంతా ఆల్లాగే ఉంటుందా?”

“లోకం అల్లాగే ఉంటుంది. దానికి ఆలోచనా పాలోచనా ఉంపేనా అండి? కొని వీళ్ళిద్దరికీ లోకం ఉండదు నిద్రదో యేవాడీ మనస్సుకు టో

“*పేవ అంపే నిదవంటిదనా?”ొ

“ఆయితే బాగానే ఉండును. లోకంలోని మనుష్యులందరూ (బతికి సోదురు. నిద్రసట్టనప్పుడల్లా, ఇంత (పేమ తెచ్చుకుంట్కే నివ 9నా పడుతూ ఉంటుంది.

“ఇంకో ఏమిటి (ప్రేమకు ఉన్న గుణాలు?

“దేహ కలయిక ఒక పేకాదు. మనసూ, ఆత్మాకూడా కలవాలి

“ఆత్మ ఆఅంపషే?ో

“వనస్సును మించిన ఒక శ ర్‌

“అది ఎలా ఉంటుంది?

కోన౦గి 101

“అసలు మనస్సు ఎలా ఉంటుంది? అది తెలుస్తే శ్‌

“* లది. తెలియదా మీకు +”

“అచ్చ! తెలిస్తే ఇకనేమండి?”

“తెలియవని వస్తువులు గుణాలెట్లా అవుతాయండీ $”

“పాణం అంపే ఏమటో తెలియని డాశర్లు (పాణం రక్షించడానికి పాటుపడటం బేదాండి ౪”

ఈ వేను ఇంకొ బలహీనంగా ఉన్నాను, దెబ్బిలు కొటడ మే!”

“మీరు ఏం చేద్దామని మదద్రాను. వచ్చారుః”

“*దోోగంకో సం

ఈఏ ఉద్యోగం?”

ఈజ్రన్ని జంక్తొ నిర్దారణ కొలేదు, ఆయితే బాగానే ఉండునుో

డాక్టరు రెడ్డి కొనంగిని తన యింటికి వచ్చి. ఉండవలసిందని, బాగా ఆరోగ్యం కుదరగానే ఎప్పుడు రావచ్చునో తానే చెప్పకానన అన్నాడు కోనంగి నవ్వుతూ “నేను. బాగా వంట చేయగలనండి” అని ఆన్నాడు.

*రివంట మాకేం రుచిళో

“నూసారుగా!

గ్‌

కోనంగితోో “మళ్ళీ హోటలు గుజరార్‌కు మిమ్ము వెళ్ళనివ్వనుం మా ఇంల్లో ఉండండి” అవి. పట్టుపట్టింది అనంతలక్ష్మి.

“ఆది ఏం సబబండి మీ ఇంట్లో ఉండడం? నా పనికి అడ్డం కొదు టండీ!”

“ఏమితి మీ పనిఇీ

“నేను పనీ పాబూ చేయని పనికిరాని వాళ్తచేనా మీ అభి (ప్రాయం ౪

102 కోన ౦0గి

“అయిజే మా ఇంట్లో ఎందుకుండమంటాను. పనికిరాని వాళ్ళంపే నాకు ఇష్టమనా మీ ఉ గళం?”

“మంచి బాగా ఉబ్బకొట్టావు అనంతలక్ష్మి! కక్‌

“మ్సి పని ఏమిటో నిజం చెప్పండి *

“నేను (పయివేటు ఉపాధ్యాయుణ్తీ...”

“ఆయితే మీరు మా ఇంట్లో ఊఉండవచ్చుకొదా అండి ?”

“ధో ట్ర లలో వడ్గనవాజ్జిలి

*ఆ మాట నీజమేనాళో

ఈ బ్రం శ్రే

“చెట్టియారుగారు చెబిజే నేనూ మా అమ్మా నమ్మలేచులెండి.ో

“ఆది వీిజం శిష [రాలా[ో

“మీ కంత ఖర్మ మేమి కలిగింది?”

“కర్మబలం మానవబలంకన్న వెయి రె.ఫ్లైక్కువ, ఈ మహాయుద్ధం వసుందనుకున్నారూ ఎవరైనా ఇ ఆఅయినో వచ్చిపడింది. జర్మనీ వొడి విజ్బం భణ చూవదావుకదూ?ో

“*ఆ జర్మనీవాడీ విజ్బృంభణచూచాను. విజృంభించవలసిం దే పోలండు రష్యాతో సంధిచేసుకోమంపే చేసుకోందే, అందుకని "సెప్టెంబరు 17-వ కారీ ఖునకే పోలండు సని క్షవరం.

“ఇప్పు డీ రష్యా ఫినండులకు యుద్ద మేమిటి *”

“బలవంతుడు దిలహీనుల్ని తింటాడు, ఇం_గండు ఇండియాను వదలుతుందీ?

“జాగా చెప్పావు అనంతలక్ష్మి! ఆయితే మీ బాలికలు యుద్ద విష యాలు చర్చించుకుంటూ ఉంటారా ఏమిటి?ొ

ఈర్ధ్హ యుద్దంవల్ల మేం జాగ త్త పడ్డాం, అదో యుద్ద సమస్య, ముఖ్యంగా కొవలసిన పేను పవుడర్లు, పెదవి రంగులు, గోళ్ళరంగులు, లంగ్‌ కొససి దాచుకుంటున్నాము, ఇన్ని కత్తి సడులు కొనుక్కో

“భాగ్యవంళులకు ఆఆ జాగ త్తలు, పఏివ్‌ పవుడక్లు యెస్నాన్ను

కోన ౦0గి 10

కొన్నావు*ి

“నేనా_కూటికోరాలు 3౦ండుడజన్‌లు కొన్నాను, మామూలు ఖరీదుకు పావలా ఎక్కువచెట్టి కొనేళాను! ఈవెనింగ్‌ యట్‌ పారీనుసెంట్లునూవెలు, సవుడర్లు వగైై రాలు డజను డజను కొన్నాను. పొండ్సువారి [కీమురకొలన్నీ డజను డజను కొన్నాను.”

ఈర్పకషాప్ప కొన్నావన్నమాట, రెండండ్షక సం పోతాయి”

“రండే శ్నేమిటిలెండి. మూడేళ్ళవరకూవసాయి. అనవసరంగా డబ్బు తగలవేయవేను.

“ఏంత జ్మాగ త్త

*సాల్రా బ్రాగుంది వెండి. మీరు మా యింటిలో ఉండంకి అన్న నా (ప్రార్థనను మూలకు తోస్తి ఏవేవో భావాలన్నీ తీసుకువను న్నారు.

“ఆదికొదమ్మా, ఆఅనంతలమ్మీ--”

అనంతలక్ష్మికి నిజంగా కోపం వచ్చింది, కోనంగిరావు మూటలను పూ ర్రి2యకుండా “నన్ను అమ్మా గిమ్మా అనకండి. మీకు నామీద ఇరం లేకపోతే పోయింది. మీ ఇస్టంవచ్చిన చోటకు వెళ్ళండొ అని రోపలికి వెళ్ళిపోయింది,

కోనంగి ఆమెకు ఎందుకు కోపం వచ్చిందో ఆఅకంగాక హోటలు గుజరాతుకు చేరాడు, హోటలు యాజమాని సంతోషంతో కోనంగిని జబ్బును గురించి అడిగి అతడు కులాసాగా వున్నందుకు ఆనందం వెలి బుచ్చి, కోనంగికి తక్కిన వాళ్ళతో దాటు నెలకు ఇరవై రూపాయల బీశమూ చేసినాడు,

కోనంగి సంతోషంతో తన పనిలో (ప్రవేశించాడు, ఆ దినం రాత్రి యథా[పకారం కోనంగి కోసం అనంత లవ్ష్మీ కారు వచ్చింది,

కోనంగి అనంతలక్మిగారి ఇంటికి వెళ్ళినాడు. ఉదయం అనంత లమ్మి ఇంటినుండి వచ్చినప్పటినుంచీ ఎందుకొ అనంతలక్ష్మికి అంత కోపం వచ్చిందని ఆలోచిస్తూనే వున్నాడు, చిన్నప్పటినుంచీ అల్లారు ముద్దుగా షెంగనపిల్లై 1 తల్లికి కూకురన్న (ప్రాణం, బాలిక కూడా వు త్తదు గుణాలు

]0 4 కోన ౦0గి కలిగినది, బేకసోశే చెగ్రియారుగొరు ఆ నాలికను కబళించకుండా వుంటాడా?

ఎందుకో అనంతలక్ష్మి తోటలో నివసించే ఆ ముగ్గురు వసాదులు కారును గూర్చి ఆ మనుష్యులను గూర్చీ దరీ మరీ త న్నడిగినారు. ఆందులో ఒకరు *ీనచే తెలిసిందిరా ! వాండ్లా, మేం వాండ్లకు బుస్ది చెపుతాం అన్నాడు, ఎంత గుచ్చి గుచ్చి అడిగినా వాళ్ళు ముగ్గురూ మాట్లాడలేదు. కొని చెల్పియారుగారు అలా జయలక్షీగారి ఇంటికి రావడం తమ ముగ్గురికీ ఇష్టం లేదనిన్నీ ఆ జయలక్ష్మిగారి కోరికపై నే ఆతడు రాగలుగుతున్నాడనీ చెప్పారు. సామీ! మా అమ్మిణి అంటే మాకు (పాణం, రంగయ్యంగారు మాకు నిండా 'స్నేహితులుదాం ఆలాగే జయలవ్మీ, వొడీవేం తెలుసు. ఆ చెట్టిపై తకారి ఆమ్మిణీకేసి దురుత్చశంతో కన్నె ర్తిన మర్నాడు, వాడు ఆమె రికాదా పారిపోవాలిదా” అని అన్నారు వాళ్ళు,

అటువంటి బాలిక తనంపే సీదోో ఎందుకో చకగ్థాని అభి[వాయాూనికి వచ్చింది. చక్కని అభి,పా చుం ఏమిటి? చప్పటిమాట! తనపై ....కొంచెం === పేమ కలిగింది ఆమెకు. ఎందుకు ఈలాంటీ అద్భుతమైన విషయం. తనకు తెలియకుండగా, తన మనస్సుకు తెలియకుండా మారుమూలలు దాచు కోడం? తనలో తాను తనకు బయట పెట్టుకోడం ఒంటికి మంచిది, ఆమె తన్ను (పెమిసోంది! తాను ఆ బాలికను (పేమిస్తున్నాడు, ఇన్‌ అసలు విషయం.

ఇది నానాటికీ తమలో తామిద్దరికీ స్పష్టమెపోతున్నది. యెంత చిత్రంగా ఉంది, కొని తాను (ప్రేమిస్తున్నట్లు ఆ అమ్మాయికి తెలియ కూడదు

[పేమ అనే పదార్హం (ప్రపంచంలో ఉంటుంది ఆని అనుకోలేదు. డాక్టరు రంగనాయకులు రెడ్డిగారు లేదు అవి వాదిసాయ. కొని అంతకన్న [పేమ ఏంకావాలి? మానవజీవితంలో యొవనంలో ఉన్నటువంటి బాలకుడు, కొంచెం ఎజ్జిగా బుజ్జగా ఉన్న [పతి బాలికతోనూ త్రీ పురుష సంబందం కలగాలి అని ఆశిసాడు, ఛై ర్యంకల యువతులు, యువకులు అయిశే ఆ వాంఛను తీర్చుకుంటారు. కానీ తన కందుకో మొదటినుండ్రీ ఈ విషయంలో

కోన ౦గి [0 పట్టి పిరికితనం? దమ్ములేదు, జావకడి వ్యాపారం,

ఆం[ధులలోో ఆంధులలో ఏమిటి ? సకల భారతదేశంలోనూ, యువతీ యువకలప చమ్ములు తక్కువ, అలా వై ర్యం కలవారు, ధన వంతులలో, పెద్ద ఉద్యోగాలలోనూ ఉన్నారు. ఇంకకూ నీతి అనీ పాప మనీ ఆనుకోవడం సరా కొదా?

తాను ఉద్బృవించింది అవిసీతివల్ల నే! అయినా వివాహాం మంచినో చెడ్డవో నిర్ణయించుకో లేకుండా ఉన్నాడు. తనలో ఏదో వివాహమే సరిమైన సంస్థ అనిచెప్తంది. తనలోని విచారణళ క్రి అది ఒప్పుకోటం లేదు. ఈ3ెంటికీ తనలో సమన్వయం కుదురలేదు,

కోనంగి కారులోంచి దిగి, అనంతలక్ష్మి గదిలోనికి వెళ్ళినాడు. అనంతలక్ష్మి ఏదో కోపంగానే ఉంది. కోనంగి ఆమె కోపంగా ఉందని (గవాంధాడు, మాట్లాడకుండా. బల్లదగ్గిర ఆమె ఎదురుగుండా ఉన్న కుర్చీ మీద కూర్చున్నాడు,

ఆ కోపంలో ఆమె ఏంత ఆందంగా ఉంది, అందాలు ఎన్నిరకాలు, ఆందమైన స్తీ సృష్టికంత కూ కిరీట మే, ఒక్కక్క దేశంలో అంద మైన స్త్రీల అందం ఒక్కొాక్కరకం అందంగా ఉంటుంది.

స్తీ సొందర్యం మనుష్యుల పురోగమనానికి నిజమైన ఉ చేజం కలుగబేస్తుంది. మనుష్యునిచేత స్త్రీ సౌందర్యము ఎంతటి ఉత్తమ కార్య మయినా చెయిస్తుంది. స్తీ సౌందర్యం మనుష్యుని హీనమైన పళువునిగా తయారు చేస్తుందిం

ఫ్‌

ఆ రతీ కోనంగి పాఠాలు చక్కగా. చెప్పాడు. పొతపాఠాలు (పశ్నలువేన్‌ పరీక్ష చేశాడు.

అనంతలక్ష్మి ముభావంగా ఆసలైన విద్యారైనిలా సాఠోలు నేర్చు కుంది. కొని మామూలు హుషారు ఆ కంఠంలో వీది? కోనంగి పారాలు పదకొండు గంటలకు ముగించాడు, ఇడ లేచి వెళ్ళబోతూ, “లక్షీ! అంకే కోపం నచ్చిం దేమిటి నామీద! ఇంకా త గలేదాణో అని అడిగాడు...

106 కోన ౦0గి ఆనంతలక్ష్మికి కంట నీరు తిరిగింది. తల వంచుకొని కోనంగి చూడడంలేదనుకొని పె టకొంగుతో కళ్ళు తుడుచుకొంది.. కాని కోనంగి దూచాడు, చూడనట్లు సటింఛాడు. “అమ్మే.

“ర్యా! ఊం" ఆన్నట్లు త్‌ల తిప్పింది అనంతలక్ష్మీ కోనంగి “ఏందుకు నీస కోపం రావాలో ఆర్బంకొవటం లేదు” ఆన్నాడు. “శబరత్నా కరం మొదలయిన నిఘంటువులలో *కోపంి ఆనే మాటక్రు ఆన్తం రాసాడు గాస్సి ఆనంకలక్ష్మీకి కోపం ఎందుకు వచ్చిందో రాయడుగా! అందక అరం ఏిమిటని అడిగాను అన్నాడు,

అవును ఎందుకు రావాలి కోపం తనకు? తనకూ ఆర్రం తెలవదు, ఎవరు చెప్పగలరు? అనుకుంది అనంతలక్షీ,

“అనంతలక్ష్మీ 1 నేను మీ ఇంట్లో ఊఉండరుండా వెళ్ళిపోయాను ఆస్‌ సీకు కోపంవచ్చిందా, లేకపోతే నిన్ను “అమ్మా” ఆని పిలనడంవల్ల నాఃో అని (ప్రశ్నించాడు కోనంగి,

అనంతలక్ష్మి దగ్గిరకుపోయి కోనంగి ఆమె భుజంమీద చేయి వేసి

• అనంతం! ఇల్లా తిరుగు”. అని కోరాడు, అనంతలక్ష్మి చటుక్కూన కోనంగివై పు తిరిగి కరిగిపోయి, ఆతని ఫొదాలపై వాలి మీరు మా ఇంట్లో ఉండి పోండి” అని అన్నది,

కోనంగి గుండె గుబిగుబిలాడుతూ ఉండగా ఆమెను లేవనెకా డుం వెంటనే అనంత లమ్మీ ఆతని చుట్టూ చేతులు పోనిచ్చి, గాఢంగా అకన్ని తన హృదయానికి అదుముకొని తన మోము ఆతని హృదయంలో దాచు కొన్నది, కోనంగి పులకరింవాడు, ఉప్పొంగిపోయాడు. ఆమెను తనక ఇంకను దగ్గిరగా లాక్కొని, కుడిచేతితో ఆమె మోమునె త్‌ ఆమె కళ్ళ ట్లోంచి చూస్తూ “లక్ష్మీ! ఈ బిచ్చగాళ్ఞి క

“అలా అనకండి, నాకు మీకం పై ఇతరులు కోశ రులు ఆయినా అక్కా ర లేదు అన్నది,

ఇంతట్లో జయలక్ష్మి “అమ్మి ణీ! ఇంకా సొఠరాలు కొలేదచాోీ అంటూ వస్తున్న చప్పుడు అయింది అనంత లక్ష్మీ కోనంగి విడిపోయారు, కోనంగ ఆ పక్కనే ఉన్న కుర్చీపైన కూర్చున్నాడు, అనంతలక్ష్మి నిలుచుండి

కోన ౦0గి 107 డిన్నదిం జయలక్ష్మీ వారిద్దరి దగరకు నచ్చేలోపున, కోనంగి అనంతలక్ష్మికి ఒక్కదానికే వినబడేటట్లుగా “లక్షీ! ఈ విషయం మనిద్దరం మాట్లాడే వరకూ ఏమీ ఎవ్వరికి చెప్పకు” అన్నాడు,

జయలక్ష్మీ వచ్చింది. *రోీసంగిరావుగారూ్యూ ఇవాళ పాఠాలు ఇంక ఆలస్యమయ్యాయి ఏమిటి?” అని ఆమె కోనంగిని అడిగింది.

కోనంగి : పరీక్షకు పంపించే పరీక్ష వస్తోంది. వది హేనురోజులన్నా లేదు. అందుచేత పాత సాఠాలన్నీ తిరగబెస్తున్నాముం

జయలక్ష్మీ : ఏలా వున్నది ఆఅమ్మిణి?

కోనంగి ఏ ఆమ్మిణీకేమండి ! తెలుగులో మొదటి మార్కులు

అనంత అమ్మా! రావుగారు ఇంగ్లీ షులోనూ. దిట్టమైన చెయినా అన్నీ బాగానే చెపారు, కొని ఇంకొ కొంచెం ఆ పాఠాలు నకు గద్జెపరధాలి. హోటలులో మానేన్‌ మనీంటిలో ఎందుకుండకూడదు ఈ పదిహేను రోజులూ?

కోనంగి :; నాకు వ్‌ మాతం వీలున్నా పది హేనురోజు లేమిటి పది హాను సంవత్సరాలుండమంటి ఉంటాను. కొన్ని ఉద్యోగమో, మగ వాడికీ ఉద్యోగం పురుషలక్షణ౦,

జయ 2 ఆ ఉద్యోగం ఉంటే ఏమిటి వుండకసోతే ఏమిటి?

కోనంగి 2 ఏ ఉదో్యోగమయినా ఆది పురుష లక్షణమే కొదంచీ?

అనంత ; ఏం పురుష లక్షణమండీ! ఇంతకూ నాకు ఇంస్మిషు చెప్పరన్నమాట.

కోనంగి : అల్లా అన్నానా?

ఆన౦త ;; పెకి స్పష్టంగా చెప్పాలా?

కోనంగి £ ధ్వవిగా సూచించానన్న మాట!

అనంత ః మొనంగా మాట్లాడారన్న మాట!

జయ 1; ఇంతకూ కోనంగిరావుగా నేమంటారు?

కోనంగి & చేను ఆ హోటలు ఉద్యోగం మానివెయ్యడమేనా ? కౌబట సాయంకాలం కొంచెం 'పెందరా శే కొరు సంపండి, మీ ఇంట్లోనే

168 కోన ౦0గి భోజనం. అయిదున్న రకు సంపండి. అక్కడనుంచి ఇంగ్లీషు తర్వాత థోజనం, తర్వాత తెలుగు. ఇది నచ్చుతుందా అనంత లక్ష్మీ!

జయ ; చాలా బాగుంది!

అనంత ; సంపూర్ణంగా నూ ఇంట్లో ఉంటే బాగుండును, అయినా మీ యిష్టం, మాకు డిశంబరు రెండోవారం అంతా శలవు, మూడోవారం అంతా పరీక్షలు, అక్కడనుంచి రండు వారాలు (క్రిస్టమస్‌ "సెలవులు,

జయ : నేను కొదంటున్నానా!

ఆనంత లక్ష్మి విసవిస లోనికి వెళ్ళిపోయింది, జయలక్ష్మీ తెల్ల బోయింది. కోనంగి పకపక నవ్వాడు, *మా చదువుకున్నవాళ్ళకు అనుకున్న పని కాకపోతే కోపం వస్తూవుంటుంది" అన్నాడు,

జయలక్ష్మీ అవునని తల ఊపింది తీరా కోనంగిని పంపిద్దామని పోర్చిలోకి వే కారు లేదు, వినాయగంపిళ్ళ ఆక్య్థాడకు వచ్చి, “*అమ్మిణీ, కొరు దై9వరును వెళ్ళిపొమ్మని చెప్పి౦ది. ఆందుచేత వెళ్ళి పోయాడులో అని చెప్పాడు జయలక్ష్మీతో, జయలక్ష్మి కోనంగి ఇద్దరూ ఆశ్చర్యం పొందారు.

ఏం చేస్తుంది జయలక్ష్మీ? కోనంగిరావుని తీసుకొని ఇంటిలోవికి పోయింది. పనిమనిషిని పిలిచి కోనంగిరావుకి వారి వెనుకట్‌గది సిన్హం చేయమంది,

కోనంగి పందిరి మంచంమీద పడుకొని ఏమిటి ఆనంతలక్ష్మీ (పేమ? ఈ బాలిక తన్ను _ గాఢంగా ( పేమించిందా, లేక యొవనపు (పథమ సంవత్వరాలలో, లోని కాంక్షలను ఈ రీతిగా తీర్చుకొంటున్నదా?ః తనకూ స్తీ వాంఛ కలుగుతున్నమాట విజమే! కాని ఫలానా త్రీ అన్నది లేదు... అసలు సొందర్యం స్తీ సంపర్క-భావం కలిగింది ఈనాడు హృదయం మధ్య ఈ అందాలబాల చేరింది. ఇది పెద్ద గడ్డు సమన్య తనకు,

తనా వీదవాడు, రేపటి తిండి ఎట్లాగో తెలియక వీధుల గడిపే పొంధుడు, ఈ బాలిక ఐశ్వర్యవంచురాలు, తన కీ సమయంలో వివాహం ఏమిటి? వివాహం చేసుకుంపేగాన్మి తనకూ స్తీకీ సంబంధం ఉండకూడదు.

కోన౦గీ 100

అది పెద్ద వేదాంతభావమూ కాదు, నైతికభావమూ కొదు. ఆది మానవ

పెళ్ళిళ్ళ జాతికి ఒక చక్కని రహదారి మాళ్గం వంటివి. పురుషుడు వేడిఎక్కి ఇష్టంవచ్చినట్లు సంచరించవలసన అగత్య మేమి? ఆ మెరికొలోవలె వివాహాలు చేసుకోవచ్చును. ర్దు చేనుకోవద్చును. న్రీ పరుష సంబంధం కలుగబేసుకుందామనుకున్నప్పుడు వివాహం చేనుకొని, ఇష్టంలేనప్పుడు విడి పోవచ్చును. ఇంత చక్కని. రాజమాన్షం ఉంపే, అమెరికాలో కూడా, వట్టి మూర్తదారుల తిరుగుతారెదుంకో స్తీ పురుషులు.

ఆతడు నొమ్మదిగా నిద్రకూలాడు. తెల్లవారగట్ల కలలు వచ్చాయి, యేవేవో అస్పష్టమైన కలలు, ఇంతగా తాను ఎక్కడో పొలాలలో కూలి వానిగా ఉన్నాడు. ఆనంతలక్షీ కూలిపిల్లగా చక్కా వచ్చింది ఆక్కుడకు, తొను ఆమెను తప్పించుకొనడానికి ముందుకు పరుగు, ఆ-ఎ తరుముకు వచ్చింది. తానేదో కాలికి తగిలి (కిందపడినాడు. ఆనంతలక్ష్మీ పకపక నవ్వుశూ, “*వెంగ దొంకొడుోఆంటూ తనమీదవాలి భుజాలు రెండూ గట్టిగా పట్టుకుంది,

అతనికి చటుక్కున మెలకువ వచ్చింది. అనంతలక్ష్మి దేవతా బాలి కలా తనమీదకు [వాలి చెండుభుజాలు పట్టుకొని, *బ౦0కో నిద్దురే. తెల్లవా రింద్రి ఎండ వచ్చింది, లెండి!” అని కదుపుతోంది,

ర్‌

కోనంగి గబుక్కున లేచి కూర్చున్నాడు.

“మీమీద (పేమ నన్ను గాఢంగా పొదివికొంది. నన్ను అమ్మతో చెవ్ననే చెప్పవద్దన్నారు ఈ విషయం, అమ్మ స్నానం చేనోంది. స్నానం అవగానే జపం చేస్తుంది. ఆంతవరహ బయటకు రాదు, ఆప్పటివరకూ కౌఫీ ఆయినా తాగదు కొబిట్టి మనం మాట్లాడుకు నేందుకు కావలసినంత వ్యవధి ఉంది” ఆని అఆనంకలక్ష్మీ తలవాల్చి అన్నది.

కోనంగి ? అనంతలక్ష్మీ, మీ అమ్మగారు సన్ను నుప్పు (పేషించ

10 కోన గీ

డానికి వప్పుకోరు,

అనంతలక్షీ 1 మీరు (పేమిస్తున్నారా లేదో?

కోసంగి ; నేను నిన్ను (పేమంచకుండా ఉండగలనొ లడ్మీ! నువ్వు నొ దేవతవు. నేను (ప్రేమ అనేది ఎరుగను, ఆది ఉంటుందనే తెలియదు. త్రీని అప్పుడప్పుడు వాంఛింవాను. కొని వివాహం కొకుండా త్రీ సంపర్క-ం అనుభవించడం నా మతం కాదు. సాకు ఆక్తంకొ దా భావం. [సేమ అన్నా ఉండాలి, అనుకూల మైన దాంపత్యమన్నా కొవాలి. నాకు స్తీ వాంఛ కవిత్వ వాంఛ సంగీతవాంఛ వంటిది. స్త్రీలకు పురుషవాంఛ పురుషులకు స్తీవాంఛ, ఏదో ఉ తమ పథాలలో ఉండాలని ఆనుపంటాను. అందుకని నొలో కలిగిన త్తీ వాంఛ ఏ ఒక్క న్తీ అని కొక ఒక ఉత్తమ ప్రీ అనే, నువ్వు కొరు డై 9వు చేస్తున్నప్పుడు మొదటిసారి నిన్ను చూచినవ్వుడె, ఈమె నా బాలిక, నా (ప్రియురాలు, నా (దితుపదాణి అనుకున్నాను.

ఆసంత ; నాకు పెళ్ళి ఆయివుంటే ఏమిచెద్దురు?

కోనంగి $ నేను (పేమించటోతూ ఉంటే నీళు "పెళ్ళయి సలా వపుంటు౦ది?

అనంత : ఇంతకు మీరు ఆలోచించిన సంగతి ఏమిటి ?

కోనంగ్‌ ; నేను ఏమీ ఆలోచించచేదు. నువ్వు నా సర్యలో వేళ నరివిం ఆదే భానం నాకు (ప్రస్తుతము. కొని ఆలోచించినకొద్ది, నేను నీకు తగుదునా! నేను ఎవరినీ ఆన్న ---

అనంత; అన్న! ఆన్నాలేదు, చెల్లైలూలేదు ఒకటిమా[తం ఆళలోచిం చండీ, మీరు నన్ను --

కోనంగ: ఉండు ఉండు. నెమ్మదిగా ఆలోచించుకొందాము, నునం ఈ విషయాలటో తోందరసడకూడదు,

ఆఅఫంక 1 నెమ్మదిగా సంవత్సరాణ ఆలోచించాలి కోటోలు |

కోనంగి : సమ్మదిగా నిముషాలు ఆలోచిస్తే ఛాలు.

అనంత ; ఆస్వుడే మీరు లేచి ఆరగంట కొవచ్చింది. ఇంతవరకూ ఏమీ ఆలోచించనేమ? '

కోనంగి £ నువ్వు ఎదురుగుండా ఉంపే ఆలోచన వీమి సాగు

కోన౦గి 11

తుందీ ?

అనంత ? నేనంత అసహ్యంగా ఉన్నాను కొటోలు, పోనీలెండీ, నేను వెళ్ళిపోతాను,

కోనంగి: వెళ్ళూ! నా (ప్రాణాలు నీతోనే నసాయి, నేను వట్రికళులా సడుకొవి ఉంటానులే! క

అనంత $ మీ (వాణొలు నాతోహడా ఎందుకు ? ఒక గ్రాదాన్ని నీళ్ళ పోసువంటోంటే ఎవరో చూస్తున్నారని భయపడడానికి!

కోనంగి ; లక్ష్మీ! నువ్వు లక్ష్మివి, నేను.

అనంత :; ఆ మాటలన్నీ వద్దండి గురువుగారూ

కోనంగి 1 చెట్టిగారు కోటీశ్వరులు---

అనంత : ఈలాంటి మాటలు ఇంకొ రెండు మాట్లాడిశే --

కోనంగి ; ఈ ఆడవాళ్ళతో ఇదే గొడవ.

అనంత : మగవాళ్ళతో ఇలాంటి గొడవ లుండవు కొటోలు ?

కోనంగి ౩ పరీక్షయ్యేవరకూ ఈ గొడవలన్నీ కట్టి పెట్టడం మంచిది

అనంత ? ఇనీ గొడవే?

కోనంగీ ; సరియైన సందర్భాలు కుదరకపోతే ఆన్నీ గొడవలుగానే ఉంటాయి.

అనంత : మీ కిది అంకా గొడనగా ఉంటే నేను వెళ్ళిపోతా లెండీ,

అనంతలక్ష్మి లేచి విసవిన వెళిపోయింది ఉదయ మెలేచి, స్నానం చేస్తి చక్కని చీర్మ రవికొ ధరించి ఆందంగా ఆలంకరించుకొని, సొంద ర్యాలు మూటలు కట్రనట్టు వచ్చిన అఆనఆతఅక్ష్మీని చూసూ ఆనందిస్తూ సర్వమూ మైమకచి కూచోక, భార్యను క్ర చెప్పినట్లు పిచ్చి పళాకోళాలు చేసి ఆలా తరిమివేస్తే ఏమి జాగుంటుఆతి. మంచి శిక్ష చేసంది. ఏదో రొట్టి నేతిలో వేసుకు పుట్టాడు గనక్క ఆ బాలికను తాను (పేమించిన ప్లే తన్ను ఆమెకూడా మొదటినుంచీ (పేమించసాొగింది.

౮ ఆదృష్టానికి సంతోషించక లేచి నాట్యమాడక్క నూరు టీ పార్టీ లు

[12 కోన ౦గి శజశేయక, తనకు తానైనా వేయి అభినందన తంతులు పంపుకోక, ఈలా కుళ్ళంకలు పట్టుకుని కూర్చున్నవాడిగతి ఇంతే.

తనంత అసలైన తెలివితక్కువ ఆంధ్రుడు (సపంచంలో ఇంకోళ్ళు ఉండరు! తన కెందుకు అనంతలక్ష్మీవి పెళ్ళి చేసుకోడానికి ఇంత భయం + తాను వట్టివీదవాడు, ఉద్యోగం లేదు. ఉద్యోగం ఇచ్చేవారులేరు. ఇచ్చేవారు ఒకరిద్దరున్నా, వాళ్ళు ఏ వంటవాడి పనో, గుమాస్తా పనో ఇసారు. లేక పోశచే ఇప్పిసారు. అంతకన్న తనకు ఇంక గతి ఏమిటి ?

ఈలాంటి తాను భాగ్యనిధిి సౌందర్య నమ్ముదమూ అయిన ఒక బాలికను 'పెళ్ళిచేసుకోవడ మె! తనది దొంగ ఎ త్తన్నమాపే కొదూ! తనలో కూడా బూర్జువాతనం సంపూర్ణంగా (వ్రవేశించింది. గాంధీగారు అహింసా, సత్యాగ్రహ తత్వాలు వ్యతిరేకించాయి అన్నమాపేగా ?

తాను నెమ్మదిగా ఈ బాలిక జీవితంలోంచి తస్పృకుందామనుకుంటే, తనలో వుద్భనించిన ఆ నీరసత్వం, తన్ను వట్టి పిరికివాజ్తేగా చేసి పార వేస్తుంది. తనలో ఒక వీసమె త్తయినా గౌరవమూ గర్వమూ వుంటే తాను అనంతలక్షిని వీడి వెళ్ళిపోవాలి, చిన్నతనంలో, ఎన్ని దొప్పెలు కట్టినా త్వరలో మరిచిపోతాం. ఎంతమంది యువకులు తాము గాఢంగా (పేమిం చాము ఆనుకున్న భార్యలు తమ్మువిడిచి, డేహంచాలి స్తే, వెంటనే నెలలన్నా కొకుండాా ర0డవ భార్యలను చేసుకోలేదు? *. , _ ఎంతమంది యువతులు తమ దైవము అనుకున్న భర్తలు పోతే, నీముషంలో ఊరటపొంది, మామూలుగా తిరగటంలేదు. వారి విచారం ఇంతా వైధవ్య చిహ్నాలు ధరించి విధవాజీవితం భరించవలసినదనే,

ఆలాగే తాను అనంతలక్ష్మీని వదిలి వెళ్ళిపోతే ఆ బాలిక కొవ్యం లోలాతన్ను [పేమించి వుండకఫోతే ఒక నెలరోజులలో మరిచిపోతుంది. లేదా తన్ను తలంచుకొవి దుఃఖించడం మానివేస్తుంది. తాను. అనంతలక్ష్మీని కొవ్యంలో లా (పేమిస్తుంచే, ఆమెతన హృదయంలో, ఆక్మ అనే పదా ర్తంలో వుంచి షోడషోపచొరవిధిగా అర్చిస్తూ వుంటాడు, తాను బాధపడినాా ఆ బాధంతా మగవానీలా భరించాలి. అంతేకొని (ప్రబంధ నాయకులులా విడుస్తూ కూర్చోకూడదు.

కోన౦గి 118 ఆతడు లేచాడు, మొగం కడుక్కొని స్నానాదికొలు కొవించి, కొఫీకని హాలులో నికివచ్చి కూర్చున్నాడు, అనంతలక్ష్మికి కోపం రావడం చాల మంచి దనుకున్నాడు,. ఆ బాలికకు ఈ ఏడాది భాగా చదువుచెప్పి, అఆ తర్వాత ఆమె కంటికి కనబడకుండా వెళ్ళిపోవచ్చు. ముష్టి ఎత్తుకొని తిరీగేవాడికీ లోకం ఆంతా వాడీదే!.

కాఫీ వగై రాదులు పుచ్చుకొన్నాడు. లోపలికి వచ్చాడు, హోటలు గుజరాతుకు బస్సు ఎక్కి చేరుకున్నాడు. ఆరోజు జీతం నష్టం అని హోటలు యజమావితో చెప్పిశేే. యజమాని మండిపోయి. నువ్వు నాకు వద్రయ్యా" అని చెప్పినాడు.

_ “*అవునండ్తీ ఎవరిక్కావాలి ఈ దరిద్రఘటం, ఘటవాద్యానికి పనికి రాదు. నీళ్ళు పోసుకోడానికీ పనికిరాదు. అమ్మవారి ఘటపూజకూ పనికి రాదు అని లోవికిపోయి కోనంగి బట్టల పెట్టి సర్దుకంటూవుం టే, తోటి ఆరవబాలకుడు పరుగునవచ్చి గోనిన్న రాత్రి నువ్వు వెళ్ళిపోయిన తర్వాత, ఎవరో రెడ్డిగారుట. ఒక నాటుకోటిచెట్టి వచ్చి మన మేనేజరుతో చాలా పేప్ప గుసగుసనలాడారు. మన నాయరు “శంకరన్‌” రండు మూడు ముక్కలు విన్నాట్ట. సీమాపే నూరుసార్లు వచ్చిందట, నిన్ను సంపించినేయమని పట్టు సట్టాడట” అని కోనంగికి చెప్పాడు.

“అంతకన్న ఏం కొవాలి మణీ! సరే; నేను వెళ్ళి కొన్నాళ్ళపాటు నల్లతంచి నెల్లూరు పహోటలులో ఉంటాను. ఈ బూర్లువాల [పతాపం ఆంతా మనటోటీ హోటలు కుల్తవాళ్ళమీ దే! ఈలాంటి. బూర్జువాలను చేపల దండలులా గుచ్చే నొ(మాజ్యవాదులు వస్తె ఈ దద్దమ్మలు తమ కొళ్ళకు ఎంత బలంఉందో పరీక్ష చేసుకోవడం [సారంథధినారు. ఇక సెలవు, మనం కలుసుకుంటూ ఉందాం, గాంధీమహాత్మాకీ 2! బూర్దువాలు మురదాబాద్‌ అంటూ ఒక రీక్షూ చేనుకొనీ నల్లతంవి నెల్లూరు హోటలు చేరుకున్నాడు.

వంచన పథం రాజకియాలు క్షే

కోనంగి వెళ్ళిపోయిన తర్వాత కొలేబీకీ వెళ్ళడానికి అనంతలక్ష్మీ బయటకు వచ్చింది. కోనంగి లేడు. అతడు బస్సుఎక్కి. వెళ్ళిపోయాడు. ఆ బాలిక గుండె గుభిల్లుమంది, పది హేడెండ్లు నిండీ, పర్రెనిమిది సంవత్స రాలు జరుగుతూ అప్పుడే విస్పారే కమలపుస్ప మా బాలిక. ఆమె అలాగే తెల్లటోయి విలుచుంది. కళ్ళనీబ్ళు తిరిగినవి. తాను సరదాకు కోపగించి వెడితే, నిజ సునుకుని వెళ్ళిసపోయినాడు.

కొలేజీ మాని హోటలు _ గుజరాతుకు వెళ్ళి పట్టుకుందామని, తిన్నగా కొరు వేసుకొని హోటలు గుజరాతు పక్కనుండే ఒక దిట్టల షాపులోకి సోయి డై 9వరును కోనంగి కోసం పంపింది. ఆతడు తిరిగివచ్చి కోనంగిని యజమాని పంపివేశాడనీ ఆతడు ఎక్కడికో వెళ్ళిపోయాడని శెలిపినాడు,

అంతటితో ఆనంకలక్ష్మీకి కోళ్ళు చేతులు చల్ల బడ్డాయి. కాలేజీకి వెళ్ళడానికి ఇష్టం లేకపోయింది. ఆమెకు కోనంగివైనాా సర్వ(ప్రపంచం పెనా కోపం వచ్చింది, కారు తిన్నగా కీన్‌ వేరీస్‌ కాలేజీ హాస్టలుకు పోనిమ్మవి అక్కడకు పోయింది. హోస్టల పరిచారికను పంపి ళనకు భరించలేని తలనొప్పి వచ్చిందని చెప్పి ఒక స్నేహితురాలి గడికాశం తెప్పించుకొని, ఆ గది తలుపులరీసి, అనంత లక్ష్మీ ఆ అమ్మాయి మంచంమీద పడుకొంది,

చిన్నతనాన్నుంచి కోరిన వస్తువు తెప్పించి ఇచ్చాడు తండి, ఆ బడ్డ కోస మే తలిదం(డ్రులు +(బ్రతికినారు పండితులతచే సంగీతం చెప్పించారు,

కోన ౦గి 10 ఆ వస్తువు బాగుందంటే తండ్రి కొన్నాడు. ఆ బొమ్మ కావాలంటే తల్లి కొంది. ఆ బాలికకోసం సాలుకు మూడు నాలుగు వేల రూపాయలు దిట్ట లకూ రెండు మూడు వేల రూపొయలు బొమ్మల సామానులు మొదలయిన వాటికి ఖర్చయ్యేదిం అలాంటి తనకు, (ప్రేమించిన ఒక బాలకుడు ఇంత దూరం అవడం ఏమిటి? అతడు దూరమయ్యాడన్న భావం ఆమెకు మరింత ఆవేదన తెచ్చి పెట్టింది. చెట్టియారు అల్లుడు కొవాలని తల్లి కోరిక, ఎంత ఆసహ్యకరమైన కోరిక తనకు ఇష్టంలేక తల్లి ఏ పనీ చేయదని అనంతలక్ష్మికి తెలుసును. ఎందుకు తన కీ ఆవేదన? ప్రతిబాలికొ ఎవరినో ఒకరిని (సేమించి ఆతని కోసం ఈలా బాధలు వడుతుందా? జీవితాన్ని తల[కిందులుచే సే సంఘటన వస్తే మనుష్యులు బాధ పడతారు. రానంత సేపూ ఆనందంగానే ఉంటారు జనులు. మేనేజరు ఆతన్ని పొమ్మన్నాడనీ, అందుచేత వెళ్ళిపోయాడనీ తనకు తెలిసింది. హోటల్సులో ఎప్పుడూ ఆలాగే చేసారు, హోటలు వాళ్ళకు సీత్రి నియమాలు ఏలాఉంటాయి? ఆంతచదువుకొని ఆయన హోటలులో చేరడం ఏమిటి? , ఆయన ([బాహ్మణుడు, తాను చేశ ఏకులంలో ఉద్భవించింది, తండీ ఆయ్యంగారయితే ఏమి? తన కులంలో ఉద్బవించినా ఒక్‌ సుబ్బి లమ్ష్మ్మీని సుబహ్మణ్యయ్యరు, ఇంకో సుబ్బలక్షీని సదాశివన్‌ వివాహం చేను కో బేదా? వరలక్ష్మి చెల్లెలు భానుమతిని, ఇంకో ఆయ్యరు వివాహం చేసు కున్నాడు, వాళ్ళంతా సినిమా తారలు. నీనిమా తారలను పొదివీకొని ఏదో ఒక వర్టీ ంచలేని వెలుగూ, అకర్షణ ఉంటాయి. తాను వట్టి బాలిక, ఎంతమందో తన్ను సినిమా రంగానికి లాగాలని (ప్రయత్నించారు. కొని ఆడనీంహంలా తల్లి గన్టించింది, సినీమారంగంలో స్త్రీలు పశువులై పోతున్నారు. ప్పరుషు లిదివరశే పళజవ్పలు, “1న (బళుకు మానివేసి ఉత్తమ మార్గం పట్టాలని [పపయత్నిస్తు న్నామో ఆ [బిశుకే ఇంకో అధికమైన అనహ్యాతతో సినీమారంగంలో

116 కోన ౦0గి (పత్యక్షమవుతుంది” అనికదా తన తల్లి జయలఅమ్మీ తన్ను సినీమాకు పంపించనని భల్లూకప్ప పట్లు పట్టింది.

చెట్టిదూరుగారు పెళ్ళంటారు. ఆయన్ను చేనుకొంటే బాగుంటుందని ఆందరి వాదనా! కొని, ఆయన్ను చేనుకోవాలని తనకు బుస్ది పుట్టడంళేదు సరికదా ఆయన్ను చూస్తే భరించలేని ఆసహ్యుత ఉద్భవిస్తుంది.

ఇంక కోనంగిరావుగారు కనబడకుండా వెళ్ళిపోయినారు. ఆయన ఇంతటితో తన బీవితంలోంచి. వెళ్ళ్ళిపోతారా? ఆయన్ను హోటలులోంచి వెళ్ళిపొమ్మం'పే వెళ్ళిపోయారు, ఎక్కడకు వెళ్ళి ఉంటారు?

ఇంక ట్లో ఆంబుటమ్మ పరుగున తన గదిలోకి వచ్చి, “ఏమే అనంత, తలనొప్పి ఏమిపే! ఎందుకు వచ్చిందీ? ఎప్పుడు వచ్చింది?” అని (పళ్నించి నుదుటిపై చేయివై చి చూవింది.

అనంత : వట్టి తలనొప్పికి నుదుటిమీద ఏముంటుందే?

అంబుజం : ఏమో! ఒక్కొక్కప్పుడు వట్టి తలనొప్పికి కూడా నుదురు వేడెక్కుతుంది! .

అనంత ; అవును నువ్వు డాక్టరు కూతుగువు. డాక్ట్రరుపు కొదటో తున్నావు, అందుకని నీ మాటా కొట్టి చేయకూడదు,

ఆంబుజం $ నీకు (ప్రమ తలనొప్పి వచ్చిం దే మో?

అనంత :; (పేను తలనొప్పి, _పేమజ్వరం, (పేమ కడుపునొప్పులు ఉంటాయా ఏమిపే?

అందబిజం $ ఓసి ఇడియట్టా! అలాంటివి ఉండేవని మన పూర్వ (గంథాలు చెప్పన్నాయిగా.. ఆలాగే (కొత్త (గంథాలు చెప్పవచ్చునుగదా!

ఇంతలో మెహరున్నిసా పరుగెత్తుకొని వచ్చింది.

మెహర్‌ ఏ; ఏమిటే అనంతం ! నీకు తలనొప్పి వచ్చిందని అంబుజం చెప్పి ఇక్కడకు వచ్చింది, వచ్చేటప్పుడు నన్ను రూడా పిలవ కూడదూ ?

ఆంబుజం క్లాసందరికీ తెలిస్తే, అందరూ ఇక్యాడిశే వసారని సీ ఒక్కదానితో మా[తం చెప్పాను. మన పార్వతితో చెప్పానా మరి?

మెహర్‌ ? పార్వతితోను, ఫిలోమెలాతోనూ చెప్పళకపోయావు,

కోన ౦0గి క

వాళ్ళకు తర్వాత తెలిస్తే ఏమనుకుంటారు?

అనంత £ నేవా అంబుజాన్ని మా[శం రమ్మన్నానా? నీనో కొస్త తల నొప్పివ స్తే ఈ గడచిడ అంతా ఎందువే?

అంబుజం | (పేమ తలనొప్పా అంసే, (పను కడుపునొప్పి అంటు౦వచి,

మెహర్‌ వ అనంతానికి తప్పక (పేదుజచ్చ పట్టుకుంది.

అనంత : చాలికలలో చంయ్రనివంటిదానవు, నీకు తెలియదపే

మెహర్‌ £ నాకేమి చెప్తావు నువ్వు? నీకు కొత్తగా అందాలరాయుడు (ప్రయివేటుగా తెలుగు చె ప్రన్నాడుటిగా. నొ

అనంత 4 ఎవరు చెప్పినారే సీకు?

మెహర్‌ ౩ పార్వతే!

అంబుజం ఛ పార్వతా! ఆది హైకోర్టు జస్తగారి కూతురు, దానికి తెలియకపోతే ఇంశెవ్వరికి తెలుస్తుందే, అదీగో పార్వతిగారు వయ్యారంగా నడిద వనోంది.

పార్వతి నిజంగా పయ్యారంగానే నడచివచ్చింది. లోనకు రాగానే అనంవాన్ని కౌగలించుకొని, “ఆ చెట్టి నిన్ను భాధపెడుతున్నాడేమిసే 1” అసి (ప్రశ్నించింది.

అంబుజం. వ ఆ. మొన్తురాయడనా ? వాడు అనంక౫ాన్ని బాధపె డ్రాడౌ పార్వతీ? వాడి పళ్ళు రాలగొట్టదూ ఆనంతం౦ !

మెహర్‌ ; పీమే పార్వతీ, ఎవరా కొత్త మెష్పరు + అనంతకానికి తెళుగు పాఠాలు చెప్పేది?

పార్వతి ; ఒక్క తెలుగేమిటి [! ఇంగ్నిసు కూడా చెప్ప

అంబుజం ; అతనికీ అనంకం: తలనొప్పికి సంబంఛభం బమిటి

మెహర్‌ ; వచ్చింది (పేమ ళలనొప్పీ కద్యా పాఠాలు చెప్పే పెద్ద

[16 కోన ౦గీ మనిషి ఇంట్లోఉం టే తలనొప్పీ త గించ లేడూ? అనంత ; ఈబాంటి మాటలంపే, కాబేటీకిరూడా వినబడేటట్లుగా శేక వేసాను. మ్‌ టీ కోనంగిరావుకు ఏమచేయాలో తోదము.. ఆతనికి వీ (వమత్వ ఉద్యో గమో చేయడానికీ ఇష్టంలేదు. అతనిలో రాజకీయాలు: వ్వ మబ్బులులా ఉన్నాయి.

_ కాంగెను మహాసంస్త అనీ కాంగెను నాయకులై న మహాత్మాగాందీ లోకనాయకుడని ఆతనీ నమ్మకము, కొని అతనికి ఆదాంస ధర్మాశయం ఎల్లా ఆఅవుచుందో అర్టంకాలేదు, కొంగను రాజకీయాలుగాని సొంధ్రుక వాదాలు గాన్ని సామ్యువాదాలుగాని పూ్రిగొతెలియని విద్యా ాగా ఉన్నప్పుడు విడ్యాన రాజకీయ సభలలో అతడు చేరలేదు,

కోనంగి మతవిషయికాలు ఆంత ఎక్కువ చదువలేదు, హాందూనుత మంటే, బౌద్దమతమంశ్వే, 39 సవమతమంపే ఏమీ తెలియదనే చెప్పారీ. వేదాంతం అంటే ఏమిటో ఎరగడు, ఉపనిషతుల సేరుతే తెలియవు ఏ మత పుస్తకాలూ ఎప్పుడూ చదవలేదు. క్‌

కోనంగి పాఠ్యపు న్పకొలు బాగా చదివేవాడు, ఆ పాఠ్య ప్పుస్తకాలకు సందింధమైన పుస్తకాలూ బాగా చదివేవాడు.

పొళ్ళాత్యుల మనస్తక్వళాస్త్రం ఆత దెరగడు. జ్ఞానపిపాస ఒక మోస్తరుగా ఉండేది,

తెలుగు కోసం తన సపాఠానిక్తీ పుస్తకాలు బాగా చదివాడు, ఈలా చదివిన ప్పస్తకొలు మాతం బాగా అక్షం అయ్యేవరకూ నదిలేవాడు కాడు, ఆలా అర్హం బేనుకొని పరీక్షలలో (శ్నలకు ఎంతో బాగా (ప్రత్యు తరాలు రా సెవాడు. అందుచేత అతనికి మొదటి మార్కులు వచ్చేవి.

అతడు కళలను గురించి ఆంతదబాగా తెలుసుకోలేదు. అతనీ గొంతుక బాగానే ఉంటుంది, విన్న పాటగాన్తీ పొటసాడే విధానంగాని మరచి పోకుండా చక్కగా పాడతాడు, సంగిత శాస్త్రాన్ని గురించి ఏమీ తెలి

కోన 0౦గి 110 చోట్లా (పదురణమ మ్యు ట్‌మ్మల్ని ప3శీనించి చూనాకు, అఎ అజింతా వైనా ఒకటే, ఆమంవతివై నా ఒకప్వే చటక్టీవై నా ఒకస,

తనకు ఏ విషయం గురించి తెలియ పోయినా తెలియదని చెప్పే సాడు. మాట్లాడేవాడి ఉహేశం (గ్రహించి ఏ నిషమాన్ని గురించి వాదన వచ్చినా బాగా చదువుకున్నవాడిలా కోనంగి వాదిసాడు.

కోనంగి ఆటలో అందెవేసిన చెచ్వ్యు. కొని తాను చదివే విద్యా శాలలో పిల్లహాళ్ళు మెచ్చుకుంటూ, తమ వీరుశ్తి చేసుకు పేటంతవాడు మాత్రం కాదు. వ

పరీక్షలలో మొదటివాడుగా నెగ్గేరాడు. పరీక్ష విషయాలకు గూర్చి ఎవరు: (ప్రశ్న వేసినా చక్కగా. (వతు త్తి 5౦ చెప్పేవాడు.

చదువు అయ్యాయి, జీఏతంలో (పచశించాడు. ఇంటిలోనుంచి బయ టకు వచ్చి (ప్రపంవాన్ని చూచిన బాలకునిలా అతడు గుద్ముందగ్గిర నిలుచుండీ. తన్ను తాను (ప్రశ్నించుకున్నాడు.

చదువుకున్నన్నాళ్ళు ఆల్ల9సిల్లవాడే. ఎవరికీ కష్టం కలిగించనిఅలర్కి

ట్‌ లజ ల. శే స మ ల. త. జ్‌ 0 1

అనేకరకాల చేషాలు వేసేవాడు, న్నలాతులు కూడా గుర్తుపట్టన్‌ బర చెసి వాళ్ళ గమలలోనికి పోయి అల్లరి చేసేవాడు.

ఒకనాడు చాకలివాని వేషం వేసికొన్మి ఒక స్నేవాళుని ఇంటికి వెళ్ళాడు, (ఆఅకని చ్రారలివాని సంగతుఇన్నీ ఇనివర కే తెలిసివొని ఉన్నాడు) “మరిడయశ్ష మా చుట్ట మేనండి, ఆడే పంపాడండిి అన తన స్నేహికుని త౨ితం.డులనూూ తక్కిన చుటాలనూ సమ్మించి బి౪ అన్నీ వేయించుకుని తన ఇంటికి తీసుకుపోయాడు,

అక్కడ అవన్నీ మడనశలునమై శ పెన పొ రృెలుకటి ఉష షాన్‌ బహ మతి” అని 'పేరువెగ్తె తన స్నేహికునకు అన పేరుతో బహుమతి పంపాడు. కొన్నాళ్ళవరకూ బందరంతా నవ్వింది

కోసంగికి ఆ రోజుల్లో చాకలీ కోనంగి అని పేరు వచ్చింది,

ఒకనా డతడు బి. య్యే అయిన రోజులలో పదిమంది 'స్నేవాటు

120 కోన 0౦గి అను వెంటవెట్టుకుని తాను సర్వేయరుల్యా కావలసిన సొమాను పట్టుకొని బచ్చుపేట-రామానాయుడు పేటి కలిసేవోటికిపోయి, ఆ వీధి కొలుస్తూ ఆ దాశిస్‌వెశ్ళే ఒక 'పెద్దమనుష్యుని పిలిచి *ఈ చివర పట్టుకోండి సార్‌” అని కోరినాడు, ఆ వీధి మలుప్పతిరిగి ఇవకలి వీధిలో వెశ్ళే ఇంకో సెస్దమని షితో *ఈ చివర కొంచెం పట్టుకోండి సార్‌” అని అందిచ్చి స్నేహతు లతో వెళ్ళిపోయినొడు,

ఆ 'పెద్దవదనుష్యులిద్లరూ, ఒకరికి తెలియకుండా ఒకరు ఆ తాడు చివ రలు ఒకరోవీధలో ఇంకోఠోవీధిలో పట్టుకుని (ప్రభుత్వాని కంఠో సహాయం చేస్తున్నా మనుకొని ఒక గంటన్నర పేప్పు అలా ఉన్నారట. చివవకు ఒకొ యన చాలా ముఖ్యమైన పనీఉండి వఏీమవుతోందో చూదామని వీధిమలుసప్ప తిరిగి చూస్తే కాడును ఒకచివర తాను ఇంకో చివర ఇంకో పెరమనుష్యుడు పట్టుకుని ఉండడం చూచి, ఇంకెవ్వరూ అక్కడ లేకపోవడం చూచ్వి “ఏమి టండీ ఈ. కొలత?” అని అడిగాడు.

నాకేం తెలుసు, మీకు తెలియాలి $”

• ట్ర ద్రేమ్లుటీ అల్లా అంటారు? మీకు తెలియదూ ౭”

ఉనా క్రీ తెలుసును. మీకే తెలియాలి

“ఎవరు ఇదంతా కొలుస్తున్నది?ో

ఈ*పమ్రై ఫ్ర సర్వేయరో ౯”

క (పభుత్వం "సేవ పలకు బుద్దిలేదు, బేకపోజే ఇదేమిటండీ దునల నిద్దరిని ఇకగాడ విడిచిపోయాడూ?”ో

*బంజనీరుకు [వాసి డొక్క చీలుసాను.”

ఉన్చేన్తూ దధస్క-తు చెసాను రాయండీ. *

ఇంజనసీరుకు రాశాడు, ఆయన ఈ గొడవ మాశేమీ కెలియదని జవా బిచ్చాడు, ఈ వషయం అంతా కృమ్టాప్మత్రికలో వీశారు. ఊరంతా నవ్వు కున్నారు.

ఆ ఇంటాయన ఎంతకాలంవరకో తనఇల్లు యుద్దంకోసం (ప్రభుత్వం తీసుకుంటుందేమోనని భయపడినాడు,

,. కోనంగీ ఒకసారి పెద్ద మైపు కొట్టి బందరు కలెక్టరుకు ఒక పెద్ద

కోన ౦గ 01

పి శషను రాళాడు, ఆందునో మీరు రాతి 10 గంటలకు 44444 పేటకు... నంబరు ఇంటికి వచ్చి చూస్తే ఇరవై ముపై సదుంది కూడి ఏదో క్ముటచేస్తున్న విషయం _తెలునుకోగలరు. మన (ప్రభుత్వం సుస్పి రంగా ఉండాళలంపే, ఆలాంటివి జరగకూడదు. ఇవి యుద్దంరోజులు” అని రాళొడు.

అప్పటికి కోనంగి చదువు పూర్తి ఆయింది. జర్మనీ వోళలండుమిీదక

కలెక్టరుగారు నిజంగా. పోలీనుదళంతోవచ్చి చూస్తే, అక్కడ హర నాధబాబా భజన జరుగుతోంది. అయినా కలరుగాంకి అనుమాన౦, అక్కడికి వెళ్ళి గడఎిడచేని యువ్దానిక్సీ కట్రహ్మూ భజనకూ ఏమీ సంబంధం లేదని తెలుసుకొని కావ్పేపు పబ్ళకొరిక్కి కాసేపు పకపక నవ్వీ వెళ్ళి పోయాడట.

పే

కోనంగిలో ఉన్న ఆనసంతృ పికి కారణం లేకపోలేము. [పపంచంతో నిద్రాణమై ఉన్న శక్తులన్నీ మేర్కొన్నాయి. కోనంగి రాజకీయపు బిడ్హగా ఉద్చృపించాడు.. కానీ రాజకీయాలనుంచి పారిపోయాడు. అందుకు కారణం అక నిలోని రహన్య మే,

పుట్రన (బకుకు అర్హములేనిదవడంవల్ల నూ, అతనిలో అనంత మైన ఆనంద మైన శకి ఉండడంవల్ల నూ,. అతనికి హాస్యరసం శరణాగత ంది. మానవజీవితంలో సంభవించే ఒడుదుడుకులకూ, కష్టనిషఘ్రారాలకూ బండిని కాపాడే స్పింంగువంటిది హోస్యర్‌సం, దుఃఖం అనే చెరువుగట్టు తెగిసో చే, ఆ నీరు వెళ్ళిపోడేు తూము హాస్యభావం, హాస్యం అనే కాప్పదల లేక వేతే మానవుని హృదయం దుఃవిఘాతం ఒక్కటి తగిలినా ముక్క౩ై వుండును,

మానవ జీవితం *“ఆద్దపు సామాను జ్యాగ త్తి వంటిది. ఆ సామాను విచ్చిన్నం కాకుండా రక్షించే ఉక్కు పెను హొస్యరసం,

నంపూర్ణజీవిగా పుష్టేవా రున్నారు.. వారికి ఏనాిశో లోకసం పూర్త

[22 కోన౦గి జీవితం వైవసం చేసికొనే ఆవేదన వస్తుంది. ఆ ఆవేదన ఉద్భవించడానికి ఒక మహ త్రర కారణం కూడా ఉండాలి. కోనంగి అనంకలక్షీని ఎదురొ్శ నడ మే ఆతని జీవితభావం అంతా తారుమారు అవడానికి కొరణ మైంది.

బి, య్యే, పరీక్షలో మొదటి తరగతిలో నెగ్గిన బాలకునకు ఉద్యోగం సంపాదించడం అంత [బ్రహ్మవిద్య కొదు. కొని ఆతనిలో ఆవ్య కంగా ఏదో లోకొన్ని ఆతీవేగంగా అధిగమంచే వేదనాభరిత కాంక్ష బయలు దేరింది.

అతని చేతిలో తన మనన్సు తాను చూచుకునే. దుర్చిణియం(త్ర మే ఉంటే, తన్నీ రోజులలో పొదివికొన్న ఆవేదన అర్హమళ్యే ఉండును.

[పపంచం ఆంతా అతనికీ లోపమాయిస్టంగా కనబడది. ఆతని చూప్ప వెనక్కులేదు. “ఇస్పటిపై నే ఎక్కువగా ఉంది. ఆ “ఇప్పటి”లో ఉన్న ఆప్యశుతులన్నీ అతని మనోనేశ్రాలకు వికారాలుగా తోస్తూ ఉన్నవి, అశవికి నవ్వూ, కోపమూ రెండూ ఒక్కసారిగా వచ్చేవి ఆకనికోపం నవ్వుతో మి[శమై, నిశితమైన అపహాసంగా ఉదృవించింది.

ఇప్పటిలో ని సంఘపథకం అతనికి ముందుగా కనబడుతూ ఉంటుంది, మిస్‌ మేయో రాసిందంపే రాయమదూ! ఆఏడ ఇంకో గౌరవంగా *మదర్‌ ఇండియా ఆసి రాసి ఊరుకుంది. “వి పూర్‌ ఇండియా అనో రాయ లేదు. ఏ డక్తీ ఇండియా” అనో (వ్రాయలేదు. అది నయంకాదుటండీ అనుకున్నాడు, వైటువే కంపెని మేనేజరుగారి దగ్గర ఆ *”*దుదర్‌ ఇండియా” పు సకం చూచి చదువుకునేందుకు తీసకోని, చదివి ఇచ్చేళాడు, పరీక్షలలో మొదటి తరగతులలో నెగ్గే ఘటమాయను. ఆ ఒక్కసారి చదువులో ఆ (గంథం యౌవతూ పూల్తిగా కంఠత। వచ్చింది

పు స్తకం చదవగానే మొదట ఆతనికి కోపం నచ్చింది. తర్వాత దుఃఖం నచ్చిందిం వెంటనే నవ్వు వచ్చింది. అవును ఆ ముసలావిడకు భరత దేశం కోడలై కనిపించింది. ఆమెరికొవారు భారతచేశీయపు మురుగు కాల్వలన్నీ శులిస్కోటపులో చూడాలని ఇంగ్లీ సువారు అమెచేత ఈ పుస్తకం రాయించారని ఆనాడు గగ్గోలు పుట్టిన మాట నిజం,

కోన ౦0గి లకి

మొత్రంమీద మేయో భారతజాతిలో ఉన్న కోటికళంకాలన్నీ వెదికి ఏరి మాలిక అన్లి ఆనందించండ (కా ఆనీ తన దెశస్టుల మెళ్ళలో వేసి దా

ఆ పుస్తకం ఎప్పుడు చదివాడో ఆ వెంటనే దానికి జవోబుగా వచ్చిన నాలుగు పుస్తకాలూ చదివాడు. రంగయ్యంగారి “ఫాదర్‌ ఇండియా”, లాలాలజపతిరాయిగారి *అన్‌ హోపీ ఇండియా", ఎర్నెస్టు వుడ్‌ గార “యాన్‌ ఇంగ్టీ సిమాన్ను రిప్లయ్‌ టు మదర్‌ ఇండియూ, గాబాగారి *ఆంకుర్‌ షామ్‌” అనే పుస్ప్సకాలు చదివాడు.

ఇన్ని పుస్తకొలు చదవడానికి అనంత లక్షి దర్శనమె కారణం కోనంగిరావుకి. ఇంకొ ఆఖరు. పు సకం రెండోసారి చదువుతున్నాడు. తః ప్ప స్తకాలన్నీ అనంత అక్ష్మీ తండిగారి పు స్తకొగారంలోనివి,

ఈ ఆయిధు పుస్తకాలూ చదివేటప్పటికి ఆ కాలంలోని అన్ని విష యాలు వివారణక వచ్చాయి కోనంగి మనస్సులో.

హోటలు గుజరాత్‌ నుండి తిన్నగా నెల్లూరు పహోటలుకుపోయి జేరిన రెండు రోజులవరకూ ఎక్కడికీ కదలలేదు కోనంగి, మూడవ రోజున సాయంకౌలం అనంతలక్ష్మి ఇంటికి. పాఠానికి వెళ్ళాడు,

కోనంగిని చూడగానే అనంతలక్ష్మికీ కలిగిన ఆనందం వీరాయ (పోలో, డేవుళపల్లో, వేదులో నండూరో, విశ్వనాధ్నో శివళశంకరుతో, కాదూరి పింగళులో వర్జించవలసిందే,

“నిన్నా మొన్నా రాలేడేమండీ. గురువుగారూ?

ఈరాంచెం ఒండ్లో బాగుండక లాలేదు.ి

“వమా ఇంటికి రాకూడదు కాదోలులో

“వచ్చే ఉందును ఆనంతం, కొని నేను మీ ఇంట్లో ఉండడం ఆ*క కారణాలవల్ల మంచిదికొదు. నీకు గురువు నవడంనల్ల నా జీవితమే మారి పో మేటట్టు ఉంది.

“ఆలాంటా రేమటి, సమీ మారుతుందంటారుఃో

“మారడం అంటే, నేను ఏ ఆవుృన్నో చమేకనో, గుద్దాన్నో, కుక్కు నో అవుతానని కొదుసుమూహో

12॥ కోన ౦6గి

“స్‌ మో బాబూ! మీ రల్లా అయిపో తే!

“వహ్వా! వేశావు బాణం! అది విజమే, మీ ఇంట్లో కాపురానికివ స్తే కుక్కా గుత్తాన్నీ కాదుగాని గాడిదను అపుకానని భయం”

*మమంతా గాడిదలమనాొ?ో

*వుంచిదానవే నువ్వు! మీది మంచి తోటన్న మాటి, ఆ తోటంకా మెసే గాడిదలా వసానన్నమాట!”

“నాకు మీ మాటలు ఏమీ బాగాలేవు గురువుగారూ

“*మ్స్‌ ఇంట్లో చేరితీ నువ్వు సర్వకాలమూ నా ఎదుపే ఉంసే, నా హృదయమ్మూ ఆక్కా నీకు సర్వార్పణమైతే ఇంక నా పని ఏమిటి? నేనని. [ప్రత్యేకత విమవుతుంది?”

“పని కవిత్వమండీ!”

“నిన్ను చూస్తే ఎవరికి కవిత్వం రాదూ”

“చెర్షయారుకు వచ్చిందా?”

ఉపఏచమ్వో ఆరవ౦లో ఎంత కవిత్వం రాస్తున్నాడో*ో

“రవిత్వం రాదుగాస్‌ కపీత్వం వస్తుంది.”

“వట్టి కోతయిపోతాడన్నమాట. నేను గాడిద నయినట్లుు

*మిమ్మల్ని మీరలా తిట్టుకోక ౦డిల

అనంకలక్మీ ఆ మాట మహా మధురంగా అన్నది. ఆ మాటలు కోనంగి గుండ చెదరగొట్టాయి. అనంత లక్ష్మిని వోనంగి తన ధగ్గిరగా తీసుకొని గట్టిగా కౌగలించుకోవ్కి “నేను దొంగతనం చేస్తున్నాను అనంతం! వట్ట వరుపేదను. ఆయినా నీ జీవికాలయంలోకి ఈలా నిర్భ యంగా వస్తున్నాను” అంబూ ఆమ పెదవులను తనివొర చుంవించినాడు,

అనంతలక్ష్మి కరిగిపోయింది. ఆమే కన్నుల నీరు తిరిగింది. ఆనంద పరవళమైన ఆమె పెదపుల మధురహాసము నృత్యము చేసింది. ఆమె ధ ర్యముతో కోనంగిని తనంతట తానే కౌగలించుకొని ఆతని. మోము వంచి, అతని పెదవుల ముద్దు పెట్టుకుంది

ఇద్దరికీ సర్వ(ప్రపంచమూ మాయ్యందిం ఇద్దరే విశ్వంలో, వారు జంట సెలయేళ్ళు మహానదులు వారు ,ఆగ్నివాయువుల్లు వారు కెండు

కోన ౦0గి 20 పూవులు, వారు మేఘము మెగకుములు, వారు త3ెరటము సుడిగుండమూ, వారు కొమ్మలో కోకిలజంట !

ఆ మధుర మ త్తతలో ముందర మేల్కొాన్నది కోనంగే-. “అనంత లక్ష్మీ! నేను మీ ఇంటిలో ఉండడము మంచిదికాదు. మీ తల్లికి మన వివాహం సంగతి మనము ఇచ్చరమూ చెప్పాలి. ఆందుకు కొంచెం ఓపిక పెట్టు (పస్తుతము సీ పరీక్ష ఆయినవరకూ మన [పేమ సంగతీ మరిచిపో, చదువు పూరి కొగానే మన విషయం తేల్చుకుందామూ” అని ఆంటూ కోనంగి ఆనంతలక్ష్మిని తన హృదయానికి మరొకసారి ఆదుముకొని ఆమె పెదవులు కన్నులు, తల మెడ, దుగలు తనివార ముద్దులవర్షంతో సింపినాడు,

ణీ

కోనంగికి రాజకీయావేమీ లేవు కాబస్త, వ్యవసాయానికి సిద్దంగా వున్న శాలిభూమిలా ఉన్నాడు.

“మదర్‌ ఇండియా” అతవిని రాజకీయపు నిదదుర్తునుండి లేపింది. కళ స్పిల్చి|గ్రీ కొంగెను? ఎవరీ మహాత్ముడు? ఎందుకీ ఆపొంస ? ఏలాంటిదీ సక్యా[గహం? అని (పళ్నలు వేసుకున్నాడు, కాం[గెనును వ్యతిరేకించే జసెస్‌పార్టీ ఆంటే ఏమిటి?

ఆతడు ఈ 'పేర్తు వినలేదనిగాన్హి వీటి అన్నిటి విషయమూ చూదచా యగా తెలియదనికొని కాదు. ఈలాంటి వివిధ భావాలు సకల [పపంచ పథకంలో పెట్టుకొని ఇంతవర కాతడు పరీక్షకు చదివినట్లు చదవలేదు,

అనంత లక్ష్మీ ఇంట్లో చేలకోలది పుష్తకా లున్నాయి. పట్టాఖిగారి “కాం గెను చరిత్ర” ఉంది. మహాత్ముని “యంగ్‌ ఇండినూో పత్రికా సంపుటాలూ “*హారిజనొ సంపుటాలూ ఉన్నాయి. అదాంస, సత్యాగహాం పీనిమీద [వాసిన [(గంధాలున్నాయి. రోమైన్‌ రోలా మొదలగువారు గాందీ మీద (వ్రాసిన (గంథాలున్నాయి. ఈ సంవత్సరమే గాంఛీగారిమీద

[26 కోన ౦గి డెబ్బదవ సంవత్ప్సరోత్సవ నంచిక రాధాకృ్ళష్ణనుగారు. (ప్రచురించిన (గంథ మున్నది. గాంధీగారు [వాసిన *ోదాంద్‌ స్వరాజ్‌ పోసత [0 విషయ మై నా పరిశోధన అనే (గంథా లున్నాయి. వారు భగవర్షీతకు ([వాసిన భాష్య

_ తిలక్‌గారి భగవశ్షీతాభాష్య మున్నది. నపేళన్‌ కంపెనీవారు (ప్రచు రించిన ఇతర (గంథా లెన్నో ఉన్నాయి. లాలా అలజపతిరాయిగారు (వాసిన (గంథ మున్నది. జవహర్‌ లాల్‌గారి పపంచ చతొ పోవేవిత చరిత” అనే [గంథా లున్నాయి,

ముస్లి ౦లీగువారి [వాతలు, జస్టస్‌పార్టీ వారి వ్రాతలు, గోఖిచేగారి ఉపన్యాసాలు మొదలయినవి చదవడం (టొారంభించాడు నారోజ్తి పాఠ 'రెసడ్సీ మెహతా బెనర్తీ,. బాను మొదలైనవారి జీవిత చరిత్రలు ఉప న్యానాలు చదవడం సాగించాడు,

అనంతలక్ష్మీ పరీక్షలకు వెశ్ళేరోజులు వచ్చేసరికి [19040 మార్చి నెలకు ఈ (గ్రంథాలన్నీ పూర్తి చేళాడుం

ఇఎ చదువుతూ 1088 డిశంబరునుండీ ఉద్యోగంకోనం వెదుకుతూ, 1040 జనవరిరో ఒక తెలుగు సీనిమా కంపెనిలో కథానాయకుడుగా చేరాడు.

నెలకు '30డు వందతఆ జీతము, భోజనము కం'పెనీవారి భోజనస్మతం లోనే |

దొమ్మ తీయడం (వారంభీంచడం మార్చి నెలనుంచి అనస్మీ కోనంగ ఆ కంపెనీవారి భవనంలో ఉంటూ తన కిచ్చిన నాయకుని భాగం యావత్తూ కంఠత చదివేయాలన్కీ ఆతని వంతుకు వచ్చిన అయిదు పాటలూ రోదా రిహార్చ్భళ్చులో మీజంగా వచ్చేయాలనీ మేనేజింగు త్రైక్చురు పవమ్టుమోహన లఫ్మీనారాయణగారు చెప్పినారు.

పోర్షనూ, వాటలూ మూశకు రోజులలో కంఠతిః సట్టినాడు, రోజూ రిహార్శల్చు ఉదయం పదకొండు గంటలు మొదలు, సాయుఎకాలం అరు గంటల వరకూ,

కొనంగి సినిమాలకు ఒక మో స్పరుగా వెళ్ళేవాడు. ఇప్పుడు కాని

కోన౦గి [07 సంగతి బాగా తెలనుకోవాలని *ోనీనీమా 'పెక్నిక్‌ొ “మంచి నటని, “ధ్వని”, *వెమెరా”, చోదర్శకత్వంగం అను (గంధాల్యు ఇంకొ ఎన్నో (గంథాలూ అన్నీ మ్‌స్తంగా చదివేవాడు,

నీ*ఎమాలో. ఆతనికి (ప్రవేశం దొరకడానికి కారకుడు డాక్టరు రెడ్డిగా నే |

కోనంగి నెప్లూరు హోటలులో ఉంటూ అనంతలమ్మీకి పొఠాలు చెబుతూ డాక్ట్రరి శెడ్తిగారింటికి వెచతూ ఉండేవాడు.

డాక్టరు కెడ్తగారూ వారి స్నేహితులు కొందరు, చుట్టాలు కొందరూ కలిస్క్‌ ఒక సినీమా కంపేనీ *ోది వండర్‌ ఫుల్‌ పిక్చృర్‌టోన్‌” అని పేరు పెట్టి స్థాపించారు. డొర్చరుగారు ఆ చిత్రానకి కోనంగిని నాయకునిగా ఎన్ను

ఈలోగా డార్హరుగారితో రాజకీయాలనుగూర్చి కోనంగి వాదించడం ఆలవాటుసక్తాడు. రాజకీయాలకూ. మతానికీ, సంఘ వ్యవస్తకూ, ఆరక పెస్టెళులకూ అవినాభావ సంబంధం ఉంది కొబిట్టి ఆవన్ని వావీందాలని డాక్టరుగారు

1028లో డాక్టరుగారు విదేశాలన్నీ తిరిగివచ్చారు. ఆ తిరగడంలో రష్యాలో ఎప్కువకాలం ఉన్నారు. ఆయనకు రష్యావిధానం బాగా నచ్చింది. సామ్యవాదాన్ని గూర్చి చాగా చదువుకున్నాడు, ఆర్య సమాజంవారు ఏవరి నన్నా సశే వాదంలో ఓడించడానికి శుజ్రంగా తచూర్చై ఉంటారు, అల్లాగే ఎవరివాదం వారు బలపరచడానికీ (గంథాలు పూర్తిగా చదవాలి. ఏదుట ఏ (ప్రశ్నలు వేస్తారో అవి (పతిభతో ఊహించుకొని, వానినీ సీ వాదనకు సరిపోయే దిట్టమైన (పళ్యు త్తరాలు సిద్దం చేసుకుని ఉండాలి అసి డారక్తరు వాదన,

మనుష్యుడు (బతకడం కోరతాడు. (ప్రతిజంతువూ ఆంతే! తర్వాత తన జాలివృద్ది కోరతోడుం [పలిజంతువు అంతే! ఈ రెంటిలోనుంచి, తన దేహరక్షణ్క జాతిరక్షణ అనేవి వసాయి, తన దేహరక్షణ విశ్రాంతి బలము, ఆయుధం. తప్పించుకోడం,. చుట్టూ రక్షణనిర్మాణం, రోగనివారణ, ఆకలి బాధ నివారణ్య, దాహ నివారణ, శీత్రోష్టస తిగతుల దాధానవారణ,

120 కోన ౧0గి పరిస్టితి సంజనిత బాధా నివారణ ఆనేవి కోరుతాడు. జాతిరతణ, జాతి, జాతివిద్య, జాతిదక్షక, కోట, యుద్దము, పోలీసు, సమిష్టీ వ్యవసాయం, వఏీవాహం, యువతీయునక సం(్రీత్తి శికుపోవలణ్య శిశువై ద్యము, శికు విద్య. సంఘారో గ్యమ్ము సంఘ వైద్యము మొదలై సవి కోరుతుంది “ఇవికాకుండా మనుమ్యుడు అనందం కోరడా అండీ? ఆటలని, పాటలనీీ నాటకొలన్కీ సంగితమనీ, కవిత్వము వి(త్రశిల్పాలనీ, నాట్యననీ?” “అవన్నీ జంళులక్ష ణా వే)” “అయి కే శౌస్త్రజ్టానము, కవిత్వాదికళలూ వివాహమూూ బంతి ఆట మొదలైనవి ఇవన్నీ నండీ? ఉరోసంగి రావ, ఇవన్నీ కూడా సశువృులలోనూ గర్భిత మై ఉన్నా యిం కుక్కపిల్ల గుడ్డముక్కతో ఆడుతుంది, నింహంపిల్ల ఎముకముక్కంతో ఆడు తుంది, లేడిపిల్ల ఆకలతో ఆడుకుంటుంది. గంతులు వేస్తుంది. చేస్తూ అరుస్తుంది” “ఆవే కవిత్యాలు, నొట్యాలు, సంగీతాలూ ఆటలూ ఆంటారా షమిటి?ో “ఎందుకంటానయ్యా? జంచపవులో గర్చిత మెన కకులు, చిహ్నా మాత్రంగా ఉండే శ కులు, మానవుసీలో వ్య క్షమయ్యాయి అంగే. “ట్య ద్రే నేనూ అనేది. అలా న్య ర్‌ం కావడానికి కారణం అతని మనను కొదా ఆండీఃో “ఆదే నేనూ అనేది, ఆలాంట్‌ మనస్సు కలవాడు కొదిట్టి మనుష్యుడు * “ప్పీగ్రూ నేనూ ఒకే అంటున్నాము, ఇంక శకేడా ఎందులో ఉంది “మీరు నాతో వాదన ఎందుకు పెట్టుకొన్నట్టు?ో “వాదనను నేను ఓ హారొంలా ధరించవేము[ో ధరించి ఉన్నా లే మోజో “మట్టి తకలకాయను భరించినట్లు”

కోన ౦గి కలకి “ధరించడం. మట్టుకు ధరించకండి మాతముో క్‌

కోనంగి ; అయితే కొంగను రాజకీయాలమాట ఏమిటి ?

డాక్టరు వ కొంథగెను మంచిదే. మహాత్మాగాంధి ఉ త్తమాశయాలు కలవాడు. కొని కొం(గెను ఆశయాల (పకారం కొంగెసులో కోటీశ్వరుడు కరనా ఏమీ ఇబ్బందిలేదు.

గోనంగి ; సాంఘికవాదులతో మాత్రం కో శీశ్యరులు చేరడావికి అభ్యంతరం వుందా ౩

డార్హరు స ఇప్పుడు మేము పెట్టుకున్న పర్దత్మిపకొారం కోేశ్యరులు చేరవచ్చును. కొని ముందు ముందు తనకున్న ఆస్టి యావక్తు సాంఘిక వాదానికి ఆఅర్పించవ9సి వస్తుంది.

కోనంగి ; సొంఘికవాదులు, సొమ్యవాదులు మహాత్మాగాంచీ గారి దోధనలు ఒప్పుకోరా ౪

జా ఒప సకోరుం

కోనంగి ?; కారణం ?

డా; ఆ బోధనల నష్టం సిమిటో, నష్టలాభాలు బేరీజు చేసుకోకుండా సాంఘిక నామ్యువాదులు, ఆయన బోధన ఎలా ఒప్పుకుంటారు?

డారరుగారితో గాంరీగారి బోధ తమకు బాగా అకమైంది అసి తెలియజేశాడు, మహాత్మాగాంధీగారు నిజమైన సామ్యవాది అని అన్నాడు. తడ్రార్ట రుగార్తూ (ప్రపంచం (ప్రపంచంలో ఉన్న (పజిలందరంిదీ అనీ ఆ. (పజ లందరూ సమంగా పె కీరావాలనీ ఆ ఉత్ర మపథం అందటానికి మనుష్యుని ధర్మళ క్తినే ఆధారం చేయాలనే వాదనకన్న గోప్పవాదం ఏమి ఉండ గలదు

“సాద్యువాదం చెప్పేది అదే. కొని ఆలాంట్టైకి [పపంచానికి రావా అంసే, మనుష్యుని ధర్మశ కిపెన ఆధారపడి ఊరుకుంటే, ఆ ఉ త్తమస్పతి రావడానికి భూగోళం అంతమయ్యేవరకూ ఎదురుచూస్తూ వుండవల సిందే 1”

19 కోన ౦0గి

“దనిమీద ఆధారపడితే త్వరగా వస్తుంది?

“*పిాంసమీ దే! తప్పుచేసిన వారిని దందంచడం మానవజాతిలో వుండే ఒక పెప్ట శక్తి! ఆ శక్తిని ఉపయోగించడం మానివేసి, ఎక్కడో మూల దాగి పున్న ఒక చిన్న ముసలమ్మ + క్తివి సహాయం తెచ్చుకుంపే విం పని జరుగుళుందిః ఆకొశంలో ఎగరాలంపే, విమానాలకు 'పెటటోలియ మే ఆధారం కావాలి. ముసలమ్మ ఓడలకు మోటారునూనె కొవాలి. ఇంకా పాత ఓడలకు బొగ్గు నీరే ఆధారం! ఇంకొ ముసలమ్మ తౌతామ్మ ఓడలకు గాలీ తెడూ ఆధారం

*. “ోహింసమీద ఆరారపడితే పతిహాంస కోరదా హింస 9”

“హింస [పతిహింసలలో పది ఎక్కవ దబిలంకలదె తే అదే నెగ్గు తుంది

“అయితే సామ్యవాధులకన్న బలవంతులైన సా[మాజ్యవాదులు

“అలా రావడానికి వీలబేదు

“జర్మనీ వస్తుంది. కొని రఖ్యూకు ఇతర నా్యమాభజ్యవాదులు సహాయం చేయకపోతే రష్యా నాశనం అవుతుందిల

“ోజర్మసీకి రష్యాకు ఇప్పుడు స్నేహం కొదా? రష్యాలోని [పజాళ క్స్‌ ఎవరు తనపై పడినా కాచుకోకలదయ్యా?”

కోనంగి ఏమిచేసాడు భారతీయు డీ (ప్రపంచంలో! భారతదేశానికి స్వరాజ్యం కావాలా అక్కర లేదా? స్వరాజ్యం కావలసివ స్తే గాందీజీ చూపించిన దారి & తమముకాదా? తాము స్వరాజ్యం సంపాదించుకొన్న తర్వాత ఇతరో సమస్యలు చూచుకోడం మంచిదికొదా?

డా వ అవునయ్యా. నువ్వు చెప్పినదాంట్లో అర్హం లేకపోలేదు. మన స్వంత భూమి సంపాదించుకొనేటప్పుడ్కు ఏలాంటి వ్యవసాయం చేయదలదు కొన్నామో నిశ్చయించుకోవద్దా శ

కోనంగి ; ఆదేమిటండీ ఆలా అంటారు? మనం ఇంటిస్టలంకోసం

కోన ౦0గి 181 వ్యాజ్యం వేశాము, ఆ స్తలం మనవైన త ర్వాత గదా పలాంటి ఇల్లు కొవాళో నిశ్చయించుకొనేది, సొలం మన స్వాభీనమైనతర్వాత ఎలాంటి వవ్యనాయం చేయాలో నిశ్చయినాము, మొదట స్వరాజ్యం రానియంకి చూదచ్చాం.

డొరక్టర్‌ ? గాంచీగారి పన్దతివల్లై స్వరాజ్యం రాదనే నొ ఉస్పశం. ఎందుకం సే గాంధీగానినీ మాయచీసి భారతీయ సప్లూంశీవారులు కొంగెసును మద్దతు చేస్తున్నారు. వారి స్వలాభంకోనం భారత దేళాన్ని ఇంగ్లండునుంచి

కోనంగి డాక్టరుగారితో వాదించడం కష్ట మనుకొన్నాడు. కాంగేను లో చిర్లాలున్నారు. అంబాలాలు, సరాభాయిలున్నారు. వారు కోఎళ్వరులే! కొనీ వారి ధనేశతనం మానుకొన్నా రా?

కొంగెసు నాయకుంైన జవాహర్‌లాలు నె హూహడా సాంసొక వాది అయ్యాడు అయినా ముందర కాంగెనులో నాల్లణాల సభ్యుడవడం తన కర న్యం అనుకున్నాడు, తాను హోటలు గుజవాకుకో సంవాదించుొన్న ఆ కొద్ది రూపాయలు పెట్టి ఇన్దరు కొనుక్కున్నాడు.

అనంకలక్ష్న్మీ ఇంటిమూళల పడివున్న వార్దా చరధా వడకడం [పారం భిందౌడు, ఇంతలో తాను సినిమాలో చేరడం వచ్చిది

డాక్టరు. రెడ్డిగారు రష్యామగురిచి (గ్రంథాలన్నీ తన్ను చదవ మన్నారు. అవికూడా చదవడం (పారంభింవాడు. మార్కుగారి “పెట్టుబడి మూలధనం చదవడం సౌగింవాడు. అనుమానాలు డార్చ్రారుగారి నడగడం! ఈలా మార్చి నెలాఖరుకు ఆ పుస్తకం పూ ర్రిచేభాడు. అనిన్‌గారి (గంఖా లలో “*స్మామాజ్యతత్వ విమర్శనము అనే (గంథం చదివాడు, “నూర్క్చా జం” అనే [గంథం మొదలు ఇరవై నొలుగు సంజృటాల (గంఛా లున్నాయి. కోనంగి అవన్నీకూడా చదవడానికీ నిశ్చయం చేసుకున్నాడు.

ఒకవేళ తాను ఒక పెద్ద రాజకీ యనాయకు వై పోడే! ఇం కేము౦ది? ఎవరు భరిస్తారు ఊచేగింపులూ, పూలమాలలూ, జయర్వానాలున్న్నూ! ఇంక వూరికే ఉపన్యాసాలిస్తూ వుండాలి కొటోలు, వైలుకు వెళ్ళడం (పారం ఫ్‌ంవాలి కొదోలు* ఇచో ఇబ్బం వేం తన త్స దుఃభిస్తుంది, అనో రకం జీవితం[క్రింద మారుతుంది, ఆద్భస్టతౌెస్త తల్లి ఒక విగతభ రక ఆయిన

కే02 కోన ౦గి

ధనవంతురాలింటి వంటలక్కగా చేరింది. తానేమో పెద్ద ఊదోోగంచేసి తన్ను మోటారు ఎక్కి-సొడు కొడుకు ఆని ఆశసోందో, లేక ఈ పాపం వల్లు పుట్టిన శనిగాడు వదిలాడు అని. ఆనుకొంటోందో?

హోటలులో వడ్డనదారీ ఉద్యోగం చేసిన పట్టభ్యదుడై న కొడుకును కన్నాను అని ఆమెకు తెలియ దింకొను పాపం [|

అన్నిరకాల ధనసంపాదనా మానవకృషి అనీ, ఆవి చవిచూడాలన్న అల్లరిభావం ఒక (ప్రక్కా; ఇంత చదువూ చదివి ఇల్లు ఆలుకతున్నాడన్న బాధ ఒకవై పునా ఆతన్ని ఊప్పతూనే ఉండేవి

ఆసలే కొడుకు నెందుకు కన్నానా ఆని విచారించే అమ్మ! కొని కన్నకొడుకుపై (సమ తస్పుతుందొ? ెమ్కు ఆసహ్యమూ, ద్వేషమూ రంగరించిన ఆపేక్ష తనపైన కర్లీకి,

ఆ శల్చికి ఎప్పుడు పంపినా యాబై రూసాయలవరకూ పంపాడు తాను, ఇక సినీమా ఉద్యోగం పచ్చిందికొదా బాగా ధనం సంపనచ్చు.

ష ష్ట పథం సినిమా |.

డాక్టరు రెడ్డగారూ "స్నేహితులూ ఏర్పాటువేసిన నీనిమాూ కంపెనీలో కోనంగి చేరినాడంటే, ఒక టాంకుదళం చేవనంకపని అన్నమాటే! ఆ కంపె సీకి మానేజింగు డై రెక్టరు విష్టమోహన లక్ష్మీనారాయణరావుగారు.. వీఏిని కంపెనీలో వారందరూ వి. యల్‌, యన్‌. అంటారు, ఇక దొమ్మకు దర్శ కుడు? బొంబాయిలో కొల్హాపూరులో అక్కడ అసిన్చెంటు కై 3ెళ్లరు చేసె కష్టపడి వచ్చిన ఎ. ఆర్‌ జి. పాటీగారు. ఈ బొమ్మకు డై రెళ్టరుగా నియ మింపబర్హారు. ఎ. ఆర్‌, జి పొటీ ఆంటే అనంకరావు గొర్ల పాటి అన్న మాట.

కోనంగి ? ఆల్లాగుటండీ! నేను ఆయన ఎవరో మహారాష్ట్రడను కున్నా మహారాస్ట్ర్రునిక్రి తెలుగు అంత బాగా ఏలావచ్చునా అని ఓమాట

డాక్టరు ఏ అవునమ్యా! మీరుకూడా ఆర్‌, కే. నంగే అని పెట్టుకో

కోనంగి ? మీరు డాక్టరు ఆర్‌. డీ, డీ. అని పెట్టుకోండి. డ్రి ఆశే వత్తుమాట డ్లీ శ్రీ అని శబ్రళా స్త్యపకారం మారుతుంది, ఏ జర్మనీనుంచో వచ్చిన పెద్ద డార్ట్ర రనుకుంటారు మిమ్మల్ని,

డాక్టరు ? నంగే అంపే వచ్చిన త ప్వేమిట్‌ న

కోనంగి : వగ నంగిమాటలు మాట్లాడే మనుష్యుడు నాయకుడు వేషం వేశాడు కొద ఈ చిత్రం తగలడుతుందిరా అని [పజలలో అఖి

[7 )

కేరశీ కోన ౦0గి ప్రాయంపడితే ఇంక చిత్రాన్ని చూడడానికి ఎవరు వస్తారు? లేదూ నంగే అనే మహారాష్ట్రిడు కథానాయకువి వేషం వస్తున్నాడు, ఇంక మనం కళ్ళార చూడనక్కురలేదు బొక్మును ఛచెవులార వినసక్కర కలేదనుకుంటారుం. చై 3క్టరు మహారాష్ట్రిడు కాబట్టి మహారాస్ట్రణ్ణి పెట్టాడు. ఇది తేలుగు చిత మనుమాట మరచి తెలుగు రానివాళ్ళని పోగుచేస్తన్నాడురా[! అను కుంటారు. డాక్టరు $ అది సదేగాని, నీ కథానూయికను చూదుకున్నావూ ? కోనంగి : చూచా స్వామీ, చూచాం. అచెమటిః ఆలాంటి కంచి ఇన్న్‌ పిల్లని కొట్టుకు వచ్చానేమటి? డాక్టరు ; మొగం చం[ద్రబింబంలా లేదట .:మ్యూ? కోనంగి చం[దబింబం ఆంటావేమిటిః దానికి తరగడం పెళగడం ఉన్నాయి. నొ నాయకురాలి మోము అచ్చంగా తిఠగలిరాబిలా. ఉంది, నిజంగా చెప్పండి డాక్టరు గారూ! ఏందుకు ఆ ఆమ్మాయిని నాయికగా చేయ దలచుకున్నారు? డాక్టరు వ చెప్పమున్నావు స్వామీ, మాకు డచ్చిచ్చేవారిలో ఒక పెద్ద గారు ఉంచుకున్న పిల్ల ఆ ఆమ్మాయి, కోనంగి ; తామెల్లా ఊరుకున్నారు స్వామీ? డాక్తృరు ; సంగీతం ఆద్భుతంగా పొడుతుంవా లేదా? కోనంగి ; ఓహోహో! ఆ సంగీత మేమిటి! చెప్పడానికి వీన్లైదు, వర్ని ంచడానికి వెయ్యి నాలుకలు చాలవు, పాపం 1 ఒక్కపే వంది! గొప్ప సంగితములో కన్నన్‌ బాలా, కన్నాందా, సుబ్బలక్మీ, కద్‌. ఆందతి సంగీతమూ. తన గొంతులో నాట్యం చేస్తున్నాయని ఆ ఇద్దెనమ్మాయి ఉసశం, “నాట్యం కొదుకొని అవన్నీ కలిసి శివాలాడుతున్నాయి.. ఒక్కా క్క_టే వైటకు వడ్చేద్దామనే తొందరలో, ఒకదాని కొకటి కొాళ్ళకడ్తాలాడు తున్నాయి. అన్ని[కుతులూ, అన్నిస్వరాలూ, అస్న్‌ రాగాలూ, అన్నితాళశాలూ, అన్నిగతులూ ఒక్కసారిగా పెకి నచ్చి సంగిత కదంబం, చౌచెొ భొభా ఊరుకు ఆయిన్నాయి. డాక్టరు శ సీజం చెప్పవయ్యా కోనంగీ, ఆ ఆమ్మాయి పవికి

కోన 0౦గి శీలిర్‌ వస్తుందా రాడా?

కోనంగి ౩ చికు స్వామి! ఆ అమ్మాయి *పాణవాథా అనమంపే, “సరాణనాడా అంటుంవి, “నాథా అనమంపే నాదా అంటుంది. *దా ఒర్తు అంపే స్నాదా అని నామీదే ఒక్తుతుంది బాబూ!

డాకరు : సీమీదే ఒ త్రిందీ ౯

కోనంగి ; నన్ను ఒక్క ఏం, ఆక్కడ ఉన్నవారంద౦నీ, రేస (పేకకులనందలినీ కూడా ఒర్తుతుంది.

డార్ట రు £ నాయిక సంగతి ఈలా ఉందీ ఇంక తిక్కినవారి సంగతి

కోసంగి ; విజంగా మీ అందరి ఉగ్రళ మూ *సహ్యసకంఠ రావకా

డాక్టరు ఏ మా వాటాదార్త ౦దరి ఉధ్రశం అదే! కాని నా ఉ శం మా(తం అదికాదు కోనంగి!

కోనంగి & వీంలాభం! (పతి వెంకయ్యా, సుబ్బయ్యా పురాణగాథలు తీనామనే, ఇం షువాళ్ళు ఎన్ని పురాణ గాథలు తీళరు? పెన్‌ ఆఫ్‌ డి (శ్రాస్క్‌ క్వోవాడెస్‌ చూత మే! ఎన్నో కికస్తాని మతగాథలుు ఏన్నో (గ్రీకు గాథలు ఉన్నాయి; అవన్నీ తీరా?

వీరిద్దరూ. డాక్టరుగాఠి ఇంటిదగ్గర మాట్లాడుకుంటున్నారు. ఇంత్లో చికం గరైరెప్త చేయనున్న *పాలిగారు మేనేబింగు టైవెషరు వి యల్‌, యన్‌, గారూ, మే నేజింగు ఏజంట్సులో డాక్టరు '3ళ్టకోపాబు భాగన్యామి అయిన నాదమునినెట్టిగారూ కారుమీద రెడ్టెగారింటికి చక్కా వచ్చారు.

డాకరు చెజ్త వారందరినీ అహ్వానించి, “స వ్యయానికి వచ్చారు నండి? మా కోనంగేశ్వరరావుగారి ఉశ్రేశాలు వినండి!” అని అన్నాడు.

ఈ లోగా నాయరు ఠీల్తూ ఉపాహారాలూ తెచ్చి బిల్ల మీద ఉంచితే. అందరూ. ఉపాహారాదికొాలు సేవిస్తూ కబుర్లు చెప్పుళోడం సాగంచారు.

డొర్టరు ఏ మా కోనంగిరావు స్పరాణం నొమ్మ వదంటాడండీ,

86 కోన ౦0గి

చెట్టి ఏ ఏం లోటు వచ్చీందండీ 1! సహ(సకంఠ రావణాసురునికథ ఇంతవరకూ ఎవ్వరూ తీయలేదు. డబ్బు దోచేస్తుంది. సీతమ్మ వేషం అంధ దేశాన్ని దోచెస్తందిం

కోనంగి ; అంధ దేశం ఆవిజ్హి తెరమీదచూచి ఆనందంచేత మూర్చ పోతుంది

పాటీ ; మీరు వెటకారంగా అంటున్నారా, లేకపోతే నిజంగానా?

డార్జరు వ మా కోనంగి సోస్యంగా కొకుండా ఎప్పుడు మాట్లాడీ నాడూ

చెట్టి + అయితే మీరు మనవి--కొదు చెప్పేది ఏమిటండీ కోనంగి రావుగారూ?

డాక్టరు ః; పురాణకథ తీయవద్దంటారు,

సాటీ వ కారణం?

కోనంగి ; పురాణగాథవల్ల డబ్బు వస్తుంది. ఆంతవరకు నిశ్నయం౦. సరిగా తీయకపోతే దమ్మిడీకూడా రాని మాటా విజమే! పురాజగాథ పురాణపురుముల వేషం వెయ్యడానికి ఎవ్వరికీ శ క్రిలేదు, పురాణగాథలో ఉన్నది అది ఏదో విచ్శిత వాతావరణం, ఇంతవరకు ఇండియాలో ఎవ్వరూ సృష్టించలేదు. ఇక నుందుకూడ ఎవ్వరూ సృష్టించలేదు. కథంతా కృతి మంగా నడుస్తుంది.

ఛెట్టీ: మీ ఉ దైశం శ

కోనంగి & ఈనాటి కథ తీయటం ఉ శ్తమం. ఇదే డాక్సరుగారి ఉద్దశమూ!

డౌక్టృ రు ? అది నిజంగానా ఉద్దేశ మే, ఆ (ప్రకొర మె కోనంగిరావు గారు ఆలా చెప్తన్నది.

పాఖీ ; ఏనికథ మరి? నేను డై రెక్టర్ల ఉద్దేశం (ప్రకారం రామానుజ మూర్తిస్‌ సిేరయో రాయమన్నాను,

డాక్టరు ; ఎవరా రామనుజమూర్తి ణి

హాజీ ౩ ఆయనా? ఆయన్ను ఎరగరా మీరు? అమ్మయ్యోో! ఇంత వరకూ ఆయన పది తెలుగు చిత్రాలకు సినేరియో రాళారు. ఇప్పుడు (ప్రస్తుతం

కోన ౦0గి గ్‌ గ్ర? ఆరు చిత్రాలకో ఎనిమిదింటికో రాస్తున్నారు. ఆయనకు ఆంధ (_పేక్షకుల హృదయం బాగా తెలుసు.

డాక్టరు థ్‌ కం(టాక్టు రాసినొరా?

పాటీ ఏఓ!

డాక్టరు $ వెంతకు?

పాటీ ః; మూడువేలకు.

డారక్త రు ; ఆది రాయించి ఆ మూడువేలు ఆయనకు అర్పించండి, ఆ సినేరియో వద్దు, గినేరియో వద్దు! కొంచెం పేరుపొందిన కవి ఎవరన్నా రాసిన కథ ఒకటి తీసుకుందాం, ఆ కవీ, మనమూ కథనుగూర్చి ఆలోచించి, ఆయనచేతనే సినేంయో (వ్రాయిద్దాము.

చెట్టి ; మన కథానాయిక మాట?

డాక్టరు £ ఆవిడ సీఠక! ఇవ్పుడు మనకు సీక ఆక్కరలేడుగా! ఆవిడ రాసిన కంట్రాష్ట చూచాను, మన శేమీ ఇబ్బంది బేదులెండ, అడ్వాన్సు సోడే పోయింది,

త్త

అనంత లక్ష్మికి సినీమా సంగతులన్నీ చెబుతూ నవ్విస్తూ ఉండవాొడు కోనంగి,

“సన్ను చూస్తే కోపం డై రెక్టరు పాటీగారిక్సీ మేవేజింగు డై రెక్టరు రావుగారికిన్ని, నాయికవేషం వేయడానికి సిద్దమై మానివేయింపబడిన స్వర్ణ లతా దేవిగారికీని*

“నిజంగా. కోపమే! ఎందు కొ కోపం?”

ఆల్పలిడ్త నాయికగా పనికిరాదని ఆల్లరిచేసిన వారిలో నేను ముఖ్యుజని ఆమెక తెలియదా ఏమిటి

“కక్కిన నాయికలు మహో బాగున్నట్లు ఆవడ విషయంలో మీ కంత కోపం ఎందుకు?”

“మ, రా, రా, (శ్రీ కోనంగేశ్వరరావుగారు నాయకునిపాాత వగా స్తూంపే ఆ చిత మంతా సాడయి పోవలసిం దేశి

కేల్‌రీ కోన౦0గి

“*ఆ'మెపని ఏం చేశారుః

ఈ సిని: చెయ్యడం, ఆవిడకు కథానాయకుని చెల్లెలు వేషం ఏర్పాటు చేఠారు ”

కరి చెల్లెలా

“ట్టి ఆయితే నాకేదున్నా భయమా

“నే నెప్పుడన్నా మీరు నటనచే పే సమయంలో వచ్చి చూడాలని ఉంది”

ళోల్పా పనిమా[తం చేయకు, నామీద ఉన్న కౌస్త గొ రవంకూడా పోతుంది.

“ఇప్పుడు కథానాయకి వేషం వేసేది ఎవరులో

*న్సవ్య్యు[ న

“చేనాః? మా అమ్మ ఒప్పుకుంటుందా? అక్షరూపాయలి స్తే నేను ఒస్పుకుంటానా?”

కకసీక ల్రక్ష? ఖర్మం కొలిసోతే! మూడులక్షలు తక్కువై తే నేను ఒప్పుకోమంటానా?”

"మూడు లక్షలుకొదు* ముప్ఫైెలక్షలై నా నేను ఒప్పుకోనులో

*సనాకు నాయికగా అభినయించడానికైనా ఒప్పుకోవూ?ో

శకోల్పద్రి క్స్‌ ఇసష్టమండి సార్‌”

సినిమా [పపంచం వేరు. ముస్లి 6 మతం పుచ్చుకోగానే వేరేజానై నట్లు, సినిమాలో చేరగానే వేశేజాతి మనుఘ్య అవుతారు కొజోలు అని కోనంగి అనుకున్నాడు. కొత్త నాయికకోసం ఆంధ్రదేశం అంవా గాలిస్తు న్నారు.

కథకులని (ప్రధ్యాతివహించిన విశ్వంభరమూ) గారి కథ ఒకటి సిసీమూ హక్కు లకు వేయిరూ పాయలకు కొన్సారు, దానికి సినిమా సంభాష ణలు [వ్రాయడానికి వారినే వేయిరూపాయలకు చేరమాడినారు.

విశ్వంభరమూర్తిగారూ పొటీగారూూ డాక్టరుగారూ కోనంగ్ని క్‌లీసీ సినేరియోసస్పి ఫ్టు తయారు చేయడానికి నిశ్చయం అయింది. చ్నితం తీయడానికి “ోచితవాక్కుో స్టూడియోస్‌లో బేరం కుదిర్చారు, యుద్దంలో

కోన ౦0గి [30 జర్మనీవారి “ఆగ్బా” కంపెనీని (పభుత్యంవారు వశసరచుకున్నా దుః కాబ్టి, పసాలటగారూ ఇంకొ కొందరు పెదలూ దొంబాయి పరుగడి వెళ్ళి కళలే కా 19 కం'పెనీవారితో మాట్లాడి చిత్రానిక తగిన *నెగటిల్‌ో *ోపోనసిటివ్లన్‌ ఘఫిల్ములను సప్టయి చేసేందుకు కంపెసేనుండి కంటారు పుచ్చుకొన్నారు,

కథ పేరు ఏం పెట్టాలి అన్న ఆలోచన వచ్చింది, చివరకు కోనంగి కథకు అనుగుణమైన పేరని “దుక్కి పెస్టులి. అన్న పేరు పోశే బాగుంటుందన్నాడు. అందరూ అద్భుత౦ అన్నారు

దర్శకుడు పాలీగారు కోనంగివై పు మొగడం [పారంథధించాొడు, కోనంగి ఇచ్చే అభి[పాయాలు కొంచెం ఆలోచనాపూర్వక పైనవి, నాలుగో వంతు హోన్యం, తక్కిన మూడువంకులతో సగం శృంగారం, సగం కరుణరస పోషణ ఉండాలనీ ఇవి బాగా రంగరించి మంచిపథకం ఆల్లాఐసీ కోనంగి వాదన.

ఆసలు కథ పేరు “పొలం”, కథ ఏమిటయ్యా అంపే-పొలందున్ను కునే ఒక రైతుకు అందమమబున అమ్మాయి ఉంది. ఆ అమ్మాయి చదువు కుంటానంటుంది. రై తుసంపుంలో చేరిన ఆ చిన్నవే తు చదుష్పుకుంటానన్న తన బాలికను తమ జ్‌ల్లాపట్టణం పంపించి చదివిస్తాడు* కథానాయిక తండి హిందూసాన్‌ సంస్క్యతమూ చదువుకున్నవాడు, చిన్నతినంలో "3ండవ ఫారమువరకూ ఇంచ్నే షు చదువుకున్నవాడు. ైతు నాయటతై కిసాన్‌ సభలలో ముఖ్యునిగా పేరు సంపాదించుకొన్నాడు. న్వంత వ్యవసాయం.

మన రై రునాయకుడు వెంకటస్వామి, ఆయన్ను అందరూ చాలా గౌరవిస్తారు, గాంధీతత్వవాదిి ఖద్రరభిమాని, కాం(గైనులో సభ్యుదు+ ఆస్సుడే రెండుసారులు జై లుకు వెళ్ళివచ్చాడు.

రైతు రెడ్డకులంవాడు, ఆయన కొమరిత కమలాక్షీదేవి (పచశ పరీక్షలో కృతార్తతనొంది కాలేజీ చదువుకు కొకినాడ వెడుతుంది, ఈ ఆమ్మాయి ఇంటరు చనువుతోంపే కమ్మవారకులానికి చెందిన (ప్రసాదరావు ఆనే యువకుడు బి యస్‌, సి, సీనియర్‌ చదువుతూ ఉంటాడు. ఇసరూ ఒక్‌ రినొకరు (పేమించుకుంటా రుం

[పసాదరావు తండ్రీ ఒక పెద్దవైళు. ఆతని జల్లా వేరుః ప్యన

$46 కోన 0గి సాయం మెరక వ్యవసాయం, తండి (ప్రభుత్వ పక్షపాత. ర3ైతునంఘా. అకు వ్యతి తేకుడు, పూర్వ్యాచారపరాయణుడు. అఆ "పెద్ద వైరు తన కుమొ రుడు ఇతర కులానికి చెందిన ఒక బాలికను వివాహం చేసుకోకూడ దంటాడుం.

త౦(డ్రిభావాలు కుమారుడు [(పసాదరావుకు ఇష్టంలేదు, తండి ఇంక చదువు చెప్పించనక్క రలేదనీ, తనకు త౦(డీ అస్టై ఏమీ అక్కర లేదసీ, ఉత రం వాస్‌ కాలేజీ చదువు మాని దేశాలు తెగించి పోతాడు,

ఇవతల కమలాక్షీదేప్కీ ఆవతల (ప్రనాదరావుకల్లి (పసాదుకోసం దుఃభిమ్తూ ఉంటారు,

(ప్రసాదరావు వేరే జిల్లాలో కొంత భూమి ఒక పెద్ద వైతుదగ్గి కౌలుకు పుచ్చుకొని, ఆతనిదగ్గిరే "పెట్టుబడికి నూరురూపాయలు. పుచ్చు కుని వ్యవసాయం (పారంభిసాడు. నాలుగెకరాల ఛూమి కొత్త పద్దతులతో అందమెనతోట ఆయి ఆతనికి మంచి రాబడి యిస్తుంది. వైరు పెట్టిన "పెట్టుదిడీ బాకీతీర్చి ఇంకో వందరూఫాయలు ఆ తోటపనికి ఉంచుకుని తక్కిన నూరురూోపాయలతో కథానాయిక ఊరు వసాడు.

కథానాయికతం[డ్రి తన కొమరితను నాయకువికి వివాహం చేయడా నికి నందేపాసాడు. ఒకరు కమ్మవారు. ఒకరు 3డ్డు. కథానాయకుడు వెళ్గిపోతూఉంటే కథానాయిక అతన్ని కొంతదూరంలో కలుసుకుంటుందిం _ఇద్దరూ వెళ్ళి చెన్నపట్నంలో వివాహం చేనుకుంటారు.

కథానాయకుడు పొలందున్నుతూ నాయిక చెట్లు పాతుకంటూ తోటపనివాళ్ళవుతారు. కథానాయకుడు రె తుసంఘ కార్యదర్శి అవుకాడుం చివరకు (ప్రసాదుకల్లి భరను వ్యతిశేకించి తన ఇల్లు వదిలి కొడుకు దగ్గిరకు వచ్చి ఉంటుంది. గాంధీగారు ఆ (గ్రామం వచ్చినప్పుడు (పసాదు తోటలో మకాం చేస్తారు,

ఇదంతా విని భార్యాభరల తంగడ్రులిరువురు ఒకరికి తెలియకుండా ఒకరు (పసాదును, కమలాక్షిని చూడడానికి వస్తారు ఆయిదునెలల చిడడు మోహనదాను (ప్రసాదుకూ కమలాక్షీకీ.

చివరకు అందరూ సంతోషంగా కలుసుకుంటారు.

కోన ౦గి 141

ఈ కథను చలనచి[తానుగుణంగా మార్చితే అద్భుతమైన కథ ఆఅవరుంచని కోనంగి ఉప్పొంగి పోయాడు,

కొని డాక్టరు చెసగారికి కొన్ని ఆనుమానాలు ఉదృవించాయి,

డాక్టరు ? కథలో ముందుకుపోడేతనం ఉందిగాని, కొంచెం

పాటీ + ముందుకపోయే తనం ఏమిటి, వెనక్కు. పోయేతనం

డాక్టరు £ కళ దేళాన్ని ముందుకు నడిపించుకుపో యే కక్సిని విర జిమ్ముళూ ఉండాలి

కోనంగ్‌ ముందుకు నడిపించకుసోవడం ఆంసే కళ (పచారక స్వరూపంగా వుండాలని డాక్టరుగారి ధావంలెండి పారీగారూ!

పాలీ ; కళ కొం(గను [పచారకుడటండీ?

డార్జరు ? కళాాపేమ మానవుని ఉన్నత పేమలో ఒకటికదా?

న అవునండీ, ఆందులో సినిమాకళ్ల మనుష్యునికి చాలా

డా్రారు ; దానిద్వారా మనుష్యుడు పురోగమించే విధానాలు నేర్పడం

ఉతమాశయం ఆంటారా కొదా?

కోనంగ్‌ శ్‌ ఆయినే ఇంగ్నీషు సినిమా అటో నాట్య సంగీక నీనిమాలు “చాద్వేమెలడీ" అవి *ధిన్‌ ఐస్‌) అనీ అనేకం వచ్చాయి. వాటిలో ఏమీ [(పచోకం లేదు. ఆయినా ఆలాంటీ బొమ్మలకు లఅక్షలకొలద్రి డాలర్లు రాబడి వనోంది. అపి పనికిరావా?

డార్జరు వ అవి పనికిరావు. అవి “పారిపోయే” భానం కెరియజే సే బొమ్మలు, నునుష్యుడు తన ధర్మం నురచి (ప్రపంచం వట్టి ఆనంచం కోసం ఫుర్జైందనీ, ఎన్లాగో అల్లాగ ఆనందం సమకూర్చడ మే పరమావధి

కే 42 కోన౦0గి కోనంగి ; పాడయి సోశే? డాక్సరు : లోకం పాడయిపోతుందిం కోనంగి 1 లోకం పాడయిపోశే? డార్హరు థ్‌ మనుష్యశాతి నాశనమైపోతుంది. కోనంగి £ మనుష్యజాతి నాశనమైపోతే! పాలీ ; అవేమి (పశ్న అండీ కోనంగిరావుగొరూ?

_ కోనంగి :నా (ప్రశ్న అకు అర్హం లేకసోలేదందీ, ఆమెరకాలో పడిచేల సంవత్సరాల [కఈ0 న్‌కో తోకచుక్క తాకిందట, అపుడు. ఆ మధ్య అమరికొ ఆంకా నాశనమైపోయిందట. క000 లో "నడాలో ఒక చిన్న తోకచుక్క వాలిందట, అది అడివిప్రదేశం,. అయినా లాదాచాకాన్‌ అను ఆయన పదిహేను వందల రై న్‌దెరులూ, "సెమెనోవ్‌ ఆనే ఆయన ఇల్లూ నాలుగు వందల మ్తెళ్ళ (వ దేశమూ నొశనం ఆయ్యాయట, ఆలాగే ఒక పెద్ద తోకచొక గ్రా భూమిని తాకిశే. భూమిఅంతా నాశనం ఆవునుందని ఆంచనావేళారు కాస్త్రజ్ఞులుం అప్పుడేమవుతుంది మన పురోగమన కళ?

డాక్ట రు 1 అమ్మయ్యా! కోనంగిరావుగారూ ఎంత గొప్ప ఉప న్యాసం ఇచ్చారు! ఆయితే. నేనడిగే (పశ్నలకు సమాధానం ఇయ్యి, (ప్రపంచం శాస్త్రరీత్యా అన్పెకంగ్యా రాజకీయంగా సాంషికంగ్యా. అభి

కోనంగి $ ఏం ఫరవాలేదు. ఆలా వృస్టపొందితే కొంపలు మునిగి పోవు,

డాక్టృరు ; అందుకోసం కళలు తయారుచే సే సిం?

కోనంగి $ దేశాలు తగలబడిపోవు! భయ మేమీలేదు.

డాక్టరు : అప్పుడు (ప్రజలందరూ సంతోషిసారు కొదా?

కోనంగి ? వం చూసి?

డాక్సరు ఫ; ఆంచనికీ సమంగా తించీ నమంగా దిట్టా, సమంగా ఆనందం, సాంఘిక సమత్వం, రాజకీయ సమత్వం వనస్తుంధి. ఆప్పుడు అందరికీ ఆనందం కాదా?

కోనంగి ఏ; ఉహుంే కాదు! ఒకడు దిక్కంవాడు, ఒకడు మరుగుజ్లా

కోన ౦0గి [48 వాడు. ఒకడికి జబ్బువేస్తుంది. ఒకడికి చేయదు, ఒకడ్ని ఒక అంద మైన పిల్లి మోహిస్తుంది. ఒకడ్ని మోహించదు: ఒకతకి తియ్యటి గొందుక ఉంటుంది. ఒరడికి గార్రభస్వరం ఉంటుంది, ఒకడికి బిస్తలు పుడుతారు. ఒకడికీ పుట్టడానికి కాస్త ఒప్పుకోదు, ఉన్నవాడిని చూది లేనివాడికీ పిడ్పు, ఇక అందరూ ఒకపే పొడుగూ, లాపూ, బరుప్త ఒక పేడూపూ, ఒకటేరంగూ ఉండాలి, అందుకోసం "టెస్టుట్య్యూబు బెబీలుం ఒకరే ఆ చేవీల తం[డీ ఆయిచేనే ఆదయినా!

డార్డ దు వి ఆయినా తల్లులనుబట్టి రూప్పువేనా విలానాల మారు తాయి నొయినా! పై గా ఒకడెతండ్రి ఆయినా వాడి పూర్వికుల రూవుృచేవా విలానాలు, ఒకరిలో ఒకరిపోరిక్క ఇంకొకరిలో ఇంెకసోలికో వసుం దట. ్‌

కోనంగి ; మర9ి ఇంక సమాన చొక్క్థాడ బాబూ?

డాక్షరు ఫ సీ వాదన ఎలా వందంపే---

కోనంగ ; ఆష్టవంత్రకాత్‌ భవేత్‌ గా వుందంటావు. ఇంకకూ సినిమా కధతో ఏమటి లోటు?

డాక్టరు ఇ ఇంకొంచెం కారంగా ఉండాలి.

కోనంగి ; మరీ కారంవర్దు. మరీ చవ్పగావమ్తుబాబూ. రోజుల మాహత్మ్య్యం డాక్టరూ!

కధ ఎల్లాగో తంటాలు పడుతూ రాయడం సాగించారు.

ఈలోగా కవిగారి పాటలు సంగేతంలోకి సంగిక దర్శకులు మిస్పరు మునీగారు సాగించారు. వీరు ఒక వీధి నాటకంలో ఫిడేలువాయించే వారు. ఆ వీధినాటికం కొన్నాళ్ళకు వ్యవిపొంది నాటకళాలల. శెక్కింది. ఆ సమయంలో మునీగారు. ఆ నాటకం కంపెనీకి సంగీత దర్శకులయ్య్యారు,

సంగీత దర్శకత్వం బాగా నేర్చుకొనవానికి ఆయన మచరాను సోయి ఉదధయశంకర్‌. నాట్టుపదర్శనాలు చూడాడు. తమ కంపెనీ నాటకళాల కంపెనీ అవడానికి పెట్టుబడి పెట్టిన 'పెద్దమవిషి ఇంట్లో మంచి (గామ ఫోనూ, నూరు, నూట.మూనవై రికొర్తులు ఉన్నాయి

ఆ రికొర్తులు వినడం, ఈ కరీంచానుసాట బాప్పుందీ, ఆ థ్యోతికొ

144 కోన ౦0గి రయివాట అద్భుతం, ఈ బరోడ్‌కర్‌ పాట అఆనుందానందకంద ళలితం అని వారి వారి పొోటలకు సరియైన తెలుగుపాటలు [వాయించడం అవి వొడించడమూను,

ఉదయశంకర్‌ గారి నాట్య[(పదర్శనంలో నాలుగు సివారులు, ఆయదు ఇన్‌ రాజులు, మూడు మాండోలీనులు, ఒకటి తబలాతరంగ్‌, రండు జల తరంగ్‌లు, ఆయిదు వాయిలీనులు ఎనిమిది వుడో పోనులు, ఆరు వేణుకు ఉన్నాయి. గనుక తాను కూడా రెండు వీణలు, మూడు హార్మోసీలు, ఆయిదు ఫిడెళు రెండు తబలా సెటులు ( ఆకు-సాం) గాన నమ్మేళనం ఏర్పాటు చేశాడు వాం (ఆరస్తం, ం

ఈయన సమ్మేళనం డిశరూరా పేరు పొందింది. ఆందుచేత మునీ వారే సంగీత దర్శకు లన్నారు మా నేజింగు డైరెక్టరు రావుగారు

కవి రాసిన కధలో పది పాట లున్నాయి. కథానాయకుడు పొడినవి మూడు. నాయిక అయిదు, రెండు రైతుసంఘ మహాసభలో పొడినవిం కనక ఇంకో రెండు పొటలన్నా చేర్చాలి అని దర్శకులు పాశీగారు కోరారు.

అందులో ఒక్కొౌాక్క_ పాటకు ఒక్కొాక్క రాగం, ఒక్కొక్క తొాళమూ, పాటటోని భావాన్ని బట్ట అమరింవా అంటాడు కోనంగి.

వొట ఆగం వికార మైనా సంగీతం ముఖ్యమంటాడు సంగీత దర్శ కుడు,

ఈ ఇద్దరి వాదనలలో ఎవరి వాదనవై పు మొగ్గనా అని కవిగారు తటిపటా ఇస్తున్నారు.

ణీ

అనంత లక్ష్మీకి కోనంగి సినిమాలో వేషం వేయడం అంతకన్న ఇష్టం లేకపోవడం (పారంభించింది. మొదట తన (ప్రియుడు, తన హృదయనాథుడు సినీమా సాయకుడు ఆవడం ఎంతో అమృతం అనుకుంది. ఆమె మన6ంవధా లలో ఆశోక్‌కుమార్స, సైగల్‌, బారువా, (పేమ అచీద్యా పృవ్వీరాజ్‌, నాగ య్యలతో సమంగా కోనంగిరావూ ఎదురుగుండా కనుపింవాడు. తన నాయ

కోన౧౦గి శే కుడు. అందరికన్నా గొవ్పవాడవృకాడు. తన హీరో తన స్వామీ, తన చథ్ర వరి సినీమా చకవర్థి అవుకాడు.. ఆ భావంకన్న ఇంక జీవికానికీ పుల కరం కలుగచేసే భావం సనీముంది?

ఆ తర్వాత సీనీమా షూటింగ్‌ (ప్రారంభమైంది అని కోనంగి తెలి పాడు. ఆ ముకః* వినగానే ఆమె ఎదుట ఆచేకమంది సినీమా నాయకులు దారులుగా. ఒకరివెంట ఒకరు నడవడం సొగించారు. విడివిడిగా వారి వారి [పభ్యాత చిత్రాలలో సంచరించడం [పారంభించారు,

మేరీ వారి యొస్కాలో నెపోలియనుగా చాన్లెస్‌బోయర్‌ కనిపిం చాడు, ఎంతరీఏ్క ఎంతచక్కని వేషం, ఎంత విచ్మితాధినయం? అతన్‌ ఎదుట కొంటున్‌ మారీ వారియిస్కాగా (గటాగార్బో (ప్రత్యక్షమైంది. ఏమి (పేమ గాథ! (సాణాలు నంపివేస్తున్నది.

చాైస్‌ బోయరుకు భార్యలేదా ౩ ఆమెను అతడు (పేమస్తున్నాడా లేదా? నిజంగా (పేమిస్తే ఇంగో బాలికను-(గెటాగార్పో యే. అనుకోండి ఆలా ఎలా (ప్రేమంచగలడు? (గెటాగార్బోను (పెమిస్తున్నాడా, ఆది నటనా? ఆ కోొగిరింతలు, ఆ చూప్పలు, ఆ మాటలు ఆ ముస్తులు, నటన ఎట్లా అవ్వ తాయి? మనస్సులో విజంవేంచే నటన రాగలదా ౪

రేపు తన గురువు, తన జీవితనాథుడు కోనంగిరావుగారూ అల్లాగే ఆభినయిసారు గాటోలు. తెలుగు. సినిమాలలో కౌొగలీంతలు లేవు. ముద్దులు లేవు. ఆయినా వందేమాకరంలోలాగ నలిపివెయ్యడం ఉంటుంది మళ్ళీ పెళ్ళిలో లాగ పక్కగా పడుకొని సన్నిహితంగా అవడం ఉంటుంది. ఆ చూపులు అ సర్మగర్భవాక్యొలూ ఉంటాయి, నాథా ! హృూదయేశ్వరీ ! ఆశే మాటలు వసాయి. పుస్తలు కట్టడం, శోభనప్పగది రఎగాలు అన్నీ ఉండ

ఆ బారీకో ఆ ఆలోచనలు భరించవేకపోయింది, ఆమెగుంచే కుంగి. బోయింది. అప్పుడే ఆచ్మితం తీయడం (పారంఖించి వారంరోజు అలబుందిం 3ెండువేల అడుగులు చిత్రం తీశారుట.

ఆఅమేగుంచేచో వీదో బాధ (పవేళించింది. కథానాయిక వేషం వేసింది ఎవరు? ఆమి గుణగణా లెలాంటివి? అని (ప్రశ్నలు ప్రేద్రాదున్ని కొనీ ఈన

146 కోన౦గి నురువు నిమనుకుంటాడో అని భయం, ఫరీక్షలై పోయాయి. చివర పేపర్లు బాగానే జవాబులు (వ్రాసిందిం మొదటి 'పేపర్ధలో విశ్వవీద్యాలయానికే మొదటగా వస్తుంది. అనంతలక్ష్మీ కోనంగివి సినీమాలో.. చేరమని మొదట (పోత్స పించింది. ఆంతకన్న గొప్ప యేమిటని వాదించింది. ఇప్పుడు వద్దని. ఏలా చెప్పగలదు. నవ్వులాటగా ఉండదా? తన భవిష్యత్తు ఏలా ఉంటుందో ? ఇంతలో కోనంగి చిత్రంలో, ఓక ఘట్టము తీయగమైన వెనక, అనంతలక్ష్మివి చూడడానికి నచ్చాడు. ఒకరా(ి, ఒక పగలు ఆ ఘట్టం. తీయ డం జరిగిందట. ఒక చిన్న ఇంటిలోని రంగము, కథానాయకుడూ, నాయికో చిలకాగోరింకల్లా కబుర్లు చెప్పుకొనడం రంగమూ, అక్కడకు కథానాయకుని తంగడి పంపిన 'పెద్దవచ్చి, కథానాయకుని బెదిరించే రంగమూ, కథానాయకుని తగ్గి వచ్చే రంగమూ అచ్య్యూయి. ఇంకొ ఆ ఇంటికి సందింధించిన రంగాలు ప్పున్‌మిది వున్నాయట. తానూ కథానాయికొ కలిసి పొడిన పొట ఒకటి ఆతడు అసంతలక్షీకి పొడి వినిపించాడు, అనంతలక్ష్మీ చెవులార ఆ పాట విన్నది. అకడు నాయిక పొడీన చరణాలూ వినిపించాడు, ఈపొట. ఇదివరకే తీని ఇప్పుడు ఆపాట యంత్రం వెనక పఫొడుతూ వుంకే తాము ఆ పాటతో కలిసి పాడుతూ అభినయించా మనీ, ఛాయాగగహణ యంత్రం మాత్రం అఆ చిత్రం తీస్తుందస్తి పొడిన పొట తమ 'పెదవుల నటనతో సరిపోయేటట్టై చిత్రం తీస్తారని ఆతడు తెలి అనంత లక్ష్మీ కొంచెం వి పులంచేసి చెప్పమండిం కోనంగి ; ముందర మేము ఇద్దరం పాడిన పాట విను. 91 వ మేళం-మదగజగదునరాగం = (తిశజాతి రూపకం నాయకుడు ; బంగారు పీటపై శృంగార నాయిక అందుకో నా పూజ అందుకోవేమే |

రకోన౦గి శీ? నాయిక ఏ పువ్వుళ్ల పూజలో ముంచెర్తు పురుషుడా ఎవరోయి నాకడకు ఎందుకొచ్చొవూ 1? వాయకుడుః పరభృత స్వనకంకి పలుకులతో కరిగించి మాయచేస్తువె నన్ను మందార మాలా! సాయిక $ మందార మాలనో నూయపూ. పేరునో కొమ్మలో కోయిలనో కొలుతు వెందుకు నన్ను ? *ఏీలా వుంది పాట అనంతలక్ష్మి; అంత ఆడగొాంచుకతో ఏలా పాడగళిగారు గురువు గారూ? కోనంగి 1 ర0డు గొంతులు చూపించాగా? అనంత ; ఆవునులెండి. మీరు అనుకరించిన ఆడగొంతులాంటి గొంతుకేనా ఆ అమ్మాయిది? కోనంగి ఛా! ఛా! అది వేరు. చాలా బాగుంటుంది, అనంత :; ఎంత బాగుంటుంది? కోనంగి : సిగొంతుక ముందర అది తేరిసోతుంది. నీ గోంకునే ఆయితే చి(కానికి కనకవర్షం కురవదూ ? అనంత అన్నీ ఫాగ డలే, కోనంగి ఇటు ఆటు చూచి ఆనంతలక్ష్మీని గబుక్కున కౌగలించు కొని. గాఢంగా హృదయానికి ఆదుముకొవి, “అనంతం, సీ కంఠమాషర్యం నేను న్రైంపగలబనా? నేను అదిసం చెపానో, హొగడ్రతానో నీకు తెలిమదా హృదయసంహాననరాళ్ల! నీ (పేదుకు నేను తగుదునా! నీవు నా భార్యపై, ఆ సమ్మోహనాక్ష౪తో నన్ను చూస్తూఉంచే అన్నీ మంచిపోయి దారితెలియ

[48 కోన ౦0గి లేని మొద్దున్సో సమస్తమూ తెలిసిన అమృతమూ ర్తినో ఆయిపోనా లల్ష్మీ!ో ఆనీ ఆమె పెదవుల చుంవించినాడుం

అనంత లక్ష్మీ కరిగిపోయింది. ఆమె పులకరించింది. వై తన్యరహితు రాలివలె, చేజరిళ్లే ఉషాబాలవలె, కోనంగి కౌగిలిలో ఒదిగిపోయి, గురువు గారూ! నన్ను త్యరగా పళ్శ్ళిచేసుకోండి, మిమ్మల్ని విడిచి వుండలేను. మీ యదుట తిండి వేకుండా సంవత్సరాలు అలా పూజచేస్తూ గాఢంగా మీలో ఒదిగివున్నా తృ ప్పితీ5ని బాలికను* అన్నది

కోనంగి కన్నుల నీరు తిరిగింది. “పవిత్రమైన చరిత్ర నీది అనంతా! సీ రూప్కే నీ మాపే, సీ హృదయమే నాలో! నేను నీకు తగను, నేను నీ (పేమకు ఏ తసోబలంచేత పాత్రత సంపొదించుకొన్నా నో 1* అని తనకొగి లిళో తనలో ఒకగు ఉన్న అనంతలక్ష్మి మూశ్తముపై మోమునాన్ని అృఘా ణీంచినాడు,

“అనంతా 1! ఎన్నా సమాచారమా ? మన చెట్టిగారు వచ్చిన [5 అంటూ వినాయగం శేక వేసినాడు.

ఇద్దరూ కౌగిలింత విడిపోయి. చెరియొక సోఫాపై కూర్చున్నారు. ఇంతలో నాటుకోటిచెగ్రియారా లోవికీ వివ్చేశారు,

ఈ మధ్య మూడునెలలు ఆ నాటుకోటిచెట్టియారుగారు మఠయా వెళ్ళి వచ్చారు. మలయానుంచి. చెట్టిగారుపోయి. అక్కడనుంచి మదరాసు వచ్చిన రా రోజునే! రావడ మేమిటి, స్నానాదికాలు, భోజనం చేయకుండానే అనంత లక్ష్మి ఇంటికి వేంచేసినారు,

వినాయగావికి ఆనంత లక్ష్మీ కోనంగుల _పేమగాథ అకర్హమైపోయింది. అతని హృదయంలో కోనంగిరావుగారే తమ రాజకుమారి ఆయిన. అనంత లక్ష్మికి తగిన వరుడు అని నిశ్చయం చేసుకున్నాడు. ఆతనికి ఇష్టంలేని మనుష్యు డా ఇంట్లోకి ఆడుగు పెట్టలేడు. కొందరిని రానిసాడు, కొందరు రావాలని కోరుతాడు

వినాయగం భక్రుడు. అతడొక విధానంగా బాగా చదువుకొన్న వాడు, ఆనంద నికటన్‌, దినమణ్సి స్వదేశమి[త్రన్‌ ఆతసికి (ప్రియమైన ప్మతికలు.

కోన ౦గి కే40

అతనికీ అతని మీ[తులకూ సంభనించిన ఒక మహ త్రరమైన ఆపద నుండి ఆనంతలక్ష్మీ తండ్రి రక్షించాడు జయలమ్ష్మ తల్లిలా వారిని చూస్తు న్నది. ఆమకు సహాయంగా వచ్చిన తరువాత వినాయగమూ ఆతని ఇరి "స్నేదాతులూ భూముము సంవాదించుకొన్నారు. బ్యాంకులో డబ్బు ఐసు కొన్నారు.వారిమువ్వురకీ గాంధీవాదంమహాయిస్షం, అహింసొతత్వంపూ ల్రిగా తెలిసి, సత్యమంటే ఏమిటో ఆర్జ్హమైకొదు, వారు వినోబాభా వీలవంటి వారు కొరు. కాకపోయినా గాంచీఠత్వం వారి హృదయాలు తెలి*సన్నాయి. మెద డులు తెలుసుకోపో తే నేం?

చెట్టిగారు వచ్చారని అనంతలక్ష్మీకి తెలియజెయ్యుడం తన ఏరి. చె గారి కొరుహారను_మోత ఆళ్వారుపేట టర్నింగ్‌ దూరంగా (మోగడం విన్నాడు. వెంటనే గేటు బంధించి మెట్లవరకు పరుగెచుకొనివచ్చి, పొలి "కేకతో చెట్టిగారు వచ్చారన్నవా ర్త ఉప్పు అందించి కాను పరుగున పోయి గేటు తలుపు తీసినాడు,.

చెద్దియారుగారు వచ్చేసరికి సినీమావిషయ౦ చెబుకున్నాడు.

“మెదట పాటపాడుతూ ఉంటే రికొర్తు (శబ్యగహణ,)) చేసారుం అం'సే శబ్దము శ క్తిగనుకొ, (ప్రతిశ క్రియొక్క మూలమూవిద్యుద్వ క్లిగనుకొ, శబ్దమూ విద్యుర్‌ రూపము పొంది వెలుగుతుంది. మాన మాటలో ఉన్న స్పందన వెలుగురూపాన 'హెచ్చుతగులౌతుంది. వెలుగు సినీరీల్‌ దబైమె బడి (ప్రొశెళ్లైర్‌ (శబ్దపు సారతి యం[తంలో పెద్ది ధ్వవిప్రసారం చేనారుం ఆ ద్వని (పసారపుపాటలో కలవడం స్లేబాక్‌ అంటారు. ఆ పాటతో కలిసి నజేనటకులు సొడుతూ అభినయం చేస్తారుం

ల్‌

చెట్టిగారు తెలివితక్కువవారు కారు. అప్పుడే అఆకనికి కోనంగి అనంత అక్షి లిద్రరూ ఏవో (పెమ రహస్యానందాల నోలలాడుకున్నారని ఆఅఆనుమానం స్పురించింది, ఆ (పేమగాథ ఎంతవరకూ వెళ్ళించో 1 ఈ జయలక్షీకి దిస్తలేదు. ఈడులో ఉన్న యువకుని పొగరు మోతుని తన

00 కోన ౦0గీి కూతున కుపాధ్యాయునిగో ఏర్పాటు చేయడం నీమిటి ? అని అను కున్నాడు,

తన చరిత తనకు విలా తవ్వు ఆవుకుంద్‌ీ చెల్రయారుకీ ? కోనంగి పాపచరి[తుడు. కోనంగికి తగిరిన దెబ్బలకు బుద్దిరాలేదు, ఏ కాలో చెయ్యో పనికిరాకుండా చీ స్తేగాని బుద్దిరాదు,

చెగ్రియారు మండిపోయాడు, ఆయినా నాటుకోటిచెత్టి, ధన పంపాదన రహన్య్యాలు అతనికి తెలిసినట్లు యువతీ సంపాదన రహన్యాలూ తెలుసును, అందువల్ల పైకి ఏమీ ఎరుగనివానిలా నవ్వుతూ వచ్చి వారి దగ్గర కూర్చు న్నాడు.

*సిప్పండ్రీ కోనంగిరాపుగారూ్యూ మీరు సినీమాలో చేరారట, నాయకుని వేషం వేసున్నారటం మీ కంపెనీలో నేనూ వేబిరూపాయళఠ "షేర్లు పది కొంటున్నానులెండి. అవసరమైతే ఇంకొ ఇరవై ముప్పైకొందామనే ఉందిః ఎవరు మీ చిత్రంలో కథానాయిక?”

“మావాళ్ళు ఆం(ధదేశం ఆంతా గాలించి, గాలించి లాభంలేక ఒక ఆరవ అమ్మాయిని తీసుకువచ్చారు అ అమ్మాయి ఇదివరకు ఎప్పుడూ సినిమాలలో వేషం వేయటేదులెండి.ో

“ఆరవ అమ్మాయి తెలుగు పిక్పరులో వేషం వేయగలఅవండీ?ః

కస తెలుగువాళ్ళు మీ ఆరవంళలో వేయటంచేదా ఏమిటి

“*వారు అనుభవంగల తారలు, నాగయ్యగారు చిత్తూరువాసులు, సగం ఆరవవారు. కన్నాంబ మదరాసులో ఉండి ఉండి ఆరవతనం బాగా నేర్చు కున్నది.”

ఉస్యచేలెండి, మదరాసు తెలుగుదేశం. అందుకని మీ అరవకార మా తెలబగుతార ఆయిసోతుంది*ి

*హుదర్రాసు తెలుగుదేశం ఎట్లా ఖో

“్వరిత్ర (ప్రకారం 1 ఇప్పటి (పత్యక్ష (పమాణాల (ప్రకారమూంో

“*మదరానుకోసం మా [ప్రాణాలు తెగించి పోరాడుతాము”ో

కళఏన్లగ్రత్రో,”

“తెలుగువాళ్ళతో.ో

కోన౦6గీ కేరి!

“*ఆఅరవవారు తెలుగువాళ్ళతో దెబ్బలాడతారాఒో

ళో [ల

ఆక్కుడనుంచి ఏవో పనిక్స్‌ద వళ్ళినట్లుగా అనంకలక్ష్మి వెళ్ళిపో యింది ఆచు వెళ్ళిపోవడం ఇస్హరికీ ఇస్టమే 'అబింది. అక్కడ ఉండక పోవడ మే ఇదరూ కోరింది. కోనంగి దగ్గిర ఉండమాడదని, చెట్టియారూ,చెగ్లి యారుదగ్గిర ఉండకూడదని కోనంగీ కోరారు. ఆ బాలిక ఆ ఇస్దరి భకుల కోరికా నెరవేష్చింది.

చెట్టెగారువి “రోనంగికావుగారూ మిశ్ముల్ని ఎక్కన్లైనా.. దిగబెట్ట వలసివ సే మా కారు దిగచెడుతుంది” అన్నాడు,

కూ కష్టం మీకు వద్దుః మా కంపె* కోరు నాకోసం వసుంది లెండిలో

“ఎన్ని గంట లకుఇ*

అప్పుడు సాయంకొలం ఆయిదుగంట అయినది. ఆది కోనంగికి తెలుసు. అందుకని “రాతి తొమ్మిదిగంటలకు” అని ఆన్నాడు.

చెట్టయారుగారు మండిపోయారు. మనస్సులో, పెకి నవ్వురూ “అల్లాగా అండ్‌. మరీమంచింది. నా భోజనం ఇవాళ ఇక్కడే 1" అని అన్నాడు.

“నా నోజనం ఇక్కడ గనుకనే ఆంతవరకూ ఆగవలసి వవ్విందిో

“బాగుంది మనం మీ సినీమా విషయం మాట్లాడుకోవచ్చు ములో

కోనంగి ఈ మొండిఘటంగాడు తనంతట తాను వదలడు కాబోలు అనుకున్నాడు. కోనంగిని అనంతలక్ష్మి భోజనానికి ఆగమనున్కీ. రాతి ఏవైనా సినిమాకు వెడదామన్కీ, కూడా తమ పనిమనిషిని ఏవరైనా తీసుకువసాననీ, తల్లి ఏమీ అనదనీ చెప్పింది. ఇంక అనంకలక్షితో సినీమాకు వెళ్ళడానికి వీలుండదు. ఒక ఉపాయం ఉంది. తెలుగుతో ఓక్‌ చిన్న వీటీరాషి అనంతా సికి అందివ్వాలి. ఆ బాలిక పనిమనిషి కానమోరా సినీ (ప్రదర్శనళాలకు వెళ్ళడం తాను కంపెనీ కార్యాలయమూ, నటకుల ఆలయమూ వున్న త్యాగ రాజనగరం బయలు దేరినట్లుగా బయలుదేరి కానమోరా చేరుకోడం. తర్వాత చెల్టయారు వెళ్ళగానే అనంతం బయలుదేరి వస్తుంది |

102 కోన౦0గి కోనంగి తన కంపెనీ విషయాలు తానుమా[శ్రం చెట్టికి చెప్పదలచుకో లేదు. ఏవేవో గొప్పలుకొట్ట తస్పిందుకొందా౦ అనుకున్నాడు, కోనంగి; చెల్లిగారూ ఏ కంపెనీ అయినా ఇప్పట్నుంచే మంచి మంచి సినీమాయం[తాలు తెప్పించుకు వుంచుకోవాలండీ. చె్టి ఏ యుద్దంమూలాన అఆనేనా మీ ఉద్దేశం ? కోనంగి ; అవును, చెట : ఎంతకొలం వుంటుందని ఈ యుద్ధం . హోనంగి $ ఏంతకొలం ఏమిటి ? పది సంవత్సరాలనఠకూ సాగుతుం దనే నా దృఢమైన నమ్మకం, చెట్టి ; యిష్పుడు మీ కంపెనీవారు స్తూడియో పెట్టదలచుకున్నారా కోనంగి ఏ ఏమోకాని, మన దేళానికి ఎన్నో స్టూడియోలు కొవా లంద్‌! మీరు ఒక గొప్ప స్టూడియో కట౦వాలి | ఏలా వుండాలో ఒకమాటు ఆమెరికా హోలీవుద్దు వెళ్ళి చూచిరండిం చెట్ట 1 అదే ఆలోచిస్తున్నాను. కోనంగి ఆలోచిసోంటే కొలం చొలదుం ఈలోగా కోనంగి చీటీ ఏదో తోచక గీకుతున్నట్లు నటిస్తూ రాసి స్నానాలగదికి వెళ్గివసానని లోనకుపోయి, ఒక పరిచారికకు ఆ ఛీజీ ఇచ్చి అనంతలక్ష్మికి ఆందివేయమని చెప్పి తాను స్నానాల గదితోకి ఫోయాడుం 0 కోనంగి కారు రాగానే వెళ్ళిపోయాడు. కోనంగి వెళ్ళిసోగానే చెట్టి గారికి కాస్త సంతోషం కలిగించింది. ఇక అనంతలక్ష్మీ తనదే ననుకున్నాడు, తానే అ బాలికతో మాట్లాడుతూ కూచోవచ్చును. ఈ బాలికకు ఆనందం సమకూర్చి మనస్సు రంజింపచేయాలి. తాను మలయానుంచి, జావానుంచ్చి, సింహళాన్నుంచి తెచ్చిన విిత్రవస్తువులు ఖరీదులు కలవి. దిర్మా వస్తువులు ఎన్నో ఆమకు బహుమానాలు ఈయవచ్చును. మంచి మంచి ఇంట్లీషు [గంథాలు బహుమానాలు ఈయవచ్చును, దేశంలో తయారర్మ్యు వస్తువులు సమర్పించవచ్చును,

కోన౦0గీి $1[

మనస్సు కరిగితే ఏ ఏబవిచీలరూపాయలు వెలకలిగిన నగనో బహూ మతి యిచ్చి కొంచెం దగ్గరకు లాగవచ్చును.

బాలిక తనక దూరమౌతున్నదని చెట్టియారకు తోచిననొలరీ, ఆమెమీద కాంక్ష ఎక్కువై పోయినది. వ ఉపాయండేతనైనా సనే ఆ చిలుకల కొలికిస్మి కులకుల మిఠారిని పక్కకు తార్చాలి. అంచుకు ఒక పెద్ద ఉపాయం ఉంది, ముందు జయలక్ష్మీని నిముషంలోకి పక్కలోకి అరుస్తే కూతుర్ని అర్పించి తీరుకుంది. జయలక్షికోసం తాను తహతహ లాడివోచున్నట్లు ముందర ఎతులు వేయడం అద్భుత మున ఉంయం.

ఇంతలో కొరు వెడుకున్నట్లు చప్వువై ౦ది. ఏమిటా అని హాలు లోంచి బయటకువచ్చి తన "సివకుట్ది అడిగి కే అనంకల క్షీ, సేవకకాలూ చెళ్ళారీని చెప్పినాడు. మనస్సు మారిపోయింది. కోపంతో దిక్కులు నఖ్లబిశ్చాయి. దీనిపొగరు మితిమీరిపోతోంది. చెల్టెగారి శక్తి దీనివేమి తెలుసును ! ముగ్గురు రౌడీలు యిల్లు కాపలా కొస్తున్నారుకదా అవి వీళ్ళకు సొగరు మిన్ను ముట్టుకూంది. కోనంగిని ముందు కోనలు పట్టించాలి, ఆది ముందుతీర్చి తరువాత వీళ్ళిన్దరిపని చూడాలి. కోనంగి వడిలిత్తే అనంకఅడ్ష్మి శ్రి ఉడిగిపోతుంది. ఒ ల్పిడి కొంచెం కొంచెంగా ఎకువ చేయాలి.

చె్సెయారు జయలఅమ్మితో మాట్లాడడానికి టోనికి వెళ్ళినాడు, పంట అక్కలోపాటు జయలక్ష్మీ ఇంట్లో అన్నీ సరుకుందూ ఉంది.

చెల్రామారు “జయలక్ష్మి అని పిలిచాడు, *ఎందుకు స్వామీ ఓ అని ఆంబూ ఆమె ఇవతలికి వచ్చింవిః

“జయా! నీ కోనం కొన్ని బహుమానాలు పట్టుకు వవ్చానుో

“వల్పిటండీ ఆ బహుమానొలూ?”ొ

“ఓకే కోవాలన్‌! కారులోవున్న పాకెజీలన్ని పట్టుకు రా!” ఆని చెట్టెయారు కేకచేశాడు* "సేవకుడు అట్టకాగికాలతో చుట్టదెడ్టివున్న నాలుగు

తానే స్వయంగా పాకేజీలన్నీ విప్పినాడు. బిక్మాళో పనిచేసిన ఒక వెండి బుద్ధుడు సీలాలే కనులు బంగారు ,పద్యంపై కూర్చున ఉన్నాడు, ఆ పనితనానికి ఎవరైనా ముగ్గులు కొావలసించే, జ మఅక్ష్మి ఆశ్చర్యంతో

కే గ్ర కోన ౦0గి నిండిపోయి *ోఈ బొన్ము నాకేనొ, లేక ఆమ్మిణీకొ?” అని [పశ్న చేసింది.

“ఇది నీకే ఇంకోరికి వల్లా ఇవ్వగలనుఖి అని. అంటూ ఆమెవైపు మెరుములా ఒక చూప్తు పరప్కి మళ్ళీ తలదించి, రెండవపాశేజీ విప్పడం: [(వారంభించాదు. సింహళ శిల్పపు పనితనంలో ఒక కంఠపు గొలుసుకు, నాయకమజిగా ఒక పచ్చ, చిన్న చిన్న పచ్చలు ఇరువది ఏడు ఉన్నవి (పచ్చల తారహారము) ఒకటి తీసినాడు.

మూడవ పాళెట్టు విప్పినాడు. అందులో బలిదేశపు లక్కబరిణ ఉన్నది. ఆ బరిణలో ఒక వ[జపుటుంగరము నాగముల కొగిరింతగా పని తీర్చెనది ఉన్నది. నాల్గివకట్టి విస్పినాడు. అందులో జపానులో తయారైన ఉ ర్రమజాతి సిల్యువీర గుడ్డమీద బంగారు పూవులూ, లతలూ ఉన్నాయి. అంచు బనారసు పనివాళ్ళు కుట్టారు. తొమ్మిది గజాలచీర పీడికిట పట్ట వచ్చును. అవన్నీ చూచి విిభమాశ్నర్యాల మునిగిపోయి, జయలక్ష్మి “ఇవన్నీ ఏమిటండీ చెట్టగారూ?” అని అన్నది.

ఆమె మాటలు ఆస్పష్టంగా వినబర్హాయి. ఆ వస్తువులన్నీ పది పది "హీను వేలుంటాయి అని జయలక్ష్మీ అంచనా వేసింది.

“ఇవన్నీ సీ కోనం పట్టుకొచ్చాను జయలక్ష్మీ ! నీక్షు ముప్పయి ఎనిమిది అయిన్నా పదిహేనేళ్ళ దాలికలా ఉంటావు. నీ అందం ఎవరికి వుంది ఈ మ(ద్రానంతతోనూ? అయ్యంగారు నీ కోసం సర్వం ఆపంచా డంటే ఆశ్చర్యం నీమిచే! నా సర్వస్వం సీవేశో అని గుటక మింగినట్లు ఆగి, ఆమను కళ్ళతో కబిళించొడు.

జయలక్ష్మీ ఆశ్చర్యం మిన్నుముట్టింది, మాట రావేదు. అనేకులు ఆమెను ఆశించారు, కాని ఇతడు తన కూతును 'పెండ్తితె కోరి వస్తున్నా డనుకొంది. తనకన్న ఆరెండు మూడేళ్ళు చిన్న. సాపం తన్ను ఎంత వాంఛించాడో వెరి కరవాడు, తన దేహం వాంఛించాడు* తన సౌందర్యం వాంఛించాడుం ఇప్పటికి తన్ను ఎంతమంది జమీందారులు వాంఛించడం లేదు! తన ఆందం విమీ తీసిపోలేదనీ, ఆంతకన్న అంతకన్న ఎక్కు వై ౦0దనీ, అనేకులు ఉత్తరాలు రాస్తూంటారు,

కొని ఈ క్యురవానికి వర్తక వ్యాపారాదులు తెలిసినట్లు (పేమ విష

కోన ౦0గి 100 యాలు ఏమి తెలుసాయి? ఆమెలో మాతృత్వము ఒక్కసారి మైకుఎకిందిం తనకు బంగారు కూతురితోదాటు బంగారు కొమరుడు కలుగవేదు.

ఆమెకు అతని తలపై చేయివేయవెనని బుద్ది కలిగింది నొని, అది ఈ చెట్టి తప్పు ఆభ్మిప్రాయం చేనువోవచ్చు ననుకుంది.

ఆమెలోని స్తీత్వము ఆతని: (పేమోపాసన వాక్యాలకు ఉప్పొంగింది. ఆమెలోని దేవీత్వము, తాను నిజంగా (పేమించిన పురుషచెకడుండి, తనకు ఒక విధంగా తాళికల్టన భర్హ అయి తన్ను విడిచి వ్యిసోయినప్పుడు, వెరొక్క పురుషుడు ఇతడు అని తెలిసింది. ఆమెకు కోపం చచ్చింది దుఃథిము వచ్చింది. నవ్వు వచ్చింది. ఆమెలోని మాళ్ళత్వము కూతు. భయపడింది. తాను తన కూతురుకన్న అందమైందా? తన కూరురును వాంచించి వచ్చినవారు (పతి యువకుడూ: తన్ను వాంచఛించడం మొదలు 'పెట్తాడా? ఆమె గజగజలాడి పోయిందిం

ఆమె తలవంచుకొనే ఉన్నదిః ఇంతరో చెల్టియారు పాదులా బీయి ఆమె భుజంమీద వళాడు. ఆమె ఉలిక్కిపడింది. మర్తునుంచి. మెలకువ వచ్చింది. ఆమె కోపంతో మండిపోయింది.

వెంటనే వెనక్కుతగ్గి “చెట్టిగారూ! మీరు చాలా మంచివారు. జగ(త్పసిద్ది పొందిన అనేకమంది సౌందర ఫవంతువైైన బాలికలను కూర్చు కొని మీరు స్తీ వాంఛ తృ ప్‌ తీర్చుకొంటున్నవారు. అలాంటి మీరు నన్ను (పేమిస్తున్నారంపే నమ్మను నాకు మీ బహుమానాలు వు! ఇంగో విషయం మనవి చేస్తున్నాను. మా అమ్మాయి కోనంగీని (పేమిసోంది. ఆయి మిమ్ము వివాహం చేసుకోదు. నేను మిమ్ము (పెమించలేను, మీకున్న అస్టి నంతనూ ధారపోనినా నాకు అక్కరలేదు, ఇక్కడనుండి మీ స్నేహం మాతం కొవాలి సెలవు” అని తెలిపింది,

ఆమె వెంటనే తన వనీమనుష్యుని ఒకర్ని ర్ముని శేకవేసి ఆ ప్యాకెట్టులు కట్టమనిన్నీ, చెట్టిగారికొరులో 'పెట్టమనీ చెప్పి తాను లోపలికి వెళ్ళిపోయింది.

క్‌ ఆ రోజు పగలు మదరాసుకు ఇరవై మెళ్ళలో ఒక పొలంలో

106 కోన ౦0గి బాహ్య(వ్రదేశ చిత(గ్రహణం (అవృట్‌ డోర్‌ షూటింగ్‌) చేస్తున్నారు సినీమా కం పెనీవారుం

ఆంతపముందు పదిరోజులనుండి ఆక్కడ ఉన్న నూమిడీతోటలో నజీనటకులకూ, శబ్ద(గాొహక ఛాయాచిత్రగాహక కళానిస్తబులకూ్యూ. వారి సహాయులక్హూ సహాయ దర్శకులకూ,. ఇతరులకూ డేరాలు పాకలు వేశారు. బిల్లలు, కుర్చీలు, మంచాలు వచ్చాయి. వంటళాలలు ఏవిర్చాటయ్యాయి, అక్కడ ఒక చిన్న గ్రామం సిద్దమయింది* నాయకుని వ్యవసాయ చిత్రాలు పన్లెటూరి జీవితము, పంటకోత 'మొదలయినవన్నీ తీయవలసి వుంది. 'వేషాలువేసే డేరాలలో మగవారి 'డేరావేరు. ఆడవారి డేరాలు వేరు, అలంకొరిక శిల్చీ స్వయంగా సనాయికాొ నాయకొది ముఖ్య నచీనటకులక్కు సాధారణ పాత్ర ధరించి నదకురాలయినా బజవ్వనిః సుందిరి అయిన యువతులకూ స్వయంగా పేషాలు వేసాడు, అతడు మదిరాసులళో పేరుఫొందిన ఆలంకారికుడు, మొదట నాటకొ అతో పాత్రలకు వేషాలు వేస్తూ ఉండేవాడు. ఇవ్పుడు గొప్ప అలంకారికు వై పోయాడు. అతనికి వేషమేమిటి, బొచితి ఏమిటి, భావమేమీటి అనేవి ఆవసరం లేదు, తాను వేషందిద్దిన స్ర్తీలు బంగారు బొమ్మలు, తాను తీర్చిన పురుషులు నన్మధుళ్ళు, ఇంక కళా దర్శకుడు చిన్నతనాన్నుంచీ ఫోటోలు చూచి నూనే దొమ్మలు రాసుకునే శిల్పి, అకనికి చారిత్రకదృష్త, భావగంభీరతా, కళా చమత్క్యాతీ ఏమీ తెలియవు. డై రెళ్సరులలో ఒకరికి న్నేహితుడుః అందుచే ఇంక సీరిద్దరి హంగామా నర్షనాతీతం, కోనంగికి నవ్వు వచ్చేదిం డాక్టరుగారి చెవిలో వేశాడు. డాక్త రు రెడ్డిగారు స్వయంగా సిమీ తెలియనట్లు అన్నీ చూచాడు. కళాదర్శకుడు ఏం చేస్తాడు ? ఛాయాచితకోణం (యాంగిల్‌) తెలియదు. గంథీరత తెలియదు వేషాలకూ రంగస్టలానికీ సామ్యమూ చుట్టరికమూ వెలియదు. ఆయనకు ఎంత సేపూ నాటకాల రంగస్థల మే ఎదుట (ప్రత్యక్షము,

కోన ౦0గీ [7

ఈస్టక్రులు అభినయించకీండా ఎందుకు ఆగ్గ్యంగో కుర్చీ లూ, సోఫాలూ అని అనేవాడు, అందరికీ నగలూ, మాంచి బట్టలూ, ఎప్పుడూ ఉండాలని వాదన, ఆసలయిన వ(జం ఉంపేనేగాని సినీమాలో వాగా ఉండదట. *ీగాజూ రాళ్ళేమిటిఃో అని వాదించేవాడు, ఖరీదు తక్కువైనా అనుక రణ దుస్తులు, అనుకరణ భవనాలూ ఛాయాచిత్మగహణంలో చాలా బాగా వసాయి అని ఆతనికి ఇదివరకు చిక్రాలలో పనిచేసినవారు ఎంత చెప్పినా ఆయనము నచ్చ లేదు, వారికి కోపాలూ వచ్చాయి, వినుగూ ఎత్తింది. దర్శకునిక్తి మా[త౦ ఆ విషయాలు తెలిప్రేకదా.

ఇంకి ఆలంకారికుడు వేషం ది సమయమే చేయి రూపాయల ఖరిదంటాడు. వేషం వేపే (పతి అమ్మాయి కడనుంచీ బహుమతులు చక్క నివి దొరుకుతాయి. ధనమే కాదు. పెదవు లఅలమముట్క ఒకరితో ఒకరి హృదయాని కదుముట, ఒకరు యింకో బహుకుతీ ఈలా ఈలా ఉంటాయి,

సినిమాలకు వచ్చిన అమ్మాయిలలో ముగ్గురు అఆరిచేరినవారు. నలు గరు ఆరివేరదలచుకొన్నవారు. తక్కిన ఆరుగునితో సగంమంది ఆరిచేర వచ్చును. ఆ సగంలో ఒకతి వట్టి వెళ్టిది. తక్కిన ఇద్ది, విషయంలో జాగ త్త! “కొందరు బాలలకు పకీందు లుంటారు అని ఒక సినీమా అను భవళాలి అన్నాడు కోనంగితో.

కోనంగి ; ఎవరా పక్షీంద్రులు? ఏమిటి వారి పని ?

అనుభవశొలి ః *తనవెంటన్‌ సిరి, అచ్చివెంట ఆఅవరోధ([వాకమున్‌ దాని వెన్సూ-ను పక్షీం(దుడులో

కోనంగి ః దానివెంట ఉండేవాడా పక్షీం[దుడు 8 అవునంచో, వాల మందీ తారల వెనకొళ ఆ తారల బృహస్పతులు కాని వారు కనబడు తున్నారు.

ఆనుభవ ; వాచనే చం్యదులు బేక పక్షీ౦డ్రులు ఆంటారు,

ఆ రోజున చిశత్యగహణం చురుకుగా సాగుతోంది. పొలిమూ, పశువులూ, కూలీలూ, కోతకో పేవారూ్తూ ఆడకూలీలూ, మొగకూలీలు కలిసి

కేర్టీర్రీ కోన౦గీ కుప్పలు వేయడం, పాటలు పాడటం, రంగం తర్వాత రంగం శీసిపార “బాటే ఎకొారుం రంగను ఏ8 -పొలం---బాహ్యారంగం ప్మాతలు ముగ్గురు ఫోలం కొప్పలు కథానాయకుడు కథానాయిక ధ్వవి ;=--దూరాన పొలం కేకలు పతుల కూతలు పశువుల ఆరప్పలు సంభాషణ. వసువులు; పొలం దున్నేందుకు మూడు నాగళ్ళు మూడుజతల ఎద్దులు మూడు కిజ్తలు తాటాకు గొడుగు చాప ౬ పాఠ దూది వేషాలు: (1) కధానాయకుడు పంచెకటు యలు బనీను తలపాగా కొళ్ళకు పల్లెటూరి చెప్పులు చీర్‌ ఎఆది “ఈ రవిక పువ్వులదీ తలముడిలో పూవు

కోన 0గి శేర5$ గాజులు ఏల్హవి 2 జతలు మంగళసూ[తము మెళ్ళో పూసల పేరు కొళ్ళకు చెప్పులు పంచెలు ముగ్గుకికి ఇద్దరికీ చొక్కాలు ఒకడికి చొక్కాలేదు, దినీనూ లేదు, కాళ్ళకు పల్లెటూరి చెప్పులజోళ్ళు తలపాగాలు ఒకరికి చేతులకు వెండి మురుగులు (ఆత నికే చొక్కా ఉండదు.) నటన ; *, పొలం దున్నడం 2. కథానాయిక తాటాకు గోడుగు (కింద రాట్నం వడు రుతూ ఉంటుంది. 8. కథానాయకుడు గట్టు,ప్రక్క (తవ్వి దాగుచేన్తూ ఉంటాడు కథానాయికకు కొద్ది దూరంలో. కీ నైతులు పొలం ఈ చివరనుంచీ ఆ చివవళ కథానాయ నుడూ నాయిక ఉన్నళోటికి నాగభ్ళు తోలుతూ వహ్రూ వెడుతూ ఉంటారు. ఆ సదుయంలో మౌాట్లాడుళూ ఉంటారు. సంవాషణ ; కథానాయకుడు | (తవ్వుతూ ఈ, చుడు పంటలు బాగా ఫండితే మన అప్పు తీరిపోరుందిం నాయిక 1 పొలంపశేన్మా ఇంకొ మనం ఈ (గ్రామానికి ఇతర సహా నాయకుడు 1 రై శుసంఘం స్రాపించామా, రాతి పాఠశాల నడుపు

11600 కోన ౦0గి తున్నావూ, నా రాణీ నాయిక? వేళాకోళానికన్నా నన్ను రాణ్‌ ఆనకండి! నాయకుడు : విమి అనమన్నావూ? నాయిక : స్నేహితురాలా అనండి, నాయకుడు : వట్టి చప్పగా ఉంది ఆ మాట. ఆశ్మేశ్యరీ ఆంటాను,. నాయిక : అది. బాగుండదు, నేను ఈశ్వరిన్సా శాంభవీ శాకినీ ఢాకినసీనా! నాయకుడు 4 ఏమన్నావు నరసూ? నాయిక ; నరసూ ఏమిటి? నరునులాగ, నేను నరను కొఫీనా? నాయకుడు 1 ఓ వై తుపిల్లా! ఏంటంటవు? నాయిక ; నన్ను ౩ తుపిల్లా అనకండి! నామిక 1 నేను నెయ్యీ కొవా అనలేదు. నూనే కొవా లనలేదు. నాయకుడు ఏ ఆముదం కావాలనలేదు పుట్టటోయె చిన్నబిడ్డకు? నాయిక నాకు సిగ్గు కలిగించే మాట అనకండి! నాయకుడు | సిగ్గుమాలినబాల ఎగ్గు ఎరగని దేల నీలాల ముంగురుల వాలుచూప్తుల గోల! నాయిక పారపట్రిన వైతు సార మరుగవి రైతు రంగేలి నా రాజు నాయకుడు ఏ నన్ను రాజనటోకు నాయిక ; నన్ను రాణనవోకు నాయకుడు : బంగారు నేలతో నాయిక : పసిడి పందేవేళ రైతులు ; బంగారు నేలలో

కోన౦గి [01 పనిక్తి పండిసాము దేశాల మా పంట దివ్యాక్షతలు కావ? అందరూ ; బంగారు నేలనో పస్‌డీ పండిసాము బంగారు మా నేల మాకుండగానూ పసిడి మాకేల! పసిడి మాకేల? కెమెరా వ (1) దగ్గిర (గ్రహణం (క్రోజ్‌ షాట్‌ ) పొలంనో భూమి నాగేటిచాలుగా మారుతోవృంటూ జరిగిపోతోంది -, 6 అడుగులు! కోణం (పక్కనుంచి. (2) చాలా దూరం అవుతూ వుంటుంది. నుధ్య[గ్రహణం (మడ్‌ జాట్‌ చాలూ మేడితోక్కా వెనక రై తూ కనబడతారు. (తీ ఇంకా దూరం-మధ్యడూరం (మిడ్‌ లాంగ్‌ షాట్‌ నాగలి, ఎద్దులు రైతూ కనబడతారు. (4) దూరం-దూర(గ్రహణం (లాంగ్‌ షాట్‌ ) (₹) కెమేరా నెమ్మదిగా తిరుగుతూ పొలం చూపెట్టుంవి (6) రాట్నంమీద వాలుతుంది నమధ్య్యగహణం, రాట్నం తికగడం౦, క5"0చెం. రాట్నం తిప్పుళూ దారం ఒడికే నాయికను చూపెట్తుంది, (1) ఇంకొ కదులుతుంది 3మేరా; తవ్వే నాయకనిమై న వాలు. తుంది, (8) ఏ. వి.సి, డి, ఇ ఎఫ్‌, జి. హెచ్‌, గా కెమేరా విభజన ఇంతవరకూ ! (4) ఇక్కడనుండి సంభాషణలు, (మిడ్‌ షాట్‌ల)ు నాలుగు క్లోజప్పులు నాయిక్క మూడు నాయపడు, (10) నాయకుడు మాట్లాడుతూ వుంపే నాయిక (పేమచూపుల క్లోజప్పులు నొలుగు, మూడు ముథిములు మాత్రం, ఒకటి కన్నులు మాత్రం, నాయకునిది ఒక క్‌జప్పు ముఖం మాత్రం,

కేం కోన ౦0గి షరా 9 ఈ ఆయిదు కోజప్పులూ ఆఈఆయో ఇంగ్లీషు ఆఅక్షరాలకింద ₹క్‌ టి 630డు, నాలుగయిదు. ప్రి

అలా ఉంటుంది చొమ్మతీ'సే [వొత, దీన్నే జమ్భాట్రింగ్‌ (స్కిస్టో అంటారు.

కోనంగి కొంచెం బంగారుభాయ నునుష్యుడు కొబిట్టి హాలీనృడ్డు మక్స్‌ ఫాక్ట్యరు కంపనీవారి వేషదారణ రంగులవో ?8వ నంబరు [క్రీము మొగం అంకా రుడ్డుకొవి బాగా అద్దుకొని మర్చనాచేసుకొన్నాడు, ఆ తర్వాత ఆ సంబరు (దవవదార్హం పెట్టి మర్షనా చేసుకొన్నాడు. ఆ తర్వాత అనంబిరు పొడితో మొగం అద్దుకొన్నాడు. అప్పుడు వేషం తయారుచేసే ఆయన కళ్ళకు, రెవృలకు, కనుదొమ్మలకు నల్లరంగు వేళాడు. 'షేదవులకు కొంచెం ఎరుప్ప దిద్దాడు.

మెడకూ చేతులకూ ఆ నందిరు (ద్రవపదార్షము.. రాసుకొని పొడ జాగ త్తగా ఆద్దుకొన్నాడు దోనంగి,

మేక్స్‌ సాక్టరు మొదట ఒక "పెద్ద సినీమా కంపెనీలో వేషాలువే పే కళాకారుడు, అదివరకున్న రంగులు దేవోనికి హానికరమని ఎంచి భాగా పరిళోధనచేసి కొ త్తరంగులు కనిపెట్తాడు. సినీమాలో భాయ్యాగహణం వర్షవిభేదవిధానరూవమై పరిణమించి, (గ్రహణపు బద్దెబు సకత వర్చభాయా [గహణళ క్తి సంపాదితములుగా (ఫాన్‌(క్రొమాటిక్‌ , తయారు చేయబడినవి, అందుకు తగినపై సర్వవర్జ్హాత్మిక వేషధారణ వర్ణాలు మాక్స్‌ఫాక్ట్యరు తయారు చే గారు, అప్పటినుంచీ సినీమా తోకం అంకా ఆదే వాడు తున్నది.

"వేషం అయిన తర్వాత ముదురు పనుపురంగు, వేసిన పంచెలు, చొాక్యా-లూ ధరించాలి. అవి అయితేనే చ్మితంలో తెల్లగా కనబడతాయి. ముదురు ఎజ్జరంగు ముదురు నల్ల రంగుగా కనబడుతుంది. ఆకుపచ్చరంగు మధ్యరకం నలుపుగానూ, నీలం లేశకనలుపుగానూ కనబడుతుందిం

నాయిక వెషం వేసే అమ్మాయికి అంతా కొ త్త ఆయిన్నొ కొంచెం

కోన.0గీి [0శ్రి

గడిసుపిల్ల కొబిట్టి త్వరలో సినీమా విధానాలన్నీ నేర్చుకొంవ. పాటీగాటా మేనేజింగు డ్టైరె్టరూ కంపెనీ డై రెక్షరూ, భాయా(గ్రాహకుడూ, శద్మగాహ కుడూూ వేష కళాకారుడూ, కళా దర్శకుడూ అందరూ ఆమెను వాంధం చారు,

ఆమెకు దేహం అమ్ముకోవడం కొ త్రకాదు. చక్కగా పాడగలిగి, అందమైన మొగమూ, పొంకమైన దేహమూ. కలిగిన ఆ బాలికకు రుసుము చెల్లించే (పేమికుళ కేమిలోటు?

కాని సనీమాప యిదే మొదటిసారి రావడం, సినిమా జీవికాన్ని

గురించి బాగా పాఠాలు నేద్బకుని ఉ౦ండడ౦వల్ల కొంచేం బెట్టుగా ఊం౦ండెదిం

మేనేజింగు తై రెక్టరుగారికి రండు మూడుసార్లు తృప్తి తీర్చిందిం శెండు మూడునెలలయిన వనుక ఆయనక దొరికేదకొదు తక్కిన కంపనీ వై రెక్టర్లకు "రెండు దూడు కొగిళ్ళు, నాల్లయిదు. చుఎదనాలు, అయిదారు సార్లు టీలు పలహారాలు మాత్రం అర్పించి, అంతకన్న వారిని ముందుకు సాగనీయక తప్పిందుకుంది,

పాచేగారికి మొహమాటం. కొంచెం భయస్టుడు. లోపల కోర్కె వుంది. కొని ఎవరెమనుకుంటారో! మొదటసారి దర్శకునిగా వీలయువచ్చింది, ఆది పాడుసేనుకుంపే ఏలాగు?

సంగీత దర్శకుడు అమ్మాయికి ఆమె ఇంటి దగ్గశే పాఠాలు చెవు తున్నాడు, ఆయనకు మంచి వరసలు ఇచ్చినందుకు ఇంటిదగ్గిర తయారు చేసేందుకు ఎప్పుదై నా రుసుముగా ఆమెనే పుచ్చుకుంటున్నాడు. అతడు ఆరితేరనఘటం-* ఆందరికీ పాఠాలు నేర్చడంలో దిట్టమైన చేయిం

దాగా చేషంచేసాడని వేషాలరాయడిగావికి ఒకటి చెండుసారులు ఆమి అతనీకోర్కె తీర్పీందిం అదే పదిచ అనుకున్నాడు

మేరా దర్శకుడు పాడుచే స్తే కొత్తరూపం, శస్ష్మగాహకుడు పాడు లేస్తే గార్రభకంఠమూ తయారవుతాయి. అందుకని వారాని కొకసారి వారి తొందర తీన్పేదిం

ఇత మందిని ఆమె సంత పిపరచింది. కొనీ ఆమె స్తీ ఆందులో

ట్‌! కోన ంగి దాలిక్క, ఆందులో గడునుది, జాణ, ఆమెకు హృదయం ఉంపి, ఆమెకు కరాడా వాంఛ ఉంది, ఆమె తగిన పురుషుత్చే కోరుకుంటుంది, ఆమె హృద యం కోనంగివి వాంఛీంచింది. తనకు మంగళసూ(తం కడతాడు (ఆ రంగం ఇంకా తీయలేదు, ఈలోగా భార్యభ_ర్హలుగా (పేమరంగాలు అవుతున్నా యి చిన్నవాడు, 'పెళ్ళికాలేదు, అందగాడు, తెలివై సవాడు, సర్వదా సంతోషంగా ఉంటాడు. అందరినీ నవ్విస్తూ వుంటాడు, వట్ట అన్నాఘాత పృష్పంలా ఉన్నాడు. ఈగనాలని రసగుల్లాలా ఉన్నాడు. వాయి తీసిన యిసశ్రైనులా ఉన్నాడు, ఆమె ఆతన్ని గాఢంగా వాంఛీంచింది. ఆమె అభినయంలో, మాట అటో ఆ గొఢతా, ఆ వాంఛా వ్య కమొతూ ఊ౦ది. కొని కోనంగి ఆంటే అంటన ట్టున్నాడు అతని ఆభినయం 'కూడా ముభావంగానూ, (తవొపూరితం గానూ ఉంది, ఇద౦తా డాక్టరు రెత్తగారు చూస్తున్నారు. అయినంతి మట్టుకు యెలా పందో చూచుకుంపే కథానాయకుడు సిగపడుతున్న ట్లు, ఆకనికి (పేమకన్న మర్యాద ఎక్కువగా ఉన్నట్లు కనదిడింది. డాక్టరుగారు కోనంగితో చాలాసేపు తమ ఇంటిలో వాదించారు. “పేమ అనే ఒకో దిన్యభావం ఉందంటే నేను ఒప్పుకోను కోనంగీ 1 కొని స్తీ పురుషులి మధ్యనుండే భావం పళుభావం కొదని నువ్వు వాదించావే, ఆ వాదనం౦తా సీ ఆఅనినయంటో ఎమైపోయిందికో అని (పళశ్నించాడు, డాక్టరు న అయిశే విన్ను ఎత్తుకు పోయిందా ? కోసంగ్‌ ఫ; కొని బజారు పస్తుపు అసి తెరియడంవల్ల నాకు జుగుష్నం | డాక్టరు ; ఆ దిజారుతనం నీకుకూడ నసుందనా? కోనంగ ; కాదు డాక్టరు : కొదూలేద్యు గీదూ లేదు ! అభినయం నిజం అనుకుంటు న్నావా ళ్‌ కోనంగి £ అనుకోటంటలేదు, నిజంలోనుంచి ఇంకా అభినయంలోకి

కోన౦గీ 10౮

దిగవేకంగా ఉన్నాను,

డౌరక్ట్సరు ఏ అయిశే బొమ్మంకతా తఈగలడిపోతుంది,

డౌక్ట్యరు నీ ఆ అమ్మాయి ఎంత చక్కగా. ఆభినయిస్తోంది. నీమీద కన్ను వేసిందనుకుంటాను.

కోనంగి 1 ఆందుకనే అంతబాగా అభినయిసోంది.

డొర్డరు ? భిడాయి కూడానా! కొని నువ్వు సీ రాణీని అనంతలక్షీని తలచువో!,

కోనంగి 2 ఛా! ఛా! మా (పేమ సవిత మైంది,

డాన్టరు వ ఏమిటా పవిత్రత ? పవిత్రం ఏమిటి, ఆపవి[తం పిమీటి?

కోనంగి వ బాబూ! అఆ విషయాలు ఇంకోసార వాదించుకుందానుళే ! నన్ను కోపంచేయకు తంశీ 1

డాక్టరు $ కోపమా కోపమన్నారా ? ఇంత డబ్బు పెట్టి తీస్తున్న చ్మితమ్తూ నీ ఆభినమంవల్ల తగలదడవలనించేనా ఇ ఎప్పుడూ నిజం అను కునేటట్లు అభినయిస్తావ! జీవితంలో అభినయమూ. నాటకంలో జీదితమూనా సీ వ్యాపారం? రాఘవావారిగారిని చూడు. ఆయన చెప్పిన విషమాణు మరిచి

గ్ర

కోనంగి తన (పేమాభినయంలో లోటు వుందని (గహింవాడు. కొరణ౦ం, తనలోని భయం. ఆ భయం ఎందుకు కలగాలి *? నాయిక పాత మేసే అమ్మాయిని తన హ్యదయం షెచ్చుకొంది. ఆమెను స్త్రీగా కాను హంఏంపలేదు, నిజమే. కొని (ప్రాయిడ్‌ అన్నట్లు తన హృదయాంతరము ఆ బాలికను తన స్తీగు చూడటం [సారంభించింది. హృదయమ్మూ మనస్సూ ఆఅ వాంఛను ఆసహ్యాంచుకుంటున్నాయి, తాను సంపూర్ణ హృదయంతో (పేమంచింది అనంతలక్ష్మేనీ. ఆ పమ హృదమయాంతరములోని వాంఛను

రై

104 కోనం౦గి ద్వేషించింది. ఈ కలతచేత తన అభినయం కుంటుపడింది. ఈ కుంటుపత డానిక్‌ ఇంకో ముఖ్యకొరణం లేకపోలేదు,

ఆ బాలిక తన్ను నిజంగా (పేమించినట్లో, వాంచించినట్లో తన అభి నయంలో స్పష్టంగా వ్యక్తం చేస్తున్నది.

మొన్నటిరోజున ఆ సాయంకొలదృశ్య రంగం తీసిసమయంలో తన్ను వెనుకనుంచీ వచ్చి కన్నులు మూసిన తర్వాత మెడచుట్టూ చేతులు చుట్టి, తన డొట్లు తడీమి తన తల [పక్కకు (తిప్పి చుంవించబోయినట్టు నటించవళలసి వచ్చినప్పుడు, ఆమె తన్ను నలిగిపోయెటట్టు కౌగిలించుకొని, తల ముర్పెట్టుకొన్నది. ఆమె కళ్ను వింతకాంతులతో వెలిగిపోయాయి. ఆ సమయంలో తాను జుగుప్పతో బిగునుకుపోయినాడు, అప్పుడు దర్శకుడు రోనంగి రావుగారూ కొంచెం హుషారుగా ఉండండి” అని (పార్టించాడు “తక్కిన విషయాలలో మీ అభినయం అద్భుతం” అన్నాడు,

ఈ ఆమ్మాయితో (పేమ అభినబించినా అది నిజసునుకుంటుందేమో అవ్‌ అతడు భయపడినొడు, ఏదో కాలేజీ సహాధ్యాయినులతో మాత్రం మాట్లాడగలిగిన తాను సినీమా 'తారలతో తను మామూలు ధోరణీగొ చను వుగా ఏలా ఉండగలడు? ఈ జీవితమే ఆతనికి కొత్త అబినా (యత్నించి మెప్పు పొంద నిశ్నయించుకొన్నాడు.

అక్కడనుంచి ఆతడు దివ్యంగా ఆభినయించడం [పారంభఖించాడు. “జీవిత 'మొక బొమ్మల ఆటగా” కొక్క జీవిత మొక నవ్వుల తోటగా చూదు కానే కోనంగీ ఈ అభినయంలో జీవిత మొక ఏడుప్ప పాటగా జీఫఏత మొక బొధల బాటగా కూడా ఆనినయంచాడు,

డాక్స రూ, దర్శకుడూ చినరకు కథానాయిక కూడా ఎంతో మెచ్చు కోడం సాగించారు. [ఒకసారి అతడు ఒక గుండెపగిలే దృశ్యం అభిన యిసోంటే సెట్టుమీవ వారందరిక్షీ కళ్ళనీళ్ళు తిరిగాయి.

___ అనంశలక్ష్మీ తల్లితో కలిని ఒకసారి సినీమా చూడడానికి వచ్చింది, ఆ రోజున స్టూడియోలోని ఒక పెద్ద భవనపు 'సెట్టింగుళలో కథానాయకుతూ తం(్రీ పోట్లాడుకోనడమూ, కథానాయకుజి తండ్రి కోపపడడవః, కథా నాయకుడూ తల్లీ ఈ విషయాలు మాట్లాడుకోవడనూ, కథానాయకుడు తన

కోన ౦0గి 107 గదిలో వరండాలో హాలులో ఆలోచించుకొంటూ తిరగడమూ, శివరకు తన (గంథాలయంలో ఒక [గంథం యాదాలాపంగా చూ స్తే, అది ఆస్టమ ఎడ్వర్లు ఎందుకు రాజ్యం త్యాగం చేశాడు ఆనే పు స్తకము ఆవడమూ, ఆ ప్త స్తకత తీసీ చూస్తూ ఆ పుటలలో ఎడ్వర్హూ, ఆతని (ప్రియురాలు డచ్చెస్‌ బొమ్మ చూచ్చి ఆ బొమ్మ తనయొక్క, తన (ప్రియురాలి బొమ్మగా చూడడం, ఆంతటితో నాయకుడు ఒక నిర్దారణకు వచ్చి, ఇల్లు విడిచిపెట్టి కట్టుగుడ్డలతో వెళ్ళిపోవడానికి నిశ్చయించి, తండ్రికీ, తల్లికీ ఉత్తరాలు రాసిపెట్టి వెళ్ళి ఫోవడమూ రంగాలు తీస్తున్నారు.

అవన్నీ అనంత లమ్మీ చూచింది. ఆమె తన మనోనాయకుని అభినయ సామర్ధ [ము చూచి ఆశ్చర్యంపొందింది. ఆరోజు ఈమె రానడంనల్ల కొటోలు కోనంగి చార్లెస్‌ బోయరు, చార్లెస్‌ లాటన్‌ మొదలయిన ఉత్తమ నటకులకన్న ఎక్కువ ఆందంగా నటిందాడు.

ఆ రాత్రి నాయకుడు ఒక్కడే తన గదిలో ఆలోచించుకొంటూ, తన హృదయంలో నుంచి వెల్లువలై పారిన ఆవేదనను పాటగా పాడినట్లు కోనంగి అభినయిస్తూ

*ఏవ్రి దారని ఎవరినడిగెద

ఏది నిజమని ఏల వెదికెదవో? ఆలసించిన ఆమృత మేనా " కాలకూటను గాక నూరును వేళదాటిన వేడుకేలా

వెక్కిరిం తేగా?

(బతుకు యాత్రలో విధము తెలియక బొటకొదీది బాట ఆడీ అసి

మనసు తెలియని వోనుజు డెవజో వాడు నాశన మేశో

అని పాడుకొంటూ కుర్చీలో కూలబిడీనాడు. ఆ సాటా, ఆ సాటి పాడిన గంభీర మధురకంఠమూ ఆ సెట్టులో ఉన్నవారందరి గుండెలూ నలిపి వేశాయి,

10 కోన ౦0గి

నాయకుని పొట వింటూ అతని తలి గదిలోనికి వచ్చి ో*ోనాన్నా! ఏమి చేయదలచుకొన్నావుఖొ అని అడిగినట్లు ఒక రంగంలో అభినయం (ప్రారంభం,

నాయకుడు ; ఏం చేయమంటావు ? నువ్వు అంతా చూస్తున్నావు, సీ నలహా ఏమిటి ?

తల్లి 2 ఒరే నాన్నా! ఒక్క కొడుకువు! ముగ్గురు ఆడపిల్ల లతర్వాత పుట్టావు. నీమీద మీ నాన్నగారికి (పేమలేదంటావా?

నాయ | ఇక్కడ నాన్నకు (పమలేదన్న మాట నీమి వచ్చిందమ్మా? (పేమ వేరు. ఒక పురుషుని జీవితమార్గం ఏర్పరచుకోవడం వేరు,

తలి 2 ఏమి టా జీవితమార్గం

నాయ : రాక్షనులుచేపే ఉద్యోగాలు చేయడమా అది ? బానిస అవ డమౌా దారి? ఎందుకమ్మా నా కొ డిప్యూటీ కలెక్టరు ఫదవి. నాన్న స్నేహాల పల్లా, నేరుపువల్లా ఆ ఉద్యోగం ఏ౦, ఏ, స్యాసయిన రెండో సంవత్సర మైన ఈ ఏడే నాకు తెప్పించిపెట్టారు,

తలి క నాన్న తెప్పించడ్‌ మేమిటి నా నువ్వే ఆ పదవికి పెట్టిన పరీ క్షలో మొదటగా వచ్చావుటగా ?

నాయ ; నిజం విను, అమ్మా! నేను ఆ పరీక్షలో బాగా కృతార్షు డనయ్యే ఉంటాను. కొని మొదటివాడుగా రావడానికి కారణం నాన్న గారే ! ఆయనకూ ఆ పరీక్షకు ఒక ముఖ్యమైన జవాది పతం దిద్రిన ఒక పెద్ద కలెక్టరుగారికి యెంతో స్నేహం, ఒకరివల్ల ఒక రెంకకొలం నుంచో ఉపకొరాలు పొందారు, ఆయన నాకు [పథమ స్థానం యిపిర్చి చారు.

తల్లి మీ తండ్రీ ఇంత ఆస్టి సంపొదించారురా' ? రండు మూడు జమీ (గొమాలు కొని జమీందా రనిపించుకున్నారు. ఈ ధనానికి తగిన తాహతు, ఉద్యోగము నీకు ఉండాలనీ నువ్వు డిప్యూకీ కలెక్టరు, కలెక్టరు పసీ చేస్తూ ఉంటే చూచి ఆనందిందాలనీ వారి కోంకరా

నాయ ; అవునమ్మా అవును. నా సోదరులను ఖై దుకు పంపే కలె

కోన౦గి 600 కృర్తు మాట్లాడడానికి వీలులేదని 144 అస్త్రం (ప్రయోగించే యోధుడు, నా దేశాన్ని సర్వకాలం శృంథిలాలలో ఉంచే (ప్రభుత్వానికి ఉ తమాయుధములా ఆయిన ఆ ఉద్యోగం చేయమంటావు, అఆంకేనేకొని, నాకు వ్యవసాయం ఆంటే ఇస్తం, అందులో అఆనేకరీతులు (పవేశింపచేన నా కృషిఫలితం నే ననుభవిసానంటే నొన్నకూ నీకూ గిట్టదు,

తఖ్ధి : ఎంత _ లెకరిస్తావురా! నువ్వూ ఆ గాంధీ జట్టు లోనో, ఆ క్మామేడ్స్‌ చేతులలోనో చేరి వడవడ వాగి శై దుకుసపోవడమో, (ప్రాణాలు పోగొట్టు కొనడమో చేసి నా కడుపు చిచ్చు. పెడకా నంటావ్ప?

నాయ : నేను రాజకీయాలలో చేరనని మాటిసాను.

తి : అంగేనేగానీ ఇంత కష్టపడి తాము పెద్ద గౌరవం సంపాదించి నందుకు వారికి తగిన కొడుకువై వారు సంపాదించిన ఉద్యోగంచేస్తూ మన కుటుందిగొరవం నిలచెట్టదలచుకో లేదు.

నాయ ; నువ్వూ నాన్నా ఒక్క కే!

తల్లి: మా జీవితాలు భగషంచేయగానికి పుట్టావు తండ్రీ !

ఈ రకంగా రంగం అనేక రకొలబిన కోణాలలో ఛాయా[గహణ లలో ప్తూర్ణి అయిందిం

10

కోనంగి ఎంత నవ్వుకాడో, అంత ఆవేదన పడుతూ ఉంటాడు. అతని నవ్వూ, అతని విన్నబిడ్డదేషస్టలు, హాన్యకృత్యాలు, అందరినీ అతడు సదా సంతో షజీవి ఆని అనుకునేటట్లు చేసాయి.

కాని అతని హృదయంలో భూగోళం మధ్య ఉన్న భయంకరాగ్ని శిఖలు ఫెళ ఫెళ మండుళతూనే ఉన్నాయి. తఖి పాపంలో పుట్టిన తన బాలకుజ్రీ తిన్నగా చూడలేదు. చెన్నపట్నంలో టట్రిస్లికేను గోషా ఆస్పత్రిలో అతను జన్మించాడు, అక్కడిదాదులే ఆతన్ని పెంచారు. తల్లి నరిగాచూచేది కాదు, ఆయినా పది పన్నెండురోజు లయిన తర్వాత దాదులంతా ఐలవ౦తం చేస్తే పిల్ల వాడికి పొలిచ్చేది. ఆమెలోని మాతృత్వం హాయి పొందేది. తాను

$?6 కోన ౦0గి

పిల్ల వాజి చూచి ఆనందిస్తున్నందుకు విచారించేది. ఇటు పిల్ల వాడిపైన అనురాగం తన్ను ముంచెత్తి పరువులెత్తు

తున్నది. అటు అనేక యుగాలనుంచి వస్తూన్న ఆచారో సంప్రదాయ ఛాంద సమూ, యనలోకభయమూ కలిని లోననుండి చండాగ్నులతో దహిన్తు న్నాయి. ఒకసారి చూచీ ఒకసార చూడకుండా తల్లి కుమారుడ్ని పెంచింది. కొమరుడు తన పాపచిహ్నాము ఆ పాపాన్ని పెంచడమే తన కర్మవివాకము అని ఆమె ఆలోచించుకొనేది. తాను పాఫంచేస్‌ (బ్రాహ్మ ణత్వం పోగొట్టుకొంది. కాని తాను పాపంచేసిన పురుషుడు (బ్రాహ్మణు డవడంవల్ల కొంత వివృత. పొపంలో జన్మించిన శిశువు సంపూర్త పాపి ఆనీ ఆమె. ఆభ్మిపాయ౦. ఆమే దినదినమూ భగవంతుత్తీి తన పొపనివృత్సి చేనుకో సహాయం చేయమని ట్రార్టించేది. తరుగు ప్రయాణంలో కృష్ణ ఒడ్డుకు పోయి తలకట్టు గంగ కర్పించిందిం

_ కొంచెమయినా జ్రాపకంలేని చిన్ననాటి భరను తలవ్శొని దుఃఖించి ఆంతవరకూ ఉన్న గాజుల్ని చితుకకొట్టుకుంది.

సంపూర్జ సన్యాసివేషం ధరించింది. సన్యాసివేషంతో విడ్తకు పాలి వ్వడం ఆమెకు ఎంతో కష్టంగా వండేది.

.._కొన్నాళ్ళవరకూ ఆమె ఎవ్వరిమొగం దూచేది కొదు. కోనంగీ తండే ఆమెకు అస్నీ సంపించేవాడు. కోనంగితండీ మొగాన్ని చూచేవి

“*న న్నంత (ప్రేమిఎచినదాసవు, (పేమ అంపే ఏమిటో ఎరగనీ ఒక నికృష్ణచీఏక్‌ (పేమదానమిచ్చిన దివ్యదేవివి! ఇప్పుడు నీకంత కష్ట మేమిటి?”

ఆమె మాట్లాడలేదు.

“నున్న చెసినవవి ఏనాటికీ తప్పుకొదు* మునల్మానులకు భయపడి పుట్టిన నియమాలన్నీ పూర్వకాలంనాటి వనుకుంటున్నావు, భర్వపోయిన ఆంవికొ అంబాలికా వేదవ్యాసునితో సంగమించి కొడుకులను కన్నారు, వారికి బేని తప్పు నీక్షు వచ్చిందా?

ఆమె మరీ మౌనం వహించింది. కోనంగి అసలు తండీ లోనికి చొచ్చుకొనిపోయి, ఆమెను బిగియార కౌగలించుకొన్నాడు. అతనికీ ఆమె

“స ౦ంగి [7/1 విగత కేశినిలా కనబడనేలేదు. అతవి ముద్దులు కజ్దనొమ్మ పెదవులపై పర్తాయి కొని ఆమప కొంచెమన్నా స్పందనం కలిగించ వేకపోయాణ౫ి. అడవాళ్ళ హృదయం పరమాత్మునికికూడా తెలియదనుకుంటూ ఆత డామెను మళ్ళీ తనకు స్త్రీని చేసుకొనే [పయత్నం తగ్గించాడు ఆ మానడం ఒక్క సారిగా తిగ్గించలేదు. నెమ్మది నెమ్మదిగా తగ్గిపోయింది

ఎప్పుపైనా వచ్చి ఆతడు ఆ మసక్క_లో పండువోని, చేయివిధాల (బతిమాలినా ఆమె రాతివొమ్మ ఆయిపోయి లోకం కరిగిపోయినట్లు కళ్ళ సభ కొర దుఃఖించేది. మహాత్ముని శిష్యురాలిలా అఆఎ ఇతర అల్లరి ఏమీ చేయకుండా సత్యాగ్రహం చే సేది.

కోనంగి తల్లిపెన ఆ తండికున్న (వేమఆంకా కొమరునిపైన మహా(పేమతో కలిపి కోనంగిపై నే ఆఅఖిండవర్షం కురిపించేది!

తన్ను కొగలించుపున్నప్పుడు తనదేహం ఆతడు ముట్టుకున్న ప్పుడు ఆమె వెంటనే ఆవుపేడ నీళ్ళలోకలిపి స్నానంచేపేవి, ఇన్ని ఆ నీళ్ళ [తాగేదిం భగవంతుని (ప్ర్రాంచేది, రోదించేదిం

కోనంగి త౦ం(డ్రికాడా కొంచెం పొాపనితి కలవాడు కొదిల్ట? కొంత మేరకు సాగి ఆమెను రెండవసారి కొమవాంఛాతృప్పికి దింపవేకపోయేవాడు,

ఆతడు ఒకసారి తన్ను పెంచడంవలి ఆతడు తన నొక విధంగా భర్హ్శ అని ఆమె అనుకోక పోలేదు ఆతడు తనలోని గాఢవాంఛకో ఆబును నలిపివేస్తున్నప్పుడు ఆమెకు తెలియకే. ఆములోని స్త్రీత్వ నరపుముడులు సడలుకొని కొంచెం కరిగేది గాని ఆమెలోని పాపవీతీి ఆ కరగుటను గమవింపజేయక ఆమెను వట్టి వైతన్యరపితురాలినిగామాతం చేసేది. అంతటితో కోనంగి తండ్రి ఆగిపో యేవాడు,

తవగతి ఇంతేనన్‌, భగవంతుడు ఉత్త కొమప్పరుషుడయిన తనకు ఈలాంటి శిత నిచ్చాడనీ అతడు రోదించేవాడు,. ఇవన్నీ కొమారునికి ఒక ఉతరంవాసి అతడు పరలోకగతు డ్‌ య్యాడు. కోనంగితం డ్రి పోవడం తన ఆదృష్టమని, తన (పార్సన భగవంతుడు వినడంవల్లననీ ఆము అను కునేది. ఒకపక్క త్రుత్వమేమీలేని రాక్షసి తన భార్యయట. తాను (థ్రేమించిన స్త్రీకి విపరీత పావభితియట, ఇవన్నీ" తోన (ప్రియప్యుత్రునకి

72 కోన ౦ రాయడావికి కారణం ముందు ముందీ విషయాలనుగూర్శి విచారించి పర౦ళో ధించి ఆ బాలకుని జీవితయు ఉతమపథంలో సడిపించుకొనడానికేనట!

కాబా! మనుష్యుడు కర్మజంతువు. ఆతడుగాని ఆమెగాని (ముఖ్యంగా పురుషుడు) సర్వకాలమూ పనిలో నిచుగ్ను వ్ర ఉండాలి. ఈ కర్మకు పునాది స్త్రీకి పురుషుడు, పురుఘనకు స్తీ. స్తీ వాంఛలో పురుషు డేకార్యమూ సాధించలేడు, అలాగే స్త్రీయన్నూ. ఎంత ఉత్తమ కార్యం తలపెట్టినా ఆంతే, మనం మహాత్మా గాంధీలము కొము కాబట్టి నాయనా |! (పమ అనే వస్తువు వుంది. దాన్ని పఏడీపించక వీధులూడ్చే దానిమీద (పేమ కలిగితే, (వట్టి పళువాంఛకాదు బాబూ) దాన్ని నీ భార్యగా చేసుకో, ఆ తర్వాతే నీవు లోకంలో ఏ పనికోసం పుట్టావో ఆపని చేయిలో

ఈ విషయమున్నూ ఇంకొ అనేక విషయాలు ఇంగ్షీ మలో రాసి ఉంచి, ఒక పెళ్తైలో పెట్టి ఆ 'పెళ్టైతాళం బంగారం రింగులో పెట్టి కోనంగి మెశ్ళో కట్టాడు. ఆ ఉత్తరం 'పెద్దవాడయిన తర్వాత చదువుకున్నాడు కోనంగి,

తల్లి మాతం ఎవరికో వంటచేసి భొతుకుతోంది, తాను బందరులో వున్నప్పుడే త న్నెప్పుడూ వంట. ఇంటిలోకి రానిచ్చేది కాదు, ఏప్పుడూ ఆపేకగా పిలీచేదికాదు. చకోనంగీ అని మాత్ర౦ పిలిచేది. కోనంగి “ఆమ్మా” అని పిలిస్తే మొహం ముడుచుకు వేది. నాలుగురోజులు “అమ్మా” అని సిలవపండా వుంపే యాదాలాపంగా అన్నట్లు “నాన్నా” అని పలుక రించేది. అప్పు *డమ్మా” అని కోనంగి పిలిచేవాడు,

కోనంగి పంపించిన డబ్బు ఆమె కోనంగి కోసమే దాస్తున్నానని రాసింది. ఆమను ఆమె కులంవారే వంటలక్కగా 'పెట్టుపన్నారు. అగ్ని హో(త్రంలాంటి మనిషని వారు నమ్మినారు. ఆము కొడుకు ఆమెను చిన్న తనంలో పెళ్ళిచేసుకున్న భర్ధకు పుట్టలేదని వారికేం తెలుసు?

తాను ఆలాంటి చరిత కలవాడు. తనకు కొవలసినవా రింవెవరు? తోల్టీ బింధువులు ఎన్వరూ' ఎప్పుడూ రాలేదు. ఈవిడ విధనమై బిడ్డను

కోన 0గి శి కన్నది. ఆందుకని వా3వ్వరూ ఈమెతో సంబంధము పెట్టుకోలేదు, భర్త వంక వారితో ఆవిడే సంబంధము పెట్టుకోలేదు. తన్ను కన్నతం[డ్రివంక వారికీ తొను బింధువన్న సంగతే తెలియనుం

ఈలా ఒంటివొనై లోకంలో నిలబిడ్డ తాను సర్వసంఘ స్పతం౦ండుం

తన జీవితానికి తానే కర్ర, ఇంక తనతో సంబంధం కలవాళ్ళు తన 'స్నేపా తులు, ఇంతకన్న అనువైన జీవితంగల పురుషుడు లోకంలో ఎవరు? తన కున్న పని తాను చేయడానికీ ఇంశెవ రున్నారు?

2

సపవనము పథం అణాతే ఏ దారి? ే

27వ డిశందిరు 1040 సంవత్సరంలో సిసీమా పూశ్తి అయింది, సినీమా కంపెనీ జీతం కోనంగికి 800)/-లు గిల్టనాయి. కోనంగి భాగ్య వంతుడయ్యాడు, ఆతనికి నాయికగా నటించిన సినీమాకారకు రు, 10,000/-. లు జీఠము దొరికింది. అందుకు అతనికిని సంతోషమెకొని ఏమీ విచారంచేదు,

తనకు సినీమా ఇంతటితో సరి అనుకున్నాడు. తాను మంచి అభి నయవే త్త కొకకాదు. వీరి బొమ్మ చూచి, ఒక డిసై 9బ్యూటింగ్‌ కంపెనీ వారు వెంటనే ఆ చిత్రాన్ని నాలుగున్నర లక్షల రూపాయలకు కొన్నారు. పత్రికలన్నీ కోనంగి పాటక్కూ అభినయానికి ఎంతో మెచ్చుకున్నాయి.

ఆం[ధపథిక ;

“దుక్కి. శుద్దులు” చితం చాలా బాగా ఉన్నది. ఇంతవరకూ తెలుగు చిత్రాలలో ఇంత ఆద్బుతమైన చిత్రం రాలేదని మెము చెప్పగలం. కథ చక్కగా నడిచింది. కథా సంవిధానంలో నడకలో ఒక విశిష్నత పై చిత్రంలో ఉంది.

తారలతో నాయకుడూ నాయికా చక్కగా నటించారు. మొదటీ బహుమానం నాయకుడుగా అభినయించిన కోనంగిరావుగారిది. అక్క డ్‌క్కుడ సంభాషణలో లేని హాస్యం వాద్యాభినయ౦వల్ల ధ్వనింప చేపే వారు,

*గంధికమైన విషాదపూరిత నటన్క పెదవి. చివరలు తిప్పడంలో,

కోన ౦0గి క్షే? కన్ను లరమూకలలో, మొగం వంచడంలో ఒక చిరునవ్వు (ప్రసరించ డంలో ధ్యనింపచేళారు.

“ఇప్పుడు సాధారణ భారతీయ ఫిల్ములలో కభానాయకుళ నన యించేవారు కోనంగిరావుగారి అభినయాన్ని చూచి ఎంతో నేర్చు నోవాలిఎా” అలాని (వాసిందిం

ఆం(ధ(ప్రభ కోనంగిని ఆకాళశంకి ఎ ఛ్రివేసిందీ.

ఈ దబొమ్యంకా చూచి ష్మతికల అభ్మిపాయాలు చదివి, ఒక గొన్న ఆరవ కంపెనీవారు కోనంగికి నాయకుని వేషం యిస్తామున్కీ ఇరచై వేల రూపాయలు జీక మిసామన్నారు. ఎంతో మోమోటడు పెగ్లినారు. కోనంగికి టీకం తక్కువ అనుకుంటున్నాషమోననిి ఏదో పేరుపెద్ది ఇంగో పదిచెలు ఇసాామన్నారు.

“దుక్కి"పెద్దులు" చిత్రం దేశంలో డబ్బుదోయడం సాగించింది.

కోనంగికి సినీమాలో ఉండాలన్న వాంఛ [కిందకు జారి పడి సోయింది. తాను నాయకుడుగా అభినయింనచే రోజులలో నాయికవేంయం వేసిన ఆమ్మాయి = అసలు పేరు చేదమ్మాక్‌, మన కంపెనీవారు ఆమెక మిస్‌ వాజీ అని పేరు పెట్టనారు.

వాణీదేవి కోనంగిని గాఢంగా వాంఛించింది, ఆ విషయం మొదటి నుండి అతనికి తెలుసు, అపీకాక చ్నితంతీయడం సాగినది. ఒకనాడు ఆమె ఇతరులకు తెలియకుండా, ఇతరులు విసపించుకోకుండా “*ీరే్సే దూ ఇంటికి రండి, రేపు సాయంకాలం మూడు గంటలకు ఎవరూ వుఎడరుూో అని అన్నది.

“*ఏండుకు వాశీ చేవిగారూ?”

బ్బ చే్పిట్రం ఆట్లా ఆంటారు? ఎవరన్నా భార్యను అల్లా అడుగు తారా?

“ధా ర్యేమిటి, భ చమిటిఃో

“మీరు భరా- నను భార్యను కొనాలో

“*అడేమిటంనోనన, అలా అంటున్నా చేమిట్‌?”

“మొన్న సెట్టింగులో మనం చేసుకున్న సపెళిమాటో

176 కోన ౦0గీ

ఆదా [* పకపక నవ్వినాడు కోనంగి, ఆయన మీ నాన్నేనా, ఆవీడ మీ అమ్మేనా?”

“ఆలాగే మీరి ఒప్పుకుంటే?”

“నేను ఒప్పుక్షనేడేమిటి వాణీదేవీ? నువ్వు భార్యగా, చేను నీ భర్తగా లోకం అంతా చాటింపయిపోతుందిలే బొమ్మ విడుదల కాగానే[ో

“ఆది ఆలా ఉంచండి! నేను మిమ్మల్ని మూడంపే మూడే (ప్రశ ష్‌! అడుగుతాను. దాచక, అబిద్దమాడక జవాబులు చెప్పండి.

“ఆలాగే! నాకు తెలినివంపే చెపాను, అవి ఇంకోరకి సంబంధించిన రహస్యాలై తే చెప్పను. క్‌

“ఒకటి £ మీరు నన్ను (పమిస్తున్నారో లేదా?”

"ఆ (పళశ్న నీ కెందుకు కలిగింది? నాటకంలో (ప్రేమ నిజమైన్మపేమ అనుకున్నారా మీరుఃో

“ఒకమాటు “మీరు, ఒకసారి నువ్వు మార్చకండి. నన్ను “నువ్వూ” అంటేనే మంచిది

“నన్ను గౌరవంచేస్తూ మాట్లాడితే నేనూ అలాగే మాట్లాడు

“నేను భార్యను, నన్ను మీరు గౌరవం చేయకూడదు.”

“మళ్ళీ భార్య అంటారేమిట్‌? సరే కొనియ్యి, నువ్వే అంటాను, ఆంతమా[శంవల్ల నేను మొద్దు తలకొయను కానులే. ఇంక ఏమిజీ?ో

“నా మొదటి (ప్రశృకి జవాబియ్యరేం

“మొదటి(ప్రళ్నా? నీ మొదట్యిప్రశ్నా? ఏమిటదీ? అవునవును. నేను నిన్ను ,పేమిస్తున్నానా లేదా అనీ కాదూ? ఉహూ(? ఏమీ (మించడం లేదు

“ఆఅయిచే ఈ (ప్రశ్న విషయంలో కొంత చర్చచేయాలిో

*సిమ్సి టా చర్చ

*ఏమ్స్యద్రి! ఎందుకు గేమించడంలేదు, చేయకపోతే, ఇస్పటికి నాల్గియిదు నెలలనుంచి (పేమిస్తున్నట్లు ఏలా అభినయం చేయగలిగినారు? మొట్టమొదట నన్ను (పెమించటంలేదని నాకు స్పష్టంగా తెలిసింది. అప్పటి

కోన ౦0గి [/7 మీ. అభినయం అకదుయింది నొక

“ర్వాత అంతే! మొదట అభినయం చేయడం నాకు చేతకాదు, తర్వాత చేయగలిగాను. అదే శేడా[ో

. “ఆబర్ద్జాలాడకండి! ఈ విషయం అంతా మా ఇంటిదగ్గిర చర్చించు కుందాం రండి!”

ఆ బాలిక ఇంటికి ఎలాగో తాను వెళ్ళడమూూ అక్కడ ఆ అమ్మాయి ఆఫ్సరసలా వేషం వేసుకుని తన్ను సుడిగుండంలా కౌగిలించుకోవడమూ ఆయింది*, అతనికి మొదట ఆశ్చర్యము, తరువాత కొంచెం రకం ఉడు తేళ్తడహమూ జరిగింది. అతడు (బ్రహ్మాండముమీద ఆమె కొగిలి వదిలించు. కొని, ఎలాగో ఆమెతో పొదించి ఆమెకు మనస్సు మార్చ (ప్రయత్నం చేయడం అన్నీ కోనంగి జ్ఞాపకం తెచ్చుకొన్నాడు,

కోవా, చవీ | నువ్వు కొమవాంభాపూరిత జన్మపవు. శేను కోను, నా కొచువాంఛ నా భార్యువల్ల నే తీరాలి. నీ కామవాంఛ ఎవరివల్ల . నా తీర్చుకోగలవు, అది. నాకేమీ సరిపడదు.

కరేస్యగి క్రావు గారూ! ఎప్పుడూ నన్ను ఇతరులు వాంఛించడమ్యూ వారికోర్కా నేను తీరృడమూ, అందుకు 'వేలకుచేలు వారు సమర్పించడమూ జరుగుతోంది. ఈ మధ్యనే మన కంపెనీలో ఏవై వేల రూపాయల ధనంపెగ డిస 9బ్యూటరుగా చేరిన నోటుకోటి సెట్టిగారు, మీతో కూడా ఎంతో చనువుగా మాటాడుతారే--ఆయన నాకు పదిచేలు ఇసాను, నెలరోజులు తనతో ఉండమన్నారు న్‌

“ఆ సెడ్టిగారు నీ దగ్గిరా చేరారూఖో

*ఏమిలాభం? నేను ఒప్పుకోలేదు. ఆయన (బతిమాలాడు. డబ్బు ఎక్కువ చేస్తానన్నాడు. పై వేలదాకొ నరం వృద్ది చేశాడు,

“ఒప్పుకో లేదు!”

“వాడు స్త్రీ చంద్రకల రాహు రాక్షసుడు

*కాసీ నేను మీకు పదివేలు భ కీతో సమర్పించుకుంటాను, నాతో ఒక నెలరోజులు ఉండండి!”

[78 కోన ౦0గి

“ఓయి వె[రిఆఅమ్మాయి, కాపురోంచేన్తూ భకను భగవంరునిలా ఎంచుకుంటూ [ సేమించే అమ్మాయిని ఎవైనా పదివలు ఇస్తానంటే వాళ్ళతో నెలరోజులు ఉంటుందా£ నువ్వు చెట్టియారుతో ఎందుకు ఉండనన్నావు? ఆలాంటిది నేను నా దేవతగా నా సర్యాన్వముగా ఒక అమ్మాయిని (పేమిస్తున్నాను, ఆ ఆమ్మాయి నన్ను (పేమిస్తోంది. ఆమే నాకు సకరై శ్యర్యమూ! ఇక నీమాట కరం నానేమి తెలుస్తుంది. చెప్పు?

ఆఅ బాలిక ఏడ్చింది. తన ఒడిలో త లపెట్టవౌని, ర్వాత పాదాలు కళ్ళకద్తుకొని లోనికి పళ్ళిపోయింది,

_ అస్పటేనుంచి , వాణీదేవి తన్నేమీ అలజడి "పెట్టలేదు, చిత్రం పూర్చి ఆయి చివరరోజులలో ఉపనాయకుడు వేషం వేసిన ఒక ఆం(ధ (బాహ్మణ యువకునికీ ఆ బాలికకూ పెళ్ళి అని ఆందరకూ శుభబేఖలు వచ్చాయిం

కోనంగీ, డాక్టరుగారూ వివాహానికి వెళ్ళారు. ఆ రాడ్రి సినిమా లోకం ఆందరకూ: పెద్ద విందు, ఆ విందు సమయంలో కోనంగికడకు ఆ ఆమ్మాయి వచ్చి రహన్యంగా అన్నడి “*మీరే నాకు గురువు! నేను వివాహం చేనుకున్నావః కొని ఎప్పటికైనా మీర నాకొక్కసార్తనా తృస్‌ నివ్వాలి” ఆని అన్నది

“ఆదేమిటి 'పెళ్ళిచేసుకొని[ో

ళ్‌ పెళ్ళికొడుకులో మిమ్మల్ని చూచి అతన్నీ చేసుకొన్నాను. మీరు నాకు దేవతలు, ఒక్కటే ఒక్కసారి మీరు నాకు వరం ఇవ్వవలసి ఉంటుందిలో

కోసంగి గుండెతో మూడుద్చెబలు తప్పిపోయాయి.

నో

ఈ దినాలలో సాంఘికంగా ఈ దారిన్మా ఆ దారినా అనే (వన్నే లేదు... సాంఘకపైన మార్చులు వస్తున్నాయి. వాని ఆంతట అవి వచ్చి తీరతాయి. న్య క్తికివున్న (పశ్న అల్లూ “నేను హరిజన సేవ చేయ గలన్నా చేయలేనా? అనే (ప్రశ్నగానసి, చేయడం మంచిదా కొదా అన్న

కోన ౦0గి 70 సమన్య కానేకాదు, అందులో అలాంటి (పశ్నలుగాన్మ సమస్యలుగాని కోనంగి (ప్రక్యుకర మీయవలసిన అవసరమే: లేధు, అతనకి కులమే లేదు, గుడి మింగేవాడికి గుళ్ళో లింగమెంఠ? అని అనుకున్నాడు.

ఇంక కోనంగి చెదుట (ప్రత్యక్షమైన సమస్యలు రాజకీయ మైనదే, అతస్‌కి ఇంక తిండికి కరువుళేదు. సినీమా (ప్రపంచం రెండుచేతుల చాచి అళన్ని ఆహ్వానిస్తూనే ఉన్నది. కనక ఆ విషయంలో అనువూనమే

అతడు (ప్రస్తుతం సినీమా [ప్రపంచంలో తిరిగి ఆడుగు పెట్పదలచుకో లేదు, దానికి కారణం ఆ (ప్రపంచంలోవున్న కుశ్సే! ఆ కుళ్ళు పోవడా నికి (ప్రయత్నం బీ సీవారులేరు, చేయిడానికి తగిన సదుపాయాలూ లేవ అందుకు (బహ్మ్యపళయం ఆంతపనిచెస్తే ఒకటి రెండు మార్గాలు దొరుకు శాయి, కొనీఆ మార్గాలు కోనంగికి ఆందనే ఆందవు. =

ఇంక కోనంగి మనస్పంతా రాజకీయాలలో పశీంది. ఆకనికి 3ండు మార్గాణ కనిపించాయి. ఒకటి అప్పుడే తలఎత్తి బయటకువచ్చే సామ్య వాదం, రెండవది భరతదేశం అంకా నిండివున్న గాంచీమాక్షం, మధ్యగా వున్న మార్గాలు గురించి ఆలోచించ నవసరంలేచు,

ఈ మార్గాలు రెండూ తాను సినీమాలో ఉన్నంతవమా గాన అద్దు రావు, సినిమాలో ఉన్న మనుష్యుడు తాను పతితుడు కొకుండా సంరక్షిందు కుంటూ రాజకీయంగో పనిచేయవచ్చుకొదా?

వ్‌ ఉద్యమంలో వున్నా, మనుష్యుని శ్రులు ఎకు%_వగా స్పందనం ఆ.మ్మే సదుయంతో ఉత్నమశక లతోపాటు హీనశకషు లూ విజృంఖిసాయి, సంగీత విద్యాంసులలో నాట్యచేక లలో, నృత్యవిన్యా విళారదులలో చితకొరులలో , శిల్పులలోో కవులలో మనుజుని శకు లన్నీ కదులుతాయి. కనుకనే వారిలో అనేకమంది పతితు రౌతు

చివరకు లాజకీయాలలోనూ ఎంత అహింసామార్షం అవలంనించినా మనుఘ్యుడు కదిఐపోతాడు, ఆ కదలికతో అతని పశుశక్తు లు ఉఎకిపస్తాయి, అందుకనే మత విషయిక మైన ఉత్సవాలలో, రాజకీయ ఉద్యమాలలో కళా

కే() కోన ౦0గి

సన్ని వేశాలలో కొన్ని అసంబిద్దపు సాంఘిక న్యతి రేక సంఘటనలు సంభివిసూ వుంటవి అని కోనంగి అనుకున్నాడు,

సినిమాలోకంలో ఎప్పుడూ ఎడతెగని ఉవ్సాహమ్తూ ఎడతెగని దీకొ (ప్రయత్నమూ మనుష్యునిలోని ఉ_ర్రమాధమళక్రుళు రెంటినీ విజ్బం భింప చేసాయి. రాజకీ యోద్యమాలలో అహ౦స్తొవార మైన కొంగను విష యంలో సత్య ఆదాంసాది భావాలు మనుషుని విచ్చలవిడితనాన్ని చాలా వరకు అణచి వేస్తాయి. మతోత్సవాలలో పాపఫీతి అడ్డంవస్తుంది. కళోత్సవా

కాని సినిమాలో ఆత్యంత ధనమూ, ర్యాల్రింబివళ్ళు పన్సీ 'పెద్దజీరాలు, గుణగణాల్ని బిట్టికొక కళాళ క్రి ననుసరించి ఎకువహోద్యా, సర్వకాలోత్స వంలా కార్యక్రమమూ స్త్రీ పురుషుల్ని మహా యంధయూం. సంచలిక కల్లో లాలులా పె కగయచేసి లోతుల్లోకి కూలదోస్తూ ఉంటాయి,

పాపభీతి సాంఘికథీత్కి మనుజుడే ఏర్పరచుకున్న అహింసాది నీతీ. నియమనఖితి సినీమా [ప్రపంచంలో లేవు.

ఉద్యోగానికి వచ్చి రాజకీయాలనుగూర్చి ఆలోచించే తనంత తెలివి తక్కు-వవా డెవరన్నా ఉన్నాడా? ఉద్యోగమా అంపే కావలసినంత డబ్బు దొరికే ఉద్యోగం ! తన్ను (ప్రేమిస్తున్నది ఒక దివ్యసుందిరి బంగొరపు చిబుక్కొ అంతకన్న తన కేమి కొవాలిః తా నామెను పెండ్లియాడి. సినీమా 1(పపంచంలో ఏవో నాలరాళ్ళు సంవొదించుకుంచూ అనందంగా (బితుకు దారిని హోవచ్చుకొదా?

కొని ఏదో ఆవేదన, ఏదో అసంత్య ప్పి ఏవో "వ్యధ ఆతన్ని కలచి వేస్తున్నవి, దానికి ఏమి కొరణం చెప్పకోగలడు? ఏమిజీ ఆవేదన? ఎందుకీ ఆవేదిన ?

అతనికీ కెలుసు. ఒకరకంగా ఆవేదనకు కొరజణజం మానవని మనను యొక్క నడవడిక అని! అది ఆతి విచ్చికమైనది. పరిసరానువ ర్రిగా ఎంత ఉంటుందో, పరిసరాతీత మౌర్గాలు సంచరింప అంత కోరుతుంది.

ఆ మనస్పే ఏయిన్‌ ఫెయిన్‌ చే పరిణామవాడాన్ని కని పెట్రింపచేసిందిం బుద్దుణీ బోధినృక్షం[క్రిందకు పంపించింది. నెపోలియనును రష్యాకు పంపి౦

కోన ౦గి [01 చింది. బాపూజీచే సత్యాన్వేషణం చేయిస్తున్నది. ఫోర్దుచే నిమిషానికి రెండు వందలు గణింపచేస్తున్నది. పెరల్‌ బక్కుకు నోబిలు బిహుమాన మీప్పి౦దచింది.

కోనంగి ఆనంశలక్ష్మీ కళ్ళలోతుల్లో తనదారి వెతుక్కుంటున్నాడు. అనంకలక్ష్మీ కోనంగి సినీమాలో పనిచేస్తున్నంకకొాలమూ. బాధవడుతూనే వుంది. ఎన్నో అనుమానాలూ, ఎన్నో ఆవేదనలు కలిగినవి

ఒకసారి కోనంగీ తానూ ఒంటిగా ఉన్నప్పుడు కోనంగి భుజంచుట్టూ చేతులు చుట్టి ఉపష్ప్రండ్రీ గురువుగారూ! మీరు సినీమాలో ఊరశే అభినయం మాతం చేస్తున్నారుకొదూ!” అని అడిగింది,

“షరి బంగారు సడుచా! కొక ఏమిటి చేస్తున్నాననుకొన్నావు

*నా (_పేమలో నేను పడే వెళ్టె!” అని కన్నుల నీరు తిరుగులూ ఆమె అతని హృదయంలో మోము దాచుకుంది.

ఆత డామెను అతిగాఢంగా హృదయాని కదుముొని,

“*ఆత్మసా(మాబ్జీ 1 ఏమిటి సీ వేషం! ఉత్తమ (పేమ ఎప్పుడూ ఆనుమానపడదు, నేను నీకు తగుదునాా తగవా అని లోపల ఆపదన పడుతూంటాను కొని, నీకు ఆవేదన ఎందుకు? నా జన్మకు, జన్మ జన్మలకు నువ్వే 1 మన పేమ చి5కొలానుగతం కొబట్రై 'మొదటిచూపులోనే నిన్ను నేనూ నన్ను సీవూ (పేమించగలిగాము” అని ఆమెను తనివితీర ముద్దు కొన్నాడు,

అలాంటి (ప్రేమదేవి తనకున్నది. ఎందుకీ ఆవేదన? ఏమి కొవాలి తనకు ?

డార్టరుగారి స్నేహం ఈ ఆవేదనకు కొంత దోహదం ఇచ్చింది. ఆయన కూడా ఎప్పుడూ ఏదో మనస్సులో వెదుక్కుంటూ ఉంటాడు. సూర్యకుటుంబమూ, సర్వతారాకుటుంబాలూ అంతులేని ఈ విశ్వంలో దేనినో వెదుక్కుంటూ. చిడుతూ వుంటాయి. అలాగే మనుష్యుడు ఎడ తెగని ఆసంతృ ప్తిచేత ఆలా ఎక్కడికో ఎతతెగని (ప్రయాణం చేస్తూనే ఉంటాడని డొక్టృరుగారి వాదన,.

182 కోన౦గి

“నువ్వు (ప్రాపంచికమైన నుఖాలకోసం పరిళోధిస్తూ ఎడతెగని [పయాణం చేసావు. లేదూ మహోత్మునిలా దేహవాంఛలు చంపి, ఏవో మానసికష్టున వాంఛలతై, అహింసా సత్యాన్వేషణలు మనోసపథంలో పరిశో ధిస్తూ ఎడతెగని ప్రయాణం చేసావు” అని డాక్స రన్నాడు.

తె

డాక్టరుగా రన్నమాటలకు కోనంగి తల ఊపాడు, కొని ఆతని అనుమానాలు అతడే తీర్చుకోవాలి! ఇతరులు ఏమి చెప్పగలరు? కుడిచి, కూర్చుని రాజకీయాలలో వేలు పెట్రైవారు వేరు, కొవాలని తమ జీవితాలు దేశానికి అర్చించే రాజకీయ “నేవకులు వేరు.

అందులో ఈ మహాత్ముడు అతి విచిత మైన పురుషుడు, వ్‌ కొద్ది మందిలోనో ఆహింసావాద మున్నదిః (సాచ్య దేశములోని మహర్షులూ, పొళ్చాత్య దేశాలలో 'వేదాంతులూ. అపింసావాదులు, ఎమర్సన్‌, థోర్యూ, రస్కి=న్‌, టాల్‌ స్తాయి మొదలయినవారూ కొంతమంది మతోద్యోగులూ, ఆసహింసావాదులు, కొని చాలామంది అహింసావాదాన్ని పాకీకంగా చూడ గలర్వు: సర్వతోముఖంగా చూడలేరు.

అహింస వీదవాత్డ, కష్టజీవినీ కరుణతో చూడ్డంలో ఉంది. అంతే! తనకూ తన వర్గానిక్కీ తన జాతికీ ఇతరుల సంపత్తును తెచ్చుకోడంలో అహింస లేదు, ఆదేకొదా మేజర్‌ బార్బరాలో బెర్నారుషా మహాకవి తెలిపిన విషయం,

(పాచ్య దేశాలలో మహర్జులు అహింసావాదాన్ని, పొంసాపూరిత మెన వస్తువులను, భొవాలను వదలివేయడంలో చూపించారు. కొని (పపం చాన్నీ ఎదురొగని (ప్రపంచంతో భాగన్హులై అహింసను ఆచరించేది ఒక్క బాపూజీయే. .

రవ్యావారు అహింసావాదాన్ని పాంసతో నెలకొల్పుతున్నారు. ఆ (ప్రయత్నంలోనే వున్నారు.

ఆశయానికి వెళ్ళడం ఆశయస్వరూపమైన దారినా? లేక ఏదారినైనా సరేనా?

కోన ౦గి కే [గ్ర

ఇదీ కోనంగికి అడ్డు తగిలిన పెద్ద సమస్య, గాంధీమహాత్ముని గురిం చిన (గ్రంథాలు చదువుతోంటి ఆహింసా మార్గమంత ఉత్తమమైన మార్గం లేదనుకుంటాడు. తన "స్నేహితుడు డాక్టరుగారు చదవమని యిచ్చిన (గంథాలు చదువుతోంటే రష్యామార్శమంత ఉత్తమమార్గ మింకోటి లేదను కుంటాడు.

జర్మనీ వాళ్ళే దేళాలన్నిటికీ రక్ష అనుకుంటాడు మెయిన్‌ కొంప్‌ చదువుతూ. కొని వెంటనే నాజీఇజం సా్యమాజ్యవాద, సామాజ్య వాద సంఘర్షణ జనిత మాన పొళ్చాత్య యాదవ కుల ముసలం అని అనుకుం టాడు,

లోకంలో వున్న అన్ని ఆవేదనలకూ, బాధలకూ, కష్టాలకూ వీద తనానిక్సీ చలిక్తీ ఆకలికీ, ఎండిపోయే వాంఛలకూ, అభిండ నిస్పృహకూ ఏడుగడ రషా సవారి సామ్యవాదమె అని అనుకుంటాడు, పాళ్చాత్యుల (ప్రజా (పభుత్వవాదం (డెమోక్రసీ చెప్పినట్లు వ్యక్తి స్వాతంథత్యమే (ప్రపంచ రక్షేమో ఆది సామ్యవాదనూ అని అనుమానిస్తాడు.

ఇ౦ గ్రండులోని (పజాపాలన విధానంగాన్తి ఆమెరికొలోని (ప్రజా స్వామ్య విధానంగాన్సి (ఫాంను వగై రాలలోని (ప్రజారాజ్య విధానాలు గాని ఆ యా దేశాలకు ఏమి శాంతి చేకూర్చాయి ౩; అనీ, (ప్రశ్నించు కుంటాడు.

అనంకలక్ష్మీ ఇంటరు మొదటితరగతిలో కృతార్డురాలైందిం ఇంన్టీ షుల్పో తెలుగులో యూనివర్శిటీకంకకూ మొదటిగా రావడంవల్ల రెండు బంగారు పతకొలు బహుమానాలు ఆందుకుందిం

కోనంగి*తన్నుశీతయారుచేసిన విధానంవల్లనే అనంతలక్ష్మికి బహు మానాలు వచ్చాయి. పాఠాలన్నీ అద్బుతంగా బోధించడ మే కొకుండా, పరీ క్షల ముందు బాగో పరిశీలనచేసి ఈ (ప్రశ్నలు వచ్చి తీరుతాయి అని, (ప్రశ్న పతాలు తయారుచేసి వానికి చక్కని జవాబులు [వాయించి తన్ను అద్భుతంగా సిద్దంచేశారు.

నూటికి ఎనఖై వంతులు అతను వసాయని ఆంచనా వేసిన (పళ్ళలే నచ్చాయి, తక్కినవి ఆమెకు వచ్చును,

18 కోన౦0గి పరీక్షలు తెలిసినరోజున కోనంగి సినిమా తయారులో నిమగ్నుడై ఉన్నాడు. యూనివర్సిటీనుంచి వెంటనే కోనంగి. అభినయించే స్టూడియోకు కొరువై వెళ్ళింది అనంతం, కోనంగి వేషంమీద ఉన్నాడు. సెట్టుమీద అభినయం పూ ర్తికొగానే ఆఅనసంతలక్ష్మీనీ కలుసుకుని మొదటి తరగళాా రెండన తరగళా?” అని ఆడి గొడుం. “మొదటి తరగతి గురువుగారూ! నాకు ఇంగ్లీషులో తెలుగులో విశ్వ విద్యాలయావనికంతకూ మొదటి బహుమానం “ఆనీ పిల్లా కొట్ట్‌వూ! నీకు నా గూఢ అఆభినందనాలు, నువ్వు ఇంటి దగ్గర ఉండు. నావంతు ఒక అరగంటలో పూ ర్రిచేనుకొని, తక్కినవి రాత్రికి షర్పాటుచేసుకొని మీ ఇంటికివచ్చి వాలుతా! మనం సినిమా,ీ పొర్టీ $ సమ్ముదం షికొర్పు మీ ఇంటిదగ్గిర వింద్యూ. నేను నీకు అద్బుతమైన బహు మతిన్నీ[ల “నేనే మీకు చక్కని బహుమతి ఇవ్వాలి గురువుగారూ 1” “నువ్వు ఇల్లా పదిసొర్లు వస్తూవుం౦ టే, వళ ఎందరూ ఏదో అనుకంటు “వహ్వా ॥ అనుకుంటున్నారని తస్పక అనుకుంటున్న 0తా చేసారా ₹ో వ ఉద్ధా! ధా “బం తే మీకు భయం ఎందుకు గురువుగారూ? అనుకుంటున్నారని ఉత్తమ కొర్యాలు జేయడం మానుతావా లక్ష్మీ! అనీ తమదేగా నన్ను ర్తి సారి కూకలేళశారు * “అమ్మా! ఇప్పుడే ఇంత నన్ను చాడిస్తున్నావు, రేపు పెళ్ళి ఆయి నే?” “వట్టి జొడీంప్పులా? నాలుగు తగిలింపులు కూడా 1 “ఏమి టా తగలింపులు లొ “బుగమీదళొ “లెంపకొయలా”

కోన ౦0గి 100

ఉసెదవ్పలత్రో 1”

క్షి డ్షి సైలియాన్సు లక్ష్మీ!

“నేన్స వెడుతున్నాను కృష్టా!

ర్డీ

రాజకీయాలలో చేరాలని కోనంగికి ఉబలాటం కలుగుతోంది దాని వల్ల జెళ్ళూ, కొల్చులూ, లాఠీచార్జీలు తనమై (పమోగం కొనవచ్చు 1 అంద వల్ల అతడు భయపడడంలేదు, కొని బాపూజీ శిష్యపరమాణువులా అన్నా నిర్మాణ కొర్య[కమం అనీ హరిజనసేవ అన్కీ రాజకీయ ఉపన్యాసాలనీ, (బ్రహ్మచర్య మనీ లేపండా, నల్లి రాజకీయవాదిగో శయారయి చివరకు సీ కార్యదర్శి పదవో స్వీకరించి వచ్చే నాయకులకూ, వెళ్ళే నాయకులకూ సేవ చేస్తూ ఉండడం ఆంపే స్వతంథ్రవాది ఆయిన కోనంగికి యిష్టంలేక పోయింది,

ఒకసారి కాస్తజ్ఞానం వృద్దిచేసుకొని పరిశోధన సలుపుతూ కొలక్షేపం చేద్దామా అని బుద్దిపుట్టుంది,

ఒకసారి ఏ పారిశ్రామిక సంస్థ్టలోనన్నా చేరి ఆ పరిశ్రమలో లోట్లు దిద్ది కొ త్తమార్గాలు కవిపెట్టి ఈ యుద్ధంరోజుల్లో లోకొని కెందుకు సహా యం చేయకూడదు? అనుకుంటాడు.

డాక్టరుగారి ఇంట్లోనే సుకాం. డాక్టరుగారికీ కోనంగికీ దినదినమూ వాదన అవుతోంది. “నువ్వు కమ్యూనిస్టువాదివ్‌ ఎందుకు కాకూడదు?” అని డాక్టరుగారి వాదం. “నేను కమ్యూనిస్టు నెందుకవ్వాలి ౪?” అని కోనంగి వొద౦,

*పపంచంలో ఉన్న నంపదపై అందరికీ సమాన హక్క౦టావు. వ్యక్రి గతోద్యమాలు ఉండకూడదంటావు, సి మనుజుడూ జన్మవల్ల తరగ ఆస్ప్టికి వారసుడై గాని, ఎవరి ఆస్టికైనా వారనుడై కొవి సంపన్నుడు కాగూడ దంటావు. మూఢనమ్మకాలు పనికిరావంటావు. కలంతేడాలు, మతంతేడాలు, ఉద్యోగ వివాహ. భోజన సాంఘిక కళాజీవనాలలో ఉండకూడదంటావు, ఇంక నువ్వు సామ్యవాదివి కొవడానికి అభ్యంతరం ఏమిటంట ?”

[04 కోన ౦0గీ

“డ్రాక్త రూ! నీవాదన నీశైనొ నచ్చిందా ? మహాత్ముని వాదనలో నీవు కోరినవన్నీ ఉన్నాయి కొని మీ మార్గ ౦వేరు, వారిమార్ల్గం వేరు.”

ఈసీ వరం?

గ

ఈన్చేన్స ఏమార్షమూ నిర్హ యించుకో లేదు.

“అహి౦సామారగ్షలవల్లి ఇవన్నీ ఎప్పటికీ రావు

“రష్యాలో సంపూర్తంగా మార్క్సిజం వచ్చిందా?

“చాలవరకు వచ్చింది”

ళో బ్ర మిగిలిఉన్న దే ముఖ్యం, ఆ వచ్చినవన్నీ నులభంగా గాంధీజీ మార్ష్గంవల్లా వస్తాయి, కౌని రష్యాలో వచ్చిన సామ్యవాద జీవితం బలవం తంగా వచ్చింది. బలవంతంగా ఎంతకొలం విలుస్తుంది ? తిః

“నమ్మకంతో వచ్చింది మాత్రం అనంతంగా ఉండి పోతుందా? బౌద్ద మతంలో [పజలు నమ్మే చేరారు, తర్వాత ఏమయింది ?

“అవును బాబూ! నమ్మిచేరినా ఒకటే బలవంతంగా చేతన ఒకే. సి విధానమైనా మారిపోతూ నే ఉంటుంది. అలాంటప్పుడు ముందుకు వెళ్ళే దారి ఉత్త మమయిందయితే మరీ మంచిదికొదా ౪

క త్తమం ఏమిటి అధమం ఏమిటి? దేంతో కోలుసావు?ో

“అన్నింటికీ ఏ కొలతబద్దలో, ఏ (త్రానులో, ఏ కొలత గిన్నెలో ఉన్నాయి, పామ్యవాదస్టితికి రావాలంటే ఊత్తమాధమమార్షా లున్నాయా లేవాళో

• “ఆవి నైతికం కావుగా?ో

*పాపంచికంవే అనుకో.”

“అనుకున్నా!”

“పనై తేనేమి, (ప్రాపంచిక వాదనకు ఆవి ఉ త్తమ మే.”

“నై తీకవాద మేమిటి ముసలమ్మవాదం ఖ్‌

*ప్రాపంచికవాద మేమిటి చంటిబిడ్డలవాదం 1”

ఈ సంభాషణవల్లి కోనంగి నవ్వడం, డాక్టరు నవ్వడ మూ! ఆంత టితో ఆఅఖికయ్యేది,

కాని కోనంగి మాతం డాక్టరు వాదనవల్ల సామ్యవాద (గంథాలు

కోన ౦గి 10? వరిశీలింపక వదలలేదు,

సామ్యవాదులు జర్మనీతో రష్యా స్నేహం చేయడం ఆద్భుతం అన్నారు. మంచి ఎ త్తన్నారు, కొం(గెనువాదులు మాకొ గొడవలు అక్కర లేదు. మాతో ఆలోచించకుండా దేశంలో ఉన్న (ప్రభుత్వాలతో ఆలోచించ కుండా హిందూదేళాన్ని యుద్దంలో దింపడం ఆన్యాయం ఆన్నారు. హిందూ దేశంలో వట్టి బల(ప్రయోగంవల్లి రాజ్యం చేస్తూన్న (చిటిమవారు (ప్రజాపతి నిధుల సలహా సంపదింపులు లేకుండా ఎవ్వరిమీదనై తే నేమి యుద్దంలోకీ దింపడం నొజీపద్దతే అన్నారు.

(పభుత్వం నామ్యవాదాన్ని ఒస్పుకో లేదు, సొమ్యవాద సంస్టలేవీ ఒప్పుకోలేదు, కొబిట్ట సామ్యవాదులు కొం[గెసులో ఉండి కొందరూ, కొం[గెసు బయట ఉండి కొందరూ (ప్రభుత్వానికి వ్యతిరేకంగా పవిచేస్తూ ఉ౦ండీరి,

(ప్రభుత్వం సొమ్యువాదంపై క త్తిగట్టి అనేకమందిని నిర్పంధంలో ఉంచింది. కేసులుపెట్టి శిక్షించి జైలుకు పంపింది. కొందరు కమ్యూనిస్టులు విదారణ సమయంలోనూ, కొందరు జై ళ్ళనుండిన్నీ పొరిపోయి తమ ఉద్య మం సాగిస్తూ ఉండిరి. వారిని పట్టుకొన్న వారికీ బిహంమానాలు (పచురించారు (పభుత్వంవారు,

కొంగసువారు మంథత్రివర్షాలు మానివేశారు, కేంద్ర శా ఫనసభలోంచి వచ్చివేళారు.

మళ్ళీ దేశంలో ఉద్యమం ఏదైనా గాంధీమహాళ్ళుడు నడుపుతాడా ఆని అలజడి పుట్టంది,

1008-వ సంవత్సరం (పాంతాలలో బెంగాలు విభజన రోజులలో, దేశం అంతటా పొకిపోయిన విప్లవ ఉద్యమం ఫలితంగా ఎంతమందో రహస్య సంఘాలుగా చేరి దారులుడోచి, బ్యాంకులు దోచి ధనం సనంపొదిం చడం, తెల్లవారివి హతంచేయడం, ఒక్కసారిగా దేశాన్ని (సభుత్వంసై తిరుగుబాటు చేయించడాని'3ై కు[టలుసలపడం౦ (ప్రారంభించారు.

విదేశాలలో అచ్చువేయబడిన రాజ్మదోహపు కరపళ్రాలు, పుస్త కొలు, అనేకమార్షాల దేశం ఆంతా వచ్చి పడుతూ ఉండేవి,

అవి చదువుకొని యువకులు నుండిపోతూ ఉండేవారు.

108 కోన 0గి

(పభుత్వంవారికి ఎన్నో రహస్యాలు తెలిసి కు[టలు పెట్టి ఎంత మందినో ఆండమానుకు పంపారు. తిలకును మాండలేలో నిర్భంధించారు.

ఆలాగే నేడు సామ్యవాదులు చేయదలచుకొన్నారని (పభుత్వం

క్‌

(శ్రీ మహాత్మాగాంధీ సత్యాగ్రహం (ప్రారంభించడం ఏమిటి? చారీ చోరాలో అల్లరులు జరిగి ఓక పోలీనుస్టేషను ఆంటించివేళశారు.. దానితో గాంధీజీ సత్యాగ్రహోద్యమం మానివేళారు. వారిపై (ప్రభుత్వంవారు శేను పెట్టితే అరునిళ్ళు కొరాగారవానం శిక్‌ విధించారు.

దానుగారు స్వరాజ్యపత్షం స్థాపించారు. కొంగను చెండు చీలిక లైంది. వైదులో గాంధీగారికి కడుపులో అపెండిన్సకు శస్త్ర చికిత్స జంగింది. వారు (ద్రతికొరు. వారికి విడుదల అయింది. అంతకు ముందే గయా కొం(గను, తరువాత బేల్లాం. కొంగను ఆయ్యాయి.

అపాంసొవొదం నొమ్మదిగా బం6 నమకూర్చుకుంటూ వుండగా శిలల మార్చిలో గొందిజీ ఉప్పుసక్యా(గహం (పారంభించి దండయా(త్ర గావిం చారు. అవ్పటికి కోనంగికి పదమూడేళ్ళు,

దేశం అంతా ఉత్సాహం నిండింది. కోనంగి వెళ్ళి దించరుదగ్గర పహాంసలగీవిటో ఉప్పుసత్యాాగహం చేళాడు, దేశం అంతా సనము(దం దగ్గర

“ ఆక్కడనుంచి. పోలీసు ఆకమచర్యలు (సారంభం ఆయ్యాయి,

లక్షలకొలది వై ళ్ళకు పోయారు. లారీ [వయోగాలు, కొల్చులూను, కొని భారతీయులు చిరునవ్వుతో దెబ్బిలుతింటూ, [ప్రాణాలు అర్పిస్తూ, జై ళృకు వెడుతూ మహోత్తమ అహింసాశక్షి ని ప్రదర్శించారు. గాంధీమహోాత్ముని కొరాగారంటో ఉంచారు. చినరకు హరిజన (పశ్న పై బాపూజీ నిరశస్మవత౦ చేయగా మహాత్మాగాంధీని వదిలారు. హరిజన సమస్య పరిష్కారం ఆతఅయి౦దీం

గాందీ ఇర్విను ఒడందిడీక, గాందీజీ రెండవ రౌండుపేవిలు నమా 'వళ్లోసికి [ప్రయాణం -జరిగాయి. రౌండుపేవిలు సభ నిష్పల౦ం అయంది,

కోన ౦0గి [00 గాంచీజీని హిందూ దేశంలో అడుగుపెట్టగానే కారాగారవాసిని చేశారు, 1000 కన్న ఈ 1082 సంవత్సరంలో (ప్రభుక్వం మరీత్మీవంగా కాంగగెను పె దాడీ సలిపింది. తిరిగి గాంధీజీ విడుదల ఆవడం, హరిజన సమస్యపై దేశసంవదారం చేయడం జరిగిందిం

10]0 (ప్రభుక్వంవారి భారతపరిపాలనా ళాసనం కొత ది వచ్చింది, కొం(గెనువారు ఎన్నికలలో పాల్గొని ఆధిండ విజయం పొందారు. కాం[గెసు మంతత్రివర్గాలు వచ్చి చక్కగా పనిచేస్తుండగా యుద్దం రావడం, కాం[గెను వారు [ప్రభుత్వంతో అసహకారం చేయడం. జరిగాయి.

ఇంతవరకు కోనంగి దేశంలోని జాతీయశక్రు ల విజృంభణ ఒక్క. సారిగా నునస్పున జ ప్తి కి తెచ్చుకున్నాడు.

రాజకీయంగా మహోత్తమ స్టితికి రావడానికి గాంధీమార్లమే ఉత్త మోత్తమమని ఒకవైపు వాదన. వేరొకవైెపు లోకంరో ఇది ఎక్కడా లేదని సాద్యువాద వాదన, [ప్రపంచం ఆంతా హింసాపూరిత మై వుంటేనీ అహింస ఏమి చేస్తుంచయ్యా ఆని డాక్టరుగా రంటారుం.

అఆపొంస భగవద్ధర్మమని అతడు ఏలా అప్పు డంటాడు? డాక్ష రు వాదనలో మహాత్ముడు దేశాన్ని మేలుకొలుపుతూ. నూతన వైతన్యం ఇవ్వడం మొదలయిన మహోతి మకొర్యాలు చేశాడట. అందుకు సందేహం లేదట, కొని ఇకదుందు కొం(ెసు కమ్యూనిస్తు పంథా ఆనుసరించాలటి.

కమ్యూనిస్టులలో నాయకుడు పి, సి, జోషి. అతడూ (బ్రా న (స్వొట్‌ మమొదలయినవారు అంతా కలిసి పెద్ద కు[టచేళశారు. దాన్ని (ప్రభుత్వంవారు పట్టుకుని పెద్ద కేసుపెట్టారు. దాన్నే మీరటు కుటకేసు అని పిలుసారు, అందులో జోషీ నాలుగేళ్ళు ఖబుదు అనుభవించాడు,

కాం(గెసు చప్పవబిడినట్లు తోచినప్పుడు బెంగాలులో విప్ణవవాదం ఎక్కువై ౦దిం పంశాబుతోనూ ఆది ఎకు్యువగా చ్యాపించింది, అస్పుడే భగత్‌సింగ్‌ రాజగుర్యు శుకదేవు మొదలయిన యువకులు పెద్ర కుట్ర సలిపి హిందూ స్వతం(్రప్రభుత్వ సేన అని పేరు "పెట్టుకొని ఉత్తరాలు పంపడం, [పకటనలు గోడలకు అంటించడం మొదళ౪యిన పనులు సాగిం

100 కోన 0గి దారు, వై (సాయిగాగీ రయిలుపెనే డయిన మైటు ఉపయోగించి పేల్చి వేద్దా మనుకున్నారు. అందరు పద్దుబడ్డారు.

అప్పుడే రాజకీయఖథియిదీలకు సరియైన గౌరవము కొరాగారాలలో జరగటంలేదని కలకతాలో జితీనుదాను ఉద్బదివిడురోజులు నిరళన్మవతం చేసి (ప్రాణాలు దిలిచేకాడు. , భగత్‌ నీంగు, శుక దేవు, రాజగురులను రి తీశారు దత్తాను దయదలచి వదలివేళారు,

ఈలా యువకులలో స్వాతం(త గ్ర జాంఛలు: (ప్రబలమై అనేకరీతుల (ప్రవహించాయి, సాంఘీకవాదులు చేరే ఓక్‌ సంస్దగా ఎర్చగ్లారు, వారికీ నరేం(్రదేవు, జయప్రకాశ్‌ నారాయణ, మాసాన్ని, మెహరల్లీ మొదల మిన వారు నాయకులుగా ఉండి6.

ఆ రోజులతోను డొక్టరు రెడ్డి కూడా సొమ్యవాదీ అయి కొంగెసు లోనే వుండి పనిచేసూ ఉండినాడు. అనేకమంది యువకులవళఠె కాక్ర, ౭ెక్తి దాలా జ్యాగత గా లోక్సానికి తనచరి[త ఏమా[త్రమూ తెలియసీయవందా పనిచేస్తూ రహన్యము చక్కగా దొచుకొవి ఉండేవాడు,

డొక్టృ రు ఉచితంగా రూలినాలిజను లకూ, రిక్షదాం క్రి బళ్ళులాగే వారికి మిల్లుకూలీలక్పూ సామానులు మోసేవారక్తి వై ద్యంచేస్తూఉండెను, వైద్యానికి వచ్చినప్పుడే వారంతో రాజకీయాలు మాట్లాడుతూ. ఉండేవాడు. ఎన్నో కూలి సంఘాలు విర్వరచాడు. జట్కా వాతి నంఘం, రిక్షావారి సంఘం, దిళ్ళవారి సంఘం విర్పాటు చేయించాడు,

మిల్లులులో, వై ల్వేలో, (టాొంవే, దిస్తువారలలో ఇవవరకే

సంఘాలు వర్చడ్డాయి. ఆయా సంఘాలక్ష గుప దానాలు చేసేవాడు, వైద్యంలో విప్పణు డవటంచేత అతగ్దు పట్టిన “నులు సాధారణంగా నెగ్గితీరేవి. అందుచేత కూలి్కిపజలకు అతడు దేవుడనే భావం.

ఆతనికి 'పెద్దవారితోనూ సహవాసం ఉండేది. పెకి కొం[గెనువాది.

కాం్యగెను సంఘాలలో సభ్యుడు. తమిళనాడు కొంగసు. సధ్యుడుగానే ఉండవాడు, తమిళంలో పండితుడు. కొని కుదరానులో తన వైద్య జీవితం (వారంభించినప్పటినుండి తెలుగు బాగా నేర్చుకొని తెలుగుభాష లోనూ పండీతు డయ్యాడు,

కోన ౦0గి [91 “డాశ్టరూ, నువ్వు తెలుగువాడవయ్యా, ఆరవవాళ్ళం పే యెక్కువ ముగ్గుతా వేమిటి?ొ అని కోనంగి (పళ్న వళాడు, _ శన్దేన అరవవాదైై! అరవ దేశంలో పుట్టానుకో “మంచిపని చేళావు. పొరపాటున వీ ఆ[ఫకొలోనో పుగ్గొకే న్మీగో వాడి వై సోదువన్న మాట!” కోర్టు నెగర్‌ దేశంలో కాప్పరంచేసే తెలగుదంపళులకు పుట్ర ఉంటే “ఏ అడవిలో కోరులున్న [పదేశంలోనో పుగ్రవుంపే కోతివై పోదువు “ఆం(ధులందరూ కోశులేట గా?” ఈ భవల్చు కొండముచ్చులు!” “కన్న డులు?” “ధాంగూ రులుఇ* ట్‌ కొందరి మనుష్యులకు రాజకీయాలు మహాఇష్టం అంటాడు కోనంగి వారిలో రెండు జాతు లున్నా యంటాడుం ఒక జాతివారు తమ వృత్తికీ, మామూలు పనులకూ భంగం లేకుండా, రాజకీయాలవల్ల తమకు ఏ విధదమయినటువంటి ఇబ్బంది లేకుండా రాజకీయాలు, తప్ప ఇంకోటి వినరు, కనరుచదవరు, మాట్లాడరు, ఉహించరు, నిద్రపోరు లేవరు తినరు, నమలరు, మింగరు, ఆరగించి కోరు, వాదించర్వు ఇంకోరకంవారికి రాజకీయ జీవితం ఉంటుంది. జాగ త్త ఎక్కువ, జిల్లాటో ర్తు రాజకీయాలు, ఎద్యాసంస్థ్టత రాజకీయాలు, (గ్రంథాలయ రాజి కీ యాలు, క ల్చైర్లు యుదలయిన (ప్రభుత్వోద్యోగుల్నీ, మహోాత్మాజీ మొద లయిన జాతీయ సాయకున్ని కలుసుకుంటూ. ఉంటారు. ఘాటుకొని రాజకీయ ఉద్యమాలకు చందాలిస్తారు. ఈ డౌతిలోవారే ఆంధ్ర మహానథ కార్య

1 గలి కోన౦0గి

కొం[గెసనులోనో కమ్యూనిస్తులలోనో చేరి జీవితాలు దేళానికి ఆర్బించే వారు రాజకీయ మానవులు కొరట. వారు వటి రాజకీయ రూపాబే అని కోనంగి వాదన. క్ట

తాను మాత్రం ఏం కావాలి! స్వరాజ్యమో సామ్యురాజ్యమో వచ్చేవరకూ, (ప్రజలందరూ కొకసోయినా తనబోటి పెద్దలు మరి ఏ ఇళర దేళాభ్యుదయ కొార్యమూ చేయలేనివారు నూ(తం తప్పక రాజకీయాలలో బెరాలట,

డొక్టరుతోసాటు కోనంగి కూడా మిల్లుకూలీల నమావేళాలకి, ఇతర

కూలీల సమావేశాలకి వెళ్ళడం సాగించాడు" ఆ సమౌ వేశాలలో కోనంగి అప్పుడప్పుడు ఎంతో తియ్యగా మాట్లాడేవాడు, డాక్ట్‌ చే (పోళ్సాహం!

“కా(మేడులారా! మీరంతా బట్టలు నేస్తున్నారు, మేమంతా క్‌ల్టు కుంటున్నాము, ఈ. సంఘం ఒక మహానసంఘం, ఈ సంఘంలో ఈ న్య ర్స్‌ ప్‌ వ్యక్తీ అనేది కొకుండా; సంఘ మే ఒక వ్యక్తీ, ఈ వ్యక్తి ఒక కోటి తలలూ ₹0డు కోల్తచొప్పున ర్‌ళ్ళు చేతులు, కొళ్ళు, పదికోట్ల చేతివేళ్ళు, పదెకోట్ల కాలివేభ్శ, కోట్‌ కడుపులు ముపై ఎ రెండుకోట్లపళ్ళూ, పదిహేను కోట్ల కోట్ల తల వెంటుకలు కలది, |

“ఇంతటి మహావ్య క్తివి ఈ మిల్లు యజమానులనే భామందు ఒక చిన్నగిన్నెలో పలచని గంజి యిచేరా సీ తిండీ అని సోని తాగమంటు న్నాడు, ఈ మహావ్య.శ్తే లేకపోతే [ప్రపంచంలో గుర్దాలేదు గుడ్డలో పోగే లేదు. అప్పుడే ఖద్దరువాళ్ళు తప్ప తక్కినవారు దిగంబరావతం పుచ్చు కోవాలి కదా! కాబట్టి మిల్లు కూలీలనే ఈ మహోావ్య క్తికి సరిమైన అన్నం, కట్టుగుడ్డ, పండ ఇల్లు ఇవ్వాలి, ఒక ఫేమీటి అన్నీ ఇవ్వాలి,

“మిళ్లే ఒక బ్యాంకు అనుకుంచే, మిల్లు యజమానుదారులు బ్యాంకులో డబ్బు వద్దీకి వేసేవా రన్నమాట! బ్యాంకులో వస్త్ర ఏడాదికి మూడు రూపాయలు. మాతం, ఆలాంటి సందర్భంలో చ మీల్లు యజ మానులు ఒక కోటి రూపాయలుపెట్టి, సాలుగుకోట్ల రూపాయలు నీ క్రీంద లాగుతున్నా రన్నమాట,. అది అఆస్యాయ మేకొదు, రౌరవాడి నరకం. ఆడుగున అయిదుమైళ్ళ లోతుగల కళపెళలాడుళూ మండే దురాశ అనే

కోన ౦0గి [08 మంట ఈ రకంగా మాట్లాడినాడు. డాక్షరు ఇంటి దగర కోనంగితో “నీ ఉపన్యాసం. బాగానే ఉంది, కానీ కొంచెం భూటుగా, లెక్కల పూరి తంగా ఉండాలి, రష్యాలో (ప్రజ లెలా ఉత్తమ స్థితిలో ఉన్నారో అనీ చెప్పాలి” అన్నాడు, *ోనాక్య లెక్క లేమి వచ్చును రల “లెక్కలు చదువు, ఆందాకొ పచ్చినట్లు నటించు!” “ఉపన్యాసాలలో నటనే? |. “అది జీవిత నబన!” “వారెవా! ఫ్యాక్టరీలలో నటన, (పేమలో నటన భోజనంలో నటనా ? ఈ [పపంచ మొక నాటకరంగం, అందులో మనమే పాత్రలమూ ఆ౦తానటనా ఆ౦తాఘట నా అఆఘటనఘటనా ఉవపసన్యాసమట నా ఆ రాతి అనంతలక్ష్మీ ఇంటికి వెళ్ళినాడు కోనంగి,. అనంత లక్ష్మీ వి, యే, చదువుతూంది, కోనంగి వారి ఇంటికి వెళ్ళగానే అనంతలక్ష్మి కనదిడలేదు. పనిమనిషి “అమ్మణిగారు పార్టసారధి మొదలయ్యారు జ్టో గారింటికి వెళ్ళారు. తాము వచ్చేవరకు మిమ్మల్ని ఆపమని చెప్పారు ఆస కోనంగితో చెప్పింది. ఇంతలో జయలక్ష్మీ. అక్కుడకువచ్చి జక్షోనంగి రాఫప్రు గారూ | కూర్చోండి” అని కోరింది. కోనంగి ఒక కుర్చీలో కూర్చుండి “ఏమండీ! మీరు ఒకసారి అన్ని తీర్రయా(తలు తిరుగుదామనుకున్నారు, ఎప్పుడు ఏర్పాటు చేళారు? అన్పుడే 'సెపైంబరు నెలకూడా ఆయిసోవచ్చింది?ొ అని (ప్రశ్నించాడు. “కోనంగిరావుగారూ! మీతో కొన్ని ముఖ్యవిషయాలు మాట్లాడు

94 కోన ౦6గి దామ అనుకుంటున్నా ను”

“ఠస్పకండా ముఖ్యాముఖ్య విషయాలన్నీ మాట్లాడవచ్చును.ో

“*మా అమ్మణజణీ పెళ్ళి వెంటనే చేయమంటారా లేకపొోశే వీ. యే. పూ చేసిన తర్వాతా?”

_కం్రది గ్రాబోయే పెళ్ళికొడుకునుబట్టి వుంటుంది.”

“మా అమ్మిజణికి ఉన్న ఛూమివల్ల పదివేల పైచిల్లర ఆదాయం వస్తుందిం కొక్కం నగదు ముప్పై వేలున్నాయి. నగలు వేయికాసుల బంగారంనరకూ ఉన్నాయి. వ(జ్రాలు, ముళ్యాలు మొదలైనవి ఏవై వేల వరకూ ఖరీదు చేసాయి, ఇది మా ఆ సి

“అమ్మిజణికి ఒక రాజకుమారుడు రావచ్చు!”

ట్కు తే సిమి, అమ్మిణి నేను చెప్పినమాట వినదుగా?ొ

• ఏమంటుంది?”

“చెద్రగారిని చేసుకోను పొమ్మంది.”

“* ఆయ్యయో్య!ో

“లు రే ఆంది! వోడు పోవడమే మంచిది, వాడు గాక్షసుడు. కాని చెగ్రిగారు మావారి అన్నగారి చిన్నకొడుకు. (శ్రీనివున ఆయ్యంగారు దగ్గర సగం ఆస్తి రాయించి పుచ్చుకొని మా ఆస్త్‌లో సగం తనదన్క్మీ వాటాలు పంచాలన్మీ మా వారూ వారి అన్నగారూ అసలే పందుకోలేవనీ, కొబిట్టి వారి ఆ విల్లు చేయడానికి ఆధికారం లేదనీ, ఇన్నాళ్ళనుంచీ చను అనుభవించి నందుకు తనకు ఫలసాయం[కింద ఏచై వేలల్లో స్‌గం ఇరవై ఆయిదువేలు రానలన్‌ ఉంటుందనీ వ్యాజ్యం వేశాడు

“ఆరి దుర్మార్గుడా! వేశాడూ, ఏం చేద్దామని మీరు?”

“మా అమ్మిణ్‌ వాళి చేసుకుంటే. వ్యాజ్యం వదలుకుంటాడుట!”

“*ఏంతటి దుర్మాగుడూ[ో

ఈఫ్పి సలహాఖో

ఉని రేన్పి ఆలోచించారుళో*

ఈ జ్య వాళి నోోసులు వచ్చాయి. తంజాపురి సబుకో ్పనుండిో

“*వకీలుతో ఆలోచించారా?

కోన ౦0గి కేర్‌

కప్తూవాగ్రి అన్నగారి పెద్దబ్బాయి అనంకకృష ఆయ్యంగారు మా అమ్మాయికి వొరిం చెబుళలూ ఉంటాడు, ఆయనకి నోలేసులు అందాయట, ఆయన తెల్లటోయి ఎంత దుర్మార్గుడు చెగ్రయారు అన్నాడు, తన తమ్ముశ్రే నానాతిట్లు తిట్టినాడుల

గా

కోనంగ్‌ చెట్టియారుగారి కోపానికి ఆశ్చర్యం పొందనేజేదమ, ఆతనికి చెట్టియారుగారి గుణగణం కరతలామలకమే. చెట్టియారికి అనంతలక్ష్మీని వివాహం చేనుకోడం ముఖ్యంకాదు. అనంత లక్ష్మిని ఆనభవి౨చడ మే అతడు కోరేది. ఆ బాలిక భార్య అయితే. అందంబేదు, భార్యలు చస్పబడి పోతారు. మనకు కొవలసనప్పుడు వెళ్ళి ఒక అంద్నున బాలికను అనుభ ఏించడంలో ఉన్న (బహ్మోానందం ఆమెను భార్యను చేసుకోవడంలో ఎక్కడ నుంచి వస్తంది? ఆది లేనిపోని తద్దినం నిష్కారణంగా నెళ్సిన తెచ్చి 'పెట్టుకోవడ నే!

వెలి ఇచ్చి అనుభవించే స్త్రీలు నిజమైన అనందం ఇవ్వలేరు వాళ్ళల్లో ధనం ఎక్కువ పుచ్చుకొనేవాళ్ళు ఉండవచ్చుగాక! కాని వాళ్ళు బజారులో వస్తువుల వంటివారు. ఆందరానిపండుకు ఆశించి ఆ పండును కోరి కోం, కష్టపడి సంపాదించుకొని అనుభవించడంలోనే 'ఆనందం, మహదానందమూ ఉన్నాయి, అదీ చెట్టియారుగారి వ్య క్రిత్యం అని కోనంగి సీనాదో అప్పం చేసుకున్నాడు.

చెటయారుగారి చర్మితలు కధలుగా సినిమాలోకంలో చెప్పుకోడం హోనంగి బాగా విన్నాడు, ్డ్‌ో(€ క్‌ “టాడు, అతడు నినిమా తారలవోసం (నాకులాడుతూంటి ఎవరికీ నసంలేదు, కాని పండంటి కాప్పరాలు చెడగొట్ట డమూ, ఎమీ ఎరగని బాలికలను అధోగతిలోకి కూలదోయడమూ, నినీమా లలో ఏదో ఒలుకుతుందని కొని, వీడో తారుమాడ చేగ్దాదునిగాని, వీద కనంచే కుళ్ళిపోయి అది నాశనం చేసుకొని, తలెత్తి (బళుకుదామనిగాని, దాలికలు కొత్తగా సినిమా (పపంచంలో _ అడుగుచెల్టిక్కే ఆ మాయా లోకంతో మన చెట్పయారునంటి ఉదార హృ్మదయులూ, ఆతి గొప్ప

106 కోన౦0గీ నటకులూ పొంచివుండే 'పెద్దపులులై ఆ బాలికలను _కదిళించివేసారు. అక్కడే సినీమాలోని విషాదాంత నాటిక (పారంభ నాందీళ్లోకం పాడుతుంది అని కోనంగికీ దృఢతరమైన నమ్మకం కలిగింది.

మన చెట్టియారుగారు ఎన్ని సినీమా కంపెనీలలోనో భాగస్వామిగా ఉన్నాడంటే ఇదే రహన్యం, ఆయన స్తీ వాంఛ అడవుల్ని అడవుల్ని ఆహాతికోచే దావానలం. ఆయన పురుషత్వం ఎప్పుడూ స్రీలు అనే జడ్‌ వానలను కోచే భయంకరమైన ఎడారి. అతవీ పురుషకత్య౦ం వృకోదరం | ఆతని పురుషత్వం ఎంకో లోతు ఉన్న దొంగ ఊబి,

ఆతనికి జయలక్ష్మిగాన్మి ఆనంతలక్ష్మీగాని [అందక పోవడం 'ఫెద్ద తల వంపు అయిసోయింది. ఆతని *షరరి మచ్చపడింది. ఆనని “ఇబ్బత్‌ విరిగి వోయినట్లయింది, ఆతని గొరనం, మర్యాదా మంటకలిసీపోయాయి. ఆకని సిగ్గు చిట్రబండలవాలయింది.

ఆందుకని చెట్టయారుగారు జయలక్ష్మీపై క_ల్రిక టాడు. అనంత లక్ష్మీ తండి రంగయ్యంగారు మంచి న్యాయానుభవం కిలవాడు. అందరిలోనూ తెలివైన న్యాయవాదుల నాయకులు ఆయనకు మిత్రులు, తన ఆస్టి నంపూర్చ హక్కులతో జయలక్ష్మికీ అఆనంతలక్ష్మీకీ మరణశాసనం (వాసిొడంపే, అన్ని కట్టుదిట్టాలు చేయకుండా (వాసాడా?

రంగయ్యంగారు పోయి ఆరేళ్లు కాకుండా వ్యాజ్యం తెచ్చారు అంక వరకు చెట్టియారుగారు జా(గత్తవంతులే. చరాస్టికి దఖిలు దస్తావేజులు (శ్రీనివాస అయ్యంగారు రాని ఇచ్చాడుట, నగలు అవీ కొనడం. అన్నీ జయలక్ష్మి 'సీర్రునే, ఆయన రాసిన ఉ త్తరాలన్నీ జయలత్ష్మీని భార్యగా ఎంచే రాసినారు. అందుకనీ చరాస్టిపై వ్యాజ్యం వేయచేకపోయాడు. జయలక్ష్మికి ఇప్పుడు నలభయినాలుగేండ్లు. రంగయ్యంగారికీ జయలక్ష్మీక్త ఇరవై ఏళ్ళ సంబింధం[! అయ్యంగారు వి అవుసరపు పనులకు తన భూముల. [గామాలకు వెళ్ళినప్పుడో తక్క జయల్మక్షీని వదలి ఉండలేదు.

రంగయ్యంగారి. విల్లు చెన్నపట్నంలో (వ్రాశారు. న్యాయవాదుల సలహా సం(ప్రతింపులలో ఆ విల్లు రిజిష్టరయింది: అది తర్వాత న్యాయ స్థానంలో అను మతింపదిడింది, ఆ (ప్రకార మె అస్టి ఆంతా జయలక్షీకి దఖలు

కోన ౦గి 1/1 పడింది,

ఈ విషయాలన్నీ కోనంగి తెలుసుకున్నాడు. కోనంగీ, డాక్షరు రెడ్డిగారూ కలిసి రంగయ్యుంగారి వకీలయిన వరదరాజయ్యంగారితో పాటు అప్పటికి బాగా పేరుపొందిన ఆంధ్ర వకీలయిన గోపాలరావుగారిని ఏర్పర చారు,

రంగయ్యుంగారు [వాసిన విల్లులో రంగయ్యంగారి అన్నగారి దస్కత్తులేదు. కాని కోనంగి రంగయ్యంగారి కాగితాలన్నీ వెదుకుతూవుంపే ఆయన అన్నగారు వెంక పేశయ గ్రంగారు [వ్రాసిన ఉత్తరాలు దొరికొయి, ఆ ఉత్తరాలలో రంగయ్యుంగార్నూ. వెంక పేశయ్యంగారూ పంచుకున్నట్లు స్పష్టంగా వొప్పుకుంటూ పున్నట్లున్నది.

వెంక పేశయ్యంగారి పెద్ద కుమూ రుడు అనంతకృష్ణ చ్యుంగారు మర్నాడు తన తమ్ముడు తనకు రాసిన ఉ త్తరాలకట్ట సబ్బుకువవ్నాడు, ఆ కట్టలో ఆనేక ఉత్తరాలలో అతడు తన తండడికీ పినతండికీ పంపక మయిందని వప్పుకున్నట్లూ, జయలక్ష్మీ ఆ భూములు అనుభవించడం వొప్పు కున్నట్లూ స్పష్టంగా పవుంది*ః

అవన్నీసీ, ఇతర దసా వేజులు అన్నీ చూస్తే పొాలుపంపకొలున్నట్లూ, ఆలా భూములూ ఇల్లూ అమలు అవుకున్నట్లూ, దానిలో రంగయ్య ంగారి భాగం జయలక్ష్మికి దకఠథలు ఆయినట్లూ, ఆమె అవి అనుభవిస్తున్నట్లూ నస్పష్టమయిఫోయింది.

చెద్టియారుగారు వేన్‌న వ్యాజ్యంలో రంగ య్యుంగారు రాసిన విల్లు లా (పకారం చెల్లదనీ, ఆందువేత ఆ విల్లా లేనస్షే అవు కుందనస్కీ ఆలా విల్లు లేక ఆస అన్యాయంగా అనుభవించే జయలక్ష్మీకీ వాక్కు. వుండదనీ, భావంచేశ వెంక పేక అఆయ్యుంగారి. 60డవ కుమారుడైన (శ్రీ నివాసయ్యం గారు మొదటి (సతివాది హక్కు వొప్పుకొన్నట్లూ, దానికి న్యాయళాస్త్ర దృష్టా ఏమీ తాహాకు లేదనీ వుంది.

ఈ పనంతా కోనంగి చక్కబెడుతూ తనకున్న దసా వేజులకు జాబిక్సా వానిలో వుండే సారాంశమూ రాస్తూవుంటే, అతనికి అనంతలక్ష్మి

క08 కోన ౦0గి

ఎంతో సహాయంచేస్తూ వున్నది.

“మీరు ప్లీడరుగారు నేను గుమాసానూ కొదూణో

“కాదు లక్ష్మీ నేను పెద్ద వక్తీలును, నీవు చిన్న వకీలువు!”

“అమ్మా! నాకు న్యాయవాదం చదవాలని లేదండీ గురువుగా రూ!

“నాకు మాతం మహావున్నట్లు, న్యాయవాదవిద్య నేను చదవలేదు. చదవదలచుకో లేదు.

ఈర్స్‌ట్రో ఆ భో గి వుందిఫో

ఉస్పే బ్రో బ్రేద్రాా”

*నాలో గుమాసా శ కి వుందో

“నాలోనూ. అంతే. నేను హెడ్‌ గుమాస్తాను, నువ్వు నా సహాయకు రొలనలి

కక వ్యాజ్యాలగొడవ ఎందుకు?”

వూ: ఆవిడ్ర వ్యాజ్యాలు నావి కావా?”

“ఏమిటి! ఆయితే, నేను చేపేవంటకు మీరు సహాయం చేసారాఃొ

ఈర! భోంచేయడం[

“అయితే నేను వంటే చేయను.

“నువ్వు వంటచేయని ఖభోజనం నేను అరగి సా?

“ఎల్లాగులో

“నిన్ను తనివార ముద్దు

*ఆ( అ

8

“అనంకలక్ష్మీ! నేను (పేమ అంపే ఏమిచో యిదివరకు యెళగను. నాతోపాటు చదివిన కొందరు బాలలను దూరంగా చూస్తూ గుటకలు మీంగేవాడీని, దగ్గిరకు వెళ్ళి యెంతో జాగ పగా వ్యంగ్యార్జాలు కూడా

__మాట్లాడేవాజ్టి. హోాస్యసంధాషణచేసి నవ్వించేవాడిని, ఈడువచ్చిన బాలుత్చ్రే,

బాలికను కామం స్పందింప చేస్తుంది. కాని [పేమ అనేదికాని, విపరీత కామేచ్చగాని వుంటేనే బాల బాలికలు హద్దుమీరుతారు. బాలికలకు బాలు

కోన ౦0గి కై ఫ0 రందరినీ వాంచఛించడం వుండదు. వారిలో జాగ త ఎక్కువ. అనుమానొలు ఎక్కువ. అందుచేత యెప్పుడో కావి బాలిక హద్దుమీరదు... బాలుడు యిప్పుడూ హద్దుమీరడానికి సిర్దమే, కాని వివాహాదులకుమా(త్రం జ్యాగ స్ర్‌గా ఆలోచిసాడు.

“ఎందుకండీ ఈ ఉపన్యానమంతా?”

“వస్తున్నా! విన్ను చూచినంతవరకూ (పేమ అనే పదార్హము [పపంచంలో వుంటుంది అనుకోలేదు. ఇది వట్టి కవు9 భానన మాతం అని అనుకు చేవాళ్ణి.”

“అబుకే మీరు సీ బాలికనూ వాంభించబేదాళో

“* ఈ ఊళ్ళ్‌ “ఆసీీ అనే ఆంగ్లో ఇండియన్‌ బాలిక వంది, ఆమె నన్ను ఒకసారి గాఢంగా వాంఛించింది-ా”

అసంకత లక్ష్మీ చటుకు,న టబేచింది. ఆమెమోము కందిపోయింది. క్‌ఠ్సు నిప్పులు కురిశాయి. కోనంగి అది చూచి నవ్వుతూ లేచి *అఆనంతం! త్‌'ందరపడకు' చివరవ5కకూ విను, నేను ఆ తణంలో గంగలో పకి తోదును, కొని నిన్ను ఆవివరశ్తే చూదివున్నాను. అనో కొరణం. వివాహం బేక కామనంబంధం పెట్టుకో బేనన్న నాలోని మహాకోర్కె ఓటి నన్ను (కీందకు పడిపోకుండా ఆప్పనేసింది, నేను ఇంతవరకూ స్త్రీదోషమేమీ ఎరుగ నని నీతో ఆత్మపూర్వకంగా చెబుతున్నాను లక్ష్మీ!” అన్నాడు.

ఆఅనంకలక్ష్మీ కన్నుల నీరు కారిపోవగా, నెమ్మదిగా అడుగులు వేసూ కోనంగి కౌగలిలోనికి పోయింది వారలా ఎంత సేపున్నారో, జయలక్ష్మీ రావడం వారు చూడనేబేదు జయలక్ష్మి దగ్గు దగ్గింది. అంతటిలో వారంరు వురు కౌగిలి విడిపోయారు. ఇద్దరి కన్నులు బాష్పములతో నిండివున్నవి.

జయలక్ష్మి ఆ విషయం ఏమీ గమనించనట్లు నటించి *ోఏమండీ కోనంగిరావుగారూ! మీపని ఎంతవరకు వచ్చింది?” ఆని అడిగింది

కోనంగి ; అన్ని దసా వేజులు ఆయిపోయాయి,. ఇంక ఊఉత్పరాలు

మిగిలివున్నాయి, జయలక్ష్ము ; అమ్మిణి మీకు సహాయం చేసోందా, పనికీ అడ్డు న సోందా?

ల(( కోన ౦0గీ

అనంత లక్ష్మి ం అ డేమి మే అమ్మా! నేనేమి అడ్డువస్తున్నానుం ఆలా అంటావు? నేను లేకపోతే మా మాష్టరుగారు సగం దస్తావేజులన్నా పూర్తి చేయలేకపోదురు.

కోనంగి ; అంతవరకూ నిజమేనండీ!

జయ : ఏమో మీరిద్దరూ తోడిదొంగలే!

కోనంగి : మీరన్నది కొంత నిజంకూడాను!

అనం 1! ఆయన దొంగేమా కాని నేనుమాత్రం కొను అమ్మా!

జయ ; నిన్నుమా[తం నమ్మమని ఎక్కడుంది. మీరిద్దరూ భోజనొ నికి లెండి. మన దావా "సేటుమెంటుకు పదిహేనురోజులే వాయిదా! మీరిద్దరూ ఈపని పూర్తిచేసిన వెంటనే మనం ముగురమూ, ఇక్క_డీ మన నకీళ్ళూ, మాగుమాసా అందరమూ బయలుదేరి తంజావూరూ, మన్నారుగుడ్నీ పోవాలి*

కోనంగి + తస్పకుండా!

అనంత ; తప్పకుండా!

జయ : నువ్వు వెళ్ళి భోజనానికి దుస్తులు: మొర్చుకవా ఆమ్మిశీ!

అనంతలక్ష్మి వెంటనే లోనికి వెళ్ళుతూ తల్లికి కనబడకుండా కోనంగికి కళ్ళుగిలిప్‌ చక్కాజోయింది.

జయ .: కోనంగిరావుగారూ, మిమ్ము మా ఆమ్మిణీ (ప్రేమిసోంది. మిమ్మల్ని తప్ప ఎవర్నీ 'పెళ్ళిచేసుకోనని స్పష్టంగా చెప్పేసంది. మీరు తన్ను గాఢంగా (పేమిస్తున్నారనీ, 'పెళ్ళిచేసుకుంటారనీ అమ్మిణి నాతో చెప్పింది, మున్న కొంచెం ఈ విషయం మీదగ్గర కదిపాను. మీ ఉర్హశం స్పష్టంగా చెప్పండి,

_ కోనంగి 2 మీ అమ్మిజినే నేను (ప్రేమిస్తున్నాను. ఇదివరకు (పేమ అంపే ఏమటో ఎరుగను* ఇంకవరకూ ఏస్తీ తోనూ ఎలాంటి సంబంధమూ ఎకగను, అనంతలక్ష్మికి భర్వనవడంకన్న నా అదృష్టం ఇంక ఏదీ ఉండదు, నన్ను గురించి మీరు పూర్తిగా తెలుసుకున్న తర్వాత గదా నన్ను మీరా (ప్రశ్న వేయడం? నేను మీ అమ్మాయికి తగుదునా ఆశే భయంచేత మొదటి నుండీ అనంకాన్ని నిరోధం చేశానుకాన్మ నేనుకూడా కాదనలేనిస్టి తికి లాక్కుని వచ్చింది. మీ అమ్మాయి ఎంతో ఉత్త మస్టైతికి వెళ్ళ్గవలసివున్నది.

కోన ౦0గె ఓ01

జయ ; ఏమిటా ఉత్తమస్పితి ?

కోనంగి వ ఇం్యగండు అమెరికాలు వెళ్ళి పెద్ద పరీక్షలు వ్యాసయి. రానసిన అమ్మాయి.

జయ వ్యాసయి?

కోనంగి : ఇక్కడ పెద్ద ఉవో్యోగాలు చేయనలసిన అమ్మాయి!

జయ ; మీరు

కోనంగి 1 నేను కటిక దరి(దుజ్ది!

ఆయ : సినిమాలో బాగా సంపాదిందారుగొదా! సంపాదించగలరు!

కోనంగి వ సినీమా నా కేమీ ఇస్పంలేదు.

జయ ఇష్టంలేక ళా

కోనంగి ఏ ఏవైనా పారిశ్రామికవిద్య చదువుకుందామని,

జయ. ః ఏమిటది ?

కోసంగి వ ఇంకొ సీచీ నిశ్చయం చేసునోబేదు. గాసు పరిశ మో, ఇనప కర్మాగార విద్యో, నూనెపరిశమో, విద్యుచ్చక్తి విద్యో?

జయి :; అయితే మా ఆమ్మిణీని షీరు వివాహాం చేసుకోవడానికీ ఏమి అభ్యంతరం?

కోనంగి ః నేను వీదవాళ్ణి!

జయ ; అదేమిటండీ! మాట్లాడితే పీదవాళ్తంటారూ? మీ వీద తనంవల్ల మాకు ఆభ్యంతరం లేదు. మీరే మూ అమ్మిజణేకి తగినవారు. నాకు ఆమె ఒక్కతే బిడ్డ! కొడుకులు లేరు. భగవంకుడే మిమ్మల్ని మా ఇంటికి తీసుకు వచ్చి ఆరోజున మా గుమ్మందగ్గిర విలబెట్టాడు. మా అమ్మాయిని వివాహం చేసుకుని నాకు కొడుకులు లేని లోటు తీర్చండి. ఇది నా (ప్రార్టన! మీకు ఇష్టంలేక ఈ నాటక మాడుతున్నారం టే స్వచ్చమయిన మౌాఆమ్మాయి బీవితంఆంతా పంగదీసినవా కృవుకారుం

కోనంగి తఈలవంచుకొన్ని “అలాగేనండీ! ఆమె నాకు భార్యకాక, నేను జీవంలేని కజ్దనే అయిపోతాను. పెద్దలతో ఆకోచించి మీరు ఎప్పుడు ముహూర్తం "పెర్టనాసరే 1” అన్నాడు.

జయలక్ష్మి కోనంగికడకు కళ్ళనీళ్ళు తిరుగుతుండగా వచ్చి అతని

202 కోన ౦0గి చెంపలంటి తన చెంపలకు విరిచికొని లోనకు గదిగబ వెళ్ళిపోయి తన పూజామందిరముకడ ఉన్న భర్న చిగ్రానికి సాషాంగపడి, స్వామీ, ఈ అబ్బాయి అమ్మిణేకి తగ్గిన ఫ వే నా అన్‌ వేడుతూ ఆడినింది. ఆమెకు ఆ బొమ్మ చిరునవ్వు నవ్విన్లి యింది.

౮

డాక్టరు ఇంటిదగ్గర ఉండదే రోజుల్లో కోనంగికి డాక్టరు “స్నేహితులు జనాబ్‌ మొహమ్మద్‌ మొహిగ్టీన్మ్‌ బార్‌-ఎట్‌=-లా గారితోనూ, క్యామేడ్‌ కొంకారావ్వు ఎం.ఎల్‌ .స. ఆంధ కమ్యూనిస్టుపార్టీ అధ్యకునితోనూరిక్షావారి సంఘం ఉపాధ్యతుడు, రికాలాగేవారిలో (పథమ బహుమానమందినవారునూ ఆయిన వరదరాజులతకోనూ, అఖిలాం[ధ ర్రైతుసంఘ కార్యదర్శి కృష్ణదేవ రాయచౌదరితోనూ మంచి స్నేహం కుదిరెంది.

కోనంగి మొదటినుంచీ కాం(గెసు వారితో స్నేహం చేస్తూనే ఉన్నాడు, ఆం(ధ కౌంగసు కొర్యాలయంలో మూరి అనే కొంగెసు సేవ కుసికీ, కోనంగికీ ఎంతో స్నేహం అయింది. డాక్టరు రెడ్డ కొం[గ౧సువారికీ వై ద్యుడే! ఆక్కడే రియాసత్‌ ఆలీ ఆశే కాంగగెను ముసిం కూడా కోనం గికి స్నేహితులయ్యారు. వీచే గాకుండా వీనస్‌ వస్తయం[త్రాలయం కూలీల నాయకుడు పొములపొాటి నేద్చు అనే శై? సవునితో స్నేహం గాఢ మెంది.

స్నేహితులందరితో ఎప్పుడూ కోనంగి వాదిసూ ఉండేవాడు, ఎవరు ఏ విషయంమీద వాది సే వారికి ఎదిరిగా వాదించడం అంపే కోనంగికి మహా సరదా, ఆ వాదనైనా తర్శ్హురూపంగా ఉంటుందా? హేళన, హోస్యము, అవ హేళన అపహాస్యమూనూ! అవతలివాడు అతిఘాటుగా మాట్లాడుతూ ఉంపే ఆ వాదనంతా ఇనుపగుండు అనుకున్న వాళ్డో దూదిపింజలా ఎ ల్రిఆవతల పార వేసాడు, కోనంగిని బాగా అర్దం చేసుకున్న వాళ్ళు నవ్వేసారు. తక్కిన వాళ్ళకి కోపాలుకూడా వస్తూ ఉంటాయి,

ఎంత మనిషైనా కోనంగి ఏడ్పించగలడుగాని తననుమా[త్రం చెక్కు చెదర్పలేడు* ఇంతమంది స్నేహితులున్నా తన హృదయం సంపూర్ణంగా

కోన ౦0గి భ0$

చెప్పే "స్నేహితులు క్రోనంగికి ఇద్దరే! ఒకడు డౌక్హరు రంగనాయకులు రెస్ట రెండోవాడు రియాసత్‌ ఆలీనీ,

డాక్సరు రెడ్డిగారి ఇంటా, ఆం(ధ్రమహాసఫా మందిరంలోనూ కోనంగి. అనేకమందిని కలుసుకుంటూ ఉండేవాడు,

ఆంధధమహానభ వాతావరణంలో మూడే ముఖ్య విషయాలు. ఒకటీ "పేకాట రండు నాటకొలు, మూడి బిల్లార్హు? పేన్నిస్‌, పింగ్‌ పొంగు మొద అయిన ఆటలూ వాని పందేలూ.

ముదరాసు ఆం(ధ్రులు పేక ఆడడం మొదలుపెడితే అట వరసగా రోజులు రోజులు ఆడగలరు, హోటల్పునుంచి సెట్టు గిన్నెలలో భోజనాలు వస్తాయి. మహాసభ భవనంలో మంచి కాఫీహోటలుంది.. సిగకెబ్టు, వీడి, వె త్తలవాకు దుకాణమూ ఉంది. మూడుముక్కల ఆట, అయిదు ముక్కల ఆట, (వ్రక్టీ ఆంధ్రలకు మా ఇస్టం. కొందరుజ ట్టులవారు రూపాయలు మెజులు పెట్టి ఆడారు. వేలకొలది రూపాయలు మారుతూ పంటాయిం: ఆంధ మహాసభకు ఒక్క "పేక అమ్మకంవల్లి అనై డబ్బులు రెండువందలు వచ్చేసాయట,

ఇంకా నాటకోల విషయంటో నమహాసభవారు చాలా (శ్రద్ద తీసుకుం టారు, మహానభసభ్యులలో చాలామంది వేషాలు వేస్తారు. చక్కగా అభి నయం చేయగలరు, ఊళ్ళో అనేకం సినీమా కంపెనీలు ఉండడంవల్ల అనేక మండి తారలు మచే మధ్యే పొసీయం,కింద ఆం[ధముహాసభా నాటకొలతో వేషాలుచేస్తూ ఉంటారు.

కోనంగిఠావుగారు కూడా ఆంధమహాసభలో సభ్యుడయ్యాడు, ఒక చిత్రంలో ఎంతో క్యాతి సంపాదించుకున్న సినిమా నాయకునికి ఎక్య్థాడ (పవేశంలేదుకనక!

ఆయినా ఆంధ్రులు వీరపూజానలంబకులు కారు. వారికీ రాజకీయ నాయకులన్నా లెక్కలేదు, ఒక్క మహాత్మాజీ విషయం. మాత్రం ఒక మోస్తరుగా ఆలోచిసారు. తక్కిన పటేలు, న్నెహూ, రాజేంద్రబాబు, సరోబినీనాయుడు మొదలయినవారం'టే ల్‌క్కొాం ప(త్రమూ లేదు, అలా. అని గారనం చేయరనుకోకూడదు, ఎంతమా(త్రము కూడదు. ఊళ్ళ ఊళ్ళలోనూ

204 కోన 0గి లకీలకొలది జనం రావడం, నాయకుత్తీ బ్రహ్మరధం ఎక్కించడమూ ఉండ్‌ తీరుతుంది.

కోనంగి పెద్ద నీరుని [కింద తన్ను తన ఆంధ్రులు చూడలేదని ఏమీ చెంగపడచేదు. ఇంతకూ ఆతన్ని వేషం వేయమన్నారు అదే పది వేలు.

వేసే నాటకం ఉషాపరిణయం. కొందరు కోనంగిరావుగారు అని రుద్దుడుగా ఉండాలన్నారు. కొందరు మరొకరన్నారు. చివరకు కోనంగి రావుకు (సద్యుమ్న వేషం ఇవ్చారు, అయితే ఉషవేషం వేసే ఆఅమ్మాయి ఒక "పెద్ద తెనుగు సినీమాతార, "పెద్ద ఆంపే ఆరడుగుల ఉయ్యంలాంటి మనిషి కానేకాదు. సన్నగా పొట్టిగా శలాకులా బంగారు పిచ్చికిలా ఉండే మనిషి ! ఆవిడకి ఒనే పక్షీం(దుడు రాక ఇద్దరు సక్షీందులున్నా రు. ఆముినొ ఆవిడ హృదయం నవనీతం గనక తన యౌవన సుధారసాన్ని సరిదైన, తను అందుకోగల, తన కవసరమైన రసికావతంసులకు న్లాసులకొద్దీ (గోల సీస్తుంది.

ఆవిడకు మామగారుగా మాతం రావడం కోనంగికి తన అదృష్ట మనుకున్నాడు. అయితే ఇంక రతీదేవి ఎవ్యరుబాబూ అని కోనంగికి ఆందో శన కలగకపోలేదు. ఆవిడ తనపాలిట రతీదేవే ఆయితే ఇంక తాను అత నుడు, అఆనంగుడు, ఆఅళరీరుడు, విదేహుడు కావలసి ఉంటుంది. అలా తాను అనంగుడు కొలేకపోతే సీనారేకు పుష్పదాణాలు చేయించుకొని వంటినిండా వాడి మొనలుగల ఆ బాణాలు దండలుగా దండికడియాలంగా కొళ్ళ కడీయా లుగా మొలనూలుగా యజ్లోపవీతంగా తలకిరీటంగా మీసాలుగా (పూల మీసొలు ఎందుకు ఉండకూడదు? అని కోనంగి వాదన) ఉంటే కొంత రక్షక పూలకవచం కుదరవచ్చును అని కోనంగి అనుకున్నాడు.

ఎవరో వస్తున్నారు వస్తున్నారు అని ఆం[ధ మహానభ నాటకాల కార్యదర్శిగారు మూడురోజులు ఊరించి చివరకు మూడోరోజు ర్యాత్రి కారు మీద ఆ రతీదేవిని తీసుకువచ్చారు.

వీరందరూ రిహార్శల్‌ వేసే గదిలోకి ఆ అమ్మాయి రాగానే అమ్మయ్యా అని కోనంగికి ఎంతో ఆనందం ఆయింది. తనరతీదేవి, దుక్కి=

కోన 0గి లీ[గ్ర

'బెద్దుల చిత్రంలో తన నాయిక!

కోనంగిరావుగొరి ఆవిడ “ఏమండీ భర గారూ; మళ్ళీ మనం ఇద్దరం ధార్యాభ రల మవుళతున్నాము” అని పలుకరించింది,

“వట్టి భార్యాభర్త లట౦డీ!”

“*పివై నా గట్టిరకం భార్యాభ ర్తలం అవుతామా ఏమిటి ? నిజం చెప్పండి! మా ఆయన గోలపె డ్లాడుగో

గట్టిరకంకన్న పై రకమమ్మా, స్తీపురుషులందరూ. భార్యాభర్త లవ డానికీ, [పేమికొ [పేమికులవడానికీ, విటనొయికా నాయపలు కావడానికీ, తాత్కాలిక కామసంబంధాలు కలవడానికీ ఎవరై తే కారకులో ఆ దివ్య భార్యా భ రలం! రతీమన్మథులం మనం!

10

ఆం(ధ మహాసభలో నాటక కార్యదర్శిని కలుసుకొన్నాడు కోనంగి. ఆయనతో నాటకం విషయంలో తన అభ్మిపొయాలు ఘట్టిగా తెలి పొడుం

కార్యదర్శి వ మీ సలహా నాకు వినడానికి ఏమీ అభ్యంతరం లేదు గాని మనం నాటకాలలో ఈనాడు ఉన్న భావాలు గమనించాలి కదండీ!

కోనంగి : ఆది నరేగాన్మీ ఈ రోజున సరియైన నాటకాలు ఆడడం విధానం ఎక్కడ ఉందండీ?

కార్యదర్శి ; మన స్టానం నరసింహారావుగారు బేరా ౭ బందా కనక లింగేశ్వరరావుగారు లేరా ? నిడుముక్కల సుబ్బారావుగారు, మాధవపెద్ది వెంక[టట్రామయ్యగార్వు పులివాటి వెంక టేశ్వర్లుగారు, సూరిబొాబుగారు, బెల్లం కొండ సుబ్బారావుగారు, రాఘవాచార్యులుగార్తు వీరంతా నాటకొలు ఆడటం లేదా?

కోనంగి ; అవును, వున్నారండీ బాబూ వున్నారు, నాట్యకళను వెలి గించడానికి!

200 కోన౦గి

కార్యదర్శి ఏ ఆదేమిట౦డీ ఆలా మౌట్లాడుకారూ గా

కోనంగి : ఏమండీ చిదానందంగారూ! మీరు కోప్పడకుండా వుంటే చెప్పుతాను. ఉదయశంకర్‌ నచ్చి నాట్యకళకు నూతనజీవం సో'సేవరకూ, మనదేశంలో కూచిపూడీవారి నాట్యాలు, ఖోగంవారీ నాట్యాలు ఎలా వుండేవి చెప్పండీ?

చిదా 3 వమ్కో నేనా నాట్యాలూ చూడలేదు, నాటకాలు చూడలేదు!

కోనంగి : నేనుమాదత్రం మహా చూళానా ఏమీటిగాన్సి అయినా చూసీ నంతమట్లుకు చెబుతున్నాను. శతైతక్క తైతక్క డాన్సులూ, గంతులూ, కోతి అభినయూలూ్యూ వేషాలూ విరేచనాలమందు పుచ్చుకుంట కడుపులో కుదిపేసిన ప్లే! ఈనాటికికదా కొస్త వెంపటి సత్యనారాయణ, _ వేదాంతం రాఘవయ్య, _ వేదాంతం జగన్నాథశర్మా మొదలబినవాళ్ళు నాట్యరూపం మార్చి; అసలయిన భారత సంప్రదాయానికి నూతనబీవం, నవ ఫీ క నూతనో స్టపన ఇచ్చారు, సం(ప్రదాయవిరుద్దం కొకుండా కొత, ఆశయాలూ, కొత్తదైన (పదర్శన విథానము చూపిస్తున్నారు.

చిదా ఇ బాగా ఉందండీ కోనంగిరావుగారూ! నాటకొాలుకూగా సినీమా ధావాలవల్లనైై తేనేమీ పాళ్చాత్య సంపర్కంవనల్ల నెశేనేమీ హర్పులు పొందనే పొందాయి కొదా?

కోనంగి ; పొందాయి, ఒక ది, విం సుబ్బారావుగారి కంపెనీయూ, ఆలాంటివే కొన్ని అమెచ్య్యూరు కంపెనీలూ తప్ప, సరియైన క౦పెనీలు గాని, సర్మిమన నాటక విధానంగాని ఒక్కటంటే ఒక్క మనా ఉంచా?

చిదా ; ఇంతకీ మీరనేది ?

కోనంగి ఏ నేననేది ఏముందీ? మనకు జఒకకోటి వీణ్శన్నాయి, అద్భుత మైన నాటకవిధానం చూపించడానికి,

చిదా ; ఏదో గాలికబుర్తు చెప్పక నొలుగు గట్టి విషయాలు చెప్పండి. మరీ, _

కోనంగి ? ఏమి గట్టి విషయాలు, మన తెలుగుదేశంనిందా నిండి పోయిన నాటకొలలో గట్టివిషయాలు ఏమున్నాయి. చివానందంగారూ! పద్యాలు గొంతుక చించుకుని నాటకళాలఆంతా నిండి ఆ చుట్టుపక్కల

కోన ౦0గి 207 వీమఘలునింపి, ఆ ఊరంకా నింపి, పక్క ఊబ్ళుకూడా పాశేటంకగా అరిచే వారంతా గొప్ప నటకులు, అభినయం మన సం[పదాయనూకాదుు (ప్రకృత్యను కరణమూ కొమ్సు చివరకు (ప్రాపంచకవాదమూ కొదు,

చిదా $ మంచిదారి ఏమిటో సలహో యిన్వంగీ అంటే, ఉన్నవాళ్ళ నందరినీ ఏకికే ఎలాగంతీ?

కోనంగి £ చీదానందంగారూ! ఏకకుండా పరుపు ఏల్లా కుడతామండీ?

చిడా ః సరేళెండిి పికండిి ఏకండి! ఏ పరుపు కుడతారో అదీ చూసొనుగా!

కోనంగి వ నాటకం, ఏక పొష్రాభినయం కలది ఆయిశే ఒక్కడే నట కుడుగాని అభినయించే బాలికగాన్తి నాటకం జరుపవచ్చు? చంద్రశేఖరం గారిలా చెంచయ్యగారిలా. పేరూ నంపొదించవచ్చు. కొని నాటకం అంటే సొముదాయక భినయపూర్హ ము కొబిట్టి అందరూ (కుతిగా అభినయించాలి, అలాంటి సందర్భంలో ఈ కొంటాస్త నాటకొలు ఏమిటండీ? ఇటువైపు నుంచి ఏ పులికొటుగారో వచ్చి, ఊళ్ళోవాళ్ళను నబణగురిని కలేసుకుని నాటకం ఆడటం ఎంత హాస్యాస్పదమూ, కళకు ఎంత అవవానమూ?

చిదం ; ఇవాళ మీరు నాకు లెకరిచ్చే కరదాలో ఉన్నారు. కొన్‌ యండి.

కోనంగి : (ప్రస్తుతం నేను లెక్బరిచ్చే వీరుడిలా తయార్సై ఉన్నాను. మీరు వినకపోతే, ఈ గోడలకూ ఈ చెంచీలకూ ఉవన్యాసం హోరాహో

చిదం £ అందరూ ఏమనుకుంటారు ?

కోనంగి 1 అనుకుంపే అనుకోనీయండి- నాటకం పోరను జ్షాపకం కోసం గట్టగా జ్ఞాపకం చేసుకున్నా ననుకంటారూ? జూలియస్‌ సీజరులో ఆంటనీలొ.

చిదం $! ఇంతకీ మీ సలహా?

కోనంగి : వినండి. ఒకటి ; మాట్లాడవలసినచోట ఆ భావాన్ని పద్యంగాగాని పాటగాగావి అభినయం చేయకూడదు, రెండు ; అభినయా నికి అనవసరంగా చేతులు కదల్భడం,; మొగం, కళ్ళూ తిప్పడం ఉండ

ల$ కోన ౦0గి కూడదు. మూడు ; తెరలు ఒశేరంగువి వుండాలి. రంగస్థలం తెల్పడానికీ సెట్టింగు లుండాలి. నాలుగు : వేషాలువేయడం నూతన విధానాన్ననున రించి ఉండాలి. అయిదు ; సంగీతంలో హార్మోనియం ఉండకూడదు ఆరు ; నాటకంలో, పొర్దు పొఠంగా వచ్చేవరకూ రిహార్చలు జరగాలి, ఎడు ?

చిదం ; మీ జావికా ఎంతవరకూ ఉందిబాబూ?

కోనంగి ; మీరు ఆచరించ గలిగితే డెబ్బయివరకూ ఉంది,

ఈలా ఆల్లరివేస్తూ కొనంగి కొంక నాటకవిధానంలో మార్పు తీసుకు వచ్చాడు. అసలు కఏ రాసిన నాటకంలో, ఆనిరుద్రుణ సట్టువోగాన ఉష

ఆపో! నా (పాణశ్వరు

హతవిధి బింధించెనుగా!

ఈ సుకుమారుడు మన్మథ తనయుడు

ఏలా భరింయించు కష్టములు ఆహా!

అని వడ్చి మూర్చపోతుంది. అది చూచేసరికి కోనంగి రిహార్సులు గదిఆంతా విండిపోయెటట్లు పకపకొ నవ్వాడు, అందరూ తెల్లటోయారు. కొందరికి కోపం వచ్చింది. చిదంబరంగారు మొగం చిట్లి ౦దుకుంబూ *వీమి టండీ ఆ నవ్వు? రిహార్బ్పల్చులో ఈలా (పతిబంధకొలు పెడితే నాటకం నీలా తయారవృతుందండీ కోనంగిరావుగారూ?” అని అన్నాడు.

“అవదండి నాకు తెలుసును, కొబిట్టి కొనీయ్యండి. ఏమీలేదు ఆ పాట ఎందుకూ? నీకుస్తూ ఎవరన్నా పాట పాడతారా? ఆని నవ్వు వచ్చింది” ఆని కోనంగిరావు అన్నాడు,

ఒక నటకుడు “మీకిష్టం లేక పోతే నాటకం మానివెయ్యండి”ఆన్నాడు.

“కోనంగిరాపుగారు మానివేస్తే నేనూ మావివేసాను అని ఉవషవేషం 'వేస్పీ అమ్మాయి లేచి నిలుచుంది.

“మన్మ మడు లేకపోతే రతి ఎందకు?” ఆని రతీదేవి వేషంవేపే ఆమ్మాయి లేచి. ది.

కార్యదర్శి గోలపెడుతూ *ోఅదేమిటండీ, నన్ను కూయంనదిలో సడమన్నారా ఈ నొటకం అవుతుందని పేపర్ల న్నిటిలో వేశాం ఆహ్వా

కోన 0గి ల00 నాలు పంపాము. కరప(తొలు అచ్చువేసి పంపుతున్నాము, టిక్యట్రప్పుడే వేయిరూపాయల వరకూ అమ్ముడయ్యాయి. అందులో కోనంగిరావుగారి పేరు చూచే మూడు నాలుగు వందల రూపాయలు. వచ్చాయట, నాటకం మానివేసి ఆంధ్రమహానభను నడిసము[ద్రములో ముంచుతారా ₹ో అని అన్నాడు, కోనంగి నవ్వుతూ “*ోచిదంబరంరావుగారూ 1! మీశేమీ భయపడకండి. నేను మానటంకేదు. ఎవ్వరూ మానరు. ఉషా ఆనిరుద్దులు కలిసినప్పుడు డి విడిగా పాటలు పెట్టారు. రతీమన్మథులు కలిసినప్పుడు పెట్టారు. అవి చాలు, ఈ రంగం తర్వాత ఒక కొత్త రంగం ఉష తన గదిలో ఒంటిగా ఉండి, ల్‌ చరిత్రకు సంబింధించినట్లు ఒక పాట పాడితే దాగుంటుంది. అదీ మన కవిగారే రాసినారు, అది నేనుకోరితే ఇచ్చారు. ఆ రంగం కూడ రాసీనారూో అని చదివి ఆ ఫాటి పాడి అందరకూ వివిపించాడు, అది చదువుతోంటే, పాట పాడుశూంటే విని అక్కడివారు ఆ నాట్యాభినయానికి ఆనంద నివ గ్నులై పోయినారు. క్షే] నీలాలు విరిగినవిి వింగిలో బూడీదల నీటి కలువలు తూలి నిలువునా కూలాయి శీ మసక మసశేసీంది మధుమాస శశిమూ_ర్రి కుసుమ మధువులు ఆలమె వినపు మంటలు శక థి తెగిపోయెనా వీణ తీగెలన్నీ నేడు పొగలెగ"సె ధూపాల సెగలె శ్తె హృదయాన చిత ఫలకమునందు చేరలేదే కుంచె ప్మతరఠరచనకు రావు వర్ష విన్యాసాలు (ఆమె క౦టిలో అశువులు చేరాయి

లి] ( కోన ౦0గి చ్మితలఖ (పవెగించును

చత ఐ చెలీ ! ఏమిటి ఆ కంటనీరు లేక కజ్దబారి కూర్చున్నావు. సీ భర్త వట్టి ఆందకొడు మాతం అనుకున్నావు.

(ఉషాసుందరి ఎదుటికిటోయి ఆమె ఎదుట మోకరించ్చి ఈలా చూడు రాజకుమారీ, నీ తండ్రికి వేయి చేతులున్నాయి. కొబ్ట్ట ఆయనను ఎవ్వరూ ఓడించలేరు. సుకుమారుడు (త్రిలోక మోహనుడు అయిన సీఅందాలి బాలుని సాలీడు మధుపాన్ని పీల్చినట్లు పీల్చి వేయగలడని అనుకుంటూ భయ పడుతున్నావు.

ఉష | (తల తిప్పకుండా నిస్ప్ఫృహతో) చితలేఖ్యా వి న్నెవరు ఆ రోమలాంగుని మాయచేసి తీసుకురమ్మన్నారు జ

చిత నువ్వేగొదూ!

ఉష ; ఏ విద్యచేత (త్రిలోకపూజ్యుడు ఉన్నాడని (గహించగలిగావో, పి శ కివి ఉపయోగించి ఆకళ్ణీ ఇక్కడికి తీనుకు రాగలిగావో, అవన్నీ ఇప్పుడు బలహీనమై నిన్ను వదలి మాయమైపోయాయా ?

చిత £ ఏమిటా మాటలు!

ఉష $ రోగంతో బలహీనమె పోయాయా? అఆ మాటకు సమాధానం చెప్పవేమి?

చిత్ర : బలహీనం కాలేదు, అస్పుడెంత అవిచ్చిన్నంగా ఉన్నాయో ఇప్పుడూ అంతే.

పష శ ఆయితే వానిని నీ కంటిసాపలా కొపొడుతూ వెంటనే ద్వార కలో విడిచిరా! వెంటనే వెళ్ళు

చత ; ఇక్కడ నా శ క్రికన్న మించిన శ క్రిగల శ్వీనాపతులు అని రుద్ద కుమూరుని బంది ౦చినారు.

ఉష ; అయితే ఏమిటి? నువ్వు నాకు ఊరడింపు మాటలు చెప్పడం సాగింవావు, నీ మాయే ద్వారకొనగరవానుల్ని మోసంచేసినప్పుడు, సీమూాయ కన్న క లెట్లు గొప్పదై నదా సేశాపతులమాయ! అలాంటిది మా నాయన గారిమాయ ఎంతో శ క్రిగలదే ! దానిముందు పది ద్వారకా నగరాలు ఎకి నచ్చినా అవి ఏమి చేయగలవు ?

కోన 0గి 1.

చిత్ర : వారేవా ! యెంత తెలివిగా మాట్లాడుకున్నావు ! ద్వారకొ నగరము ఆంసే ఏదో పెద్ద పట్టణం, ఆందులో మామూలు దైర్య వంతులు మాత్రం ఉంటారు, వారు మీ తండ్రిగారి ముందు ఏం చెయగల రని ?

ఉష 1 అవును చిత్రలేఖా ! (విచారంగా

చిత £ ఎంతైనా తండ్రి ! వెనక మీ మామగారి మేనత్త సుభ(దా దేవి నువ్వు పడిన క్షిష్ణ సమన్యలోనే పడింది. ఆక్కడ ఆఏడ తన భర్త అన్నగారు యెప్కువ శ క్రిగలవారు అని అనుకోవడానీకి కారణా లున్నాయి?

ఉష : వారికేమి ఉన్నాయీ?

చిత : ఏమిటా ఆపె అన్నగారు అవతారప్పరుషుడని ఆమె సమ్మక౦,

ఉష ౩ ఇక్కడ ?

చిత్ర : ఇక్కడ నీ మనోనాయకుని తాతగారు ఆయగేగా? క్‌ ఉష ; అవునుచి(త్రా! నాతో చెప్పావుగా (శ్రీకృష్ణభగవానుని ప్యార్రులే

చిత్ర ; పరమ సుందరకారుడు--అని చెప్పినానునే ! నేను ఆ భగ వానుని ఇచ్చలేనిదే అనిరుద్రకుమారుని తీసువొనిరాగలిగాననా

ఉష : ఏమిటి నువ్వనేది?

చిత నీకు నీమీదే నమ్మకంలేదు, ఆఅసురబాలికొలక్షీణం పోగొట్టు కొన్నావుకాపు, మీ అత్తగారు ఆసురబాలిక, మీ సవతి ఆత్తగారూ అసుర రాకొమరితే! వారందరి చరత్రలు నీవంటివే! కనుక ఏమీ దిగులు 'పెట్టుకోకుం సీ త౦(డీ పరమశివున్న ఇంట్లో క్షస్రైసుకున్నాడు, ఆయినా నీ తం(డీ ఎప్పు డై నా కౌరవులపక్షం అవుతారే మోనని ఉన్న వేయి చేతులబలం త గ్గించి వేద్దా చుని ఆ కృష్ణయ్యగారి ఆలోచన అనుపంటా !

ఉష ( ఉండు చిత్రా అయికే నువ్వు వెంటనే బయలుదేరి ఆ భగ వానునప జరిగిన సంగతి చెప్పి వారిని ఏరసాయంగా ....

చిత్ర; తప్పక తీసుపవస్తా! ఏమీ సందేహంలేదు, ఆలా థై ర్యంగా

లెల్ల హీోీజ్‌ 6గీ ఉపాయాలు ఆలోచించు, ఈలోగా నీ శ శి ఉవయోనింది కొరాగారంలోనో, ఇవశచినుండో వారిని కణసనుకో 1 [చిత్రలేఖి నిష్క 9మించును] రంగం =_ కారాగారం ప్రవేశం అనిరుర్తుడు అనిరున్దుడు ౩ కాపలాకా'సే అనురవీరుడా | (వ్రవేశం ఆసురవీరుడు అనురపీరుడు : ఏమయ్యా £ ఏమిటి * ఎందుకు పిలిచావు (భూ! అనిరుద్ధ ; ఒక వీణ తెప్పించి ఈయగలవా ? అసుర ? చి త్తం ఏలాంటి వీణ తెమ్మన్నాడ ౭ నోరర్య కారద, దు[దవీణ లున్నాయి, విపంచి రాపణ హొ _నస్తమ్ము కీస్నార వీణలున్నాయి, అనీరుద్ద 1 రు[ద్రవీణీ తెప్పించు అసుర £ చిత్తము. పుఠుషునివలె అడీగొరు! వాయించగలిగికే రుద నీనే వాయించాలి. మీ గురువు ఎవరు? అనిరుద్ధ ; మా తం్మడిగారు నాకు వీణ చదువు చెప్పారు! మా తాత గారు పూరర్ణికసినారు, ఆసుర్‌ ; మా రాజకసూరిగారికి నారరమహార్షులు గుదవు. అనిరుద్ధ = సారదమహార్షులు మా కాతగాకు సృష్టంచిన నూతన విధోనాలు, మొ శాతగారీ దగ్గరశే వచ్చి నేర్చుకున్నారు. చనుర్‌ ; ఎవరు [వభూ! మీ తాతళారు 1 అపిరుద్ధ 2 (శ్రీకృష్ణమహాత్ములు. అసుర ; అలాగా ! విన్నాను. ఇక్కడికి వతై యోజనాల దూరం ఉన్న ద్వారకొనగరంలో ఉన్న చేదాంకులై న రాజర్షి కొదూ? ఆసిరుద్ద $ ఆవునయ్యా వీణమాట ఏమి చేసినావు? అసుర ఏ చి త్తం, ఇదుగో చెవ్పిన్తున్నా |

కోన ౦0గి 218

అనురవీరుడు నిష్కు9మెంచును. ఉషాబాల బాలుని వేషంకో వీణ మోయుచుండగా అసురవీరుడు (ప్రవేశిసాడు.

అసుర ; (1సఘా | ఈ బాలుడు వీణవో (పసిన్షగాయకుడట, మహో రాజకమారిగారు వీరిని తమకడ వీణవాయిఎప పంపినారు, నాకు ఎదురై నాడు హారి అజ్హకో. ఈతని పాట వంటూ ఉండండి. ఈలోగా మీకు రుద్రవీణ వచ్చేటట్లు చేసాను,

అనిరుద్దుడు ఉషాదేవిని ఆనవాలుపట్టలేదు.

అని ; రావయ్యా లోనికి, నువ్వు పట్టుకువచ్చిన వీణ నేను చూచిన ట్లున్నది.

ఇద్దరూ లోనిమందిరములోనికి సిష్క-9మిస్తారు.

తెర వాలునుం [2 దంగం=కారాగారంలో ఒక ముందిచం

(ప్రవేశం 1

ఆసిరుగ్దుడు అక్కడ ఒక చిరుసింహాసనము పై అధివసించి ఉషా దేవి బాలకస్వరూపంలో వీణ వాయిస్తూ ---

ఉష । (వీణ వాయిస్తూ ఉంటుంది. పాట ఆయినవి.)

అని ; ఏమిటయ్యా! ఈపాట చాలా కొ త్తరకంగా ఉందే? ఉష : (నోటివై పు వేలతో చూపీంచి మాటలాడవేనని వ్యంజనం చేస్తుంది)

అన్‌ ; పాపం వినికిడి వున్నది, కొబిట్టి పుట్టుకలో దిధి వత్వంకాదు, వెందుచేత మాటాడవేవు ?

ఉష 1 (నాలిక చూపించి తన నొనట _ వేలువాస్తి విధికృత్యమని వ్యంజనము చేయును.)

అని వ జబ్బు చేసిందా?

ఓ)

౯14 కోన౦గి

ఉష : (అవునని గట్టిగా తల ఊపును. ]

అని ; భగవంకుడు ఎంత నిర్ణయుడు? వాయించవయ్యా, ఇంకో పొట వాయించి రాగాలపనచేయి. నీ పాట బాగానే ఉంది,

ఉష (ఒకో కొ తరాగం వీణజమీద ఆలపించును. ఆ ఆలపించడమూ కొత్త విధానంగా ఉంది. సం్యపదాయవిరున్తంగా ఉందీ; కొని సంప్రదాయానికి (ముతిగానూ ఉంది. పాట పూర్తి అవుతుంది )

అని : ఇదేమిటి ? సంప్రదాయ విరుద్దంగా ఉన్నా లేనట్లు కనబడు తుంది. ఎక్కాడిదయ్యా ఈ విధానం?

ఉష (విణమీద తాను ఉషాదేవిగా వాయించినట్లు వాయి స్తుంది.)

అని ; (ఆశ్చర్యం పొందుతూ ఆ భాలకునివై పు చూసాడు.)

ఉష $ (వాయిస్తూ, తన తీయనికంఠంతో పాట పాడుతుంది.)

పద్మ బంధిత మధుపమూ ర్సికి పొటబేలా పదములేలయ్యా,

అని : ఏమిటీ? ఎవరు నువు? [ చటుకు౩-న లేచి ఆ బాలకుని తల చీర ఊడతీస్తాడు, ఉషాదేవి జడ [క్రిందకు వాలుళుంది.)

ఉష ?£ అదేమిటండీ నా గొరవం అంతా భగ్న పరుస్తున్నారు ?

అవీ : దొంగా! కంటికొటుకతో రచించుకాన్న మీసాలు అచ్చంగా నూనూగుమీసొ బే ఆనుకున్నాను* నన్ను ఎంత (భమపరచావు ? అనుక

(ఆమె దగ్గిర కూరుచుండి తన కండువాకో ఆమె మీసము తుడిచి

ఉష : నా పొటకు ఆడ్డం కండి, ఆంకతఃపురక్మదోహం చేసన బంఫి తులకు వాట లెందుకనైనా ఆలోచింపక నేను వచ్చి పాడుళూ ఉంపే నన్ను బాలిక అంటూ ఆపమానపరుస్తారా!

అని £ అవును, నీవు ఉషాకుమారుడవు. నేను పొరపాటున నిన్ను ఉదయించే ఉష అనుకున్నాను,

ఉష ;$ మీరు రాశా!

కోన౦గీ ల గ్ర అని వ నేను ర్యాత్రికో ఉషను హృదయంలో ఒవిగించుకొన్న నీలా కాళాన్నో 1 నాకేమి తెలునును. ఉష ఏ అంత మతిపోవడానికి కొరణం? అనీ $ ఒక ఎల్జి అమ్మాయి వలలో పర్దాను, దాంకో సగం మతి పోయింది. ఆ ఆమ్మాయి తండీ. ఒక వేయి కిరణాల, బాకాల ఆనురుడు, విరనుడు దింధించడమువల్ల, ఆ బల్జి అమ్మాయిని విడిచి ఉండగం ఆశే విరహం౦ంలో బడి తక్కిన మతికూడా పోగొట్టుకున్నాను, ఉష ; పొపం! అందుకనే మందు లివ్వడానికి వచ్చాను. అని; ఆ మంమ నువ్వే యివ్వగలవు, రా! ఓయి వెద్యుడా నా దేహానికి మందు నా హృదయానికి మందు-- ఉష 2 చాల్లెండి! నేను వెళ్ళి చముందుల పెట్టి పట్టుకువసాను. అవి ; అబ్బా! నువ్వు వెళ్ళడమే నాకు; భయంగా ఉంది నన్ను గట్టిగా ఆదిమిపట్టుకో వై ద్యుడూ, ఎజ్జని ఆ సీ పెదవులు, ఉష; నేను వెడుకున్నా.....ఆమె లేచును. అవిరుర్దుడు ఆమె చేయి పట్టుకొని ఆ వెనక రెండు భుజాలు పట్టుకొని, ఆమె కళ్ళల్లోకి చూస్తూ ఉంటే...) (పవేళశం బాణుడు సంరంభంగా వాణు 1? ఓయి దుర్యార్లుడా! అ౦త।పురదోహం చేశావని, (పొణశిక్ష విధించాలని. కారాగారంలో పెడితే ఇక్కడ కూడా... ఉష వ (భయపడుతుంది. వణికిపోతుంది. తండికడ మోకరించి చేతులు జోడించి) చ్మకవ శ్‌! ఇదంతా నావ తప్పు, నన్ను శిషించండి! బాణా ; ఇ! నిన్ను శికించడమేమి? ఈశడు ఆంకఃపుర (దరోహం చేళాడు. ఉష వ చేయించీంది. నేను బాణా ; నువ్వు చేయించడ మేమిటి? ఉష :; నేనే ఆయన్ను నా ఆంతఃప్పురంతలోకి రప్నించుకున్నా! దాణా ఏ నువ్వేలా రప్పంచుకోగలవు? ఉష నా చెలికత్తై నాక బాలికను పంపి ఈ మహాస్పరుషుడు నిద

ల ( కోన౦గి

సోకోంపే, నా భుందిరానికి రప్పించుకొన్నాను.

బాణా ఏ ఆయినా వీడు పురుషుడు! అబల ఆయిన బాలిక ఒకె మంచీ చెడుగూ తెలియని పసివీడ్డ తన ఆంతఃపుఠరానికి రప్పించుకుంపే తాను (దోహం చేయడమే?

ఉష | భర్త భార్యను అంతఃపుర దోహం౦ ఎల్లా చేసాడు?

ఉష ; అవును మహారాజా అవును! ఈయన్ను నేను మన ఆసుర శ కిచే నా అంతఃప్పరంలోనికి రప్పించగానే ఒక పురోహితుని రప్పించి అగ్నినాక్షీగా వవాహం౦ం--

బాణొ £ ఏమిటి వివాహమా? అయికే నువ్వూ శిక్షార్లు రాలిచే!

ఉష ; వేయండి, నా భర్తతోపాటు నొకు కూడా శిక్ష. నన్ను అబల అన్నారు. పసవడ్డనన్నారు, స్త్రీల అబిలలా చ్యకవ రీ? ఎవరు చేశారు మమ్మల్ని ఆబలలుగా? మౌ మామగారి సవతిళ ల్లి సత్యవతీ చేవి నరకమహో రాజును ఓడీంచినప్పుడు స్త్రీలు అబలలుగా కనపడ్డారా తమకు?

బాణా వ ఏమికీ నువ్వు అంతకన్న అంతకన్న బొచిక (౦మీరి మాట్లాడుతున్నావు. సీ ఎదుటనే నీ దొంగభర్హను బిబ్బలోలిపించి ఒళ్ళంతా హూనమయ్యేటట్లు కొరడాతో _-(ఆంటూ అనిరుద్దునకడకు పోయి. ఆతని రెండు చేతులు పట్టుకుంటాడు. ఉష తూలి (క్రిందకు వాలిపోతోంది.)

[పవేశం (పత్యత్ష్తమయినట్లు (ప్రద్యుమ్నుడు

(ప్రద్యు £ (పకపక నవ్వుతూ) వేయి బాహువుల బలంగల మా. బావ గారు దాలకులమీదకు సోతుశ్నారు, ఇదట ఇదీ మీ (పతాపం? సను ఈడుగల వియ్యంకులమీద చూప్పదురు కొని,

దాణా; (సంశయంతో [వద్యుమ్నుని ఒకసారి, అనిరున్ధుని ఒకసారి చూసి అనిరునుని చేతుఐ వదలి) ఎవరయ్యా నువ్వు? ఈ అబ్బాయి పెద్దన్న గారిలా ఉన్నావూ?

(ప్రద్యుమ్నుడు 4 (పకపక నవ్వుతూ) దోడలు వాలిళోయింది. మామగారియందు భక్తితో మా అనిరుద్ద కువూరుడు యుద్ధం చేయడు, చటుక్కున పట్టుప్హాడు. భర్త అనిన్నీ, తన తండ సహ్యస బాహుబలం

కోన ౦0గి ల్లి?

కలవాడనీ అనుకుని భయపడి కుంగిపోయింది. కోడలిని వేదతీ్చవా

(ప్రవేశం మాయాదేవి (ప్రత్యక్ష మయినష్లుం

మాయా $ (58) ఉషా రాకుమారీ! లే! ఈలా వచ్చి నా హ్యద యాన వాలు (ఉషను ఫొదివి పట్టుకుంది.)

బాణా ః; ఇదేమిటచ్యూ, నా ఆంతఃపురాలలోకి భార్యతో వవ్చావు. ఎవరు నువ్వు?

(ప్రద్యు : మేము (ప్రద్యుమ్న నొామధేయులము, మా జనకులు

బాణా ; అలా చెప్పు, ఆ నలుపూ. ఆ నెమలిపింఛాలూ చూహూ కూడా ఆనవాలు పట్టలేక పోయాను, నాతో యుస్టం చేయడానికి ఆ చేతిలో ఆ లీలాకమలం ఏమిే?

(ప్రద్యు ఏ ఈ పుప్వుయొక్కం శ క్తి ఎరుగరు మీరు బావగారూ! (ఆ పృష్పంతో బాణుని రొమ్ముపై లిగా కొట్టగా విద్యుచ్చక్తి తాకిడి అయినట్లయి తూలిపోతాడు, తెర ఎత్రగా 20 మందిగాని, శీ.) మందిగాని బొలికలు నాట్యంచేస్తూ వగలు చూపిసారు. ఇక్కడ వెలగు. దర్శకత్వం జాగా చూపించాలి. సంగీతం అతిమనోహరం. వబాలికలందరు బాలుని చుట్జి కౌగిలింత లు, మునులు మొదలయిన చర్యలు సాట్యంలో చూపిసారు, చేసారు)

[13

ఈ: రకంగా నాటకం 'అంకా పూర్తి అయింది. (పద్యుమ్నుని పాక పోషణ, మాయాదేవి ప్యాతపోషణా, కథాసంవిధానంలో వీరికువురకూ గల చాఢసంబంధమూ చాలా రంగాలనో విన్యసింపదిడింది. నాటకొనికీ అసలు దర్శకుడు కోనంగే అయ్యాడు, ఆసలు కథా దాని సంవిధానం అంతా మార్చించాడుం

నాటక (ప్రారంభంలో, ఇద్దరు చేవపండితులు వచ్చి వేదసూ క్ర్తము ఉషా చేవిని (పొర్తిస్తూ గానం చేసారు.

218 కోన౦గి తెర పెకి లేస్తుంది, సొలం, ఉషఃకొంకులు ఆంతటా (ప్రసరిసాయి.. *మా దేళానికి (పతూష్యం వచ్చింగీ మా ఎడదలోనే "స్యేన్చాకొంతులు దరిశాయీ హిందూ ముస్తిం పొరళి శిక్కూ అందరం ఏకం ఆవుకామూ సంపూర్తంగా' దేశమాతకూ స్వాతం(త్యాన్ని తెస్తామూ” అనేపాట పాడుతూ జై భరతమాతకూ జై అని వెడతారు. ఇంకలో ఒక ఆం(ధకళోపాసి వచ్చి నేను ఆంధధ్రుడనండీ, ఉష మా ఆడపడుచు. బాణుడ్తూ నరకుడూ మా వాళ్ళు, (పాగ్లోకిషమె ధనకటక నగరం అయింది. ఆ రాజకువమూరి నాగా చమవుకున్న ఆమ్మాయి. సర్వ కళలూ నూతన జీవితం పోనుకున్నాయి. నిస్సహ స్త అయిన ఆమె (ప్రతిభ చేత్క ఉషా సం్యపదాయం. జగత్‌ (ప్రసిద్దము! ఆమె సర్వశాస్త్ర క్షానంలో ఆరితేరిన పండితురాలు. కాబసై ద్వారకలోవున్న తన. సునోనాథుప కొద్ది కాలం వ్యవధిలో తన నగరానికి తెచ్చుకుంది నూత్న సంప్రదాయాలు తెచ్చినది ఉషా దేవి! తంగడి పూర్వ సంటప్రదాయాం ఆయనకూ కళలకు నూతనత్వం. చేకూర్చినది కృష్ణుడు. అనిరుద్దుని విషయంలో మహా యుద్ధము అవుతుంది. అనిరుద్దుడు యువక హృదయమూర్రి ఉష సర్వ కళలలో నిత్యమైన నూతనోదయం, కళారహస్య (ప్రద్యుమ్నుడు, రసము, అతి సమ్యస్థితి (శ్రీకృష్ణుడు. పూర్వాచారము దాణుడు, ఈ నాటకం (పసిద్ది కెక్కిన నవ్యకవి భూడివరాజు (వ్రాసినాడు. సెలవు” ఆని సూత్రధారులు వెళ్ళిపోయినారు, నాటకం ఎంతో ర్స్‌ కట్టందిం భారతంలోని ఉషానుందరీ పరిణయ ఘట్టంలో ని పద్యాలు అబ్బయామాత్యువి *అసనిరుద్ద చరిత్ర" కావ్యంలోని పద్యాలూ, చరంగమూ, రణంగమూ మధ్యన మంచి గొంతుకులుగల ఇద్దరు యువకులు నేపథ్యంనుండి చదువుతూ వచ్చారు, స నాటకం పూ క్రకాగాన్నే చివర అభినందన సమర్పణ అయింది,

కోన౦0గి బేరి (్రచ్యుమ్ను పాత నిర్వహించిన కోనంగివి ఎంతమందో మెచ్చుకుంటూ చూట్లాడారు, ఆ సాటకం ఇంకోసారి అక్కడే ఆడగానికీ నిశృ్శయిందారు. ఆ రాటికి రాతి అప్పుడే అయిదువందల రూపొాయఠఅ టిక్కెట్లు అమ్ముసై పోయాయి. కోనంగి మొగం తుడుదుకుంటూఉంపే అనంతలక్ష్మీ పరుగున వచ్చి క అద్బుత అవినమయం మీది? ఆందరూ మెచ్చుకున్నారు. ఈ నాటకానికి (ప్రద్యుమ్నుడే కధానాయకుడా అన్నారు కొందరు సుమంగో అన్నది. కోనంగ్ని ; నన్ను ఎక్కువ మెచ్చుకోకు లక్ష్మీ! అనంత ; అంతశబాగొ ఆభినయింవారు. మీ రకంలో కదూచిప్తూడి వారీ సం(పదాయం సపినున్నా (పనహస్తోందా? కోనంగి ; అవును లక్ష్మీ! మా అమ్మగారు కూచిపూడిచోఏ ఒక కోటుంబంవారి అడపడు ము. అనంత ః ఆలా చెప్పండీ. మా దషణాది నర కీ జాతికి గురువులు మీ కూచిపూడివాచేనట, ఇంకలో సీతాదేవి అక్కడికి వచ్చింది. “హర్షో కోనంగిరొ వుగారూ! మీరు బందరునుంచి తిరిగివచ్చి దుక్కి 'టెద్దులు నినీమాలో అభిన ముంచారు. ఇంజవరకూ ఎనిమిది సారులుచూళాను. ఎంతబాగా అభినయంవారందీ ఆ చిత్రంలో, ఇంకావిఏ దొమ్మలలో అభినయిసా మ? ఈ నసాటకంలో ఆభినయిస్తున్నారని తెలిసి వవ్వాను” ఆవి గదిగబి మాట్లాడి అతని హస్తము స్పర్శించి నంతోషంగా జాడించింది. కోనంగి వ సీతాదేవిగారూ! మిమ్మల్ని చూడడం చాలా సంతోషంగా పుంది. మీరు ఈఏడు సీనియర్‌ ఎఫ్‌. ఏ, ప వచ్చారుకదూ? పీత : అవునండీ. కోనంగి : ఆనంతలక్షీ, వీరు సీఠాదేవిగారు. "హేబారు అయ్యం గార్లు వ్‌ర్ని 'పెండ్డి చేసుకుందామనే ఈపూరు వచ్చారు. కాని లాభం లేక పోయింది. వీరి తండ్రిగారు. (పభుశక్వ కొర్యదర్శి కార్యాలయంలో ఒక కార్యదర్శి, సికాదెవిగారూూ ఈవాలిక ఆనంతంక్ష్మి-నా జన్మాన్ని వీలదోడు

లైలిగి కోన౦గి

చ[కవరిని, వి ఏ, జూనియర్‌ చదువుకున్నది,

సీకా ? వీరిని బాగా ఎరుగుదును. వీరు మా కాలేజీలో ఎన్నో బహుమానాలు, ఆటలలో, ఉపన్యాసవ్యాసంగంలో కొడ్రుతూవపుంటారు,

అనంత : వీరిని నేనూ ఎరుగుదును. మా కొలేజీ తమిళశసంఘంతో సభ్యులుగా వున్నారు.

కోనంగి ; రండి మనం సోదాం.

సీకా ఏ మీరిద్దరూనూ మా యింటికి రేపు టీపార్టీకి రావాలి,

కోనంగి : తప్పకుండా, ఏమంటావు అనంతలక్ష్మీ!

ఆసంత వస్తానండీ సీతా దేవిగారూ! ఎన్ని గంటలకు?

సీశ్రా ; సపాయంకాలం అయిదున్నరకు, తప్పకు౦డా రండి* వూ తండ్రిగారి ఆహ్వానము రేపు ఉధయ మే అందుకుంది. "సెలవు, మంచిరాత్రి మంచిరాతి!

ఆమె ఆతివేగంగా వెళ్ళిసోయింది. అనంత లక్ష్మీ, కోనంగీ గబగబ మెట్లుదిగి అనంతకారులో కూర్చున్నారు! జయలక్ష్మి అదివరకే వెళ్ళి కారులో కూర్చుందిం వీరుకూడా. వెనుక స్థలంలో కూర్చుంమే కౌరు కదిలి వెళ్ళింది

జయలక్ష్మీ వ కోనంగ్‌రావుగారూ! చెట్టియారు. రాయించే ఉక్కరాలు చూస్తున్నా రుకాదూ] ఆరవభాష మీకురాదు, చదనంాని భయంకర భావాలతో ఉన్నాయి. ఏవరిచేతనో రాయిస్తున్నాడు, ఆదేనో చచ్చు తమిళం వార పతికలో 'పేర్తునూర్చి నన్ను గురి౨చి, మాళిమ్మాయిని గురించీ కధ రాయిస్తు న్నాడు, నేను వఏమిచేయను?

కోనంగి ; ఆత్తగార్హూ. మీరేమీ కంగారు పడకండి, ఈనెట్టి మూరుకు భగవంళుడు త్వరలో బువ్దిచెబుకాడు లెండి. మనం ఏమీ తొందరపడవద్దు. సత్యం మనకు తెబును, మన 'స్నేహితుళందరకూ తెబనును. అందుచేత వాడు ఎన్ని ఆనకళవక పనులు చేస్తే ఏమిభయం?

అనంత ; అమ్మా! ఈ విషయం మా మౌొష్టరుగారు నాకు బాగా టోదింవారు. ఆ రాతలవల్ల , ఆ ఉత ్రరాలవల్ల, మనకు వచ్చే నష్ట మేమిటి?

కోన9గి ; నిజంగా ఆలోచిస్తే మనకు వచ్చే నష్త్టం ఏమీ కనబడదు

కోన౦గి లిల్లి!

మనం గోలపెట్టి మనస్సులో బాధతో తొందరపడి వపవైనా చేళామా వారి ఉస్షశం మొదటితరగతిలో మొదటగా నూటికి యావై మార్కులకో

వారు ముగ్గురూ. అనంత లకీ ఇంటికి వోయారు.” జయలక్ష్మి కోనంగిని తన ఇంటిదగ్గరనే పడుకోవుసి కోరింది,

డాక్టరు తనకోసం కనిపెట్టుకొని ఉంటాడన్మీ ఒక గంట మాట్లాడి కాస్త కాప్మీతాగి తాను నడిచి వెళ్ళిపోతానని కోనంగి అన్నాడు,

జయలక్ష్మీ లోనకు వెళ్ళిపోయిందిం వెంటనే ఆనంకలక్షై కోన్తంగి భుజంచుద్దూ చేతులుచుట్టి “పాపం, మీ రా సీకాదేవిని ఎందుకు చెళ్ళివేసుకో లేకపోయారో” అని (పళ్నించిందిం

“చేసుకునేవాడన్నే ఆ ఆఅమ్మాయి వద్దంటే నేను ఏమిచేయనుగో

*చేస్సకుంటానం పే ఏంచేద్దురు?ో

*ఆనసద్రు! నూ ఆశయరూపిణి నాకోసం ఎదురుచూస్తూవుం కే వెలా ఒప్పుకుంటుంది?” అంటూ కోనంగి ఆమెనుహృద యానికి అదుముకొన్నాడు.

తనకో పెద్ద సంసారం సిద్దంఆయింది* ఇదివరకు కోనంగి తన ఇష్టంవచ్చిన దారిన తిరిగాడు, తోబవారులలో, ని మంటురోద్దులో, కంకర రహదారిలో పృంతల్నో రాధారుల్లో కొాలిబాటల్లో అతడు సము[దం ఎదుట నిలిచాడు. కొని ఆ సము[దభావం ఏమి తెలిసింది. అతడు వీమలకో నడిచాడు. ఆ వీధుల పొదివికొన్న (ప్రజానీకం ఆనుభవించే. బాధలూ, ఆనందాలు ఎంత లోతు9లో [ప్రారంభం అయ్యాయో ఎంక సై ఏర్తుక ఎగిరిపో గలవో ఎవరు చెబుతారు?

కోనంగి ఒంటిగానే లోకంమధ్య నిలిచి వున్నర్తే లోకంలో బాధలూ లోకం ఆశయాలు, ఆవేదనలు అకని కేమి తెలియును? ఒకనాడు తాను ఎడారిదారినీ నడుస్తున్నాననీ, దానికి అంకువేదనీ, తాను దాహంతో ఏమయి పోవాలో అని వణికి పోయాడు, ఒకనాడు లక్షలకొలది జనంమధ్య వారితో పాటు కోసుకుంటూ వారి చెమటలు, వారు ఒంటికి రాసుకున్న అక్కరువులు, వారి ఊపిరి వెంట గంధాలు, వోరి తాంబూలప్పు సువాసనణ్క మాసిన

లై272 కోన ౦0గి

చిరిగిన దిట్టలకంపు, దాకలి ఉతికితెచ్చిన బట్టలపై, వార లలముకున్న సువాసనల ముంపు ఇవన్నీ ఆతన్ని పొదివికొన్న మాటా నిజమే?

కొని జీవితంయొక్కం బాధకు నిజస్వరూపము విశ్వారూపమై అతనికి దూరమారంగానే వుండిపోయింది. అతని బాధకు అతని నన్వ్యు విరుగుడు, లోకబాధికు లోకాన్ని నవ్వి స్తే నవ్వు చండాగ్నిని ఆర్పగలిగే పాలసము[ద్ర౦ అవురుందిం

కోటి కోటి చేతులు చాపి, కోటి కోటి గొండుకళంి లోక(ప్రజ యుగాలనుండి హృదయానికీ దహానిక్కీ మనస్సుకూ ఉత్త మస్పితి, స్యాయంకాన్నితి, ధర్మనప్తతి కోరుతూంది. అందువై కుములుతూవుంది. అస్పుడప్పుడు [పళయతాండవ మాడింది. కుంగి భూటుపై (వాలిపోయింది! ఒక్కాక్క-ణ్ణీ నాయకుణ్ణి చేసుకుంది. ముందుకు సాగింది. మళ్ళీ లేచి చిన్న మార్గాలచూచి ముందుకు సాగింది. ఎడారులు దాటింది. దారిలో నశించింది. ఆవలికి వెళ్ళింది. ఆక్కడ నందనవనాలు లేవు! అలా నడిచి ముందుకు పోతోవుంది.

కళలో, కవిత్వమో, వేదాంతయో, భకోో నమ్మకమో, క్రానమో ఆ [సజకు చేతికజ్దలుగ్యా నడిపించేశకి గా, దారిని వెలిగించే వెలుగుగా, దారిగా ఆయ్యాయి,

ఈ మహాదృశ్యము ఈ అనంత అధిండ విశ్వ (పశా జీవితం స్పందించే కోనంగి హృదయాన్ని తలుపుతట్టింది,

వెళ్ళవలసిన దారు లనంత౦. ఏపిదారి ఆయినా ఒకటే అని కోనంగి అనుపన్నాడు.

మన (పాణ స్నేహిరులు కాబటోయేవారు ముస్లి ౦ఎగువారు, కాం(గెసు వారు బాందూమహాసభవార్వు ఈలా ఎంతమందో ఉన్నారు,

సినీ మా[పసపంచంలో, నొటక్కపపంచంళో ఒడుదుడుకుగా స్పందించే జీవితాలు తన బీవితగృహంరో ఆతిధ్యం పుచ్చుకుంటాయి,

జీవితపు మధ్యదారిలో కోనంగి నడవవలసిందెే. నడుస్తు న్నాడు, పరుగెత్తుతున్నాడు, ఇతరులు కొందరు పడిపోతున్నారు. కొందరు సాటలు, కొందరు ఆటలు కొందరు తాత్కాలిక బసరో చేరారు. కొందరు దారి

కోన౦0గీ లివి

డొర్భాగ్యులకు సహాయం చేస్తున్నారు. కొందరు హేళన చేస్తున్నారు. కొందరు ఎవ్వరిలోనూ మాట్లాడక తమదారిన తాము పోళున్నారు, కొందరు ఆగి కూర్చుండి తమచుబ్టూ రక్షణై గోడలు కట్టుకుంటున్నారు,

ఏంత విచిిత మైన గీ దృశ్యం, ఈ మహాద్భవ నం, ఈ (బహ్మోండ దృళ్యం అంక్యాచూడగలిగినవారు మహోప్పఠుషులు, అచే ఎయిన్‌ ఫ్రైబిగు ధావం. అదే (శ్రీకృష్ణ భావం, ఆదే కారర మూర్‌ భావం. ఆడే మహోత్మాజీ ధావం,

ఇందులో ఎవరు ఈ (పవంచ (ప్రళయాలు సృష్టంచేవారు! వాని అర్దం ఏమిటి? అని కోనంగి డాక్టర్ని (వళ్ళ వేశాడు,

కక గూ! వెకివాడా! ఓక్‌ మనుష్యునిలో ఒక పెప్పజబ్బు (పచ? స్తే అది ఎన్నో రూపొలుగా పెకివస్తుంది. సాష[మాజ్యవాదం అనే జబ్బు లోగం లోకి వచ్చింది. ఇది పదిహేడవ శతాబ్దంలో విజృంభింపసాగి, ఇప్పటికీ లోకొన్ని బాధపెడుతూంది. అ జబ్బుయొక్క- వెరితలలు ఫాసిజం, నాజీజమూనుకో

“సాద్యువాదంలో లోట్టులేవా?ో

“ఉండవచ్చును, అఎ ఒక్కొక్క దేశంలో ఆ వాదం చేబ్ళపొడు కోవడంటతో వచ్చీన లోట్లుో

లే కై లోట్లు ఎల్లా పోతాయి? లేీకసోకే ఆవి సోనేసోవాల్‌

“కొన్ని పోవచ్చును. కొని ఎప్పటికీ సపోళకపోవనద్చునులో

“డాక్టరులా మాట్లాడోవు?”ో

ఈన్దేన్సృ డాక్టరు నమునస్వుడు ఇంక ఎల్లా మాట్లాడుకాను?ో

“నొ ంవ్రర్పు డాక్టర్లు కూడా మామూలుగా మాట్లాడవోతారుో

“వొందరు మామూలువాళ్ళు డొక్చ ర్లులా మాట్లాడటోతారులో

“కాని డొర్టరు డాక్టరుగా మాట్లాడడం అన్నింటిలో పనికీనస్తుందా నాయనా?

14

అనంత లక్ష్మి త్వరలో వివాహాం కొవాలని తల్లితో నిర్మాహ

వమాటింగా చెప్పింది.

లకీ కోన ౦గి

*ఆ దేమికే అమ్మిణీ! అవతల భూమిఆంళా వ్యాజ్యంలో పడింది. ఇప్పుడే ఈ గొడవ ఆంతా ఎందుకు?”

“ఏప్పుడూ: వారితో కలిసి మెలసి ఉంటూ వారి చగ్గర ఉన్నప్పుడు తదితరలోకం అంతా మరిచిపోయి నన్ను...”

“ఎంతకాలం. ఈలా దూరంగా ఊండాలంటావు?ః అవి సీ [ప్రశ్నః సీ చదువన్నా పూర అవా౭లా?”

ఆయనే ఆవతుంది, లేకపోలే లేదు, చదువుకీ...”

“*నదువుకీ పెళ్ళీకీ సంబందం లేదంటావు.”

*-స్పే పితురాండ్రందరూ వేళాకోళంచేసి చంపేసున్నా రు

• సెళ్ళిఆయిన తర్వాత మాతం వేళాకోళం చేయరాళో

“*చేయరమ్మా, వెళ్ళి అయినవారీ మాటి ఆలా ఉందు. మనమా: కొ బేబీలో పిల్లల తల్లులయినవా శ్శెందరో ఉన్నారు, 'పెళ్ళయినవారి జోలికి విళ్ళ కూడదని మా కొలేవీలో నియమం ఉందిలో

ఈస్పీళ్రు వీలుగా ఉంది నియమం!”

కసాక్ర పీలగా ఉందో వేదో ఆదికొదు విషయం, నేను వారిని ఒక్యా నిముషం వదలి వుండలేను, స్నేహంతస్ప యింకో సంబంధం లేకపోతే వారికో తిరుగుతూ యితర అనుమానాలకు గురికాకుండా ఎట్లా వుంటాను? నువ్వు ఏనాడు కెచ్చిపెట్టావో ఆ ఫెట్టియారును, ఆ రాక్షసుడు నెమ్మది నెమ్మదిగా మా కాలేజీలో నన్ను గురించి. వినరావి అఆపవాదులన్నీ వెదజల్లు తున్నాడు”

“ఇదా. వ్యెర్రితల్లీ నీ భయమూ? మన్నారుగుళ్నో మన అయ్యవార్ల ౦ గారిని ముహూర్తం పెట్టమందాం. నేను కోనంగిరావుతో చెప్పి అన్నీ సిద్దం చేసాను.

ఆ నూటలు వింటూనే ఆనంతల క్షీ తల్లిని కౌగిలించుకొని త్ల బుగ్గను ముద్దు పెట్టుకొని నాట్యంచేస్తూ తాను తన కాలేజీలో ఆడిన నాటకం లోని ఒక పాట :

ఈ గ్రోక్ష మెంత తీయనై ౦ది కోక మెంత హీన మైంది

కోన ౦0గి బలగ మూక బాధ చేల [ప్రజకు హౌవులుండె తావులుండె పూలనాను మధుసముండె తావిరంగు ఉదయముంది, రంగు రంగు భూమిపైన రమ్యరూప దర్శనమ్ము తలిరుటాకు తరళమూ 3, పదో యాజఉజదయంలో ఆనందం తాళాలై ఆడుగువే సె [బదుకుదారో అని పాడుకుంటూ త న్నతిమనోహరంగా అలంకరించుకుంది. నాటకమైన నొల్లవరోజది. కోనంగి రావడం తరువాయి. అతన్ని పొదువు కోవడమే! అతను కదలడానికి వీన్లేదు, ఆది (కిష్టమస్‌ "సెలవరోజులు గనుక అనంతలక్ష్మి ఇంటిదగ్గి నే ఉండడం, కోనంగి. నసీనిమాకు తీఫుకు వెళ్ళాలి, కోనంగి వీవకి తీసుకొని వెళ్ళాలి. కోనంగ ఎక్కడివైనా తీసుకు పోవాలి, ఎన్నూరో, కంచ్తో మహాబలిపురమో, తిరుక్కా ఇకుందర మో (పకీతీంం) కోనంగివచ్చి శిల్ప సందర్శనమూ, క్షత (పదర్శనమూ చేయిం చాలి, తిరువన్నామలై వెళ్ళి రమణ మహర్షిని దర్శీంపించాలి. హాళ్ళకు సెలవలు సం(కాంతి చివరకు. ఈలోగా చెన్న పట్నంలో గానసభ లన్నింటిక్తీ వెళ్ళారు ఆమె తీగలా కోనంగిని అల్లుకుపోయింది కోనంగి ఆమె (పేమా వేశం చూచి ఆశ్చర్‌ గ్రంపొందాడు,. ఇంతవరకు అనంత లక్ష్మీకి తనయందు గాఢ పేమ లేదని ఎప్పుడూ అనుకోబేదు. కాని ఈ విధంగా తన్ను వివాహం కాకుండానే ఇంక చుట్టివేస్తుందని ఎప్పుడూ అనుకో దేదు,

ల28 కోన ౦0గి

ఒకరోజు సినిమానుంచి వసున్నారు ఆమె కారులో, అనంకలక్షి? వెంటనే అతని కౌగలిలో ఒదిగిపోయింది. అతని మోము రన మోముకు గట్టిగా ఆదుముకుంది, ఆతని కన్నులు, అతని పెదవులు గాఢదుందనాలతోే ముంచె తింది, అతడు పరవశుగై కూడా, వట్టి సొక్షీలా ఆమె చేష్టలు గమనిస్తూ అలా ఊరకున్నాడు,

ఇల్లు వచ్చింది. లోనికి వెళ్ళాడు. *అనంకం! సీకి మధ్య ఇంక (పేమ విజృంభణ మైంది, దానికి నే నెంత (ప్రశ్నించుకున్నా కోచటంచేదు?ఃో ఆని (ప్రశ్నించాడు,

అనంతం అతనివైపు తేరిపార చూచింది. ఆమె చూపులలో స్‌వో తృష్ప్టలున్నాయి, ఆమె చూపులో ఒక నిమేషంలో శినక అలము కొన్నది

“మౌష్షరుగారూ, మిమ్మల్ని ఒక (ప్రశ్న ఆడుగుతాను. మీ హృద యంతో ఏమీ దాచకుండా నిజం చెప్పండి, మీరు నాటకొలలో,ో సినీమా లలో పొలు పుచ్చుకుంటున్నారు, ధనంకోసంకొదు. అని నా కర్త మవు తుంది. ఆ పనులలో మునిగిపోతారు. ఆ సమమయూలఐలో ఒగొ్కాక్రంాప్పుడు నన్ను కూడా మరచిపోతారు. నాకు ఏమీ ఆర్హంకాక భయం కలుగుళూ ఉంటుంది”

కస్ట న్సి వెల్ల అమ్మాయి, సీకు ఈ ఆనుమానం ఎందుకు కలగాలి? నువ్వు చదువుకొన్న అమ్మాయివి, నీకు చదువు ఎందుకు అని నేను (వశ్న వేయ వచ్చునా?

*వాకు చదువు పురుషులతోపాటు ఆడవాళ్ళ సమం అవడానికి!”

“ష్య దుషులు ఏీమిచేసూ ఉంటారు?

“అన్ని పనులూ”

“ఆ పనులన్నీ ఆడవారూ చేయాలా?”

“*ఆ చేయలేనివి ఒకటి రెండు ఉండవచ్చుగాక.ో

“ఆలాగే స్త్రీలు చేయగలిగిన పనులు మగవారు చేయలేనివి కొన్ని వున్నాయి!”

“*లనృ్ఫన్నుుో

కోన ౦ గి 227

“ఆంతకేగాని, ఆ సమానమూ శ్రీ పురుషులు (పేమ (పేమ అని కూచోరుగడా[ో

అనంతలక్ష్మీ తెల్లదోయి కోనంగివై పు చూవింది, అతడు చిరునవ్వు నవ్వుతున్నాడు, ఒక్కా నిముసం ఆలా చూచింది. ఆనంతలక్ష్మి కన్నుల నీరు నిండింది. గబగబ లోనికి పరుగెత్తిపోయి. తన పడకగదికి పోయి, (పక్క మీద(వ్రాలి వెక్కి. వెక్కి. ఏడవడం (పారంభించిందిం

కోనంగ్‌ తెల్లదోయాడు. తా నేమన్నాడు ఆమెకహకోః, ఆమె కళ్ళలో పీరు విండీందే! ఆ దివ్యసుందరగా[త హృదయంలో ఏ బాధ చేరింది? ఆ అమలహృదయ మనస్సులో ఏ అనుమానం మొలెర్రింది?

అతడు నమ్మగిగా ఆమె గదిలోక్సి వెళ,నాడు. ఆమె పరుపుపై చోన్లగిల పడుకొని దిండులో తలదూర్చి సము[ద్రమై కరిగిపోతున్నది.

కేర్‌

“ఈలా చూడు లక్ష్మీగొ కోనంగి ఆఅనంతలక్ష్మిపె [వాలి ఆమెను పొదివిపట్టుకొని, తనవైపు తిప్పుకొని, ఆమెచెవిలో “నువ్వు నాకు రాజ రావేశ్వరివి, నువ్వు నాకు ఆత్మవు, ఎందు కీ దుఃఖం? ఏమి టీ ఆవేదన? నువ్వు ఆజ్ఞ ఇయ్యి. అగ్నిపర్వతంలో ఉరుకుకాను. నువ్వు నాకు చ్మక వక్తినివి! నాకు నీపెన (పేమ ఎంతవుందో దాని అనంతత్వయు నాకు మాతం తెఎనునా లమ? క్‌

ఆమను గాఢంగా తన హృదయానికి అదుముకున్నాడు, ఆమిన ఊపిరాడనట్లు చుంబించినాడు, ఆమెను నలిపివేళాడు,

అతనికి కళ్ళనీళ్ళు తిరిగాయి. ఆ విషయం ఆ గడవబిడలోవే అనంత లక్ష్మి చూచింది. ఆమెకు మనస్సు ఒడుదుడుతై పోయినది. వెంటనే తన దుఃఖం కష్టపడి ఆపివేసుకొని మంచంమీదనుంచి లేచి స్నానాలగదిలో నికి వెళ్ళిపోయింది.

కోనంగి ఆ బాలిక వచ్చేవరకూ ఆలాగే కూర్చున్నాడు, అరగంట వరకూ చూచినాడు, అనంతలక్ష్మి రాలేదు. అతనికి ఆశ్చర్యం కలిగింది, జాలివేసింది. ఈ బాలికలు చదువుకున్నా బాలికలే! బాలికలలో స్రీలలో

లి కోన 6గి

చదువు నరనరాలకూ ఎక్కి.పోలేదు. రండు మూడు తరాలవరకూ చదువులు హర్తుకుపోతేగాని స్త్రీలలో భావగమనము (కొత్తదారులు పట్టదు,

అయినా అనంతలక్ష్మీ హృదయం అనుమానం ఆయ్యే జాతిది కాదనే తాను వీశ్నయావికి వచ్చాడుకదా! ఇంక అనుమానం తప్ప అనంక లక్ష్మీని ఈ స్రతికీ తీసుకువచ్చింది ఏమి ఉంటుందిగనకొః నాటకాలలో, సినిమాలలో ఎవళవరో యోవనంగల అందమైన న్తీలతో కలిసి అవన యించవలసి వస్తుంది, అప్పుడు తెలివితక్కువ భార్య ఆనుమానపడుతుంది.

తోకంతో కార్యసంబంధం ఉన్న వాళ్ళందరూ ఇతరులతో సంబంధం లేకుండ ఎలాగు? పురుషులకు ఒక్క పురుషులతోమా(తం అనిగావు శ్ర లకు ఒక్క స్తీలతోమాత్ర మే ఆనిగావి, భార్యగాని, భర్మ గాని పంతాలుపట్టి కూర్చుంటే లోకం కొల[పయాణం ఎలా చేయగలదు?

ఈ బాలిక సొధారణ బాలికలకన్నా ఆద్యస్టవంతురాలు, ధనమూ, ఆఫ రూపమూ, హృదయమూ, విద్యా ఉత్తమంగా ఉన్నాయి. ఆలాంటి బాలిక అనుమానరోగాసికి పాల్పడితే తన జీవితమూ, తన భరజీవితమూ యమళలోక౦ చేనుకుంటుంది,

కోనంగి నిట్టూర్చువిడుసూ లేచాడు. నెమ్మదిగా గదిబయటకు వచ్చాడు. అనంత అమ్మీ చదువుకునే గదిలోనికిపోయి ఆక్కడ రక సోఫాలో ఆలోచిస్తూ కూచున్నాడు, కళ్ళు మూసుపన్నాడు. కొని విద్ర మౌ[క్ర౦ లేదు,

ఆత డల్లా పండుకొని ఉండగానే కొంత సేపటికి పనిమనిషి ఒకతె వచ్చి ఆ గదిలోకి తొంగిచూచి కోనంగివై పు తేరిసారచూచి వెళ్ళిపోయినది, ఆ విషయం కోనంగి ఎరుగడు,

తాను వీదవాచై ఒక ధనవంళురాలైన బాలికను వివాహం చేసుకో వాలని సిద్దం ఆయ్యాడు, ఆ బాలిక ఆందాన్ని చూచీ ఆ బాలిక కొవాలని కోరేవారు చొలామంది వున్నారు. ఆ బాలిక తన్ను ఏమిచూచి [పేమిం చింది? [(పేమకు అర్హం వుందా బేదా! (పేమ దేహాన్ని కొమకొంత తృప్పి పరచుకోడానికి కోరటం వంటిదో & వివిధ వ్యషలత కోరికలు వివిధంగా వుంటాయి. బాహ్యరూపం మాతం చూచి శ్రవి పురుషుడుగాని ప్పరు

కోన ౦0గి లైల

షువి ర్తీగాని కోరేయెడల, జఒకేస్త్రీని చాలామంది పురుషులు, ఒకేపురు షుని చాలామంది స్రీలు కోరవచ్చును.

మానసిక మైన (పేమ అయితే, మనస్సులు కలిసినవారు మాత్రమే (పేమించుకుంటారు. అలాంటివారు ఒకే స్తీవి మానసికంగా (యేమించే వారు ఉన్నారు. ఆలాగే ఒక పురుషుని నబుగువై దుగురు త్తీలు [(ప్రమించ వచ్చును.

కొని ఒకే పురుషుడు, ఒకే స్తీ ఇది ఏదో అతి వివితభావం, ఇది దేహాతీతము. మాననికాతీతము అయిన ఏదో విచ్శితళ క్రికి సంబంధించి ఉండాలి.

తాను ఆనంత లక్ష్మీని (పేమిస్తున్నాడు. ఆ బాలికను ఒక్కదాన్నే (పేమిసున్నాడా లేక ఇతర బాలికలను కూడా వాంఛింపగలఅడా$ ఇంత వరకూ తనకు సంభవించిన రెండు పరీక్షలలో, *అనీి తన్ను వాంఛింవి నప్పుడుగాని, కన సినీమా నాయిక వాంఛించినప్పుడుగాని, తాక్కాలికంగా తన దేహం కొంత ఉప్పొంగగా, మనప్వూ హృ్‌దయమూ ర30దడూ ముడుచుకుపోయాయి. కొని అనంతలక్ష్మే తన భార్య అన్న భావానికి చలనం లేదే!

ఇ౦తరమూ అనంక ౨ ష్మీకి ఎందుకు కోపం వచ్చిన ప్లు? ఆము ఈవాటీకి పండుకొని నిదురపోళూ ఉంటుంది, తనపై ర్‌్సం వచ్చిందా లేక తన విషయంచో ఏదో అనుమానంపడి, బాధ పడుతున్న దా?

ఆడనికి న్యిదసట్ట లేదు, కదలక కన్నులుమా[తం మూసుకొని హాలు లోనికి వినాయగం దీపాలు ఆర్పడానికి వచ్చినా కోనంగి కదలలేదు. దీపాలు ఆర్బి వినాయగం వెళ్ళిపోయాడు.

తాను డాక్టరు ఇంటికి వెళ్ళిపోవలసింది. కొని అనంతం ఈలా సంచరించడంవల్ల తాను ఇక్కడ ఈలా పరుండవలని వచ్చినది ఎప్పుచైనొ ఈ ఇంటిలో తాను పసండుకోవలసి వస్తుందని తనకు (ప్రత్యేకంగా ఒక గది పిర్పాటు చేళారుం

అనంతలక్కీ ఆ గదిని ఎంతో మనోహరంగా ఆలంకరించింది.

280 కోన ౦గి గదిలో తనకోసం ఎన్ని విచిత్రమైన వస్తువులు ఉంచింది! తనకు కొటోయే భర్తకు అది చదువులగది అట. ఆ భర్త ఎవరో తనకు తెలుసునట! అళనికి ఇలాఇస్లై లు, (ప్రతికర మైనవీ, ఆనందం ఇల్చేవీ ఆ గదిలో ఉండా లట. ఆలా అని ఎన్నో సంగతులు దూదాలాపంగా అడిగినర్లు అడుగుతూ అందులోకి చేర్చేదిం

ఆందులో ఒక చక్కని మంచంవేసి తొత్కా-లికంగా అది తనకై పడకగది చేశారు.

అలా చీకటిలో ఒక అరగంట పేపు పడుకునేసరిక్కి ఆక్కడికి జయ లక్ష్మి చక్కొావచ్చి దీపం వెలిగించి “ఏమండి కోనంగిరావుగారూ! మీరు పడుకున్నా రేమిటి;” అని (పశ్నగా శేక వేసిందిం

10

జయలక్ష్మి మాటలు విని కోనంగి సువ్వున లేచినాడుం

“అచ్చే! నిస్పర పట్టలేదు, ఏవో ఆలోచించుకుంటూ పడుకున్నా,”

*ప్సై క్రూ ఆమ్మిణికీ మాటా మాటా వచ్చిందా?”

*ప్లూట్రా మాటా పట్టింపులేమీ రాలేదుగాని లక్ష్మీకి *ను నాటకొ లలో సినిమాలలో పాల్గొనటం యిస్టంలేక మనస్సులో బాధ పట్టుకుందను కుంటాను

కన్పి గ్ర సిసీవూలలోనే వుంటారా?

“నేను సిీనీమాలలోనే వుండనవి మొదసే చెప్పాను కాదూ అ త్త గారూ! అనంకలక్ష్మీకి తగినట్టి భ రను కొవాలని నా అశ. జీవితంలో ఉత్తమ పథం కినుక్కుందావమని నా ఆశయం”

“అమ్మణి కళ్ళిపోతోంది. కొరణం అడిగితే చెప్పదు. నా కొశ్చర్యం వేసింది. నేను హడలి బేజారయాను.”

వెంటనే కోనంగి ముందుకువచ్చి చిరునవ్వు నవ్వుతూ *నా లక్ష్మికి నేను విస్హువు కావాలండీ, ఎక్కడవుంది?ో అని అడిగినాడు. శన పడక గదిలోనే వుందని ఆమె జవాబు చెప్పింది. కోనంగి నెమ్మదిగా నడచి ఆనంతలక్ష్మీ పడక గదిలోకి వెళ్ళాడు ఆమె మంచంమీద బోర్తగిలా పడు

కోన ౦గి 91

కొవివుందిం

“లక్ష్మీ | ఈ (పపంచంతో సీ వొక్కదానివే బాధపడుకున్నట్లు కనబడుతోంది. నీవు లక్ష్మివి. నేను విష్ణుని వి న్నిస్పుడే చేను నా హృవ యంలో ధరించుకోవాలి. ఏ దివ్యమూ రో సంపాదించుకొని, నేని మేడంత మనిషినై, నా హృుదమూన్ని యీ గదంత పెద్దది చేసుకొని అందులో బంగారపు సింహాసన వేచి, దానిపైన ఎన్నడూ వాడని గంగాతరంగత దోలాయిత పద్మా న్నాకదాన్ని తెచ్చి అది సింహాసనంమీవవుంచి, దాని మైన నిన్ను దివ్యమూల్తిలా కూర్చోపెట్టి నేనే నా హృదయింళలోనికి చ్చుకువెళ్ళి సీ సింహాసనం యెదుట మోకరించి వందే లమ్మీ దేవీం, నా యొక్క (పాణీశ్వరీం, ఆ త్మేశ్వరీం, నేను వట్టి డండర్‌ హెడ్డునుం, సీ హృదయాసికి దాధ కలిగించినందుకు తమింపుమాం. నేను చేనేన తప్పి దానికి నీవు ఏ విధమైన శిత వేసినా నేను భరింప సిస్హముగా వుంటినః అని (సార్టెంప దలచినాను” అని అంటూ ఆమె మంచం దగ్గరకు పోయి చేతుఎ జోడించినాడు.

అనంతలక్ష్మి చటుక్కున లేచి కూర్చున్నది ఆమె పకపకా నవ్వురూ “ఓయి భక్రుడుగారూనాం. నిన్ను క్షమించితినం ఆహంనీకు ఏ కోర్కై కోవాలో అది తీర్చ సివ్హముగా వంటినఃకో అని నరదహ సమూ, అభయ హస్రమూ పట్టనది.

కోనంగి మోము అనందముచే వెలిగిబోయినది, అతడు ఆప్పష్ట వాక్కులతో మోకరించి, ఆమెవై పు చేతులు చాపి “లక్ష్మీం క్షీకనము[ద్రరాజ తనయాం, (భ్రీరంగధా మేప్వరీం, దాసీనూక సమస్త వనికాం ! ధర్మా కామమోక్ష (పదాయిపీం, నా హృద-నూన వొలిపోం. నాకు రండు చుందినాలు (పనాదించుమీంగ ఆని అన్నాడు.

అనంతలక్ష్మి మంచంమీదనుంచి ఒక్క వురుకున ఆతని చేతులలోనికి [వాలినది. అక డామెను [కింద పడకుండ బంతివళలె పట్టుకొని, ఆమె శన మెడచుట్టూ చేతులు చెగియార కౌగలీంపగా, లేచి గట్టగా అదుముకుందూ, ఉదయళశ౦5కర నాట్యం [పొరంభించి

నే....నే....యీశ్వరుక్తే....

ఓ్రిలి కోన ౦0గీ నే....నే....ఆనంద నొట్యపహూరితున్తే నే....నే....సర్వ విశ్వాత్మక మధ్యస్థ పురుషో త్తృముడను నా ఆగ దేహ కామేశ్వరీ... నే....నూ....నా దేవీ.... నా దేవీ....నేనో...*

అని పాడినాడు.

ఈ విచిత (పేమ (పదర్శనము గ'మ్మాని శెదురుగుండా చీకటిలో న్‌లు చుండీ జయలక్ష్మీ చూస్తూ ఆనందంతో మైమరచిపోయి భర్తను ధ్యానించుకొన్నది, ఆమె నెమ్మదిగా ఆమె గదిలోనికి వెళ్ళిషోయింది

నాట్యము చాలించి అత డామెను ఆలాగున ఎత్తుకొనే ఇంటి తోట లోనికి తాము మామూలుగా కూర్చుండు స్థలమునకు తీసుకొనిపోనా ఆని ఆత డడిగినాడు. ఆమె నవ్వుతూ అతని చేతుఅలో చిన్నపీడ్డలా ఒదిగే ఉన్నది. తోటలో ఆమె [క్రిందకు దిగినది. అతని నడుంచుష్టూ తన చెయి వేసి, ఆకని చేతిని తన నడుంచుబ్లూ చుట్టగా ఇద్దరూ తోటలో తిరిగినారు. వా రలా వెళ్ళడం వినాయగం చూచినాడు. తనలో నవ్వుకొన్నాడు, అనం దంతో హృదయము నింపుకొన్నాడు.

వారు నెమ్మదిగా అడుగులిడుకుంటూ వారిరున్నరూ వెన్నెలలో తాము సాదారణంగా కూర్చునే పొదరంటి వపంపదిరోడకు పోయినారు. అకాడ బల్ల వు కూర్చున్నారు. వా రిరువురి హృదయాలు వ్‌ండీ ఉన్నాయి.

ఆత డనుకొన్నాడు. మనుష్యునికి ఆకలి వేస్తుంది. ఆకలితో బాధ వడతాడు, ష[డ్రసో పేత మైన భోజనం లభిస్తుంది. అకడు సంతోష న్వాంచు డౌతొడు. మనుష్యుడు వీదతనంతో [కుంగిపోతాడు. ఇల్లు పోయింది.. కట్ట గుడ్డలు లేవు. పదివంది బిడ్డలుగల సంసారము, ఆంకకన్న ఆంతకన్న సీచస్టితికి పోతుం దా కుటుంబం. అప్పు డాతనికి ఒక్కసారిగా అకీలు వస్తాయి, అతని ఆనందం (పాపంచికానందం. ఈ రండూ స్తీ పురుమల (గేమ కలబుకవరము (ప్రసాదించే ఆనందంతో సంపోగలవా ౪? ఇది

కోన౦గి లిలిశ్రి

అనంచము, ఆవి అతిశయ సంతోషాలు మాతం,

ఆమె అనుకొన్నది. న్తీ జన్మకు తన జన్మ ఆణువుఇణువునా లీన మైన పురుగుడే మోక్షం, అతవినుండే (పపంచం! అతడు (వసొదించే విడ్తలే ఆ మోక్షంలో భాగాలు, ఓహో నాకు ఉ త్తమ పురుషుడు భర్త అయి నాడు. నేను ఎన్ని వేల దేవుళ్ళవలన కోటి కోటి వఠాబు [పసాదింపదిడి నానో! అని,

ఇరువురూ ఒకరి నొకరు చూచుకున్నారు. ఇరువురూ ఆనందము త్తు

దివ్యవరము దివ్యలోకంలో ఊఉద్బృవిన్తుంది. జ్ఞానలోకంలో కనీ పిస్తుంది. హృదయలోక మవతరిస్తుంది, అక్కడ వగవంకమై బాహ్య తోకం అంతా నిండిసోకుందిం

ఇరువురూ ఆ పులగారింపు మెమరపు సమయంలో ఒకరిదేహ 'మొకరు వాంఛింనాఠు! ఇద్దరూ గాఢకామం. వాంఛించినారు. రూపం తాల్చిన (ప్రేమకు తమ దేహాలను నివేదన లిగ్సామనుకున్నారు!

కొని తమ (పేమ దేవాలయం తలుప్పలు ఇంకను మూయబడి ఉన్నట్లు వారికి తోచింది. ఆ తలుప్తలకు పెళ్ళి కాకపోవుట అన్న తాళం బంధింపబిడీ ఉన్నట్లు తోచింది

ఇస్త్షరూ రోజుతూ ఒకరి కొగిలినుండి ఒకరు విడిపోయిసనారు. సిగ పొందారు. పకపక నవ్వకొన్నారు. వేడిని జ్యోశ్స్నగా మార్చుకొన్నారు.

ఆ ష్‌ నుపథం కారాగారం ్షే

స్వ స్పిశ్రీ చొంద్రమాన వి[క్రమ సంవత్సర ఫాల్గుణ శుద్ద దశమీ బుధవారం రాతి పునర్వసుయు క్త కన్యాలగ్నమందు చిరంజీవి కోనంగేశ్యర రావును చిరంజీవి సౌభాగ్యవతి అనంకతలక్ష్మీదేఎకిని వధూ గృహంలో అఖండ వై భవముగ వివోొహం జర5ిగింది.:

డాక్టరు రెడ్డిగారు వరుని తరపున పెళ్ళిపెద్ద. వధువు తరపున ఆమె 'పెదత౦డీ పెద్దకొడుకు ఆఅనంతకృష్టయ్యంగారు పెళ్ళి పెద్ద

వివాహానికి నగరంలోని పెద్ద లెంతమందో వచ్చినారు. కొాంగెసు "పెద్దలు, కమ్యూనిస్టుపార్లీవారు, ముసింలగువారు, థియాసఫిస్తులు బ్రహ్మా సమాజంవారు, కళా(సస్పలు, సంగీతనిధుళు, నొట్యవేల్తలు దంపతుల నాశీర్వో దింన వచ్చినారు, కఏేవాహూం౦ రిజిష్తరు వివాహంగాా పొందూ వివావాంగా రెండింటి[కిందా అయినది.

మూడు రోజులు ఉక్సవాలు జరిగినాయి. మూడు సొాయంకాలాల గానసభలు, రాత్రిబృ నృత్య[పదర్శనాలూ జరిగినవి,

తనతో చదువుకొన్న బాలకులు ఎంతమందో కోనంగి వవావాోనికి వచ్చినారు. వారి రాకపోకలకు కర్చు లాతడే ఇచ్చినాడు. వారందరు పెళ్ళి కొమరితను చూచి కోనం% వంటి ఆద్యష్టవంతు డీ భూలోకాన లేడని పొగడినారు. కొందరు కోనంగి అదృహ్హైనికి తమకు ఓర్వలేనితనం నస్తున్న దని అల్లరిచేసినారు.

కోనంగి వివాహానికి "సారా కన్యయు, సీతాదేవియు. వచ్చినారు. సీతాదేవి కోనంగితో ఈనకును సంబంధము. కుదిరెదనిన్నీ, ఏలాగన్నా తాను

కోన౦గి విలీర్‌

చేతులారా కోనంగిని వదలుకొన్నా నని తెలిపింది. రాబోవు వరుడు పి.డద్ల్యుం డి. శాఖలో సబుడివిజనలు ఆఫీసరుగా ఏర్పాటయిన ఆరవ అయ్యరు అబ్బాయి అనియు అతనకి ఆలా ఏర్పాటుచేసింది తనతం (డే అనిన్నీ ఆమ తెల్పిందిం

“సారా” ఆనంకతలక్ష్మిని కౌగలించుకొని *అనంత్‌, నువ్వు అదృష్ష వంతురాలివి, తెలిఫగలదానివిన్నీ. కోనంగి నీ జన్మకు సంబంధం కలగడం అదృష్టం, అతన్ని నువ్వు (పేమించడం ఉ త్త మజ్జానం. అతడు డేవకుమా రుడు” అని అన్నది.

ఆనంత అక్ష్మీ 'స్నేహితురాండ్రందరూ వచిినారు, ఆ ఉత్సవాలు

ఆ ఉప్పొంగులు, ఆ అన్హరులుు ఆనందాలు, మదరాను నగరంలో ఒర్క సారి వేయి యువతీయువకుల జంటలకు వివాహము లై నట్రయింది.

వెంపటి సత్యం, వేదాంతం రాఘవయ్య, సా్యమాజ్యలక్ష్మీ కలసి ఒక జట్టుగా నాట్య చేశారు,

భోలానాథ్‌ జట్టువారు ఒకరోజున నాట్యం చేసినారు.

దక్షకాదినుండి ఒక నగ్రకీబృంద మొకదినమున నాట్య (పదర్శన మిచ్చింది.

వివాహము అనంత లక్ష్మీ పరీక్షలైన వెంటనే అయినది, ఇక ముందు న్నది మధుమాసము,

• సాల్ల్గవదినాన ఆవారం (పకౌారము కోనంగిక్తీ అనంకలక్ష్మీకీ సంధాన

ముహూర్తం అయినవి,

జయలక్ష్మి అయ్యంగా$ ఇంట సాధారణంగా జరుగు వేడుకలే తన ఇంటనూ చేయించినది. కోనంగికి కృష్టునివేషమును, ఆనంతల క్ష్మీక్‌ రాధ వేషమును ఆలంకంంచి వెండికోళ్ళుగల పూఠ ఉయ్యాలయం దూపుచూ జయలక్ష్మీ చుట్టపు పుష్పాంగనలందరు కోకిల కంఠాల పాటలు పొడినారు,

ఎన్నెన్నియో వేడుకలై నవి, బందరునుండి కోనంగి (ప్రాణ స్నేహి తుడు మధుసూదనరావు పెళ్ళికి వచ్చాడు.

ఆ రాతి స్వర్గధామంలా ఆలంకరించిన శోభన మందిరంలో వారిద్ద

20 కోన౦0గి రొంటిగా ఉన్నారు, వారి ఆనందము ఆసాడా గదిలోనికి గవాకిల గుండా తొంగిచూచే ఆకాశమే. వరర్థించి మరునాడు సూర్యునకు నివేదింపలేక పోయింది.

అంతకుముందు సొయంకొలం కోనంగి ఇంటివెనుక తోటలో ఒంట రిగా కూర్చున్నాడు: ముసలివాళ్ళు చిన్నపిల్లల చేసికొని కొద్ది రోజులలో తాము ఆకొళంలో ఏవో లోకోలకు పోయి. ఆధరువుబేని పసికూనలకు స్వాతం(త్ర్యం ఇన్చే రోజులు పోయాయి అని కోనంగి అనుకొన్నాడు. ఆయితే ఆ దినాల్లో ఒక ముసలమ్మ ఒక పసివిడ్డను 'పెళ్ళిచేసుకున్న వ్నార్త లేమన్నా ఉండదేవాళో అని అనుకుంటూ నవ్వుకున్నాడు. ఆ సమయంలో స్నేపిళుడితో కాస్త కాలం వెళ్ళబుద్చుదామని డాక్టరు రెడ్డి కారుస్టై పెళ్ళివారింటికి వచ్చాడు. వ రాత్రే గదా కోనంగి భార్యతో కలియడము [! ఆ సందర్భంలో కొన్ని సలహాలు కోనంగి కివ్వాలని డాక్టరు రెడ్డి వచ్చాడు, “వ మైయ్‌ కోన్‌ నువ్వు గర్భనిరోధక విషయాచేమన్నా ఎప్పు డన్నా చదివావా?” “*గర్భనిరోధకం? నాకు గర్భం. వస్తుందని నే నెష్పుడన్నా భయ పడి తేరదాకొ “వహ్వా! ఏమో నిన్ను చూస్తూఉంటే ఏవో ఓ రోజున ఓ బిడ్డ నెళ్తుకొని పాలిస్తూ కనబడెట్లున్నా వు.” “ఆ బిడ్డకు తమరే తండ్రీ అవుతారు కొటోలు కా మేడ్‌ గారూ” “న్సువ్వే ఆడదానివై నబ్లయితే నీకు నేను తప్పకుండా భర్తనయ్యె వాళ్ల” “ఎన్నేళ్ళు నన్ను భర్తగా కంథటాప్ట చేసికొని వుందువు ౩ ఉప ఆర్పిగో ఆరో రోజులు “పరీ నీ ఆసాధ్యంకూలా, షారియర్‌ రాజులా తయారవాలని వుందన్నమాట 1 అవసరం అయ్యాక పెళ్ళాలపిక ఎగర వేస్తూ వుందువన్న మాటో “*బంకీ సంభాషణ చాలించి విన్ను నేను సీరియస్‌గా అడుగు

కోన ౦గి ర! తున్నా, తొందరలోనే నీధార్య తభి అవాలని వుందేమిటి నీకు ₹ో

“తల్లే అవుకుందో కూతురే అవుతుందో మనకేం తెలుసునోయ్‌ 1” “ోనిక్త ఎంత బుర్దిచెప్పినా యీ హాస్యంగా మాట్లాడడం మానవు. వూ.

నాకీ (ప్రపంచమంతా ఒక జోక్‌

తక్కినవాళ్ళ కిది పెద్దషాక్‌

నీ కంటావా

నే చెప్పాలా

నువ్వు ముందుకు సాగలేని నల్లరాక్‌

కొందరి దద్దమ్మల రీద్రి వట్టి షోక్‌

వాళ్ళకి మధ్య మధ్య ఒక్క పోక్‌

యిస్తేనేగాని, జాంబక్‌

రా స్రేగాని, వట్ట హంబదక్‌

లై వూరుకుంటారన్నమాట నిజమో కొదో (తింబక్‌

క్షేత్రంలో నిచారించవయ్యా డాక్టరు డాంబీక్‌

లేకసోతే వెళ్ళు ముసాంవిక్‌* “ఆహో! వం పాటండి! వబ సర్‌ రియలిస్టు కవిలాగున్నా వే ఖో ఉస్చేన్స సర్‌ రియలిస్టును కాదు, నేను డ్యూక్‌ రియలిస్టుని.*”

“ఓయి వెెరికవీ! నిన్ను మోదవాకం

ఆస్పతిలోనో, లేక నుంగంబాకం

కాలేజీలోనో చేర్చకపోతే వట్టి పోరంబోకం

లేక,. పరశువాకం

చెరక్‌వో, వట్టి మీనందాకం

వరో[డోమువ్యో లేక కోడంబాకం

పెద్ద చెరువువో, లేక కీలుబాకం

స్వదేశి ఆన్ప(త్రివో, లేక విభ్రివాకం

కల్లుదుకాణానివ్నో లేక వట్టి మైనూరుపాకం

బ్రి| కోస ౦0గి అయి వూరుకుంటావో, మాకేం

సా నిన్ను నిజంగా మెచ్చుకున్నానొయు డాన్షటా! నీవు సూపర్‌ సర్‌ రియలిస్టు కవిలాగున్నావ్‌ల

“సరేగాని సీ భార్య వి. యే. చదువుకున్నదన తెలుసా సీకు ౫

“ఆ తెలుసును. నాకు రెండుచేతులున్నాయని ఎంత స్పష్టంగా తెలు సునో అంత స్పష్టంగా తెలుసును”

“*వ'మోల్కే నేను నమ్మలేనులే. నీ వ్యాపారము చూసే ఏమీ నమ్మ టానికి వీలులేకుండా వుందిలే. మరి మీ ఆవిడ చూళావ్నా బి. ఏ, పరీక్షకు వె శ్మేసమయం పిల్లశ ల్లీ ఆయి కూర్చోవాలని వుంవా నీకు ౯

“నువ్వు అంకా నిర్‌ వేళాకోళంగా మాట్లాడుతున్నావు గనుక నేనూ తీవ్రకొర్యాలోచనాపరుండనై (పతివచనం బిచ్చుచుంటిని. గై కొనుము వైద్య 'శేఖరుడా, మ్మితమా, సర్‌ రామస్వామి మొదలియార్‌ సమా గార్జభంబు గా(త్రమా, తొటియాకు ఛత్రమా, నల్లరాతి పొ_తమా, అఖిడ కమ్యూనిస్టుల మి(త్రమా!”

“ఆ....చాల్లై నువ్వు వొట్టి వోటిపా(తమా గాని...”

“అవునయ్యా, ఏమిచేయమ౦టావుః?”

“గర్భనిరోధక సొధనాలు వుపయోగించవయ్యా అంటాను.లో

ఈ్సర్పక్ర గర్బని రృేద్యమైనమాట చెస్పావూ” అమిచ్తే.. డాగుదొర్వా యీ విషయాన్ని గురించి యీ మధ్య ప్యతికల్లో జరిగిన వాదోపవాదాలన్నీ వఏంటూ ఉన్నాను, హృదయంలో వరదలుకట్టి పొరుతున్న కోరకలను చంపు కోలేక అవ్వా కొవాలి బువ్యా కొవాలని అనే పెర్పమనిషిస్‌ కొదలచుకో లేదు

“ఓయి. వెరీవాడా |! ఆకలి చంపుకోలేవ్హూ నీ కిస్తమొచ్చిందల్లా తింటావూ! కడుస్ప నొప్పివ స్తే, అవేక్షంచే స్తే మందుకోసం పరుగెక్తుశావూ ! తిండి మందూూ అవ్వా బువ్వా కొవుకాటోలు $ో

నిజ మ్మే నేను మా[త్రము ఆతిప్పురుషుత్తే కొదలచు వేలేదు. ఒక్క మాటనూ(త్రం నీ కిస్తాను. ఈ వేసవికాలంలో మాత్రమే యీ ఇంట నూతన దంపతులు తమ. కొళాన్ని మధుమాసం చేసుకుంటారు, తక్కిన నెలలు వా

కోన ౦0గి లిల్రి0

రిగ్దరూ (పాణ స్నేహితులు మాతం

“ఆభివందనములు. నిన్న మెయిల్లో మీ స్నేహిశులంకా ఉ త్తరానికి పోయినట్టున్నా రే, తెలుగువాళ్ళకి, ముఖ్యంగా నీ "స్నేహితులకు, కమ్యూనిస్టు లంపే అంతకోపం సఏమిచోయు?”

“నువ్వు మహా ఆరవవాడవు అయినట్టు ! అంతగా లెక్కచూసే, తెలుగువాళ్ళలోనే కమ్యూనిస్టు లక్కువున్నారు. ఆంతకన్న కాంగెనువారూ ఎక్కువున్నారు. మీ ఆరవవాళ్ళకన్నాలొ

“ఒకమాటు నన్ను కెలుగు వాడంటావు. ఒకమాటు ఆరవవాడం టావు, ఈ మూడురోజుల ఉత్సవాలు, యీ రాత్రి జకగబోయే వుత్స్పవంతో, నీ మకి పోయినట్టుంది.

“ఆ, ఒక విధంగా మఠిపోయిందోయ్‌. నేను ఈ రోజునే గదా గృహస్తాశ్రమప్రాంగణందాటి లోనికీ పోయేది?

క్‌

తానూ కోనంగి చుట్టాల పెద్దలతో, స్నేహితులతో కలిసి వివాహం రిజిస్తా9రుగారిదగర వివాహప(త్రంలో సంతకొలు పె పడప్పుడు, అనంతలక్ష్మి సంతోషంతో వణికిపోయింది. తనంత అదృషప్టవంతురా లెన్వరు ౯ అందరూ 'పెళ్ళివారింటికి వచ్చారు,

కాను ఎదుట చూచిన పురుషుడు వీ లోకొలనుందో ఆఅవళరించినట్టు అవతరించి ఆ దినాన తన గేటు గుమ్మందగ్గర ఎనురుచూన్తూ ఉండడం ఎంత అదృష్తం? ఆలా రాకుండా ఉన్నట్లయితే తన (బళుకు ఎడారి బకుతై ఊందేది. ?

తన భర్త ఎంత ఉత్తముడు ! ఎంత చక్కనివాడు, ఎంత తెలివైన వాడు, ఆయన పాదాలకడనే తన సర్వస్వమూ! ఆయనే తనభ ర్త, (ప్రియుడు, భగవంతుడు అని. భావం గలిగింది, అదెనా (పేమ ? వారు తిరిగి తన్ను [((పేమించడం ఎంత మహోత్కృష్షమైన అదృష్టము!

ఈ రాతి చుట్టాలంతా తమ శయనమందికంళలో ఏదో అల్ల రులు చేస్తారు. రాను సిగ్గువేత కుంగిసోవలసి వస్తుంది. తన భర్తకూడా. సిగ్గుపడ

లిక కోన ౦0గి

శోరా? మగవాళ్ళకు సిగ్గు ఉంటు౦దా 1

కొను,...వారు? ఈ లోకంమధ్య! ఇదివరకు వారు మాట్లాడేవిధానం వేరు. ఈనాడు వేరుగా ఉంటుందా 1 ఎన్నిసారులు కొనూ ఆయనా ఇద్దరు మౌ(త్రమే వాహ్యాళికి వెళ్ళలేదు. ఎన్నిసారులణ ఇద్దరువూ(త మే సినిమాలకు వెళ్ళలేదు? తానూ వారూ మాత్రమే తన పడకగదీలో కూర్చుండి మాట్లాడు కన్న నమయాలు ఎన్నో ఉన్నాయి. తన మాస్టరుగారు తన్ను తమ గుండె కదుముకున్నప్పుడు తన దేహం ఆంతా ర్లుల్గుమనేది. వ్‌గో మ త్తత, పీదో మధురత తన్ను ముంచె శ్రేఏ. తనకొ సమయాలల్లో భయమూకలిగేద్కి వారు భౌదిత్యభంగం ఒనరిసారేమోనని 1

ఆలా వారు బొచితక్యభంగ మొనరించీనా తాను భయంతోనన్నా ఆనం రంతోనూ[క్రము ఒప్పుకొని ఉండును.

ఇతర ప్పరుషులు తన్ను ముట్టుకొన్నప్పుడు ఏమీ ఆనందం ఉండెది కొదు సరికదా జుగుప్పకూడా కలిగి ఒళ్ళు ముడుచిక్షసోయేది,

ఈ. దినమందు---వారూ తానూ ఒంటిగా, ఈ ఆలోచనలకు అఆంతరా యంగా. ఆ. బాలిక సహాధ్యాయివిలు పకపకలాడుతూ అనంతలక్ష్మీ దగ్గరకు పరుగెత్తుకొని వచ్చారు..

ఆ బాలికలు ఆమెను పెట్టిన ఆల్లరి ఇంతా ఆంకా కొదు.. ఆంబుజం వెనకనుంచి ఆనంతం మోముమీదికి వంగి ఆమె పెదవులు ముద్దు పెట్టుకొని, కలకల నన్వుత్తూ *ఆసి దొంగా! కోనంగిరావుగా శే అనుకున్నావా అమ్మా! అన్నది.

వోర్వోతి ; వందుకో అంబుజం? ఆది సగటికలలుకంటూ కూర్చుంది మధ్య పానకంలో పుడకలాగ, నీ చిలిపిచేస్టవేమిటి?

మీనాక్షి వ ఉండండి, ఇవాళనుంచి అనంకానికీ మనతో మాట్లాడ డానికీ తీరుబడే ఉండదు. అసలు మనకు తిన్నగా కనబడు “సందా + |

యోగం ఎప్పుడే అఆనంకం, మీ రిస్దరూ మహఘపమాస యాత్రకు బయలుదేరేది

మేరీ ; ఎక్కడికే లమ్మీ! ఊచీక్కొ, కాశ్మీరానికా ?

మీనాక్కీ $ పొమాలయాల్మా సింహళనూ 1?

కోన ౦0గి 4.

సార్వీతి ఏ ఈలాంటి తీయతీయని రహస్యాలన్నీ మనతో చెస్పుకు౦ం టుందే6 ?

ద్యారకొబాయి సిగ్గువెయ్యదు పే పాపం!

క్రమళ ; ఏమిపే అనంతం, కళ్ళు వెదుకుతున్నాయి.

మేరీ ; ఎవరో ఒకర్ని, తనక తెలుగు చెస్పిన (ప్రయివేటు మాసష్టరో? =

యోగం 1 ఒక సినీమొలో వేషం చేసిన కథానాయకుడో ?

ద్వారళకొ £ నాటకొలలో హీరోనో 1!

మీనాక్షీ ; అడాడా! ఎన్నా ఇది ఇందమాదిరి విషయం పం(డ్రారే ళ్‌ నొణతినాల్‌ అవశ్‌ ముగం శివందు పోరదే,

నవ్వుకుంటూ అనుఎతం ఇవన్నీ వింది. “*రండ్యరా, కొత ఫలహి రాలు చేద్దురుగాని” అని ఆనంతం చేచింది,

“ఇది ఫలహారంగచ్చెరీదా నే. వేరు ఒంకు ఇల్లి యే?ో అని మీనాక్షీ అంది.

ఇంతలో జయలక్ష్మి అక్కడకువచ్చి *ఫలహారాలు సిద్దంగాఉన్నాయి? రండని" వారినందరిని సగౌరవంగా పిలిచింది.

ఇల్లూ. మేడా దీపాలతో, అలుకొరాలకో కలకలలాడిపోతూ ఉందిం బాలికలందరూ అనంతలక్ష్మీని సంధానశయన గృహోనికి పంపించి మరీ ఇళ్ళకనే వెళ్ళినారు.

ఆలా తలుపువేసీ వెగ్శారు, కోనంగి ఒక్కసారిగా అనంత లక్ష్మీని కౌగిలిలోకి కబళించివేశాడు. ఆ బాలిక అకని కౌగిలిలోనే ఒక ఆనంవామృత (సవాహమై అకని జన్మ సహసాలు అఆ౭ంముకుపోయింది. వారికి మాటలు లేపు, వారే ఆనందమూ ర్తులయ్యారు. ఆనందశిఖ9త మైన అమృతము విందు వుళై ఆతని కన్నులు తిరంగినవి. ఆమె తలకట్టు, ఫాలము కనుబొమలు, కన్నులు, నాశిక్క నాశికొపుటముళలుు చెంపలు, చెవులు, గడ్డము, కంఠము అతడు పుణికినాడు. ఆమె పరవశమైనది. వివశమైనది. అతడా మ పెదవులు, ఆతని పెదవు లామె! ఒక పరమమోహనసందేశ గాఢచుంబనావసంగమ

శీల కోన ౦0గీి “అమృత కలశివి నువ్వు అమర తలోకానీక ఏకైక మూ ర్రినై ఏను కోరెద నిన్ను” అని కోనంగి అనంతలక్షిని ఈన ఒడిలో గొఢపు కౌగిలింతలో ఒరి గించుకొని ఈపాట పొడినాడు అస్పష్టవాష్కుతోం “కీ ఆనంద౦ అంత అనంత మెనదా!” “అనంకత్వం నొ ఆనందం ముఎదు ఒక క్షణిక మా[క౦ం అనంత లక్ష్మీ! “*ఆయికే నాకన్న మీ ఆశఎవం ఎక్కువా? పోనీలెండి. నన్ను వద లండి నే వెళ్ళిపోతాను 1” కసా అనంత మే నా ఆనందం, అనంకా ! అసలు అనందం నా అనంతం౦ంముంచు ఒక్క క్షణికం అని! “నా అనంతం ముందు నళినాక్షీ ఒక లి మాతం ఆస అనంత “మాటలాడటం మాని పాటలతో మాట్లాడుకారా? “మాటల్లో లో తేది పాటల్లో తీపేద్‌ నళినాథులను పొగడ *షాబ్ర పాటకు రాజు మాటలాడకు నాథ మూగనో మే నీకు ముద్దుగులిశే సాగసులే కస్పిక్యూ పాటలు వస్తున్నాయి లక్ష్మీ!” “ఇన్నాళ్ళు మీ సహావాసంచే సి

కోన౦గి 940

“తెల్లవారుతోంది గడియారం జరిగిపోతుంది”

“గగ యూర ఆపుచేయండి.”

*న్సు వ్వే చేయి ఆ పని, వెనక నసురిఫీదేవి కుండలు అమ్ముతూ వెడుతూం'టే రాజుగారి భార్య కబుర్లు చెబుతూ ఆమెను అపుచేసిందట, నె త్రిమీదకు పొద్దురాకముందే భర్తకు అన్నం పెట్టాలట, అందుకని ఆవిడ “సూర్య దేవుడా? ఉన్నచోటే ఆగు నాయనా[ొ అని అందట. ఆ మహాపతి (వ్రతమాట అజ్ఞ ఆయి సూర్యదేవుడు ఆగిపోయాడట, దానితో లోకం తల్ల [కిందు లయిందనుకో, నువ్వూ! అలా చేయి. లోకం తల్ప(కిందులై తే మనకేం భయం?”

*ోపఏల్రాగా తల్మకిందులుగా జరుగుతోనేవుంది. కాని మీరో? వెనక నశిష్తులవారు తపస్సు చేసుకుంటోంపే, సూర్యుడు నె లిపెకి వచ్చాడట. వశిష్టుడు చేతిగుడ్డ పై కీ ఎగరవేళశాడట, అవి పెద్ద మేఘము సూర్యుక్డీ ఆరికట్టిందట! మీరు మీ బేబురుమాలు ఎగర వేయండి.”

ఉఅసగనగా ఒక ఆందమైన ఆమ్మాయట. ఆ అమ్మాయి అందం వర్షించాలని (బహ్మా, ఆదివిష్టువూ పంతాలు వేసుకున్నారట....”

“*ఆనగనగా ఆ ఆందమైన అమ్మాయి, ఓక అందంలేని అద్భాయి గార్ని వరించిందట....”

“*ఆ ఆబ్బాయి ఆ అమ్మాయిని ఈలాగే పెదవుల...

ఉప్పందురూ మీరూ మీ పోకిరతనాలూో

కష్పిండను, పదికోట్లకూ ఉండను, చేబువోట్లకూ ఉండను =”

“ఉండక వెళ్ళండి...

“వెళ్ళను కోటికోట్ట్లకూ వెళ్ళను. శతకోట్లవా వెళ్ళను...”

“ఉండక్క వెళ్ళక ఏం చేసారు?”

“నా [పియురాలిని....

అనంతలక్ష్మి ఆతని నోరుమూసి, *ఏిమిటా ఆరి మాటలు?” అని గదిమి౦దిం

అకడు ఆమెచేయి వెనకనుంచే *ోనా (ప్రియురాలిని నాతో కలుప్ప కుంటాను అంటే ఆల్లరిమాటా” అన్నాడు.

ల్రీశ్రీశ్ర కోన ౦0గి అనంతలక్ష్మి తన లేత తమలపాకునేయి అతని నోటిపైనుండి తీసి జఫ్సిల్రో కలుప్తకుంపే, నా పరీత లెవరు చదువుతారుో అని నవ్వింది, “మ్సీర్రు ఆడపిల్లయి చక్క బోతారు!” “న్సవ్వు నాలో మొగపిల్ల వాడవుతావా౯ో “ఆయి పుడతాను క6నీక్చ తల్లి నౌతానా ఆబ్బాయా?ో “*న్సన మైకరం సుగా(త్రి ళాలీనులం! ళ్‌స్పా (పాణమ సీవు. నా ఆత్మే నీవు! అనంతం! నేను ఏ మహా తపస్సు చేసుకున్నానో కదా!” త అంబుజం అనంతలక్ష్మ్‌ (పథమ శోభనయామిని వర్షిస్తూ వాట రాసింది *వొరక్రరి నొకరు చూచినారు వికసించే హృదదూలతో [ప్రకటించని ఉప్పొంగుతొ రిరకురీంచిన నవ్వులతో గంధమలది వధూబాల కంఠములకు కరములకే కమ్మని అతరు పూసెను కొంతుని చేలాంచలమున. తమలపవొకు చిలుకకొరికి తరుణీ నోటి కందిచ్చెను తరుణుడు నమలుకు నవ్విన తళ తళమనె వధువు కనులు వేడుకలతొ మేలమాడు చేడెల అల్లి రిలోనే

కోన౦0గి బి0 [వీడాపతి వధువు చూసి కోడెగాడు కన్నుగీట” అని

అలాగే జరిగాయి ఆ రాతి శోభనదుందిర (పథమ సంధాన దినప్ప వేడుకలు, చదువుకున్న పల్లీలు అల్లరి చేయడం మొదలు పెట్టితే ఆ పేవా

వధూవరులు ఆపనేరు, వాళ్ళలోవాళ్ళ ఆప్పోబేరుు జయల్మి ఏిమంటుంపం కోనంగి అనంకతలక్మీకీ అత్తరు రాయాలి. అనంతలక్ష్మీ కోనంగికి ఆ నరు రామౌాలి. ఒకరి కొకరు గంధాలు రాయాలి, అప్హైకగా బుగ్గలమీద రాయాలి. పన్నీరు చర్చించారు. ఇద్దరూ ఒకరి మెళ్ళో ఒకరు పూలదండలు వేయాలి. కోనంగి అనంతలక్ష్మి తళ్లో పూవుఎ ముడవాలి. అనంతలక్ష్మి కోనంగి ఖిస్దరు పట్టు వొక్కొ గుందీకి పూలగు_త్రి త్‌గి ₹ంచాలి,

ఇద్దరూ తొమ్మిది చొప్పున తమలపాకుల చుట్టలు కొరికి వధువు వరుని నోట్లోక్ని వరుడు వధువు నోట్లోకి అందివ్వాలి.

వీఛ్ళ్శ తమలంకూడా నోటికి నోటితో ఆందిప్వమంటారేమో దై వమా అని కోనంగ భయపడ్డాడు.

పార్వతి. ? సమలవే అనంతం!

మీనాక్షీ ఏ సనమలండీ కోనంగిరావుగోరూ!

కోనంగి నమాూలుతున్నా నమ్మా, నములుతున్నాను.

అంబుజం : మంగి వేయకండి కోనంగిరావుగారూ!

అనంకలక్ష్మీ £ మీనాక్షీ !

ఫార్వతి వ ఎందుకమ్మా మీనాక్షీ? మషీరు ఒకరి కొకరు త మ్మ అంది య్యాల? చేతులతో కాదండీ కోనంగిరావు గారూ!

కోనంగీ ; ఒక పాటి రాసుకువచ్చాను. పాడమంటారా?

అందరూ : తప్పకుండా! ఆభివందనాలు.

మీనొక్షి $; ఆ తర్వాత అనంత౦ ఓ పాట పాాలి!

బశ కోస౦0గి కోనంగి = ఆకొళ దూరాల కంళలేది చివరేది? పదములకళ్లే దెవరు? ఈ కొండ నోవాగు ఆ కొండ నోవాగు రండువాగులు కలియు (పేమ కే తందేదీ? ఆనంద డోలికాయానాన కంశేది? ఆర్ష్భకంఠంలోని ఆలాప నేరూప్ప? చీకటిలో చీకటి చేరినశువరెరుగు? వెలుగు వెలుగున చేరు విధము ఎరిగిన దెవరు? అంబిజం: ఏ ఏమిటిబాబూ ఈ వేదాంతం? కొని పొడడం అందరూ ; అద్భుత౦గా ఉంది, మీనాక్షీ £ నీ వంకతో అనంతం అనంతం ; నాకు వచ్చిన పాటలు కతు చే! అంబుజ౦ ; కృతులకూ ఇప్పటికీ (68 కలవదే! అనంతం ? నేను ఒకరి [వాత పు స్తకంళో (వానుకొన్న ఓ పాట ఆ మధ్య చదివాను, ఆది పాడుకాను ! పార్వతి ; ఆనందం ! కానీ! అనంత £ ఆడవో శిఖి౯ాజ ఆడు సించమువీడ ఆలము. నీలపు కాంతి అడవి కుసుమాలకో ఆకొశపీధీలో అరుదెంచె మేఘాలు, మేఘాల నృత్క్యించె మెరుపు బాలిక ఒకతె! సీలిబాలునివేణు ఆలపించెను నీలమేఘ మల్లారి నా మేనెల్ల పులకించె! ఈపొట ఆప్పుళూనే బాలికలందరు పరుగున ఆ మంఏవరం విడచి,

కోన ౦0గి బ్‌ తలుప్పలు పెన బిగించారు. కోనంగి తల్పదులో తెల్లవారుడున్నది. భార్యను కౌగిలిలో అదుము కొనే ఏముహాతపస్సును బేనినానో ఏపమ్నిత సుకృతాన్ని చేసినానో నువ్వు నా దేవివై వెలనితివి బాలా ₹ అని పొడినాడుం అనంతలక్ష్మి ఆతని కౌగిలినుండి జారి ఆతని పాదాలపై తలనుంచి ఆవి ముద్దుపెట్టుకొంది. కోనంగి తానూ [కిందకు (వాలి అనంతలక్ష్మీని సువ్వున ఎత్తుకొవి హృదయాని కదుముకొన్నాడు. ఆయిదుగంబలు ౩ డు తున్నది. ఇంతలో ఎవరగో వార శోభనగృహపు తలుపులు కొగ్రినారు యిద్దరూ కౌగిలి వదలి ఒకరి నొకరు ఆశ్చర్యంగా చూడుకొన్నారు. భయపడిన సగంఏడుపు కలసిన జయలక్ష్మి మాటి వినబడింది. ఇన్దరూ తెల్లదోయి తలుపువ్టైప్ప చూదారు. “ఆఅమ్మణీ [” ఇప్పుడు వెక్కి వెక్కి వీకుపుతో జయలక్ష్మి పిలి చింది కోనంగి రెండంగలలో వెళ్ళి తలుపు తెరవాడు, ఎదుట జయలక్షి, అనంత అక్ష్మీ 'స్నేహితురాండు, చుట్టాలు కళ్శనీళ్ళతో ఎడుస్తూ కనబర్తారు, వాళ్ళ వెనకాల పోలీసు అసి సెంటు కమీషనరు, ఇగరు ఇన స్పెక్షర్లు, కొంత నుంది కొని -స్రేవిల్సు కనబిగ్హారు, కోనంగిరావు తెల్లబోయాడు, “ఏమిటండీ ఇది అని జయలక్ష్మీని అఆడీగాడు, అప్పుడు అసిప్రెంటు కమీషనరు “అయ్యా! మిమ్ము అచెస్టు చేస్తు న్నాను. సాయంకాలమె చేయవలసింది. కొని ఇది మీ శోభనపు దినం, అందుచే మీ శెన్వంకీ తెలియకుండా మీ మేడచుట్టూ కాపలా ఉంచి తెల్ల వారుకోందిగదా అని ఇస్పుడు ఆర్టు చేయడానికి వచ్చాను.”

€46 కోన ౦0గి జయలక్ష్మీ నిలువునా కూలిపోయింది. అనంతలక్ష్మి వైతన్యంలేని క్‌ జ్రబొమ్మలా విలుచుంది, ర్శీ

“గాంధర్వ కు కీరం” (జయలక్ష్మీ ఇల్లు) ముందునే సోలీసువాను ఉంది. అందులోకి కోనంగిని ఎక్కించారు పోలీసువారు, ఆ వెనకే తాము ఎక్కా-రు అందులో నలుగురు పోలీను జవానులు ఒక పెద్దమనిషి ఉన్నారు. ఒక *జవాను తలుపులు వేళాడు. వాను సాగింది. కమీషనరు గారు తన కారులో బయలుదేరారు, వానులో ఇద్దరు సబుఇన స్పె్టర్లు ఉన్నారు,

ఆ “వాను వేగంగా సాగిపోతోంది. కోనంగి (పాణం బిగునుకుపో యింది. “ఎందుకు పోలీనువారు తన్ను అరెస్టుచేశారు? ఎక్కడ కేసుపెడారు? ఆ రాత్రి తా ననుభవించిన స్వర్షాతీశానంద మేమిటిః ఆ వెంటనే ఈ అనె 'సెమిటి? తసమాట అలా ఉంచండి, అక్కడ అనంతలక్ష్మి విమవుతుంది ఏమనుకుంటారు తన్ను, ఇది వైట్‌ వేవారు పెట్టన కేసు కాదు గదా? తా నేమీ తప్పు చేయలేదే! తప్పు చేయగలిగిన దైర్యం ఏడీ కనకు +

ఆనంతలక్ష్మ్‌ ఎలాంటి (పేమ అర్పించింది ! ఆ దివ్యాతిదివ్యక్షణాలు తలుచుకునేందుకు కూడా తాను తగడే? అనంత అమృతమూ క్రి సౌందర్య పరమావధి! కాను అతి అదృష్టవంతుడు కాబట్టి ఆమెతో ఆ కొద్ది గంటి లన్వా ఏదో పఠరను సమ్మోహస్టితిలో దేవత్వ మే పొందాడు! కొని ఆ బాలిక? త దుకీద్దరకూ జళ్ళికాకుండా ఉన్నప్పుడు ఈ అరెస్టు జంగి ఉంటే బాగుం డునే! తనకన్న వేయిరెట్లు, కోటిరెట్లు మంచివాడు భర్తగా ధొరికి ఉండును, తా నామెకు తగడు. అందుకు భగవంతుడిలా *ోటయి చచ్చుపెవమా! నువ్వు చేసిన పుణ్యం ఎంతో మంచిది గాబిసై నీకొమె ఒక రాతికన్నా భావ్య ఆయిందికో ఆంతవకకే తనకు వరమిచ్చాడు,

శ భనమని ఈ సోలీసువారు ర్యాత్రికి రాత్రి అవెస్టు చేయలేను. అదే పది కోటికోటి అద్భ్యశ్ఞాలముద్ద, పోలీసువారయిశేనేమ్మ వాళ్ళు మనుష్యులే | కొని కేసు ఏమిటి? తానేమి తస్పు చేశాడు? త్యరలో డాక్టరుకు కబురుపంసి

కోన౦0గి య. జెయిలు పిశీషను పెట్రింవాలి” ఆనుకొంటూ: కోనంగి తలఎత్తి, సోవినువారి మధ్యఉన్న 'పెస్దమనుమ్యని వంశ చూశాడు. అతడు బే్యడెస్సులో ఉన్న ఒక పోలీను ఇన స్పెక్షరను కొన్నాడు.

ఈరోన గీ! కంగారుపడకు

కోనంగి చకీకతై ఆ ధ్వనివై పు చూచాడు. ఆ అదృషస్టకాంయలలో ఆ పెద్దమనుష్యుడు తనవైప్పు చూస్తున్నాడు, మాటి తనకు చిరపరిచయ మైనప్పై ఉంది,

అప్పి కోన్సృగ్సీ ఆనవాలు పట్టలేదా ఖో

“లువ్పన్ను చేశే; డా క్రరునులొ

కోనంగి హృదయం తేలి3ై పోయింది. తన్ను విడిపించే మగవాడు రానే నచ్చాడు, తె న్లావారగానే పోలిసువారు తన్ను విడుదలి చేసి తీరుతారు ఆమ్మయ్యా! ఆత ని గుండెన్లోంచి బరుపు తీసె వేసిన ప్లే ఆయింది.

డాశరు 1 కోనంగి, నేమ సీవలెనే ఈ పోలినువారి వై నీని.

కోనం! & ఏమిలీ ! నువ్వూ ..4 ? నాకు తల తిరిగిపోతోంది

డౌ క్రరు $ పడుకుంటావా ?

కోనంగీ & నిజంగా తల తిళగటంకొదు, ఏమి5ీ ఆలెస్టు అని. ?

డొక్షరు ః ఏముంది మనం. ఇద్దరం కమ్యూూనిస్టులమట 1! మనం ఇద్ద రము తక్కిన ఇంకొ ఎంతమండో కమ్యూనిస్టులతో కలసి (పభుక్వంపై కట చేస్తున్నాముట!

కోనం $ మనమా +? కు[టా ?

కోషంగి * మనకు కుట సఏమిబోమ్‌ు 7?

డా కరు | కమ్యూనిస్టు రమ్యా జర్మనీతో సంది చేసుకున్న కరువాత నేగ్ధా జర్మని పోళెండుమీద విరుడుకుపడింది.

కోనంగి వ విరుచుకుపడన్కీ తిననీ, చానికీ దునహ సంబంధం వీఘ టంట

వీర్‌! కోన 6గి డొన్టోరు 1 జర్మనీకీ ఇంగ్గండుకూ యుద్ద మేనా? కోనంగీ ; నువ్వన్న ముక్కలు నా కర్తంకొక కాదు నాయనా ౪ రష్యాకూ ఇం గ్రండుకూ స్నేహమే కదా! పే గా దష్యాకూ జర్మనీకి జంగిన సంధి “నన్ను తుట్టుకోకు నా మాలకొక్తి నిన్ను ముట్టువోను నీ మాబ కొంగల అన్న దేగాదా ఆంట, కే దు; ఇవన్నీ ఇస్వుడు మనం వాొదిందుకంసపే ఏమిలాభం? కోనంగి ? మన్ని కోర్టులో విచారినారా 1 డొరక్సరు ? విచారణాలేదు, గిచారణాలేము, ఈయుస్హావసరం నిమి త్తం వచ్చిన -- కోనంగి ; ట్స ళరాలుం అగ్గి నెన్సులు--- డొక్ట్రరు ఫి ఆ ఆగ్జినేన్పులలో ఒకదాని [కింద--- కోనంగీ ; దేనిక్రిందై కేనేం, వెవైతేనేం నునం ఇద్దరం ద్రైలు (పవేళ కుభమహాూరోస్త్స అన్నమాట, డొక్ట్రరు ; ఆదిదా నాయనా! నువ్వు కొ స్త లేరుకన్నట్లున్నా వుం ధోర్‌జీ (పొరంభం ఆయింది. కోనంగి ? ఏం ధోరణీ ఇ! నీ మాట విని ఏదయినా సినీమా ఏమో అనీ కొంత కొంత సంతోషించాను, కోని నిజమయిన జయిలు అంపే కాన వీక్కు బిక్కు మంటూనే ఉంది (గాణ [ న్‌ డాక్టరు 2 ఇదివరకు ఎస్వుడయినా జైలుకు వెళ్ళావా ? కోనంగ ఇనే నేమన్నా చొంగననుకున్నా వా? డొన్ట్‌ రువ ఓరి నీ యిల్లు బంగారంకొనూ! పే కొం(గెను ఉద్యమంలో నన్నా వెళ్ళాపేమో అనోయీ నా (పశ్న? కోనంగి ? నా కుద్యమాలేమిటి నాయనా! నాకు ఉద్యోగం పేమిచీ? అన్న ఉద్యమం తప్ప. డాక్టరు ఇల్లారా దగ్గర కూర్చో! అప్పుడే తిరుక్కాలికష్కుండరం రోడ్డు వచ్చింది. కోనంగి ఎక్కడీ 'ేమిటి మన యా[త? డాక్టరు 1 రా మేళశ్వరమో?-

కోన ౦0గి ఫ్రై

కోనంగి $; తిరువనంతశయన మో?

కోనంగి బేచి పోలీను జవానుల సహాయంతో ముందుకు పోయి డాక్టృరుప్రక్కూ కూచున్నాడు,

డాక్టరు నీట్టూర్ను పుచ్చి ఆన్షకిన్‌ ఏమి ఆ'ర్తరువాసన కొడుళున్నాపు. బట్టలన్నా మాడ్బ్చుకోకుండా వచ్చావా? అవి అడిగాడు.

కోనంగి తెల్లబోయాడు. ఒక్క నిమిషం గుండె ఆగిసోయిది, లేని నప్వు తెచ్చుకొని “6 బృనంక౦తో చెప్పనన్నాలేదు ర” ఆన్నాడు, నూ ఆల్త గారు మూర్చపోయిందిం అనంతం సంగతి ఏమయిందో?ో అని తల వంచు కున్నాడు,

శఈట్షష్క ప్రల్రా వచ్చిందో నాకు న! కావటం బేదులో

కళృన్దవ్లోో రక రాస్కెల్‌ అబద్దాలు కల్నించి ళు ఇన్దరిమీవా 1వభుత్యం వారికి రిపోర్టు ఇవ్చాడట?” అని అన్నాడు డాక్టరు.

కోసి "రైల్తా తెలీసింది?ో

“అసిస్టెంటు కమీషనరు నాకు 'స్నేహకుడు. అత గీ ముక్కూ నా చెవిని వేళాడులో

ఉఈ్పవు జ్హా మహోనుధావుడుళో

“*గర్భాదానప్పు గదిలోనుంచి కథానాయకుత్త ఇయిదుకు పంపిన హీనుడు

“-ఘైట్రక్ర (బ్రహ్మచారివి నువ్వు, నా మాట కేమిగాని నిన్ను కట కటాల వెనక్కు. వొటంగా నెగ్తెన ఘోరపాసి ఎవడు వాడుఃఖో

సోవీస్‌వాన్‌ చెంగల్పట్టు పోలీను స్టేషను దగ్గర ఆగింది. పోరిసు వారు కోనంగిన, డార్టే రునూ మొగాలు కడుక్కొని ఫలహారాలు చేమ మన్నారు, వారిద్దరూ ఇ నైనులు, దో సేలు, వడలు సొందారు, కాఫీ ఫలవో రాలు చేళారు.

“ర్వ సర్యాద ఆశ్వవారి మర్యాదలానే ఉందోయి. అన్నాడు

హో

కోనంగి.

“ఒక ఆ_త్రవారింట్లోంచి ఇంకో ఆ_త్జవారింట్లోకీ వేడుచున్నావు.లో

వ్‌గ్‌లి కోన ౦గి “ఆవ్ఫనయ్యా, భార్యమా[తం లేదుగాని.” ఆలా ఆమె భర్తను పోలీనువారు పటుకుపోయారు. భర్తతో మొదటి రాతి ముగియలేదు. దిక్కూూలు తెలతెలవారనేధు, ఆ-ఎ అలా నిలుచుండి పోయినది, అనంతలక్ష్మీకి తల్లి మూర్చపోయిన సంగతి తెలియదు. ఎనడుండు గురు స్నేహితురాండ్రు అక్కడ ఉన్నారన్న సంగతి ఆమెకు స్పృహ లేదు. తనకు సంధాన మహోత్సవము జరిగింది అన్న జ్ఞానం ఆమెకు మాయ్యుంది, భర్తను తీసుకుపోయారు. తన (ప్రభువును, తన పరమ మి(త్రమును, తన పురుషో త్తమోత్రముని తీసుకుపోయారు. ఎవరు? ఎందుకు! ఈ (ప్రశ్నలేమీ ఆమె కుదయించలేదు. ఆమె కన్నులు మూయకుండా గుమ్మం వె పు చూస్తూ నిలుచుంది. ఆమె చూప్పలలో వైశన్యము లేదు. ఆమె మోమున రక్తము లేదు, ఆమెకు తాను అన్న జ్ఞానము పోయింది, ఆమెకు తా నెక్కడ ఉన్నదీ తెలియదు, కొని ఆమె మూర్చపోలేదు. ఏడవలేదు. కన్నులు మూస్తున్నస్తే వా రెవ్వరికీ కనబడలేదు. ఆ రాత్రి అక్కడ ఉన్న స్నేహితురాండ్రు ఆమెను చుట్టుముట్ర ఆమె సాధారణంగా పడుకునే గదిలోనికి నెక్నుదిగా తీసుకొనిపోయారు. ఆమెను కూచోమంటే కూచుంటుంది. మొగం కడుకో్క్క(_టకపోయినా ఇంత ఘాటు కాఫీ ఇచ్చారు, తాగు ఆంపే ఒక గుక్క తాగుతుంది. అలాగే బికిమాలి ఎలాగయినా ఒక కప్పు [తాగించారు జయలక్ష్మీ ఆల్లుక్టీ అరెస్టుచేసి తీసుకు వెడుతున్నారని తెలియగానే ఒళ్ళు విరుచుకొని పడి మూర్చపోయింది. చుట్టాలు, ఆడవాళ్ళు గొల్లుమని జయలక్ష్మి దగ్గరకు (వాలినారు. కొందరు మొహమ్మీద నీళ్ళు చల్లి నారు. జయలక్షికి మలకువ వచ్చింది. కోనంగిన్మీ సోలీసువాళ్ళన్నూ తన దురదృస్తాన్నీ తిట్టుకుంటూ జయలక్ష్మీ ఏడవడం మొదలు పెట్టింది. ఒకరు

కోనరలగీ లికి

డాక్టరు రెడ్డిగారింటికి పరుగెర్హారు. డాక్టరు 'ెడ్డిగారివి కూడా అరెస్టుచేసి తీసుకెళ్ళారవి. ఆక్కడ తెలిసింది,

ఎందుకు ఆరెస్టు చేసినట్లు ఆని ఇంటిల్లి పొదివి విచారం ఆకర్షిం చింది, చుట్టపు మొగవాళ్ళు కొరుచేనుకు వెళ్ళి జమలక్ష్మీగారి అడ్వశకేటును తీసుకు వచ్చారు. అయన వచ్చి సంగతులస్ని తెలునుకొని కోనంగిరావు గారి అరెస్టు విషయమై, సర్వమైన దర్యా స్పలు చేస్తానని చెప్పి వెళ్ళొడు,

జయలక్ష్మీ “వీదతేరురుంది. ఆమె తన దూతురు దుఃఖం, కంట సీరుబేవి భయంకఠ విచారం చూచి బేజావై పోయింది. నగి ౦చలేన్మి ఆరం కొవటంబేవి, గుందేను కలినివేపే అనంతలక్ష్మి స్థితిని చూసి జ-రులక్ష్యీకి ఎక్కుడలేన్‌ భయనూ వేసింది.

మోూతుర్ని వదలి పెట్టి ఉండకండని చుట్టాలను, 'స్నేహిళఈురాం[డను (పార్చించి, తాను స్నానాదికాలు కొవించి పూడా గృహంలోకి వళ్ళిందిం పూజ ముగించుకొని భగవంతుని ఎదుట పద్మాసనడ వేసుకొని ఆలాగే కూర్చు౦౮ది

_ ఆమె పూజాపీఠంలో కూడా భర్తయొక్క భాయావిత్రముంది.

భగవంళు నర్నిస్తూ స్వచ్చమైన జీవితం గడుపుదామన్న వ్రతివానికీ ఇలో కళ్చపరదిపరలు రానలసిం దేనా? థ్‌ కల శ్రి నామర్జ్యాలనూ, దీక్షనూో భగపసంచుడు సరీక్షీ చేసాడట, సుఖమంటే. మనిషి కంక (పీశేమిటి ఆనంతంగా ఎవడు సుఖవంకుడు 1? ఉత్కస్ట మైన ఆనందంవల్లి వచ్చే అన్ను భవమూ, భయంకర మైన దుఃఖంవల్ల వ్‌ ఆనుభవమూ, రెండూ చీకటి వెలుగులు కొటోలు.

ఇలాంటి జీవిత రహస్యాలు తన భర్ష తనకు టోధించలేదా?

చొడ్డిలోని మువ్వురు వసాదులకు పట్టరానికోపం వచ్చింది" అనంత లక్ష్మీని తమ బిడ్డను తము సహోదరి కొమరితను, ఎవవయ్యా ఈలాంటి దుక్చరమెన అవమానంచేసి ఆమె దివ్యూనందకలళాన్ని ముక్కలుచేసి కోనంగినీ బంధించి శిసుకుపోగలిగాడ? తాము ముగ్టురూ తలుచుకుంటే

బగ్ర ఢీ కోన ౦0గి పి పోలిసువారు ఆగుతారు? వాళ్ళను ముక్కలుచేసి కోనంగిరావుగార్ని ఆపు కేసి వుందేవారుకదూ!

(ప్రజలలోని అరాజకత్వాన్న్ని అదువొజ్డ లలో ఉంచేవారు సోలీసువారు మాతం కాదు, (ప్రజలలోని ఆరాజకత్వం నాయకులపై భీ, పెద్దలంటే

ఎన్నిసారులు చున మువ్వురు వస్తాదులూ పోలీనువాంకి ముగ్గురు నలుగురు మహా భయంకరుఅయిన దుర్మాసైలలో దుర్మార్లు౪ను పట్టి యిన్వ దేదు! దుర్మార్ల (స్రపంవానికి నాయకులయిన రౌతీల, నున వసొాదులు ముగ్గురూ అంప గజగజలాడుతారు. వారిద్వారా వీరు రౌ గీదుహారణ్యంలోని హీన [కూర మృగాలను. పటి యిచ్చారు పోలీసువారికి.

ఒకరోజు కలక్తా మెయిలు వచ్చింది. అ బండిలోనుండి ఖవ్దరు వస్త్రధారువై న ఒక కుటుంబమువారు దిగారు, ఆ కుటుంబంపెద్ద కొంటగెసు (వపంచంలో కొంచెం పేరు పొందినవారు. నాధుమూత్తి. ఏవో పని వుండి తిరుపతి చూచిన తర్వాత మదరాసు వవ్నాడు మదరాసుళో రామస్వామి మొవల్యారు స్యక్రంలో మకాంపెట్టి మూడు రోజులుండి పని చూచుకొని ఆ వెనుకో తిరిగి వెళ్ళిపోదామని ఆ తెబుగు పెద్దమనిషి ఉ స్తశం౦ం

రైలు దిగీ దిగడంకోపే, కూలీలను మాట్లాడు! ని కుటుంబంతో జట్కా దిళ్ళ్శదగ్గిరకు వచ్చామని నడుస్తూ ఉన్నాడు. టికెట్టు గేటు దాటడం తోపే ఒక జట్కా-వాడు వచ్చి “రాండి స్వామీ[* అని కూలివాని నె ్రిమీద మూటలు లాకొని ముందుకు సాగినాడు.

ఈ పెద్ధ “అక్కడ సామాను పసపెట్టు,నేనే జట్కాల స్టాండు దగ్గరకు వచ్చి చేరం మాటాడుపంటానయ్యా” అని అన్నాడు. అ జటాగ్రామనిషి వినకుండా సామానుతో ముందరకు పోసాగాడు.. ఆ పెద్దమనీషికి కొంచెం కోపంవచ్చి, తన చేలిలోని సామాను [కిందను ఉంచి పరుగెక్తుకొని వెళ్ళి ఆ జటాా-మనిష్షీ చేతిలోని మూటలు లాకొ్క్కాన్నాడు. దానితో ఆ జట్కా వాడు పాములా బుసకొడుతూ “ోబియటకు రారా పై శ్తకొరీ నీపని బడతా” నని వెళ్ళిపోయాడు,

ఈ "పెద్దమనిషి జట్కాల దగ్గరకు కుటుంబంతో వెళ్ళేసరిగి ఆ

కోన ౦గి 250 జట్కా_వాడు “ఏమిరా వెధవా! నా చేశళలో మూటలు లాగుతావుటా, ఇకగాడ నిన్ను నీ పెళ్ళాం. వాళ్ళ ఎద్‌ీటి పాతి ఎసాొనంబూ మీవకు

ఆ పెద్దమనిషి తెల్లటోయాడు. నోట మాట రావేదుం చుట్టుపర్కల ఎవ్వరూ లేరు. ఆంతా జట్కా_వాళ్ళీ ! కుటుంబంవారు ముసుమున్నారుం జటా్యావాడు ఆ పెద్దమనిషిని చెంపపై బలమైన చెద్పికొటటోతూ, చదు

టి ఎది టి దలు రజా ద క్కు ఆపుంసి ఎసనకస్కాం త గాడు,

ఇ దేమిటా అని ఆ "పెద్దమనిషి ఇటూ అటూ చూస్తే అప్పుడే ఖన్తరు షకూూ ఇదరు. గూడకటూ, ఖఏరు టోపీ పెట్టుకొన్న శలాకలా ఉన్న ఒక

లి (౮ లట. వ. ళు | " మనుష్యుడు వస్తున్నాడు. ఆ 'పెనమనుమ్యుని చుటూ మూగిన జట్యా- వాళ్ళంతా చూసి భయంతో వెనక్కు. వెళ్లిపోయారు,

ఆ మనుష్యుడు వాళ్ళవై పన్నా చూడకుండా ఉని చుంర్తీ స్వామీ, ఏమిట్‌దా గడలిడ?” అని (సశ్నించాడు,

షె. మ £ ఆ జటా్యావాడు నన్ను కొట్టాలని మీవకు వవ్చాడు.

ళు ల

మను 1 ఎందుకు?

పె. మ; న్లైలులోనుంచివసోంప్తే మాకూలీ నె త్రిమీిదనుంచి నాతో బేరం ఆడకుండానే మూటలులాగి గబగబ ఇక్కడకు వనోం పే, నేను భయపడి నా మూటలు వేను లాక్కున్నాను. ఇక్కడకు రాగానే, ఈసా ర్రేస్రర్లో మూటలు లాక్కూుంటావా?"అంటూ ఏకో అరవంలో ఆంటూ, ఈ జట్యాం వాళ్ళందరూ నా చుటూ మూగుతుండగా నన్ను లెంపకాయ. కొటడానికి సశ

“ంల్రాగాల ఏసీమ్పిరా కందప్పన్‌, ఈలారా”* అని జటాస వాళ్ళవై పు చూచి వాళ్ళచాటున వున్న ఆ పొగరుమోచు జట్కా- వాళ పివిచాడు, వాదు

“ఐమిరా కందప్వా? మీ జట్కా=వాణ్ళ్గ వొగతరెక్కి. పోతున్నారా ఏమిరా? మాట్లాడ వేంణ ఆయన కాళ్ళు పట్టు, ఇక్కడనుంచి జ్యాగ త, నేను చూడకపోశ్షే ఆయన్ను లెంపకాయ కొ స్లేనువుదానేః నువ్వ చేసన ఈ తప్పి దానికి ఏమి శిత విధించాలిరా?ి

266 కోన ౦0గ

ఆ పెద్దమనిషి ఈ ఆగంళకుని చూచి *వీనుండీ స్వామీ, మీరెవరో తెలియద. ఈ తప్పిదానికి ఆయన్ను క్షమించండని మా (సార్టన” అని తెలియజేశారు. అఆ ఆగంతుకుడు వినాయగంపిళ్ళు అతడు తీవ్రంగా జట్కా వాడు కందప్పను చూచ్చి “*వీమిరా కందప్పా, ఎంక కండకొవరంరా, వారు గాంద్‌ీజీ శిష్కులనయినా ఆలోచింవలేదే నువ్వు? లెంపకొయకు చెయ్యి త్తి నాషౌ అని మళ్ళీ అడిగాడు, జట్కా=వాడు ఆ ఖిద్దరు వస్త్రధారి యెదుట సాగిలబిడినాడు.

ఈ వినాయగం అనిన్నా ఆతవి ఇద్దరు 'స్నేహితు లనినా దుష్టులకు ఆలాటి భయం!

క్‌

కొరాగారంలోకి అడుగిడగానే *గోరంటు , (క్వారంశను) లో (ప్రవేశపెడతారు. శైలు సర్వరోగ నిరాకరణ (ప్రదేళశమనిన్నీ, ఆరోగ్య దేవతా తాండవరంగస్థ్టలమనీ (ప్రభుత్వంవారు బాగా. సమ్మి ఉండడంచేత అలాంటి పరమ కు (పడేళశంలోకి వచ్చేవారు కొన్ని నాళనాలు పొందితేనే గానీ ఆడుగు పెట్టడానికి వీలులేదని నిర్ణయించారు. ఆ క్షళన (ప్రదేశం త్‌ గంట,

ఏడురోజులు *గోరంటు'లో ఉండి కోనంగిరావూ, డాక్టరు రెడ్డి జైలు [వథమద్వారం (అది రథాలు కూడా వెశ్ళేటంత పెదది) దాటారు, కొర్షూ, గీర్లూ రథాలూ వగై రాలకే తెరుసారు. మామూలు ఫైదీలు (ప్రవే శించేటప్పుడు, పెద్దగేటులో ఒక చిన్న తలుపు ఉంటుంది. అది తెరచి [పవే శింపబెడ్రారు ఖయిగీనిం

ఆ ద్వారభాగం కౌల్య “లాకులా. ఉంటుంది. ఇక్యాాడ ఖయిగిని

ప్పూర్జిగా పరీక్ష చేస్తారు. ఏ వస్తువులన్నా దాచి పట్టుకవస్తున్నాడా అని బిట్టలు కూడా విప్పి పరీక్షచేసారు, [

ఆ తర్వాత అతనికి కరిననరకం అయితే దుస్తులు ? 1, సొట్టిలాగు, శే బనీను, 8, నె త్తిటోప్‌ ఇస్తారు. అవి ఖయిడీ దుసులు, అవి రెండు పెట్టులు ఇసారు, ఆవి పద్టుకొని రెండవ గేటు దాటాలి. ఇక జై లా్యశ్రమ

కోన౦గి ల్‌?

[ప వేశం. సిఎతరగతి ఖయినీలకు ఖయిదీ దుస్తులు లేవు,

జైలులో ఒంటిగా వఖయిద్‌ వెళ్ళకూడదు. కూడా వార్డు (వార్డర్‌) గాని కొని కార్టు (కొన్విక్ట వార్లరు) గానీ, (ఎడ్వార్డు) హెడ్‌ వార్డరుగాని కూడా ఉండాలి.

వ్లైలు వంకర టింకరలతో కలిని ఒక రథచ[కంలా ఉంటుంది. పెద్ష జైళ్ళస మధ్యను *టారు (టవరు) ఉంటుంది. చిన్న జైళ్ళ ముఖ్య ద్వారమె టవరు,

టవరుమీద, సూపరెంటు (సూపరింటెండెంటు! ఆఫీసు ఉంటుంది. చై లువేరు (వై అరు) ఆఫప్‌సూ ఉంటుంది.

జైలులో చేసే పనులన్నీ అయిదీలే చెయ్యాలి. నూనె గొనుశ ఆడడం, నూలునేత్క గొంగళీ, తివాసీ నేత, వ(డడ్రంగిపని, తోటపని వడుకు సన్కి రంగులు వేసే పని కొర్టానాపనీ అన్నీ అయికీలే చేయాలి.

వంటా వారే. మంగలి, చాకలి పనులూ వారే, పాకీ పనులూ వారే!

కొంటగెసు గాంధీమహోత్ముని ఆధ్వర్యం [కిందకు వచ్చి, అహింసా (వ్రత దీక్షాపరులు వేలకువేలు, లక్షలకు లతలు జై ళ్ళకు వెళ్ళడం (ప్రారంథిం చిన కొలదీ జైళ్ళలో అనేకమైన మార్పులు వచ్చాయి.

అంత కుముందు మామూలు జైళ్ళకు చుబై యినప పట్టాలు పదును పెట్టిన మంగలికత్తులుగా వాడేవారు, ఆ కత్తులు వెంబుకలతోపాటు చర్మపు 'పెళ్ళలుకూడా చెక్కి. వేస్తుండేవి,

తువాళ్ళబదులు చదవప్పు చేతిరుమాళ్ళుందేవీ, స్నానం చేయడానికి గో చీగుడ్డ లుండేవ, ఆందరూ కలిసి మలవిసక్టనకు పోయేవారు. అవైనా నియమిత కాలంలో ముగించాలి. వ్యవధి ముగియగానే కూడా ఉన్న వోర్తు “"బెంషను” (అహపెంషను) ఆంటాడు. అందరూ లేచి కుభం చేసుకొని వచ్చి వరుశగా నిలదిడాలి. ఈ విషయమై జైలు నియమాలలో ఒకటి "నిష్కార ణంగా మలమూ[త విసక్టనం చేయరాదు అని.

కాళ్ళకు కడియాలు, మెళ్ళో పుస్తెల్లా ఖయిదీల వరున సంఖ్య, వెళ్ళే తేదీ అన్నీ వుండేవి.

206 కోన 0గీ

ఆవి యిప్పుడు బేవు. బేడీలు తీసివేశారు, పాయిథానా అందరూ కనబడే దిందెఇనొడ్డగా గాక విడి విడీ దొడ్డుగా ఏర్పాటు చేశారు

పూర్వం బైలు తిందీ అధ్యాన్న౦గొ ఉండేదిం జైలు అవకొరుల స్వంత ఛనగారం నీంపే పెద్ద సంస్థలలో డైలు థోజనవు సంస్థ ముఖ్య మెనదిం

.. మనుష్యునకు ఇరవైరెండు తులాల బియ్యం ఇవ్వవలసివస్తే,

బియ్యంలో పదితులాల బియ్యం వైలు అధికారుల జేబులలోనికే! అలాగే కూరగాయల విషయంలో, ఉన్న పవ్వు, నూనెల విషయంటో,ో ఇంక కొరాగార నివాసుల కడుపుర్లో, తుక్కూ. దూగరాా మండె మళానమూనూ!

ఇప్పుడు కొంగగెసు బందీలు పూ ర్రిగా రేషను పృచ్చుకొని తామంకా కలని వేరే వంటచేసుకోవడ మే! నెయ్యి, మజ్లీగలు, వచ్చాయి, గోధయుమలు తినేవారికి గోధుమలు వచ్చాయి.

కోనంగీ, రె లోనకు రాగానే ఆదివరశే అక్కడ ఉన్న పన్నెండు గురు రాజకీయ నిర్భంధిచుల జట్టులో చేరారు, డాక్టరు రెడ్డి తన ఊరగా యలు తెష్పించుకోవచ్చ్నునట 1 తన పరుప్తా పక, కొంపుకౌటు అస్నీ శెచ్చుకోవచ్చును,

జైలు ఎల్లా ఉంటుంనో అని ఏవేవో ఉ+హించుకున్నాడు కోనంగి, డఉ+హకు మించే ఉంది అసలు జై లుం

ఆళనికి [ప్రత్యేకం ఒక గది, నామకః తువాబ్ళు కొసలు ముడి వెయ్య డం పని, పుస్తకాలు తెదచ్చుకోవచ్చును. [వాతకు పెన్సలు, కెల్లకొగితాల పు సకమూ ఇచ్చారు. నెలకు రెండుసార్లు ఉత్తరాలు (వ్రానుకోవచ్చును. కెడ్డి గారు వారాని కోసారి (వాసుకోవచ్చును. ఆలాగే చుట్టాలూ. స్నేహితులూ వచ్చి చొడడమూ అంతే. అక్కడనుండీ. అనంత అమ్మీకీ ఊఉ క్తరం (వాయడం [ప్రారంభించాడు కోసంగి,

కారాగార వాసి కడలూరు వై లు

నెం, 2006 ఈ బాకు ఎనిమీది

8 ఏపిల్‌ 1942 గదడిపద్చైవిమిది

కోన ౦0గి లగ 0)

(పాణం నీ దగ్గివే మరచిపోయి వచ్చి ఉంటాను, మొన్న నా సక్క చుట్టలల్తో ఇతర సామాశులలో వెతికాను. ఎక్కడా కనపించంవే! నీ దగ్గర మరచిపోయిన వస్తువును ఎల్లాగ మరచిపోయాను, అఆదికాస్త జాగర్తగా చూస్తూవుండు,

సీకు నేను ఇంకవరకు ఒక ఉత్తరమన్నా [(వాయడానికి వీలు లేక పోయింది. తీయతీయవి పరిదుళాల ఉత్తరాలు నీకు (వసే అదను కల్పించి నందుకు (ప్రభుత్వానికి నా ధన్యవాదాలు.

జైలులో లేకుండా "పె నేఉంపే, నేను ఉ తరపుదృవం వెళ్ళవలసి వచ్చిన్సా నీతో కూడా వెళ్ళవలసిండే. కొరణాంతరాన, నీకు ఉత్తరం (వ్రాయ డానికీ ఈలాంటి పరమాద్భుతసావకాశం కల్పించిన ఈ (ప్రభుత్వముమీద అరువంగల సవరత్నాలు (వాయవలసిం దే!

ఇంక మన వ్యాపారం ఇక్కడ బాగానే ఉంది, ఈపాటికి నా ఈ యక్షళాపకారణం. మీ అందరికి తెలిసే ఉంటుంది,

ఆ ర్మేశ్యరీ! ఎన్నో 'వ్రాయాలస వుంది. అవన్నీ జై లువాళ్ళు చూస్తారన్న సిగ్గు, నేను వాయవలసినవన్నీ (వాయడానికి చేసే (ప్రయత్నం ఆర్ధంచెసుకో!

నువ్వు ఏమీ దెంగపెట్టుకోకు, సీవు భారతీయాంగనవు. న్య్వాతం(త్ర్యం లేని భారతీయుల స్వాతంత్ర్య దివ్య[ప్రయత్న ౦లో ధాగస్వామినివి కొవాలి

నువ్వూ ఏమీ ఎరుగవు, ననూ ఏమీ ఎరుగను. ఎందుకు నన్నీ పవిత్ర (ప్రదేశానికి పంపారో నాకు కొరణ గీరణాలు తెలియవు.

ఆ దినం మొదట్‌రా(తి కదూ! ఆ అమృత క్‌ణాలు విశ్యకొవ్యంలో స్రాయీభావ పవిత్ర సమయంకాదూ! ఆ క్షణాలు కాశ్వుతంగా ఉండిపోతాయి కాళిదాసొదుఐఅవంటి కవులు నర్తి ౦చబేని ఆనంద క్షణీకంలో వమనం లయమై పోయాము, క

ఎడదాటు ఆందకుండా, ఆలాంటి తనానికి ఉ_తరక్షణం౦ంలో, ఒక వర్ష నాతీత గాఢవిషాదపూరిత విరహగాథ [ప్రారంభం అయింది, అక్కడే ఉంది ఆందం [1 అదే కొవ్యసౌందర్యం, సాధారణ జీవితంలో కూడా కొన్య సౌందర్యం: అనుభవించే శక్తి సంపొదించువోవాలి! అంతే. కొని,

లగి కోన ౦గి

ఏడ్చి, దొర్లి? ఉన్న దుఃవాన్ని పదిరెట్లు వృద్దిచేసుకొని, ఆ మహాదుఃథిం అందరూ చూచి ఎంతో ఓ ఓ ఓ సానుభూతి చూపిస్తున్నారా లేదా అవి చూచ్చి కొయ్యబారిపోయి, దుఃఖం భరించలేమనుకొని, ఏ నదిలో నోపడడం౦, ముఖ్యంగా అది దగ్గరవాళు) గోల, (ప్రపంచం పోపం అనడం, బది మామూలు తంతు,

కొని అనంతలక్ష్మీ అలా చేస్తూంటు౦దా? ససేమిరా పరీక్ష పూర్తిచేసి వేసవికాలంలో వచ్చి నన్ను చూస్తుంది. ఎంత ఆద్భ్బుతంగా ఉంది ఆ భావం.

నేను రేప'టెల్లుండి ఓపు సకాల జాబితా (వాసి పంపిసా! ఆ (పకొారం ప్ప స్తకౌలు కొను, నాకు పంపించు.

అంత తియ్యగా: నవ్వుతావు నువ్వుః ఎక్కడ సంపాదించావు నవ్వులు? పూర్వకొలంలోన్‌ వెన్నెలలు ఆ నవ్వులు, ఈనాడు ఆవి ఉదయసంధ్యా నుధుర పరిమళ అరుణరాగాలు, ఏడీ ఒక్క-నారి. నవ్వవు అనంత లక్ష్మీ!

ఎన్ని యుగాలో తపస్సు చేసిన భక్తునికి భగవంతుడు (ప్రత్యక్ష మయిశే నచ్చే ఆనందం వర్షించగలరు కవులు, కాని ఆ రాత్రి నాకు కలిగిన ఆనందం గొప్ప పొళ్చాత్యకవులూ [పాచ్యకవులూ కలసిపోయి, ఒక మహా (పవాహంలా (ప్రవపించినా వర్షించలేరన్నమాటే! అందుకని ఆలాంటివి అతిరహస్యం అన్నారు.

నీ అనుభవం (వ్రాయాలి, నా ఆనుభవం నేను ఒక పెద్ద (గంథంగానే సీకు (వాసాను.

ఈ [(గంథంమీద నీ అభ్నిపాయం (వ్రాయాలి. అదిగో నొ గది. ఇనప కటకటాల తలుపులు తెరిచే గంట కొడుతున్నారు. ఉత్తరం

నేను రోజూ డెయిరీలా, నా కథ (వాసా, ఆదే నేను వాసె ఉత్తరం, నువ్వు ఎన్ని ఉత్తరాలు (వాసినొ పరవాలేదు,

కోన 0౦గిః

కోన ౦0గి “4:

కోనంగిని బో*నువారు తీనునొని వెళ్ళగానే సము వాలయిన అనంత లమష్మీని స్నేహికురాయడందరూ తీసుకు వెళ్ళి వేచేగదిలో పడుకోవఎడదామని చూశారు. లాభం లేకపోయింది ఆమె పండుకోలేదు, మంచంమీద కూర్చుంది.

చెప్పినపని చేస్తుంది. భావంలేని చూపులు మాతం చూస్తంవి మొగం కడిగించారు. దుస్తులు మార్చారు...

అంబుజం ఏ; అనంతం! ఏమిటి వ్యాపారం, నీ సంగలికి ఏమన్నా అం ఉందా?

మీనాక్షి ; కొఫీ కా స్ర తాగచే!

పార్వతి ; దేశంకోసం జై లుకుపోయిన భవనుగూర్చి ఈలా ఆయి పోతే నీ దేశభక్తి అంతా కూపంలో కలిసిందా?

ఆండాళ్ళు ; మాట్లాడి చే జన, గన, మని పొడచానికి సిద్దం అయ్యేదిం

అంబుజం ; ఎవరివంతుకు వారికి వస్తేవేగాని నిజం బయటపడదు!

పార్వతి : అదికొదే అంబుజం! మనకందరికీ దేశభ క్రిబేదని వాదిం చేది కొదూ?

కనకవన్లి ; మాటలకూ చేతలకూ చాలాదూరం!

మీనాక్షీ ; ఖద్దరు చీరలు కొన్నది, ఖద్దరు పట్టుఎరలు కొన్నది,

సీలలోచన : ఈ మధ్య ఇద్దరు వడుకుతోంది మొన్న పాండీ (పవారక సమిత ఉత్సవాలలో వడకటంలో మొదటి బహుమానం కొట్టింది

పార్వతి : పొందీ చదివి ఈ ఏడు [ప్రాధమిక పరీక్షకు వెడకానంది.

అంబుజం :; తాను భర్తను గాఢంగా (పేమించిది. పాపం! ఆమన వరహతాపం భ3ంచబేక ఈలాంటి అవస్థలో పడింది.

ఇంతలో లయోలా కాబచేజీ (ప్రొఫెసరు అయ్యంగారు అన్నగారు, డాక్టరుగారు ఒకర్ని తీసుకువచ్చారు. డాక్తృరు అనంత లక్ష్మీని పరీక్షచేపి జబ్బు ఏమీ లేదనీ, అమ్మా ను నరాలకు భర్తను అరెప్టుడసి తీసుకు పోవడం దెబ్బ అయిందనీ, ఇప్పుడు ఆయె స్నేహిళురాండడ్రు నే పే విధానం మంచిదే

లైగ్ర్‌ల్లి కోన౦0గి

నసీ, ఆఅనంతలక్ష్మీ దేవికి కోపం 'తెప్పించడ మే ఉ త్తమమనీ, ఆ విషయం జాగ తగా ఆలోచించి కోపం తెప్పించండసీ చెపూ నవవి [శాంతికి మందు చీజ్‌ (వాస ఇచ్చి, సాయంకాలం మళ్ళీ వసానని చెప్పినాడు

జయలక్ష్మీని పరీక్షవస్తి ఆమె నయంగా ఉందని ఆమెకూ కా స్త హుషారునిచ్చేమందు [(వానియిచ్చి వెళ్ళిపోయాడు,

ఈలోగా అయ్యంగారు [పొఫెసరు, ఆనంత లక్ష్మీ స్నేహితులతో ఆలోచించాడు, ఈ సనంతా చెద్దియారుగారు చేశారని కథ అల్లి అమ్మా యితో చెప్పమన్నాడు. ఆ కథ మామూలు మాటలుగా అనంతలక్ష్మి వినే టట్లు మాట్లాడండని ఆయన సలహా ఇచ్చాడు. ఆ నాటకం ఆడేవీధానం అంతా ఏర్పాటు చేళాడు.

అనంతలక్ష్మీచేత ఎల్లాగో కౌఫీ (కొగించారు, తర్వాత మందురాగానే మందూ (క్రాగించారు. ఆ సమయంలో ఆమె ఉన్న గదిలో "సస్నేహితు రా(డ్రంతా చేరారుం

సీలతోచన £ ఆసలు కోనంగిరావుగారి అరెస్టుకు కొరణం ఏమయి. ఉంటుంది ఆంబుజం? నువ్వు జగారి కూతురువుకూడాను,

ఆంబుజ౦ : విముయి ఉంటుందో మనశెందుశే! (ప్రస్తుకం అనంత లక్ష్మీకి మనం భై ద్యోం చెప్పాలిగానీ?

పార్వతి ః విమిట్యిరా! ఆనంతానికి రైర్యంలేదని మీరంతా ఆను కోడం నాశేమీ నచ్చలేదు. నా ఉర్హళం అనంతం (పస్తుతం ఆలోచీంచేది తొను కూడా జెయిలుకు ఎల్లా వెళ్ళాలా అని,

మీనాక్షీ $ దాని చేతకొదా పలుకు వెళ్ళడం? ఫోలీసువాళ్ళు అర్యం చేస్తే అయిదు 'సెకండ్రలో ఆనంతం కొరాగారవాసం చెయ్యగలను.

ఆంతలో అనంత లక్ష్మి అన్న అయ్యంగారు అక్కడకు వచ్చారు.

నీలలోచన ; ఏముంశీ మాష్టరుగారూ! కోనంగిరావుగారిని ఎందుకు అరెస్టు చేసినట్లు?

ఆయ్యంగారు ; అదంతా మన కెందుకులెండి!

కనకవల్లి $ ఎందుకని తోసి వేయకండి.

ఆయ్యంగారు నేను తోసవెయ్యాలని అనుపుంటున్నా నా? (సస్తత౦ం

కోన ౦ గి గి

ఆ గొడవ మన కెందుకని?

మీనాక్షి వ మేము తెలుసుకు తీరాలండీ మాష్టరుగారూ!

ఆఅయ్మ్యుంగారు 2 మా వాళ్ళింటికి ఒక నాటుకోటి 'సెట్టిగారు వస్తూ ఉ౦దేవాడు...,

నీలలోచన ; వాడా? రాస్‌!

ఆయ్యంగారు : వాడు. కోనంగిరావుగారు డాక్షరుగారితో క్‌లిన్సే (పభుళ్వమువై కుట్ర చేస్తన్నాడవి పోఏసు కమీషనరుకు రిపోర్తు ఇచ్చాడట!

అంబుజం. ? ఏమిజే ఆ రాస్తోల్‌్‌ ఆ రాత్షనుడే!_-

అనంతలక్ష్మి గబుక్కున మంచంమీదనుంచి చేచింది. ఆమె మసాషా సుర్‌ మక్షనిలా అయి, ఆమె కన్నులు చింతనిప్పు అయ్యాయి. గజగజ వణకీంది, నీమిటి అన్నా వి--ఏ-ఎ ఏమిటి? ఆ సెట్టగాడా రిపెర్తు ఇచ్చాడా? అన్నది,

అంబుజం గబుకు౫=న లేచి, అనంఠతలక్ష్మిని పట్టుకొని, క్షణ లో ప్ప అనంతం. పోనీలెక్టు. ఆ చద్చు వొర్రిసంగతి మన కెందుకు? అన్నది.

అనంత౦ $; మనకెందుకా? 'వభుత్వంమీద కుట చేళారని రిపోర్టు ఇచ్చాడా వాడు, వాళ్టీ ఇక్కడే ఉంపే-ా

మీనాక్షీ ; నీదాకొ ఎందుకు? నేను వాడీ గుడ్డు పీవేద్దును --

సీలలోచన : ఆ రిపోర్హు (వాసినవాడి చేతికి వాతలు పెస్రైదును.

పొర్వతి వి వాడి పళ్ళు 'రాలగొట్టుదును.

అనంతం : రాజకీయాలలో పీమ్స్‌ భాగం పుచ్చాకోనివాలిని, అలాం శీ నిందలు వేసి రిటోర్డు యిచ్చాడా?

కోపం చల్లారి అనంతలక్ష్మి కన్నీరు కొరిపోవ మంచంమీద పడి వెక్కీ= వెక్కి ఏడివింది,

అమ్మయ్యా! అవి అందరూ నిట్టూర్పులు విడిచారు.

ఆందిజం $: అనంతం! ఈ సంగతంతా మా నాన్న గారెద్వారా తెలుసుకొని నేను చేసేపని ఆంకా చెపానుం |

సీలలోచన : సీతాదేవి తండ్రి కూడా ఉపయోగిసాడు ఈ విష యంలో!

బగ్ర కోన ౦0గి

మీనాకీ ? నిన్న వచ్చిన *సారా అనే యూరోపీయను అమ్మాయి కూడా మనకు సాయం చేయనవద్చునద్రా --

అయ్యంగారు : శిట్టిగారికి బుద్ది వచ్చింది. విన్న సబుకోరులో జయలమ్మీమీద వాడు తెచ్చిన వ్యాజ్యం క్షవరం చేశారు కో ఎవారు,

మీనొకి ఏ ఆంతటితో ఊరుకుంటే ఎల్లాగు? అఆ కౌశీకుంకకు బాగా బుద్ది చెప్పాలి,

పార్వతి ఏ మంచి ఉపాయం ఏదయినా దనం ఆలోచించాలి

అనంతలక్ష్మీ వ గాంధీతత్వవాదులు (వభుక్వంమీద కుట్ర ఎలా

గ్ర

అనంతలక్ష్మి కోలు కోడం జయలక్షీకీ ధె ర్యం కలిగిందిం జయల క్షీ భగవంతుని పూజ ఎక్కువ చేసింది. భర్త ఛాయీచినకాన్ని ఎడతెగక (పార్టనచెస్తూ రహస్యంగా కళ్ళనీళ్ళు కళ్ళక్తికుక్కుకునేది.

శకోభనవమందిరం అలంకారాలతో అలాగే ఉంచండని, ఆ మందిరానికి తాళం వేసింది. కోనంగి తిరిగి రాగానే తాను వ్యాజ్యం నెగ్గినందుకు సత్య నారాయణ[వతం అఖండ టై భవంగా చేయాలనీ నిశ్వయించుకుంది. కోనంగి మీద శెట్టియారు చెప్పిన నేరాలన్నీ ఏనాడో వట్టి అబద్దాలని అయ్యంగారు బందరు ఉత్తరాలు (వాసి సమాచారం తెప్పించాడు.

అలాంటి ఉత్తమ బాలకుడు తనకు అల్లుడు కొవడం తన అదృష్టమని జయలఅక్షీ కోనంగి అనంతలక్షుల వివాహం నిర్రయించేముందే నిశ్చయానికి వచ్చింది.

శెట్టియారు. వ్యాజ్యం ఓడిపోయినా ఊరుకోక అప్పీలు చేసాడని కబురు వచ్చింది. చెయ్యనీ! ఖర్చులు దాఖిలుచేస్‌ మరీ అప్పీలు చెభ్యూలి, లంచాలిచ్చి ఎంక సాక్ష్యం తెచ్చినా న్యాయమయిన నొక్ష్యంముందు అవి ఫొగలా మాయమయి పోయాయి, ఇంతత్వరలో వ్యాజ్యం రేలిసోతుందనవి యెవరూ అనుకోలేదు. పొలుపంపులు జవిగాదూ లేదా అన్న (పశ్నపయమిన్నా జయలక్ష్మీ భర్త రంగయ్యంగారి విల్లు చెల్లుతుందా లేదా ఆన్న [(పశ్నపయినాొ

కోన౦ గి వ్‌

విచారణ జఏగి౨ది, ఇంత త్యరలో విచారణ జరగడానికి ఎన్నో కారణాలు

రంగయ్యంగారి అన్నకొమారుడు ఆచార్య ఆయ్యంగారు అనంత అమ్మకి హృాదయబాధ తీర్చడానికి ప్పటైంచిన గాణ నిజమయించని ఒక రోజున సీశాదేవి వచ్చి విజయలక్ష్మీలో చెప్పేంది, సీవాచేవి కోనంగిని పెళ్ళి ఒసుకోనని చెప్పి పంపిన్నా కోనంగి అంటే ఆమెకు ఆపేశ్ష కలిగింది. కోనంగి తనవాడనీ, కాను కాదన్న కోనంగి మంచి. అందమయిన భార్యను సంపాదించుకునేటట్లు చూడడం బాధ్యత తనదనీ ఆమె నిశ్చయించుకొంది. కోనంగి సినీమా పదిసార్లు చూచినవాళ్ళల్లో ఆమె ఒక 3. క్వీన్‌ మేరీ కళా కాలలో బాలికల సంభాషణ విషయాలలో కోనంగి ముఖ్య విషయమయి పోయాడు, ఆ సందర్భంలోనే కోనంగి ఆనంత లక్ష్మీకి ఉవాధ్యాయుడ య్యా డన్న సమాచారం వింది.

.. పీకాదేవి అనాటినుంచీ అనంకలక్ష్మితో "స్నేహం వృస్ది చేసుకుంది కోనంగితో గంటలకొలది తన మామూలదధోరణి సంభాషణ (పారంఖించిందిం ఈరోజు రాగానే ఆమె అనంతలక్ష్మి దగరకు వెళ్ళింది.

పీతా దేవి ఆఅనంతలక్ష్మీ! నిన్న మీనొక్షి మా ఇంటికివచ్చి ఎందుకు కోసంగిరావుగార్ని ఆరెస్టుచేశారో మా తండిగారిని కనుక్కోమని కోర మని చెప్పిందీ,

జయలక్ష్మి ; ఎందుకు అరెస్టుచేసిందీ కనుక్కున్నారా ?

సీతా? మా నాన్నగారు [ప్రభుక్వ ఉపకార్యోదర్శికొాదందీ!

జయ ; బొనద్మూ జొను, మాకు తెలుసునుగా 1!

సీతా వ నేను మా తండడ్రిగారిని హడలిగొట్టాను కనుక్శ్ళో మని,

జయ కనుక్కు=న్నారా ?

సీతా ప పోలీసు డిపార్దుమెంటు ఉపకొర్యదర్శి మా నాన్నగాళికి మంచి స్నేహితుడండోయి .

జయ : కాదు మరీ? ఒకే పాయలోవాచ్ళ యెంతో స్నేహంగా ఉంటారు, కనుక్కూన్నారా?

సీతా * అలాంటీ రహస్యాలు యెల్లా చెప్పేన్‌, ఎంత "స్నేహమున్నా

లకి కోన౦గి

అవి రహస్యాలన్నాట్ట!

అసంత లక్ష్మి ధ్‌ [నిట్టూర్చు | ఎందువల్ల అంెస్టు అయిశే నేమి. ఇప్పుడు మనం ఏమిచేయగలం?

జయ : మనం ఏమిచేయగలం వీజంగా |

సీతా $; ఉండండి, అంతటితో మా నాన్న ఊరుకోలేదు.

జయ ?$ మీ నాన్నగారు వి పని తలుచుకుంటే ఆ పని చేసి తీరగల సామర్థ్యం గలవారు,

సీతా ; ఆ శాథలో పెద్ద గుమాసా మా నాన్నగారి సహాయంవల్ల నే పైకి వచ్చారు.

జయ 1 గుమానాలు తలుచుకుంటే ముఖ్య కార్యదర్శులే వమీచేయ లేరుం

అనంతం $ రాజకీయాల సందింధం తెచ్చుకన్నవారికి _ ఎప్పుడో జయిలు తప్పదు. డాక్టరు రెడ్డిగారు యిదివరకే జయిలుకు వెళ్ళివచ్చారు.

జయ : ఇంకకూ ఏ మైనట్లు త్‌?

సీతా 1 పోలీనుళాఖ గుమాసాగారు ఉన్న రహన్యమంతా నూ నాన్న గారికి చెప్పారు.

జయ $ ఏమని?

సీత్రా + మా నాన్నగారు నొతో వచ్చి చెప్పారు.

అనంత ; మీ నాన్నగారు ఏమి చెప్పినారు సీతా?

సిత్రా $; ఎవరో నాటుకోటి శెట్టి పోలీసు కమీసనరుకు సంపూక్త మెన సొక్ష [0తో కోనంగిరావ్యూ డొక్ట రు నెస్‌ కలసీ (ప్రభుత్వంమీవ కు[ట చేస్తున్నారని మబుజువు చెళారట. ఆ పెన కోనంగిరావును అకెస్టు చేశారట,

జయ ; అనుకున్నంతా అయింది. మా అబ్బాయి చెప్పినమాట నిజం! శెప్టే ఈ పనీ చేశాడు. వాడు కాకపోతే కోనంగిరావుగారు ఒక్క రాజకీయ సభలోనన్నా ఉపన్యాసం ఈయమచేదే, యెలా అరెస్టు

కోన ౦గి ఓ(7

అనంత ; తెల్టియారు వెంత దుర్మార్గుడు! ఇపుడు చూశావాఅమ్మా? నేను ఆ రోజులలో గోలనెెనే విన్నావూ ఇ ఆ రాక్షనుడు దేవత ఆమ కుంటూ ఆపర హరిశ్చందు డనుకున్నావు, ఒక కోరశ్యురుడు ఆస్హుడొరా డంటె ఉప్పొంగావు !

సీత ; కో లేళ్వురుళ్ళు ఆల్లుళ్ళయికే అన్నీ యిబ్బందులే, కోనంగి రావుగారు వెళ్ళిపోయిన తర్వాత నన్ను 'పెళ్ళివేసుకుంటానని ఒక ఐ, సి, యస్‌- పరీక్షకు పోయే యువకుడు వచ్చాడు. కాని ఐ. సి యస్‌. లఅంపే నాకు మంట,

ఆనంతం౦ ; కోనంగిరావుగార్ని నువ్వన్నా 'పెళ్ళిళనుకం పే బాగుండి పోవును సీత! ఆయన జయిలుకు వెళ్ళకపోన్స్నసు. నా దురదృష్ట జాతకం ఆయనకు తగిలింది!

సీత 1 అవేమి మాటలు అనంతలక్ష్మీ ? నువ్వు దై రంగా ఉండు. నేను అతన్ని (ప్రేమించలేదు. నన్ను ఆతడు అంతకన్నా [పమించలేదు. ఆ సంగతి మొదపసే తెలుసుకున్నాను,

జయలక్ష్మీ శెట్టిమీద మండిపోతోంది. వీడు తన కుటుంవానికి రొవ ణాసురు డ.న్యూడు, ఎక్కుడనుండి దాపురించాడు ? ఇంతకూ అమ్మిణీ అన్యట్లు వాడు తన ఇంటిలో అడుగు పెట్టడానికి కొారకురాలు తానే! అప్పుడే వాజ్డీ రానీయవర్ధంది. వాడిని చూస్తే తనకు భయమంది. వెళ్హిక లి. అన్నీ తాను సాలెగూడు దులిపీనట్లు దులిపి పాశేసింది, ఈనాడు తాను అనుభవ సోంది, త్‌న కూతుర్ని అనుభవింపచే సోంది. (దొపంచికంగా లాభం ఆశించే వారిక్తి ఆ రకంగానే చెంపదెబ్బలు 'పెళ్ళున తగులుతాయి.

కోనంగి రావుగారు ఎన్ని సంవత్సరాలకు బయటపడతాడో ! అందాకొ అనంతలక్ష్మి కృంగిపోతళూ ఉంటుంది. కోనంగికావు పరీక్షలకు తయారుజే స్తే 'మొదటితరగతిలో ప్యాసయింది,

కోభదుహోత్సవ (పథమ దివసంనాడే అతడు వెళ్ళిపోవలసివచ్చినది. భోజనంచెస్తూ మొదటిముద్ద తిన్నవానినీ ఆ తక్షణం. లేచి పొమ్మునట్లు, యువతీ యువకులతో (పథమ (పేమదినాలకన్న మహదానందం సమకూర్చే వస్వవు లింనేమి ఉన్నాయి?

లగ కోన౦0గి జయలక్ష్మికి రంగయ్యంగారు తన్ను (ప్రేమించిన దినాలు జ్ఞాపకం వచ్చాయి. భవ భూతి ఉ తరరావూయణంలో “*రాడతినేవ వ్యరంసీత్‌ * గ్లాకం చెప్పినట్లు చెంప చెంపకు చేర్చి ఒక్కకుణ మైనా విడిపోని కౌగిలిలో, అర్తం లేని పిచ్చిమాటలు చెప్పుకుంటూ కునుకయినా ఎరుగని ఏవో మధుకర మత్త తలో గడిచిపోయీఏవి ఆ దినాలు,

విడిపోవడం మరీ గాఢంగా కలునుకొనడానికే ! స్త్రీ పురుషుల జీవి లంలో (పేమావస్ట ఎక్కడో ఆకొశంతలో ఉండే ఉత్తుంగశిఖరం,

[యపేమికులు [ప్రయాణాలు చేయడం ఆనందం, తానూ రంగయ్యుం గారో, 'రెండుసీట్లు ఉండే మొదటితరగతిలో (సయాణంచేస్తూ ఉత్త మళకేత్రా లన్నీ యాత్రలు సలిసినారు,

(యేమికులు ఒక్కొాక్కచోట ఒకొగ్ణాక్క- రకమయిన (పేమాను భవం పొందుతారు. (పేమ ఒక మహాపుష్పమయితే ఒక్కొక్క (_పెమాను భవం ఆ పుష్పంలోని ఒక్కొక్క పుటవంటిది.

ఆంత ఆచారపరుడయ్యూూ తన భర్త తన వంట తినేవాడ్రుం వైషవ డేవుడు కృష్ణుడు గొల్లి వాడట, రాముడు శబరిఎంగిలి తిన్నాడట,

తామిద్దరూ బృందావనం దగ్గర యమునాతీరంలో ఒక అడవిలో మకొం పెట్టినప్పుడు తాను వంటచేసింది. తాను వంట చెస్తుంటే, త్యాగరాజ కృతులు పాడుతూ నాట్యం చేశాడు. భర నాట్వించేసి వచ్చి వంటనే సే తన్ను గాఢంగా కౌగలించుకోని పదవులు ముద్దుకొంటూ ఈజయ్తా నువు నా కర్పించేవన్నీ దివ్యామృతపు విందులేనే” అన్నారు, (పేమ 1 ఓహో [పేను !

౮ ఆనంతలక్ష్మీ పెళ్ళి సందర్భంలో మదరాసు ప3త జనో ద్దర ణ్యాశ మా నికి అనంక లమ్మీ వెయ్యి నూటపదహారు రూపాయలు చదివించింది తన గురువూ, తన భరా ఆయిన కోనంగిరావు *నాటోటి కులహీనులను, చరిత కీ'నులను, సంరక్షించటానికి ఏర్పాటయిన యా సంఘానికి నువ్వు వెయ్యి నూటపదహా నర్లివ్వటం యెంతో భగవ[త్సీతికరం, అనంతా[ో అన్న మాటలు

కోన ౦గి లగ్రి0 ఆనంతలక్షికి జ్ఞాపకంవచ్చి కళ్ళనీళ్ళు తిరిగినవి. తన భర్త ఎక్కడ పడితే అక్కడ తిరుగుతున్న బ్ర ఆమెకు తోచింది. (పేమకు అంతరాయం కలిగి నప్పుడే దాని గంభీరశ క్తి వ్యక్తుల బీవితాలచుట్టూను, జీవితాలలోనూ స్పంది స్తుంది, ఆనంతలక్మికి [పతికణము తన చుట్టూ సొదివికొని వున్నస్తై

తోచింది. *ోగురువునై నిన్ను ,పేమించి నీ _పేమను చూరగొన్న నను విల హణుళణ్ణీ. నువ్వు యామినీపూరక్త తిలక వు” అనీ అనిన ఆయన మాటలు ఆమెకు నిమిష నిమిషము సొక్షెత్యారమచ్యూయి !

ఆయన పతితుడా 1 తాను పతితురాలా? వివాహం ఉత్తమ సంస్థ, ఆత్మసాతెత్కార దివ్యమందిరానికి సోపానమాగక్షం వివాహం. ఆలాంటి వివాహ సంస్కార విహీనపంకిలంలో ఉద్భవించిన నత్తగుల్ల తా నని తన గురువుగా రన్నారు. వారే తన (ప్రేయసి మాతం పతితురాలు కొదని వాదిం చారు. మధురవాణీ పతికురాలెట్లూ ౪? అని వారి (ప్రశ్న మధురవాణి నంశంలో ఉద్భవించిన తాను మాత్రం ఉత్తమ జన్మ అన్నారు తన గురువు గారు,

తాను, తనభ ర్తా వివాహంనొడు వధూవరులై తీయంచుకొన్నఛాయా చిత్రాలన్నీ చూస్తూ అనంకలక్ష్మి తన చదువుల గదిలో కూర్చుండి ఆలో చించుకొంటున్నది.

యేమను గురించి తాను ఎన్నో (గ్రంథాలు చదివింది. ఇంగ్లీషు కొవ్యాలు పఠించి వ్యాపొలు చదివింది. అన్నీ చదివి ఈలా ఉంటుంది (పేమ అని ఊహిందుకొంది, కొని తన ఊహలకు మించిపోయే ఏదో ఒక దివ్వ స్థితిని ఊహించి తన గురువుగారు తదు యిద్దరి వివాహానికి పూర్వర వర్ణించే వారు,

ఒకరోజు తానూ తన గురువూ ఇద్దరూ కలసి మహాబలిపురం వెళ్ళి సము[ద్రంతో కలసిసోయే, ఆ విచిత్ర పరమాద్భుత శిల్పపు కట్టడాలలో సమ్ముద్రత పరికిస్తూ కూర్చున్నారు. ఆ సమయంలో ఎంతకాలమో వారిద్దరూ ఆ పరమసౌందర్యానుభూతిలో లయమై మాట ేకండా ఉండిపోయారు,

లీశ్రి

శ కోన ౦ గీ కొంకెవారయ్యూ, తన గురువు సౌందర్యోపాని. తాను వీణ వాయిస్తూ తన గొంతుక ఆ వీణకు (గుతికలిప్తి *రామాభిరామా” మొదలయిన కృతులు పాడుతూ ఉంటే, వారు ఉప్పొంగిపోతూ వింటూ ఆనందాంబువలలో కరిగి పోయేవారు.

ఆనంద మధురమయిన ఇంతే నా వలపూ టొంపూ లేని నీ గొంతుక సౌందర్య నస్తువులలో కొంచనగంగ, నువ్వు దవళగిరివి, సీ (పేమ గౌరీ శంకర శిఖరము నిన్ను నా ఆత్మకు పొదివికొన్న నా అదృష్టము నంద దేవి ఆని వా రానొడు అన్నారు. ఉల క్షీ! సౌందర్యనస్తువుల ఆరాధించడం మనుష్యునిలోని సంస్కా=రోత్తుంగ కల్లోలకిరీటం, నువ్వు నాకు సన్నిపాతం కావడంవల్ల సౌందర్యోపాసన నాకు సులభలభ్య మయిపోయింది (పాణ కొంతా[” అన్నారు ఇంకో రోజున, సౌందర్య వస్తుదర్శనమే వారి హృదయాన్ని సర్వలోకం ఆగక మింస జేస్తుందట. ఆత ఆరాధనలో లోకం అంకా ఒక విశ్వ సౌందర్యాంత రాగమై దర్శనమిస్తుంది. అనంతం + లోకంలో బాధలు, లోకంళో ఉత్తమ పథాలకు పోవాలన్న కాంశ్స, వీదవాతి ధనవోంఛ, కూలివారు కోటీశ్యరులతో సమానం అయ్యేందుకు చేసే మహాయజ్ఞం కాటకొలలోని నాశనం అన్నీ అందులో భాగమై కనబడతాయి, గులాబిపూవు సౌందర్వాాన్ని నిజంగా ఆక౦ చేసుకున్నవారికి వళ్లేరుముల్లు అందం. తెలుస్తుంది, వై రవిరాగంలో లీన మయిపోగల సహృదయం గలవానికే లోకంలో ధనదులచేే జమీందారీ రాక్ష సులచే సిస్పిచేయబడే వీదవాళ్ళ ఆ[కంచనములోని పరమారక్తం అర్హం అవు తుంది, నిర్మలసీలాకాశమనోజ్ఞ తను, హృవయమార [కోలగలవాడేే, చావు నాచురంగు, కుళ్ళు నల్లరంప, బాధ బూడిదరంగు ప్లూర్తిగా ఆక ంచేనుకుం టాడు. అనంక లక్ష్మీ! మహాత్మాగాందీ వంటి సౌందరో్యోపాసి ఇంకోరు లేరు సుమా! ఆయన రాట్నధ్వని వీవతనం లోకంలో ఉండవూడదు అన్న మహా నినాదరాగం. సుమా 1 అని మహాబవిపుకంలో సముద్రతీరాన తన్ను వారి హృదయానికి ఆడుముకొని అన్నారు, తాను ఏ ఈ రాళ్ళతో చెక్కిన చెక్కడాలు సెందర్యవస్తువు లెల్లా ఆవు వాయండీ?

కోన౦0గి ల్లి?

కోనంగి 1 పివీ ని "పెదవులు, ఆ పెదవుల ఆందం స్వతన్సిద్ద౦గా ఉంటుందా? యన్వనం అనే శిల్పి ఆ పెదవులను (పపంచొద్భుత సౌందర్య నస్తవులుగా తయారుచేసినాడా ?

తాను ; యవ్వనం కలిగిన అందరి పెదవులూ అంద మైనవొ?

కోనంగి $ ఆ యవ్వనానికి శుతి ఐన యవ్వనం కలిగిన ఇంకొ కనికి!

తాను వ అందుకీ కొనన్న మాసపేగా ?

కోశంగి : కొన్ని పెదవులు అందరికీ, కొన్ని కొందరికి కొన్ని ఒక్కడి శే!

తాను ఎన్వరికీ ఆఅందంగాని యవ్వనపు 'పెదన్నలు వుండ వచ్చుగా ?

_ కోనంగి £ ఆ పెదవుల అందం కెలునుకొనే యాత్రికుడు వచ్చే

తాను : వాడు రాకపోవచ్చుగా |

కోనంగి $ రాకపోవచ్చుగాక్క మళయాళదేశ సము(తీరంలో ఒక ముత్యపుచిస్ప పగిలి ఆ ఇనుకలో అద్భుతమైన ఒక ముత్యం పడివుంద నుకోః దాన్ని ఆనుభవించేవారు అక్కడకు వెళ్ళకసోయినంత మాశాన ఆ అందం లేవనట్టవు తుందా శి

ఆ సమ్యుదం ఒడ్డున సము[ద్రప్ప పచ్చలతో, ఆకొశనీలాలతోో ఆ నల్లని ధాళ్ళశిల్పాలు సనో దివ్య(శుతి పొందుతున్నాయి. ఆ (కుతి! పరమ స్టాయి కొన్తూ తన గురువుగారి (పేనమా అట,

(ప్రేమను గురించి వారిద్దరికీ సంభాషణ జరిగింది.

కోనంగి; నా ఆక్మేశ్వరీ? (పేమ ఒక మహారాగంలోని (పాణస్వరం వంటిది.

చాను £ రాగం. వీమిటీ ?

కోనంగి ; నువ్వు 1

కోనంగి ; నేను (శుతివి,

లలి కోన ౦0గి అస్పుడు ఆయన పాడిన పొట ఎప్పటికి కాను మరచిపోలేదుం ఈ నీలికెరటాల ఎదుటి నువ్వూ నేను, నీలోన నీలమే నాలోన కెరట మే! ఈ ఆనంకపథాల ఎదుట నువ్వూ నేను సీ వనంతానివే నేను పథికుడ రాణీ, ఈ శిల్చసౌందర్యడీ ప్తీ నువ్వూ నేను శిల్చ్పమూ రిని నువ్వు శిల్పి నేనో దేవి!

ఆ పాట పొడుకుంబూ అనంతలక్ష్మి తన మనోహర విళశాలనే[త్రాలు ఆరమూళలుగా “గురువుగారూ నన్ను వదలి మీరు ఒక్కరూ జైలుకు వెళ్ళారా! ఏంత నిర్ణయ మీది? అందులో మన (పథమ గాఢ సంశ్తేష నవమ యాన ఆ సంధ్యాకొంతుల్లో ఎకగడికో వెళ్గిపోయారా ₹ మీది కఠిన హృద యం కొదూ! ఆ ర్యాకే కొదూ నా కళ్ళలోకి చేరపారచూన్తూ “ఆనంతలక్ష్మీ! నిన్ను ఓక్క క్షణమైనా వదలి ఉండొనన్నారు, ఆ మాట అంతలోనే అసళ్యం చేళారాశో ఆని అనుకంటూ కన్ను అ పీరు విండ డోల హృదయం మీదకు వాల్చుకుంది.

10

శెడ్డిగారికి కొరాగారం అలవాటే, ఆందులో “ఫి తరగతి బంధిళుడు, క్యాంపుమంచం, పరుప్ప, కుర్చీలు, అన్ని సౌకర్యాలూ ఉన్నాయి. కోనంగీ డొ క్రరూ ర్యాశ్రిళృతన్స పగలల్లా కలిపే ఉండేవారు. అఎక విషయాలను గూర్చి చర్చలు సాగుతూ ఉండేవి.

ముఖ్యమైన సమస్య సామ్యవాదం, (ప్రపంచోద్దరణ సామ్యవిధానం వల్లనే జరుగుతుందని రెడ్డి అంటాడు. కోనంగి తన వాదనతో పొమ్య విదానం ఒప్పుకుంటాడు. కొని. ఆంచుకు మౌగ్షం గాందచీవిదానం అంతాడు.

కోనంగి £ రష్యా రాజకీయ విధానం (వపంవానికి ఆదర్శపాయంగా ఉంది (స్రస్తుతం. కాని స్టాలిన్‌ ఎందుకు రకశకభటులతో కాపలా కొయించు కుంటూ వెడకాడు ?

డాక్టీ రు, (ప్రాణరక్షణ ముఖ్యావ సరం, ఎంత (ప్రజారాజ్యం స్టాపిం

కోన౦0గి లర

చిన్నా యితర రాజ్యాలవారికి రష్యా జయమువల్లి ఉడుకుదోతుతనమూ, కోపమూ ఉద్భవించాయి. రబ్యా రాజ్యవిధానం మంటగలిపి, రష్యాను నాశనం చేయాలని వారపప్పుడూ (ప్రయత్నాలు చేస్తూ ఉంటారు, ఆందులో స్లాలిను చావు మొదటి కోరిక వారికి.

కోనంగి ; రష్యా దేశంలోనివా శెవరూ స్టాలిన్‌కు విరోధులు లేరొంటావా?

డాక్టరు : లే రనను, (ప్రతి దేశంలోనూ ఉ తమాశయాలను నాశనం చెయ్యాలి అన్న దుర్మార్గులు ఉండనే ఉంటారు,

కోనంగి $ మన దేశంలో గాందీజీకీ వ్యతిరేకులు, గాందీజీ పేరు చెప్పితే, కాం(గెనసు పేరు చెప్పితే మండిపోయేవారు లేరా?

డాక్తరు ; ఉన్నారు,

కోనంగి ? ఆయికే బాపూజీ యెందుకు రక్షకభటుల్ని పెట్టుకోరు? కాం్యగెను మంతత్రివర్గా లున్నంతకాలం మంత్రులెవ్వరూ రక్షకభటుల్ని 'పెట్టుకోలే దేమీ? కొం్యగెసు నాయకులకు రక్షకభటులు లేనేమి?

డాక్టరు ; అది ఒక గొప్పా? నిజమైన స్వాతంత్ర్యం మన 'దేళానికి వ స్తే, అప్పుడు మంత్రులూ గిర్యతులూ. రక్షకభటుల్ని పెట్టు కోవాలి. ఇవాళ ఇంగ్లీషువారు నిన్ను రక్షిస్తున్నారు గనుక నీ ఆటలు సాగు తున్నాయి?

కోనంగి ; అన్నావు నాయనా అంతమాటాను, పాపం ఇంగ్ల ౦ డులో వాళ్ళ రాజ్యమే కాదుటండీ, అక్కడకూడ స్కాల్లండుయార్హు, రక్షకభటులు మం[తులనూో, ముఖ్యమంతినీ ఎందుకు కొపలాలు కొస్తుం టారు,

డాక్సరు $ ఇంతకూ నీ వాదన ఏమిటి నాయనా?

కోనంగి & నా వాదన ఏమిటో తమకు అర్హంకాలేదు కొపోలు ? ఆంత మట్టికలకొయౌ స్‌ది? మట్టి ఆయినా పంట పండుతుంది; బూడిదా?

డౌక్సరు వ బూడిదలో అనేక రసాయనా లున్నాయి. అన్నీ ఉపయో గించవచ్చునుః

కోవంగి ? ఏమీలేని భాళీబుల్లా?

ల్‌ కోన 6గి

డాక్టరు : గాలి ఉంటే గాలి ఉపయోగం. గాలి లేకపోతే *ఎక్సరేకు ఉపయోగం.

కోనంగి ; సరే ఎందుకో ఆందుకు ఉపయోగించు తమ్ముడూ! నా మాటలు అర్తం చేనుకోడావికి మాతం ఉసయోగించకు,

డాక్టరు ? ఓ యమ్మో! ఆతి తెలివైన అర్హంగల “యారు నువ్వు? నువ్వు చెప్పేది నాయకుల [ప్రాణం రక్షించవలసిన ఆగత్యంగల దేశంలోని రాజ్యపధానం: లోపభూయిష్టమయినది అని. నువ్వు సొమ్యవాదాన్ని, గాందీ వాదాన్నీ ఎల్లా సమన్వయం చేసావు?

కోనంగి ఏ ఓయి ఎప్పురే బుజ్జగల వ్లైద్యశిరోమణీగారూూ కొంచెం (శ్రద్దగా విను,

ఢౌర్ట రక ఓయి వంకరబుల్ర కొరక్కి.రాయిగార్తూ రండు కళ్ళూ

కోనంగి గాంధీజీ వాదనలో ఏమీ లోటుచేదు---

డాక్టరు. : సామ్యవాధనలో ఏమీ లోటు బేదుఎ=

కోనంగి ? ఈ రెండు కలీపిశే అసలే లోటు ఉండదు --

డాక్టరు ఆ రండూ ఇ౦కంపాటవిల్సు -ాఎప్పుడూ వి విధంగా కలవవివి, పైగా న్‌దో కొ.త్తరకం విషయం అయి లోకాన్ని దపొంచి వేసాయి.

కోనంగి ఏ నువ్వు ఆ రెంటినీ కఠిపి, వరిళోధనచేసి చెబుతున్నావా,

కోనంగ్‌ (డ్రమ్ము వాద్యవి శేషం, డబ్బా గొంతెమ్మ పండగవాళ్ళ గడబిడ విశేషమూనూ!

ఈలా వాళ్ళిద్దరూ ఆనందంతో గడిపేవారు. కొని కోనంగి హృద యాంతరాళాలలో ఆనందం విరి? రెండు మూడు సారులు ఒంటిగా రారిచ్ళు, కన కొట్టులో కటకటాల వినకాల పడుకొని ఉన్నప్పుడు, కళ్ళ సీళ్ళలో కరిగి పోయాడు, (పేమావదన అనుభవించిన వాళ్ళనే అర్థం అవు శుంది ఆ అవస్థ |

కోన ౦గి బి70 ఒక్క. నిమిషంకూడా అనంతలక్ష్మి ఎదుటనుంచి మూయం౦కొదు, ఆ (పథమ సంధాన దివ్యముహూ కపు ఘటికలి మహోనునువత ఎవ్వ రూహించుకోగలరు? అదివరకు. ఆతడూ అనంతమూ కలిసి తిరిగేవారు. ఇద్దరు మాత్రమె కలిసి తిరిగారు. ఒకరి నొకరు గాఢంగా కౌగలించుకొన్నారు. ముద్దులు కొనీనారు, ఒకరిలో ఒకరు ఒదిగిపోయినారు. ఆయా ఆనందాలు, ఆ (ప్రథమ దివనప్ప ఉత్కా లబ్ద నందంముందు సిమాలయముముందు నీలగి5ి కొండలులా గంగానదిముుదు దండకారణ్యప్పు 'సెలయళ్ళలాా గులావిముందు మళల్లెపువ్వులులా కన్చిసాయని కోనంగి అను కున్నాడు. తలుపు వేయడంతో పే, అనంతలక్ష్మి సిసతో మంచంమీదనుంచీ లేచి నుంచుంది? ఆ సిగ్గు కూడా ఎంత మఘరమయి (పత్యత మైంది. ఎవ్వరికీ వినపడకుండా శాదు తమలో పొడుపన్న సొటలు, ఆమె పొడిన మువ్వగోపాల పదాలు, తానా పవిత్ర యామనీ సంధానానిై రచించిన పాటలు పొడుకొన్నారు. విద్యుత్‌ దీపాలు ఆర్పి, ఆ మేడమై కీటికీ దగ్గర వెన్నెల తమమీద పడెటట్లు ఇద్దరూ ఒకటిగా జన్మించిన ట్లయిపోయిన కౌగలింతలో నిలు చున్నారు. సౌంద రాతి సొందర' థమూ ర్తి ఆయిన (ప్రియురాలి నగ్నసౌందర ర దర్శనము ఆతిపవిత్రము, ఆనంద పరమావధి, “అనంతలక్ష్మీ ! పేమరాగాలావన పథమ స్వరంలోనే అపన్వరం సమకూర్చానా హృదయ వీణకు? (ప్రాణేశ్వరీ! నువ్వు రై ర్యం వీడని స్టిరవై ఉన్నావా! కరిగిపోయిన కొనారజలంలా ఉన్నావా? ఆత్మనాయకీ ! పక్షీలా ఒంటిన్లై జీవిక విళాలాకొశంలో ఎగిరే నన్ను నీ అందాలతో, ఆమృతగానాలతో బంధించి నీ (పక్కనే చేర్చుకుంటే ఏ పొడువోదకొలు న స్నీవలలో పట్టి మనల నిద్దరినీ విడ దీశాడు ?

ల్లీ కోన ౦0గీ దగ్గరకు రాలేనంత దగ్గరకు వచ్చిన నిన్ను నేను విడినట్లా ఇంకనూ దగ్గరయినట్లా నా జీవిత పరమావదీ ?

• క కటకటాల బొచ్చెడు ఇందుమూలర్తి నీకు నా హృదయా రిని నిద్రలేమి తెలివిహీనుడై నిను జేరి తెల్చునందు ఇనుమడించిన భయముతో వనటబడుదు ఇలా పద్యాలు (వ్రాసుకుంటే ఈ గుండెలోని వర్ష నాతీత మైన బాధ త గతుందా? “ఎవరయ్యా పూజంటను ఇటు తెంపిరి అటు తె౦పిరి ? ఎవరయ్యా చంద్రుని చం[దిక విఢదీసీరి విసిరివేసిరి ? ఎవరయ్యా ఏీణను తీగలు విదలించిరి విరిచేసిరి *ో

నా కే ఆ సంవత్సరము బి, ఏ, జూనియుర్‌ పరీక్షతో అనంతలక్ష్మి కృశా ర్‌ త నందిందిః కోనంగి [వాసిన ఉ త్త్‌రాలు ఆనందంగా చదువవొంచోంది, ఆ ఉ త్తరాలన్నీ పెట్టుకొ నేందుకు నాలుగువంవల రూపాయలు పెట్టి బంగారం పొదిగిన వెండిపెనై కొంది. కోనంగి జయిలు అధికారుల ద్వారా పంపించే ఉ తరాలు కొకుండా, రహస్య మాగాలకూడా ఉత్తరాలు పంపించసాగాడు, అనఎకలక్ష్మీ భర్తకు రోజురోజుకు ఉ త్తరం(వాస్తి వారం ఆయ్యేసుకి, అవన్నీ ఒక ఉ తరంలాగే కలిపీ పంపించేది. డౌక్సరు రెడ్త ఇంటికీ కొన్ని ఉత్తరాలు పంపితే ఆఅనన్నీ ఎలాగో కొన్ని రహస్యమాగ్గాలద్వారా జయిలులో కోనంగికి అఆందేవి. ఉత్తరం రాగానే కోనంగి, కళ్ళకద్దుకొని, చింపి ఉఫ్పొంగిపోతూ చదువుకానేవాడు, విడిపోయిన ఆ యిద్దరూ ఇతరులు చూస్తారన్న సిగును నదలి రిజిష్టరుచేసిన ఉ త్తరాలులా (వాసుకానేవారు. ఒకరికొకరు[వాసుకొన్న ఆ ఉత్తరాలలో ఒక్కొక్కప్పుడు వారి (పణయజీవిత నిగూఢ రహస్య భావాలు తాండవం. చేస్తూండేవి, అడ్డగట్టువే స్తే వరదలు వచ్చిన నది కట పొర్లి లొకం ఆంతా ముంచెక్తుకూ, పరవశ్శెత్తి (ప్రవహించిపోయినల్ను వాతి (పమ దశదధిశలూ నిండుతూ పొంగిపోయింది. గాంధర్వ నికేతనం మెలాపురం ర్స్‌ కేస శీలా కీ

2708 కోన ౦0గీ

[పాణకాంకా!

జయిలులో ఉన్నా మీరు ఉత్తరం [(వాయగలుగుతున్నారు అన్న సంతోషం ఒక (ప్రక్కా, నీలాకాశంకోంచి పిడుగు పడినద్టు మీకూ నామా ఆ సవిత్రముహూ రంలో వే ఎడబాటు కలిగించన్న భరింపరాని బాధలు ఒక (పక్కా నన్ను ఊపివేస్తున్నాయి.

మిమ్ము విడిచీ యుగాలయినాయన్న స్‌స్ప్రహ వెధిస్తున్నది. ఏనాడో మ్‌మ్ము తిరిగి చూడడం |!

ఏం చేస్తున్నారు? అంత నిర్ణయగా వెళ్ళిపోయారు. ఏం చేద్దామని ణ్గె

నేను చదవలేను, పుస్తకం ముట్ట లేను, ఈపఏటి పళీక్ష వీమవుకుందో? ఇంట్లో కూచోలేను. ఇంటిబయటకూ వెళ్ళలేను, ఎడాప ఎల్లా ఉంటుందో నే నెప్పుడూ చూడలేదు, కౌని ఎడారినిగూర్చి చదివినవన్ని నిజమే అయిచే, నా మనస్సు ఏమీ ఓచూన్‌స్సులేని 125 డికిలు వెడిగల, పది సహారా ఎడా రులు కలిసీన ట్లయిపోయిందిం

నా హృదయ (ప్రభూ! మీరు నా జీవితంలోకి రాకపోయివుంపే, నా జన్మ బూడీదలా రాలిపోయివుండును. మీరు వచ్చారు. నా జన్నకోటి కాశ్మీర విశాలమయింది. అలాంటిది మీరల్లా నన్ను వదలి వెళ్ళిపోయారు. ఎంక

వెనక భ్రీకృష్ణుడు రాధను వదలి మధు5కు వెళ్ళినప్పుడు ఆమెపడిన బాధ్య నా బాధముందు సంతోషంవంటిది, అఆత్కానాథా |

మీ నిర్భంధానికి కొరణం మన ముస్త్యగహము చెట్టిగాడే 1 నన్ను వాంచించి, నిఫలుడై ఆ రాక్షసుడు అలా చేళాడు. వెనక సీతాదేవిని రావ ణుడు ఏర్తుకసోయినాడు. ఈ పిళాచి రాముజ్జే ఎర్తుకుపో.మాడు. నేనేబయలు డేరి కడలూరుకు వస్తున్నా. కటకటాలు ముక్కలుచేన్త గోడఐ పిండిగొడ్జి, మిమల్ని తిరిగి తీసుకువసాను, నాకు లక్ష్మణులు వద్దు, హనుమంతులు వద్దు, వొనరబలగం వద్దు.

నేను ఆందగ కెనని మీరంటారు. అది నాకు నిమీ. నమ్మకంలేదు, మీకు శిల్పం విషయం ఏమీ తెలియదు, మీ అంద౦ మీ రెరుగని అమాయ కులు [ప్రాణేశ్వరా! మీ మోముతో పోల్చడానికి సృష్టిలో ఏవస్తువూ దొరకదు

కోన౦0గి ల్ల నాకు, మీ ఫాలం ఆకొళం అని వీవో పోల్చుకుంటాను, ఆకాశంలో గంరికళ ఒకనాడు కనబడకపోవద్చును, కొని మీ ఫాలం అనంత విళ్వాలు దాటిన మహి బావపూరితమని చెప్పగలను. మీ కనుబొమల, సౌందర్యము ఆకాళగంగకు లేదనిమా(తం చెస్పగలనండీ. పీ కన్నులు శేసు వ క్హైంచలేను, ఆ కన్నులు 'పెద్దవీకావు, చిన్నవీ కొవు. అవి కోరకలూ కొను, సూర్యుచందులూ కొవు. అవి కొలమూకొవ, కొలాతీకాలూ కొపు, మీ ముక్కు. మకరసం[క్రమణ ఉదయారుణకిరణము కోటికోటి క్రిర కొలు, మీ 'పెదవుల్హూ వానిలోని నవ్వులూ ఒప్కొక్కం అవకారం ఉద్భ వించినప్పుడు దేవతలు పొందే డివ్యానందం ! మీ మూ రిని తయారుచేస్తూ మిగిళిన భావాలకో నృష్టిక ర్త జయం త్రుశ్ర, నలకూబరుత్రి తయారుచేశాడనీ అనువంటాను. నొచన్షన నాకే లోటుగా ఉంది. ఆ అన్పస్తకొంతిలో చూచాను మొదట మిద్ముల్ని. దానితోనే నా మతిలోయింది, నేనూ మా చాలికలతో సొటు [పేమ అవేది ఉండదు అనే ఆఅనుకొనేదాన్నీ, కొని (పేమ ఇంత అద్భుతము, వర్తళాతీతము అని అమకోలేము, ఎంత విచిశ్రమైనవారు మీరు! మొదటి రోజులలో మీరు కనబక్షనంత సేపూ గుండె పంజాబు మెంబలే! మీకు పొరపాటున నన్ను ముట్టుకుంపే ఏనో వివ శత్వం కలిగేది నా రహనస్యహృదయంలో మీరు నా దేహాన్ని వ్‌ క్షణ మెనా కోరితే అది వెంటనే సమర్పించాలి అన్న గాఢాతి గాఢవాంఛ ఒక (ప్రక్క, ఇంకో (వక్క మిమ్ము నేను ఏంత (పేమంచినొ, మీరు వివాహం అయుస వరకూ ఒక విధంగా పరపురుషునే అన్న భావమూ నన్ను గగ్గోఎ చేశాయి. 1. మీరు న న్నన్నిసారులు కౌగలించు కొన్నారు, ఆ నిమిషాలలో మీరు కావాలంకు నా సర్వస్వము మీవి! అయినా మీరు నన్న౦త గాఢంగా అదుము కొన్ని నా షెదవ్సలు మీ పెదవులు అబయింపకేసుకొన్తి గాఢతా, లాలిత్యమూ రండూ వ్య క్రంచేశారు నా ఆత్మేళా .

280 కోన౦0గి

ఎన్ని జన్మవాలను:డి తపస్సు చేశానో మిమ్ము నా సర్వస్వనాథునిగా వరం పొందడానికి? మీలే నాకు కోటి జన్మములనుంచి భ రలై యుండాలి. లకపో కే ఆ అస్పష్ట కొంతులతో దర )నమిచ్చిన (ప్మపథమ క్షణంతో నేమీరే, మీరే నా నాథులని నాకు ఏందుకు తోచాలి ?

మీలో లయమైపోవడానికి దేహ మడ్డం అనిపిస్తుంది. ఆ దేహం వేక మీతో నా పూర్ణయౌవనానంతమ తశ అనుభవించడం పఏపిలాగు ఆని అనిపిస్తంది

మీరు నా కేశసాభాగ్యం, కోటి కాదంచినీమాల అన్నారు కోటి కోట్‌ (శీక్కష్ణ్టపరమాత్మ దేహకాంతు లన్నారు, నన్ను తలంటుకోమని, ఎన్నిసారులు నా కచభారము మీ మోమునంకా కప్పుకోలేదు ? మీరు వట్టి కొంచపవారు. లేకపోతే అన్నీసారులు నొ కురులన్నీ చిక్కులు చేస్‌ అల్లరి బేస్తార్యా చెప్పండి? నేను మీ తల ముద్దెట్టకొంటే, మీది వట్టి (కొపింగుతలఅ ఆయినా మీ బుద్దిలో ఉన్న పరిమళపు ఆలోచనలు ఆ తలలోంచి పయికి వస్తూఉంటాయి కొదోలు, దివ్యమయిన మీ తలను ఆ(ఘాణీంచి, ముద్దు 'పెట్టుకొంటోం పే. మత్తు వచ్చినంత పని అయింది,

పూవులు పూవు లన్నారు మీరు, స్త్రీలకూ పూవులకూ మీరన్నట్లు ఏదో అననుభూతమయిన సంబంధం ఉన్నది. మా తండిగారి కుటుంబం లోనూ మా తల్లిగారి కుటుంబింతోనూ భాడొ కుసుమము రచనా లలితకళ (ప్రపంచ శిఖిరిత మైనది గురుదేవా ! మీరు కోరినప్పుడల్లా ఒక్కొక్క. రచన రచించి నొ జడను, నొ జడముడిని ఆలంకరించుకొన్నాను. జడను వేయ డమూ, జడముడులు రచించడమూ'. మా కుటుంబింలో ఉంది.

గులావీలు, మళ్లైల్లు జాజులు, చేమంతులు, కదంబాలు కనంకొబ రాలు, గొబ్బిప్తూలు, 'కేత కీకసుమూలు, పొగడలు, నీలిహ్ఫాదయాలు,ఘంటికొ పుష్పాలు, కరవీరాలు, మందారాలు, సువర్షకరోవీరాలు, మరువక. దమనక, కురువేరులు, నూతనంగా వచ్చే ఆర్చిడ్లు, దాలియాలు, బినియాలు, నీబా పూలు, కొాశీరత్నాలు, మదనభాణాలు అన్నీ నేసే అల్లాలి, జడలఇలో, ముడు లలో అక్హజడలలో, అర్ధశిభిలో నేనే పూవులు కూర్చాలి.

జీవితేశ్వరా 1 మీ కోసం నేను, నా అందం మీ కోసం, నొ చదువు

నోన 0గి లైగ్రశే మీకోసం, నొ సంగీతం మీ కోసం! ఓ రోజున మీకు జ్ఞాపకం ఉంనీ ౪ నేను ఫిడేలు. వాయిస్తూ ఒక మువ్వగోపాల సదం వాడాను ళ్‌ ఏగ్రత చక్క నీవాజే నా సొమీఎా-వీ 'డెంత చక సావివాడే . ఇంళి మువ్వుగోపొలుడు సంకతము నా మదికీ సంతోషము చే సెనే....ఎంత? మొలకనవ్వులివాడె ముగ్గు మాటలవాదే....ఎఏంతళలో అని పొడురూవుంపే కళ్ళనీళ్ళతో, వకో దివ్యకాంతి మీ మోమున (ప్రసరింప నా ఒడిలో తల పెట్టి కరగిపోయారు! నా గురూ! రండి చేను ఎన్నో పొటళలు పొడుశానండ్‌. మీ పాదపడద్మాఠ ఆసండగ*. గ ఏ రోజు కారోజు ఉత్తరం భర్తకడనుండి రావలసిందే. ఆ వేసవి కాలంతో ఆమెకు ఉ త్తరాబే మవ్షైపూళలు, గులాబీలు, వట్టి వేళ్ళ వా త్తరులు చల్ల గొలులు, చల్లటి సీబ్ళ, నము[ద్రం వాహ్యాళులు, కోనంగిముయ [పపంచం ఆమెకు, అత డుపయోగించిన (వరివస్తుపూ పవిత్రమూ, పూజార్త్రృమూ | ఒక రోజున వచ్చిన పెద్ద ఊత్తరాన్ని మామూలుగా. చదివే పదీ సార్లూ కాకుండా పది హేనుసొర్లు చనగువ్పకుంది. మామూలుగాపెప్టై ముద్దుల కన్న కొన్ని వందలు ఎక్కున పెగ్టింది. ఆ ఉత్తరం తన బాదీజేబులో గుందెకు దగ్గరగా దాచుకుంది. ఆ ఉరం నరాలద్వారో ఇంజెక్షను ఎవ్వనై నొ ఇవ్వగలరా? లీక

2గ్ర2 కోన౦0గి ళన హృదయం తెరచి లోపలపెట్టి తిరిగి కుళైయ్యగలరా? కేశ. 441 ఓ అనంద వికసితవిశాలనయనా! నా అనంతా, నా అమ్మే! నవనీతవచోపూరితకంరీ, ఎన్నాళ్ళయింది సీ శీయకీయవి పాటి విని, అమృతపానంలోన అర్రభాగమువాలు కామచేనువుపొలు సోమరనసములు కలిపి ఆఅందిచ్చినారు సీ ఆందాల మధుధార పారిడాతపరాగ సరిమళమ్ములు కలిపి అందిచ్చినారు సీ ఆందాల గొంతులో ఎన్నో గాంధర్వ [పదర్శనాలుశీచవిచోదచాను దేవీ! సీ కంఠం వీడిన ఆ దివ్యగానం అనుపమానం, ఆ సంగీతస్వన (పారంభము నా కానాడు సృష్టి (పొరంభ మే, అంతా' చీకటి! చీకటిమధ్యలో చిన్న వెలుగుచుక్క, ఆ అణువు కొంతి పెరిగి పెరిగి విశ్వమంతా ఆవరించి అనంశజ్యోత్స నలై, ఉప్పొంగే (ప్రవాహాల్రై కరుళ్ళుకట్టి, తోడుకుపోయి, కోటి కోటి మందారాలై, కోటి కోటి పారిజాత (పసూనాలై, సుడులుపోయి చెనలు గాఢపరిమళాలు కప్పి, కరగిపోయి. అనంతతం(త్రుల నిశ్వవిపంచ్లై న్పందించిన [వజనసుందక హనాంచిత దివ్యమురళీనినాద మై, నా బీవికాన లీనమైపోయింది, సీ దివ్యుగాంధర్వానికి [శుతిగాా దూరాన, దగ్గర అన్నివై పులా నృత్యాంచితన ఓేశ్వర పాదనుంజీర స్వర్షకింకిణీనిస్వానము లోకసమ్మోహన మెపోయింది,

కోన ౦0గి ఫ్ర +

లోకంలో దరిదుల నిట్దూద్పులు బానిసల 'వేదనాభరితా రనాధాఎ, ఆవధివొంది వందేమాతర్శదివ్యగీత మై లామార్చలేపవిిత స్వనమై, విముక్ష ర ష్యోనందమూర్చ నై సర్వబింధిత (పజాపాదనిగళిత శృంఖిలాప*న మహోత్తమ రాగాలాపనమై (పత్యక్షమయింది..

నీ అందం చూచాను. ఆంధ సౌందర్యరత్నాలు, దాక్షిణాత్య శిల్చ భూషణాల బొదిగించిన శిరోభూషణానివి నువ్వు,

ఏమీ ఎరుగని వీదవాడికి కోహినూరు రత్నం దొరికినట్లు నాకు దొరికొవు. ఎక్కడ దాచుకోను నిన్ను?

ఎల్లోరా శైలాసగుహు నా గదిలో (ప్రత్యక్షం ఆయింది. అది నీ డనయ్యా అన్నారు (ప్రజలు 1

కారదాదెవి (కె త్త వాద్యవి శేషాలు కావాలనుకొన్మి విశ్వకర్మ కంపెనీలో ఆర్హరిచ్చి, ఆ వీణవై పు నేను కాంక్షెపూరిత నయనాలతో చూస్తూ ఉ౦ం'ప్కే *నాయనా కోనంగీ! ఇది నీకు బహుమతి” అని ఇచ్చింది!

కృషావతారం తర్వాత నందనవనం చేరంన పారిజాత భదతరువు వచ్చి నా పెరట్లో మకొం పెట్టంది,

గరుత్మంతుడు తీసుకు పోవయ్యా అంటే, ఆ సురేందుడు పొము గాళ్ళను మోసంచేన, ఎగతన్నుక పోతోంపే, ఆ ముసలాయన చేతిలోనించి బారి ఎగురుతూ ఎగురుతూ వచ్చి అమృతకలశం నా జన్మలో వాలింది. దేవతలకు ఈ రహన్యం ఏమీ తెలియదు.

అనంకలక్షీ! నిన్ను పొంది నేను అఆంబుజాకుడను,

నేను జయిలునుంచి వచ్చేసరికి ఏ పాఠకముదమో చూడడానికి పోకు,

ఆనంతలక్ష్మీ లక్ష్మికి కొమరిక. ఆవిడ వి పద్మాన్నో నివాస గృహం చేసుకుంటే ఆక్కడ స ఏ కమలపరిమళంగానో నువ్వు చేంచే, నేనయ్యా అల్లుడనని ఆ పద్మిగృహవాసానికి నీర్దం అయిక్సే ఏవో కప్ప వచ్చిందని నన్ను తరిమివేయరుకదా! మీ యింటి (పక్కనున్న కొక్కి రాయిగా ళ్ళు

సొందర్యనిధీ! అంతమంది [(సపాచ్యులూ, అ(పాచ్యులూ, వారి వారి

28 థీ కోన ౦0గి దేశాలలో వారి వారి భాషల్లో వర్టించుకొన్న వారి వారి సొందర్యాంగనలు, ఏ వీధంగా ఆలోచించినా వల్లి చింపిరి నాగమ్మలులా ఉంటా చేమిటి? ళొకీ పిల్ల కొకికి ముద్దు అన్న సామెతలా ఆడకొకి మగకాతకి హంసలా కనఒడు తుందిం

పరీక్షలో ఎలాగో నెగ్గానన్నావు, ఏమిటిమరి* గౌరవం దక్కడానికి నేను గురువునయ్యాను.. కాస్‌ నీ గురువు నవడంవల్ల కొలత 'వేయలేవి. లాభం నాది!

నేను నీ కోసం విరహతాపం పడటంలేదు అని (వాస్తే అబద్దం! వీజం (వాస్తే నువ్వు బాధపడతౌవు* ఏమీ [వాయకుండా ఊరుకుంచే, “మౌనం అర్హాంగీకారం? అన్న ఇంగ్శీ షు సామెత అమలులోనికి వస్తుంది*

నువ్వు (వ్రాసిన ఉతరం ఎంతకూ తరగని ఆమృతసమ్ముద్రం నేను కుంభసంభవుణ్తి. ఒక్క పుడిసిలి పడచావముంళశే నాకు విశామంత అంజలి బేదాయను.

నేను లోకంలో ఎందుకు పనికివస్తాను పహృదయశ్వరీ 1 రాజకీయ నాయకుశ్తీ కాలేను. వినాయకుశో కాలేను. అనుసరించే సామాన్య్యుశ్చీ కాలేను, స్వయంగా యే [కొత్త మార్గమూ నృష్టించుకోలేను,

నువ్వు పంపిన పుస్తకాలన్నీ చదువుతున్నాను. (ప్రస్తుతం వేదాంత పుస్తకా లేవి పంపకు.

రాజకీయాల విషయంలో ఏమి చేయాలో నా కేమీ తోచడంలేదు, నేను రాజకీయవాదిని కొను. జయిలునుంచి రాగానే ఏదయబినో పరిశమలో శేరుదామని ఉందిం. నీ సలహా ఏమిటి?

నువ్వు ఎప్పుడు వనావు చూడడావికి? నన్ను చూచి దెందేలుపడకు= 'రైర్యంగా ఉండు. నువ్వు, వెన్నెల వర్షి స్తున్నట్టు మంధహాసవదనవైై రా! పొలసము[దము ఉహ్పింగినట్లు ధైర కంగా రా! రాజకీయ ఖైదీలుగా కోర్టుకు వెళ్ళినో వాళ్ళని పట్టుకు వదిలేస్తారు పోలీసువారు

కోరకుండా ఆదృష్వంవల్ల వచ్చిన జయి-0, నన్ను కూడా ఒక నాయ కుణ్ణీ చేశారు ప్రభుత్వంవారు. అయిదారు ఉపన్యాసాలు ఇస్తేచేగాని రాని సాయకత్వం, [కీందటి ది జన్మలోనో పుణ్యంచేసి ఉండడంవల్ల దొని ఆంతట

కోన౦గి 2805 అదే నచ్చి మెళ్ళో దండలు వేసి వరించిందిం నా జీవితేశ్వరీ! ఉత్తరం పంసించేవేళ బొతోంది. ఎంకదవాస్తే నీ దగర ఉన్నట్లవుతుంది? నీ పెదవులు హృదయమార (గోనిన ట్రవుతుంది ? గాఢ పేమోత్క౦ఠుడు నీ [పాణసతి కోన౦గి ఉత్తరం చదువుతూ కన్నీళ్ళతో కరగిపోయింది, (పేమతో ఉప్పొంగి పోయింది, కలకల నవ్వుకుంది. ఆ ఉత్తరం కళ్ళ కద్దుకొంది. చదువు కొంది. చదవకుండా చూసూ కూచుంది! హృదయంలో దాచుకుంది అనంత లమ్మీ- త్ర ఇంత అద్భుత మైన ఉత్తరాలు తాను (వ్రాస్తూ, తన భర్త తనకు [వొస్తూ ఉన్న సమయంలో, ఒకరోజున చిరునామా కవ కొట్టిన ఉత్తరం ఒకటి వచ్చింది, తన "స్నేహితురాం (డెవ్వరైనొ (వాసి ఉంటారనుకొన్సి అనంత ల మీ ఉత్తరం విప్పింది. లోపల కూడా “ఇప్పుతోనే ఉన్నది 1 ఆ ఉత్తరం చదొవుతూ ఉండగా ఆనంత లక్ష్మీకి కోపం (పారంభించి ఆంతకన్న అంతకన్న కోపం పెరిగిపోయింది. ఆమె చేతులు వణీకొయి. కన్నులు 'శెంపెక్కినాయి. ఆమె [క్రింది పెదవి ఆమె పళ్ళతో నొక్కిపట్టగా గొట్లుపడి రశ్త౦ కారింది. ఒక్కసారిగా ఆమె కళ్ళవెంట సీరు కారిపోయాయి. అమెకు గుండె బరువెకిాం పోయింది. చేతిలో ఆ ఉత్తరం ఉండగానే మంచంమీద వాలి పోయింది, ఒక అరగంటకు తన్నుతానే సమాళించుకొనిి లేచి మంచంమీదే కూర్చుండి, ఆ ఉత్తరం మళ్ళా చదవడం (ప్రారంభించింది, ఆ ఉత్తరం తమిళశభాషలో ఉంది

బి86 కోన ౦0గీ మదాసను = మెైలపూరు సింగపుర భవనం 18--శీ 4! [(సియమైన అనంతలక్షీ ! కొన్ని అనివార [మయిన కొరణాలచేత మీమీద వ్యాజ్యం వేయవలసి వచ్చింది. నన్ను నువ్వు పూల్టిగా ఎరుగుదువు. నేను నిన్ను ఏంత (ప్రేమిస్తు న్నానో నీకు బాగా తెలునును, నా (పేమ ఒక మహాసముదం, నాకున్న ఏభయి అరవ్వై లక్షల ఆస్తి నాకు నీ (పేమ ముందు గడ్డిపరకతో సమానం, ఈ (ప్రేమతో నాలో తుపానులు చెలనేగి ఉన్నప్పుడు, నువ్వు నన్ను కొాదనడంవల్ల నేను నా (యేమా వేశంచేతనే అమిత మెన కోపం వచ్చి. అలా ఇప్పుడైనో విమీ పరవాలేదు. నన్ను బాగాతలుడుకో! నేను ఏలాంటి శక్రిగలవాద్హో, నేను గవర్నరు జనరలుతో సమానంగా మాట్లాడగలను. నేను కలెక్టరు ఉదో్యోగాలు ఇప్పించగలను. నా పొదాఅమీద (వాలి అనేకులు (ప్రభుత్వ ఉద్యోగులు (బకుకుతున్నారు, నువ్వు నాదానవై ఉంటే, నిన్ను దిన్యమమబిున విమానంమీద ఆధివ సీింపచేసి లోకొలు తిప్పగలను, నీకోసం మహారాజులు ఎరుగని రాజభవనాలు కట్టి ఇవ్వగలను. రోజూ. నిన్ను పన్నీటి స్నానం చేయిస్తూ ఉండగలను. నీ కొారైై వేలకొలది ఎకరాల తోటలు, వేయించి ఇవ్వగలను. నీ ఆంత బింగారు విగహోాన్ని చేయించి నీకు బహుమతి ఇన్వగలను. నీ పూర్వీకులై నవారు సరిలైన వాళ్ళను (ప్రేమించారు. మధురవాణి రఘునాథనాయకునకు రాణి అయింది. నీ తి అక్షొధీకారిని చేబట్టింది. నీకూ నాకూ మధ్య ఎవరూ రావడానికి వీలులేదు. నీ మీద ఉండే (పేమవల్లనే, నీకు ఇస్టుడు అని నీవనుకున్న మనుష్యుడు ఏవో మంచినీళ్ళు (తాగుతున్నాడు. నా (పేమ ఆవేశంబో నన్ను నేను మరిచిపోయి ఉంటే, వాడికీ కన్నూ, కొలూ, ముక్కూ, చెవులూ సోయివుండును.

కోన ౦గి 11

నీకు జరిగిన పెళ్ళి వేళాకోళం పెళ్ళి (పేమ ఉన్ననోల పెళ్ళి ఏమిటీ? రుమవేని పిచ్చి వాళ్ళకు పెళ్ళి, అందుకనే నేను పెళ్ళి వేసుకున్న నమూ కులం అమ్మాయి మొగం ఇంతవరకూ చూడలేదు. నీమీద నా (పేమ ఆలాంటిది.

ఇప్పుడయినొ మునిగిపోలేదు. ఒక్కసారి వచ్చి నా యింట్లో, నా దివ్యమందిరంటో ఒక రాతి గడుపు. ఆ పిచ్చి కోనంగి మర్నాడు సీఇంటికి నసాడు. మనం కలుసుకుంటూ నిజమయిన తనివితీరని మధు5 రాత్రులు కలిని గడుప్తుకుంటూ ఉండవచ్చును. వాడికి నీచి త్తం వచ్చిన ఉద్యోగం ఇప్పిసాను.

వోడు చెగిసోయిన వెధవదానికి ఓ. వెధవయ్యకు పుట్టినవాడు. వాడికి నీతీ నియమమూ ఎలా వుంటుందనుకస్నావు, అఆ పిళాచిగాడు సినీమాతారల [దాకసారాయి మత్తు పెదవుల్ని ఎన్ని (త్రావి ్యశ్రేవులు శ్రేన్నాడో 1! ఎంత మందికి వాడు ర్యాలిళ్ళప్పుడు దానుడయ్యాడో నాకు తెలుసును; నీకేం శెలసును?

నాడీ స్నేహీతుడు డాక్టరు ఇంకో చిితమయిసవాొడు, వొడికీ పెళ్ళి 'పెట్రాకులు ఎందుకు లేననుకున్నా వు 1 వీడూ వాడూ కలిసి ఆ సిసిమాతార లతో ఎంతో గాఢసంబంధం పెట్టుకొని ఉండేవారట, జయిలుకు వెళ్ళవలసి వచ్చింది. కొస్సి అంతవరకూ ఆ తారలను వీళ్ళిద్దరూ వదలచేదట, చేకసోతే వాళ్ళ కంత స్నేహం ఎందుకనుకున్నావు? ఆలాంటి ఒక చచ్చుగాడా సేకు

కొదిట్టి నా దర్ణా నీ ఆందమూ, నొ ధనమూ నీ విలానమూ కావేరీ వేగయిలులా కలిసినట్లు అవ్వాలి. ఊ( అను. ఒక్క కొర్తు సీ దస్క త్తుతో పంపించు నీ ఆందం[ోలే తుమ్మెదనై నీ దగ్గర వాలుతాను. ఇట్లు నిజంగా నీ [ప్రియమైన భర్త

ఆ సమయంలోనే కడలూరు జయిలులో ఉన్న కోనంగిరావుగారికి,

ఒక ఉత్తరం వచ్చింది,

200 కోన ౦0గి

మ(దాను నింగపూరు భవనం

ర్‌ కీల 1 04] ఘైలాపూరు (ప్రియమైన కోనంగిరావుగారూ,

మీరు చాలా మంచివారు, మిమ్మల్ని చూస్తే జాలేస్తుంది. మీ సాధు త్యమూ మీ మంచీ అందరూ ఎంతోగా చెప్పుకుంటారు,

కాన్‌ చేను జయలక్ష్మీమీద ఎందుకు వ్యాజ్యం 'వేళానో చెప్పవద్దూ మరి, జయలక్ష్మీ, దావీకూతురు అనంతలక్ష్మీ నా ఊంిపుడుక త్తెలు, అనంతా నికి నేను దాని పద్నాలుగో ఏటనే కన్నెరికం చేశాను,

జయలక్ష్మీ వట్ట గడ్డురండ. సా డబ్బు యెంత తిందో ! అనంతం అయ్యంగారిపిల్ల కొదు, ఆయ్యంగారు మాతం సామాన్యుడా ? వాడికొ డబ్బంతా ఎల్లా వచ్చింది? ఈ జయలక్ష్మీని కోటీశ్వరులకు సప్టయిచేసి డబ్బు సంపాదిస్తూ ఉండేవాడు,

వాడు ఆడందేది. చివరకు వాడికి జబ్బు చేసింది. ఆ జబ్బులో వాజ్లీ తిన్నగా జయలక్ష్మి చూడక పోవడంవల్ల వాడు చచ్చి డశిరుకున్నా డు,

ఆలాంటి సంసారం వలలో నువ్వు పడ్డావు. టోగంవాణ్ళ బోగం వాళ్ళే! యెన్ని గంగాస్నానాలు చేసినా ఊరకక)॥- నందినీదేనువు అవు తుందా? అది గొరవంహోసం నిన్ను పళ్ళిచేసుకుంది.

డాక్టరు 'రెగ్లీకీ అనంతానికీ జయలక్ష్మీకి ఏదో ఉండేదనేవారు. నా కొ విషయం ఆంత నమ్మకంలేదుగాొ ని, అనంతం నా చాటున గూడా కొందరు కొలేబీ కుర్ణవాళ్ళ దగ్గర తన్ను అర్పిందుకొని డ్‌బ్బు కొటో ఉండేది. ఆ విషయం దీనితో జతపర్చిన ఉ త్తరం చదివితే బోధపడుతుంది. మిమ్మల్ని చూసి జాలివేసి పట్టలేక ఈ ఉత్తరం (వ్రాశాను,

మీరు నీనీవాలో సంబంధం కలిగిఉన్న సినీమా తారలు ముగ్గురూ కులాసాగా ఉన్నారు. మిమ్ము మరీ మరీ అడగమన్నారు,

డీ

ఆ ఉత్తరం చూడగానే కోనంగికి ఆంతులేని కోపం వచ్చింది, ఎంత

నిష౦ ఈ సెట్టియారుకి! *ోఖలునకు నిలువెల్ల విషము గదరా సె అని

కోన 0గి ల8ిఫీ అనుకున్నా డు, తన్ను తాను మరిచిపోయేటట్లు చేయగలడు సెట్టి. ఇంకొ కొవాలం'టే కొన్నాళ్ళకు రోనంగి వట్టి గుండా అని సంపూర్త నన్ముకం కోనంగికే కలుగచేయగలడు సెట్టి అని అతడనుకున్నా డు. తనకు ఉత్రరం (వాసినట్లుగా నే అనంతానికీ కూడా ఉత్తరాలు (వాస్తు న్నాడా? ఏమి (వాళాదో? దావి ఫలిత మేమో తెలిసేదెట్లా ౪ ఈ సిళాచి ఉన్దాశం ఏమిటి? పెళ్ళి కాకమునుపు ఈలాంటి పనులు చీని ఉంశే కొంచెం నెట్టికీ ఉపయోగపడి ఉండువేమో ! ఇంక తన ఆనందం విచ్చిన్నం చేయా లసగా వీక్షు (పయత్నించేది? తన్ను కొట్టించాడు ఆ దెబ్బతో తొనుచచ్చినా ది కైెవకూ?

ప్తీకోసం పురుషప్పంగవులు ఎ౦తైనా చేసారు. ధనంకోనం, తిండీ

కోసం దొంగతనాలు, దోపిళ్ళ, హత్యలు చేయడ ఆర్హం అవుతుంది. వివా హం కోసం ఎన్నో తాపష్తత్రయాలు పడవచ్చును! కొని సీని పొందడంకోనం మాతం పురుగుకన్న హీనుడూ, నరమాంసభక్షకునికన్న భయంకరుడూ కోవాలా? ఒక స్త్రీని గ్రేమించి ఆ శ్రీ కోసం ఎంత వీభత్సం చేసినా కొంత అం ఉ౦ది. ఎవరో ఒక్ష త్తని కొమించి కన పళుత్య పె తీర్చుకోడానికి ఎత పనికయినా వెరవకుండా ఉండడము స౦ంపూర్త పళుకృత్యంకన్న ఎంత సీచస్టితోగదా ఆని కోనంగి ఆలోచించుకుంటూ కూర్చున్నాడు.

ఈ ఉత్తరం డాక్టరు రెడ్డికి దూపించడమా, చూపించక పోవడమా? తన అనంకం (వ్రాసిన ఉత్తరం రెడ్డికి చూపించడమా, చూపించక పోవ డమా? తన అనంతం (వాసిన ఉత్తరం రెడ్డకి చూపించనివాడు ఇప్ప డీ ఉత్తరం చూపించడంలో అర్హ మేమి ఉంది ౩? అని అత డాలోచించు కున్నాడు.

అక్కడ అనంతలక్ష్మి ఉత్తరం రెండవసారి చూచుకొని, దాన్ని ముక్కులు ముక్కలు చించి వేద్దామని అనుకొంది. కొనీ ఈ ఉ తరం ఆవసర్‌ మయితే పనికివస్తుందని దాన్ని దాచింది.

ఆ మర్నాడే రండు ఊ త్తరాలు కోనంగిరావు పేర అనంతలక్ష్మి ఇంటి చిరునామాకు వచ్చాయి. అనంతలక్స్కీ అ కవరులు రెండూ తఈన ఉ తరంతో సాటు కోనంగికి పంపాలని సంకల్పించి విప్పి చూచింది.

ల్ల ( కోన౦గి మొదటి ఉత్తరం నెం 85 మ[దాను షణ్ముగంచెట్టివీధి

కీ శీ= ఢీ త్యాగరాజనగరం గాఢ (ియమూ ర కోనంగి,

సీ కౌగిలింతలు, సి చుంబనూలు రుచిచూచ్చి నీ శృంగార నాయ కత్వంలో ఓలలాడి ఎన్నో సంవత్సరా లయినట్లుంది,

నువ్వు పెళ్ళి చేసుకున్నావని విన్నాను [పొణకొంతా! ఆనీ భార్య నాబోటిదేనటగా! ఇదివరకే ఆరికేరిన ఘటం ఆటగా --ఎంతమందో కొలేజీ విద్యార్లుల కౌగలింతలలో కరిగి వారి దాహ౦, ఆకలి కడుపునిండా తీర్చిన దే నటిగా !

సే, నువు? డబ్బుకోసం ఆక్క డికీ చేరి ఉంటావు. ఒకవారం రండు వారా అయిన వెనుక నువ్వు కొస్త నా వంకకూడా చూడుసుమా, ఏ మధ్యాహ్న మొచ్చినా సచే! నీ పెదవులు రుచిచూచిన నాకు ఇంకొకరి ముద్దులు చేదుగా ఉండవా మధుమోహనమూర్తీ !

నీతో సినిమాలో కలసి, నువ్వు నాయపడుగా కలిని పనిచేసిన నా ఆదృషస్ట మే అదృష్టం. మనం ఇద్దరం నిజంగా నాయికో నాయకులు అయ్యాం గనకనే అంత బొగా నటించగలిగాము.

ఆ రోజులలో నువ్వు (ప్రదర్శించిన ((పేమావేశం (గ్రేటా గార్బో ఎదుట నటించిన చాల్లైెసు బోయెరు [పదర్శించగలడా?

[పాణనాయక్కా నీవు నాకు వరమిచ్చిన (పణయం అంకామీ కొత్త భార్యకు ఇచ్చేటప్పుడు, ఈ పాత భార్యను మరువక కొంతై నా నాకోసం ఉంచాలి సుమ౦గ్షీ!

ఇటు,

ఈ ఉఊతరం ఎలా చదివించో చదివింది ఆనంకలక్షీ, రండో ఉ తరం చదవలేక పోయింది.

. అమె తల తశిరిగీపోయింది. ఆమె రైర్యం పూ సరిగా సడలిపోయి౦దిం

కోన ౦గీ ల్లి] ఆమె గజగజ వణికిపోయింది. బిగుసుకుపోయింది. ఆమెలోని బలమంతా తూటుపడిన బిందెలో నీరు కారిపటోయినట్లయి పోయింది. పది వేల పెఫాయిడ్డ జ్వరము తగలి నెమ్మదించిన నీరస మామెను కప్పింది. ఆమె ఏడ్వలేక పోయింది. ఆమె దేహంలోని రక్తం అంతా పది సంవత్ప్సరాళ్తె ఇంకి పోయినట్లయింది.

ఆ సమయంలో వినాయగంపిళ్ళ *అమ్మిణీ! కొరు సిద్దం ఆయింది, మీ అన్న తకొందరపడుతున్నాడు” అని లోనికి వచ్చాడు.

వచ్చీ రావడంతోటే వినాయగానికి అనంతలక్ష్మి ఆతి నీరసంగా ఉందనీ, వీదో మహ శ్రరమైన బాధకు ఆమె లోనయిందనీ తోచింది.

“అమ్మిణీ!” అని అత డా భాలికకడ కురికొడు. ఆ అరపులోని అనంత బాధ అనంత లక్ష్మీకి ఆమృతపుమందు నరానికీ ఇంచెక్షను ఇచ్చిన బ్రయింది.

“ఏమీ లేదు మామా[ొ అనంత అన్నది,

“ఏపీ లే దేమిటి నా తల్లే! ఏమి జంగిండి? నిన్నటినుంచి ను వ్వదోలాగా ఉన్నావు, త్ల, చెప్పు. ఆయన వెళ్ళిపోయాడనా? తస్పక వసాడు, స్‌జం చెప్పు, అది కారణం అనుకోను!* అని రాతివై నా కరగించే ఆవేదనకో పలికినాడు,

ఆనంతలక్షీకీ చల్లని మంచినీళ్ళ నోట్‌ కందించినట్ల నము విమి బుద్ది పుట్టిందో, అకగడ ఆమె అలంకరించుకునే బబ్లమీద ఉన్న ఆ ఉత్తరాల వైపు చేయి చాపింది.

కళ ట్ర చిన్న [(డాయరులో ఇంనగో ఊఉ శత్రరం ఉందీ. అదికూడా చదువు మామా[ో

వినాయగంపిళ్ళ ఆ ఉత్తరాలు మూడూ చదివాడు,

అతనికి కుస్టీలో ఒక భయంకళమైన పేచీలో ప్రత్య చిత్తుచేసినంత ఆఅఘాతం కలిగింది. అతని ఆలోచన మాయమయింది. అతని గొంతు కండి సోయింది, ని _సఖ్లుడె అలా నిలుచుండి పోయాడు.

అనంత లక్ష్మీ వినాయగం అవస్థ చూచీ మరీ నిస్ప నహ పొందీంది.

ఏమో విజమేమో, తన గతి ఇంక అదోగతే! తాను (బికికి [పయో

లీగ్టిలీ కోన ౦0గి

జనం లేదు.

ఏమో విజమేమో? ఏమో నిజమేమో? ఎవరు దిక్కు, ఏది దారి ?

ఏమో నిజమేమో! నిజమే! నిజమే ఆయివుండాలి! కొదు, ఇదంకా మోసం. తప్పకుండా మోసం. అనంత లక్ష్మీ గజగజ వణికింది. నూటనాలుగు డి(గీల మలేరియా వచ్చినట్లు వణీకిపోయింది.

గ్‌

వినాయగంపిళ్ళ తమ అమ్ముణిని కష్ట పెట్టిన ఆ చెట్టియారును తలచు కొంటూ ఉ(గుడై సోయాడు,

వినాయగం పేరుపొందిన వీరుడు, మల్లయుద్దంలో గామానయినా ఎదిరించదగినంత వీరుడు, అతని కండళ క్రీ నరబలమూ జగ(త్రనిద్దము. ఉక్కుకగ్లీలు విరుగుతాయి. అతనీ అవయవాలు విరగవు. అతనికి కోపం రాదు* అతనికి ఆవేశం చేదు. (పకృతిశ క్తికి పాఠాలు చెప్పే శక్తి ఆతసిది,

ఇప్పటికీ వినాయగంపిళ్ళ దగ్గర కు స్తలు నేద్చుకోవడానికి ఆనేకులు శిష్యులు వస్తూ ఉంటారు. అతడు కోడి రామమ్వూల్తిగారి సర్కసులో రంగూను, చీనా జపాను మలయా జావా మొదలయినవన్నీ తిరిగాడు. కోగ్స్‌ రామమూ ర్తి అతనికి గురువు. తన గురువునకు భాటసగా అతడు ఎన్ని బల్మపదర్శనాలన్నా చూపించేవాడు. (ప్రసిద్ది కెక్కిన దక్షిణాది గురు వులదగ్గర మల్ల విద్య నేర్చుకొని రామమూలి సర్కనులో ఉండే రోజుల్లో గామా దగ్గర ఆనేకమయిన నూతన మల్లయుద్ధ ప్రయోగాలు (పేచీలు నేర్చుకొన్నాడు, గామా _ వేగానికి సమానమయిన వేగం అతనిది. గామాగారి తదితర శిష్యులు అతనితో కుస్తీ పోలపడడం అంపే భయ పడతారు,

ఆలాంటి వినాయగంపిళ్ళకు నడు దావానలంవంటి కోపం ఉద్బ వించింది. *ఆమ్మిణీ! ఈ ఊ తరాలు నేను నమ్మను, నీ పెళ్ళి యింకా వారం రోజులు ఉందనగా నేనూ మా వాళ్ళూ కలిసి జాగ త్తగా కోసంగి

కోన 0గి బ్ర

రావుగారిని గూర్చి నిచారించొము. నా స్నేపాతుళ్తీ ఒకర్ని దిందరు పంపించి దర్యా ప్రు చేశాము, కోనంగిరావుగారంత మంచివారు ఇంకొరరులేరు. చెల్లికి నినాశకొలం వచ్చింది, వాడు చేసినపని ఇదంవా! ఇది ఏమనుకున్నాడో? మేము ముగ్గురము ఇక్కడ ఉన్నామన్న సంగతి నురచిపోచూడు. మాకు సీవంపే ఉండే అభిమూనర్య గౌరవం, (ప్రేమనూ సంగతి మరచి పోయాడు... మెము ఎవరమో అన్న విషయమే అకని స్మృరిపథామ్నుంచి పోయినట్లుగా ఉంది. నువ్వేమీ బెంగ పెట్టుకోకు త్స [1 మేము ముగ్గురమూ కోనంగిం వుగారిని గూర్చి విచారించడం అల్లా ఉంచు*+ మౌ హృూదయాల్థో కోనంగిరావుగారం పే ఈషణ్మ్యా[తం అనుమానంబేరు, నీ పేరగాని, మీ ఆయన 'పేరగావి వచ్చిన ఉ త్త రాలన్నీ మా కిచ్చిచేయి తర్వాత సంగకి

“వాడు ఏ దురుర్రళంతో (వ్రాసున్నాడో ఆ ఉ ర్థళం నెకచేకడ మే అవుతుంది, నువ్వు దుఃఖిస్తే, లే; సీ మామూలు (పరంగా నువ్వుండు. సీ 'ప్నేహితురాండ్ర సహాయంతో కోనంగి విషయం సోఏసువారికి పూర్తిగా తెరి సేటట్లు చేస్తాము. నువ్వు సంతోషంగా వుండ అని (బతి మాళలాడు,

గంవకమైనమ్స్‌ చల్లవివ్కీ శాంరిపూరితదుయినవీ ఆయిన అతని మాటలు అనంత లక్ష్మీకి ఎంతో ఉపశమనం కలుగనేభా బి.

అనంతలక్ష్మి రై ర్యంగా లేచింది వినాయగం కొళ్ళకు నమస్కారం చేసింది. ఇంతలో మెహరున్నీసా అనే “స్నేహితురాలు తన పరదాకారులో యెక్కి అనంత లక్కిని చూడడానికి వచ్చిందిం

అనంతలక్ష్మీ వెంటనే తన న్నానాల గదిలోనికి వెళ్ళి తన మొగము కడుక్కొని యధ్యాపకారం. చిరునవ్వుతో హాలులోకి వచ్చి మెహరున్నీసాను బీగియార కొగలించుకున్నదిం

మెహరున్నీసా చన్ననగరం ముప్పిం౨గు నాయకులలో నొకరయిన మొహమ్మద్‌ పైజుల్‌ హు స్పేన్‌గారి కొమరిత, యెజుల్‌ హుస్సేన్‌గారు చాలా మంచి వకీల' ఆయనకు ఎంతమందో హిందూ స్నేహితు లున్నారు,

వంశీ కోన ౦0గి

ఆయనకు వొందువులంపే కోపం లేదు. మకతాచేశము కలవాడు కొదు. ముప్తింంగు చొాలొ గట్టిపడి రే, ముస్దె ౦లందరూ ఒకు చే, కాం(గెస్‌తో సమాదధానంపడి సంధిషరతులు నిర్మాణం అయికే దేశానికీ అభ్యుదయం కలగుళుందని ఆయన వాదన.

జుల్‌ హు స్పేన్‌గారికి మేనల్లుడం పే ఎంతో (పేమ, కొని ఆతడు వీగును పూర్తిగా అర్దం చేసుకోలేదని వాదీసాడు,

మెహరున్నీసా రియాసత్‌ ఆశీని (పేమిస్తున్నది. రియాసత్‌ ఆప తన మేనమామ కూతుర్ని ((పేమిస్తున్నాడు. వారిద్దరికీ వివాహం జరుగు తుందని నిశ్చయ మే! కొని రాజకీయంగా భావాలు చేశాలయి కొంచెం త్మీవక పొందాయి. ముస్తిం అవ్వరూ కాంగగెసులో ఉండకూడదంటుంది ఆమె, అల్లా అందని లీగుస్టితి అధ్వాన్నమని వాదిసాడు.

వైజుల్‌ హుస్సేన్‌ గారిలో లేని త్మీవత వీ రిద్దరికీ వచ్చింది. మెహ రున్నీసా కీన్‌ మేరీస్‌ కళాళాలలో అనంతలక్ష్మీ తరగతే. ఇద్దరూ ఇంటరు చదివారుః ఇదరూ బి. ఏ, చదువుతున్నారు.

మెహరున్నీసాకుగాని, అనంతలక్ష్మీకిగాని రాజకీయాలేవీ తెలియవు అయినా ఉన్నీ సాకు ముస్లీ ౦లీగు ఆంపే వె[రి అభిమానం, అనంకలక్ష్మికి కొం[గసంపే ఆభిమానం౦, అనంత లమ్మీ 'స్నేహితురాం(డ్రలో కొందరు జస్పిసుపార్టీ వా రున్నారు, కొందరు ఏ రాజకీయ భావాలూ లేనివారున్నారు.

మెహరున్నీసాకూ అనంతలడ్ష్నీకీ గాఢ స్నేహం, ఆమెకు ఇంకా పరడా ఉంది. తెరలు కట్టిన కారులో కాలేజీకి వెడుతుంది. బైటికి వెళ్ళదు. ఇంగ్లీ షు సినీమాలకు వెళ్ళీనా బొమ్మలు మొదలుపెట్టిన తర్వాత హాలులోకి వెళ్ళేది. మధ్య విశాంతిలో మేలిముసుగు వేసుకునేది. భారతీయ చిత్రాల (ప్రవర్శనాలలో శ్రీలకు (ప్రత్యేకస్టలం ఉండేది. కనుక ఇబ్బంది ఉండెది కొదు ఆమెకు +

రియాసత్‌కు పరదా అంపే పడదు. పరదా త్రీ పురుషులను పపవుల చేస్తుందని ఆకని వాదన, పరదా తీసివేయడమంపే విచ్చలవిడిగా తిరగడ మని తన అవ్మిపాయం కాదన్కీ హిందువులు పరదా లేకుండా ఉన్నా వీనుల వెంబడి తిరుగుతున్నారా ఆనీ అతడు వాదిసాడు,

కోన౦గీ బ్‌సీస్‌

మహరున్నీసా వరదా లేకపోతే స్త్రీ టోను విడిచిన పెద్దవలిలాంటి దంటుంది, దాందుప్పుళలు, ఆంగ్రేయులు పూ న్తిగా పకదా అనలంబి స్తే ముస్త ౦8 ఆశయాలు తుణంగా. ఆచం చేసుకుంటారు. అని వాడినుంది.

ఫ్ర మస ళ్‌ అలలే! (్ర

మెహరున్నీసా, ఆనంతలవ్మీ గదిలో కూర్చుండి అనేక విషయాలు చెప్పుకున్నారు. తమ (ప్రేమవిషయం మెహర్‌ ఒక్క. అవంతలక్షితోనే చెప్పుకుంటుంది, అనంతలక్ష్మీ అమె హృదయం సూశ్రగా ఎరిగిఎన్న దాభికం అనంతలక్ష్మి తన గుమ విషయమూ పసుపారొతో తెంపేదిం పీళ్ళిఇద్దరూ శ్రమ (ుమగాథలు ఓకరి కోఠథదు చెప్పుపవట్లు తమ. ఇతర "స్నేహిరులాండయిన బాలికలకు తెలియనీయరు. మహర్‌ ఇంటికి అనంత అక్మీ వళ్ళినప్పుడో అసంతలికష్కీ ఇంటికి మెహర్‌ వచ్చినప్పుడో, తక్కిన "స్నెహితురాం[గ్రు టేనప్పుడోం ఏరిద్రరూ తమ (పేమ విషయాలు ఎవరికయినా వినఐడుతుందే మో అన్నట్లుగా గుసగుసలతో మాట్లాడుకొనే వారుం

ఆ రోజున మెహర్‌ తన ఆవేదన అనంత లిక్షికి వెళ్ళబుచ్చుకునేం దుకూ, అసంతచిద్మీ ఆవేదనను తాను భరించేందుకూ వచ్చింది,

క రూ అతివగ్గర్‌గా ఒకరి నొకరు కౌగలించుకొని కూర్చున్నా గేం

ఆసంత అమ్మ వ ఏమే మహద్‌! పరీక్షలయిన తర్వాత ఇప్పుడా రావలసింది. నువ్వుః

మెహరున్నిసా 8 మీ ఆయన ఆెస్టు అయిన తర్వాత ఆన్నిసార్హు వచ్చినా పరీక్షలయ్యాయి.. నా వవాహం నంగతి మళ్ళీ తర్జనథన్షన దియ్యాయిం మా పొపీదాన్‌ (మన త్త గౌరు) మా బొచాడొన్‌ (తండ్రి గార్సుతో నా వివాహ వషయం తోందర పెప్పందిం

అదంత వ మహర్‌ నీక కోపంవ స్షే నేను చెప్పలేనుగాన్నీ రియానడ్‌ ఆలిగారిని నువ్వు (పేమస్తున్నావ్రు ఆయన నిన్ను (ప్రేమస్తు న్నారు. ఆయనకు ఈ ఏటికో వై ద్యడదువు పూర్ర అవుకుందిగదా!

మహర్‌ ఫ$ అయితే మా[క0?

లగి కోన ౦0గీి

ఉజఆనంత ? ఆయన స్వంత వైద్యం (వారంఖించడ మో, బేఠక సోడే కొన్ని వైద్యాలలో ప్రత్యేక పరీక్షలకు వెళ్ళడ మోగదా?

మెహర్‌ వ అయితే ఏమంట॥ నా వివాహానికీ చీనికీ సంబంధం

అనంత ? ఆలాంటి సమయంలో నువ్వుకూడా ఆయన దగ్గర ఉండడం మంశ+ి దిగాద'పే?

ఆనంత శమీ ఇద్దరికినూ?

మెహర్‌ £ నారు కూడానా?

అనంత ; ఆ

మెహర్‌ ; నొకుమా[త్రం మంచిదిగాదు. మా యిద్దరి రాజకియాఖి (ప్రాయాలు, ఆంత 'రేడగా ఉందే మేం యిద్దరం నిమిష నిమిషానికి కొట్రాడుకొంటోంటే మౌ [చేమ మట్ట గలిని పోదూ?

అనంత : అంత గట్టిదా మీ _పేమాః రాజకీయాలు, వ్య క్రిగతాభి (ప్రాయాలు ప్రేమకు అడ్డంపడకాయా? (ప్రేమ నుతాలన్తూ రాజకీయాలనూ, వ్యక్తి భావాలనూ మించి మహో త్తమవేగంతో (ప్రసరిస్తూ ఉంటుంది.

మెహర్‌ ? ఏమి చక్కనిమాట చెప్పావు? ఓహోహో! నీకేం నువ్వు చెప్తావు అడుగులకు మడుగులొ శ్రే భర్తను చేసుకొని!

అనంత ; నేను గాంధీతత్వవాదిని, అద్ధ్దరు కబ్చకపోవచ్చుగాక,

వనడకక పోవచ్చుగాక! కాని మావారు జస్టిస్‌పార్టీ అయినా లేక (ప్రభుక్వ పతపాతీయులయినా నాకు లెక్క నేకుండా ఉండును,

మెహర్‌ : నువ్వు అసలు గాందీవాదివనుకో, నువ్వు ఖద్దర్‌ తస్ప ఇతర్‌ వసాలు కట్టుకోవనుకోం నువ్వు ఎప్పుడూ వడుకుతూ ఉంటావు అనుకో! అలాంటప్పుడు మీ ఆయన నిన్ను ఖద్దరు మానివేయమనీ, వడ కడం పనికిరాదనీ గాంధీతో సంబంధం ఏ మాత్రమూ పనికిరాదనీ పట్టు దిట్టాడనుకో ఆప్పు డేంచేసావు ని

అనంత ; నీకు నిజమయిన (పేమ ఉంస్తే ఇలాంటివాటికి భయ సడవు, నే నే ఐకే నా (పేమ విధానము విల్లాంటిదయినా. వారినే సెళ్ళిచేసు

కోన ౦గి లగి కుంటాను,

మహర్‌ తలవంచి ఆలోచనలో పడింది, అనంళఠల కి క్రాప్‌ ఉస హారాలు తీసుకురమ్మన్‌ చెప్పడానికి వెళ్ళింది. మహరున్నీసా ఆనేకవిధాల అలోచించుకొంది. రిచూసక్‌ ఆలీ మంచి (కికెట్టు ఆటగాడు. ఎన్నిసారులో మదరాసుజద్దులో జడి వందలకొలడదీ ఫరుగులుచేస్తూ ఉంపవాడు, రియాసడ్‌ స్క్చాదయం లపంకో మంచిది. ఆకడు ళా నేమన్నా, ఎంత వాదించినా, చివాట్లు పెట్టినా నవ్వుతూ ఊరకుంటాడు. ఆతడు వాదంచేయడంలో కూడా చుంతో నెమ్మది ఉంది, అలాలని సమక్షత లేకపోలేదు.

ఈలా ఆలోచించుకుంటూ ఉంసే, ఆనంకలక్ష్మి అక్కడకు చక్కొం నచ్చింది.

“ఒసే మెహర్‌ 1 రా ఇంట్లోకి. కొస్త ఫలహారంచేసి* కాఫీ తాగు

“ోయింటిదగ్గగ ఉపొహారాలు చేస్తి వచ్చానే [39

• జ్ఞాన చే! మూ యింటిదగ్గర కొస తినవోయో

మెహరున్నిసాక్షు తెలుగు దాగా వచ్చును. ఆమె తండ్రీ ఆం(ధ్రదేశ వానీ, ఆంధ్ర చేశాని పూర్వము ఎవ్ప్చుడో వలన వచ్చిన అరబ్‌ ము,స్టిం సర్‌ దారుల వంశంవాడు, అందుచేత వారి వారందరికీ తెలుగు బాగా

ఇగరూ వెళ్ళి ఉపాహారాలు సేవించి కాఫీ (త్రాగినారు. మెహర్‌ పారశక రాకుమాశ్హైల ఆందం ఆంతా పృదికీస్పద్చుకుంది, వారిద్రరూ ఆసంత లక్ష్మి చదువుకొనే గదికి వచ్చారు. ఆక్కడ మెహర్‌ తన (ప్రేమ విషయం అఆఈండా తెల్పింది.

“నిన్నతనాన్నుంచీ మేం ఇద్దరం యెంతో స్నేహంగా పెరిగాం. చిన్నతనంలో మా భావ నన్ను చేసుకుంటాడు అవి అల్లరిచే పేవారు. నాకూ నూ బావ ఆఅంపే చాలా యిష్టమే | అయినా ఇన్దరం కలిసి 'పెరగడంవ ట్ల మా బావ నాకు అఆతిచనువబముపోయారుో

“ఇంతకూ నీ అభిప్రాయం ఏమి పేఫో

“రుముందిి మా బోవ ముస్థింలీగులో చేరిశేనేగాని నేను అత్ర

28 కోన ౦0గి

"పెళ్ళిచేసుకోదలచుకో లేదులో

ఈయన చేరడను కో[ో

ఉచ్రేగ్రక్రవ్రశిశ్చే చేసుకోను అది నిశ్వయంో

*్ట్బరొకరిని చేసుకుంటావా

ఆసలు పెళ్ళే చేసుకోను

“*యుసలిదానివై నంతవరకూ అల్లా ఉంచిసోతావా ఇ

కక. లకి

“సూర్వకొలంలో ౩5 స్తవ మిషనరీలు (కొ శ్తగా , వచ్చినప్పుడు చెల్లిగా, టొ లిగా ఉన్న వాళ్ళ్గమ్మాయిలు కూడా వచ్చేవారు. ఆ అమ్మాయి లను చూసించి, చదువుకునే యువకులను ఊరఏంచి, వాళ్ళ కై సవమతం పుచ్చుకుంచే, ఆ కెల్లపిల్లలను చేనుకోవడానికి తమ అభ్యంతరం లేదే వారట అ మిషనరీలు. ఆ పిల్లల కాసించి ఎంతమందో మతం పుచ్చుకొనే హరటలో

*స్సీ కథ్రక్వూ నా వివాహావికీ సంబంధం ఏమిటే ౪

గ

“అనంత లక్ష్మీ మెహరున్నీసా మాట వింటూనే తనభర్త జ్ఞాపకము వచ్చి, కళ్ళనీళ్ళకో దీనముఖంతో తలవాల్బుకు౦ది. మెహర్‌ ఆనంతలక్ష్మివి కౌగలించుకొని హృదయానికి గట్టిగా ఆదుముకొని, *అనంకొ, నీకు ఈ సామరత్వ మేమిపే? మన చదువంతా గంగలో కరిసిసోయిందన్నమాసపే ? దేశంకోసం అని ఆలోచింవి వెళ్ళకపోయిన్నా నీ భర్త జయిలుకు వెళ్ళడం దేశంకో స మేకదూ! వీరనారివై , పదిమంఏవలో అతిసంతోషంతో తిరక్క క ఏమిటీ వాజమ్ముతనం 7” అని గదిమింది,

“ఈ ఉత్తరాలు చదువ” అని ఆనంతలక్ష్మి చెట్టియార్కూఆ నీనీమా తారలూ [వాసిన ఉత్తరాలు మెహరున్నీసా పతిలో పెట్టింది.

ఆందులో తెనుగు ఉత్తరాలు రెండూ చదువకొంది మహర్‌, ఆమె గులాచీపూవు మోము ఎజ్జ్బగా జేవురించింది.

“ర్క ఉత్తరాబేమిటి ? ఏ రాక్షస స్త్రీలు ఈ ఉత్తరాలు వాయగలి

కోనం౦'గి న్‌్తి గారు?” అని ఆ బాలిక పళ్నించింది.

“శ అరవ ఉ గరం చదివి ఆఅర్హం చెబుతాను వినో అని అనంగ లక్ష్మి తలమెర్తి కన్నీరు తుడుచుకొన్ని ఆ ఉత్తరాలు చదువుతూ చుహాదు నక అరం చెప్పింది. ఇంక మెహర్‌ పట్టలెకపోయింది. (కోధమూర్చిత వ్యాఘఘిపోలిక ఆమె రోజుకూ “ఈ రోజుల్లో చదువుకొనే వాలిఏల.వ,, ఈ పురుష వెదవ పందికొడుకులు (బ్రతకసీయ దలచుకోలేదు. వెనక నాకు రెండు మూడు (పేమ ఉత్తరాలు, తిరువలిక్కేశిలో అక్పర్‌సాహెచా వీవో మా బింగాళా (ప్రక్కను చదువగొనే కుళ్టకుంకలు (వ్రాశారు. నాకు వచ్చిన కోపం మిన్నుముట్టింది. అయినా ఊరకున్నాను! వాళ్ళ కారులో ను వెళ్ళి కూర్చో దో భేముందు పొంచివుండి చూసేవారూ” అని అన్నది.

“ఆ ఊఉ త్తరాలు ఏంచేశావు ౪”

“జండు; ఆ కథ అంత టిశో ఆాక్షురా? వాచ్ళు నేను మాట్లాడక ఉండగ డం చూసి మరీ ప్యపేగేరు, ఒకరోజున మా సనిమునిషికి లంచం యిశ్నారు కాబోలు వెండి వస్తువుల్ని ఏవేవో నాకు పంపించారు రహస్యంగా, అక్‌ నా కోపం చూడు, ఆ పనిదువిషి పికాచివి పళ్ళాడగొట్టాను. ఆ వెండి వసు వుల్ని రాతితో ముక్కచక్కలు చేశాను. చోవీట్ని చూని వాళ్ళను బుర్పి తెచ్చుకోమని చెప్పు, ఈ పట్టు ఇంకో తెలివి తక్కువ పని చేళాగంపె పళ్ళూడకొద్దిసాను ఆనీ చెప్పు అన్నాను, ఆ పనిమనిషి ఇజాచై పోయిందిం అప్పటినుంచే నాకు ఉత్తరాలు లేవు. ఇంక ఇల్త్లాంటి గడబిడలు జరుగశేమ, మీ. చెట్టిగాజ్తీ కాస్త దేహగౌరవం. చేయించు. మీ వినాయుగం ఉన్నాడుగా!” ఆంది,

“అవును మా వినాయగం, అకని 'స్నేహిరులూఉన్నారు మహద్‌, కాని నాకు పాంస ఆంపే నమ్మకం లేదు

• ఏమి గాంధీశకత్వివాది | ఎక్కడ నేద్చుకొన్నావు ఈ చేదారరము? యెప్పుడు [పవేశిందావు కొం(గెసులో 1”

" “ఆహిం పే పరమసాఛభనం అని నమ్మడానికి కొం[గైసుళో చేరాలా

“ఏమోలే! అయితే ఏ౨ చేసామని నువ్వు చెట్టి యారుగారి విష

క్రి ( కోన౦0గి యంతోళే

“సిక్స్‌ చెయ్యను, వాడీ ఉర్తశం నాకూ మా గురువుగారికీ ఎడబాట్లు కలుగచేద్దామని! వాడు నొ గుమ్మం యెదుట కర్తితో పొడుచుకు చచ్చి పోయేది, నేను నా 'గురువుగారిని వదలను. నొ భ కి ఆలాంటిది”

“*ఆదీ మంచిదే. నీ నిశ్చయానికి నా హృదయపూర్వకంగా నిన్ను అభినందిస్తున్నాను. ఇక నాకు నువ్విచ్చే సలహా ఏమిటే ?ో

“ఒసే మెహర్‌! (పేమ అంటే నీ ఉర్తేశంలో ఒక చీరవంటి దను కున్నావా, మనం యిస్టంవ స్తే ధరించుకొనడానిక్కీ బుద్దిమారితే. విపస్పివేయ డానికినీ? మా గురువుగారన్నట్లు (పేమ మనదేహంలో దేహం, మనస్సులో మనసూ, ఆత్మలో ఆత్మ అయిపోతుంది. దేహ మనః ([పాణాలవిషయంలో మనకు తెలసిఉండీ మనకు ముస్పు తెచ్చుకుంటున్నట్లు (ప్రేమవిషయంళలోనూ మనం తెనివితష్కనగా సంచరించి (ప్రాణంమీదక తెచ్చుకుంటాము. నువ్వు ఏమైనా రియాసత్‌ ఆరీగారిని విడువకు. మీ మీ రాజకీయాలు కూయంలో వేయండీ.ొ

టంత ఆద్బ్భ్బుతంగా నువ్వెప్పుడూ మాట్దాడలేదే అనంకం 1 నేను వెడకా, నా విషయం నేనే ఆలోచించుకోవాలి!

“ఏమి నిర్దారణకు వచ్చావో నాకు తెలియజేయి

మెహలళున్నీసా వెళ్ళిపోయింది. మెపహాూర్‌ రావడంనల్ల అనంత లక్ష్మికి ఎక్కూడలేని రె ర్యమూ, శర వచ్చాయి.

ఆ బాలిక వెంటనేచేచి, స్నానంచేసి, ఉ తమమయిన ఖద్దరువనా9లు ధరించి, మహిళా ఖాదీప్రచార కార్యాలయానికి తన కారుమీద వెళ్ళింది. జయలక్ష్మీ కొమరితతో బయలుదేరక ఇంటికడనే ఉండిపోయింది, భర్తను నిర్భంధించినందుకు ఇంటికడ ఎప్పుడూ దుఃఖిస్తూ కూర్చోకుండా, భకక (సీతియని ఖద్దరుపనిలో, మహిళా సేవాసదకోద్యమంలో పాలుపుచ్చుకుంటూ అనంతలక్ష్మీ పనివెయడం ఆమెకు ఆనందం ఆయింది. కొమరితను సర్వ విధాలా ఆమె [పోతృహించింది.

ఆ 50డు సంస్థలకూ అమె బొగా విరాళా లిచ్చింఏం

అనంకలక్ష్మీ మహిళా ఖాదీ (ప్రవారకార్యాలయానికి పోయి వడిశేద్హి

కోన ౦గి ప్ర0 1 మతఠతులకు వడకటం నేర్పేది. అక్కడనుండీ రాయ పేట "'హెరోడ్డులో ధన్న మహిళా భారీ పచారాలయ వస్తవిక్రయళాలకుదోయి, అక్కడ కురు ఆ మ్మెదిం ఆ బాలిక భాదీ(పచారక సోదరీమణులతో బాగా స్నేహం చను కున్నది,

వారందరితో కలిసి ఎస్పుడయినా ేవాగ్రానుం వెళ్ళి అక్కడ మహాత్ముని దగ్గిర కొన్నాళ్ళపా టుండొాలని అనంతలక్ష్మి నిశ్చయిందు కుంది.

వేసవికాలంలో "సేవాగామం భరింపరాని వేడితో మాడిపోతూ ఉంటుందని జయలక్ష్మి వాదించినో అనంతలక్ష్మి వినలేదు, తన నిశ్నయం భర్తకు ఉత్తరం వాసి, తల్లి కో బయలు దేరి వార్దా చేరింది. ఇదివరకే సేవా (గామా[శమకార్యదర్శితో వారుత్తర (ప్రత్యు తరాలు సలిపి, ఆ జట్టువారు ఆ(శమంలో ఒక బస ఏర్పాటు చేసుకున్నారు,

'సేవాగామంలో అనంతలక్ష్మి పొందిన ఆనందము ఆకౌశపథ మంటి నది. (పతిప్రాషనాసభకూ ఆమె హాజరు ఆ (సారన సమయంలో మహా త్ముని సమీపంలో ఆమె అనుభవించిన ళాంత్కీ ఆనందమూ పరమో త్తమ్వతి నండిందిం

జయిలులో ఉన్న కోనంగికి చెల్టియారుగారి తృశాలు తెలియక సోతాయా! ఆయన ఉత్తరాలలోని అంతరాగ్తం ఆప్పుడే అవగాహన అమిం దాతనికి, అయికే చెట్టియారు ఈలాంటి ఉత్తరాలు అనంతలక్ష్మీకీ పంపించి ఉంటాడు, ఆ బాలిక ఎంత బాధపడుతుందో? యేలాంటి విపరీకాథిిప్రాయా లకు వచ్చిందో? ఎంతటి (ూరుడండీ !

కుక్కకు పిచ్చి ఎక్కితే, ఊరకే. కరుచుకుంటూ పోతుంది (ప్రతి (సాణినీ. అందరికీ పిచ్చి ఎత్తుతుంది. (సపాణాపాయం వస్తుంది. కుక్క కాటుకు చెప్పుదెబ్బ అన్నారు కొన్క కాటువేసిన కుక్కే చెప్పు దెబ్బలు తగి లిస్తే కరచినవారికి జబ్బు నిమ్మళిస్తుంది. ఆ చెప్పు పాతది, కుట్లు డ్‌శడీ

శ్ర కోన 0గి

పోయి, మేకులు 'పైకి వచ్చివున్న చెప్పయిశే డెబ్బ తగిరించాలి. కొత్త చెప్పు అము తే దెబ్బలు తిన్నవాడికి గొరవం, చెట్టగారిక్తీ సరయయిన చెప్పు “'పెంటకుప్పలోనుంచి వెదకాలి,

కోనంగి ఆలోచించి ఉత్తరం ఒకటి ఆఅనంతలక్ష్యికి (వొస్తూ తనకు వచ్చిన ఉ తరాలలో తన్ను దెప్పినివి మాత్ర మె మతలబాలు (వాసి తన ఉత్తరంలో పెట్టి పంపించాడుం. ఆ మర్నాడు కోన0గికీ అనంత లక్ష్మీ క్‌డ్త నుండ ఉత్తరం వచ్చింది.

రండు ఊఉ త్తరాలూ ఒకదాని తర్వాత ఒకటి మధ్యదారిలో ఒకదాని (ప్రక్కనుండి. ఒకటి వెళ్ళిఉంటాయి..

ని ఉద్పశంతో తాను అనంత లక్ష్మీకి ఉత్తరం (వ్రాసినాడో ఆ ఉ స్పైశం తోనే అనంతలక్ష్మీ తనకు ఉత్తరం (వ్రాసింది యిద్దరి ఉ్తరాలూ రహస్య టపాధారినే [పయాణాలు సాగించాయి.

ఆమ ఎంత చక్కగా (వానింది! ఎంత ఉీ త్త మభావాలున్నాయి లి

“పాణకొంతా 1 మీకూ చెట్టిగారి ఉత్తరాలు కొన్ని అంది ఉండాలి. మీమ్మల్ని గూర్చి దూషిస్తూ, వినరాని అదిద్దాలు (వాన్తూ నాకు [వోళాడుం ఇద్దరు తారలచే మీకు (వాసినట్లు (వాయించి నాకు ఆం దేటట్టు చేళాడు. నన్ను గురించి యెన్ని అబద్ధాలో మీకు (వాయించి ఉంటాడు, [వాసడఉంటాడు, అన్‌ మసనబీవితంలో కలతలు పెట్టవు,

పోనీయండి ఆ చెట్టినీ వాడి పాపాన వాదడేపోో౮ండు, నా స్నేహిత రాం[డడ్రందరూ మిమ్ము మరీ మరీ ఆడిగామని ఉత్తరాలు. నేను ఆంధ మహిళావాదీసంఘంలో చేరాను. రోజూ ఖస్దరునూలు వడుకుతున్నాను, ఖద్దరుబట్టలే కట్టుకుంటున్నాను,

మీరు యెప్పుడు వసారో నాకు తెలియదు. ఆక్రినెన్సు (క్రింద వెళ్ళి నారు. యుద్దం ఆభధిరువరకూ ఉంటారు కొదోలు, కమ్యూూనిస్టులలో కొందరు (ప్రభుత్వానికి దొగక్కుండగా పారిపోయారు, కొందరు జయిలులోంచి తప్పుపపోయారు. ఇది వేళాకోళయుద్దమా అని కొంద రసుకొంటున్నారు, పోలండు. పనీ ఆయింది. హోలెండు పతనం, బెల్లియం శరణు చివరకు ాంసు పూర్తిగా లోబడిపోయింది. [కిందటి సంవత్సరం యివన్నీ జరి

కోన౦0గి 8038 గాయి, డంకర్కు- తరువాత ఇంగ్రండుకో దిగుకాడేమోనని కనం భయ పన్హాముం ఇటలి వెనుక చిబ్బకొట్రంది అనీ మీరు హాదించారు.

జర్మనీనారు ఇంగ్హండులో దిగలేకు అని మీరు వాదింవారు జాపకం ఉందా ఆశ్మేశ్వరా! కొని ఆ సమయంలో భారతగాథ ఒకటి నాకు చెప్పారు. శ్రాపకం ఉందా? ఒకనాడు (దోణుడు దురో్యోధనునకు పరదూద్భ్చుతమయిన మం(తకవచం యిచ్చాడనీ, ఆ కవచం ధ3ంచి దుర్యోధనుడు ఆర్జునునిషై తనరథం తోలించాడనీ, అస్పుడు అర్జునుడు యిన్ని దాణాలో దుర్యోధను నిపై చేశాడనీ, అవన్నీ వృధా ఆయిపోవడం చూస్మి పార్టసారథి హేళన చేశాడనీ, అందుపై అక్టునుడు మం[త్రకవచ (ప్రభావనని తెలుపుతూ సర్య కవచభఖేనని అను అస్త్రం (పమయోగంచాడనీ, ఆ అసా9న్ని శ్రర్రివెచి అశ ద్దాదు దారిలోనే నరికి వేశాడన్కీ అప్పుడు ఆద్దనుడు కోపించి దుర్యోధనుని సూతునీ, గుట్టాలనూ చంప్తి రథం చూక్షంచేస్తి పర్టనపెల్లి ల్లా ముక్క_లు లేసి, నిరాయుభుత్తిచేని వదలినాడనీ, అలా హిట్లరు ఇంగీషువారిని జయింవా లంపే, ఈజిప్టు, సుడాను, ఎరి(ట్రియా, సౌమలీలాండు, పాఠ. ఫీనొ, ఇరాక్ష్‌్‌ ఇండీయాలు పట్టుకోవాలన్న కాని వాట్లరు వెనుక నెపోలియను చేసిన తెలివి తక్కువే చేస రష్యామీద వడి నాశనం ఆవుకాడనీ అన్నారు.

మీ మాటబే అక్షరాలా నిజం అయ్యాయి, మొన్న జూన్‌ వివ తేదీని జర్మనీ రష్యామీద విరుచుకుపడ్డాడు. ఇటలీ రుమేనియాలు యుర్దం [(పకటించాయి. ఇక ఇంగీమవారి ఆనందం చూడండీ ఇంగండులో దిగడం తస్పిపోయిందని అనుకుంటున్నారు. ఈ రోజు 24 ఈ నాటిశే వేయి మైళ్ళ యుద్దముఖంలో జర్మనీ రష్యానై కి చొచ్చుకుపోతున్నాడు.. పదినోజులలో మాస్కోను పడతానంటున్నాడు హిట్రరుం ఈ విషయాలకు మీ డార్హరుగారు పిమంటారు?

ఇక్క-డ పైన ఉన్న కమ్యూనిస్టులు జర్మనీపై మండిపోతున్నారు. కొందరు (పభుత్వం వారివి కలునుకొని ఏనో రాయబారాలు నొగిస్తు న్నారు,

ఇంక రాజకీయాలు అలా ఉంచండి. ఆ శక్మేశ్వరా | జూలై వసోంది, కాచేబీలో చేరనా వసా? మీరు దగ్గర లేక నాకు చదువ్నమీద ఇష్టం పోయింది,

క్రిగ4 కోన౦0గి మీరు వచ్చునంశవరకు చదువు మానేసి కూర్చుంటాను, మదరాసు ఇల్లు మూసి, మన్నారు గుడీ వెళ్ళ్గమన్నారా ? కడలూరులో ఒక యిల్లు అనైకు తీసుకొని అక్కడ కొపురం పెట్టమని మా అమ్మతో పోరు పెడు తున్నాను.

[పాణపతీ 1! మీరు కటకటాల వెనకొాల ఉంటారా ? సాయంకొాలమే తాళాలు వేస్తారా? ఒక్క_రూ ఉంటున్నారా ౩ నేను వినాయగం ద్వారా పంపిన పరుపు మీకు జయిలు అధికొరులు ఇచ్చారా ? మళ్ళీ మాకు మీ దర్శనం వారంరోజులతలో, వారం రోజులంటే 188 గంటలు, 168 గంట లంటే 10,080 నిమిషాలు, 10,0%)0 విమిషాలంటపే 6,04,800 "సెకండులు, (ప్రతి సెకండూ ఒక యుగమయితే. ఎన్ని (ప్రళయాలు నా జీవితంలో వసాయో?

(కిందటిసారి నన్ను ముట్టుకోడానికి యెంత చక్కని ఎక్తు వేళా రండీ! ఈపట్టు నేనే మిమ్మల్ని ముట్టుకుంటాను చూస్తూ ఉండండిం

ఒక్కదాన్నే ఇంటినంచీ, ఒక్కదాన్నే దారివెంటా, ఒక్కదాన్నే జగమునంతకురా ఓ [పాణరాయా | పడపోతివి (ప్రధదుయామానే ? ఒంటితీగా వీణమీటీ ఒక్క-రాగమె ఆలపించి ఒక్కూపా టే పాడుతున్నారా ఓ (పాణరాయా |! గానమం'పే కలలురావేరా ?

ఈ సొట (వాస్తున్నా (పాణపతీ! నేను రోజుకో పాట (వాస్తున్నా! అన్నీ మీమీదే నా పాటలు, అవన్నీ అచ్చు చేయిన్దాము అనుకుంటున్నది ఆమ్మ. ఆలాని నాచేత యెన్నో పాటలు [వాయింవాలని ఆలస్యంగా వసారా? మీరు వచ్చినా నా ఆనందంలో ఇంకా అద్భుత మైన పాటలు(వ్రాయ గలనండీ !

కోన ౦0గి తీ[5 నిన్నరాత్రి ్మవాసిన పాట. అది, ఇవాళ ఉదయం (వ్రాసిన (కిందిగాఏ వినండి, ఈడూ (పొణము ఆత్మా వేడుతున్నవి నాథా, తోడిశేవపే, కొ పాడవె దివ్యాంగిసీ, తోడి రాగిణీ దేవీ 1 మీరు నా వాటలమీద మీ అభిహైాయం ఇవ్వరూ? (గేమతో గాఢచుంబనాలతో కౌ గలింతలతో మీ అనంతలో ర్ట *ఆువ్పున్సు అనంతం! నువ్వు చెప్పింది నిజం, ఉ త్తమభావాల' సంచ రించే (పేమకు [పపంచంలో ఏడి అడ్డంరాదు. అడ్డం వచ్చినా నాశనమయి పోతుంది, ఆ (పైమకు (ప్రపంచానికి అభ్యుదయ పూర్వకమయిన మాక్షం ఏది ఉందో ఆడే కనఐిడుతుంది. స్తీ పురుషుల నమ్యకొస్టితి వారిర్షరినీ ఒక సంపూర్ణ స్యక్త్‌ని చేస్తుంది. ఆలాంటి సంపూర్త వ్య క్తువగాని లోక సేవ చేయలేరు. ఉంస్రతం! నేను డాక్షరుగారితో ఎప్పుడూ వాదిస్తూ అన్ని విష యాలూ 1[గహిస్తున్నాను, ఓంటిగా ఉన్నప్పుడల్లా వివిథాలోచనలలో వివిధ విషయాలు చర్చించుకుంటున్నాను, ఈ! [ప్రపంచంలో వీదవాడ్తూ వాధపడే వాడూ ఉండకూడదు, మనుష్యుడు, చునుష్యునికీ మనుష్యునికీ కర్చించిన 'కేడాలు అంతమయిపోవాలి, [పకృతో, భగవంతుడో, లేకపోతే యిద్దరో యిచ్చిన తేడాలు కూడా తగ్గించి, అనేకరీతుల నాశనంచేసి నమన్వయం చయ డానికి మనుష్యుడు (ప్రయత్నం చెయాలి. అక్కడ స్తీ సరుసులకు మహ

80 కోన ౦0గి దానందం వరమై వస్తుంది. కమ్యూనిస్తువాదనా, గాందీవాదనో నదమున్వయం చేసుకొని మనుష్యుడు తన నిత్యజీవితం దిర్దుకొన్ననాడు, లోకంలో అనేక మయిన హీనాసంతృ పులు నయి, ఉత్తమ సంతృప్టులు ఉద్భవిస్తాయి, అప్పుడే మానవజాతి పురో గమిస్తుంది.

ఏమిటీ వేదాంతమంతా అసి నువ్వు అనుకోవచ్చును, నేను వేదాంతిని కొను, వట్టి కార్మికుల్ణీ. ఈ కొర్మికవాదనే భగవ్శతలో కర్మవాదన కొటోలు. నాకు తెలియదుసుమా!

ఇంక కమ్యూనిస్టు సిద్దాంత [(పకొారం నన్ను గడవిడచే సేవి దాలా ఉన్నవి. డాక్షరుగారి వాదనలో ముఖ్యసూ/(్రాలు కొన్ని ఏమిటంపే :

1. మనుష్యుడే మనుష్యునికి అధికారి. ఇంక దేవుడనిగాని 'దెయ్యమనిగాని కాదు. 2. యేది మనుష్యునికి ఉత్తమమో ఆదే నై తికము, లీ నునుష్యుని ఉత్తమస్థితికి ఏ మాళ్ల్షము తక్కువ కర్చుతోో వేగంతో విజయనిశ్చ యంతో సరిగా తీసుకొని వెడుకుందడో అదే సరియయినమాగ్ష౦. అది హింసాతృకంకానీ, అహింసాత్మకం కానీ 1 |

ఈ మూడు సూ(తాలూ ముఖ్యంగా [పతి మనుసష్యుడూ ఆచరణతో పెట్టవలసిన విధి ఆంటారు. ఈ మూడు సూ్రాలూ నేను ఒప్పుకొన్నాను, ఇవన్నీ గాంధీజీ లోకొనికి ఉపదేశించిన సూళ్రాబే 1

... ధ్రపంచంలో కమ్యూనిస్టులూ, గాంధీవాదలూూ మధ్యనున్న అనేక వేల యిశతరవాదులూ యొవరిదారిని వారు వెడుతూఉంపే, ఏ మౌర్షం మంచివో అదే తోస్తుంది అనే పరతి ఒకజ్కీ మంచిమాగ్షం ఏదో నిర్తయించి దాన్ని గురించి (చారం చెయ్యాలనే మార్గం ఒకటీ ఉన్నాయి.

ఇవన్నీ ఆలోచిస్తూ నిన్నరా(తి నా ఖయిదులో పండుకొని ఉన్నాను, ఆ సమయంలో ఈ రోజున కళలనుగూర్చిన వాదనలన్నీ ఎదుట (ప్రత్యక్షం అయ్యాయి [ప్రాణదేవీ!

“కళ్ళకోనం కళ* అని ఒకరు అంటారు, ఇంకోవాదన చతుర్విథ పురుషార్హ (ప్రయోజనం కళ అని. మరొకరు కళ నై తికము అని. వేరొకరు క్‌ దేశాభ్యుదయదాయకంగా ఉండితీరాలి. అని, ఇంకా ఒకరు ఒక్క దెళాభ్యుదయ మె కాదు సకల మూనవాభ్యుదయ పూర్వకంగా ఉండాలి అని*

కోన 6గి $07

మరి చేరో వాదన ఉంది. కళ అనేందుకు కొన్ని గుణాలు ఉంగాని, ఆ గుణాలుంపే తర్వాత ఆ కళకు (పయోజనం ఉన్నాసశే, లేకపోయినా సవే అంటారు.

అలోచించినకొలదగీ నావ ఈ వాదనఇవల్ల కొంత మతిపోయింది ఈ విషయాలన్నీ పరిశ+లనగా మనస్సుకు హా లత్తింప చేసుకొందాదన్ని ఆ ౮ వాదనలకు సంబంధించిన పున్నకాలన్నీ తెప్పించాము నేనూ డార్హరూను. చదివాము, మేము ఇద్దరం హోరాహోరీ వాదింవాము,

నా రొణీ! మా యిద్దరీ వాదనలూ ఈ [క్రింది సంభాషణ రూపంగా ఇనాను. నువ్వు పూర్తిగా అర్హ 0 చేనుకో,

నేను ఏ కళకోనం కళ ఆంటే, నీలో కళ సృష్టించాలి అన్న ఆవేవన

కలిగి, కళ సృష్టించడం, ఆఅంచేనా డాక్టర్‌ ?

డార్చర్‌. ; ఆది అవునూ కొదూ! కళ సృష్టీంచాలన్న ఆవేదన కలగ కుండా కళను ఎవ్వరూ సృష్టించలేరు, అది ఒకటి. రెండోది కళాాపజై కలిగి సర్వకొలమూ నిస్తహస్తుడై ఉన్న కళాకారుని ఫలానా విషయ, ఒక శిల్పం చెక్కమనీ ఒక బొమ్ము వేయమనీీ ఒకపాట (వ్రాయమనీ ఆంచపే ఆ కళావేత ఆది సృష్టిసాడు.

నేను ; ఇెండోది కళకోసం కళ కాదుగదా?

డాక్టర్‌ 2 ఓయి వెరివాడా! కళకోసం కళ అంటే నట్టి ఆనందం కోసం కళ సృష్టించడం. అన్నమాట! నువ్వు సృష్టించే కళ ఒక [ప్రయోజనం అన్రంచకుండా ఉద్భృఫిస్తుంది. అలా ఉద్భవించిన తర్వాత అది ఏిదమునో థయోజనం౦ విర్వ _రింపబడవచ్చు. దానికి ఓ ఉదాహారణ ఇసాను. ఓక్‌ కళావేశ తనళో కలిగిన ఆనందంచేత ఒక పళ్ళగంప చితాంచాడనువో, ఆ బొమ్మ చాలా బాగుంది. అది వేసేటప్పుడు ఆ కళావేత్త హృదయంలో ఏ [ప్రయోజనమూ లేదు, అదే కళకోసం కళ అంటారు. తర్వాత ఒక తోటల కంపెసీవార్కో పళ్ళ కంసెనీవారో వారి వస్తుపుల [వచారంకోసం ఆ చఛెమ్మ కొనుక్కొవి ఉపయోగించారనుకుందాం, అప్పు డది ఒక (ప్రయో జనం: సంవాదించుకుందన్నమాట,

నేను ః వారెవా! అయితే నోయనా! ఆ కళ పనికిరాదని మెందుకు

88 కోన ౦0గి

వాదిసావు బాబూ?

డాక్టర్‌ $ ఓయి 'పెద్రమవిషీ! ఆ కళ పనికిరాదని ఆనను* ఆ 5ళ వద్దనే నా వాదనా

శేను ; కొంపలు ముంచావు బాబూ!

డాక్టర్‌. ఏ ముంచలేదు, జేల్చాను. క్‌ మను ష్యులలోని ఉత్రమ శ్రి మనుష్యుని శ కులన్నీ మనుమని అభ్యుదయంకోసం ఉపభణూ గించాలి. ఆలాంటిది అదీ ఉత్తమశ శక్త ఆయితే ఇంకా ఎక్కువ ఉపయో గించాలిం

నేను వ ఇంక వాడికి తిండి అక్కరళలేదూ? ఆభ్యుదయంకోసం: ఉపయోగిస్తూ తన జీవితం దుబ్బులపాలు చేసుకోవాలా?

డాక్టర్‌ ఏ ఎంత పిచ్చిమాట నీది?

అనంతలక్ష్మీ ! ఈలా (ప్రారంభం ఆయ్యాయి. మా వాధనలు* ఇవన్నీ ఊరకే వాదించడం కొదు సుమీ! నువ్వ కళావిళారదవు కావాలి, క్రవయి(త్రివి కొవాలి. నేను ఏదైనా పర్మిశమ (ప్రారంభిస్తాను. నేను రంగుల పరిశ్రమ (స్రారంభిసాను. గోడల రంగులు, కలపనామాను. రంగులు, నూశె రంగులు, బొద్ములకు రంగులు, ఫోటో(గఫీ రంగులు, రంగులు రంగులు తయారు చేసాను. మదరాసులో స్టాపిస్తాను. ఈ రంగుల పరి[శమతో పొటు కుంచెల పరిశమను కూడా [పారంభిస్తాను. అందులో పనిచేసే కార్మికులకు ఎన్నో అధికొరాలు హక్కులు ఇస్తాను. ఆ సంస్టను గాందీ తత్వమూ, కొర్మికతత్వమూ రండూ రంగరించి ఉద్బృవింప చేసాను,

ఇంక నీ పవి సంగీతమూ, కవిత్వమూ. నీ ఉత్కృష్ట సంగీత (ప్రజ్ఞతోపాటు కవిత్వము వృద్దిచేసుకుంటే, నీనా దాంపత్యము ఈ కార్యములు నిర్వహింపగలిగివనాడు మన ఇద్దర (ప్రమా సార్దక మొతుంది

1పాణళ రీ! (పేమ పరమావధి లోక సం[గహణము.

ఇరువరమూనూో చేయిచేయీ ఉరుకుదా నముటు కార్యరంగము

కోన ౦గి 00 వెరప్పలేనీ (బళుకుదారిని విజయ మే మన సన్‌, “ఆ క్మేశ్వరీ! ఈ మాట లన్నిటివెనకా నీ3ై _ నా వాంఛ అవిచ్చి న్నమైః అద్భుతమై లోకాలనే స్పందింప చేస్తున్నది. నీ గాఢ (పేమాభిలాషి (ప్రియ పతి కోనంగిలో ఈ ఉత్తరం అనంకానికే అందింది. 10 ఈ ఉతరం (వాసిన మర్నాడే కోనంగి ఇంకో ఉ తరం (వ్రాళాడుం కడలూరుజై లు “ఆ సియతమా |! ఇంతలో మనం వీ జాతక (పభావంచేత విడిపోయాము? ( పేమించిన నస్తువును౦డీ బలవంతంగా విడిపోవడం హృదయాన్ని సిండి వేసిన ప్లే ఆత్మేశ్వరీ $ నేను నిన్ను విడీచి రాాతింబవచ్ళ బాధపడుతున్నాను. ఈ ఆవే దన మహోత్తమ స్థితికి పోవాలి. లేక మనుమ్యుజ్హి ఆధోగతిపాలు చేస్తుంది. నా (పేమను నేను పవిత్ర గంగా(వ్రవాహంలా ఎంచుకుంటాను, నా (పేమ నిధానము నాలో హత్తుకుపోయి నేనూ ఆమే ఒకళైపోయాము, నేను వేరు, నా అనంత లష్మీ వేరు అన్న భావం ఏనాడు మనం మన (పథమ సంశ్లేష తలో 'పెదవులు చుంబించుకున్నామో ఆనాడే పోయింది. నాలో లయమై పోయావు, ఆ వీరత్వం నావు వేయి ఏనుగులబలం ఇచ్చింది. ఆ బలం వట్టి [పాపంచిక స్వార్షంకోసం ఉపయోగించడం. అల్న్బత్వ మే అవుఠుంది. ఆ దిలం [పపంచంకోసం ఉపయోగించాలి,

“*పేమబలము ఆనంతం ఆనంతలక్ష్మీ 1! అఆ బలాన్ని ఊఉ త్రమంగా ఉపయోగించాలీ అని నే నంపే దాని అర్తం (బ్రహ్మచర్యం ఆవలంబించాలి మనుష్యులంతా అని కొదు. (బ్రహ్మచర్యం అంటే మన బుషుల అభిపాయం

$్ర10 కోన 0 గి భగవంతుని మార్గం అని, భగవంతుని మాగ్గ్యం ఆంటి సర్వశ కలు మానన లోకానికి అభ్యుదయం చేకూర్చేటట్లు చేయాలని.

“భార్యాభ ర్తలు బిడ్డలు కనాలి వివాహం అనే సంస్ధ ఉద్భృవించ

డానికి కారణం (బ్రహ్మచర్య మేం బిడ్డలు కనడం (బిహ్మచర్యము. భర్త గాని భార్యగాని మితిమీరి రతికోరఢం, నూతన పురుషశక్తి '్తీశక్తి విచ్చలవిడిగా ఉపయోగించడ మే, అది (బిహ్మాచర్యంకాదు. ఆ విచ్చలవిడి తనంలో లోక [దోహం ఉంది. భార్యాభ ర్తలు తమ జీవితం అనంద మయం చేసుకొని తమ (ప్రేమను తమ. జీవిత పరమావధి చేనుకొవి, ఆ (ప్రేమ. ఉ త్రమపథ సంచారితముచేసి ఆకొశగంగా శక్తి వంతంగా చేసిన నాడు స్తీ పురుషులు ఎలాంటి మహ త్రర కార్యమయినా సులభంగా, ఉత్త మంగా నెరవేర్చగలరు, ... ్రాణపత్నీ! నువ్వు నా దేవతవు,. నొ అభయ భూమికవు, నేను కలలుగన్న దేవివి. చిన్ననాడు నాతో ఆటలాడుగొన్నావు. విన్ను నాతో చదువుకున్న బాలురలో చూచాను. నిన్ను నాకు విద్య చెప్పిన గురువులలో చూచాను, నన్ను కలిపివేసిన సంగీతంలో నిన్ను విన్నాను, నన్ను కదిలించి వేసిన కవిత్వంలో నిన్ను అనుభవించాను, గాంధీ మహా త్ముని బోధనలో నీ చేశికత్వం అనుభవించాను; మహాపురుషుల జీవఏతాలలో నీ నృత్యం చవిగొన్నాను, వీదల ఆరుపులో నీ ఆవేదన విని చుఃఖించాను. రష్యా దేశ విజృంభణలో సి ఆనందం చూచి ఆందుళో అలయమయిపోయాను దేవీ! నువ్వు ఎక్కడ ఉన్నావో అని వెదికొను.

“నాక్సు యవ్వనం వచ్చిన [ప్రథమ దినాలలో, లాలీకలు నొక అప్ప రసలై కనిపించే కాంకొపూరిత గడిమలలో నువ్వు కినపడక తలవాల్చి ముందుకు సాగిపోయాను,

“నాకు పరీక్షలు పూర్తయి. జీవితమార్గం వెదకుకొనే రోజులలో నిన్ను దూరాన చూస్తూ, నీ అడుగుల మంజుల కింకిశీరవాలు దూరాన వింటూ, ఎకగాడ? ఎక్కడ? అని వెదకినాను. ఆ మధురస్వనమె నన్ను సీ దగ్గరకు తీసుకొని వచ్చింది.

గ్రేప్స్‌! ప్పర్రుషుడు శ్తీక్సీ స్తీ పురుషనకూ ఉపాస్యవై వములు

కోన౦గీ $్ర11

కొవాలి. ఈ పూజే మనుష్యుని పశుత్యంలోంచి తప్పించి ఉత్తమ మానవుశే చేస్తుంది,

వివాహం అంత పవిత్రమైనది కాబోలు! విన్ను (పేమించి (పేమించి నీ స్టితి నా స్టితకన్న ఎక్కడో పైన ఉండడం తలచుకొని, తఠచుకొని బాధపడి నిన్ను నా దేవిగా మాత్రం ఎంచి ఉండా లనుకొన్న నాకు నీ హాసం పట్టి నిన్ను అగ్నిసాక్షిగా ఆర్టదేహముగా ఏివ్చాటు చేసు కోవడం నా కెంతో ఆనందం సమకూర్చింది. వివాహమాడి సీ చేయిబిట్టి ఏడడుగులు నడిచి నిన్ను ర్యాతి హృద మాన కదుముకొని ఇది నిజమా అని ఆశ్చర్యంలో మునిగి నా ఆదృష్పానికీ, నిన్ను చెపట్టగల నా (పజ్జకూ ఆనంద

“నాలోని ఆశయదేవత్తా నువూర్చ ఏీకమైపోయారు, లోక (ప్రేమ చరిత్రతో మన (ప్రేమ ఒక (ప్రత్యేక (ప్రకరణం కొదూ లక్షీ!

“న్సవ్వు లక్షీవే!, నా హృదయమే కమలము. నా జీవిత మే

= కమలము, అఆంమతో నువ్వు కమలాలయవై ఉంటావు, నా శి నా విద్య, నా హృదయము, నా మెదడు నాలుగు వీనుగులై , నిన్ను పూర్ణకుంభాలలో అమృతం కురిపిస్తూ పూజినాయి.

“ఓ ద్రివ్యనవమోహనాంగీ, నువ్వే నా చేయి పట్టుకొని ఈ (బకుకు దారులలో నడిపించుకుపో. ఓ నహామమన పరిముళాంగీ! ఆద్భుత సౌందర్య రేఖా సమన్విత జగన్మోహినీ! నీ సపేమచే నేను పవ్మిశుణ్ణ. నిన్ను (పేమించడంబత _ శక్తి మంతుజ్ఞయి నీతో ఈ విశాల జగక్తులో

ళప్పన్న ఇద్దరము మానవ సీవాశయ పవి[త కే (తానికి పోదాం!

ఇట్లు సీ పదపద్మాలు హృదయాన ధరించు కోనంగి.”

ఈ ఉత్తరం చదువుతూ అనంత లక్ష్మీ కన్నుల సీరు నింప్పకొని

సోఫాలో కూలిపోయింది.

812 కోన౦గి తన (సభువు ఎంతటి ఉదారభావాలతో తన్ను ముంచెక్తుతున్నాడు, అవును, వారు చెప్పినట్లు అయన్ను ఆర్జాంధకారంలో చూచిననాడే

గుండె గుభిల్లుమంది, ఏనాడో చూచిన పురుషుడై, ఎన్ని జన్మాలనుండో గురువై, తన ఆశయమూ ర్తిగా కలలుకన్న పురుషో తముడై తోచినారు. ఆమే ఆ ఉత్తరం ర౦డు మూడుసార్లు చదువుకుంది. తాను భర్రపె (వాసుకొన్న పాట గొంతెత్తి కచ్చేరి చేస్తునట్లు పాడుకొన (ప్రారంభించింది, “ఎవరోయి నువ్వూ ఎదరచేరావూ? ఎవరోయి నీ పాట భువనాలు ఎగురుతూ నా (బతుకులో కలిసి నన్నె పాటనుచే'ె? ఎవరోయి నీ నవ్వు ఏడు లోకాలలో ఆనంద రురులుగా ఐక్యమయినది నన్ను? ఎవరోయి నీ చూపు ఇనునీ కిరణాలవుతు విశ్వ శేజస్స్పవుతు వెలిగించె నా (బతుకు

దశను పథం యద్ర పళయుం / పొట్లర్‌ రష్యామీద విరుచుకుపడి ముందుకు సాగిపోతూ ఉన్నాడు, రమా ఇం[గ్రండులు ఒకదాని కొకటి సహాయంచేసుకొనడానికీ, జర్మనీసంపూ ర్ధ౦గొ ఓడి పోయి కాళ్ళమీద పడెటంతవరకూ వీవిధమయిన నందీ జర్మనీతో చేసుకొనకుండా ఉండడానికీ, ఇద్దరూ రలి పే ఏపనైనా చేయడానికీ, ఒకరికి తెలియకుండా ఒకరు ఏవిధమైన సంధీ ఎవ్వరితోనూ చేసుకొనకుండా ఉండ డానికీ సమాధానానికి వచ్చారు. రష్యా స్నేహం నమ్మి తాను సడమటి రాజ్యాలలో యుద్ధంచేస్తూ ఉంటే రష్యా బెసరేబియా ఆక్రమించి, యుగో స్టేవియా మద్దతుచేసి. ఎస్టో నియా లిథుయోనియాలను ఆక్రమించి తనమీద భయంకర [(దోహం చేసిం దస్కీ తాను ఇతరదేళాలకో యుద్దంచే సే ఈ సమయంలో తన వెనుకనుంచి విడుచుకుపడి జక్మనీని నాశనంచేయ చూస్తూందస, అసలు పోలండు యుద్దం లోనే నమ్మక[దోహంబేసి వోలండును సగం ఆ[కమించుకుందని, ఆలాంటి (దోహం చేసీనా కూడా తాను ఊరకున్నాననీ హిట్లర్‌ (పకటించాడు, ని జర్మనీ మైన్యాలు సోలండును ఆ[కమించోయి, లిధుయోనియా, ఎన్ఫోనియాలను ఆ[క్రమించాయి, స్మావెంస్కు అయిపోయింది. మాస్కో రష్యామీదకు యెప్పుడు జర్మనీ వరుచుకుపడిందో, ఆ మరుక్షణమే కమ్యూనిస్టుల కందరకూ జర్మసీమీద 1పళయరు(యని కోపం వచ్చింది. కమ్యూనిస్టుపార్డి నొయకులు పైన ఉన్నవారు ఈ యుద్ధం (ప్రజాయుద్ధం

రి 14 కోన ౦0గి అన్నారు. *'పజాయుద్దంి అనే వారష్యత్రిక పెట్ట సంకల్పించారు. (ప్రపంచాని కంతకూ. ముప్పుతెచ్చే జర్మనీ ముందు నాశనమైపోవాలన్నారు, ఈ విష యంలో (ప్రభుత్వానికి సర్వసహాయం చేస్తామన్నారు.

ఆ వెంటనే భారతీయ 'కేంద్ర(పభుత్వంవారు కమ్యూనిస్టులను విడు దలచేయ తీర్మానించుకొన్నారు. కడలూరు జిల్లాజెలు సూపరెంబెండెంటు డాక్టరు రెడ్డిగారిన్సీ కోనంగిరావుగారినీ జులై 14- వ తారీకు ఉదయం తన ఆఫీసులోకి పిలిచి *ోమీరు ఇద్దరూ మీ కమ్యూనిస్టు పార్టీ వారితో ఏకీభవించి యుద్ధ విషయంలో (పభుత్వంవాంికి నర్వనహాయా లూ చేసారా? అని ఆడి గాడు. ఆయన కమ్యూనిస్టుపార్సీ నాయకుల ఉత్తరాలు రెడ్డిగారిక్తీ కోశంగి రావుగారికీ చూపించారు. అందుపై రెడ్డిగారు తమ పకొన మాట్లాడుతూ తా మెప్పుడూ (ఫభుత్వాన్ని వ్యతిరేకించలేదనీ తమ కా ఉచ్టేశమే లేదనీ, (ప్రభుత్వం ఒప్పుకుంటే తాను (ప్రభుత్వానికి సహాయం చేయడానికి సిద్దంగా ఉన్నా ననీ కోసంగిరావుగారు అసలు రాజకీయాలలో బభేవసీ, ఉవ్య్యోగార్థ మై వచ్చి అందుకే ఎదురుచూస్తున్న యువకుడనీ, ఆతని వివాహంనాడే ఆశెస్టు చేస్‌ తీనుకువచ్చారనీ చెప్పినాడు,

జయిలు సూపరించండెంటుకు వీరిద్దరినీ, వీరితోపాటు ఖియిదులో ఉన్న ఖ౦కో కొందరు దక్షిణాది కమ్యూనిస్టులను విడుదల చేయవలసీందనీ, విడుదలయ్యే వారితో మాట్లాడి వారి భాషలు కనుక్కొని, వారిలో పైకి ఒక రకంగా, లోన ఒక రకంగా మాట్లాడేవారిని కనిపెట్టి వారి విషయం ఇన స్పెక్టరు. జనరల్‌ ఆఫ్‌ (ప్రిజన్స్‌గారికి తెలియజేయవలనిందని (ప్రభుత్వప్ప తాఫభదులు నచ్చాయి.

లందువేళనే విడుదలముందు ఆధికొరి ఈ రకంగా మౌట్లాడినాడు.

వెంటనే వారిని తమ తమ సామానులు సర్దుకోమన్నారు, కోనంగి రావుగార్హూ డాక్టరు శెడ్డిగారూ జబిలులో స్నేహంచేసినవారందరి “సెలవు పుద్చుకొని ఈవలికి వచ్చారు.

కోనంగికి కన్నుల నీరు తికిగింది.

డాక్సరుగారూ కోనంగిరావుగార్తూ ఆ ఊళ్ళో భోజనంచేసి రాత్రి ర లెకి?* ఉదయానికి మదరాను చేరాధు. అదివరకే. ఫలానా బండిలో

కోన ౦0గీ తర్‌

వస్తున్నామని జయ లక్ష్మీకి అర్జంటు "బల్మగాం యివ్వడంవల్ల అది రొ(శే అందింది. ఇంక జయలక్ష్మిక్రీ ఆనంవలక్ష్మీకీ కలిగిన ఆనందం ఇంతింతని కాదు. కన్నీళ్ళ కన్నీళ్ళలో నవ్వులు, అనంతలక్ష్మి నాట్యంచేస్తూ లోపల “వసాడే మా బావ” అనే పాట పాడుకుంది, ఇద్దరూ ఏదో ఇల్లంతా సర్దడం, ఊరకే అటూ ఇటూ తిరగడం,

ఆందరూ చెరి కబుర్లు చెప్పుకుంటూ అతిసంతోషంగా కాలం వెళ్ళ బుచ్చుతున్నా రు. ఆనంతలక్ష్మికి ఏమీ తోచలేదు. కాలం జరగదు. కారువేసు కొని ఇద్దరు ముగ్గురు స్నేహితురాం[డ్ర ఇండ్రకుపోయి. వాళ్ళను గట్టిగా కౌగ లించుకొని “వస్తున్నారు! వారు వస్తున్నారు! కోనంగిరావుగారు. వస్తున్నారు! రైలుకు బయలుదేరి వస్తున్నారు, (పొద్దునతే వస్తారు!” అని చెప్పింది. వాళ్ళు ముగ్గురూ ఆఅంబుజి౦, పార్వతీ, ఆలమెలూ అందరూ ఆ రాత్రికే అనసంత౦ ఇంటికి వచ్చారు,

ఎవ్వరికీ సద్రపట్టదూు, అందరూ అనంత లక్ష్మీని చేలాకోళాలతో వేపే శారుం

పార్వతి ౩ ఇక అనంతం మనతో మాట్లాడు కుందా?

అల మేలు: ఎందుకు మాట్లాడుళుంది! మాట్లా డందుక లక్ష స్నేహితు

అంబుజం ? కోటి స్నేహితురాళ్ళు ముద్దకట్టినా దు(్రాసంక లానవ డానికి ఆసలు ఆనందం ఏమి ఇవ్వగలనే [

పార్వతి ౩ ఏమిపే ఆ ఆనంవం ?

ఆంబుజం ప అనందం సంగతి అనంతానిశే తలియూలి ౪ మనకో విష యౌాలలో ఏమి అనుభవం ఉందే +?

అనంతం : మిమల్ని ఆ అనుభవం సంపాదించుకోవస్దన్నానా? ఆ అనుభవం మీకు సమకూర్చేందుకు నిక్టంగా ఉన్నారు ముగ్గురు,

పార్యతి 1: ఎవరు బాబు వాళ్ళు ?

అనంతం ; ఈపొటికి పుట్టకుండా ఉంటారా వాళ్ళు ?

ఆలమేలు : వాళ్ళు చిన్నవిడ్డలు కొటోలు త్స]

లీ కోనం౦గి అనంతం ; ఏమో మీ ముస్తరి విషయమూ చం[దహాస నొటకంలా అవుతుందేమో వొర్వతి ; ఏం కులుకమ్మా! ఓహో పాడ్రవే పాట! వాపొనీ వారి పుణ్యమా అని “వచ్చాడే నా మొగుడూ!” పాట పషాదేయి. ఆఅంబుజం ; ఆ పాట “వచ్చాడే మా బావ [* అన్న దే, వొర్వతి ? బావై తేనేం, మొగుడై తేనేం, మొగుజ్ది దావాఆొని పిలువ కూడదా? అనంతం ; వొర్వతి తన మొగుక్టి “దావ్రాోఅని పిలున్తుంది- అంబు జం ోమొగుడా అనీ పిలుస్తుంది. అలమేలు ; అనంతం “గురువుగారూ!” అని పిలవడం నేను విన్నా లెండరా! పార్వతి ॥? అందంకీ చదువుచెప్పె గురువే భర్త ఆవడానికి సాధ్యం ఎల్లా చెప్పండీ! అనంతం $ అందుకనే “మొగుడా” అని పిలనానన్నా నుగా? పార్వతి నొ కిష్ణ మే! (పియ “వాన్చీ” ఆంటాన్ను వబీరావృ మళ్లే ॥ కొదు, కొంత ౦మళ్లే ఇనిగో చూడండి” ఆంటాను, అనంతం ; ఆ ప్ప _సకొలన్నీ నేనూ చదివానోయ్‌! అలమేలు ; నేను చదవలేదు. నావ తెలుగు రాదుగా |! ఆంబుజం : నేను మాతం చదివానా! అనంతం ?వ్సీ కర్మ. “నాయుడుబావా! అన్ను, అతడు *ోమృఘువ మ స్తకమకుటమాణిక్యరాళ్డీ 1” అంటాడు, పార్వతి £ లేదూ సుందరీ! అని పిలుస్తాడు నన్ను | ఆనంకం ; నువ్వు *ోనందా హో అని పిలు, ఆందుజం ; మీభాష నా కర్టం అవటం లేద్యరా | వొర్వతి ; నేను లాటిను మాట్లాడడంలేదు. అనంతం : నేను హీ(బూలో జవాబు చెప్పడంలేదు, అంబుజం | తప్పకుండా మీ ఇద్దరూ స్రగోభాషమా[తం మాట్లాడు అనంతం | తున్నారు,

కోన ౦0గి త్రి!

చెట్టిగారికి కోనంగి, డాక్టరు రెడ్డి విడుదలై వస్తున్నారని తెలిసింది. ఆ రోజున ఆతని కోపం మిన్నుముట్టింది, కున్త ఆరవంళలో (పభుత్వాస్నీ, కమ్యూనిస్టులన్తూ రష్యానూ బండబూతులు తిలకాడు. తన అనుళచూయు లందరూ బొట్టూ మూగి ఉండగా, ఇటూ అటూ పచార్లువేసూ నిప్పులు కక్కుతూ ఖడ్గరోమువి గొంతెత్తి అరిచేళాడు, “వెధవ రష్యా ఎందుకు జర్మనీతో విరోధం. పెట్టుకోవాలి? జర్మనీదాన్ని తగలవేన, నాశనంచెయ్యాలి! కమ్యూనిస్టులు నాశనం ఆయిసోవాలి. గుండాలందరూ కమ్యూనిష్టులు, జర్మనీ ఈ కమ్యూనిస్టు రాక్షసుల్ని పిండి పిండి చేస్తుంది. చచ్చు బైటిషు (ప్రభుత్వం ఏం చేయగలదు? భాగ్యవంతుల పిల్లల్ని తగుల్కొంనే ముండాహెడుక లంకా కమ్యూనిషస్టులా ? మళ్ళీ సినిమాలా వీళ్ళకు ? పై త్తెకారి పయ్యుంగ$్‌,

అళడు కోనంగినన్నా జయిలులో యుద్దం అఖరు ఆయ్యేవరకూ ఉండేటట్లు చేయడానికి (పయత్ని౦ంచాడు, కొని ఎందుకో (పభుక్వాధికారులు ఆది 'పెడచెవిని బెట్టినారు, అందుకు కారణం ఏమై ఉండునా ఆని ఆతడు ఆలోచించాడు. తన "స్నేహితుడే, తన డబ్బు రుచి చూచిన ఒక పోవీకు ముఖ్యాధికారి కొంచెం యెదురు తిరిగి తన్నే సన్నగా చివాట్లు పెట్టి నాడు,

న్‌

ఎగ్మూరు-స్రైషను వసోంది అనగానే కోనంగి కూ ర్కో వేక పోయినాడు, నుంచోలేకపోయినాడు. కంపార్లు మెంటు: అంతా కొలుకాలిన పిలా తిరుగు తున్నాడు, యేమీ తోచదు. డార్షరు చూదాడు,. చూవాడు చిరునవ్వు నవ్వుతూ,

“కొ స్ట కంగారుపడితే ఎగ్మూరు ఫేషన్‌ త్వరగా వస్తుందనే నీ ఉ పైళంబొ అన్నాడు,

“రైలు కొంచెం వేగంగా వెడుతుందని ఊగ్తళం డాబునెరా ఇ

“డాబునొరం పే ఏడిసినన్తే ఉంది

శ్రి10 కోన ౦0గి

*డ్దాగుగా ఉంటే ఏడిసినట్లా ఇ “డాక్టరు” తెలుగునో *ేడాకటరు" “డాగతరు *డాగుదొరి అవుతుంది, డాగు ఆంపే ఇం షులో తప్పు అర్దం వస్తుంది కొబట్టి “డాబుదొర” ఆయిందిా

ఈస్వ్చి "సెకొలేజీ అండీ

కళ బాది లాలీ గోవిందదాసుగారు కొదుగదా సొరపాటున ౯

“లా ్టి గోవిందదానుగారి పూర్తి చర్మిత నాకుతెలియమగాని, తమరు (పేమజీ పిచ్చిజీగారులా ఉన్నా రుల

“ఒకరు (పేమ్‌జీ అవడం మాటలా ఏమిటోయి? నీ దోటి హోటలు జాతివాళ్ళకు ఏం తెలుస్తుంది?”

“*పనోటలు జాతి వాళ్ళీమిటి

కబ్లీరి త 0 ఆంకా హోటళ్ళలో తినేవాళ్ళుంటారు ఎరుగుదువా ? వొళ్ళకు ఇల్లూ, వాకిలీ, భార్య బిడ్డలు భావం ఉండదు, వాళ్ళు మనుష్యులు. వెనక్కి. పోవాలి అనీ వాదించే రకంవాళ్ళు, అంటే పపపులు, సరీ సృపాల్వు పురుగులు కొవాలి అని వాదించే జాతివాచ్ళల

“ఏమిటా కసి నీకు? మనుష్యుని (ప్రథమస్థితి ఎలాంటిదో ఉత్తమ స్టితీ ఆలాగే ఉన్నట్లు కనబడుతుంది. పురోగతి వ ర్పులాకారంగా ఉండి, చుట్టలు చుట్టలుగా పై కిపోతుంది, కోతీ మనుష్యుడూ ఒకపే పోలిక చాలా

“అదో వాదన, నా ఉర్హళం ప్పరోగతి వర్తులాకారం కాదనీ. ఆకాశం లోకీ వెడితే తిరిగి తిరిగీ మొదటి పోలికలు రావు. (ప్రగతి సె కి ఉంటుందిం తమ బీవితం ఒక (స్రపంచగోళం ఆని అనుకున్ననాడు తిరిగి తిరిగి బయలు దేరినచోటికే వసావు, ఇంక సోషలిజం ఎందుకు 1 సామ్యవాద మెందుకు ? నువ్వు గడిచిన పథం మళ్ళీరాదు అని తెలిసికొనివెళ్ళికే ఎప్పుడూ ముందుకే విశ్వంలో. జీవితం ఒక భూగోళం కాదయ్యా 1”

యూరప్పతో ఇంీషువారూ, ఇంగ్రండులో జర్మనులూ బాంబులు వేస్తున్నారు. పట్టణాలు నాశనమైపోతున్నాయి. (ప్రజలు దూచిపింజలై ఎగిరి పోతున్నారు,

రైలు అతివేగంతో మీనంబాకం దాటింది, ఈ పక్కా. ఆ పక్కా,

కోన ౦0గి క్రి | 0 చెట్లూ చేచులూ, "బనిగాఫ్‌ స్రంకాలూ అతివేగంగా వెళ్ళిపోకున్నాయి. కోసంగి ఓక సిగరెట్టు వెలిగించాడు. లోగొంతుకతో తొను సిని మాలో పొడిన ఓ పాట పాడుకొంటూ చూడని చూప్పలతో కిటికీలోంచి సర్వ(పపంచమూ చూస్తున్నాడు “*వెళ్ళమురా (ప్రియమూ $ | వెబ్సమురా | వెబ్నము నీవూ వేగపునడకల తోచెనురా ప్రియమూ 5 | కల్యబాలికొ శలకంఠముటో ఆమృకమూ రిర నీ చేడియ వెళ్ళుమురా కీల డాక్టరు £ ఆ పాటంకే నాకు కోపం. కోనంగి £ అయికే నామీదా కోపమేనా ? డాక్టరు ౩ నీమీచెందుకు + నోనంగి డాక్టరు ఎదురుగుండా నీలుచున్నాడు. “చూడబ్బాయి, నేనూ నా [పియురాలికోస యు తహతహలాడుళతూ వెడుతున్నానుగా?” “ఆయితే మాతం నీమీద కోపం ఎందుకు స్వామీ ౯” “ఆ పొట నాకూ వ రిస్తుందిగా $” “అందుకనే ఆ పాటమీద కోపం నాకు “నర్సు చ్చే 1 సీటోటి ఓ 'పెద్దమనిషి తన మొగంమీద కోపం వచ్చి నప్పుడల్లా, ఎదురుగుండా ఉన్న అద్దం బద్దలుకొడుతూ ఉండేవాడట.” *కొటోలు.. ఆతి తెలివై నవాడే 1! అలాంటి క విత్య్వంమీద కోపం నాకో “ేమకవిత్వం వట్టి ఎ స్కేపిన్సు కవిత్వం అంటావు.

శి 0 కోన ౦0గి

కకాద్రావ్సర్రి ఇ

దేశి ద్ర కవిత్వం ? సొమ్యువాదంమీద కవిత్వం ౩? కూలీలమీద కవిత్వం ?”

• అద్రి నిజమయిన కవిత్వం 1 పా+రిపోని కవిత్యం [౫

“సిక్సు దేశ(పేమ పారిపోనిదా ? స్రీపె (పేమ పార౦సోయేది గదా? గోధమలు తింపే వేరా? అన్నం తింపే వేరా ఇ

కోస్తే (పేమ స్వార్టం. 'దీశ(పేమ పరమార ౦.”

“*దేశ(పేమలో తాను ఉండడు ? తనకు మాకం స్వరాజ్యం రాదు? ఓహోనో!”

రైలు గిండి దాటింది. సైదాపేట దాటింది. త్యాగరాజనగరం దాటింది,

కోనంగి పకపక నవ్వుతూ డాక్టరు బుజంతట్టి “నువ్వు వట్టి ఉండు కవిత్వం [వాయి. నేను పొరిసోయ్‌ కవిత్వం (వాసా

రైలు కోడంబాకం దాటింది.

చెట్‌ పట్‌ దాటింది.

మాట లేకుండా స్లాట్‌ ఫారం నచ్చెవై పు కిటికిలోంచి కోనంగి తొంగి చూస్తున్నాడు,

తే

రైలు నాటుఫారంమీద జయలక్ష్మీ ఆనంతలక్ష్మి, ఆమె స్నేహ్‌తు రాం[డు, సేవకురాం[డ్రు, వినోయగంపి శె, ఆత ని ఇద్దరి స్నేహితులు, ఆఅనందంనాయుడుు ఆతని కుటుంబం. అందరూ తిరువనంతిశయనం ఎక్స్‌ (పెస్‌ బండికి సిద్దంగా ఉన్నారు. బండీ ఆగింది. కోనంగి బండిలోనుంది ఉరికాడు, 30డు ఆంగలలో కోనంగి అనంత లక్ష్మీ దగ్గరకు వెళ్ళాడు.

*లుసంత్రా 1

“న కునవుగారూ |” అస్పష్టంగా డగుర్తికతో ఆనంత లక్ష్మీ అన్నది

ఇద్దరికళ్ళూ మెఠలమెలలాడిపోయాయి. మోములలో వదో పరమ సవ్మత్రకాంతులు చం(ద్రికలై (ప్రసరించినవి ఒకరి నొకరు సర్వలోళకమూ

కోన౦0గి ర్ట) మరచి చూచుకొన్నారు. ఆందరూ కోనంగివయిపే చూస్పలు.

ఆయిదు నీమిషాలు వారిదరూ ఒకటిగా .

కోసనంగి ఆనంతలమ్ష్మీ స్నేపాతురాండ్రను ఆందరినీ ఆతి సంకో షంతో పలుకరింవాడు, ఆ త్తగారి దగ్గరకు వెళ్ళి ఆ త్తగారికీ నమస్కరించి “ఆ కతయ్యగారూ అన్నాడు. జయలక్ష్మీ కన్నుల ఆనందంకో రంగ రించిన కన్నీళ్ళు తి5గినవి. కోనంగి వెంటనే వినాయగంపిళ్ళ వాళ్ళదగ్గరకీ పోయి ఆందరినీ చేతులు పట్టుకొని గట్టిగా నొక్కి=నాడు, ఆనందంనాయుడు దగ్గరకు వెళ్ళి కోనంగి “ఏమండీ బావగారూ అంకా క్షేమమా?ొ అన్నాడు, సనివాళ్ళ నందరినీ పలుకరించాడు, ఇలా మాట్లాడుతూ కొరు దగరకు వెడదామని బయలుచేరేముందు సారా ప్లాట్‌ఫారం దగ్గరకు గబగదా పరు గెక్తుకొని వచ్చింది.

“హలో కోనంగిరావ్‌” ఆమె పలుకరిస్తూ కోనంగి దగ్గరకు వచ్చే టప్పటికి కోనంగి *హూలో, సారా! బాగున్నవాః?” అని ఆమెకు కరస్పర్శ చేశాడు, సారా పకపక నవ్వుతూ, యిదిగో మీ ఆఏడముఖం ఏం (సపుల్లి మై పోయిందో చూసుకో, ఏమి నీలో చూచి మీ ఆవిడ యింత ముచ్చటపడి పోతోంది? అన్నది.

ఈచ్చేన్స లో కసుందరుణనిన్నీ, ఒక చిన్న గొప్ప నెపోలియన్‌ లాంటివాలనిన్నీ అనుకొని యీ వె(ర్రిబాగులపిల్ల ఆనందంచేత ఆకాశం అంటుతోంది” అని అన్నాడు కోనంగి,

అవతల డాక్సర్‌ రెగ్గికోసం కమ్యూవిస్టు నాయకులు కొందరు ఆయన చుట్టాలు కొందరు స్టేషనులోనికి వచ్చి ఉన్నారు. వారంతా డాక్సరుగారితో అనేక విషయాలు ముచ్చటించుతూ నిలుచున్నారు. వారితో మాట్లాడుతూచే, డాక్టృరు రెడ్డి కోనంగి, ఆనందము; అనంతలక్ష్మి అందరినీ చూస్తూ చిరునవ్వు నవ్వుకొన్నాడు,

కోనంగి రెండడుగుల్లో డాక్ష్రరు రెడ్డి దగ్గిరకు వెళ్ళి ఆక్కడవుండే వారందరికీ నమస్కారాలు చేసి రెడ్డిని తనవాన్లన్న చోటికి లాక్కొాచ్చాడు.

అనంత ల కీ, జయలక్ష్మీ మొదలగువారందరు డాక్టరు రెడ్డిగారికి నమస్కారాలు చేశారు, జయలక్ష్మీ “డాక్టరుగారు! మీరూ కోనంగి రావు

శిలల కోన౦గీ

గారూ యిద్దరూ చిక్కేరండి ఎలాగ్ర నా జయిలు....==ూ” అంది.

డార్షరు ; (నవ్వుతూ) మనం యివతల ఉంపే అఆనవసకంగా తిని కొవ్వులు 'పెంచుకుంటా౦. జైల్లో అవసరమయిన తించ్స్‌ ఒళ్ళు దిట్టంగా గర్జిపడడ౦, మంచి ఆరోగ్యం.

_తకోనంగి : ఇక యిక్కాడనుంచి ఎవరివైనా జబ్బుచే స్తే, మా డాక్టరు

ధూడు మోతాదులు జై లునివాసం: మందినాడు గావ లెను?

సారా $; ఓయి భగవంతుడా, అంత చేదుముందు నాకు మాతం చిట (వానివ్వకండి ఢౌర్డో రుగారూ, నేను మాతం కొప్పు జబ్బు తెప్పించుకోదలచ లేదు.

ఆనంతలక్ష్మీ, ఆమె 'స్నేహితురాండు అంతా నవ్వారు. కబుర్లు చెప్పుకుంటూ అందరూ, టిక్కెట్టు కలెక్టరుకు టిక్కెంట్లు యిచ్చి వంతెన మీదనుండి కారుల దగ్గిరకు వచ్చారు. డ్యశ్ట్రారు రెడ్డిగారు అందరి దగర “సెలవు తీసుకొని తన స్నేపాతులతో కలసి కారుమీద యింటికి వెళ్ళి పోయాడు,

కోనంగి, అనంతలక్ష్మీ, జయలక్ష్మీ ముదలయినవారంతా. వాళ్ళ కార లోనూ వాళ్ళ టాక్సీలలోనూ యింటికి వచ్చారు. రాగానే జయలక్ష్మీ లోపలికి పరుగెత్తుకు వెళ్ళి తాను సిద్ధంచేసి వుంచిన దృష్టదోష పరిహారప్ప వస్తువులు తీసుకువచ్చి అనంక లక్ష్మీకి కోనంగికి దృష్టితిసి లోపలికి వెళ్ళి పోయింది.

సారా, పార్వతీ, అంబుజమూ్తూ. అలఅమేలూ ఆందరూ హాలులో సోఖాలమీద కూర్చొని కబుర్లు సాగించారు. కోనంగి, అనంత లక్ములు వారి గదిలోకి వెళ్ళారు,

గదిలోకి వెళ్ళడ మేమిటి, కోనంగి అనంత అమ్ష్మీని తన హృదచూనికి అదుముకొని తన సర్వస్వము సపొదివికొన్న గాఢ చుంబనములో కరగి పోయినాడు,

క అన్సంత్రా 1”

అనంత లక్ష్మీ ఏమీ మాటలాడ వేకసోయింది. ఆమె. నవ్వూ, కన్నిళ్ళూ, ఆనందమూ, ఏ్‌నో పరదుశ్చతి రూపమై అతని జీవితము అణువు అణువునా

కోన౦0గి శ్రిత నిండీపోయినాయిం

అతని కన్నుల అనంద బిందువులు తిరిగి ఆతని చెక్కుల (పవ పొాంచినవి. అతడు మాటాడలేక ఆలాగే మళ్ళీ మళ్ళీ ఆఅనంకలక్ముని హృదయానికి అదుముకొన్నాడు, అత డక్కడవున్న సోఫాకుర్చీలో కూర్చుండి, అనంతలక్ష్మీని తన ఒకో కూర్చుండబెట్టుకొని హృదయాని కదుముకొన్నాడు. ఆమె ఆతని మెడచుట్టు చేతులు పెనవేసి అతనిలో ఒదిగి పోయింది.

అయిదు. నిమిషాలు, పది నిమిషాలు, ఇరవై నిమిషాలు వారు మాట్లాడలేకపోయినారు.. ఒక్క హృవయమై, ఒక్క మనమై, ఒక్క ఆనందమై, ఒకరై ఆతి వియోగానంతర సమయో త్తమ పురస్పమాగము (ప్రపంచాద్భుత సంఘటన (పేమీ (క్రేమిక చరిత్రలో కలినిపోయినారు.

అనంతలక్ష్మి చెలులందకూ చల్లగా ఎవరి యిండ్తకు వారు వెళ్ళి పోయినారు. జయలక్ష్మి 'ఆల్లునికి రకరకాల వంటలు అన్నీ సిర్దంచేస్తున్నదిం ఆ మరునొడు కూతురూ, అల్లుడూ కలసి సత్యనారాయణ[వ్రతము చేనుకొన డానికి కావలసిన సరంజాములు చేస్తూ ఉన్నది.

'మేడంతా కలకలలాడి పోతూ ఉన్నది. జయలక్ష్మీ, అనంత లక్ష్మి గది గుమ్మం దగ్గరకు వచ్చి *ోఅమ్మిణీ! ఆల్లుడుగారికి స్నానానికి ఏర్పాటయినదిో అని తెలియపచ్చెను?

సోఫా కుర్చీమీద కూర్చున్న కోనంగీ, అతవి ఒడీలో ఒరిగి ఉన్న అనంతలక్ష్మీ ఒకరి కౌగలింతలో ఒకరు కరిగిపోతూ, చుంబన మహాం బుధిలో మునిగిపోయి ఆ ఇద్దరూ ఉలిక్కిపడి లేచినారు. కోనంగీ “వస్తు న్నాను ఆశత్తగారూ అని (ప్రతివచనంగా శేకవేసి అనంతలిక్ష్మీని ఇంకొక సారి దీర చుంబనము వరం పొందినాడు. ఇగ్గరూ లేచినారు.

స్నానం ఒనర్భి కోనంగి భభవసా? ఎ ధరంవి హిలుతో కూర్చుండ్తి తన్ను చూడడానికి వచ్చిన ఆయ్యంగారు బావగారితో, ఇకర బంకమగులకో కబుర్లు చెప్పుకుంటూ, వి ళ్ళింకొ త్వరగా వెడితే బాగుండిపోనురా అను కుంటూ కౌలం గడిపాడు,

కోనంగి ; అనంతం, నువ్వు నెమ్మదిగా ఆంధ్ర భోజనం ఆలఅవాటు

రికీ కోన ౦0గి

చేసుకోవాలి.

అనంతం $ మీ థారం నేను కినలేను బాబూ!

కోసంగి ? నువ్వు తినడానికి కాకపోయినా, నా కక్యరలేదా

అనంత౦ $ ఏిమటి ?

కోనంగి. ; గోంగూరపచ్చడి ?

అనంత ఏ: ఆవనండోయి. నొ చిన్నతనంలో, వందేమాత రం దొమ్మ చూచాను. ఆంగధ్రుల్ని గోంకూరలు అంటాడు రాజాబహదూరు.

కోనంగి వ్‌ అరవల్ని మావాళ్ళు సొంబారుగాళ్ళు అన్నస్తు,

జయలక్ష్మీ $ మెము అరవ వాళ్ళము కాము ఆల్లుడుగారూ!

కోనంగి ః కాకపోతే ఏం! అరవదేశంలో ఉండి ఉండి అరవ భోజనం ఆలవాటు చేసుకున్నారు మీరు,

జయలక్ష్మి మొ యింట్లో అయ్యంగారు వంటాయనకదా వర?

కోసంగి & అందుకనే ఆంటున్నాను. మా గోంగూవ, మా పచ్చళ్ళు, మా పులుసులు మా ఆవకొయ, మాగాయ మెంతికొయ, మా కొరివి ఫొరం, మా కూరలు. రుచి చూపే వదుబుతారు మీరు! మూ పచ్చిపులుసుల మజా మీకేం తెలును?

అనంతం : మా కవన్నీ ఎల్లా తెలుసాయండీ?

కోనంగ ; నాతో బిందరువచ్చే నేర్చుకుందువుగాని!

జయలక్ష్మి ; బందరెందుకు స్వామీ?

కోనంగి ; కోడలు ఆ _త్తగార్ని చూడవద్దా?

జయలక్ష్మీ; మా వియ్యపురాలుగారే యిక్క_ డకువ "స్తే దాగుంటు౦

కోనంగి ౩ మొదట మే ఇద్దరం బందరువెళ్ళి మూ ఆమ్మను లాక్కు రావడానికి (ప్రయత్నం చేసాము. .

ఆనంత౦ ; తప్పకుండా వెడదామండీ గురువుగారూ!

కోసంగి. £ అవును అనంతం! ఆంగధదేశానికి కోడలివి నువ్వు, రాజ రాజ నరేంద్రుడు చేసినట్లు నిన్ను మా దేశానికి తీసుకువెళ్ళి చూపిసాను.

కోన ౦గి ల్‌?25

భోజనాలయ్యాయి. కోసంగీ అనంతం తదు గదినోనికి సోయినారు. అనంతం భర్తవద్ద కూర్చుండి భార్రకు తాంబూలం ఇస్తూ ఉంది. కోనంగి ఒవ్కొటక్కం అకుచిలక ఆమె నోటికి అందిస్తున్నాడు.

ఇంకట్లో కోనంగికోపాటు, దుక్కి శొద్దుల నినీమాలో అభఛినయించిన వారూ దర్శకుడూ కళాదర్శకుడూ, సంగిత దర్శకుడూ, ముఖ్యతారా మొదలయినవారు పదిమందీ కోనంగిని చూడటానికి వచ్చారు.

కోనంగి రావూ, డొళ్లరు రో విడుదలయ్యారన్న వార్త. ఆ ఉదయం పశికలలోనే వచ్చింది!

ణీ

కోనంగి జైలునుంచి వచ్చిన పదిహేనురోజులు అద్భుశపకమె ఆ యవ్వన దంపతులకు! (పేమ మహాసము(ద్రము అంత గంభీరము!+ అంత ఆసంద కళ్లోలపూరితము! అంత అవధీ రహితము!

కోనంగి బందరు వెశ్ళేందుకు మెయిలుబండిలో 'మొవటీ తరగతి 'రెండుసీట్ల కంపొద్ద మెందులో [ప్రయాణంచే స్తూ, అనంత లక్ష్మీని తన ఒడిలో ఒదిగిందుకొని వపడమటవై పుకు వాలే పంచమి చం(దవంకను భార్యకు చూపిస్తూ ఉబ్వస్త్పృత్రా[ో సీ బీవితరహన్యం తెలుసుకోవాలంపే నీ (పేమ మాహాత్మ్యభావం ఆరం చేసుకోవాలంపే ఆ చం్యదవంకను ఉపాసస్తూ వేయళ్ళు తపస్సు చేయాలి*ో ఆఅస్నాదుం

“ఆర్థం అవుకుంది (7

కళళ థి

“సి (పేమ

“నొ (పేమ ఆంత అర్టంకొనీదాణగ

*్రన్స నో

“నా జీవిక రహస్య మేమిటి? నా జన్మలో మీన తెలియని రహ స్యాలు లేవే!”

ల్రి28 కోన 0గీి *రహస్యంచబేని సీ జన్మ యావత్తూ రహస్యాతీక మె నది" ఈ30డూ ఒకసేనాఖి “రెండూ ఒక "లుల్లా ఆవుకాయి? ఒకటి నీ జీవతమార్ష్శం విష్క ల్మషమయినదసీీ రెండవదావి అర్జం సీ జన్మ ఏదో పరమ్మకుతి నించి వచ్చిందనీ! జరీ బోటి గురువుగారిని పిల్లి అంటే అర్దం ఏమిటని అడిగినాడట ఒక శిష్యుడు. ఆ గురువుగారు మౌార్జాలము అని జవాబు చెప్పినాడట. ఆ క[రవాడు ఆది వివి అదేదో 'పెద్దజంతువో ఏమిటో లని కళ్ళు పెద్దవి చేసి కూర్చున్నాడట “అనంత లక్ష్మీ! సీమీద (వాసుకొన్న ఈ మూడుపాటలూ విను! ఇవి పారిపోయే కవిత్వం అయినా నాకు భయంలేదు, వ్యకర్యానందంలో ంచి, ఆ వ్య క్రియొక లోక సేవాగాఢరక్టి ఉద్భవిస్తుంది. _పేమరహితునకు మానవ "'సేవాబావమె అర్ధంకాదు” *పెాార్రిసో యే భావం ఏమిటిఃో ఈచ్స్పస్త ఇద్దరి స్టిత” “ప్సీ పాటలు పొడరూ! అవి నాకు నన్చాయా మీకు ఎన్ని ముద్దు లన్నా బహుమానం ఇన్వగలను.ో “సగ్గులేని పిల్లా! రైలు వింటుంది ఓసి ధీవ్య(/పేమమయీ! ఓసి లోకొనంతమూ 6! నిన్ను (పేమించి నిజమెరిగినవాడనే సీలోన నివసించు నభిలలోకమ్మంచు ఓసి అమృతమందాకినీ! ఓసీ ఆనందవారాసి 1 నిన్ను నే కొంకించ్రి అరిబాధితసజా కాంక్షలన్నీ లోన కరగించుకొన్నాను. ఓసి వేదనాభరితాత్మ! ఓసి పరమకరుణార్ట్రకా!

కోన ౦0గి ఏ ౪ విన్ను నే పూజించి నిండించుకొన్నాను మనుజు మనుజుల మధ్య మండేటి ద్వేషమ్ము ఓసి పూర్తసౌందర్యాంగి ! ఓసి లావణ్య తేజన్వి ! హృదయాన నిను పొదివి మది తెలుసుకొన్నాను దేశ దేశపేమ దేశాల కాంతియని! * అకని పాటా ఆ పాటా తాళమూ వేగంగాపోయే రయిలు చక్ర నినాదంతో (గుతులయ్యాయి. అనంక అక్ష్మీ భర్త దగ్గరగ్యా ఇంతో దగ్గరగా ఒదిగి “నన్నిలా మీరు నానొామాటలు అనవచ్చునా?ః ఈ పాట నామీడ (వాసినారని లోశం అంకా (పచారం సీమనుకుంటారు౯ “వోనంగి వట్టి పిచ్చివాడని [” “పజల మొగం చూడడానికి నాకు సిగ్గు అవదండీ గురువుగారూ?” ఈ దుకూ ఇ ఉ*టుంద్రరూ కీ పొట చదివి, ఆ పాట ఈ ఆమ్మాయిమీ దే [(వాళాడు కోనంగికవి ఆని అనుకుంటూ నన్ను 'తేరపారదూడ రూ “ఏట తేంపార చూడడమా? ఈమె కోనంగీ గితానాయిక అంటూ తండాలుగా వచ్చి నీ మెళ్ళో ఇన్ని దండలువేసి ఈరంవా ఊరేగించి పెద్ద మీటింగుచేస్తి ఆవేక_వినతిపకాలు, నవరత్నాలు, తారకొమాలలు అర్పించి కృతిసమర్పణలుచేసి, 'పట్టుచీతెల్ళు పట్టు రెవికలు ఒహుడుశు లివ్వరూ | *హాట్రునుండే ఏంకి సభకు రానేశావ పదిమందీ నోళ్ళల్లా పడమంట రాళాడ అనీ ఎంశెన్నల్లు అల్లా నామీద పాటలు (వ్రాసారా మీరు? న్యాయమా చెప్పండీ *” “వట్టి అన్యాయం. కుద్ద ఆన్యాయం౦, నీ మొగుజబమిన నెను కవి అయిన కోనంగిమీన రామస్పంచులులా డా మేటీవావా పదేసి షొక్కు

828 కోన ౦0గి చీల సాను.” “దావాలు గీవాలు వేయకండి. నాకు కోరులం చే హడలు, రెండో పాట పొడరూ !* “*ఏ తపస్సు చేసినానో గ్య అదృష్టము పొందినానో సీవు దర +నమిచ్చి నావూ నిత్యశోభాంగి! మధురకంరీ! మన్ఫణాంగీ! మామకీన విల్ళు పజన్మము నిండుచేసిన నిర్మలాత్మా సీవపే దేవీ! చూపవపేమే సకలలోకము చూపవే మే [పజాహృదియము ॥ సుప్పి ఎర్లుగని మానవా రిని చూపవే దేవీ! ఈళనేన్సశి (ప్రశ్న అడుగుతాను, భావికనిత్వపు జవాబు చెప్పక వీజం చెబుతారూ[ “ధావికవి త్వం అబడ్దమనా? “భావికవిత్వం విజానికి ఆతీకమని మీచేగా అన్నారు *ట్త0న్సే సీమనీ నీ ఊగ్తశం?” “పాపంచిక సత్యం, అర్హసత్యమూ పావుసత్యమూా మాత్ర మేకాని భావసత్యము ఆనంక సత్యానికి దగ్గర అని మీ రన్నారు.” “అవును అన్నాను.ొ ఆలు తే అనంత సత [9 ఏమిటిఃో ఈకన్సే సత్యం” ఈ స్పైకి సి లెద్రురూ! ఉండండి నా నత్యం మీ దే!” “నువ్వు నా సత్యానివి!ో జస రేలెండీ చాలా బాగుంది. అనంత నత న్‌ మేమిటో చెప్పండి.ో

కోన ౦గి త్రం

“అనంత సత్య మేమిటో నాకు తెలియదు. శాస్త్రవేత్తలు సృష్టికి పునాది ఎలక్ష్రాన్నొ ఇంకా ఏమన్నానా తేల్చలేదు ఇంకా! అనా (నాథమికరూపంలో వస్తువులను ముక్కలుచేస్తే వాటి ఆధారం (ప్రోటాను ఆ ఎలక్షాంనుల కలయిక అని మాతం తెలుసుకున్నారు, ఆది అంతవరకు సత్యం, ఆయినా ఈ చిన్న చిన్న సర్యాలవనుక నిజమయిన సళ్యం ఒకటి ఉంది అని వారు (గబాంచారు, ఆదేమటో వారికి తెలియదు అది రావసత్యం. [ప్రావంచికమైన సక్యాలు, ఇంకొ ఒక లక్ష ఇకవరకం సత్యాలూ వీని అన్నింటి వనకా పినో ఒక సత్యం ఉంది, ఆది అనంత

“మీరు లెక్కలు మాట్లాడుతున్నా రే!”

బ్బ ్రే లెక్కల (సకొారం నొ కిస్యవలసిన ముద్దు బాకీ నా కిచ్నేయిో

ర్‌

కోనంగీ, అనంతలక్ష్మీ బందరు ప్రషనులో దిగగానే అక్కడకు ఆతని ఉత్తరం. [పకారం అవతల యిచ్చిన "బ౨్మగాం (ప్రకారం అతని స్నేహితుడు మధుసూదనరావు స్టేషనుకు కొందరి స్నేహితులతోవచ్చి సిద్దంగా ఉన్నాడు.

కోనంగ్కి ఈ రెండేళ్ళరోనూ ఆనవాలు పట్టిరానంక మారినబ్లు వారికి తోచింది. స్నేహితులందరూ కోనంగిని కొగళించుకున వాళ్ళూ, చేరులు జాడించవాళ్ళూ ఆయి ఆతనికి స్వాగతం యిచ్చారు,

సామాను ఆదీ తాను 1 వెంటతీసుకువచ్చిన టాక్సీలమీద వేసుకొని మధుసూదనరావు యంటిక్‌ వెళ్ళారుం

మధుసూదనరావు కుటుంబమువారు. రఘుపతి వెంకటరత్నం నాయుడు గారు దిందరు నోబిలు కొలేజీలో లెక్పరరుగా ఉన్నప్పుడు (బహ్మసమా జంలో కలసి కుల(భస్తులయ్యారుం మబ్బ్నూరి కృజ్ఞారావుగారు, పట్హాఖి సీతారామయ్యగారు 1 యమొదలయినవారితోబాటు మధుసూదడనరావుగారి. తాత నొంఘిక సంస్కృరణణ తన కుటుందింలో లీసుకువచ్చి కొమరిత పెద్ద

ఫ్రిై |] కోన ౦0గీ

మనిషి ఆయిన తర్వాత బొంబాయిలో (పభుత్వ వై ద్యుడుగానున్న ఒక (బ్రహ్మ సమాజికునకిచ్చి వివాహం చేశాడు. ఆ మమసూదనరావుగారి చునుముడు ఈ మధుసూదనరావు. కోనంగి వివాహానికికూడా వచ్చిఉన్నాడు, అప్పుడే భార్యాభర్తల నిద్దరినీ బందరు రావలసిందని ఆహ్వానించాడు,

కోనంగి స్నేపాతులు, మధుసూదనుడు కోనంగి భార్య అత్యంత రూపవతి ఆవని చెప్పడం విన్నారుకొనిి ఇంత సౌందర్యవతి ఆని వారనుకో లేదు,

దిచ్చు పేటలో ఉన్న మధుసూదనరావు ఇంటికిపోయి,. తన 'కేర్వా టయిన గదిలో సామాను నర్దుకొవ్కి స్నానాదికొలు నిర్వర్తించి వారందరితో భోజనం చేసిన వెనుక పన్నెండు గంబటలస ఒక జట్కా -తల్లి కోసం పంపించాడు కోనంగి.

ఇదివరకే కొడుకూ కోడలూ వస్తున్నారని ఆమెకు తెలియగానే తన్చిబ్బయి పోయింది కోనంగి తల్లి పార్వతమ్మగారు. ఏకో తన (బతుకు తాను (బ్రతుకుకూ వుంది. ఇప్పుడు వీడు రానడ మేమిటి? వాడు ఒక డూ వచ్చి తనను చూచి వెళ్ళిపోయినా తనకు ఆంత ఇబ్బంది ఉండేది కొదు. ఎవరో కుల౦ తక్కు-న అమ్మాయిని చేసుకొని అ పిల్లను కూడా తీసుకు వసాడట*

ఆమ్మ సిజచరత ఎవరికీ తెలుస్తుందో అనీ భయం, కొడుకు నముద రాసులో ఉండి ఏదో సిసీనూ కంపెనీలో ఉడో్యోగం చేస్తున్నాడని పదిమందికీ తెలిసినా అమె అంత కంగారు పడచేదు.

ఈవాళ తన కొడుకూ, తన కొడుకు పెళ్ళి చేసుకున్న ఆ పిల్లా నచ్చారస్సీ వెంటనే జట్కా ఎక్క. రమ్మన్నారనీ కబురు రాగానే చేజారై పోయింది. మధుసూదనరావు తనింట్లోనే కోనంగిరాపూ, అతని భార్య ఉంటారని చెప్పినప్పుడే, ఈ (బ్రహ్మ సమాజంగాళ్ళ ఇంట్లో ఉన్న కోడుకు దగ్గరకు వెళ్ళినా తంటప్కే వెళ్ళకపోయినా తంపే అనుకుంది.

ఇప్పుడు తన్ను రమ్ముంటున్నారు కొడుకూ కోడలూ ఇద్దరూ అని కబురూ. బిండి రాగానే తన కొడుకు ఫలాళావారింటిలో ఉన్నాడనీ తెలియగానే తాను వంటచేసే కటుంబిం యజమానురాలూ, ఆమె చుట్టాలూ

కోన౦0గి ల్‌ల్‌ |

ఏమనుకుంటారో అని గజగజలాడిపోయింది. ఎవరూ అడగకుండా యజి మానురాళి దగ్గరకు పోయి, “అమ్మా 1 మా అబ్బాయి వచ్చాడట వాడు బండి పంపించాడు, వెళ్ళి చూచి వస్తానూ అని చెప్పి గదిగబవచ్చి, ఇండి ఎక్కింది.

బండి వెంటనే బయలుదేరి బచ్చు పేట వచ్చింది బండి రాగానే ఆ మెను ఎదుర్కొనడానికి మధునూదనరావు సిద్దంగా ఉన్నాడు

పార్వతమ్మగారు దిగీదిగటంతో పే లోనికి వెళ్ళి కళ ర్ట కోన; గేశ్వ రుడు?* అని (ప్రశ్నిస్తూ మభుసూదనరావువై ప్ప తిరిగింది. అప్పుడే కోనంగీ, ఆనంతలమ్ష్మీ హాలులోనికివచ్చి పార్వతమ్మగారి పాదాలకు నమస్కరించారు. అనంత లక్షీ ఆ తగారికి నొష్టాంగపడందిం

అనంతలక్ష్మవి చూస్తూనే పార్వతమ్మ ఆశ్చర్యంతో మునిగిపోయింది. పూర్తిగా ఆరవ (నాహ్మణ బాలికలా నగలూ అవీ, సొందవ్యపతి హైన ఆ బాలిక ఫార్వతమ్మ కళ్ళల్లో మిలమిలలాడిసోయింది.

కొ నంగి “అమ్మా! సీ కోడర్ని చూచావా? ఆనంతల మా ఆఅమ్మ గార” అనీ అన్నాడు.

పార్వతమ్మ చెల్లదోయి చూడడ మేగాని మాట్లాడ లేక పోయింది,

కళట్ర డ్రి అ త్తయ్యగారూ! గదిలో కూర్చుండి మాట్లాడుకుందాం” అని ఆనంకత లక్ష్మీ పార్వతమ్మను పిరిచింది, పార్వతమ్మ మాట్లాడ కుండా అనంత అక్ష్మిక్షీ కోనంగికీ ఏఫ్పామైన గదిలోనీకి పోయింది.

పార్వతమ్మ అక్కడ ఉన్న కుర్చీమీదగాని, చాపమీదగాని, తివాసే. మీదగాని కూర్చోోడానికి నిరాకరిస్తూ “ోనిలచుంటానే అమ్మాయా మడికట్లు కున్నాను.” అందిం

అనంత ; అత్రయ్యాగారూ! మీరు మదరాసు రావాలి.

పార్వతమ్మ వి ననా నేను మదరాసొ, అమ్మథమ్యూ!

అనంత ;; అచేమటి అల్లా ఆంటారు* మీ అన్బాబిగారు 'పెద్ద పెద్ద ఉద్యోగాలు చేసి బోలెడు నంపాదిస్తూ ఉంటే మీరు ఈ ఊళ్ళో వంట చెయ్యటం ఏమీ బాగాలేదంచీ, నే నందుకు ఎంత నూటమూ ఒప్పు కోను,

ఫ్ర? కోన౦గి

పార్యత మ్య ; మీరు ఏ కలం ఆమ్మాయి?

అనంత 1 మేము తెలుగువాళ్ళ మేనండీ!

పార్వతమ్మ ; మీరు తెలుగువాళ్ళే ఆయి ఉండవచ్చును, కొని. కులం ?

అనంత ? మాది పాందూమత రీ

సార్వతమ్మ ; ఆంటే, ఆదేంకలం?

అనంత : మేము వైష్ణవ మతస్తులం!

పార్వతమ్మ 2 వైషప్టవులాః అయ్యో మా వాడు వైస్తవ నాలికను 'ఫెళ్ళి చేనుకున్నా డా? అంతే! కొని మా తాతయ్యగారు వైస్టవ (వాహ్మణుడు, మా అమ్మ వైష్టన మళకస్టురాలు, ఆమెను ఒక రంగయ్యంగారు పెళ్ళిచేసుకున్నారు. ఆ ఇస్టరికి నేను పుట్టాను.

పార్వతమ్మ తెల్లదో బుంది. పదినిమిషాలు మాట్లాడలేకపోయింది, అనంత లక్ష్మి తెల్లటోయిందిం అయినా తన భర్త తన త లైనిగూర్చి సమా చారం యావత్తూ ఇదివరకే తనకు చెప్పిఉన్నాడు. కాని ఇంత వెర్రిబాగుల దొద స్తప్తు ఆవిడ అని అనంకం అనుకోలేదు.

ఇంతటో కోనంగి లోనకు వచ్చాడు,

“ఏమిటి ఆర్రాకోడళ్ళిద్దరూ మాట్లాడుకొంటున్నారు. అమ్మా! నువ్వు మాతో రావడ మేనా?” అని తల్లివి (ప్రశ్నంచాడు,

పార్వతమ్మ కనన గ్రానురా! నేను మదరాసువ స్తే న్గా జన్మ తగలబడి పోదూో ఆంది కన్నీళ్ళు నింపుకుంటూ*

(౮

యుద్దం ఘోరమైంది, ఇంగ్లండును నాశనం. చేచూలని జర్మనీ ఆతి భయంకరదుయిన విమానదాడులను సాగించింది. పావం కోనంగి ఆ వార చదివినప్పుడ ల్లా గజగజలాడి పోతాడు. యుద్దంలో ని ఒకో క్యా ఫిరంగి (ప్రేలుడు మొక్క భయంకరధ్వని కోనంగి హృదయంలో భూకంపం అవుతూ ఉందిం

కోన ౦గి $$8 ఏది కోరి జర్మనీ ఈ యుద్దంలో దిగింది? 1814వ సంవశ్సరములో ఏది కోరి జర్మనీ యుద్దం (పొరంభించింది?ః ఆశ అనే మహారోగం పట్టు కం లే ఎన్నిడుందులు ఆ రోగాన్ని నివారించగలవు? (పపంచం అంతా మందై ఒక్క మోవాపై ఆ జమ్బ వాడీ చేతులోకి వచ్చినా ఇంకో మోతాదు కొవాలని అ జబ్బు ఆల్లిరీ చేస్తుంది.

ఇంగ్తండుకు ఆ జద్బి పట్టుకు శేగా, ఆదే జస్బు పట్టుకుని బాధపడు తూన్న స్నెయినను నాశనం చేసింది. ఇంగ్తండుకు అమెరికా ఇండీయ్యా ఆ(ఫికొ, ఆ(స్తేరయా, ముళయ్మా న్యూగినియా న్యూజిలాండు, అన్నీ మోతౌొద్సు అయ్యాయి. ఈ జబ్బు గమ్మత్తు ఏమిటంటే, మందు పుచ్చుకున్న కొలదీ జబ్బు ఎక్కువెతుంది. జబ్బు ఎక్కువై న కొలన్‌ మందు యెక్కువ కొవాలి,

కోనంగి ఈ నహారోగాన్ని గూర్చి ఆళోచించినకొలదీ, మరింత భయపడిపోయాడు,

“*ఆనంతం! ఈ రోగం ఉందే భగవంతుడికో, (పపంచ [పజలంద రికో మాత్ర మే లొంగుతోందీ.”"

“దునకుకూడా పట్టుకోదుగదా ఈ జబ్బు?

“విడివిడి మనుష్యులకహా పట్టుకుంటుంది ఈ రోగం?”

“ఇది అంటుడు రోగమా?”

“ఆ! టర్కీనుంచి స్పెయినుకు, స్పెయినునుంచి ఇంగండుకు పట్టు కంది, పోర్చుగల్‌ క తగిలింది. ఆక్కడనుంచి [ఫాంసుకు పొకింది. ఆస్ట యాకు పాకింది. అస్టి్రియాతో దెబ్బలాడి స్వతర్యతం సంపొదించుకొన్న ఇటలికి పొకీందె+ రమ్యాకుపాకింది ఇంగ్శండునుంచి స్వత౦ం(తం సంవాదించు కొన్న ఆమెరికా వారికి ఈరోగం తగిలింది. రష్యాతో 'దెబ్బలాడి విజయం పొందిన జపానుకు పుట్టింది

ఉసగ్రేగ్గాని ప్ప కవిత్వం మాని, యుద్దంరో జులలో మనం చేయవల సిన పచసేముందంగ్‌! మనదేళానికి బంంవేదుం [(పపంవంలో నై తికబలం మృగ్యమై కదా ఈయుద్దాలు వచ్చేది. రామరామా! ఎంతదుందిబిడ్డలు, ముసలి

వ! కోన౦గి వాళ్ళ, యువకులు, యువకులు నాశనం ఆయపోతున్నారు ఏ ఇపశయమో వచ్చి నాశనం అనడంచేదు, మనుష్యుడు మనుష్యుని చంపడం అఆనేభధావం ఎంత హృదయ విడారణమయిందండ[”

ళా యుద్దంచేయగలరో మనుష్యులు? చంపడం ఆనేభివం జంతు ధర్మానికి చెందింది. ఆ జంతువై న్నా (కూరజంళుపు ఆనంకం!”

*పమిట్రండీ ఈ పొళ్చాత్య నాగరికత ఫి

*పాభ్చాత్య సిమిటి? (ప్రాచ్య మేమిటి?చంపడం భావం న స్తే ఆందరూ' ఒక పే (ప్రాణేశ్వరీ! మన దేశంలో పార్టీకక్షల్పు పొలంక గాదాయి వసోవుంటాయి చూడలేదూ! భారతీయులుఎంతోమంది (బిటిష్‌ సైన్యంలో చేరి యుద్దాలుచేయడం౦ లేదూ (ప్రియమూ క్రీ! గూర్జాలు, సఠానులు, శిక్య్కూలు, “పేక చెప్పెతే [ప్రపం చంలోనే హడలు.

ఒక రోజున శేపరు చదువుకుంటూ ఆ యవ్వనదంపతు లిద్దరూ. ఈ సంభాషణలో పడినారు; అనంకలక్ష్మీకి బందరు వట్టి మారుమూఠ: స్టలంలా కన్నిచింది. వచ్చిస్‌ చూడురోజులవరకుూ పొగారుగా గడినారు ఇద్దరూ. సము[దం. ఒడ్డు, జాతీయకళాళాల్య బందరు వీధులూ చూపించాడు, తను ఆడుకున్న స్టలం, తాను చదివిన హిందూ కొలేశ్సీ అన్నీ అనంకానికి చూపించాడు కోనంగి,

ఈగ గ్ర పొందాయి, ఆల్ల దే కనుము పట్టాభి మహానాయకుడది యే* అని అతడు ఆసు కవిత్వంగా పాడుతూ అనంకలక్ష్మీని సాయంకొలానికీ బందరు కోటకు తీసుకు వెళ్ళాడు, ఆ చుట్టుప్రక్కల ర్యాతి ఎనిమిదింటి వరకూ తిరిగి, ఇంటికి చేరుకున్నారు.

కోనంగితల్లి పార్వతమ్మ కుమారునితో “నాయనా! చేను నావంటపని మాని మచరాసు పచ్చి ఏంచెయ్యగలను తం్రీ! నను చేసిన మహాదోషానికి నేను అనుభవించాలిరా? నువ్వు సంపాదించి నన్ను సుఇపెట్టాలనివున్నా, నాకు సుఖం ఎక్కూడిదిరా? నాకు (ప్రపంచ అంతా తారుమారుగా కనబడు తోంది, నువ్వెందుకు వచ్చావో ఈ లోకంలోకి. నీకీ పెశ్ళేమిటో నా కేమీ అర్ధంకొవటంబేదు. నా బతుకు ఇట్లాగే (వకనీ! తర్వాత ఏది ఎల్లా ఉంటుందో? మీరిద్దరూ త్వరగా ఈ ఉరునుంచి ఎళ్ళిపొండి” అని విషా

కోన ౦గి శిగ్రిగ్ర్‌ దంగా ఖిండికంగా చెప్పింది.

కోనంనికి తల్లి హ్యాదయం లర్జంఆఅయింది. ఆమెకు తాను పుట్టడ మే తప్పని ఆరడ ఏవన్నా డు! ఈ విచ్మిత్వ్వన భారత దేశంవో బీఏతాదర్శాలు, జీవిత భావాలు ఏచిత్రపధాల [ప్రయాణం చేస్తూవుంటాయి. [(ఫొయిడ్‌ ముద్‌ లియిన వారి సిర్దాంకాలన్నీ భారతీయ గ్రీల విషయంలో వ్రర్రించవు అని అనుకొన్నాడు

మర్నాడు భార్యాభర్తలు ఇద్దరూ 'స్నేహితులందరిదగ్గరా. సెలవు పుచ్చుకుని వెళ్శారు. నుముఘూదనాడ్తా, అక్‌ నిధార్యా కోనంగీ, అనంత లక్ష్మీ కలిసీ ఫొటో తీయిందుకొన్నారు.

దువసూదనరావు కోనంగితో ఆ నొలుగయిదు రోజులూ తనవిషయం చెప్పువొని గోలి త్తిఏ క్చెడు, కర్చే కోనంగీ, నా జీవితం వట్ట నీరర్షక౦ ఆనుకుందున్నానుదా! లుం చెయ్యను: యుద్దానికి పోదామనుకున్నాను. *

కళ స్పఏట్రి వ్యాపారం?

“మాకు బుకాలు ఎవమ్వువముతే భూములన్నీ ఆమ్మేసి అప్పులు తీర్చాం. ఉద్యోగాలు లేవు క్‌ ”స్టగా బంగారం ఖరీదు ఎక్కు వవండచేత మా యింట్లో ఉన్న బంగారం అంకా ఆమ్మేసి కొలక్షేవం చేస్తున్నాము బి, ఏ. పూ ర్రిచేశాను ఎల్లాగో, ఉద్యోగం? తమ్ముడు ఇ౦కొ చదువుకుంటున్నాడు, అన్మూయిలు మా బెన్లళ్ళిన్షరికీ పెళ్ళిళ్ల కొలేదులో

“పెద్దచెశ్లైణ చౌాధురాణీ బి. ఏ. పూర్రి చేసింది కొదుకా?ో

“ఆ! రాజక్సీ ఏం చెళ్యూలో తెలియక కొట్టు కుంటోంది. దాన్ని చూస్త మరీ నెంగో

“రాణీని (టైయినీంగుకు పంపిచరాదూ[”

ట్‌ బసింగుకు ఇస్పే పిరాపురం రాజావారి స్కా లిరుషిప్పు దానికీ అక్కడ ఉండడానికి సరిపోతుందా!

ఉస దేకాన్ని వంటనే నువ్వూ, సీ భార్యా, చొధురాణీ మదరాసు రండి, అక్కడ నా యింట్లో ఉ౦దురుగా నిలో

“ధా! ఛా! నువ్వే మీ ఆర్తవారింట్లో ఉన్నావు,”

ఇంకట్లో ఆనంకళద్మే, చావరాణీ, మధుసూదనుని భార్యా ఆకా

రి ్ర్ర0ీ కోన ౦0గి

డకు వచ్చారు. మధుసూదనుని భార్య కమలన యన “*ళోనంగిరావుగారూ! మీ అవిడ మమ్మిద్దరినీ చంపేస్తోందండీ[ొ అన్నది.

అనంతలక్ష్మి నవ్వుతూ “చూడండి! వీళ్ళిద్దరినీ. మధుసూదనరావు అన్నగారినీ నాలుగురోజులపాటు మదరానుకు రమ్మంటే, అల్లరి నేస్తా దేమి టండీ* అన్నది.

“ఒరే మధ్యూ మీరు రాకపోతే నన్నుముచిపొండి, అంతేకో అన్నాడు దోనంగి,

|

చెట్టియారు మధురలో యుద్దపారి(శ్రామిక వన్తువులను తయారుచే నే పారి (శ్రామికులను తయారుచేవే పారిశ్రామిక విద్యాలయం పెట్టాడు. (వభుత్వ సలహా ఉద్యోగి (మంతుల బదులు ఏరు వవ్చారు) ఒకరు వచ్చి ఆ వీద్యాలయం తెరిచారు, (ప్రభుత్యం కూడా సహాయం చేస్తూ ఉఊ౦ది. దీనికి తగినట్లు (ప్రభుత్వ సహాయంతో ఒక తమిళ చైనికపరిక పెట్టాడు స్వయంగా ఆరవంలో అరవదేశం అంతా తిరుగుతూ యుద్రనిధికి సహాయము చేయమనీ, యుద్దంలో చేరమనీ ఉద్భోదించపసాగాడు. తాను స్యయంగొ ఒక సొరి లక్షరూపాయలు ఇచ్చినాడు, గవర్నృరుగారు వచ్చినప్పుడు. ర౮౦డు లక్షత రూపాయలు నిధికి ఆర్పించినాడు. వై (ప్రాయిగారు మదరాసు వచ్చి నప్పుడు నాలుగులక్షలు ఇచ్చీనొడు,

నీనికంతకూ వెనకొల దట్టమయిన ఒక మూలకొరణం ఉంది, అనంత అమ్మీ అమృత తుల్య మందహాస మె, ఎలాగయినా, ఎప్పటికయినా ఆ మంద హానం తనకు ఆస్వాదనభోగం ఇచ్చితీరాలి! ఆ ఆద్భుశముహూ కంకోసం తాను యెంత కర్చువై నా వెనుడీయదలచుకో లేదు.

(ప్రభుత్వ స్నేహం శక్రినిస్తందీ. ఆ శక్తివల్ల మదరాసురాష్ట్రం9 ఆంతా తన వెనుక రయిలు ఇంజను వెనురో దిండ్లులా నచ్చి తీరుతుంది. ఆ వచ్చే బండ్రలో ఒక మొదటి తరగతి బండిళో, చక్కన్‌ అలంకొరం చేసిన దాంట్లో అనంతలక్ష్మి ఒక్క తే దమున్మథుని రాజీలా ఈనకోపం ఎదురుచూస్తూ ఉంటుంది. తాను మన్మథుని వేషంతో దర్జాగా ఆ గదికి వెగతాడు,

కోన ౦0గి ఫర్‌? ఆతని కన్నులు అరమూతలు వర్హాయి రుచిగల వస్తువును తలచు కొసి పెదవులు చప్పరించే దౌర్చాగ్యునిలా చెట్టిగారు తన పెదవులు చప్ప రించుకొన్నాడు,

ఇంక కోనంగికూడా తన 3ై అ [క్రింద పడిహోవాడు, లైలు వాళ్టీ ముక్కముక్కూలుగా అిండించి పాచేస్తుందిం

ఈ ఆలోచన5ాగానే చెరిగారు మధురనించి చెన్నపట్నం బయలు దేరటోయే. వేళ ఒక తషుళ వారషరరిక పోన్తులో తక్కిన టపాతోపాటు వచ్చింది. ఆ ప(కికను చూచీ చూడడంతోనే చెట్టెగారు మండిపోయారు, కళ్ళు కొలిన ఇటుకరాళ్ళలా ఎరుపెక్కినాయి. ముక్కు. పుటాలు విస్త రించాయి.

“తిరట్టు పయ్యుగాడు. ఏమంటాడు, ఏమంటాడు?ోఆంటూ ఆ పత్రిక తీశాడు.

ఆ ప[ఠతిక చూడకూడదు, చదవకూడదు. అని కోటివేలసారులు అను కున్నాడు. అయినా కల్లుదుకొణానికి వెళ్ళకూడదు. అనుకుంటూనే గోజు నాగా లేకుండా తల వంచుకుపోయే పండిల్యా చెట్టిగారు ఆ పతికప్టై అంటించిన విలాస కాగితం చింపి *నిజంి అనే ఆ వారపతిక మడత విప్పి; చడువుకో వడం సాగించాడు. లోపల కుడివై పు పేశీ ఒక దాంట్లో ోచెట్టినవాబుగారి మన్మథ నిజృంభణ” అన్న పెద్ర ఆక్షకాల వ్యాసం కనబడింది. చెబ్టిగుండె దడదడ కొట్టుకుంది.

ఈ వ్వ చెట్టగారి జనొనా నొనాటికి వృచ్చి అవృతోంది. మా చెట్టిగారు ర్‌ గ్ర చున్నథులను కలేసి నూర్చి పొకంకట్టి, వంటవండిన ముద్ద, వీళలమిశే చెట్టిగారు తోకం౦లో ఉన్న (వతి ఆందమైన బాలికొ తనశ్చంగారదుందికంలో తనకోనం నిరీక్షణలో ఉంచుకుంటాడు. ఆందవరూ ఇంగీషు సినిమాలతో నాట్యండే పే సుందరీమండలిలా, తన ఎదుట నాట్యంగేస్తారు. ఉలిపరబట్టలు కట్టుకుంటారు, ఆ బట్టలు వేకపోచే మరీ ఆందంగా ఉంటాడు వాళ్ళమధ్య తాను! ఒక సినిమాతార కురంగినచున తన ఎదుట!

ఎంచుక్షు కురంగినయన ఆని మీరు మమ్ము ఆడగవచ్చును. చెట్టి యారుగారి మలయాకోట్లు ఎవరిని సువక్షలక్ష్మిని చేస్తున్నాయి ? కురంగి

888 కోస౦ గి నయన ఎక్కి తిరిగే స్పుడివేకరు కారును, కురంగినయన _ ఎవరి. చెక్కు బుక్కులలో చెక్కు పెట్టి కొనుక్కు౦ది ?

“కురంగినయనా, నున చెట్టిగారూ తిరుదునాప్టభిలో ఆయన మేడలో ఇద్దరే .... తారీఖున మూడురోజులు గడిపారే, వారు చేసుకున్న ఉత్సవ మేమిటి

“దెట్టియారుగారి హంసడిభకులు, చెట్టియారుగారు. (శ్రీరంగంలో ఒక్క. ఇంటిలోకి దూరబోతూఉ౭పే ఆడ్డంబెట్టిన ఒక భర్తను యెందుకు తన్నారు?”

*.. తారీఖున సొాయంకొలం ఎనిమిది గంటలకు చెట్టియారుగారి ఇంటిలో మదరాసులో ఆరుగురు సినీమాకారలతో చెట్టిగారు రాస[క్రీడ నలి పారేం! ఆ తారయ క్రరంగినయన, కుమారి మీనాక్షీ, కృష్టబాల, తరలాక్షీ, కొవేరీఆంబాక్‌, కనకదేవి అనేవారేనా? ఈ రాసక్రీడ ఉద్దేశ మేమిటి + ఒక వి లేఖరి.ో

చెట్టియారుకోపం మిన్నుముడ్టి స్వర్గం, సత్యలోకం దాటిపోయింది. ఆయన [కోధం అతల, విఠల, సుతల, మహాతల, తలాతల, రసాతల, ఫీతల, భాతల్క, పొతాళాధి తోకొాలకు దిగి కమ్ముకుపోబింది. అతని పళ్ళు కొరుకు ధ్వనులు యూరప్ప అఆమెరీకొల్సు అ(ఫికౌ ఆ స్రలి యాలు, ఆశియా ఖండాలు నిండీసోయాయి.

వెంటనే నూరు విమానాలకు వేబిటన్నుల బాంబులు, తిరుచునా పల్లిలో ఉన్న ఆ ముృుదణాలయంమీద విసరి వేయండని మనస్సులో ఆజ్జ లను జా3యించినాడు,

6కే సభ్దాఫతీ 1 అని శేక చేళాడు, తన అరువలోతో ఆరుమంది

“క్క *నిజంి ప్మతికగాడు ౩”

“విత్తం. మీరు ఎప్పుడు “ఆచ అంటే ఆ మర్నాడు కనిజ మూ ఉండదు, దాన్ని రాసీ ఆ పె త్తకారీ ౩౦ండడులో

న్వాంచి వీలు చూడండి. వాడిని”

కోన 0గి ఫ్రిల్రీలీ

కస్పెట్లా బ్రాస్స్‌ స్వామీ! వాడు అయిసోయిండుడా 1

“వెనకా అల్లాగే అన్నావు 1"

“ఏంచెయ్యమూ వాడితో సూలట్లాడడానికిదా ఆ దినం. పౌొఎసు నబు ఇన స్పెక్టరు ఒకడు వచ్చాడు, ఆ పోలీసు సబుఇన స్పెక్టరు పళ్ళిత్త, పళ్ళతో బాటు నాడికి మెదడు ఎత్తలేదు స్వామీ[ొ

“అయితే వాడిమదడు ఎత్తు అవడానికి నాలుగు కాసుల బోటు నిల బెట్ట ౦గి?”ొ

మదరాసులో చెట్టగారు అడుగు పెట్టడంతో పే. ఒక "సేవకుని పిలిచి, అనంతలక్ష్మీ గారింట్లో ఎవరెవరు ఉన్నారో కనుక్కు రమ్మనమని పంపిం చాడు,

దిందరునుండి ఆ ఉదయమే కోనంగిరావుగారూ, ఆసంత లక్షీ తిరిగి వచ్చారని వార్త తీసుకువచ్చాడు చెట్టియారుగారికి ఆయన "సేవ రుడు,

వాళ్ళిద్దరూ దేశాలు తిరుగుతున్నారు, ఫార్యాభర్తలు 1! అ కోనంగి అనంకలక్ష్మీతో ఎంత ఆనందం అనుభివిస్తున్నాడో చెట్టిగాలికి కళ్ళనీళ్ళు వచ్చినంత పని అయింది,

జులై నెలాఖరుకు జపాను ఏమిచేస్తుందో అని [పపంచం ఆంతటా గుసగుసలు బయలు డేరాయి, జపొోను జర్మసీపక్షం చేరుతుందని అందశకీ అనుమానాలు ఎక్కువయ్యాయి. ఇంగ్రండు బర్మా, చీనాలకు హమవత్‌ పర్వతాలగుండా ఒక రోడ్డు నిర్మించింది. దాన్నే దిర్మారో డంటారు.

నీనాకు జపానుకు యుద్దం (ారంభమై అప్పుడే మూడెచ్ళు దాటి పోయింది. చీనా దేశం తగ్గిసోని పట్టుదలతో పోరాడుతూంది.

జపానువారి శ క్రిముందర చీనా ఎంతఅినే వాదన దేశాలన్నిటిలోనూ బయలు దేరింది. భారత దేశంలో కొంతమందికి తమ రహస్య హృదయ భాగాల్లో చీనా పూల్తైగా జపానుకు లోబడీసోవలనిందే అని దుహాకోర్కె, కొని కొంగెనువారికి జపొనుమీద కోపంగా ఉండేది.

$్రి(0 కోన ౦0గి కోనంగి జపానంపే మండిపోయీవాడు. ఆశియాఖండవానులు [సపంచ నాయకజాతులుగా కావాలని కోరితే వాళ్ళల్లో ఒకళ్ళకొరకు యుద్ధం చేసుకో కూడదు. తమలో ఉన్న శక్తిని వేంీకరించుకొని ఇంగ్రీమ మొదలయిన సా్యమాజ్యశ కి వినాశనం చేయాలి. అప్పుడే ప్రపంచానికి ఎంతోోశేయస్స్పనీ, శాంతి తప్పకుండా చేకూరుళుందనీ కోనంగి వాదిసాడు. = కోనంగి స్నేహితుడు మధునూదనరావు భావాలు వేరు ఎవనై తే (బ్రిటిషు సా్యమాజ్యవిచ్చిన్నానికి (ప్రయత్నంచేసారో వాళ్ళ అవతారప్పరుషు అంటాడు. జర్మనీని చుచ్చుకుంటాడు, రష్యాను భూతులు తిడాడు, చీనా ఆస్‌ మాకు గుదికర ఆంటాడు, ఏభయికోట్ల జనాభాతో స్వతంత్రం కలిగి ఉండిన్నీ ఆసియా ఖండానికీ ము క్తి ప్రసాదించడానికి ఏమీ (ప్రయత్నం చేయలేదనిన్నీ, అనీగాశ దోగందానవి ఇల్లులా (సతి పొళ్ళాత్య రాజ్యమూ వచ్చి తన్నుక పోవడానికి సిద్దమై ఉండడంచేత ఆశేక పట్టడాలలో, రాష్ట్రా లలో ఇంగ్లండు, (ప్రాంసు, అమెరిక్కొ రష్యా, జర్మనీలు ఆధిరాజకీయ (సతి పళ్తులు సంపొదించుకున్నారనీ ఆతవి వాదన. అందుకనే ఇంగ్లీషువారు బర్మారోడ్రు కట్టివేయడం మా మంచిపని | అని వాదించాడు. కోనంగీ, అతడూ మదరానులో అనంతలక్ష్మి ఇంటిలో కూర్చొని ఈ వాదనంతా చేస్తూఉంటే ఆనంతలమ్ష్మీ, మధుసూదనుని భార్య సరోజనీ వింటూ కూర్చున్నారు. జయలక్ష్మి రవికలకు పూవులు టపట్టుతూ కూర్చుంది. _ అనంత ! మీరు ఎంతవాదించండీ, నాకు ఈ యున్హం ఏమీ అర్థం కొనడంబేదు, సరోజిని ; అనంతలక్ష్మి వధిన్మా ఈ. మగవాబ్ళు కాంతిదూతలులా కనబడినప్పుడు వాళ్ళని నమ్మకు, వాళ +ందరికీ ర క్రృపాతం ౪ంటే ఇష్టమే | కోనంగి గాంధి మహాత్మునకూనా సరోబినీ దేవీ సరోబిని ! ఆయనమాట తీసుకరాకంతీ అన్నగారా! ఆయన పురు షాతీతుడు, కోనంగి ; స్రీలకు రక ఫాతం ఇషంచేకపోతే మాంసాహారం ఎల్లా

కోన౦0గి వ.

గుటకొయన్వాహో చేస్తున్నారు ల

ఆనంత లక్ష్మీ మ ఎమి(పశ్న వేశారండి గురువుగారూ! మాలో ఉన్న అనాంసన మీవల్ల నే పొడయిపోతో ఉంటుంది.

కోసంగి : ఏమి నంగనాచులండీ! (దొపదికాదూ కృస్తునితో రాయ దారానికి వెళ్ళవన్దని రాజమాయాపబృ్బృథ స్నానపవి(త్రమై దుళ్శాసనునివల్ల ఆపవి[తమెన వేణ్‌ని చూపింది ?

సరోజిని ; అన్నగారూ, సీతాదేవి హనుమంతుడు తన్ను తీనూని వె ర్రానన్నా వద్దు రాముడేనచ్చి రావణుని సంహరించి తన్ను తీసుకు వెళ్ళా అందిం అంతమా(క్రాన సీత పాంసావాదినా?

మధుసూదనరావు ; మగవాళ్ళకన్నా స్రీలు నమయమని ఒప్పుకో వాలి. కొని రష్యాలో స్రీలుకాడా యుర్తంలో వొలొంటున్నారు.

అనంత తప్పనిసరి వచ్చిందా మా ఆడి వాళ్ళు దద్దమ్మల్లా ఊరు కుంటారా అన్న గారూ, సత్యవామ నరకొసురు శ్ర చావతన్నింది.

కోనంగి ; రు.దదుదేవి మహాదేవరాజు డొక్క చీల్చింది.

అనంతలగ్ని ; గురువుగారూ! మీరు వాదాని కెంతయినా గవ్మాత్తుగా మాట్లాడువారండీ! మొన్నేగా మీరు మమ్ము ళాంతిదాతలని పొగడుతూ సొట [వాశారు? అది పొడి వినిపించరూ?

మధుసూదనుడు ; మంచిమాటన్నావమ్మా అనంతలక్ష్మీ!

సరోజిని ; ఆ పాట పాడండి!

జయ ; కోనంగిరావుగారూ, పొడండి |

కోనంగి ఏ మీ పాటముందూ మీ ఆఅమ్మాయి పాటముందూ నా సాపేమిటి ?

అనంత ; ఆయితే ఎందుకు పొడారు నా ఎదుట?

5'నంగి ; నువ్వూ నేనూ ఒకటే గనుక

అనంత ఏ; అయితే, ఓ నేనూగారూ! ఓ పాటి పొడండి,.

కోనంగి ; అయిక్తే ఓ నేనూ(పియా! పొడుకున్నా విను!

రూపజిత స్వరదీ దీ పిజిత భోోత్స్నాళి శఫ్ర)

ర్రిథ2 కోన 0గి ఆపకే రెవరు నీ ఆనం౦ంచజ్బంభణము! ద్వేషదుర్ల్షముపైన విజయయా[ళకు పోయి (కోధకుడ్యములెల్ల కూల్తు ( పేమాస్త్రముల 11రూ॥ ఆటపాటల (పేమ ఆందాలపై (ప్రేమ కాటుకలది ధ్ధటి కళలపై తన (ఎమ 1 రూ॥ (పణయలీలా నృత్య శృంగారనాయకీ పంచమన్వనరాగ భావగీతిక (పేమ రూ] బంగారు శిశువు ఒడిని పాలిచ్చు సుత [పేమ పతికీ పరిచర్య లిడు పరమసత్స్నిమై (పెద 1రూో ॥ ఆన్రకె కుందేటి అమృత (పేమాప్ల విత అభిల లోక ద్వేష మాహాతించే దేవి 1 రూ॥ ఆ పాట కోనంగి మాయామాళవగౌళ రాగంలో పాడుతూ సర్వ లోకమూ మరచి తన అనంతలక్ష్మినే చూసూ దివ్యథావాలతో కరగిసోయి కన్నుల నీరునిండ నిలిచిపోయినాడు. అందరికీ కన్నుల సీరు తిరిగాయి, అనంకలక్ష్మి,భ పే నిరవధిక (ప్రమ తన్ను ముంచెత్త కళ్ళల్లో తన గంఏీరపూజ జో్యత్స్సా కొంతిలా (ప్రవహింప, లేచి వేగంగా నడచిపోయి తన పడకగదిలో మంచంమిత వారి పోయింది. కోనంగి అనంతలక్ష్మి వెనకాలే వెళ్ళాడు. కోనంగి రెండడుగులలో అనంతలక్ష్మి బోర్లగిల పండుకుని ఉన్న తమ పర్యంకముదగ్గరకు వెళ్ళి “*ఏమిటిది అనంతా! ఏమిటి నీ ఆవేదన౯ళో అని ఆతురతతో అడుగుతూ, మూల్తికట్టిన సౌందర్య మైన భార్య నడుముచుట్టూ తన ఎడంచేయి పోనిచ్చి ఆమె భుణాల చుట్టూ తన కుడిచేయి పోనిచ్చి తనవేప్పకు తిప్పుకున్నాడు. అనంతలక్ష్మి మథురంగా నవ్వుతూ, కళ్ళనీళ్ళు తుడుచుకొని, భర్ధచెంస లదిమి ఆతని కళ్ళల్లోకి తేరిపార చూచి, *ోనాగురువుగారూ, నా భగవంతుడు గారూ మీ నాటకు నా మనన్సు కరిగింది. సీవో ఆవేదన నన్ను అదిమి వేసిందిం ఆనందమూ, ఆవేదన్నా అపి రంగరంప్ప లయ్యాయి, మీ ఆంద

కోన౦0గి క్రిశ8ి మయిన, అద్భుతమయిన పొటకూ మీ అమృత గానానికీ తక్షణం కొగి లించుకోవాలని బుద్ది పు్తింది. కాబగి ఇక్కడకు వచ్చాను, మీరు నా వెన కాలే వసారని నొకు 3ఎసుకమ” అంటూ ఆతనిమోము తన వక్షొనికి అదిమి పట్టి అతనిజుద్జు ఆటూ జీస్తూ, ఆక శీ తనపైకి లాగుకొని గాఢంగా కోగి లించి పెదవులు చుంవెంచింది.

కోనంగి, ఆమెను మరీ తన హృదయానకు ఆదముకున్నాడు. తెప్ప రిలి ఇద్దరూ ఒకరికొకరు దగ్గరగా మంచంమీద కూర్చున్నారు. కోనంగి తన ఎడంచయి ఆమె నడుంచుట్టూ వస్తి కుడిచేత్తో ఆమెగర్డం పట్టి మోమెత్హి, ఆను కళ్ళలోకి పరికిస్తూ

• ఆ వేదన ఏమిటి శిష్యురాలా[” అనీ (పశ్నించాడు,

*నోక శాంతివోసంల ఆంక ఆవేదన ఉందా మీకు ?”

“ఎవరికి ఉండదు లక్ష్మీ!”

ళ్టి పాటవల్లై నాకూ ఓ పెనపశ్న బయలు దేరింది సుముందీ!ో

“ఎమిటది చెప్పు వెన్నెల వెలుగూో

ుప్పుడూ నవ్చినారు. మీకు ముచికుంభత రానేరాదాలో

*మ్వు గ్రికుంధక ఏమిటి ముచికుందుడులాగ ౪”

“*యుంచికుంభత ఆంపే సీరియస్‌నెస్‌ తెలిసిందా ? మా తంజూచ్తూరు (పాంకఠకంలోన్తూ రాయలసీమలోనూ ఇది విరనిగా వోడకాలే. మీ కా గోదావరీ వాళ్ళకు తెలుగు రాడేమిటందీ ౪

“ఎంత దెబ్బ కొటావు జో్యోన్స్యా దేవీ -

“ఈలా చూడండి ! మీ (పేమ ఇంత పరమాద్భుతమై నన్ను ముంచెపతోంది, చివ 5కు నాన్వాశం[శ్యం లేకుండా నన్ను వ్ర బానిసనుగా చేసుకుంచామునాః అప్పుడే సగం బానిసనబిపో మాను స్వామీ!”

*నేన్సు సీక్సు బానిసను, మరీ బానిసను, వి మాత్రమూ వంపూ సాంపూ లేవి బానిసనబివపోయానుుో

“మనిద్దరికీ ఇక స్వాతం(త్యం లేదా?”

తల్రేస్య! లేదు! ముమ్మాటికీ లేదు!ొ

రికీ శీ కోన 0గి ౦ కోనంగి ః డొక్టరూ! పొట్లరు మాస్కో ను ముట్టడించాడు. మాస్కో చు

సని పినమువుశుంది ?

నే రు ౩ లెనినగాడును పట్టుకోగలిగాడా?

కోనంగి ; లేదుకొని, రష్యావారిని ఓడించగలడా ?

డాక్టరు : వారు తల్మకిందులయ్యేది, ఓడించలేడు, ఎందుకంటావా ? రష్యా(ప్రజలతో, వారి భావాలత్తో ఆశయాలతో్నో, హృదయంతో వీరు దెబ్బి లాడాలి, జర్మనీవాళ్ళు అతి మిలిటరీవాళ్ళు. ఆతి మిరిటరీతనం మొదట విజయం సమకూర్చినా, చివరకు నాశనమయిపోతుంది. అదేగాదు, రష్యా (వజలతో నేగాక ఆ నాబీగాడు రష్యాతోనే యుద్ధయుచేయాలి. ఆంటే, దేశం శత్రువు. యుద్దయా(త్ర చేయడానికి ఆనువయిన దేశంకొదు. దేశం పెద్దది, అనంత మైనది. దేశంలో సకొలంవచ్చిన్యా అత గంత మమున మార్పుతో వస్తుంది. జర్మనీచుట్టూ కొండలు ఉండడంవల్ల జర్మనీవాళ్ళు భయంకరమైన శీచాకొలాలు ఎరుగరు” రష్యా శీతాకాలం రష్యావాళ్ళకు స్నేహితుడు, వాళ్ళకు ముఖ్య “సీనాపతి.

కోనంగి ; ఏమోబాబూ! నీమాట నిజమయిళే లోకొనికి క ౯౫౦, నాక అంతకన్న, అంతకన్న “మహాత్మునివాద మే జగ్మదక్షక రదు ఆన్న భావము నిశ చయమయి (ప్రత ;కవమొతోందిం అందుకని హంసాత్మక తర గతిలో ఫస్టుమానిటర్‌ అయిన జర్మనీ సంపూర్తముగా ఓడిపోత్తే ఇకనే ముంది! లోకంళో రెండవపాఠం సేర్పబకిందన్నమా పేగా |

డాక్టర్‌ ? ఒకవై పు ఆహింస ఆంటావు. ఒకవై పు రష్యా జర్మనీని నగ్గాలంటావు, నీకు మతిఫోతోందా

కోసంగి $ మాటల వెనకొల ఉన్న థొవధ్వని తెలుసుకోలేని సీ మెదడు మెత్తబడిందేమో నాయనా! కాస్త ధారావై ద్యం చేయిందుకోం

డాక్ట ర్‌ 1 ఏమి టా సిచ్చిధ్యని ౭

కోనంగి ౩; లోకానికి ఎప్పటికన్నా ఊఉ త్తమమార్షం అనాంసా, సత్యాలే. ఈలోగా హింసామార్ష్యం అవలంబించిన 'రెండుదేాల విషయం ఆటబోచిస్తే, ధర్మం ఎవరిపక్షం ఉందో వాళ్ళపై ప్ప మొగ్గుతుందని నొటోటి

కోన 6గి క్‌! 0

చాళ్ళ హృదయం!

డాక్షర్‌ : నీదోటివాళ్ళ హృదయాల విశిష్టత ఏమిటి నాయనా ౪

కోనంగి ; ఆపాంసా సత్యమార్షాలం టే యిష్టంపడ, ఆ దారంతో (ప్రయాణంచేయ (ప్రయత్నించే వాళ్ళ హృదయాలన్నమాట క త్రిచేతరాయా!

డొశ్సర్‌ ఏ ఒకటి మనవీ చేసుకుంటా ఉండు, శావకుండ చేతి రాయా!

కోనంగి [ మనవి చేసుకోవద్చునయ్యా నైతస్కోోప్తు ఆయుధ హసా |

డాక్టర్‌ : ఆకసన్టెంపుము చిపురుకట్టహసా.

కోనంగి : చెవిజగ్గినాయనా ధర్మామీటరు కొలత బద్ద విభూష్ణా!

డొన్షర్‌ £ లోకంలో కడుపునిండా తిండి తినేవాళ్ళు పదికోట్లు, ముప్పాతికతిండి మాత్ర మే కలవాళ్ళు పదిహేనుకోట్లు అరతిండి కలవాళ్ళు ముప్పదికోట్లు పావుతిండి కలవాళ్ళు ఆరవై కోట్లు, పాతికళోట్లకు ఏమీ కిండలేము,

కోనంగి : రెట్టంపుతిండి ఉన్నవాళ్ళూ, లెక్క చేనంత తిండీ ఉన్న వాళ్ళూ వాళ్ళ లెక్క చెప్పవేం కా

డాక్టర్‌ ॥ రట్టంపుతిండి ఉన్నవాళ్ళు పదివోట్లు ఉంటారు. అయిదు రెట్లు తిండి ఉన్నవాళ్ళు రెండుకోట్లు ఉంటారు, ఏవైై రెట్లు తిండి ఉన్నవాళ్లు పది లిశలు ఉంటారు, వేయిచెట్లు తిండి ఉన్నవాళ్లు పదివేలుంటారు. లిక్ష రెట్లు తిండీ ఉన్నవాళ్ళు నూరుమంది ఉంటారు. పదిలక్షల రెట్లు తిండీ ఉన్నవాళ్లు ఒకరో ఇనరో ఉండక తప్పదు,

కోనంగి : సరే! ఆంచనాలు నిజమే అనుకుందాము...,..,

డాక్టర్‌ ; నిజమే ఆనుగోక అదిద్దం అనునో ! నీదోటి బూర్జువాలు ఏదయినా అనుకుంటారు. వీదళనం [పపంచంలో పోకూడదు, మానవ బాని సత్వం వోకూడదు. అహింసా అహంసా అని వాగే నీబోటి దద్దమ్మలే హింసావాదులు, డయాబిటిసు వచ్చి మధుమేహ్యవణం వేస్తే, తులసి ఆకు లతో మంత్రించే నీటోటివాళ్ళు ర క్కంతాగే జాతివాళ్ళు, ఆసనచేషను చేస్తే తప్పా? ఆది హింసా? రోగిని మంటగలిపే మంత్రించిన సీకృ్మప్రయోగం

కిడ6 కోన౦గీ

అహింసా?

కోనంగి :, ఆంతకోసం యెందుకు నాయనా?

డాక్టర్‌ ౩ కోపంకొదూ! ఎంతకాలము [ప్రపంచం ఊరుకుంటుంది ? ఎంతకాలం (ప్రజభణు ఊరుకుంటారు? (పజానై తన్యం విజ్బృంభిసోంది. రమ్యా నెగ్గస్కీ ఈ బూర్జువాల, నీజోటి పూంబీదారుల (ప్రవావమూ, శర్త్‌ మంటగలపి సోతుందిం

కోనంగి ; వినండి ఏనండి, అనీ కేకలు నేను. నామ్యువాదం జిందొ బాద్‌! పూంజీదారులు మురదాబాద్‌! అని గందరగోళం,

కోనంగి : నాటకంలో భాగం అప్పజెప్పుతున్నా.

డాక్టర్‌ £ సీ వ్యాపారం అంతా నోటకంలాగే ఉంది. డబ్బుగలపిల్ల ను చేనుకొని కులుకుతున్నా పు,

కోనంగి 'దెబ్బకొట్టు | “నువ్వు రూడా నా (బూటనసూో అన్న ట్టు

డాక్టర్‌ ఏ నువ్వు ఏం చే శ్వన్నట్లు?

కోనంగి 1 నాకు ఆనంతలక్ష్మీ ధనం కావాలా? ఐశళ్ళర్యం కోవాలా? నా (దిశుక్కి అవిడ డబ్బులో ఒక్క దమ్మిడీ ఆయినా వాడుకోను. నాకు ఆ త్తగారింటిలో ఆంబోతులా 'పెరుగుదామని ఉందనుకున్నావా ౪? నేను తీఏంగా ఒక విషయం ఆలోచిస్తున్నాను.

డాక్టరు ఇ ఏమిటా మహ త్తఠ విషయం ?

కోసంగి ః దానికి మా అనంత మే కొారణమాతురాలు, అవిడగారు నన్ను ఒక తెలుగు దినపత్రిక పెట్టమంటూంది, ఇదివరకే స్తాపిశ మై నేడు భూస్తాపిళశ మయినంత పనైన ఒక్‌ దినపత్రికను నాదుకః డబ్బు పెట్టి పోన మంది,

డాక్టరు ; "పెట్టుబడి ఖ్‌

కోనంగి ; తాను ఒక అత్స్షరూపాయలు పెట్టుబడి పెడుతుందట 1

డాక్టర్‌ వాచేవా 1! కొని ఏదో పనిచేయిి న్‌ దృష్టిలో సూతన దృక్పథం తీసుకురా. ఆ పేపరు కురు?

కోన ౦0గీ ర్‌ +?

కోనంగి : “నవజ్యోతి” ఆ పేపరు 19]8నో బయలు దేం 1087లో తొ ౦గుంది. అందుకు సంబింధించినవన్నీ అమ్ముడుపోయాయి. పేరు మిగి ఛింది. కంపెనీ లిక్వి డేటు కాలేదు మా ఆనంతం కాను మెటు స్నేపాతు రాలిని తీసుకొనిపోయి, ఆ అమ్మాయి తండ్రి. (పభుత్వ ఆరై జరీగారిని సలహా ఆడిగింది ఆయునా కాగిళం *కోటా” (నంకు) ఇస్పనానన్నాడు,.

కోనంగీ డాశ్సరుగారితో అన్న ముక్కులు నిజమె! దినప[త్రిక పెట్టడం చాలా ముఖ్య మనుకున్నాడు. ఏరాజకీయ పక్షంవై పూ మొగకుండా ఉండడం 'మొదటిరోజులలో, తర్వాత *ోఆటునుంచి ఇటు నరుక్కు రమ్మన్నాడు” అను కున్నాడు.

"పేపరు జయలక్ష్మీ అనంతలత్ముల పేరను కొనవఐసి వచ్చింది, పత్రికొదుందిరానికి హారిస్‌ రోడ్డులో ఒక పెద్ద మేడఇల్లు అవైకువుద్చుకున్నాడు, డార్హరుగారి సహాయంతో ఒక చిన్న రోటరీమిషను రెండు వేలకు 5 న్నాడు.

రియాసత్‌ అలీ అడ్యర్‌ మైజ్‌ మెంటు మేచేజరు పని చేసేవాడు, అనంత లక్ష్మి ఇఆశినంగిరావులు సంపాదకులు. మ;వపసూదన5ావు మేనేజర య్యాడు. ఇతర ఆంధ దినప్మత్రికలలో పనివేసే ఇంకొక 'పెద్రమనిషి సుబ్బా రావుగారు వార్తా సంపాదకుడు. ఇంకా ఇగ్హరు ఆనుభవంగతల యువకులు ఉపసంపాదసలయ్యారు,

అనంకలక్ష్మీ స్నేహితరురాండడూ కారులమీద సోయి నెలరోజుల వరకు [పకటనలు రోజుకు పదిమానునుండి ముప్పదివ రకూ నచ్చే (ప్రకట నలు పట్టుకువ వ్చారు.

జయలక్ష్మి తాను బాగా ఎరగిన ఆరవయ్యంగారు జశ్యోతిష్కుని &ఓకరిని పట్టుకొని ముహూ ర్రం పెర్టంచింది,

హారిస్‌ రోడ్డులోని “నవజోోత” కార్యాల నూనికి ఉన్న నేర్చి, ఆ కార్యాలయం సిద్దంచె సేటప్పటికి 104 1 సెప్టెంబరు నెలాభఖరయిందిీ.

రెపు దది పెట్టాలని వాదన వచ్చింది. పాయింటు శపు అందం అంటాడు డాక్టర్‌ గారు. మధుసూదనుడు పూర్వకౌలప్పు జి. ప, ఇం్టనీషు బావీలు ఉత్తమం అంటాడు,

రశ 6 కోన ౦గి చివరకు డాక్టర్‌ గారి మాపే నెగ్గింది. “బప్పకేనులు వవ్చాయి. కంసో జిటర్లు చేరారు. అచోది వ నెలనవో (పారంభ ముహూర్త ౦, 10

వెనుకట్‌ 101! (ప్రపంచయుర్ధానికీ, ఈనాటి ఈ 30డవ (వపంచ యుద్దానికీ ఎంతో చేదా ఉంది.

వెనుకటి యుద్దానికీ ఈ యుద్దావికీ సోలికలు కొన్నీ ఉన్నాయి.

క్క ఆ యుద్దమూ ఈ యుద్ధ్దమూ (శొారంభించిన మహానుభావులు

జర్మనీవారు.

౯ ఈ రెండు యుద్ధాల్లో ఇం్టషువారూ, ( ఫంచివారూమి[త్రమండలి

అయ్యారు,

బంక తక్కినవన్నీ దేడారే. అప్పుడు జర్మనీ (ఫాంసులోనికి కొంతమార మే చొద్బుకు వచ్చింది. ఆక్కడ నిలవరించారు అనాటి మి(త మండలివారు.

“* అప్పుడు రష్యా మొదటినుండీ మి[త్రమండలి తరపున ఉంది. ఈ రోజున రష్యా మొదట జర్మనీతో సంధి చేసుకొని, తర్వాత జర్మనీవాళ్ళ దొర్జన్యంవల్ల యుద్దంలో చేరింది.

యింక యుద్ధంలో ని యిరువాగులవారి బలాబలాలను నిర్ణయించడం పూనుకొంపే తేలే అంళాలు;

యే, జర్మనీ తన 'మొదటి ఓటమివి మనస్సులో ఉంచునొని సంపూ ర్త ౦గా తయారై యుద్దంలోకి దిగింది, కొబై జర్మన్‌ లకు యూకోప్పు ఖండంలో (రష్యా తస్ప) సంపూర్ణ విజయం చేకూరింది.

2, ఇవతల ఇంస్తేషువార్తూ. (ఫెంచివారూ యుద్దానికి సిర్దంగా లేరు. ముఖ్యంగా (ఫెంచి రాజకీమి నాయకులలోన్తూ యుద్ద నాయకుల తోనూ ఐకమత్యత లేదు, కాబట్టి జర్మనీవాడిని అడ్డు పెట్టడానికి నిర్మించిన "మెజినాటు రక్షణ(శేణీ పూర్తికాలేదు. ఆ కొరణం చేతనే [వాంసు లోనికి జర్మనీ సెన్యాలు మూడురోజుల (ప్రయత్నముతో జొరబడగలి గాయి;

కోన 06గి ర్‌4$

లీ పైగా (ఫెంచివారిలో దేశభక్తి ఉన్నా, పార్టీభ క్రి ఎక్కువై, అదే జన్మాశయమై వోరి దారిని కుంటువేసింది, కొందరు ఆంగ్ల [పేమి కులు కొందరు జర్మన్‌ (పేముకులు, కొందరు రష్యా ( పమికులు, జర్మన్‌ (పేమికులు కొద్దిమంవై నా బలవంకులు. కొబిల్లై [వాంసు తనకు పూర్తిగా తెలియకుండానే జర్మన్‌ యుద్ద జగన్నాథ రథచ(కాల్మకింద పడి నరిగి పోయింది.

శ. “ఇంగ్లీషువారు (ప్రజా (పభుత్వవాదులు, యుస్త(పియులు కొరు కొని, సా(మాజ్య(ప్రియులు. యుద్ధ్దంకోసం దేశాన్ని తయారుగా ఉంచడం అన్న భావం వారిని [కోధపూరితులను చేస్తుంది. రాజ్యం మువ్చొతిక' పూంజీ దారుల చేతులలో ఉంది. ఆమునా తనము రాజ్యపాలన విషయంలో (పకా రాజ్య విదానసూ(త్రం వారికి గాఢాశయం* ఆది వారి స్వస్న౦, వా పోలీసులు, వారి న్యాయస్తానాలు, వారి న్యాయవిధానం [పపంచ కిఖవత౦. ఆందుచేతనూ, వారి దేశంచుట్టూ తవ్వని (బహ్మోాడమైన ఆగ డశా సము[దం ఉండడంచేతన్తూ వారికీ వారు ఉత్తమ నావికులు అనే సంపూక్త నడ్ముకం ఉండడంచేళనూూ వారి నౌకొబలం నిజంగా మంచిదవడంచేతనమూ యు్ఫుము వసోంది అని వారికి తెలిసినా వారు యుద్దానికి సిద్దంగా బేరుం

ఈ ళం కారణాలచేత జర్మనసీవారు అవిచ్చిన్నంగా విజ్బంభింపగలిగారు.. కొని ఇ)గ్గీ ఘవారి ఓపికొ, ఆంగ సాామాజ్యము మొక్క సంపూర్తళ క జర్మనీపె న (పయోగించబడ లేదు, [(పయోగింపబడిశే వారి వారి బలాబలాలు ఎలా ఒకదాన్ని ఒకటి ఎమరో్కగలవో మనం చెప్పలేము:

“ఒక్కటిమా(త్రం మి[తమండలివారికీ ఆతిబ536 చేకూర్చగల సంస్త ఉందిం

క్ర సంప్ర ఆ మెరికొొ ఆమెరికొవారు స్వాత౦(త్య(పి యులు. ఆమెది కొలో ఎందరు ఇతర యూరోపియను జాతులవారు చేరినా ఆ దేశంలో పుటి మహావృక్ష౦లా పెరిగిన తత్వం మధ్యమా 0 గ్తత త్వం.

“ఆందుచేతనే ఆమెరికా వారికి ఆంగ్లేయలంటే మహాయిష్టం అమెరికా కోటీశ్వర దేశం. ఆకాళహార్మ్య దేశం. ఏ పని చేసినా ఆమెరికొ

తిగ్‌0 కోన ౦0గి వారి ఆంచనొాలూ అశలు, అశయాలు మహ త్తరాలు, వాళ్ళ దేశ మే అలాంటిది. (పపంచంలో కల్లా పొడుగా చి పె్టనవి వాళ్ళ దేశములో ఉందిః (పపంచంలోకల్లా 'పెద్ద మంచినీళ్ళ చెరువు వాళ్ళ దేశంలో ఉంది. అందుకనే వాళ్ళు నిర్మించుకున్న జాతీయ [కీడావనం వేలబొలదీ చదరప్ప మైళ్ళుంది.

• ఆలాంటి అమెరికొకు (పజ్ఞాపంకుడయిన రూజు వె సై అధ్యతుకు, [ప్రపంచంలో కాంతి ఉండాలని కోదే ఉతమ పురువముడు. శాంతికోసం వేయి విధాల (ప్రయత్నించాడు. చొట్లరుకి, ముసోలసీకి స్వాయఎగా ఉత్తరాలు (బాళాడు 'ఈఫాంతి శాంతి $ అని, కొని లాభం బేకపోమింది,

“వెనుక వుడో విల్బను అధ్యక్షుడు, అమెరికొ [పపంచ రాజకీయా లలో భాగం ఉంచుకోవాలి, తన పధ్నాలుగు సూ[తాలు [ప్రపంచంలో ఆచరణలోకి రావాలి అని వాదించి తన దేశాన్నే ఒప్పించచేక కు౦గి పోయాడు.

“కాని ఆమెరికొ ఇ౨గ్మండుకు, ఇప్పుడు యుద్దంలోకి దిగిన రష్యాకు ఎంతయినా సహాయంచేస్తా నన్నది. అమెరకొ *ఆప్పు-కౌలుి చట్టం తీర్మానించి సహాయం చేసోంది.

“ఇంక రష్యా విషయంలో అలోచిస్తే, హిట్లరు రష్యామైన ఉరకడం నొజీతత్వ నాశనానికే అని మా దృఢనిశ్చయం. రష్య్యూ అమెరికొకు ఆ౮0డు రెట్టున్న దేశం, ఆమె)కా ఎల్లా ఆయితే మహ _ళక్వాన్ని [పద ర్థిస్తుందో అల్లాగే రష్యా, రష్యామీద విజృంభించి ఏ మహావీరుడూ విజయం పొందబేదు. ఈనాడు రష్యా పదహారణాలూ రష్యావారి దే, రష్యా దేశం, రష్యా శీతాకాలం, రష్యా (ప్రజలు సంపూర్ణంగా హిట్లరుతో (సతి అంగుశ దళశాంశమూ యుద్దం చేశారు. రష్యాలోనే నాణీీరుషుని గోరీ నిర్మాణమై ఉందని మౌ సమ్మక౦ం,

రష్యా నాయకుడు స్టాలిన్‌ అంపే ఉకూమనిషి వ(శ్రాన్నయినా ఖండించే ఉక్కు మనిషే. అతడే రష్యా, రష్యామే అతడు.”

“బంక ఇవతలపక్ష౦టో వొాట్లర్‌ హిట్లర్‌ లోని శక్తి (పాం'కెయిన్‌ 'సైయిన్‌ శక్తి, జర్మనీలోని యుద్ధప్రియ రాక్షసత్వం తన విజ్బంభణకోనం

కోన౦గి 5! సృష్టించుకొన్న భూకం హిట్లర్‌. ఆ భూరానికి ఆత్మలేదు. కొబిగ్ర ఆ ఖూతాన్ని ఆ అమిత యుస్ద దాహోనికే మింగేస్తుంది.”

మునోలినీ భూపానికి భయంకరుడే. బూచివాడంటి వాడు, లన్పీనిచూ, శిబియా (టిఫపోల్మీ మొరాకోలవంటి చంటిచెడ్డన్ని బెదరించే 'ప్వెవాడు. మొదట సిట్లర్ని అలాగే చెవరించాడుక ఇప్పుడు ఎర్మిటియా, ఆన్నీని.మాలు క్షవరం చేసుకుంటున్నా డు,

“బ౦క మిగిలింది జపాన్‌. జసాను నిజంగా (ప్రొచ్య దేశా లకు సాయ్‌ కత్వం వహించదలచుకుం టే, చీనితో యుద్దం మానేసి చీనాకు తాను చేసిన (దోవోనికి (ప్రాయళ్చిత్తం చెల్లించి, తన శక్రిన్‌ నాజీ రాక్షసత్వాన్ని నాశనం చేయడానికి ఉపయోగించాలి, కొని నాశీ యుస్దతత్వాన్ని పోలిన యుద్దతత్వం జసానుది. ఉండి. ఉండి ఏ రష్యామీదో విరుచుకపడ, ఏ (నోహాం చేస్తుందో ఎవరికి తెలుసు౯లో

ఈ రకంగా కోనంగి మొదటిరోజున “నవజ్యోతి రెండవ సంపాద కీయం (వాళాడు. ఆ రోజు మోదటి సంపాదకీయం “మేము అనేది. అందులో ఆ దినపత్రిక ఆశయాలూ, కొర్య[క్రముమూ తెబప్పుకూ. ఆం(ద్రదేశ సేవా భారత జాతీయ సేవా (పపంచ భ(ద్రకాధిక శక్తీ తమ కార్యక్రమానికి అధారాశయాఎ అనిన్నీ, ఆంయలకు ఈ. నూత్న ప(తికొా శిశువును పోషింప ముఖ్యబాధ్యత ఉందనిన్నీ (వాసినాడు.

ఏకాదశపథం సంపాదకుడు క్షే

కోనంగిరావుగారు సథ్రిక (పారంభించి రెండు నెలలన్నా పూశి అయిందో లేదో జపాను 'పెరల్‌ హార్చర్‌పు విరుచుకుపడింది. 1844 డిశంబరు 9=వ తారీఖున,

సత్రిక [పారంభించిన శుభముహూ ర్తంనుంచీ రియాసకొ ఆలీ విజ్బృం ఖఫించాడుం దొంబాయి కలకత్తాలు తిరిగాడు, న్యూఢి వెళ్ళినాడు. [ప్రభుత్వం వారి వివిద [(పచారళాఖల [ప్రచురణల పరంపరలన్నీ సంపొదింవొడు జఅస్న్న పత్రికలలో పడె మందుల కంసపెఏీల (వచుకణలు “మహాత్ముల వరపసాద లబ్ద పంజాబ్‌ బజొషధాలు, మహో తమ జ్యోతిష్యుల ఆతి నిజమయ్యే ఫలితాలు, ఎంత ముసలివాడయినా పది మోతొదుల సేవనతో ముప్పదేళ్ళ కౌమారం ఇచ్చే దిష్యాషధాలు.” ఈలాంటివాటి (ప్రచురణ (ప్రవర జైత్ర యాత్రలు కొట్ట.కువచ్చా డు.

రియాసత్‌ ఆలీ పొడుగరి. అందమయినవాడు, స్పురద్రూపి, ఇంటరు బి, ఏ. లలో రెండవభాష తెలుగు పుర్చుకున్నాడు. ఐచ్చిక విషమాలు ? ఉరుదూ, అరఎక్‌, ప్మియన్‌' భాషలు.

అతనికి వరవడి మోలానా ఆద్బుల్‌ కలాం ఆజాన్‌, రియా3త్‌ తీయని తెఎగు (వ్రాసాడు. గంనీరంగా ఉరువూ (వ్రాసాడు. సాొధుమూ రి కాని కోపం వసే రుుదుడు అవుకాడు. భ క్షుడు ఉదయ సాయంకాలం (వ్రార్ధన చేసుకుంటాడు. నిజమయిన మళభక్తుడు. తక్కిన మతాలను ద్వేషించకూడదని అతని వాదం. మతం వ్య క్రిషరమయినదని దృఢంగా నమ్ముతాడు.

కోన ౦0గి కిక ఎక్కువ బలంకలవాడు కొడుకాని, గట్టి ఆకోగ్యం కలవాడు

అతని (పేమవిధానం మొహరున్నీ సా! ఇద్దరూ మేన త్త మేనమామ. బిడ్డలు, చిన్నతనాన్నుంచీ ఒకరిని ఒకరిని (పేమించుకొన్నారు. ఈనాడు రాజకీయంగా వేరు వేడ భావాలు కలిగితండడంవ లై విడిపోవలసివచ్చింది. భర్థ కొంగను, భార్య ముస్తి ంలీగు; యెందుకు ఉండకూడదని అతడంటాడు. భార్యాభర్త లిద్దరూ ఒకే రాజకీయ మతవిషయికాభి[పాయాళలు కలిగి ఉండా అనీ మహర్‌ వాదన.

ఆ పరిస్టితులలో రియాసత్‌ తన మెనమామ ఇంటిలో ఉఊఉండచేక పత్రికా కార్యాలయానికి దగ్గరగా ఉన్న ఒక మెడటో ౮0కుకొట్లు, ఒకవ౦ంట యిల్లు ఆగ్రెకు తీసుకొని ఒక ముస్లిం వంటవాణ్ని పెట్టుకొని కాపుర ఉంటు న్నాడు. ఆ వంట మనిషే అతనికి సేవకుడు, ఆ వంటదునుష్యుని పేరు ఫబిల్‌

కోనంగి, రియాసనత్‌్‌ మధుకూదనలూ, డాక్టరు అంతకన్న అంక కన్న ఒకళ్ళొకళ్ళు విడరాని స్నేహంలో ఓలలాడి పోతున్నారు.

జపాన్‌ పెరల్‌ హార్చర్‌ పె విరుచుకుపడింది అనగానే నలుగురు "స్నేహితులు నాలుగు రకొలుగా వ్యాఖ్యానం చేశారు.

కోనంగి 2 నేను జపాను రష్యామీదకు ఉరుకుతుందని [వాయడం ఉఊద్రశం జపాను యుద్ధంలోకి దిగుతుందని మా్యతమే. జర్మనీ మళ్లేనే జసానూ సిద్ద్వవయి ఉంది. జర్మనికన్న జసానుకు నొకొబలం చాలా ఎక్కువ అంగే చేడా!

మభసూదనుడు ఏ ఇంత ఆలస్యంగా జపాను రంగస్థణంలో నికి రావడం వట్టి తెలివితక్కువవవని. ఇవివరకే జర్మనీతోపాటు వచ్చిఉంపే రస్యాపని అయి ఉండును,

డాక్టరు ; సిమి నాయన్యా నీకు రష్యామీడ ఆంతకోపం?

మధు $ నాకు రజ్యామీద కోపం బేనేబేదు. నాకు కొవలసినది, భారత దేశానికి విము కిం

రియాసత్‌ ఆనీ ; విము క్రికోసం (ప్రపంచంలోని దేశాలన్నీ కొట్టుకు చావాలా?

తగ్‌ కోన ౦0గి

మధు $ చావవా ఆంట! ఇన్నాళ్ళనుంచి (ప్రాచ్య దేశాలను పీడ్రించుకు తిన్న పొవఫలితం ఎక్కడికి పోతుందీ?

కోనంగి ఏ; పాపఫలమో, పుణ్యఫలమో నాకు తెంయదు,. కాని, జపాను తన నాళనం తానే భస్మానురునిలా తెచ్చి 'పెట్టుకుంటుందని నా వాదన,

రియానత్‌ ; అన్ని రాజ్యాలు ఈ (పపంచ యు్యుంలో క్‌వ*ం నొతాయి, ఈ 'దెబ్బకోనన్నా ఈజిప్టు, లివియూ మొరాకో, అరి యా, సొౌల స్తన, (ట్రాంను జోర్తానుు సిరియా ఇరాక్‌లకు విము కి దొంకి తీరుకుందని నా ఉర్దళం,

డొశరు ! చక్కవి ఉగైశ మేకాని, ఈ పట్టు (ప్రపంచయుద్దంలో జర్మనీ పుణ్యవ లై (సాచ్య దేళశాలకన్ని టికీ న్వాతంత్యమూ నామ్యతత్వమూ రెండూ కలిసి నసాయని నొ నమ్మకం,

మధు ; చివరదొక్క-_ శే వస్తుందని నీ ఉగ్రశం కామేడు!

డాక్టరు ? (పకపక నవ్వుతూ) కొదామరి! ఎవరివిధానం వారికి రావా అని ఉంటుంది. ఏమి సంపాదకీయం [నసావు కోనంగిరావ్‌?

కోనంగి ః నేను ప(తికా (ప్రపంచంలో (ప్రవేశించడ మే సంవబాదకునిగా, అయినా ఈ ర0డు నెలలు దంచేళానా, లేదా?

డాక్షరు ; ఊక

రియా ?నీ సామ్యవాదం వసే వడ్తదంపా డాక్టరూ?

మధు; నా ఫొర్వర్షు బ్లాకు వస్తే గోధువు దంప్ప.

కోనంగి $; ఏమి చ్మితంగా ఉందీ మన పేపరు? నా సినిమా "స్పెషల్‌ వ్యాసరాజంబులు అమృతంగా ఉంటున్నాయా లేవా?

డాక్టరు ; నీ వ్యాసాలమాటకేంగాని, మీ ఆవిడ దంచేగేంది, వెనుక ఇంగ్లండులో స్మఫజై ట్‌ ఉద్యమంలోకూడా ఆడవాళ్ళ వ్యాసాలు ఉపన్యా సాలు ఆంత ఘట్టగాలే వే?

కోనంగి ; మా అనంతం ఏమిటో అనుకున్నావు, నా [పతిసంపాద కీయం (కిందా స్తీ సమస్య ఒక్కౌక్కటి తీసుకొని తాను ఉపసంపాదకీయం (వాస్తోంది.

మధు : తాను పరీతకు వెడుతుందా! నువ్వు ఈపని (ప్రస్తుతం నాకు

కోన౦0గి ఫేగ్ర

వదలవమ్మా తీ ఆని మా సరోజ ఆంపేవినదు! రాధ్రి పొఠరాలు చదువు కున్నాక, తన సంపాదకీయం (వానోంది,

రియాసన్‌ ; సరోజినీదేవిమాశం తన (ప్రత్యేక ప్ర సమస్యాచర్నళ భాగము అద్బుతంగా నిర్వహిసోంది, .

డాక్టరు ఏ ఒక దినష్మత్రికలో ఒక అర్ధ పేజీ, ఆఖరుకు మూడుకాలాలు త సమస్యలతో, వార్టలకో నింపుతోంది సరోజనీదేమ్మి వాలా దిష్టంగా పనిచేసోంది.

కోనంగి 1 [ప్రపంచ ప్రల వార్తలు, స్త్రీల హక్కుల వ్యాసాలూ-లా

మధు $ అన్ని మహిళాసమాజాలనుండి వా ర్తీలే,

కోనంగి. వ మనం (పస్తుతం వ్యాసాలు (వ్రాసే సోదరీకుణులకూ, వార్తలు పంపే మహిళామణులకూ ఏదో కొంచెం ముబ్టచెప్పాలి. ఎమంటా వయ్యా రియాసత్‌ ?

రియా అట్లాగే (ప్రారంభిద్దాముః

దినప్మతిక ఒక పెద్ద సంసే. పేపరుకి సాయంకాలం (ప్రచురణ సంచి క్‌లు కటలుగ 3 ల్వేపార్పిళ్ళుగా వెళ్ళొలి, విడీ సంచికలు పోస్తాపనుకు పోవాలి. ఉదయం సంచికలు పటణంలో అమ్మకానికి,

చెన్ననగరమంతా ఏజంట్లను పెట్టినారు. ప్మతిక అంఠకన్న అంకఠకకన్న స్రీలు ఎక్కువ కొనుక్కొానసాగింవారు దినదినమూ.. స్త్రలకోసం యేర్పడిన దినప(తిక [ప్రపంచంలో ఇంకోటిలేదు. ఇంతవరకు స్త్రలు వారాహరులుగా పాశ్చాత్య దేళాలలో ఎక్కూవగా ఉన్నారు, ఇప్పుడు “నవజ్యోతి” ఆం[ధ భాషలో వారాహరులను షర్పాటు చేయగలిగింది. అంకకన్న అంకకన్న కార్యాలయంలో స్తీభాగం 'పె్దది చేయవలసివచ్చింది, ఇస్పరు ఉపసంపాదకు రాండు పనిచేస్తున్నారు.

పత్రికకు 'శులి[పింటరు సంపాదించారు. ఆడవాళ్ళు తలుచుకం పే, రాయిటరు ఏజంట్లూ గీజంట్లూ ఆగుతారా?

క్‌ జపాను యుద్దంలో ఉరికింది, ఆ మర్నాడు అమెరికొ యుస్దం (ప్రక

806 కోన ౦0గి టించింది. వెంటనే జర్మనీ ఇటలీలు అమెరికొమీద యుద్దం [పకటించాయి* క్ట మ్పైర్రిక్రొ యుద్దంలోకి రావడంయొక్కం పరమారక్షం పీరభ(దుడు దక్షయజ్ఞంలోకి ఉరకడం౦ అన్నమా టే! హనుమంతుడు అళోకవనంలోకి దూరడం ఆన్న మాసే” అని కోనంగి సంపాదకీయం [(వాాడు,

(వపంచ రాజకీయాలు, భారతీయ రాజకీయాలు కోనంగి ఎల్లా అర్దం చేసుకున్నాడో! అనంతలక్ష్మి తన చదువు కాగానే భర్త ఒఫ్నోకి వాలుకుందిం కోనంగీ, అనంతమూ నిత్య (పేమికు అయిపోమూరు అనంతం భర్తను (ప్రపంచ రాజకీయాలు అడుగుతుంది. భార్యకు రాజకీయాణ చెప్పుతూ కోనంగి తన భావాలను స్పష్టంచేసుకుంటాడు. మాటలలో ఆతవికి కొత్త కొత్త భావాలు వస్తూ ఉంటాయి. తన నూత్నో దృవ ద్రావొళలకు తానే అశ్చర్యం పొందుతాడు. అవి విపులం చేసాడు అనంతలక్ష్మికి పాఠం చెప్పి నట్లు,

అసంతలక్ష్మికి పాఠం చెబుతోంపే వారిద్దరూ (బ్రాహ్మ సర్వస్వతు లౌతారు. లోకాన్ని దర్శిస్తూ వారిద్దరూ _లత్మీనారాయణ.లౌతారు, వారి (పేమలో వారు అగ్టనారీశ్వర లౌతారు

ఉ*ట్రస్తం0తం! ఉదయం కొార్యాలయానిక్షీ వపోతానా--- అక్కడ ఒంటి గంట వరకూ, జనరల్‌ మేనేజర్యు మీ ఆన్నయ్య అయ్యంగారున్నాచే ఆయనా నేనూ పత్రికల పంపకం వగయిరా వ్యాపారాలన్నీ వివిధళాఖల వారితో సంపతించి ఏర్పాట్లు చేసుకుంటాము. ఒంటిగంటక్సు ఆత్తగారు పంపిన ఉపాహారం అందుతుంది. రెండుగంటలనుండీ మూడువరకు దిన సత్రికలు చదువుతాను. ఈలోగా రేడీయో వార్తలు వింటాను. మూడుగంట ఇ నుండి ఆరగంటలో వచ్చిన వార్తలూ, అందులో ప(త్రికలలోకి తర్దుమా ఆయిన వా రలూ చూసాను, ఒక ముఖ్య విషయం ఏరుకొని అరగంటలో సంపాదకీయం దంచేసాను, ఇంతచేసున్నా నాజీవిత నొమాశి నొఎదు పేల

ఆ ద్రేమిటందీ, ఎంత (పేమించినా ఆఅ స్రమానమూ (పియరారిసి తలుచుకుంటూ కూర్చుంటారా బమిటి?

“సయమే నిన్ను చదువు మావివేయమని పొద ఫ్రమానాలు నా కౌగిలింతలో ఇమిడించుకు కూర్చొని ఉండలేదుగా?”

కోన ౦0గి $ిగ్ర్‌7 “*పిమో మీ వ్యాపారం చూస్తే ఆంతపసీ చే పేట ప్రై ఉన్నారు.” *చేక్రప్టోళత్రే ఏ ఆడవేషమో వేసికొని సీకో కాలేజీకి రావలసి ఉంటుందిలో “వెనుకటికి మీ పంటి ఒక సనవకవ్‌-- “స్పీసి [పియురాల! వీను వీడీ ఒక్క కణిక మెన. మనజాలత నగుట నీ మేన దాల్చు వలువనై కంచుకదునై భూషలునునై త్వ గీయ మధురలోచనముల దీ సినగుదూో అన్నాట్ట- అల్లాగే నా జడలోనవ్‌ పూలదండై నాతోనే రండి.లో క జ ల్రా గే అనిపిస్తుంది అనంత 0! అనంతంమీద అనంతమయిన(పేమ గలిగిన అసంగసుందరుడై న కోనంగీి ఆమె పెదవులపైన రేకలు కను బొమల వంపు, గడ్డం[క్రింద పుట్టుమచ్చ, అరచేతి ఎరుపు ఆయిపోయాడని ఈరోజు మాకు రాయిటరువార్త వచ్చింది “ఏవ డొ వార్త పంపిన వారాహరుడు?ో (కోపం నటిప్తూ) తప్పురుషుడు కాడు. స్త్రీ షవత్యేక విలేఖఏ9 $” ఉవగ్రామ్రై చెప్పండీ, ఇస్తుడే తక్షణం (ఇంకొ కోపంగా) ఆమె నేంచేస్తావు ౯ ఉకొగరించుకుంటా ను,” “పురుషుడ బుతే ఏమి చేసిఉందువుళొ (కంగారుగా) కోపూల్లో (బదర్‌. అని షేక్‌హాండ్‌ చేసి ఉందును!” “వహ్వ “గురువుగారూ! జపొనుమీద మీరు (వ్రాసిన సంపాదకీయం ఎంత బాగుందండీ! భాష బాపూజీగారి ఇంగ్సీషులా ఉంది. ఆ సంపాదకీయం మూడు “ఇంగీషు స్యరికలకు ఇదివరకే నంపాదకుడుగాగాన్సి మంచి సహా యక సంపొదకులుగాగాని: పేరున్న వాళ్ళే కావాలి ! తెలుక్కీ- ఇప్పుడే సంపా దకజాతి ఉద్భవిసోంది. అదివరకు పేరుపొందిన నంపాదకులు ముట్నూరి

కగ్ర8 కోన ౦0గి

కృష్ణారావుగారు, క్రి లే దేళోద్దారక నాగేశ్యరరావుపంతులుగా రుల

“ఆం్భధ్మప్రభ నారాయణమూ ర్తిగారో ఫీ

“వారు కొత్తగా ఉద్భవించిన సంపాదక కుమారులలో పెద్ద కుమా రుడు

“*సవకియకులుగా చాలామంది లేరుటండీ మరీ మీరు *ి

“ఉన్నారు ఉపసంపాదకులు ! వారంతా పైకి రావలసనినవారే. ఏవీ తెలుగు దినపష్మతికలు?”

“మన దేశానికి ఎన్ని దినపత్రిక లుండాలని మీ ఉంశం?”

“తెలుగువారి జనాభా మూడుకోట్ల యాఖై లక్షలు ఉంది. మూడు దిన ప్మత్రికలు ఏంచేసాయి. ఆగు దినప్మతికలన్నా ఉండాలి.

“ఆరు పష్మతికలకు చందాదారులు ఉండవద్దా ఖో

“ఒక్కసారి ఆరు పత్రికలూ న సే అన్నీ దెబ్బతింటాయి. నిజమే! ఒక్క టొక్క టే రావాలి, ఒకొ్క్టాక్క- పత్రిక ఒక్కొక్క (వత్యేకతా, వ్యక్తి త్వమూ సంపాదించుకోవాలి.”

“ఏమిటా వ్య క్రిత్వము ౭

“పెపరురూపం, పేపరువా రలిద్చే విధానం, పేపరు సంపాదకీయం (వాపే విధానం, కొన్ని (పత్యేక రచనలూ ఉండాలి.

“*ఆం(ధ(ప్రభ నారాయణనూ ర్రిగారు పూక్‌ స్పష్రార్రీ” బని (వాసారు, అలాగా?

“బ్తసప్తున్సు ““బమ్సులో”* “కొండిడన్‌ * (క్రానికల్‌ నీరబల్‌లాంటి వి!”

“నవజ్య్యోతి"కి "పెట్టుబడిడబ్బు పెట్టనవారు ఓ పదిమంది ఉంటారు అందరూ తలో ఇరవై వేలూ వేసుకొని రెండులక్షలు చేస (పారంభింవారు,

జయలక్ష్మీ, డాక్టరు రెడ్డి, ఆఅన౦ంతకృషస్ణయ్యంగారు, డొక్టరు రెడ్డిగారి స్నేహితులు కొందరు కోనంగి సినీమా స్నేహితులు కొందరు, రియాసత్‌ ఆప చేనమామా వాటాదార్లు,

"పేపరురూపం చాలా ఆందంగా వచ్చేటట్టుగా కోనంగి స్వయంగా తాను చూసుకుంటాడు,

'మొదట పేబీ ఓక్క సారి ఆకర్షించేటట్టు ఆఅం[ధ్మ(ప్రభ చేస్తుంది? ఆంధ

కోన౦గి రగ $ పష్మతిక కొంచెం నిదానంగా నడుస్తుంది. కోనంగి ఆలోచింవాడు, ఆలోచింవాడు ప్మత్రిక (సారంభించకముం దే,

దినష్మతికకు సాధారణంగా వారానికి రెండునార్లు (ప్రపంచవా 5లళలో ఒకటి ముఖ్యమైన వ్వోర్త ఉంటుందనీ అతడు ఆరునెలలు పాత ఆంధ్రప్రభ, ఆం[రప(త్రిక్క హంద్యూ ఎక్స్‌(పెస్‌ పథత్రికలుచూచి కోనంగి ఈ నిశ్చయానికి వచ్చాడు, పది హినురోజుల కొకసారి ఓక్కటి మరీముఖ్యవా ర వస్తుందట!

నెలకు ఒకటి మరీ మరీ ముఖ్యవార్త వస్తుందని ఆతడు కేల్చు కున్నాడు. ఇక న న్రించడానికి కూడా అతీశతమయి. అద్బుతమయిన వార్త మూడునెలల కోసారి వస్తుందట.

ఈలాంటి వార్తను (గ్రహించటం సంపాదకత్వం యొక్క (ప్రజ్ఞ అని కోనంగి తన సంపొాదకులతోో సహాయసంపాదకులతో తన విశ్షానమంవా వెల్లిడిసూ చెప్పినొడు.

ఒక సంపాదకుడు $ ఆది (గహించి పిమిచెయ్యాలండీ జ

కోనంగి ; నమిలి మింగండి అనికొదు. ఆ వా ర్త చేతబట్టుకొని, ఆ వార్తకు నాయకుం. ఉవ్యరో నిశ్చయంపవలయును, (అందరూ నవ్వుడారు)

కోనంగి $ నవ్వకండి రామారావుగార్తూ మొభింబు ఆతి ముచిగుంభ నంగా అనగా సీకియశంబుగా పట్టి వినండి!

రామారావు ।; అవధారు!

కోనంగి £ ఆవ్వార్త ఆనే కావ్యానికి నాయకు డెవరో ఆయన చిత్రం సంపాదించాలి!

(శ్రీనివాసరావు : (సతి ముఖ్యవారా కావ్యము వంటిదే అంటారు. అయితే కథానాయిక కూడా ఉంటుందా ఆంద ?

కోనంగి : ఒక్కొక్క ముఖ్యవా రకు కథానాయకుడో, కథానాయికో ఉంటారుం. నాయకు వై శే నాయకిన్నీ, నొయిక అయితే నాయకుడున్నూ తెర వెనుక ఉంటారు,

(శ్రీనివాస వి ఇంధివానె హూ 'పెళ్ళివంటిదయిదే నాయికా నాయకులు 'తెరముందదే ఉంటారన్న మాట,

కోనంగి ; అడ్గదీ విషయం |!

86 కోన౦గి రావూ $ ఉపనాయకులూ, నాయికల (ప్రతినాయకుల్తూ నాయకులు ఉండవచ్చుగాదాండీ కోనంగి ; ఆ! లేకపోతే కావ్యం ఎల్లాగ ? ఒక్కాక్కప్పుడు వార్త భానకొవ్యం వంటిది కావచ్చును, అప్పుడు ఆలాంటి వగయిురాలు ఉండక పోవచ్చును. రామారావు బొమ్మ నంపాదించి ఏమిచేయమంటారు ౪ నోనంగి : దాని ఆతిముఖ్యత, పరమముఖ్యత లనుబిట్టి మన పతిక లో (పచురించే కొలత నిర్ణయించాలి రామారావుగారూ! శ్రీనివాస : మీరు “గిలిగింతలు” అని ఒక (ప్రత్యేక “శక” కాలం కొాలంం (వాస్తున్నార!, దాన్నీ లోకం అంతా మెచ్చుకుంటున్న దండీ | కోనంగి హాస్యంగా మధురంగా దెబ్బకొట్టడం, అభినయం టో నొయిక జడచినర పూలపుచ్చుతో కొట్టటంపంటిదండీ: రామా : మనం పూర్తిగా కాం(గెసుపక్షం ఆవకూడదా అండీ ? కోనంగి వ మనం ఎల్లాగొ కొం(గైనుపక్ష మె, కొని అది న్య ర్త 0 శీేయకుండా నిఖారసయిన జాతీయపక్షం. అందులో కొంగెసు ఒక సంస్థ (శ్రీవివాన ; “హిందూ” పత్షం అదేకదా అండీ? కోనంగి 1 కాదండీ. పాందూ కొంచెం సాంబారు పక్షందా, కారం జా స్తీ ఉండదుగాా పంచదార అసలే లేదుకదా : (ఆందరూ. పకపకమని విరగబడి నవ్వుతార్సు మాప (త ద్ర తే (పజలుః రెండు శాసనసభలు, మూడు [ప్రభుత్వకొర గ్‌నగ్ష 0౦, నాలుగు పత్రికొ సంస్ద ఆయిదు న్యాయస్థానాలు, ఆరురాజకీయ సంస్టలు, ఏడు సారస్వత ము, ఎనిమిది సాంఘిక సంస్థలు,

కోన ౦0గి తగి!

• ఆలాంటి ప(త్రికొ సంస్థలలో దినపత్రిక రాబీ. దినపత్రిక సంవాద కీయం ఆ రాణీకి మకుటం. వార్తలిచ్చే విధానం భూషణాలు, వారాహరులు భోజనం. రాజకీయాలు వ్య క్షిత్వం,

“పజల అభ్నిపామయాలు (పజలకే వ్యాఖ్యానంచేస విక చె ప్త్తందిం (పజల భావాలను మార్చగల నాయకుడొతు౨ది పిక, తీవంగా విమర్శి స్తుంది '(పజలను పొగుడుతుందిం (బతిమాలుతుంది.

“శాసనసభలకూ. (ప్రభుత్వానికీ మార్గాలు చూపిస్తుంది. వానిని విమర్శ స్తుంది, ఖండిస్తుంది, పొగుడుతుంది, (పభుత్వావికి వెరవకుండా సంచరినందిం (ప్రభుత్వం శిక్ష స్తే అనుభవిస్తుంది. వొారపాట్లకు క్షమాపణ ఆడుగుతుంది. గూడుపుఠానీలు, కుట్రలు బయట పెడ్తుంది. లోకులను మాయచేసే వంచకు లను బేల్చి చెండాడురతుంది పత్రికాసంస్ట,

ప్రజోద్యమాలకు కోటివిధాల సహాయం... చేస్తుంది. అభ్యుదయ మార్గాలను ఆన్వేషి స్తుంది. చందాలు వసూలుచేసి పెడుతుంది. బాధపడే మూరుమూల. (పజలక సహాయమౌతుంది. (పజలలో దాగివున్న మూగవాధ లను గంఖీరకంఠమై, ఒత్తించుకు తిరిగే వ్య కుల, సంస్థ, (ప్రభుత్వాల నిలిపి నిలిపి వారి వారి ధర్మాలు వారికీ బోధిస్తుంది.

“పిక ఒక ఆద్బుతమయిన లలితకళాసంస్థ. శిల్పము, చిత్ర లేఖి నము, సంగీతము, నాట్యము, కవిత్వము [పజలకు ఆందుబాటు చేస్తుందిం అవి ఉత్తమంగా అనుభవించే విధానం. నేర్పుతుంది.

*శ్రానే ఒక లలితకళ అవుతుంది. ఆనందం సదకూరుసుంది. ఒక చితమౌతుంది, శిల్పమౌతుంది. ఒక పరమ మాధుర్య గీత మౌతుంది విచితమూర్చన అవుకుంది. కథానిక ఆవుతుందీ, హృదయాలను కదలి వేసే నాటిక అఆవురతుంది,

ళీ బ్ర మధ్య జరిగిన పెరల్‌ హార్చరు ఒక వషాదాంత నాటికి ఈ నాటికకు సూ(తధారు డెవరు, నాయకు డెన్వరు, (పతినాయకు దెవ్వరు, ఇవన్నీ పతికిలలో ఎంత హృదయో[దేకముగ వ న్రించబిడ్డాయి 1 టోజో [పతి నాయకుడు, రావణునికన్న, హిరణ్యకళ్యపునికన్న, ఇయాగోకన్న దుర్మారుడు, ధ్వనిగ్యా వాచ్యంగా ఈ కావ్యం పత్రికలు వివిధ వ్య కిర్వా

ఏ కోన౦గి లుగా (పచోరించాయి.

“ఇది మా పత్రిక 1 ఆంధదేశంలో ఈమెను ఒక వ్య క్రిత్వంగల మహత్తర సంస్థగా చేయదలచుకొన్నాము.

“మేము ఏ సార్టీకి చెందము, భారతదేశానికి పదహారణాలూ స్వరాజ్యం కావాలని వాధినా౦. అందుకు మేము నడుంకట్టుకొని పోరాడు తాము

ఈ చ్చే ఆంధధలం, ఘా పత్రిక సంపూ ర్రంగా ఆం[నముల బిడ్డ! ఆంధ రాష్ట్రం లోటూ పాటూ లేకుండా పూర్రిగా బీహారు, ఒంస్సా, సింధు సరి హద్దు, అస్సాం రాస్ట్రాలవలె రావలసిందే. రావడానికి మా సాయశ కలా (ప్రయత్ని సాము.

“ఇదిగో ఇదే మా (పథమ పృత్రికొ ప్పస్పం, ఇది పారుజాతంలా నితశ్యయౌావనంశో, నిశ్యపుష్పితయై, వాడని పుష్పాలు దేశానికీ అర్నించ డాన్‌కీ అవతరించింది.

“ఆనాటి పారుజాతం, కృష్ణావతారం అవగానే స్వరానికి వెళ్ళిందట. మాది ఆంధ్ర దేశంలో అనంతంగా ఉండిపోతుంది. అంధ్రులకు "పేవ చేస్తుంది. ఆం(ధలోకము మము గాఢ(పేమతో ఆదరిసారొని మా సంపూక్ష నమ్మకం.

ఇది తన మొదటిరోజు నంపాదకీయాలలో రెండవ సంపాదకీయం, అది మళ్ళీ చదువుకొంటూ, దంచివేశామురా ఆం(ధ సోదరా అను కున్నాడు,

వై నందినమూ “*ఆం[ధ రాష్ట్రం ఎందుకు కొవాలిః?ొ ఆను ఫి క ఒకటి పెట్టి ఆం(ధ దేశంలోని 'పెర్టల్తూపిన్న లూ, ఆం[ధేతరులయిన పెద్దలూ, చిన్నలూ' అందరి వ్యాసాలు [(పచురించడం సాగించాడు ఆ వ్యాసాలకు వ్య క్షినిబట్టి, వ్యాసం తూవికనుబట్టి పారితోషికాలు పంపించడం సొగిం చాడు.

“ఆంధ్రులు రాజకీయంగా (పతే సక్‌ రాష్ట్రం పొంది తీరాలో అన్న మొదిటి వ్యాసం ఆంధ్రరాష్ట్ర కొంగెను ఆధ్యతలు (వ్రాశారు. “ఆంధ్రులు ఆర్రకంగా ఆం(ధ్రరాష్ట్ర విజయ నిర్వహణ చేయగలరు” అన్నది రెండవ

కోన ౦గీి లికి రోజు వ్యాసము. మూడవ సంచికలో *ఆం(ధకేజం” అన్న శ్నీక్టకింద ఆం(ధ కవులలో నవ్వులలో పెర్టల్లూ 'పెక్టలలో సవ్వులూ, నవ్వులలో నవ్వులూ, పెద్దలలో పెద్దలూ, పద్యాలూ, ఫొటలూ (వాపినవి (ప్రచు రించాడు.

“వ్యవసాయంలో ఆంధ్రదేశం భారత దేళానికి శిరస్సు” అని ఉపకొర వేతనం పుచ్చుకుంటున్న ఒక 'పెద్ద (ప్రభుత స్‌ వ్యవసామయోకో నగి వ్యాసం (వానినొడు.

ఈలా సాగించాడు కోనంగి. ఇతరులను తిట్టకుండా, ఒకరికీ మనస్సు నొవ్వకు౦డా, ఆం(ధ్రరాష్ట్ర్ర సంపాదన విషయంలో (వతి ఆం(ధ్రుడూ ఒక౫= నిమిషమూ ఏమవమరుపాటున ఉండకూడదని అతని వాదన.

మొ త్రంమీద *నవజ్యోతి! ఆంధ్రదేశం అంతటా ఒక్కసారిగా గడబిడ చేయటం సాగింది.

అవతల సరోజినీదేవి స్రీలకు జరిగే అన్యాయాలు, ద్రీల హక్కులు, భాసనసభలు చేయవలసిన మార్పులు, (ప్రజాసంస్థలు చేయవలసిన క రవ్యాలు వరుసగా (వ్రాయ నారంభించింది..

హిందూధర్మం [ప్రకొరం స్త్రీలకు పురుషుళకు విడాకులు ఉండాలా, లేదా? అన్న విషయం ఆవిడ చర్చకు నింపింది. ఓట్లు తీసుకుంది. ఓట్లు అక్కరలేదు అన్నవి ఎక్కువ వవ్చాయి మహిళత దగ్గిరనుంచే.

ఇదంతా మొగవాళ్ళ కృ్మతిమం అవి ఒక సంస్క- ర్తి9 (వాసందీ, అందుకు జవాబుగొ ఒక మధ్యవాదిని అలాంటి ఆరోపణలు స్రీఆ గౌరవానికి భంగకరం అని [(వాసింది.

(ప్రసిద్ద దేశ నాయకురాండు ఎవ్పుడూ స్తీఆవుటలో పెద్ద పెద్ద వ్యాసాలు (వాసున్నారు. భారతీయ మహిళామణులు ఎవరు మదరాసు వచ్చినో సరోజినీదే వీ, అనంతలక్ష్మీ దేవి వారి అవ్నివాయాలు కనుగొనడానికి సిద్దం,

ఆనంతలక్ష్మీ ఒక చక్కని చిన్న ఛాచూగహజణజయం[తం కొంది, చొలా విలవగత యంత్ర మదీ, వెలుగుయం(తమూ కొంది. వ్‌ (ప్రసిద్ద నారీమణి వచ్చినా వీరిద్దరూ కొరుమీద వెళ్ళడం, వారి చిత్రం (గ్రహించడం,

రీగ్రీథీ కోన౦గి

తమ ప్మతికలో ఆ రోజే వేయించడం, లేకపోశే మర్నాడు వేయించడం। ఆంధ మహిళలు ఇది మౌ సత్రిక అన్నారు.

కోనంగి అనంతలక్ష్మీని చూచీ *అనంతం! కొన్నాళ్ళకు ఈ దిన పిక పూర్తిగా మళయాళం చేసావా?” అని ఆడిగాడు

“న్సీక్ష కావలసినన్ని మొగపఠాలం. పత్రికలు లేవా ఏమిటి ౩” అన్నది,

జీ

కోనంగి ; వచ్చే (ప్రతివారా ఊప సంపాదకులు తర్షుమాచేస్తూ ఉంటారు. దానికి క్నకలిస్తూ ఉంటారు. పూర్వకొలపు భావాలుగల పత్రిక ఆయితే శీర్షికలు చిన్నవి, ఓక కొలం మాత్రమె ఇసారు. ఎంత గొప్పవా రయినా అంతే!

డౌరక్టృరు | ఈనాటి పత్రికలు |

కోనంగి £ ఈనాటి పతికలు వార్హయొక్కం ముఖ్యతనుబట్టి ఎన్ని కొలంలో నిర్ణయించాలి డాక్టరూ! కాలంలే కాదు ఆ సిక అక్షరాలపై జూ నిర్ణయించాలి, ॥

డాక్టృ రు: ఆ విషయాలన్నీ ఈనాటి ప(త్రికలన్నింటిలోనూ చూస్తూనే ఉన్నాము ఇక తా మేమిటి, కొంటె కోనంగేశ్వరరాయ బహదూర్‌ వారూ 'సెలవిచ్చేది? తమ అద్భుతమయిన, అతి నవీనమయిన --

కోనంగి £ ఆతివిచ్నిత్క చిత, పరమ మాధుర్య అశనిపాతయిక, గంధీరాతి గంనీర్‌ అనర్షళ, హృదయబాంబు సంఘాతవిదానం ఏదీ? అని అనబో తున్నావు!

డార్టృ రు ౩ నే నలా అనబోలేదు! నేను---

కోనంగి $ ఆలాంటి అర్ధం ఇచ్చేమాటలే అనబటోయావు!

డాక్షృ రు ; అలాంటి అర్జాలుగాని, ఆ. ఆర్జాలకు సరిపోయ అర్జాలు గానీ దగ్గర చుట్టాలియిన అర్జాలుగావి అనటోబేదు,

కోనంగి ; నువ్వు అనటోయిన మాటలు, అవి మాటలో లేక ఏవో అయిఉండాలి

కోన ౦0గి 00

డాక్సరు వి పాటలా పద్యాలా ?

కోనంగి $ పొట ఎకొవు, పద్యాలుకొవు, గద్యాలుకొవు, వచనాలు కొవు, పద్యగద్యాలు కొవు, నొటికలుకొనవ్ల, రాగొలుకొవు, తాళాలుకొవుం

డాక్టరు ఫి ఆపి త ప్పెష్టు మురజలు, డిండీసూలు, దాకొలు, ర్లారియొ

కోనంగి : అవి ఒక పెద్ద జంత్రగ్యాత నమ్మెళనమాలిక!

డౌక్టరు శ ఇంక చాలించి నా మాట విను,

కోనంగి ౫ అమ్మయ్యా, దారికి వచ్చాడండీ, ఇక కొనీ!

డాక్టరు వీ ఒక్కా-క్కం సైజులో రెండేసి జాతుల ఆఅతరాలు మాత్రమే ఉన్నాము, ఒక జాతి రంగు ఒత్తుగా ఉండేది. రెండోది సన్నగా ఉండేది. ఇవేకాక ఇంకొ అయిదారు జాతులు ఉండాలని నా వాదన.

డార్ట్యరుగారు ఇచే* వార్తలన్నీ సామ్యవాదులకు సందింధించినవి. కోనంగీ ఆతడూ కలసి ఒక పక్షంవారు ఇంకో పక్షంవారిని ఆడిపోనుకునే వారలకు (ప్రాముఖ్యత ఉండకూడదనిన్నీ, అలాంటి ఉత్తమ విషయాలను గురించి వచ్చిన ఉత్తరాలు (పచురించకూడదనీ నిశ్చయి ఎచుకున్నారు.

“ప్‌ రాజకీయ పక్షమయినో దొంగపక్షం కొకూడదు. అంతే మనం చూచుకోవాలి” అని కోనంగి అన్నాడు,

అసంతలక్ష్క్మీ పరీశ్తలయిసోయి, భర్తతోపాటు పషలికొలయానికి వచ్చి, తాను దిట్టంగా పనిచేయడం. (ప్రారంభించింది. భార్యాభర్హలిద్దరూ నిజమయిన సంవాదకు లయ్యారు. ఇవ్దరూ కారుమీద వసారు. ఇద్దరూ పనిలో నిమగ్నులౌతారు. మఘసూదన కోనంగుల్లూ సరో జానంతలక్షు లూ, రీయాసత్స్‌ ఒకప్పుడు డార్టరూ కలసి ఉపాహారాలకు వీదయినా మంచి కొఫీ హోటలుకు స్లో మేవారు, వేదా తవ గార్యాఅమూని కే చేప్పించుకొని ఆక గించేవారు,. కాఫీ మాతం, కొర్యాలయంలో ఏద్యుచ్చక్రిస్టవుపై నీరూ, పొలూ కాచీ అనంతలవ్కో, సరోజివీదేవో తయారు చేసేవారు,

"పేపరు ఎలాగయినా విజయవంతంగా నిర్వహించాలని వారందరూ

ఫ్రీ[్రి0 కోన౦గి సాయశ క్పులా తంటాలు పడుకున్నారు,

(పలిదినమూ వారందరూ సాయంకాలం పని పూర్తికొగానే ఏవీచికో, వాహ్యాశికో పోయేవారు లేవా సినిమాకో పోయేవారు, అందరూ కలసి అనేక విషయాలు చర్చించుకునేవారు,

పికా నిర్వహణ ఎంతయినా పని, అచి ఆ రోజుకు ముగియగానే కొ స్త సముద్రతీఠవిహార మో, కొంచం సినీమాప్రదర్శనమో, క్వచిత్‌ మృతి కాంైల శ క్రి జనిత వేగశకటవిహారమో ఒంటికి మంచిదిగదా ఆని కోనంగి వాదినాడు,

ఈ ఇరువురి దంపతుల ఆనందము చూస్తూ రియాసత్‌ ఆలీ నిట్టూర్పు విడుస్తూ వుంటాడు. తన మెహర్‌ ఇంక తనకు కొదు. తన (ప్రమ నిరర్హకమై మురిగిపోతుంది, ఆ (పేమతో తానూ హరించిపోతాడుగాకం స్త్రీలను (పేమసాము, వారి పాదాలకడ మన సర్వమూ ధారపోస్తాము, వారు మనల పేమిసారు. ఏ తిక్కవస్తుందో నిన్ను (ప్రేమించడలేదని వారంటారు. నివేదనశై సమర్పించిన (పేమామృతపూరితసునర్లకలళాన్ని వారు కొాలతన్ను తారు. ఆ అధికొరం వారిది. పురుషమల హృదయాలను విచ్చిన్నంచే సే అధి కొరం వాందిం

అతడు తెలుగులో పద్యాలు [వాసుకున్నాడు. పొటు (వాసుకన్నాడు, ఉర్లూలో ఇష్కిాయార్లు (గమగీతాలు) (వ్రాసుకున్నాడు,

“నీకై ఈ అధికారమ్ము నీకె ఈ శ

లొ హృదయ కఠినత నై లలితచం(ది

కా దృగంచలాలు అదియు కలుషసపాత (పమ నిత్యత నెట్లు కం0పించగలవు!”

అతిస్‌ ఆసదన స్నేహితులతో ఏమని చెప్పుకోగలడు, గంనీర హృదయుడు, మితభాషి, "'సరసవాది గాఢమ్వితుడు, ఉత్తమ చర్మితుడు. అతనికీ పని అంపే ఆనందము, ఒక్క నిమిషమయినా పనిలేకుండా కాలం వెళ్ళబుచ్చళేడు.. ఆందులో ఈ (పేమభంగము అంవరించినప్పటినుండీ ఒంటిగా ఉండడమూ, అలోచనా, మదీ వేదనాభరితాలై దుర్శర మై

కోనంగి బోధించినట్లు (ప్రేమను ఆంకర్ముఖం చేసకొని ఆ శక్తి

కోన ౦0గి 867 తన జీవిత మే ఆ(క్రమించేటట్లుచేన్త్‌ నిరంతర పురోగమన యోగవంకళుడు కొవాలి. తమ స(త్రికను మహోన్నత పథాలకు తీసుకు పోవాలి,

మెహర్‌ ఏమి ఆలోచిస్తుంటుంది. తమ సంకాలు తమ రాజకీయాలు, తమను. పవి[తపేమను మహాగ్నిత ప్రంచేసి ఇంకించి వేయవలసిందేనా? (పేమ సీచాశయాలకు అందసిది కొదా? (పేమ ఎట్టి కల్మషాలనబినా నాశనంచే సే శ క్రిగలది కొదా? తాను ఆమెను ఆమె తన్న్నూ ఈలా వ్యర్తంగా (పేమించు కుంటూ లేనివి అడ్డం పెట్టుకొని కూలబడిపోవలసిందేనో? తానొక మజ్యూ, మెహ రొక లెలా కావలసిందేనా? చివరా న్నా వె లా తెరిసికొంది, మెహర్‌ తన ఆంత్యదళలోనై నా తన్ను సమీపిస్తుందా? న్‌

ఒకరోజున అనంకఠలక్ష్మీ తన మెహర్‌ ఇంటికి వెళ్ళి మాట్లాడిందట = 'మెహార్‌- ఆఅంనతల క్షీ ఒకోోవాలీ వెక్కి- వెక్కి ఏడ్పిందట. ఎందుకొ దుఃఖం? కొం(గైసులో చేరంనంతమాశ్రాన తాను (దోహంచేస్తున్నాడా ఏమిటి? కొంగెసు ముస్తంలు చేసిన దోషం ఏమి? అభ్మిప్రాయధేదాలు పనికీరావొ? అంతమా (తంకో మనుష్యులు భరింపరానంత దిరోధు లఅవుకారా?

తనక్షుమా[త మా సంకం ఎంచుక్ష! తన (పేదునిధానంకోసం తన భావాలు ఆహుతి చేయకూడదా 1

కొని (పేనుతో ఒకరికొకరు నిశ్చితావిపాయాలను ఆహుతి ఇచ్చు కోడంకన్న వాటినీ. అధిగమించి, ఉ త్రదుపథా ౨లో ఐక్యం కొకూడదా? (పేమ ఉ తమపథ సంచారిణీ కాడా? వల్ల కొమకృ _ప్రికోసమే [పేమ అయితే, పశువులకు స్యంతభావా లేమిటి, ఆశయా వేమిటి? కొమవాంఛ గలిగి రెండు జంతువులు సంయోగానికి అడ్డంకులు లేకపోచే కలుసుకుంటాయి. కొమతృప్తి నందుతాయి.

(పేమ కామవాంఛ కాదు, ఇరవై నాలుగు గంటలూ మనుమ్యుడు కొమంకోసం (బకకడు, కొని ఇరవై నాలుగు గంటలు కాదుకదా ఇరపై నాలగులక్షల గంటలు (ప్రేవగోసం (ద్రతకమంటే అలా (బళకడానికి సీద్దం అవృకాడు.

రగ కోన ౦గి వ్‌

జపాను నిజ్బృంభణ మహావేగంతో ఆపరానిదై సాగిపోతూ ఉన్నది= ఫిలిఫ్పైన్సు దీవు” పూర్తిగా ఆ[కమించుకొంటున్నోడు, ఇటు మలయాలోకి దిగాడు, ఇంచ్మీమవారి సెనికబలం, ఆ మేరికావారి యుద్దబలం జపానువారి థాబీముందు సమీ నిలవలేకపోతున్నాయి. గుమ్మడికాయ తగిలినట్లు హారి పురోగమనము నిరాటంకముగా సాగిపోతూవుంది.

కస్య న్నెవ్యకాపకే రీ వేళ నాధాటివోర్వలే కీవేళ” అని బశవరాజుగా రన్నట్లు జగాను నావికొబలాలు ఫసిఫిక్కు దుహా సము[ద్రఇలో చిన్న చిన్న ద్వీపాల్ని ఆ[కమిందుకున్నాయి, వారి విమానదధాడులు దోమల ముసనురూ, మిడతలదండులా రావడమే! రంగూన్‌ నాశనమెపోయింది. సాొగినారు జపొానువారు,

ఇంగసు "సి న్యాలు వారితోబాటు భారతీయ 'సెన్యాలు వెనక్కు వెళ్ళుతున్నాయి.

ళ0దుకు (ప్రభుత్వంవారు సరియయిన విమానాలూ, టాంకలూ, తుపాకులూూ ఫిరంగులూ పంపించరూ?ో అన్న (వశ్న వేళాడు. ఆ (ప్రశ్న లోనే *జప+నును ఆరికట్ట౦డి" అసి 'పెద్దవ్యాసం డాకృ రు (వాసినాడు,

అటు ఉత్తర ఆఫికొలో రోమెల్‌ "సేనాని ఇంగ్లీషు సైన్యాలను తరుముకుంటూ వచ్చి 104] జూలై ఐదుకు ఆలెగ్దాం్యడాదగ్గర మకొంవేళాడు. ఆ సంనత్సరం స్టాలిన్‌ (గాడు సట్టుకుందామని (వయత్నించిన జర్మనులు 'సెపెంబరులో పూర్తిగా విఫలులై పోయి. £8-వ తారీఖున తిరుగుముఖం వట్టారు. నవంబరులో (ఫాను పూర్తిగా జర్మన్హ నళ మైపోయింది, డీశం బరు 1--వ తేదీని టోబూకును (బిటిషుపేనణ పట్టుకున్నాయి. డిశంబరు 24--వ తేదీని అడ్మిరల్‌ డార్హానును ఎవరో హత్యచేశారు.

104*=వ సంవత్సరంలో జపానువారు మానిల్లా ఆక్రమించుకున్నారు ఫీ(బవరిలో సింగపూరు పడిపోయింది ఏ(ప్రియల్‌రో అనంతలక్ష్మి పరీత్ష లయాయి. రంగూన్‌ పకనమైపో: ది. మాండలే పతన మైపోయింది. జపాను సేనలు అస్పాంవై పు పురో.+:ఎస్తున్నాయి ఆం గ్మపభుత్వంవారు (కిప్పుగారిని హిందూదేళానికి (ప్రభుత్వ రాయభారిగా పంపారు,

కోన (గి ప్రీ[10

(కీ స్సు రాకనుగూర్చి పత్రికలన్నీ సంపాదకీయాలు (వాసీనో ను. [కిప్పురావడ౦ దేశంఆంకా అల్లకనోలమయినది. కొందరు స్వరాజ్యపు ఛాయ లైనా వసాయన్నారు కొందరు చర్చిలుగారినీ, ఆమెరీగారినీ ఎరగనూ, దేళా నికి వవ్చేదేమీలేదు. ఇంకా రెండుమూడు కేంద్రప్రభుత్వ సభ్యత్వం భారతీయు లక అభిసాయి అన్నారు, కొందరు మోసపోకండి అన్నారు. కొందరు స్‌చ్చుస్‌ వీలు వదలకంచీ అన్నారు. (క్రిస్సుగారు నాయకుళలంద3నీ కల స.కస్నారు. మగోద్మునితో మాట్టాడారు.. రాష్ట్రిపతి ఆజాదున్తు గ్యెహూను కలసుకుర్నారు ఇయిడేఆజఎ బిన్నాగారిని కలుసు కున్నారు హిందూ మహాసభనాయకులు వీ5 సావర్కారుగొరు, శ్యాంటప్రనాదు గారూ [క్రీస్పును కలుసుకున్నారు.

(క్రీప్సుగారు కార్మికపకం మనుష్యుడు. ఆంగ్రరాజ్యంతో గాఢ ప్నేహ నంబింధం కలిగి, భారత దేశం స్వాతం[త్యం కలిగి వుండాలవి ఆయనవాదన , అందుకినే రాగాచే “స్వరాజ్యం వస్తుంది, మీర౦ంతొ ఇంగ్లడు పోపడానికీ మూటామున్లే కట్టుకు సిద్దంగా ఉండండి"”అని ఆయన ఇంగ్లీషు ఉద్యోగులతో నవ్వుతూ ఆన్నాడు, నవ్వుతూ అన్నా, ఆ నవ్వువెనుక (కిప్పుహృదయంలో ముచికుంభత ఊందీ ఆని వాళ్ళు (గహింవారు, ఆ వెంటనే వాళ్ళంతా రహ స్యంగా చర్చిలుగారికి త ౦తివార్తలు వంపారు, వెంటనే చర్చిలుగారు (కిప్పు గారిక్కి వై (సాయిగారిక్కి నర్వ-సైన్యాధ్యవపలియిన సేవెన్‌ గారికి తాఖీదులు పంపొడు,

“రాను (సధాననుం[త్రిక్సంలో ఆం గ్రసార్వభోముని సాషమాజ్యంలో రాజ్యాలు రాజ్యాలుగా నవూయనేయడాసికి ఉద్భవించలేదు అన్న నర్చెలుగారు తన హాయాదులో జాతీయ మహానభలనో పొటుసడరావా 1

“వె (సొయి, (కిపుు (టిపాశ నాటకం ఆడారు. ఆజాన న్మెహూ లకు చేతులు బోగ ౦చి చూపారు కొంగను కొర్యవక్షం ఏకో అవుతుందని ఢథ్సిలో సచూ చెశముయ్యారు. రాజగో పాలా వార్యుల వారు ఏంగోల పెట్టినా కొాం(గసువారి వల్లి గుళ్ల స్వరాజ్యం తీసుకోమన్నారు. వారి మాటలకు త ందానకానా ఆన్నారు వీ*నారు.

“కిస్స (పతిపాదనలు ఎవరికీ ఆనందం సమకూర్చవు, ఈ భయం

870 కోన 0గి కర యుద్దం జరిగే రోజుల్లో (బిటిమ (పభుక్వం యుద్దమం్మత్రిత్వం భార తీయులకు ఇవ్వకపోతే ఏమిలాభం? ఈ సమయంలో ఆపనే జరిగితే భారతీయులందరూ. ఒక్కుమ్మడిగా లేచి జపానును తమ చెతులతో నెట్టి పార వేస్తారు.

*ోకిప్సుగారి వాదన--ఉన్న 1018 సంవత్సరపు రాజ్యాంగళాసనం లోనే అధికొరాలు భారతీయులకు ఇవ్వగలం అన్నది వట్టి శష్కవాదన అని మా ఉర్హశం. (బ్రిటిషు (వ్రభుక్వం తలుచుకుంటే ఎంత సేస పార్ల మెంటులో ఒక్‌ (క త్తళాసనం పుర్టడర౦ ళ్లు

“పస్తుక౦ (పజాపభుత్వం ఆనే ఉ త్తమాశయాన్ని వట్టి వేళాకోళం చేసిన వందలకొలదీ ఆర్షిసెన్సులు పోయి నిజమయిన (ప్రభుత్వం ఏర్పడితే ఆంగ్ల ఎ ధ్రారతీయ స్నేహం ఘటది ఆయిపోవు నుుకదా!

ఈష నారు ఏమీ బాగా కేవు యుద్దం ఇంతట్లో ముగిసే సూచనలు లేవు, కొబిల్టె కౌంగెనువారూ, ముస్లి ౦లీగువారూ, (ప్రభుళ్వంవారూ రాజీ పడాలని మెము ఆశిసున్నాము.”

ఈలా నడిచింది కోనంగి (వాసిన సంపాదకీయం. ఇంతపని చేళానని, (పక్కగదిలో కూర్చుని ఉన్న భార్యను పిలిచి సంపాదకీయం ఆంతా చదివి వినిపించాడు,

“అద్భుకం ఫ్‌ అంది అనంత లమ్మీ

కోనంగి ఇటూ అటూ చూచి భార్యను ఒళ్ళోకి లాక్కొని గాఢంగా కొగిలించి చుంచెంచాగు,

అనంతలక్ష్మి కోపం అభినయిస్తూ లేచి పయ్యెదా చీరకుచ్చెళ్ళూ సవరించుకొని *ోనీమిటండీ మీధూ రత్వం” అంది,

అప్పుడు కోన౦గి నవ్వుతూ,

*పియురాలా కోపించకు

నయగారపు ముద్దుగాదు నమ్ముము నన్నున్‌

స్యయముగ నీవే మెచ్చిన

(ప్రియ ఉప్పొంగి ముద్దు పెట్టితి నిన్నున్‌!” ఇస ఆకుధారగా కందం చదివాడు.

కోన ౦గీ త్రీ!

“కదం ఎవరయినా సులువుగా రచింపసగలరు [ అని నవ్వుతూ అనంతం తన గదిలోకి పారిపోయింది.

మరకుసూదనుని 3ండవన చెల్లెలు కమలనయన్నా ఆమ అక్క చౌధురాణీ 1942 జూలై నెల్లో మదరాసు వచ్చినారు. ఇంటరు మొదటి తరగతిలో నెగ్గి రాయపురం స్పాన్టీ మెడికల్‌ కాలేజిలో చేరడానికి వచ్చింది కమల, ఆతని చెల్టెలు చౌధురాణీ పత్రికలో సని వేయడానికి వచ్చింది. ఆతని తమ్మునికోసం బిందరులోనే ఎండిపోయింది మధుసూదనుని తర్లి,

కమలనయనకు పందొమ్మిదేచ్శ. చౌధురాణికి ఇరవై రెండేళ్ళు న్నాయి కమలనయనకన్న చిన్న వాడు నుధుసూదనుని తమ్ముడు, ఆతని "పీరు ర మేళుదళ్తు, ఈ కళ్ళన్నీ వారితండడి (బబ్రహ్మసమాజంవా డవడంచేత బంగాళ (బహ్మసమాజంవారి "పెద్దల 'పేర్లు పెట్టుకున్నారు.

చౌధురాణీ ఆంతకుముందు సంవత్సరమే వి, పి, వూ్య్యాసయి ఉంది, ఆమెకు ఏమీ ఉద్యోగంలేక శ్రీ మట్నూడగి కృష్ణారావుగారు, పట్టాభిగారు మొదలగు పెద్దలు సహాయందేత ఒక బాలికా పాఠశాలలో తాత్కాలికంగా నలవె రూపాయలకు చేరింది.

ఇప్పుడు కోనంగీ, డాక్టృరూ అలోచించి అనంతలమ్మీ, జయలత్ముల సం(పదింపులతో చౌాధురాణీకి నూరు రూపాయల చీతంపై ఉపసంపాదకు రాలినీగా తీసుకున్నారు,

కమలనయన వె ద్యకళాళాలలో చేరింది. మధునూదకని కుటుంబం అ౦తా అనంత లక్ష్మీ ఇంటికి ఆనతిదూరంళో ఆలివఠర్‌వీవి లో ఒక చిన్న మేడ అఆగర్రెకు తీసుకున్నారు. కమలనయన కాలేజీ హాస్తలులో. బాలికొ భాగంలో చేరింది.

చౌధురాణ్తీ కమలనయన వడచ్చేరోజున రై లుదగ్గరకు కార్ల మీద కోనంగీ, అసంతలక్ష్మీ, మధుసూదనరావ్యూ ఆతని భార్య సరోజనీ దేవీ, డాక్టరు రెడ్డి వెళ్ళారు, వారరువురూ ఆడ్‌ వాళ్ళ ఇంటరు బండిలోంచి దిగారు. చౌధురాణీ మోము శిల్చళాస్త్రం (ప్రకారం సౌందర్యాంగ సమన్వితం అని చెప్పలేము, కాని ఆమె మోములో సౌందర్యకొంతులూ ఏవో మధుర విషాదకొంతులూ కలఠమబుక పొంద్‌ ఆమెకు కృష్ణళాస్త్ర కవిత్వ మనోహరత్వం

$్ర2 కోన౦గీి సమకూర్చాయి. అతి నున్నితమయిన ఆరోగ్యం, అతి బక్క-పలచని బాలిక, ఆమె నడుస్తూ ఉంసే వీణ తీగమీద ఏకో రాగం సంచరించిన ప్లే ఉంటుంది, న్‌

రెడ్డి ఆ బాలికను చూదాడు అలాగే నిర్హాంతపోయి నిలుచున్నాడు. ఈ మెకు కునషిద్‌ గడ్డమూూ మెహతాబ్‌ 'పెదప్కీ నసీమ కరుణపూరిత నయనాలూ ఉన్నాయి. అనుకున్నాడు కమలనయన మగవీరుడు, ఆమె ఆచ్చంగా స్నేహ(్రభలా ఉంటుంది.

“హల్లో డాక్టర్‌, మీకు (ప్రత్య్పగా రానులెండీ. మీరు బెంగ పెట్టు కోకండి ?” అని రెడ్తిగారిని ఒకసారి పలకరించి కర్యగహణలాంఛనం జరిపింది. చౌధురాణి డాక్టరు రెడ్డిగారికి నమస్కారం మాకం చేసింది

వచ్చిన వెనుక మూడురోజుల గడచినప్పటినుంచీ చౌధువాణి నవజ్యోతి ఉపసంపాదకవర్షంలో చేరింది... ఆమె చేరిన వారం రోజుల నుంచి రెడ్డిగారు ఎక్కువ (శ్రద్దగా పథతికొ కొర్యాలమానికి రావడం సాగించారు.

డాక్టరు "రెడ్డి ఎక్కువగా మధుసూదనరావు విషయం కనుక్కీంటూ అతన్ని హుషారుపరుస్తూ తనింటి కాతన్ని ఎక్కువగా తీసుకుపో సొగినాడుః

_ఆవులించకుండానే (ప్రేవులు లెక్క పెట్టగల కోనంగి డార్ట్రరుని వెంటనే అర్తం చేసుకున్నాడు, ఇన్నాళ్ళనుంచి మన్మథుడు డాక్టరు దగరకు వెళ్ళడం ఆంటే భయవడవాడు, ఈనాడు ఆ పంచాస్తు9డు గురి తప్పకుండా జుం జుం అని డాక్టరు గుండె మధ్యనుంచి తన బాణం గాటంగా పెద్ద ఈూటు పడేటట్లు వేయగలిగాడయ్యా ఆని అనుకున్నాడు హోనంగ్‌,

డొర్జరుగారికీ (పేమలేని వై రాగ్యలోలాయక ఈనాడు చౌధురాణీ వాటర్లూ యుద్దంలో ఓడించి జయమందిందమ్య్యూ అని ఆనందించాడు కోనంగి.

ఓడినాడు చివరకూ' వాడు "రెడ్డి పిన్నడూ

కోన ౦గి త్‌ ఓటమం"పె సీమిటంటు ఓడినాడు చివరకూ మా వాడు రెడ్డ పిన్నడూ! వాబురనుల వాలుగాలు డాలుతాగీ తూలెనంటు 'మేలమాడి (పాలుమాలి బేలుకొల్తు దీరుడూ వాడు రెడ్డి పిన్నడూ ! “'నెంటి మెంటు ఆంటనట్ల చితరై ర్య కశవచధారి చక్క_నయిన ప్‌ై చూస్‌ ఓడినాడు చినరకూ మూ వాడు రెడ్డి పిన్న డూ! శుకయోగిని నే నంటూ సాకుమాట లాడువాడు బుష్యశ్ళంగుడై. బాలిక దృక్కు-దారి సనడిచినాడు ఓడీనాడు. చివరకూ మా వాడు రెడ్డి వీరడూ!* ఈ సాట వినగానే డాక్తరు చిరునవ్వు నవ్వాడు, తరువాత ముచి శ)

ర్‌74 కోన౦0గి కుంభత తాల్చాడు.

“రోనంగ్యి (పేమకలవాళ్ళ (పేమపాశబద్దులయినవారి హృదయాలు నిమిషంలో (గహిసారుం నాకు (ప్రమ అనే భావం నట్టి "సెంటి మెంటల్‌ నాన్సెన్స్‌ అనుకున్నాను.ఇంతలో మా జోషీ భారతదేశంలో అందమయిన బాలికల్లో ఒక ఆమెను (ప్రేమించాడు అని వినేటప్పటికి నాకు ఆశ్చర్యం వేసింది. ఈరోజున నొ పనీ అంతే అయింది నాయనా[ో ఆన్నాడు రెస్త,

“ఈ నిషయం రియాసత్‌కూడా (గహించాడు, తక్కినవాంవంకీ ఇంకా అనుమానాలు తట్టలేదనుకుంటాను.”

*కాసీ ఆమ్సై ఉ ధైశం౯”

క: ర సేయిల్లు బంగారంకానూ! పది హేనురోజులుకొలేదు, నాయిక అవతరించి! ఏమి (పేమవేదన! వారేవాశో

[0

డాక్టరు రెడ్డికి (పేమ దావానలంలా ఉప్పెనలా, తుపానులా వచ్చి పడింది. రోగుల్ని పరీక్షీస్తూ ఉంటే చౌధురాణీ ఎదురుగుండా దర్శన మిస్తుంది. ఎవరిచైైనా ఇంచెక్షన్‌ ఇసోంటే, రాణీ కే ఇంజ్యను ఇస్తున్నానని భయపడతాడు, తాను పెద్ద శుకమహగ్షికాడు, తనది సదోపవాసి (బహ్మ చర్యం, అప్పుడప్పుడు దేహం కామవాంఛాపూరితం అయినప్పుడు ఏ నర్ఫ్సునో, ఏ సనీమా తారన్న్తో ఏ ఆమెనో తన పడకగదికి రప్పించుకొనే వాడు* ఏమైనా శుభభావం కలవారు కాబట్టిన్నీ, కొంచెం నసవాది అవటం వల్లనూ అందమయిన యువతులను, ఆరో గ్యాలనువరుకానేవాడు.. వారికి కామతృ ప్ర, ధనత్ఫ ప్రీ బాగా కఠిగించేవాడు.

ఆతని స్నేహితులకు ఈ విషయం తెలునును, కొని తక్కినవారికి ఎమీ తెలియదు. కొందరుమవూ[తం ఏ సన్యాసోతక్క, తక్కిన మానవ మాతులు [బ్రహ్మచర్య అవలంవించలేరు అని నమ్మేవారు, “అమ్మో! డాక్టరు. అలా కనబడతారు! లోతునీళ్ళు ఆతి నిర్మలం.” ఆని అంటారు,

వెనుక రోజుకోసారో లేక రెండురోజుల కొకపర్యాయ మో పత్రికా కార్యాలయానికి వచ్చే డాక్టరు ఈ మధ్య రోజుకు రెండుమాట్లూ, మూడు

కోన ౦0గి 5 మాట్లూ: రావడమో లేకపోతే వచ్చినప్పుడు రెండుగంటలపాటు వరసగా (వాస్తూ తన కొలం ఉపయోగించడ మో (వారంఖించాడు,

కోనంగి నవ్వుకుంటూ. రెక్డికో “కాలక్షానము లేనివారుగదరా కామౌస్త్ర. సంండితుల్‌” అన్నాడు.

రెడ్డి నవ్వుత్తూ చోనాయన్నా ఈ (పేమ ఆనేదీ మా చెడ్డవస్తువులా కనఐడుకోందే! నా మకి పోగొట్టింది ఆమె దేహం కొడు, ఆమ అందం కాదోయి నా మతిపోగొర్రా, ఆమే, ఆమె సరస్వ మ అన్నాడు,

“ఓ పిచ్చివాడా! నన్ను ఆరోజుల్లో పిచ్చివాడనని వేళాకోళం చేశావ్‌, ఈరోజున తెలీసిందేం! *తనవరకూ వ స్రేగాని ధర్మాలకు ఆర్జాలుండవు "ఆన్న మాట వృధా అనుకున్నా వా?

“అఆ బాలికలో ఏమి ఉంది? నన్ను మతి లేనివాజ్రి చేసిపార వేసిం దే!”

“నిన్ను మతిలేనివాణ్నిగా తయారుచేసే శ క్రింది.”

“నామాట ఎప్పుడయినా వస్తుందా?”

“నీమాట అక్కడ ఎందుకు వినజడుకుంది మాక! నువ్వు వస్తే వినబడుతుంది.

“*సంక్రోషి౦చామువే! ఆ బాలిక ఎప్పుడయినా తెస్తుందా?

“ఆ బాలిక నీమాట ఎందుకు తీసుకురావాలి?ి

“నేను ఆ వాలికమాట తీసుకురావటంబేదా?”

“నువ్వు ఆమెను (పేమిస్తునావు గనకనూ!”

• ఆందుకనే అడీగానయ్యాస్వామీ[”

“నిన్ను (పేమిస్తోషంపే ఆ అమ్మాయి నీ మాట తీసుకువ సుందికదా

ఈ ్రమ్సు ఆమా!”

“డదు! డమా[ోో

“చెప్పవయ్యా!”

“ఆ అమ్మాయి ఏవో మాటవరసను నీ మాట ఎ త్తినమాటి నిజము”

“*పనమిటా మాటలవరస?”

5 డొక్ట్సరుకు మతిపోయిందా? అని నన్నడీగిందిలో

$76 కోన ౦0గి

“ఆ! ఈ 'పేపరుకు ఇంతడబ్బు పెట్టాడు. ఆయనకు మతిపోయిందా?” అసి ఆడిగిందిం

ఖు క్రాఖ”

ఈష 0కొ, ఏమిటి? ఇదేమన్నా ఇర్టీలోకి సాంబారు వడ్గించడంటయ్యా?

“చెప్పుదు స్వామీ!”

“చెప్పుతాన్‌, సామీ!”

“ఆడవాళ్ళ మనస్సులు అతి విచిత్రాలూ, సినీమా చితాలూను, ఆమె మనస్సులో ఏమి ఉందో?”

“సరేలే! మనుష్యుల్ని వీడిపించడమంటే, మనకు చాలా సరదాదా $”

“*ఏడవడ మెందుకూ నవ్వమంటూం౦ టే”

“ఏదిచూచీ నవ్వడం?”

“ఆ అమ్మాయినిచూచి!ో

కళ ట్రా అమ్మాయిహృదయం తెలరియం దేశ

“నేను మూడు నాలుగు రోజులలో నీకు ఏ విషయమూ చెపాను గాదా

కసా లగు దో జులా[ో

“ఆగు! ఆమా(తం విరీక్షణ చేయబేవా? (పేమ కొలాతీఠం తొందరో పడి దాన్ని గడియలలోకి లాక్కొాసానంటా వేమిటి?ొ

రెడ్డి విట్టూర్చు విడుస్తూ వెళ్ళిపోయాడు. ఆ ర్యాతి కోనంగి చొధు రాణీతో ఏదో లోకాభిరామాయణంవేసి కూర్చున్నాడు.

ఈ పాంధ్రూ! ఎల్లావుంది ప(తికొ ఉపసంపాదకత్వం?”

ఈ జ్ర ద్ర గమ్మత్తుగా ఉంది. చిన్నన్నయ్యా!”

“సిక్ర విసుగురావడంలే దుగదా!”

“మ్పెదటకొంచెం వినుగుగా ఉండేది. తర్వాత తర్వాత ఉసిరి కాయలు తిన్న పై”

“అబ్బా చాలా బాగుంది. మాడాక్ట్రరూ, మా ఆత్తగారూ. ఈ పత్రిక ఆరంభించడం నాకు కోటివేల సహాయం అయింది*

కసీ రే ని ట్రా అన్న కో?”

కోన౦0గి ఫ్ర? 7

“అన్న కృత జత వరించలేను. డాకరుజన? కూ నాకూ ఎంత ఉప

ణ్‌ ళ్‌ ణు ట య కొరం చేస్తున్నాడు?”

“ఎవరీ డాక్షరు అన్నా?

ఈనాక్ర్ర (పాణ స్నేహితుడుో

ఎన్నాళ్ళనుంల మీ ఇద్దరి న్నహం౦?

“ఇక్కడకు వచ్చినప్పటి నుంచితో

“ఏమిటీ, ఇక్కడకు వచ్చిన తరువాత నే[ో

“ఏమి చేస్తూవుంటాడు?ో

ఉపగ్రివ డ్రాకరు అని సీ (పశ్న? ఆతడు అమృతం కలవాళ్ళలో

కూ ఒకడు!

ఈస్యచేర్చాన్ని చిన్నవదిన ఎంత అంద మైంది?”

ఈన్సా అదృష్ష్న౦, పలుతోము పులకు చెదు ఎక్కి రే, సంజీవకరణి దొరికినట్ల యింది.”

“*ఆద్పుగో వదినే వసోందిలో

ఆఅనంతలవ్మీ పరుగువ వచ్చి, రండి, మనో(బౌన్‌ * చమడమీదనుంచీ (కింద పడింది!” అని వగరుసూ చెప్పింది.

(బెన్‌ అనంతలక్మ్‌ కుక్క, ఐ5్‌ స్పావియల్‌ మేలుజాతికి చెంద నది. నేబిలు రంగు, ఎరుపుదొచ్చుతో ఎ[రఎలుగుబంటిలా ఉంటుంది. దాని కంఠం లోని స్వనము. మేఘగర్జన మే! (బౌను. గుణాలన్నీ ఉత్తమ మైనవి. దానికై పిర్పాటు చేయబడిన కుర్చీలోనే అధివసిస్తుంది. _అనంతలక్ష్మీ "స్నేహ్‌తు లెవ్వరు వచ్చినా ఏమీ మాట్లాడదు. కొ తవారు గుమ్మం ఎక్కు డొనకీ వీలులేదు. పోర్చిలో నిలబడవచ్చును, కారుమీదవ స్తే వరండాలోకి వచ్చి ఆక్కడ ఉన్న పర్చీలలో కూర్చోనిస్తుంది. తర్వాత హాలులోనికి వెళ్ళి అక్కడ తన ఆసనం. అధివసిస్తుంది. [కింద పడుకోదు. ఎప్పుడూ తనక్షై కేటాయింపు చేయబడిన కుర్చీలలోనే అధిసిస్తుంది, విశ్రాంతి తీను

త్ర్‌8 కోన ౦0గి కుంటుంది.: (పకృతి బాధలు తనతై నిర్మాణం చేసిన దొడ్డినో తీర్చు కుంటుంది. వేళకు తన భోజన (ప్రదేశానికిఫోయి భోజనంచేస్తుంది. ఎముకను సాయంకాలంలో కొరుక్కునేందుకు తోటవెనుక ఒకచిన్న ఆరుగు చేరుతుంది.

“ఈ స్పానియల్‌ కుక్కుతోబాటు డాల్మేషియన్‌ కుక్కను ఒకటి కొనండి గురువుగారూ!” అని అనంతలక్ష్మి భర్తను అడిగింది.

“అనంతం! నా కీ కక్కులనంగతి పూర్తిగా తెలియదు. ఎందుకు ఈ 'పెద్రజాతి కుక్కలు? ఆస్ట, ఐఇళ్వర్యమూ అందరికీ సమానం అయితే కుక్యాలే అక్కరలేదు, మన బంగారాలు నగైై రాలు కాపాడడానికే. ఈ కుక్కలు!”

“కుక్కలు ఒకవధంగా మనుష్యులకు అనందం ఇనాయి, కొన్ని జాతికుక్కంలు మనుష్యులకు ఎంతో సహాయం చేసాయికాదా?”

“అవును. వేటాడేందుకు, నీళ్ళలో పడిపోయేవారిని రక్షించేందుకు.”

ళస్ట్సి జ్ర నన్ను "హెళన చేయనక్కరలేదు. నాకు మంచిజాతి కుక్కల్ని చూసే ఆనందం”

న్న *ఏనిటా మంచిజాతి అనంతం?” “కక్క-జాతులు మనుష్యడజాతులకన్న మంచివి. (గేట్‌ దేన్‌, (గేహౌండు, బ్లడ్‌ హౌండ్‌, వాటర్‌ హౌొండ్‌, హోారియట్‌, “"చ్మరియల్‌ జాతులు. అందాల కుక్కలయిన పోమరీనియన్‌్‌ వగయిరాలు, 'ెకింగీస్‌, జపొనీస్‌, (గిషాంస్ప వగైరా వగై రాలు

“దాలు (ప్రాజశ్వరీ చాలు! కుక్కళాస్త్ర (గ్రంథాలు చాలా చదివి నట్లుంది.”

ఆ తర్వాత కోనంగి డాల్మేషియనూ కొనలేదు కూలిజాతి కుక్కనూ కొనలేదు. కొని [బౌనుకూ అతనికీ ఎంతో స్నేహమయింది,

అలాంటి (బౌన్‌కు ఆపత్తు ఏదో జరిగిందనగానే పరుగెతి నాడు కోనంగి. (బెన్‌ కులాసాగానేఉంది. ఏదో కొంచెం గీచ్కు పోయింది, అంగే!

“నా తల్లి రా! నా తండ్రి రా! దెబ్బ తగిలిందాళిఆని కళ నీళ్ళతో అనంతలక్ష్మి (బ్రౌనును గట్టిగా హృదయానికి అదుముకుంది.

[బౌన్‌, కులాసాగానే ఆడుకుంటూ ఉన్నది, ఆందరూ పత్రికొకార్యా

కోన ౦గి ర్ర్‌/9 లయానికి వెళ్ళినారు.

అనంతం కొంచెం మననులో నీనో బాధపడుతూ ఉన్నది, కోసంగి తనభార్య కుక్కవిషయం మనస్సులో ఖేదపడిందనుకొని ఏవో నాలుగు మాటలు ఊరడింపుగా పలికినాడు, అతడు ఆఫీసులో సంపాదకీయంలో సడినాడు,

మహాత్మాగాంధీగారు (కిస్పుగారి రాయబార షరతులకు ీరాదోయటు తారీకు వేసిన చెక్కు అని పేరు బెట్టారు. అంపే అది ఒక (పామిసరీ నోటువతటిది అని కోనంగి అన్నాడు* చిన్నసిల్లవాళ్ళు కోరికకు సమాధా నంగా “*లేవుి అని ఇంటిగోడమీద రాయడంవంటిది అని కోనంగి హేళన చేశాడు, “క్రిప్ప'గారు. వట్టి కట్రిక్స" గారిలా ఉన్నారవి నవ్వాడుం చర్చలుగారికి చర్చలు ఆంటే మహాఇష్న మన్నాడు. కొబిట్టి (ప్రభుత్వం సంప్రదించి వారితో కలిసి యుద్దం కొనసాగించాలన్నారు.

డాక్టరు రెడ్డి వచ్చి కోనంగి గదిలోనే కూర్చొని, *నమిచేశావోయి నన్ను గూర్చిన రాయబారాన్ని![ొ అవి అడిగినాడు.

“ఈరోజే [పారంభించానుో

“* ఎంతవరకూ వచ్చింది?ో

“అమెకు ఒక మైలుదూరంవరకూ వచ్చింది ”

“ఆంతదూర మే?”

“ఎమయ్యా, ఇదీవరర్యు మూశువందలయమైళ్ళదూరంతో ఉన్న రాయ బారం మైలుదూరంవరకూ రావడం వాయువేగాన్నంటావా, మనో వేగాన్నం టా వా”

ఈస్‌ బ్లో త్వరగా చెప్పు నాయనాః

“*సల్సి విరహతాపం! దీనినిబట్టి తమకు కొంచెమన్నా అభ్మిపాయాలు వమాూరాయా?”

“ఎ. అభిపొయాలుఇో

“పేమనుగూర్చి[ో

శవెుని?”

"పమ పారిపోవుతనమన్నావు. (పేమకథిత్వం పారిపోవు కవిత్వం

ల 80 కోన౦0గి

“నా ('ఫేమునుగూర్చి నాకు కవిత్వం [వానుకోవలసిన అవసరం ఎందుకు రావాలి? అది అద్భు వేయించి అందరిమీదా రుగ్దడ మెందుకుఖో

“రుగడమంటావు, కవిత్వం ఆముద మనుకొన్నావ్నా అవునెయ్యను కొన్నావా. అమృళాంజన మనుకొన్నా వా?”

“*ఆస్నీ ఆఅనుకోవాలె, మీ (పమకవిత్వాలు చూ స్తే”

“రలు. వ్మెరివాడా, నీ _పేమవల్ల నీకు ఆనందం కలిగితే దానివల్ల కళారూసం సృష్టించ వాంఛ కలిగితే అలా కవిత్వం ఉద్భవి స్తే, నీ భావాబే సర్వమానవ భావాలుకాబిట్టి, వారా కవిత్వం విని రసానందం ఆనుభవి స్తై, ఇదంతా పొరిపోయేతనం అంటావు, నీ పేమ పారిపో మేకనం కాదూ? ఆందరి [ప్రేమలూ పారిపోయేకనాలు కొవూ? ఈ పారిసోయేతనాలు. పనికి వసపాయా! కళలో పారిఫోయేతనాలు పనికిరావూ?”

“ఇంత పెద్దరెక్చరిచ్చావు, నాడి సరిగ్గా ఉందో లేదో నన్ను చూడనీ!”

ఈస్హా "ర్రేక్స్స్‌ జబ్బు లేదుగాని సిక చే పేటట్న్లన్నది, నాలుగురోజులు వరుసగా ఆ ఆమ్మాయిని కనుకో్కోక ఫో శే.”

డార్స రు నవ్వుకుంటూ వెళ్ళిపోయాడు. ఆ సాయంకొలం కొనంగీ? ఆనంతలక్షీ, మధుసూదన సరోజినీ చొధురాణీ అందరూకలిసి సిసీమాకు పోయీరు., రండు మూడు సారులు చౌధురాణి వనుకసీటునోనుంచి, ముందు సీటులో కొరునడుపుతూఉన్న అంనకలక్ష్మీ (ప్రక్కను కూర్చునివున్న కోనంగిని *ఆన్నా! ఏమవుతుందంటావు ,[క్రిప్పు రాయబారం? అని అడిగిందిం

అనంతలక్ష్మి (క్రీగంటితో ఈ దృశ్యమంతా చూసింది. సళ్ళు బిగపట్టి కారు సినిమాహాలుకు పోనిచ్చింది.

రి

ఆఅనంతలవ్న్మీ సినీమాలో చల్లగ్యా చప్పగా కూర్చున్నదని ఎవ్వరూ: చూడలేదు. అది పత్ని సినిమా. సారథీవారి సారధి రాదుబ్రహ్మాంగారు సారథిత్వం వహించిన “రూపవాణి” శిలప్పాధిళొరగాథ 'తెర మీద శెక్కిన

కోన ౦0గి ఫ్ర చ్మికంం. సెట్టింగులు, అలంకొరాలు అతిచక్కగా ఉన్నవి, తారాగణం ఆకొశంటో నిర్మల నీలాకాశంలో తారే, సంగీకం ఫరవాలేదు. సారథికం (టళిభతో నడిచింది. కొని కథ మా[శం చితానికి అనువై నదికొదు,

ఆం(ధ దేశంలో పెద్ద (పదర్శనళాలలలో పదహోరువారాలన్నా చి[తం నడిస్తే డబ్బు వచ్చించన్నమాపే, ఆడవాళ్ళు చిితం చూడడానికి వచ్చి సహోలంకా ఏడుపులతో వింపికేగాని ధనం వారలుకట్టదు, ఆడవాళ్ళు హడలి చేజారై రావడం మానిచే, ఆరురో జుల్లో సినీమా (పదర్శనం ఆభిరు.

ఇవన్నీ ఆలోచిస్తూకూర్చున్నా డు కోనంగి, అనంత లక్ష్మీ భర్య మోయు మూడునారులు చూచింది. ఆలోచనాడీనమయివున్న ఆతనిమోము ఆ కను చీకటిలో వవరో ఒక కొత్తవాని మోములా తొచింది. ఆనంకలక్ష్మి హ్యూద యంలో రాదోయే వాన మొదటి చినుకులా ఆనుమానపు రాళ్ళవాన మొదటి రాతిచినుకు పడింది.

"పేపశచులో సంపూర్ణంగా మునిగి పోయి తన్ను మరచిసోయినారా! బందరులో తన్ను అక్కా అని పిలిచింం చౌధరాణ్‌ ఈ రోజు “అన్నా, అని కోనంగిరావుగారిని పలకరిసోంది. ఏవో రాజకీయాల వాద (పతివాదనవే గాని [పేమసంభాషణలలో, [పణయవిలాసాలతో ముంచెళ్తు తన మనో నాయకుడు ఈ. దినాలలో దూకంగా ఉంటున్నారు, ఆమె ఆరెండు మూడు సారులు కోనంగి చౌమ్రూూణితో ఏవో రహన్య మంధ్రాంగాలు సలుపుతూ ఉండడం ' చూసింది,

ఆనంతలక్షి చిత్రంలో కూర్చోలేకపోయింది. చటుక్కునలేచి, అప్పుడే వసానని బయటకు పోయింది.

కోనంగి తన. భార్య ఎందుకో వెళ్ళిందనుకున్నాడు, అయిదు నిమిసాలతో కథాధాగాల అనునరణలో నిమగ్నుడయ్యాడు. పదినిమిషా అయింది, అనంత లర్మ రాలేదు అఆకతనిమనస్సు ఏ౦దుకో చెదిరి మళ్ళీ కథవైపు (పసరింపవేదు.

ఇరవై నిమిషాలబిందిం అనంత లక్ష్మీ రావేదు, నినో కంగారుపుట్టె లేచి దియటకు వచ్చి, తన భార్య కారు ఆప్పచేసివుంచిన స్టలందగ్గరకున స్తే,

889 కోన ౦0గి కొరూలేదుు అనంతమూ లేదు. కారువేసుకు వెళ్ళిందా? వెశే ఇంటికేనా, లేక ఏదయినా వనిమీద ఎక్కడిసై నా వెళ్ళిందా? అలా వెడిచే 'స్నేహితు రాండ _ ఇళ్ళకుమాతం వెడుతుంది. ఈమధ్య తనతో చెప్పకుండా ఎక్కడకూ. వెళ్ళటంలేదే! వంటో బాగుండక తక్కినవారి ఉత్సాహం పాడుచేయడం .ఎందుకని ఆమె వెళ్లి పోయిఉంటుంది! అతడు గబగబ బస్సు ఆగేచోటికి పోయి బస్సుఎక్కీ- యింటికి చేరినాడు, గదిలో మంచంమీద ఆనంతం పడుకొనిఉంది. జయలక్ష్మీ కుమార్తె పక్కలో కూర్చుండి, కొఫీ తాగమ్మా అని (బతిమాలుతూ ఉన్నది.

కోనంగి వస్తూనే “ఏమిటండీ ఆ త్తగారూ? అనంతానికీ వంట్లో బాగా లేదా ఎమటిఇో అని కంగారుగా మాట్లాడి మంచందగరకు ఉలతెకినాడు, జయ లక్ష్మీ *అమ్మాయిచేత మందు. తాగించు నాయనా! నాకు పని ఉంది!

“అసలు ఏమిటి? డాక్టరుకు కబురు పంపినారా ౯

“కంగారుపడకు, ఏదో కొంచెం తలనొప్పిగా ఉందంది” జయలక్ష్మీ వెళ్ళిపోయింది.

కోనంగి భార్య[పక్క_ను కూర్చుండి, ఆమె నుదుటిపై చేయివై చి చూచాడు, నాడి చూచాడు, నాడి ఏీదో కొంత వేగంగా ఉంది. కొని జ్వరం ఏమీలేదు. కోనంగి ఆమెను దగ్గరగా లాక్కొని, మోము తనవైపు తిప్పు కొన్సి ఆమె కన్నులవెంట నీరు ధారగా (ప్రవహించడం చూచ్చి *అనంతం!” అని తన కళ్ళలో నీరు తిరిగినంతపసని కొగ్గా ఆమె కన్నులు చుంబిం చాడు,

మూసిన కన్నులు అనంతం తెరవదు, భార్యను మరీ హృదతూనికి అదుముకున్నాడు,

“క్రాష్‌ (త్రాగు అనంతం 1

అనంతం పౌట్లాడలేదు

“దాగా లేద్యా కొపీ సయించలేదా?

ఆసంత౦ మాట్లాడ లేదు, కోనంగికి ఆదుర్దా ఎక్కువయింది,

“సివంట్లో బాగా ఉండలేదా? వెంటనే చెప్పు మన డాక్ట్రరుగారిని పిలుచుకువసాను.ో

కనోన౦గి ర్ర్రి్లీ

“నాకు తలనొప్పిగా ఉన్నది, మీకు డ్‌శ రి స్తే నన్ను మాట్లాడించకండి. నాకు కాఫీ వస్తు, డార్టహా వద్దు. మీరు కాసేఫ పడుకోనివ్వండి. నన్ను ఎవరయినా ముట్టుకుండు నాకు తేళ్ళూ జెరులూ పాకినట్లుంది.

కోనంగి కొంచెం కించపడి, లేచి విద్యుూపం ఆర్పిచేస్తి దూరంగా ఆ గదిలో ఉన్న నోఫాడై కుంగిపోయి కూర్చున్నాడు.

అనంకానిక్‌, ఎప్పుడూ పెంకీకనంలేదు. ఆ బాలికకు తనపై ఉన్న (పేమ అనంతము, జగదద్భుకముకదా! నిజంగా జబ్బుచేసిందా? వ్ర గోర పిల్లవడం ఎత వంగో వాగుండకపోయిన్నా ఏదో అనుకొంటుందేమో. పసి తనం వదలనీ ఈ పరచు సుందళిలోన ఏవోగా ఉండడంవల్ల ఆది తెఫ యక్ష చీకాకు పడుతుందేమో. అనుకున్నాడు.. ఈ వదారికకు తెలియకుండా డాశ్తరుకు కబురుపంపిలే? తీరా ఏ అజీక్ష మోచే స్తే తలనొప్పి వచ్చిందేమో? హాస్యం చేసీనా, ఈలాంటివాటిళ్లో ఛాందసము మంచిదేమో

ఇంతట్లో “అనంతం అక్కా!* అని ఛామరాజ్కి*నీమిరాకోనంగి! *

అని మధుసూదనుడు. ఇంతలో ఇద్దరూ “మామయ్యగారూ!” అంటూ సరోజినీ “వారెవా! ఏమి దంపకు౩౦త* అంబూ కమలనయనా చకా వచ్చారు.

జయలక్ష్మి హాలులో నికీవచ్చి “అమ్మకి వంట్లో కులాసాగా లేదు, అక్కడె ఉన్నాడు కోనంగిరావగారుో అన్నది.

అందరూ అనంతలక్ష్మి గదిలోనికి వవ్చారుం వీళ్ళు వస్తున్నారని కోనంగి స్విచా నొక్కిా=నాడు, ఆనంతలక్మీ భర్త దిపం వెలిగించే లోప్పనే గబగబ చికటిలో మోము దుప్పటితో తుడునుకొన్ని కళ్ళు మూసుకొని ఉంది.

దీపం వెలిగింది. ఆందరూ గదిలోకి వచ్చారు. మధుఘూదనుడు కోనంగిని చూచ్వి *ోవమరా! ఎల్లావచ్చావు? నువ్వు వెళ్ళావు, పదినిమిషాల తర్వాత ఎమి. జరిగింది బాబూ ఆంటూ బయటకు వచ్చాము. అప్పుడే కారు నా! పం మీ ఎట్లా వచ్చావు ₹

8 నింగి వ సను బన్నుమీడె వవ్శాను. నువ్వ; ఎలా వవచా+వని నన్నాక గ్రాల్లే అడుగుతావేమి + స్వ వ “గ ఐ

లి8ి( కోన ౦0గీ

మధు ? ఆనందం మాతో చెప్పినాడు, “మా చెన్లెలు ఒక్కతే డై 9వు చేసుకుంటూ వచ్చింది వంట్లో బాగుండలేదుకూడా![” అని మాతో చెప్పాడు. ఏమిటో, ఎందుకో అని కంగారుపడి ఆ కారుమీద పరుగెత్తి

౮

ఎప్పుడూ సంతోషంగా ఉండే కోనంగి ఎంతో కుంగిపోయినట్ల

• బదర్‌! అల్లా కు౦గిపోయినట్లున్నా వు?” చౌధురాణి ఎప్పుడూ ఇంగ్నషులో మాట్లాడుతుంది. ఇంగ్లీషులో బావను ఇం్మిషువారు “దర్‌” ఆనే అంటారు. ఆమెకు కోనంగి వరువకు బావే! చిన్నతనాన్ను౦చీ కోనంగ్‌ మధుసూదనూ *ోబావా! బావో అనుకునేవారు. చొధురొణి తెలుగులో మాట్లాడినా కోనంగిని *(బదర్‌” అనే పిలుస్తుంది.

ఒక బాలికను ఎవరయినా (ప్రేమిస్తే ఆ విషయాన్ని ఆ పురుషుడు ఏంత రహస్యంగా దాచుకున్నా, ఆ బాలికకు హృదయంలో ఆ విషయం: స్పర్శ్గత నందుతుంది. చౌధురాణికి డాక్తరు రెడ్డి వ్య్చాదయం అర్హమయింది, డాక్టరు రెడ్డి ఆమెకు ఒక విచిత్ర వ్య క్రిగానే కనిపించాడు. ఈయన కమ్య్యూ నిస్టు ఆని కోనంగిరావు అన్నాడు.. బాలామంచివాడు, పేరుపొందిన డాక్టరు, సంస్కారి అనీ కోనంగి (బ్రదర్‌ అన్నాడు.

మాటయాసా, ఇంకొ ఒకటీ రెంకు విషయాలలో తప్ప డాక్టరు రెడ్డి గారు [బాహ్మాణునిలా ఉంటాడుం (దబాహ్మణుడు కొదా అన్న (ప్రశ్న తన "70దుకూ? తనకు కులాలూ, గొడవలు ఉన్నాయా? రెడ్డి ఎవరయితే తనేమి అనుకుంది.

కొని ఎదుట ఒక హృదయం అమిప (పేమతో వీణతీగళై (మోగుతూ ఉంటే, ఆమె హృదయంలో [క్రుతితీగలే ఉంపేే అవన్నీ [ప్రతి స్పందన అయి (మోగవలసిందే ర్‌దా!

రెడ్డి తనజోలికి రాలేదు. తన ఎదుటకు వచ్చి నాల్లయిదుసారులు మా[శం అందరితోపాటు కూర్చున్నాడు, ఏదో మాట్లాడినాడు.

కోన ౦గి రి్‌[్రిగ్ర్‌

రెడ్డి అందరితోనూ అతిచనువుగా మాట్లాడవాడు, ఆమెతో సాధాక ణంగా మాల్హాడడు. ఆ విషయం ఆమె గమనించకపోలేదు.

ఆమెకు డాక్టరు వై విషయం ఎందుకో అసమానం మనస్సుకు రావడం (వారంభించింది, కొన్నాళ్ళకు ఆ రావడం. కొంచెం కంగారు పెట్టడం (వొరంభించిందిం

ఆఅందుచెత చౌాధుంాణ్‌ పదిసార్లు తన సోదరునితో సమానుడయిన కోనంగి దగ్గరకు రాసాగింది కోనంగి చిన్నతనంలో అంపే పది, పన్నెండు పదమూడు. ఆ (ప్రాంతాల నిన్ను పెళ్ళిచేసుకంటాను కోనంగినావా!” అనది, పధ్నాలుగు, పది హేను సంవతృరాలతో మాట అనకపోయిగా కోనంగిని [పేమిస్తున్నానని ఆనుకుంటూ ఆకన్ని (ప్రమించినదానివకె నడతలో చూపించేదిం

కోనంగి నవ్వుకుందూ ఉండేవాడు, ఎప్పుడూ కలుసుకుందూ ఊన్నా కోనంగికి [పణయలేఖిలు (వాసి చెల్లెలు కమలనయనచేశ పంపింపేదిః ఆవన్నీ మభుసూదనునకు చూపిస్తే కోనంగ్స్‌, మధూ ఇఇ సరూ నప్వుొవేవారు. “సోనీ మా చెళ్లెలిని పెళ్ళి చేనుకోరాదటా?ోొ ఆవి మధు కోనంగిని అడిగే వాడు. కోనంగి *ఒరే! నాకు చెల్లెళ్ళ వేరు, వీరిర్దరూ నా చెస్పైన్న. చౌడు నన్ను వీజంగా (పెమిస్తుందనా నీ ఊసైశం! ఆదీ జర తియ్యటి ఫాషన్‌ అన్నాడు,

ఇంటర్‌ చదివేరోజులలళో ఆమెక కోనంగిమీద [ప్రణయం పొగ మంచులా మాయమబుంచి. ఆ మొదటి దినాలలో కోనంగిని చూడవకానికి సిగుపడి ది తర్వాత కలుసుకొని ఆ గొడవమానేసి ఇతర విషయాలు మాట్లాడెది,

ఇంతలో కోనంగి మదరాను వెళ్ళిపోయినాడు,

మదరాను బయలుదేవేరోజునే చాధయరాజణీ కోనంగికి కతమాపణ న! త్త 0. (వానీంది,

“ఆన్నయ్యూ! నువ్వు నన్నుగురించి ఏమీ తప్పు అవ్నిాాయం పడ వద్దు. నేను నీకు అనుంగు చెల్లెలిని, నువ్వు నీ ఉత్క్బాష్ణ (పేమకోనస్న నీ ఏకగక్భజనిత అయిన చెల్లెలిగా చూచూొన్నావు, నా కొ రోజులు చిన్న

న086 కోన ౦0గి తనం. ఈనాడు నేను (ప్రపంచాన్ని సరీగా అర్హం చేసుకుంటున్నాను. అన్నా! నాపు ఇద్దరు అన్నలు, ఎప్పుడూ నీక అనుగు చెలిని, నీ (సియసోదరి చామో

అని [వాఎంది. ఇది చూచి కోనంగీ కళ్ళు చెమరించగా నవ్వు కున్నాడు. ఆ బాలిక (వానిన ఉత్తరాలన్నీ తగలవేస్కె ఈ ఉ శరంమా (తం దాచుకొని మదరాను వచ్చినోడు.

అలాంటి చొధురాణీ తనలో తనకు అర్హంకాని పీవేవో ఊహలు ఉద్బవి ప్తె అవన్నీ చెప్పుకుందామని తనకు అన్నకన్న అన్న అయిన కోనంగి దగరకు చేరింది. కాని ఏమీ చెప్పలేదు,

నేడు తన (సియ మైన వదిన ఆనంతలక్ష్మీ ఆలా ఉండడమూ, తన అన్న ఏదో దిగాలుపడి ఉండడంచూచి ఎంతో దిగులుపడింది.

ఈలోగా మధుసూదనుడు కారు తీసుకువెళ్ళి డాక్టరువెడ్దిని లాక్కొని వచ్చాడు,

డాక్టరు అనంతలక్షికి జ్వరం. సంగతి దూచి, నాడి పరీక్షచేని ఏమీ లేదు కొద్దిగా అజీర్తి చేసిందని ఆయన హాలులోనికి వచ్చి కూర్చున్నాడు. అక్కడకు మధుసూదనుడూ, కోనంగీకూడా చేరారు,

డాక్టరు : కొంగను కొర్యవర్గంవారు (బిటిషువారిని దేశం వదలి నడవమన్నారు. [(పభుక్వాన్ని ఈ దేశంనుండి నడపడాని! తీర్మానం చేశారు, ఆది ఆగస్టు మొదటివారంలో బొంబాయిలో జఏ౦గే అఖిల భారత జాతీయ మహాసభా సమితి ఎదుట పెడ్రారట,

కోనంగి £ అవును, పెట్టరా?

డాక్సరు £ “క్విట్‌ ఇండియా విధానం లేవదీశాడు గాంద్‌జీ.

మధు ః ఆదే మహాత్మాజీలోని మహాశ్రు, దేశం కుంగి ఉన్నప్పుడు ఒకొ్కా క్యా (కొత్త భావం (పజలలో విసురుతాడు.

డాక్టరు ; రాయిలా!

కోనంగి 2; ఆమృతఘుటికలా!

డాక్టరు ; మీ మహాత్ముడు జపాను యుద్దాన్నిగూర్చి అలా (వాకా

కోన ౦0గి 867

దేమిటి?

కోనంగి £ ఏమి (వాళాడు? కానయిశే జపానుకు వెళ్ళి వాళ్ళను తాము చేపే ఈ దురణ్యాయప్పు యుద్దం చెడుగుదని బోధిసా నన్నాడు

డాళ్టరు ? దానిమీద (బిటిషు పలికలు ఈ ముసలాయన్ను తిరి

మధు : తిట్టవు మరీ,,.ఆయన భావానికి చెయ్యూలని తప్పర్హంచేసి అవాకులు వాగికే నరి,

కేస) _ టీప్సుగారు కొంటగెసున్తు. భారతీయులను నాలుగు తిట్టి చక్కా

జోయారు. అండనువెళ్ళి తిల్టినారు. బ్రిటిషు (ప్రభుత్వంవారూ. నాలుగు

దేశంలో (ప్రజలకు బిటిషువారివై ద్వేషం ఎక్కువై పోతోందని మహోాత్మాబజీ అభిండ సత్యాగహం [ప్రారంధించాలన్నారు. నాయకులు సంపూర్ణ సత్యా[గహం జరుగుతుంది, సిద్దం అంటున్నారు.

పత్రికలన్నీ [పభుత్వంవారిని చివాట్లుపెదురూ. కొం(గెసుతో రాజీ పడండి ఆని కోరుతున్నాయి.

జపాను నేడో రేపో ఇండియాలో దిగుతుంది అన్న కింవదంకులు (ప్రబలి పోయాయి.

విరోధుల రేడియో వార్తలు విననద్దని (పభుత్వంవారు ఆ్యనెన్ను చేసినో (పజలలో చాలమంది వింటూనే ఉన్నారు జర్మసీనుంచీ, హ్‌గొను నుంచ జపానునుంచే వార్తలు (ప్రసంగాలు వస్తున్నాయి.

భారత దేశంనుండి ఏ రకంగా మాయమభ్యూరో సుబాస్‌బాబు జర్మనీచేరి అక్కడ భారతీయ వైన్యం ఏర్పాటు చేళాడని రేడియోలో వినబడ సాగింది,

ఏమి గడవబిడలు జరుగువూయో అని [పభుత్వం అగ్షినెన్సులూ, అఆచెస్టులు జరగే విషయాలన్నీ ఆటోచించునొని సిస్హంగా ఉన్నారు.

కమ్యూనిస్టులు కాంగెసువారిని ఇప్పుడివ్వుడే సత్యాగ్రహం 'పెప్ప

శ88 కోన ౦0గి

నద్దిస ఫాసిస్టులను నాళనం చేయవలనిన ఈ నమయంలో కొంగెసువారు సత్యా[గహం (ప్రారంభించడం దేళానరదాయకమనీ వ్యాసొలు, ఉపన్యాసాలు

రాడీి3ల్‌ డమొ[కటిక్‌ పార్టీ వారూ, వారి పెద్ద ఎ౦. ఎన్‌, రాయి గారూ కాంగెనును, గాంధీజీని దుమ్మెత్తి పోయసాగారు. కమ్యూనిస్టులకు రహస్యంగాన్తూ రాడికల్‌ వారికి బసూరంగంగానూ (పభుత్వం డవ్చిసోందన దేశంతో మారు (యోగుతోంది. ఖార్వర్తుద్లాకు పార్టీ వారి నందరినీ (ప్రభుత్వం జయిళ్ళకు పంపించింది. ఫార్గూగ్రుగాకు పొర్షీనే నిషేదించింది,

ఈ గడబిడలో ననజ్యోత్తి అటు (ప్రభుత్వం కొండకూ ఇటు కొంగను కొండకూ తగలకుండా చక్కని సంపాదకీయాలు అర్పింప సాగింది డాక్టరు రెడ్డి సామ్యవాది ఆఅఉఅయినొ నవజ్యోోతిని సొామ్యువాదప్ప "పీపరు చేయదలచుకోబేదు. కోనంగీ, ఆనంతలక్మీ కొం(గెనువై "పె మొగ్గి ఉన్నా నవజశ్యోతిని కొం(గెను పేపరు చేయదలచుకో లేదు.

ఈ సందర్భంలోనే అనంతలడ్ష్మీకి కోపం వచ్చిన సంఘటన జరిగింది. ఆ దినం ఆగస్టు ఒకటవ తారీఖు.

హాలులో డాక్టరు, కోనంగి మధుసూదనుడూ మాట్లాడిన వెనుక డార్టరూ మధుసూదనుడూ వెళ్ళడానికి లేచారు

ఈ లోపుగా చౌాధరాణీ, సరోజిన్తీ కదులనయనా అనంతలక్ష్మితో

ఏవో పిచ్చాసాటీ మాట్లాడుకొని అనంతలక్ష్మి కులాసాగా ఉండడం చూవి

చౌధురాణీని చూడగానే రెడ్డ గుండెలు దడదడ కొట్టనాయిం చెమ

రాణీ రెడ్డిగారివంక చూడనట్లు కనిపించింది. కాని చూడవలసిన రీతిగా చూడనే చూసింది.

ఆందరూ' వెళ్ళిపోయారు. కోనంగి చాల పొద్దు పోయినా, హోలులో ఒక సోఫాలో కూర్చొవి ఉన్నాడు. అతడు కుంగపోయి. ఆలోచనలునేని ఆలోచనలలో మునిగియున్నాడు* దీపం వెలుగుతూనే ఉంది గుడ్డిగా,

మదరాసులో బ్లాపుఆవుటు ఆవడంచేత ఇళ్ళలో కూడా. దీపాల చుట్టూ నల్లటి బురకొలః పెట్టవలసి వచ్చింది, ఒకగంట అయింది. కోనంగి

కోన ౦0గి ల్రైగి0

చటుక్కున లేచి తన పడక గదిలోనికి వెళ్ళినాడు=

అనంతలక్ష్మి పందిని మంచంమీద కళ్ళు తెరిచే పడుకొని ఉన్నది. కోనంగి నెమ్మదిగా వెళ్ళి మంచంమీద కూర్చుండి క టునంక0! వంల్లో జాగా కలాసాగా ఉందా?” అవి అడిగినాడు, అనంతం చేతులు వాచింది, కోనంగి ఆమె హృ్‌దయంపై (వాలి ఆమెను గాఢంగా తన హృదయానికీ అదుముపొన్నాడు,

లెల్లవారి ఏీడుగంటలు అయింది. కోనంగి భార్య పక్కనుండి మెల్లిగా లేచి ఆ గదిలో వారిర్దరికోసం ఉంచుకొన్న ఒక చక్కవి_రేడియోను మదరాసు మీటరు తిప్పి మంచం దగరకు వచ్చి నిదురలో సౌందర్యనిధిై పడునొన్న ఆఅనంతలక్ష్మీని చూస్తూ మంచం దగ్గరే నిలుచున్నాడు

అనంత లక్ష్మీ గులావి మొగ్గల పెదవులు కొంచెం విడివడి: ముక్యాలి పణవరస కొంచెముగా కనబడుతూ ఉన్నది. ఆమె సపెదవుజూ మూకల పడియున్న కన్నులూ నవ్వుతూ ఉన్నాయి.

“ఈలాటి పరమ కల్యాణమూ శ్రిని భార్యగాగళ ఎవ్వనికి కవక్వం రాదు!” అవి కోన౦ంగి అగ్హస్ఫుట గా అనుకున్నాడు.

ఆమ ముంగురులు అనచంద సుందరమయి ఆమె అొలంపై చెదిరి ఉన్నాయి. ఆమెకు మెలకువ రాకుండ నెమ్మదిగా కోనంగి ఆ కురులు స్త తున్నాడు,

పయ్యెదనుండి ఓరగా తస్పుకున్న ఒక బంగారు హృదయ దేవా లయము వయమ్యెద మరుగున ఉన్న గోపురములు ఆమె &ఃపిరీతో పెకి లేస్తూ దిగుతూ ఉన్నాయి. అతని చూప్ప లా పరమ పవిత్ర ద్వయముపై (పసరించినవి. ఆప్పటిను:డి ఆరని చూప్తుళు ఆమె చుబుకముమై (వాలిన ఏ,

ఇంలళలో రేడియోనో మద్రాసు నుండీ స్పష్టంగా (ప్రభాత గతిక వినిపించ సాగినది. ఆర్మాకే కోనంగి ఒకపాట ఆ (ప్రభాత గీతిక వరసశే [వాసి ఉంచుకున్నాడు, అది ఆ రేడియో గీతికలో కలిపి పాడ

ల్రిఫి0 కోన౦గి *జ యమో సుందరి నీకూ జయలక్ష్మీ తనయా! జయమహో నుందరి నీకూ! పల్ల వాధర్‌ | ఫుల్లసుమానన హల్లకకుట్మల యుగ్య్మకుచా | జయమహో సుందరి నీకూ | నీదు స్వప్నములు నిర్మలకాంతులు నన్ను పొదువునవి నిశ్చలపేమలు జయమహో నుందరి సీకూ |

ద్చాదశ పథం అగసుం ఎనిమిది ర క్షే

ఆగస్టు ఎనిమిదవ తారీఖున దొందాయిలో కొం(గను మహానభసమితి సమాచేశమై టిటిమవారు ఇండియా వదలాలన్కీ లేకపోతే (ప్రతి భారతీ యుడూ సత్యా[గ్రహం చేయాలనీ ఆ సక్యా(గహం గాందీగారు (పారం భిసారనీ, ఆ సత్య్యా(గహం (ప్రారంభించేముందు మహాక్మాజీ (ప్రభుత్వం వారికి తెలియజేసి రానీకి వ గ్ట్‌వధి ఇసారనీ తీర్మానింపబడింది.

రాతికి తీర్మానం అమింది, తెల్ల వారకట్ల కొర్యవ గసభ్యులనందంినీ ఆఅ3ెస్తుచేన ఎక్కుడనో తీసుకుపోయారు. మహోాత్మాగాంది.కీని ఆయన అనుచరవర్షాన్ని తీసుక్ష్రపోయి. ఆగాఖాన్‌భవనంలో థియిదుచేశారు. ఆగస్టు తొమ్మిది ఉదయించిందిం

_ అగస్టు తొమ్మిదిలో ఏదో మహతరావేశం పొంగిపోయి. అవిండ

విద్యుచ్చకి లా దేశం అంవా (పాకి చోయింది.

(పతిగామంలో పురంలో నగరంలో [పజలు ఆందోళనావకులై ర,

(ప్రభుత్వంవారు డజన్ల కొలదీ ఆైనెన్పులు అమలులో పెట్టారు. కౌంగసు మహాసభ కార స్థనక్షము, రాజధానీసభలు, కొర ఫ్ర్‌వర్గాలు, జిల్లాసభలు, కార్యవర్షాలు, (గామ జాతీయసంఘాలు నిషేధించ బడినాయి.

రాష్ట్ర్రనాయకులు, జిల్లానాయకులు దబిందింస బడినారు. (పజలు లక్షలు బయలుదేకి రై కళ్ళాపి, పెఫ్టిలు తగులనెబ్టినారు.. పట్టాలు లాగి పార వేశారు. తంతి టపాతీగలు తెంపిపారవేళారు. నీ యిలు స్రేషనులు, తాలూకాఫీసులు, క్‌లెక్టృ రాఫీసులు తగులబెట్టారుం

గల్లి కోన 0౦గీ అనేక స్థలాలలో పోలీను కాల్పులు [పజల చావ్సలు, సోలీసులనే కొన్నిచోట్ల తగుల-ట్టినారు. దిట్టమయిన జాతీయ నాయికొ నాయకులు మారుమూలఅలకు పోయి ఉధ్యమం సాగిస్తున్నారు,

కొన్నిచోట్న (బిటి షురాజ్యము మాయమైపోయింది; కొన్నిజిల్లాలలో [ప్రజారాజ్యాలు స్టాపించారు.

(బిటిషుపత్రికలు. మహాత్మునీ, కొం[గెసున్‌ తిదున్నాయి భారతీయ స[తికలలో [పభుత్వం ఇస్పంలేకు౦డా ఈ ,022 సిత్యాగహవార్తలు (సచురించకూడదట! ఆమెరికన్‌ ప్యతికలకు వారలు సపిగా వెళ్ళచింలేదట. (బిటిమవారలం టే ఇష్పంవున్న పత్రికలు ఇండియా చర్యలను నిరసిస్తున్నవి.

కమ్యూనిస్టులు కొంగెసువారి చర్యలను నిరసించారు, రాయిస్టులు కొంగెనును దుమ్మెత్తి పోనసీనారుం ప[తికొసంపాదకులందరూ రూడీ [(పభుత్వంవారు తమ స్వాతంత్ర్యం అరికట్టడం విరసించారు. తాము యుద్గ విషయంలో (వభుత్వాస్‌కి ఎంత సహాయంచేసిందీ వివవెంచారు. చివరకు (ప్రభుత్యంవారే రెండుమెట్లు (క్రిందికి దిగినారు.

జర్మసీనుంచీ, "సెగాను జపాలనుంచీ. నేడియోలో ఇండియాలోని వార్శలన్నీ (పచారం కాసాగొయి*, సుబాస్‌బాబుగారు దిర్మాా మలయాలలో భారతీయ జాతీయపేన నిర్మించారు. ఒక సేన జర్మనీలో విర్మించారు; భారతీయ నేనలు జపానువారికి పట్టుబడినవి ఆవి జాతీయ పేనలో చాలా వరకూ చేరినవి,.

మలయా బర్మాఆలో భారత జాతీయప్రభుత్వం నెలకొల్పినారు. సుబాస్‌బాబు దానికి నేతాజీ అయినాడు. అక్కడె జారీయబ్యాంకు సిర్మాణ౦ చేయగా కోటిరూపాయలు వనూలయినాయి.

భారత దేశంలోనే రహస్యంగా రేడియో స్టేషనులు బయలు దేరినవట, వాటి పలుకుల కూడా ఉద్యమాన్ని పహుషారుచేయడం సాగించాయి.

చాలామంది వ(త్రికొనేతలు (ప్రభుత్వంవారు విధించిన నిషేధం అన్యాయమని తమ (ప్రచురణలు అపివేసినారు.

రైచృ సరిగా వెళ్ళటంలేదు.. దేశం అల్లకళ్లోలమైపోయింది.

లోకం ఆంతౌ ఇంత తల్లి [క్రిందులౌతుందని కోసంగి కలలో అనుకో

కోన ౦0గి గిరి

లేదు, అన్ని జాతీయ పత్రికలతో పాటు,[కోనంగి తన పతికో కట్టి వేశాడు, (పభుత్వంవారు పత్రికలు చేసిన గడవిడవల్ల చాలావరకు నిషేధాలు లీస్‌ చేశారు. (సభువ్వానికి పత్రికా సలహాసంఘం పెట్టారు. అప్పుడు తక్కిన ప్మత్రికతోపాటుకోనంగి నవజ్యోతిని మళ్ళీ (ప్రకటించ సాగించాడు,

నవజ్యోతి ప్యత్రికానంస్థ పామ్యజాతీయవాద సమ్మిళిత పత్రిక, ప్మరిక అచ్చుపనివారికి, యం[త్రపనివారికి, గుమాసాలక్కు అచ్ముపద్రాలు సరిదిన్షు వాలికి అండకూ ఒకటే జీతం, దెబ్బదిఆయిదు రూపాయలు. పనీవాళ? ముఖ్యునిహా, ఉపసంపాదకులకూ నూరురూపాయలు జీతం, సహాయసంపాచ కునరూ (పకటన పెద్దర్యూ ఆఫీసు మేనేజరుక్కూ పత్రిక సరఫరా పెద్దకూ నూటయాఫవై రూపాయల చొప్పున జీతం.

పనివాళ్ళు పనితనంబట్టి జీతాలతేడా లున్నాయి. రోజుకు రెండుగారీల న్నర వారు డెబ్బదిఅయిదురూపాయలవారు. రెండుగాలీలవారు కాని మంచి పనివారికీ ఆంతేవీఠకం, ఆక్కడనుంచి అరవై, ఏైవరకూ ఉన్నాయి, కార్యాలయ బాలురకు ముప్పదిరూపాయల జీతం*. ఎ, బుడిటర్లకు నూట డెబ్బదిఐదు చొప్పున ఏర్పాటు చేసుకున్నారు

పెట్టుబడికి, వద్రీకి. యం(తాల్తు మైపుల అరుగుదలకు ఇంకంశ మొక్తము తీసివేయగా జీతాలు నొతాలు ఖర్చులు పోగా మిగతా మిగెరిన సౌమ్ములో [(పావిదెంటుఫండు, దోననసులు ఏర్పాటు చేశారు. "సెలవలు, జబ్బుసెలవలు, పనిసెలఎలు [పతివారికి సనుంగా ఇవ్చొారు* కోనంగికి రెండువందల యావై రూపాయలబీఠం.

పత్రికావిర్యహణంలో అందరికీ సమంగా మీట్లు ఉన్నాయి. పత్రికలో పని చేస్తుంటే ఇతరులుచూని ఆశ్చర్యపడుతూ వంటారు. ఎవవిపని వాకు బేసుకుంటారు, పని సరీగా జరుగుతుంది.

కోనంగి దేశంలో అల్ల కల్లోలం వింటూ హింసవేకుండా వంటే బాగుండు నంటాడు. డాక్టరు ఏనీ వుండకూడదు అంటాడు, రియాసత్‌ ఆవే ఫరవావేదుల్హే దేశానికి ఆమాతం మగతనం ఉండవద్దా అంటాడు, మధుసూడనుడు “ఇంకా చాలదు, (ప్రతి కలెర్టరాఫీసూ, (ప్రతి కోర్దూ అ౦ంటుకుపోవాలి- ఇదసమయం జపానువాడు రావడానికి. అస్సాంవరమో

ర్ర్‌ట్రశ కోన౦0గి

వచ్చి ఆగిసోయాడే నాయనమ్మ, అసలు ఆమెరికామీదకు వెళ్ళకూడదు” అంటాడు,

చౌధురాణ్కి సరోజిన్కీ అనంతలక్ష్మి, ఆనందముపడుతున్నారు. హడలి పోతున్నారు.

న్న

(పూఫురీడరు సుబ్బారావు జ్యోతిష్కుడు. ఆయన ఈ యుద్దంచాలా కొలం ఉంటుందస్కి [పపంచం మారిపోతుందన్కీ ఇదంతా యూరేనస్‌ పని అనిన్నీ అంటూ ఉండేవాడు.

డేనిపవి అయితేనేమి పాందూదేశం ఆల్లకన్లోలంగా ఉంది, కోనంగి మాతం పిమీ కల్లోలంకాని హృదయంతో (ప్రభుత్వాన్ని కొంచెం ఘాటు గానే విమర్శిస్తూ సంపాదకీయాలు సాగించాడు,

డాక్టరు రెడ్డిగారికి చాధురాణీపె (పణయం అవితంబనీయ మయిపో యింది. ఆయన మాట్లాడలేదు. తాను తనకూ స్త్రీలకూ ఇదివరకున్న నంబం ధము చౌధుతో చెన్చాలా, వద్దా 7? అని కోనంగితో ఆలోచించాడు. కోనంగి నువ్వు రెండు కారణాలవల్ల చెప్పాలి అని అన్నాడు. ఒకటి [పాపంచికంగా ఆలోచిసే వచ్చేదిం ముందు ముందు ఏలాగో ఈతని ఒకనాటి జీవితం చొధురాణిీకి తెలిస్తే ఆమె మనస్సు విరిగిపోవనచ్చును ఆని రెండవది ధర్మ దృష్ట్యా ఆలోచించవలసినది. చేసుకొనవోయే భార్యకూ భర్తకూ మధ్య ని రహస్యాలూ ఉండకూడదు. ముఖ్యంగా శ్రీ పురుషులకు సంబంధించినది కనుక అని.

డారక్త రుకు మొదటి కారణం నచ్చిన్తా రెండవ కారణం నచ్చలేదు. ఏరాయి అయిశేనేమి పళ్ళొూడగొట్టుకొనడానికి గ్గ నువ్వే జాగ త్తగా ఆమెకు చెప్పవయ్యా అని కోనంగిని కోరినాడు డౌక్టర్‌*

దీనివల్ల తనకూ చౌధురాణీకి అసలే సంబంధం కలక్కు పోవచ్చును అన్‌ డాగర్‌ రెడ్డి అనుకున్నాడు, స్త్రీల మనన్సులు విపరీశమయినవి. (పేమించి లేదంటారు. (పేమించకుండా (పేమించినట్లు నటిస్తారు, ఒకనాడు (పమించ్చి మరునాడు నీకూ నాకూ (పేమఏమిటి ఆంటారు. కాని స్త్రీ ఇంత

కోన ౦0గి $00 కస్న ఏమిచేస్తుంది. ఈ ఆసంగతపు చరిత్రవల్లినే స్తీ తన్నుతాను రక్షించు కుంటూ. ఉంటుంది. ప్పరువుడు స్తీ అంపే పడి (పాణం విడిచినంతటి గడ విడ చేసుకోవడ మే స్త్రీకి పెల్టనిక్‌*టి, ధర్మభావమయిశే నేమి, ముందు విషయం ఆలోచించుకోవడం లేక హోవడంవ నయితే నేమి, తాను చిత్రంగానే (బిళికొడు. చేసిన పనికి తాను విచారించడంలేదు. కాని ఆ పని తనకూ చాధురాణీకి సైంధవునిలా అక్షం పడితే ఎట్లాగు? . చొధురాణీ చదువుకున్న బాల. సంస్కృతి కలదీ. ధీళాలిని, ఆలాంటి అమ్మాయి తన జీపిళం అంతా ఆలోచించుకొని అర్హంచేసుకో లేదా 1 అనీ అనుకున్నాడు డాక్టర్‌, మొత్తంమీద ఏది ఏమవుతుండో అవీ కొంచెం భయంపట్టుకుంది డాక్ష ర్‌కుం ఆగస్షు ఇరవై 'రెండన శారీఖన సాయంకాలము కోనంగి చొధురారీ, మధునూదను, సరోజిని వీచికి వెళ్ళినప్పుడు, చౌధురాణీ కోనంగీ ఒకచాట కూర్చొని ఉన్నారు. తక్కినవారినీ దూరంగా పొండి అవి కోనంగి ఇది వరకే డాక్టర్‌గారి 'పెళ్ళిమాట విషయం చెస్పకోరియండడంచెత, వారుఏవో మాటలు చెప్పుకుంటూ దూరంగా వెళ్ళిపోయినారు, కోనంగి వెంటనే చౌధురాణితో “ోచాధురాణీ ! డార్వర్‌ రెడ్డ ఛాలా మంచివాడు...” అని [పారంభించాడు, *నేన్స కాదన్నానా (బ్రదర్‌. లో “వ్పిన్సు సో మాటలు పూ ర్రిగాలా” ఈస్టేన్స విననన్నానొ?” ఈస్యర్రే డ్రాకర్‌ చిన తనంలో కొని తపులు చేళాడు!ో *ణీయమను. నాశయకు?ో లం ప్పరు సుడవడంచేతనూ డాక్త రవడంచేతనూఎలో “ఇప్పుడు ఆ రెండూ కొడా ఏమిటి “ఆతడు ఏదో రకంగా తృ ఫి తీర్చుకొనేవాడు.” “వమిటయ్యా! ఏవేవో గొడవలు ౪” *బ్రత్రడ్డు [పేమ అనే పదాన్టం ఉంటుందని ఎప్పుడూ నమ్మేవాడు

[రిగ్రి కోన౦0గి

కొడులో

ఉం పం! ఇప్పుడు దుద్ది మారిందా ఏమిటి ౯

“ఆ! అందుకు కొరణం నువ్వే 1”

“నెనెప్పుడూ ఆయనతో ఏమీ మాట్లాడలేదే 1

“మాట్లాడకుండానే ఆఅంతపని చేళావు. మాట్లాడితే డాక్ష రేమయ్యే వాడో 1

“కక తేలే సేవాడు! యిప్పుడు మాట్లాడకుండానే సగం తేలవేస్తు

“ఆయన నిన్ను (పమించాడు, తన జన్మ సీ ఫాదాలదగ్గర ఉండం టున్నాడులొ

“ఆయన పె త్యము కొంత, నా శైత్యము కొంతలా ఉంది

“మధ్యను నా దౌత్యమూ కలి

“ఇంతకూ నువ్వు చెప్పేది ఏమిటి ౯

“డాక్టర్‌ రెడ్డిగారు నిన్ను వివాహమాడ---”

“కాదయ్యా! నువు? చె ప్పెది చెప్పమన్నాను | ౯

“తప్పక నువ్వు వివాహం చేసుకోమనే నా అభిపాయం[”

ఇంతలో అనంతలక్ష్మీ గదిగబ వీరిద్దరికడకూ వచ్చింది.

ఆనంతలక్ష్మిని చూడగానే కోనంగి సంతోషంతో లేచి చోఅన తం, సమయానికే వచ్చావు-* అన్నాడు.

అనంకలక్ష్మీ మొగం ముడుచుకొని జల్పిన్తో పనీ కండి రాలే. సరోజిని వపదినకోసం వచ్చాను చాలా ముఖ్యమయిన పని ఉండి, మీకారు చూచి అందరూ యిక్క-డే ఉంటారు కదా అనుకున్నాను. మీ మాటలకు అడ్డు వచ్చానేమో క్షమించండి.” అని గబగబ కోనంగి మాటలు వివిపించు కోకుండా, కోనంగి అడ్డంవెడిీ తే సక్కనుంచి తప్పుకొని విసవినా వెళ్ళి పోయింది.

కోనంగి తెల్లటోయాడు. ఈ మధ్య అనంతం నాల్లయిదుసారులు ఈ రకంగా సంచరించింది. కోనంగికి అర్హ ంకొలేదు. కొని చెచురాశీకి వెంటనే ఆర్డ్స ౦అయి సవ్వు వచ్చింది. కోనంగి చౌధురాశీని చూచి *ీఎందు

కోన 0గి 1

కమ్మా చౌధూ! నవ్వుతున్నావు?" అని అడిగాడు.

“దిదర్‌ సికర్షంకాలేదా అనంతం హృదయం ఖో

“సాక నో అనుమానం: తట్టుతూ: ఉన్న ది”

ఈప్వ్పిగ్ర? ౯

“న్సవ్వు అనుకున్నది. చెప్పు!”

“నవ్వు భార్యను మరచి నీ మనస్సు నొపైన లగ్నం చేళవని ఆమెకు అనుమానం కలిగిందని నా ఉసైళం ో

“ఆది నాకు ఇపుడే కలిగింది. అనుమానం, ఇదివరదాకో ఆమె '50డు మూడుసొరులు ఈలా సంచరిస్తే ఆక్హంకాలేదు నాకు

“మీ భార్యాభ ర్తలమధ్య నేను వచ్చి పడ్డానేమిటి ౯”

“నువ్వు వచ్చి పడడం ఏమిటి? నేను నా జన్మలో ప్రేమించిన బా౨క ఒకగ్రాతే! ఆ ఒక్కతే నో భార్య అయింది క

కళ టన త్రం హృదయం నవనసీతం[ో

“నవనీకహృదయ మే! కాన్‌ ఈ విచ్యతమార్షం తొక్కింందేమిటి? నా హృదయంలో నాకు తెలిసినంతవరకు ఆణుమ్మాత౦ చలనంవే దే! అదివరకు (పేమచేకుండానే వివాహం చేసుకుందా మనుకున్నాను, కొని సనా ఆద్యస్పం కొద్ణి నాకు ఆనంతం దొకికింది చొధూ! నా ఆనంచం ఈనాటికీ వర్తనాతీక్యమై (ప్రవహిస్తూ ఉన్నది. ఇంతకూ దొర్భాగ్యుజ్తి నేను, నాకు సంతోషాదృష్టం ఎంతకొలం ఉంటుందీ?”

“ఆలా అనుకుంటా చనేమిటి (బదర్‌ ?

“ఆనుక్షన్నా, అనుకోకపోయినా ఆదృస్టం మారురుందా చౌాధూ ౪ో

“ఆద్య సం అంపే నీకు నమ్మక మేనాలో

ఈ“ట్క, సందేహం బేకుండాో

“ఆయితే నన్ను ఆలోచించుకోనీ! నా విషయం డొక్టరుగారితో సిమీ చర్చించకు, నొ ఆఅదృ్భప్తాన్ని నేనే పరీన్న్‌ చేనుకోవద్దూ 1 నేను రాజకీ యంగా భావాలు లేనిదాన్ని, డాక్టరుగారు సామ్యవాది--”

ర్రీట

క్ర08 కోన ౦0గి

“రాజకీయాలకూ, వివాహాలకూ సంబంధం ఉందా వె[రిదానా ? అలా ఉందన కొని రియాసత్‌ ను బాధాకూపంలోకి తోసింది మెహ రున్నీసా క

ఆఆ దేమిటి?

“ఏమి ఉంది. (పేమంత వె[రిభావం, చురదృష్టమూ ఇంకోటి. చేదుం డాక్సరన్నట్లు (ప్రేమించి పేలాలవడమే తస్ప ఇంకేముంది ౩

“ఆలాంటి డాక్టరుకు ఈనాడు [పేమ ఏమిటి?” ఆనంత లక్ష్మీ తన విషయంలో నిష్కారణంగా ఆనుమానంపడి

ఆమే బాధపడుతోంది, తన్నూూ బాధపెడుతోంది అని కోనంగి కుంగిపోయి

కోనంగి భార్యను (బతిమాలదలచుకోలేదు. కోనంగ అనవసర సంభా షణ చేయదలచుకోలేదు, ఈ విషయం ఎన్వరితోను చెప్పకు సిసీ! (చెన్లై అని కోనంగి చాధురాణీని కోరి వాగత్తం చేయించుకొన్నాడు.. చౌధురాణీ ఏమీ ఎరుగనిదానివలెనే సంచరింపసాగింది.

అనంతలక్ష్మి తనగది వదలి రావడం మానివేసింది. భోజనం సరిగా చేయడంలేదు. కారువేనుకొని పార్వతి ఇంటికి, అలమేలు ఇంటికి, మెహర్‌ దగరకూ వెళ్ళుతూ ఉంటుంది.

ఇంత ఉపాహారం తింటే డోక్కుంటుంది. చిక్కిపోతూ ఉంది అనంతం ఏీదో బెంగ, కూర్చున్నచోట నిలుచోచేదు. నిల్చున్న చోట కూచోలేదు, ఒక స్నేహితురాలి ఇంటనూ చాలాసేపు ఉండలేదు, వాళ్ళు ఏమి చిరుతిండి "పెట్టనా సయించదంటుంది. కోనింగి భార్య చర్య యావత్తూ చూస్తూ ఉన్నాడు, అమె చాధకు తానూ బాధపడుతూ ఉన్నాడు. ఏమిటి ఈ అవస్టకు కొషధం ? ఆతడు నాల్లియిదుసారులు భార్యతో మాట్లా డాలని (ప్రయత్నించాడు కాని అనంతలక్ష్మి వినిపిందుకోకుండా వెళ్ళి పోయింది,

ఎక్కడన్నా ఇటువంటి స్థితి వస్తందా ? ఉత్తమ ,(పేమతలో భార్య

కోన ౦0గి 800 భ_ర్ధలదుధ్య ఒకరు నొకరు అనుమా నపడడం ఉంటుందా? అది (పేమకు పెద్ద కళంకం కొదా? అలాంటి అనుమానం వచ్చింది గనుక అనంతం్యసేదు సుద్దత్వానికి కోంచెం తగ్గిందను పోవాలా?

ఏమి గొప్పవాడు తాను? శినతిండీ, కట్పగుగ్తా లేకుండా తాను వచ్చి తన[కింద ఆదరణచే "సే భార్యన స్తే ఆమకు వఎకలు పెట్టడానికీ ఎవరయ్యా తాను?

ఆనంతలవ్మీతో సహవాసం లేకపోతే డాక్టర్‌. రెక్తెక్తీ "తనకూ సంబంధ మె ఉండకపోవును, అప్పుడు సిపిమా వీచీ ప[త్రికాసంపా దకత్వం ఏనీ? ఇంక ఇప్పుడు తన క్ర్రవ మేమిటి?

అలాగే మాట్లాడకుండా అనంత౦ంకోసం తన ధోరణి మార్చుకొని ఆమె మనస్సుకు ఆనందం కలగదనేమాలి..

కోనంగి అనంతలక్ష్మిని వెన్నంటి ఒక్కనిమిషమూ వదలకుండా పివో పిచ్చిమాటలు అంటూ నవ్వింవటం సొగింవాడు, అనంతాన్ని నవ్విం చడమే తన పవిత్రధర్మం అన్నట్టు సంచరించడం (ప్రారంభించాడు.

అనంకానికి తాను తప్పుచేననట్టు ఆనాడే అన్ఫమయింది. తన హృదయనాథుడు నిర్మల చరితుడు, ఈ రెండేండ్లలో వేలుచూపి. ఆయన ఎక్కడ తప్పు చేశారని తాను చెప్పగలదు? చిన్నతనాన్నుంలీ ఎరిగిఉన్న వారు, చౌధురాణీ పదినిమిషాలు మాటామంతీ మాటలాడుకోవడము తప్పా? తాను ఇస్తంవచ్చిన వారితో మాట్లాడికేే. అవన్నీ ఆమన తప్పృపట్టు కున్నానా?

ఎంతచదువు చదివినా స్తీ స్త్రీయే! భర్రను ఊదగకొట్టి తాను ఏమి చేయాలని తన ఉద్దేశం? భర్హకూ చాధుకాశీకి ఏమి పాపసంబింధం ఉండ గలదు? ఏవో లేనిపోవి ఆనుమానాలు కల్పించుకొవి తాను బాధ పడుకోంది. కాని ఆయన సిర్మలహృదయంతో నే తిరుగుకున్నారు, ఆయన్ను చూస్తు జాలి చేస్తుంది

ఒక వారంరోజులు నెక్ముదిగా జరిగాయి. కోనంగి (పయక్నంవల్ల ఏీమీ ఎరుగనివానివజె నట్‌సూ సంచరించడంనల్ల అనంత అక్ష్మీ భర్తతో మామూలుగా మాట్లాడ్యేతికి వచ్చింది,

శీ00 కోన ౦0గి

ఇంతట్లో ఒకరోజున సోలీసు డిప్యూజీ కమీషన కొకాయన, మన చెగ్టిగారూ, ఇంకా కొందరు పెద్దలూ, ఇరవై మంది పోవీసువారూ కాళ్ళ నుండీ, పోలీస్‌వాన్‌నుండీ దిగి నవజ్యోతి కార్యాలయల అంతా సోవా చూచారు. ఏ కాగితాలూ దొరకలేదు, ఊళ్ళలో జంగే గడబచిడలనుగురించి వచ్చిన ఉత్తరాలూ, పికా పు సకాలయంలోని సామ్యవాదం, జాతీయ వాదాదిపు స్రకాలూ పట్టుకువెళ్ళారు.

'చెట్టిగారి కసి తీరలేదు. ఎన్నివిధాల చిక్కులు పెట్టాలో అన్నీ పెట్టడానికి సిద్ద మే.

పతికొా కార్యాలయంమీద దాడి జరిగిన కొద్దిరోజులకు (పధశ్వం వారు నవజ్యోతి పత్రికను తదమకుఆరువేలు ధరావకు కట్టాలని కోరినారు, అందుపైన కోనంగి హైకోర్టులో(ప్రభుత్వం వారిఆజ్జవ పునాదిమెన ఆరైనెన్స్‌ చట్టపరుద్దమన్కీ ఒక వేళ ఆర్తి నెన్సు చట్టవిరుద్దం కాకపోయినా ధరావతు కోరతగిన కారణం లేనందున ధరావతు వనూలుచేయికుండా (పభుక్వంపె ఆంక్ష పొందాడు,

ఈ ధరావతు విషయంలోనూ చెట్టిగారి మహాత్మ్యం ఉందని డాక్టరు రెడ్డిగారికి రహస్యవ_ర్ధమానం తెలిసింది.

• డాక్టర్‌. ; ఈ మహానుభావుడికి ఎంతకొలం నీమీద ఈ కక్ష ఉంటుం

దంటావు?

కోనంగి ? వాడికి బుద్ది మ శ్శేవరకుం

డాక్టర్‌ ; వల్లాగ బుద్ది మళ్ళడం 1

కోనంగి : వాడు చేపే దుర్మార్గాలు కలశం నిండివోవాలి, ఆప్పుడు వాణ్న్నీ ఆవే అణుసాయి

డాక్టర్‌ 2 మళ్ళీ వట్టి వేదాంతాలు మాట్లాడకు!

కోసంగి * నట వేందాంకాలు కొవయ్యా బాబూ! సంపూర్చమయిన శాస్త్రవాదనతో మాట్లాడుతున్నాను, పెండ్యులం సీతి ఎఏరగడ్లా?

డాక్టర్‌. ఏ నాకు మండినోతు౨ది ఒళ్ళు వీణ్ని నున్నంలోకి ఎదు కయినా మిగలకుండా తన్నించాలి.

కోనంగి $ ఆ పని మాతం చేయకు నాయనా!

కోన౦0గి శీ)

డాక్టర్‌ ఏ చేనే ఎప్పుడో స్వయంగా వెళ్ళి-ా

కోనంగి వనీ సంగతీ, నా సంగతీ అల్లాతంచు, ఈ మధ్య ఆ అరవ ప్యలికలొ మన చెల్టియారునుగురించి (వాసే (వాతలన్నీ చూస్తూ ఉన్నావా?

డాక్టర్‌ ; వాడెంత అసాధ్యుదోయి ఆ సంపాదకుడు! ఆ (వాళలలో ఉన్న గద్ముత్తు ఎమిటంపే ఆవి అన్నీ నిజమే! అందుచేత చెట్టిగాంకి మరీ మతి పోతోందట!

కోకంగి $ ఆ పతిక అబ్బాయికి చెల్టియారుసంగకు లన్ని ఎటా తెలుసాయ్‌? న్‌ న

డాక్టర్‌ వ అతనికి చాలామంది. గూఢవారు. లున్నారయ్యాః.

ఒక్కొ క్క వ్వార్ధకు ఇంతని ఇస్తాడట, అది మరీ మంచివార్త అయితే ఏవై రూపాయలు గిట్లాయన్నమా పేనట,

కోనంగి £ ఎక శ్రాడిదీ డబ్బు బాబూ?

డాక్టర్‌, వ ఆప్మతిక్ష అమ్మకం ముప్పై వేలుందోయి ఇప్పుడూ!

ర్త

మొ త్తంమీద కోనంగి మైకోద్దలో దిట్టంగా వాదింపింవాదు. ఆయినా లాభం లేకపోయింది. నవజ్యోతిషలిక ఆరువేల రూపాయలు 'సెపైంబరు మొదటి వారంలో ధరావతు కద్టితీరవలసి వచ్చింది.

ధరావతు కట్రినాముకదా అని కోనంగ ఘాటుగా [(వాయటం మాన లేదు, కొని *లా" (పకొరం ప్యతికకు ఏమీ నష్టం బేకు౦డాశే (వాస్తున్నాడు.

దేశంలో కొన్నిచోట్ల ఉధృతం తగ్గింది. కొన్నిచోట్ల ఏమీ కగ్గలేమ,

కాని కోనంగి దుట్టుకు స్వరాజ్యము వచ్చినట్లుగానే. పని చేయడం సాగించాడు. అతని ఉత్సాహ మే మధుసూదనునస్మీ సరోజినినీ హుషారులో ముంచింది. ఆరు, అయిదు కొలములు (పభుత్వంవారు ఒప్పుకున్న వా ర్రలనే పెద్ద అక్షరాలలో వేస్తూ ఉండడం మొదలయిన గడఎడ వేస్తూ ఉండవాడు, డాక్టర్‌ రెడ్డికి ఈలా చేయడం ఎక్కువ ఇష్టంలేదు.

“జాగ త్త కోనంగీ! అని కోనంగిని కశ్ళెం లాగుతూ ఉండేవాడు* 'సెపైందరు 3ండవవారం (ప్రారంభంలో బుధవారంనాడు కోనంగి సంపాద

శి02 కోన 0గి

కీయం (వ్రానుకుంటూ ఉన్నఫ్పుడు చౌధురాజ కోనంగిగదిలోనికి చక్కా వచ్చింది సరోజినీ, అఆనసంళలక్మీ స్‌దో మాట్లాడుకుంటున్నారు. మమఘసూదచ నుడు మొదలయినవారు రాయిటరు 'అలి[ింటరులోంచి కాగతాలు లాగి పార వేస్తూ యుద్దవా రలు, దేశవా ర్తలు తర్షుమాచేయడం౦, చింపడం, అచ్చుకు పంనడంలో నిమగ్నులై ఉన్నారు.

చౌధురాణీ కోనంగికడకు వచ్చి “ఏమయ్యా (బ్రదర్‌! ఇప్పటికి నిశ్చ యానికి వచ్చానులో

ోోఏమి నిశ్చయం?” ఆదుర్దాగా కోనంగి అడిగాడు

తన్దేన్స రెడ్డిగారిని (ప్రేమిస్తున్నానని!

కటల నే నా హృదయపూర్వక అభినందనలు.ో

కోనంగి లేచి చొధురాణీ చేయి ఆడిస్తుండగా ఆనంత లక్ష్మీ బ్బ గ్రవ గారూ!” ఆంటూ అక్కడకు వచ్చింది.

చాధురాణ్మీ కోనంగీ కర్యగణం చేసిఉడడం చూసింది. మాట్లాడ కుండా వెలవెలపోయే మోముతో నిలుచుండి, మరుక్షణఎలో ఒక కుర్చీలో కూ లబడిపోయిందిం

చౌధురాణి, అనంతలక్ష్మీదగ్గరకు 'వె₹తే “నువ్వు వద్దు. నాశేమీ బాగాలేదు నువ్వువెళ్ళి సరోజిని వదినను పిల” అని నీరసంగా ఆంది

వెంటనే చెమంాణీ వెళ్ళిపోయింది. ఆ మెవెళ్ళిపోవడం తరువాయి, ఆనంతలక్ష్మీ కాళికాశ కిలా లేచింది. భ _ర్తనుచూచి: ఏచుుడ్సీ మీకు నామీద ప్రేమ నశిస్తే నశించిందిగాక! మ్మీసణయవిలాసాలు ఇంత వెల డిగా (పదర్శించకపోతే, కాస్త రహస్యంగా నంచరించ లేకపోయారు? నామిద మీ కెప్పుడూ (పేమబేదవి ఈమధ్యనే తెలుసుకున్నాను. నా డబ్బుసకోం ఆళిందారు.. సన్ను చేసుకున్నారు. అయినా నా (పేనుమాత్రం మీకో సంపూర్జాంకితం చేసిని, నన్ను మీకు దేహమూ, మనస్వూ, ఆత్మా ఆర్పించుకుంటిని, నామీద (పైమలేకపోయినో, దయాంత?క రణళు కూడా లేవా మీకు,44,= 4444...,(ఆమె పకపక నవ్వి) ఏదో అంటున్నాను, నాకు తల తిరుగుతోంది........... నాకు(ఆమె వెక్కి వెకికు ఏడుస్తూ తల ౫3గి కూలిఫోబోయింది) కోన గి ఒక్క గంతు వేసి అనంకాన్ని పట్టుని

కోన ౦గి శ0] ఆనంతం! అనంశం! అని గుండెలదింపోయ్‌ "కేకలు వేశాడు. ఇంతలో సరోజిని పరుగెక్తుకాని అక్క డకువచ్చి *ఏమిటి అన్నయ్యా [ అని అంటూ క నంగి అనంతలక్ష్మివి చిన్నబిడ్డలా ఎత్తుకొని హృ్‌దయనికి అదుముకొని ఊండడం౦, అనంత లక్ష్మి నిశ్వేష్టదైఊండి, తల వెనక్కు వేలవేసి ఉండడం చూచింది.

“అయ్యయ్యో! అన్నయ్యా!” ఆవి మధుసూదనుని కేక చేసింది, కోనంగి అలా అనంతలక్ష్మిని ఎత్తుకొని మతిలేనివానిలా మందు హాలులోనికి తీసుకువచ్చాడు, మధుసూదనుడు పరుగెశ్తుకొని కోనంగిదగరకు వచ్చాడు. కోనంగి మోము పిచ్చివానిమోములా అయిపోంది. అచిచూచ్చి “ఏమిటి కోనంగీ!” అవి ఆంవాడు,

సరోజిని ఆ (పక్కనేఉన్న కూజాలో నీళ్ళ అనంతలక్ష్మి మొగంపై చలి ౦ది,

'_ అనంతలక్ష్మికి అంతపముందే మెలకువవచ్చింది. అబినా భర్యతన్ను ఎత్తుకొని ఉండడం గమసించి ఆసీరసత్వంలో నే ఏదో హాయి అనుభవిస్తూ కదలకుండా కళ్ళు మూసుకునే ఉంది,

చన్లిని నీళ్ళు తగలడంతోనే అమె పూర్తిగా కళ్ళ తెరచి *అమ్మా ఆని నిట్టూర్చు విడిచింది. భర్త తన్ను విడివలేదు. అతడు ఈలోకంలో లేడు. ఆమెను ఎత్తుకొని విగ్రహంలా నిలచుండే ఉన్నాడు, భర్త మోము చూచి, ఆనంతలక్ష్మి గజగజలాడింది, *ోనాకు భాగా ఉంది, వదలండి గురువు గారూ!” ఆని సగం ఏడ్పుగా అంది. ఆమాట విననట్టుగా కోనంగి భార్యను ఇంకా గట్రగా హృదయానికి అదుముకున్నాడు,

మధుసూదనం డాక్టర్‌. రెడ్డికి వెంటనే ఫోనుచేసి ఉండెను, మధు సూదనుడు ఫోనకడనుండీ వచ్చి, కోనంగిని పొదివి పట్టుకుని “ఒరే! కోనంగీ!” అని గాఢ విషాదపూరిత కంఠంతో అంచాడు.

కోనంగి ఇంతలో సగం మెలకువ వచ్చి “ఏమిటిది! ఏమిటిది! అంటూ భార్యను అక్కడేఉన్న సోఫాపై పడుకో పెట్టాడు. కూడ ఇంతలో డాక్టృ 6 రెడ్డి గబుక్యూన వచ్చి, అనంతలక్ష్మ్మీని పరీత్ష

శీ04 కోనం౦గి

“ఆనంతల క్షీ! ఎల్లా ఉంది?” అని ఆడిగాడు,

“నాకు బాగానే ఉంది. వారిని చూడండి, అల్లా ఉన్నారు? వారిస్టితొ చూడండి! నాకు భయం వేస్తోందండీ[”. అవి కళ్ళనీళ్ళు పెట్టుకుంటూ అడిగింది.

డాక్టరు కోసంగివై పు చూచాడు, కోనంగి చూపులు వరిగానే వెంటనే డాక్టర్‌ “సరోజినీదేవి అనంతలక్ష్మీని ఇంటికి తీసుకుపో కారుమీద నేను కోనంగిని నా కారుమీద తీసుకువసాను” అన్నాడు.

“కారండీ, నేనూ వారితోనే వసానుకొ అని అంటూ లేచి భ ల] దగ్గరకు రాబోయింది. సరోజినీ చొధురాణీ వద్దని వారించారు,

ఈలోగా డాక్టర్‌ కోనంగిని నెమ్మదిగా కుర్చీలో కూర్చుండదెట్టి నుదురుపై బలంగా చన్నీళ్ళతో కొట్టినాడు. కోనంగి గబుక్కున కళ్ళు మూసుకొని తలఊపి “*ఏమీటి డాక్టర్‌! ఏమిటీ నీబృలో అవి పళ్నిస్తూ లేచి నుంచున్నాడు. .

్ర్‌

వెళ్ళు నిండిపోయారు! వైళ్ళు నిండి పోయారు కొంగను భో కలు, యుద్దభ్‌ క్తలు,

గాందీజీని గురించీ, [క్రిప్సు ప్రతిపాదనలను గూర్చీ లూయీ ఫిషర్‌ ఆమెర్‌కొనుంచి ఘాటుగా [వ్రాయడం (ప్రారంభించాడు,

ద్వేషం (ప్రపంచం నిండిపోయింది. విషం మంచులా ఆవరించి పోయింది. కోనంగీ భార్యకు దాగా నెమ్మదిగా ఉందని తెలుసుకున్నాడు. కాని ఎందుకోసం డాక్టర్‌ రెడ్డి అనంతలక్ష్మివి ఆస్పత్రికి ఆరో గ్యపరీకొగ మ పంపించాలన్నాడు? ఆ దినం భార్య తన్ను మాటలతో చీల్చి వేసినవ్నటినుంచీ కోనంగికి విస్పృహ ఎక్కువై ౦ది.

బిచ్చగానికి రాజ్యాధిపత్యమా! ఒక దివ్యబారిక జీవిశ చర[తలో భాగం సంచుకోవడానికి తనకేమి అధకారం ఉంది ? స్వచ్చాంబుపూర్ల [పసవహించే పవిత్రాపగలో దుర్వాసనాపూరిత మలిననీరాణ సంగమించడం

కోన 6్రగి 405 ఎంత అధర్మ నంఘటనో! తన మూలాన ఆ స్వచ్చజీవిక, అనంతం ఎన్నో బాధలుపడుతోంది. ఎదురుగుండా తాను కనబడుతున్న కొలదీ, ఆ బాలికకు బావేగాని విళాంతి ఉండదు, తనలో ఏదోలోటు లేకపోతే. అంత నిక్క్మల హృదయంగల అనంతం తన్ను ఎందుకు అనుమానం పడుతుంది? అనంతం జీవితంలో తన (దితుకు సంగమించడానికి కారకుడు తానే! ఆమె జాతకంలో ఓ దురదృష్ట ముహూర్తం. తాను వాళ్ళ వీధివ్వారం దగ్గర నుంచోడం తటస్టించింది, జైలుకు వెళ్ళి తాను అనంతం జీవితంలోంచి తరలిసోశే, అమెకు దుఃఖం ఉపళ మనమై కొంతకాలానికి ఆమె సంపూర్ణ శాంతి సంవాదించు కుంటుంది. ఆ తర్యాశ ఆమెకు కొవాలంటే తాను ఆమె తనకు విడాకులు ఇవ్వడానికి ఆను మతిందుకాడుగాక! సందుఅవో తిరగవలపిన తనకు సందుబే దిక్కు ఆవుతాయిగాక | మరునాడు కోనంగి ఖద్దరుపంచె ఇద్రరుచొక్కా తొడుక్కొని, ఇద్దరు టోపీ ధరించి, గాంధీమహాత్మువిమీద, క్విట్‌ ఇండియా”. నినాద పూరిత మై వచ్చిన ఒక గీతాన్ని పాడుకుంటూ, త్యాగరాజనగరంలో ఏక సత్యాగపాయుతమయిన ఊ రేగింపు జరిపీినాడు. “మహాత్మగాందీ! క్విట్టిండియాను మహావాక్కు నే మం[తంచేళావూ [బివీషుగుండెలూ పీచుపీచుమన భరీనాదం చేళావూ ఎంతో ముందుకు నడి పేశ క్తయి స్వరాజ్యయుగముకు సొగించించీ అడ్డంలేనీ వేగంతోటీ మహాత్మ ..,24444+.0, (బైటిష్‌ (ప్రభుత్వప్ప మాయఎర్తులకు

శీ06 కోన౦0గి విరుగుడు శక్తయి విజృంభించీ హిందూముసల్మాన్‌ పార్మీశిక్కుల సంయోగా వికీ సాదన మైనావూ మహాత్మాగొ౦ందీ*.44424444= అదోగతిలోపడి అల్లల్లాడే హరిజనులందరి రక్షించావూ వారికి హక్కు. (పథమస్టానము వారికె తిరిగి ఇప్పించావూ' మహాత్కాగాందీ 1 ఆ పాట పాడుకుంటూ కాం(గెసుజండా గాలిలో ఎగురుతూ ఉండగా, *కింట్‌ ఇండియా కొం[గెస్‌ జిందాబాద్‌ | మహాత్మాగాంధీ చీకి వై అని వినాదంచేసి, “*జయ్ప! జయ గాందీ! జయ జయ లోకగురూ]! సత్యము ధర్మము చంపిన లోకము నిత్య పదార్థము ఎరుగని లోకము అమృతనినాదము నీ జయనాదము ఆలకించుతూ అఆనందమ్మయె! జయ జయ 1” అని నరల సాడీనాడు. అనేకులు (ప్రజలు దూరంగా ఆతని అనుసరించసాగారు. ఇంతతో ఒక పోలీనులారీ వచ్చి, కోనంగికడ ఆగింది. పోలీసువాలాలు బండిలోనుండి దిగి కోనంగివి అరెస్టుచేసి బండిలో ఎక్కించి తీసుకుపోయారు. కోనంగి ఎవ్వరితోనూ చెప్పలేదు, అతడు భోజనానికి రాలేదు. ఉదయమే తిరువలిక్కే? గోషా వై ద్యాలయానికి వెళ్ళిన అనంత లక్ష్మీ, జయలక్ష్మీ వారి పనిమనిషీ భోజనంవేళకు కొరుమీద ఇంటికి

కోన ౦0గి శీ 7 వచ్చారు. వారి మోములు సంతోషంతో కలకలలాడి పోతున్నాయి. అనంత లక్ష్మీ మోము లజ్ఞారుణ కాంతివంత మై ఆనందప్తూక మై ఉన్నది,

కనీ మ్పెగుడిత్తో నేనే చెపాను అమ్మిణీ! న్‌ అన్నధి.

అనంతలట్ష్మీ ఎప్పుడు భర ఆ శుభవార్త తెలినీ తన కడకు ఫరుగిడి వచ్చి తన్ను కౌగలించుకుంటాడా అని ఉవ్విళ్ళూరుతూ, తాను హాలులో కూర్చొని ఉంది.

వీరిని దింపగానే జయలక్ష్మీ తన కారును మధఘనూదనుని ఇంటికి పంపింది, ఆ కొరు 2 9వరు వారినందరినీ ఒక శుభవ ర్తృవమానం వినడానికి త్వరగా రమ్మనమని వార తీసుకొని వెళ్ళినాడు.

వారందరూ భోజనాలు ముగించి రోజూ వారికోనం వచ్చే కోనంగి కొరుకోసం (ప్రతీకిన్తున్నారు. కారు. రావలసినకొలం ఆరగంట దాటిపోయింది. కోనంగిగారి కొరు బదులు అనంతలక్ష్మి కారు వచ్చింది.

ఎమి. టా కుభవర్హమానమని ఆందరూ వెంటచే వచ్చారు. కారు (మోత వినగానే జయలక్ష్మి వరండాలోకి వచ్చి వారి నెముర్కొని చోోరండి, మీ ఆందరికీ పళ్ళు పంచి పెడుతున్నా ను" అన్నది.

చెధరాణీి ; పిన్నీ! కఘభవ ర్‌ మానం ఏమిటి?

జయలక్ష్మీ వ లోపలికి రా చెపాను.

ఇంతలో డాక్టరు కొరు వేసుకొని స్వయంగా నడుపుకుంటూ చెమటలు కారిపోతూ ఉండగా ఏదో కంగారుపడే మోముకో, ఒక నర్చును వెంట బెట్టుకొని వచ్చి దిగాడు. నర్ఫూ చపరాసీ పెచ్చులు పట్టుకు దిగినా రు, ... దిగిదిగడంకో పే *ోఅనంళం యేదీ అవి జయలక్ష్మిని (ప్రశ్నిం చాడు,

*లోపల ఉంది, నా కబురు మీకూ అందిందీ [ అని జయలక్ష్మి అన్నది.

డాక్టర్‌ వి ఏం కబురు ?

జయ ; మిమ్మల్ని వెంటనే ఒక శుభన _రమానం వినడానికి పిలుపు పంపినానుకదా! .

408 కోన ౦గి

డాక్టర్‌ : నాకు ఆఫీసునుండి ఒక ఉ త్తరం వస్తే ఆఫీసుకు వెళ్ళి, అక్కడ వార్డ తెలిసి ఇంటికి వెళ్ళి ఒక కేసు ఉంటే మా నర్చును, సని వాళ్లీ తీసుకొని ఇక్కడ కోనంగి ఉన్నా డేమోనని కనుక్కోడానికి వచ్చా! రండయ్యా అందరం లోపలకి వెడదాం.

జయలక్ష్మీ సర్ఫుచేయి జాడిస్తూ “రండి లోపలికి అని పిలిచింది. అందరూ లోపలికి వెళ్ళి కూర్చున్నారు.

అప్పుడు జయలక్ష్మి ముసిముసి నవ్వులు నవ్వుతూ అనంతం ముస్తాబై రావడం చూచి *అందరికీ శుభవ రమానం ఏమిటంటే, నాకు ఒక మనమడు పుట్టటోతున్నాడు” అని చెప్పింది

ఉప్ప్ప్కకి[” ఆని అందరూ “ధన్యవాదాలు” ఆంటూ లేచారు, చౌధురాణీ, సరోజినీ, కమలనయనా ఆనంతం౦ కడకు పరుగె త్రినారు, డాక్టృ ద్‌ స్స ననుకున్నది నిజమే ఐందా! ఎంత సంతోషం!” అంటూ కరస్నర్శ చేయడానికి లేచి అనంతం దగరకు వెళ్ళినాడు.

(1

ఇంతమంది తన్ను అభినంవెంచుదున్నా ఆనంత లక్కీ మనస్సు ఇక్కడ పూర్రిగా లేదుః భర్హ ఎక్కడ? తన గురువు ఏరిః; ఈ వార్త చెవిని సోకగానే ఆయన ఆనందమందును. ఆయన తేజస్సు తన గర్భ మందున్నది, ఆయన ఆత్మ వేరు రూపమున త న్నా వేశించినది? ఆయన తన కర్పించిన [ప్రణయజ్యోత్సా్న విలానములు ఎంత మధుర మయినవి, వారుత న్నెంత (పేమించుచున్నారు!

తాను భర్తను కోపించిన పిచ్చితనం ఎంశ జుగుష్క కలిగించినది* తన్నే ఆమె కోపగించుకున్న ది, ఆ లేజ్‌ డొగ్చ రునకు ఇవియన్నియు తాను నివెదించినప్పు డామె “వెరిళల్తీ! ఇదంతా నీ మనోవై కల్యమే. ఆ నునో వై కల్యమంతా నువ్వు గర్భం ధరించడంవల్ల నే సంభవించినది. (శథమ గర్భధారణ ఇట్టి విచిత్రాల నెన్న్నైనా చెస్తుంది. వెళ్ళీ ఈ శుభవర్ధమానం నీ భర్తకు చెప్పి ఆయన హృదయం 3 వసం చేసుకో! అని సలహా యిచ్చింది.

కోన౦గి 00 ఎన్ని చిలిపిచేష్టలు చేస్తూ తన జీవితేశ్వరుడు తన్ను ఆనందసము [(దంలో ఓలలాడించేవారు! ఎక్కడ ఉన్నారు?

భర్తను తాను వెదకదలచుకోలేదు అనంతం. ఈ కుభవ రమానం ఇశరులవ శ వివి వారు తనకడకు పరుగిడి రావాలి. గంట అయింది, రెండు గంటలు కావచ్చింది. ఎంతకూ కోనంగి కనబడడు!

అనంతలక్ష్మి స్నేహితురాం[డందరూ వచ్చినారు,

“ఫమయినారు? ఎక్కడికి వెళ్ళినారు?

డాక్టర్‌ అందరితో మాటలు చెబుతూ “అనంతలక్ష్మీదేప్కీ జయలక్ష్మీ గారూ మధుసూదనరావూ, సరోజిసీదేవిగారూ, కమలనయనా, అమ్మా పార్వతీ అంబుజంగారూ, మీరంకా వినండి. కో చెధరాణీ దేవి నన్ను... నన్ను ..4.....వివాహమాడ్‌,...అంగీకరించినారని మీకు విన్న వించడానికి ఎంతో ఆనందపడుతున్నా ను అన్నాడు.

ఈ మాటలు అంటాడని తనవైపు డాక్టరు పరపిన చూసప్పలను చూచి అప్పుడే (గగహంచుకుంది చౌధుకాణీ, కాని *కోసంగిరావు అప్పుడే డాక్టరుకు ఎప్పుడు చెప్పినాడు [ అని అనుకుంటూ చిరునవ్వుతో కూర్చుంది. ఆమి కపోలాలు కెంపులెక్కి నాయి.

ఆందరు బాలికలు చౌాధురాణీని ఆభినందింవారు. జయలక్ష్మి పకపక నవ్వుళూ ఆనందంకో చౌచురాణీ దగరికు వచ్చి గట్టిగా కొగరించుకుంది, అనంత లక్షి తెల్లటోయింది.

ఆమె ఆనరాని మాటలు ఆడిపోసుకొని భర హృదయమును నొప్పించిన మరుక్షణంలోనే ోఎంక తెలివితక్కూవదాన్ని అనీ విచా రించింవి. భర్త తెల్లబోయి. పిచ్చివానిలా ఆయిసోబినస్పతి చూసిందిం ఆమెకు గాఢమైన పళ్చాత్తాపం కలిగి, ఎంకటి మూర్చురాలను అని లోన దుఃభించింధీ, ఎవ్వరూ తన్ను భర్త దగ్గరకు పోసీయబేదు ఆ తణంలో,

తాను ఎవ్వరో దుష్టురాలిలా, చెట్పిగారులా భరను అవమానించింది. రా[త్రంతా నిద్రలేకుండా భర్త బాధపడడం చూచింది. తాను గర్భము ధరించితినేమో అన్న అనుమానం ఆమెకు ఆప్పుడే నెలరోజుల [కిందటనే కలిగింది. అప్పటికి ర0డుసారులు నెల శతప్పినది. తనప కలిగిన

శీ1( కోన ౦గి

వికొారము, దిదకము మొదలయినవన్నీ ఆ అనుమానాన్ని దృఢపరిచినాయిం తన అనుమానం తల్లి తో చెప్పింది. *ఆఅవునమ్మా ! విజం కావద్చుం అయిశే మన్నారుగుడి సొళమికీ థోగం చేయించనా! వెంక పేళశ్వరులకు భోగం చేయించి ముత్యాలహారం అర్పించుకోనా[ో అన్నది. ఆమె కొమరి. తను హృదయాని కదుముకొని ఆ రాత్రి దిగదుడుపు తీసి వీధిమధ్య పడ 'వేయించీందిం ॥

జయలక్ష్మి కొమరిత స్టితి కనిపెట్టి అనుమానించింది. కొమరితకు తలంటి. నిశ్చయం చేనుకుంది. కాని కొమరితతో మాత్రం నిజం చెప్పింది. కాదు. ళు[కవారంనొడు పార్టసారధి కోవెలలో భోగఎ చేయించింది.

చదువుకున్న బాలిక గనుక ఏమనుకుంటుందో అని తన అని [పాయం కూతునకు చెప్పక దాచి, కూతునుంచే మాటలు వచ్చునని కన్‌ పెట్టుతూ ఉన్నది. ఆందుకనే డౌక్టర్‌. “*“ఆనంతలక్ష్మిని పరీక్ష చేయిం: చండి $” అవి అన్నప్పుడే ఆయన ఈ రహస్యము (గ్రహించినారని అర్ధం చేసుపంది,

అనంతలక్ష్మీ ఆ రా(తే భర దగ్గరకు సోయి క్షమాపణ వేడుకుందా మనుకుంది. అతని కౌగిలిలో వాలిసోదా. మనుకుంది, ఆతని ముద్దులతో పరవశవమయి సోదొమవి ఉవిళ్ళూరింది. కొని కోనసంగి తన మాటలను ఆంత తీవంగా విమర్శించుకుంటాడని ఆమె ఎల్లా (గహించుకోగలదు* ఎన్ని సారులో తాను పండుకొన్న మంచంమీదనుండి లేచి శయనచనందిరానికి పయనమయింది.

కూతురు ఆమె భర్త దగ్గర కొ రాత్రి పళ్ళకపోవడానికి కొరణం ఆమె గర్భవతియై కొంచెం అలసత్వం పొంది ఉండడమే కారణమని జయ లక్ష్మి అనుకొన్నది.

తెల్లవారగట్ల కోన0గి చప్పుడుకాని అడుగురిగుతూ అనంత లక్ష్మీ దగ్గరష రావడం జయలక్ష్మీ చూచి గాఢనిద్ర నభినయించింది. కోనంగె వంగి ఆనంత లక్ష్మీ మూర్తముపై మూడు ముద్దులిడి తిఏగి వెళ్ళిపోయినాడుం

విమిటిది? ఎంత మెత్తని హృదయం అల్లునిది. ఒక్క నిమిషమూ భార్యను వదలలెడు, ఒక్క పరుసప్పమాట ఒక్కరిని అనడు. అందరు

కోన ౦0గి గ.

"సీవకులు ఆతన్ని (పేమిసారు అనుకొన్నది

ఈ రహస్యం కోసమా తన భర్త చెధరాణీకో రహసా్స్యాలూ గుసగుసలూనూ!. ఈ విషయం తనతో చెప్పకూడదా? తానే చాధకాణీకో మాట్లాడి ఊఉండునుగదా!

ఒకవేళ చౌధురాజీ భర్తను కోరి డాక్టర్‌ గారితో మాట్లాడమన్న దేమో? తన్ను కోరకూడదా?. తానే డాక్టర్‌ గారితో మాట్లాడి ఊఉండునే! అది తన విషయంలో తప్పుకొదా? భర్హ ఓక పరస్తీతో మాట్లాడడం తప్పని భార్య బాధపడిరే, భార్య ఒక పరప్పరుషునితో మాట్లాడడం మంచిదని తాను ఎలా అనుకోగలదు?

తనలో ఏదో సీరనం బయలుదేరింది, అందుకనే ఉ త్తమ పురుషు డయిన భర్తనే తాను అనుమానించగలిగింది. కోనంగేళ్వరరావు భ ర్త కాకపోతే (పాణంపోవడం తథ్యం అనుకున్న తాను భర పరమసుండరో మూర్తి అనుకున్న తాను, ఈనాడు వడ్టి తెలివిహిన మై భర్తను పదిమందిలో ఆవమానించ సిద్దమయింది. ఆయన మనను తన మాటలకు ఎంత నొచ్చు కుందో |

అనంతలక్ష్మి వెంటనే లేచి చౌధుకాణిని లోనికి తీసుకొనిపోయి, “అక్కా! విన్ను అనుమానించి ఎంతో (దోహం చేళనమ్మాగొ అన్నది.

“సి వెరి అక్కా! నువ్వు నన్ను అనుమానించలేదు. గర్భదార అము నరాల్ని తలక్రిందులు చేస్తుంది. సున్నితమైన నరాలస్టతిలో ఉన్న నీకు అన్నీ కంగారుగా కనబడకాయి. నీ (పేమ అంత ఉత్‌కృష్ణ మయినది ఈ జగకుతలోనే లేదని నేనూ మన వదిన సరోథినీ అను కున్నాము కూడా[ి

“న్వవ్యు మీ భావగారితో తప్పంతా నాదేననీీ, నేను వారిని నిష్కా రణంగా అవమానించానన్కీ నేను చేసిన తప్పిదానికి శ్ష్రమింపకుని వారిని పాదాలుబిట్టి వీడుకొంటున్నాననీ నా తరపున చెప్పు!”

“ఏమి టక్కా ఆ మాటలు? నీ భర్రను లోకాతీతంగా (ప్రేమించే నువ్వు, నీకు ఏమీ సంబంధం. లేకుండా, నన్ను పంపుతావా క్షమాపణకు ౪

“ఏం చేయమన్నా వు?ో

శీ12 కోన౦గీి

“న్స వ్వే వెళ్ళి ఆయనతో సీ హృదయం విప్పిచెస్పిశే చాలు

ఉప్ప క్షి1 పొద్దున్నుంచీ ఎక్కడా కనబడలేదు. నౌకర్లు వారు (పొద్దున్నే నడిచి చక్కాపోయినోరని చెప్పుతున్నారు.”

“జ్బంకో విషయం, డాక్టరుగారికి నా విషయమై శుభవార్డ పంపిం చింది మీ ఆయనే 1

ఉపఏన్స్క్రి! వారేనా?

“ఇంతకూ కోనంగికావుగారు ఎక్కడికి వెళ్ళారు

అనంతలక్ష్మి, చౌధురాణీ ఇద్దరూ అనంతలక్ష్మి చదువుల గదిలో నుండీ ఇవతలకు వచ్చారు. అక్కడ హాలులో కూర్చున్న అందరూ ఏదో ఆలోచిస్తున్నారు. వారందరూ. హోలులో త్మీవాలోచనాధీనులై ఉన్నారు.

“*పమిట[రా మీరంతా అంతతీవంగా ఆలోచిస్తున్నారు శే ఆంది చొధురొణీం

“*హధుసూదనుడు అగస్టు ఎనిమిది పవిత్రమయిన దినం అంటాడు, నేను కొదంటానుో అన్నాడు డాక్టర్‌. రెడ్డి

“ఫీ గ్ర కాదంటే కొకపోతుందా అన్నయ్యా, అఆవనంపే అవు తుందాశో అన్నది చౌధురాణ్‌.

ఆనంతలక్ష్మీ ; ఆగస్టు ఎనిమిది మహో తమ దినమండీ డాక్టరు గారూ!

డాక్టర్‌ ; మీ ఆయన అభిప్రాయ మే నీదీనా అనంకలక్ష్మీ?

సరోజిని £ భార్యాభర్తల భావాలు ఒకేనదిలా (ప్రవహించాలి,

చౌధు $ ఆ సూత్రానికి ఆర్హంలేదు, భార్యాభ్రర్లలెనంత మాత్రాన అభి[ప్రాయభీదాలు రాకూడదా?

అనంత ; చూడండీ మధు అన్నా! మీ చెల్లెలు తొను తన భర్త అభిప్రాయంతో ఏకీభవించడలేదని ఏమి (వతిపాదిస్తున్న దో?

కమలనయన ; పెళ్ళికాకండా భార్యాభ ర్తలెట్ల్టా?

ఆసంత : కొజో మే దంపతులు, అప్పుడు లా (ప్రకొరం, ఇప్పుడు

కోన ౦0గి శ 13

చౌము ఏ అనంతంశతో ఎవరు వొదించగలరు బాబూ!

అనంతం : నిన్నే సమర్ది స్తున్నాను కాదా అక్కా?

చౌధు $ అవతలివాడి వాదన నెగ్గే ఫ్‌ డరు వాదనలాగా!

౯

డౌక్టర్‌ ఇంక తన ధర్మం నెక చేర్చడం (ప్రారంభించాలని ఆ ధర్మం కూడా అతి మధురంగా, ఎవ్వరికీ నొప్పి కలగని విధంగా నెరవేర్చాలనీ, తన సంకల్పం విజయమందుటకు తాను గొప్ప నటకు డవ్వాలనీ అను కున్నాడు.

డాక్టర్‌ $ అయితే చౌధరాణీగారూ!--

అనంత : ఓహో ఏమి అనుకూలత! కాని కాదోయే. భార్యను “ఏముండీ" ఆని గొరవించారి కాటోలు!

చౌమ : అండీ అనగానే గౌరవం పోలేదు. భార్యాభర్తలు సమాను అయినప్పుడు భార్య మాతం భర్రను ఈఏముంగ్రీ అనీ పిలవాలా? భర్త భార్యను ఆండీ అని పిలవక్కర లేదూ?

_ సరోజిని ; మంచి హళ్ను వేళావు చౌధూ! ఇంక ఈ నుగవారి బడాయివా చూడు; *ీఒసే, ఏమే, ఇవిగో, అవుచే, ఓ తువాలా, ఓ తలుప్యూ నిన్నేనే” ఆచేవే కాదా. వీళ్ళ బడాయిలు,

డాక్టర్‌ ? ఇంతకూ నన్ను మాబ్లాడనీయరు కావోలు మీరంతా కలిసి,

శరోజిని ; మాట్లాడండి డాక్టర్‌ బీ! మేర ఆనుమతిస్తున్నాం.

డాక్టర్‌. వ నాకు ఈ కిట్‌ ఇందీయా రిజల్యూషన్‌ ఆంటే అసహ్యుం---

సరోబిని ః నాకు చాలా సంతోషం

చాధు :ః నాకు ఎంతో ఆనందం-ా

ఆనంత ఏ ఆదే నిజ మైనదని ఉత్తమ ధర్య్మమమునది అని నా వాదన.

డాక్షర్‌" 2 నాకు అసహ్యమయిన్వా మా వాళ్ళందరూ ఆ రిజల్యూషన్‌

శీ1శీ కోన 0గి 'దేశానర్షదాయకమని వాదించినా నాను మాతం ఈ ఉద్యమంలో తగు ళర్రిసీ, [పాణాన్నీ ధారపోస్తున్న వారిసి చూసే ఎంతో జాలి కలుగుతుంది. ఆనంత : జాలి ఎందుకండీ ? చొధు డార్టరుగారూ, అవసర మైనప్పుడు మీరు కత్తి ఉపయో గిసారు కదాః ఆలాగే భారత జాతీయత అనే మహావై ద్యుడు శాతీయవీరుల రక పాతం'అనే శస్త్రవై ద్యం భారతమాత రోగ సనివృత్తివై చేస్తున్నాడని అనుకోరాదూ? డాక్టర్‌. ?; మీ ఉపమ మంచిదేకొవి పీళ్ళంకా అలా జై లుకువెళ్ళడం, [పాణాలు పోగోట్టుకోవడం నాకేమీ నచ్చలేదుసు మంచీ! అనంత ; ఆలా అంసే ఎల్లాగండీ ! భారత దేశంకోసం ఎంతైనా ఆహుతి చేయవలసిందే! డాక్టర్‌ ; ఆలా మీరంతా ఆంటారు. నువ్వు జైలుకు వెళ్ళడానికి సిద్ధమా న అనంత $; ఆ€6. డాక్టర్‌. ; మీ ఆయన వెళ్ళడానికి సినమా గ అనంత :; ఆ(, డాక్టర్‌ ; చాధురాణీగారు వెళ్ళడానికి సిద్దమా? చౌధు $ ఆఅ6 డార్టర్‌ : మీరండీ సరోజినిగారూ? సరోజిని ; ఆ. డాక్టర్‌ ఏ సరోజినిగారూ! మీరు మీ భర్తకు జైలుకు వెళ్ళడానికి అనుమతినారా? సరోజిని ; ఆంతకన్న అదృష్టం నాశేమి కలుగుతుంది! డాక్టర్‌ : నేనే సరోజినిగార్నయితే నుధుసూదనుగారికి నా ఆనుమతి ఇవ్వనే ఇప్వను. అనంతం ఎందువల్ల యివ్వరు. ఒకవేళ మీవే సరోబిసీ అక్క అయి మీరు అనుమతి యివ్వకపోతే మధుసూదను బావగారితో, నువ్వు వైలుకు వెళ్ళవయ్యా అనీ సలహా ఇచ్చిఉందును,

కోన ౦గి శీ105

డాక్టర్‌ : నువ్వు చెపావు, సీ భ రరు అనుమతి ఇసావా?

అనంత : తప్పకుండా, [కిందటినారి వారు జయిలుకు వెడితే నే నేమన్నా గడదిడ చేశానా?

డాక్టర్‌ : ఎవరన్నా ధర్మాలు వందలకొలది చెప్పవచ్చును; అచరణ లోనికి ఆ ధర్మాలను తీసుకునివవ్చేప్పటికి మన బడాయిలన్ని బయబు పడతాయి.

అనంత ౫ డాక్టర్‌ గారూ, మీరు ఎన్ని అన్నా నాకు భయంచేమ కొని మీ మగవాళ్ళు గాజులుతొడిగించుకొవి ఇంటిదగ్గర కూర్చుంటున్నారు. మేమంతా ముందుకు దూకదలనముకొన్నాము.

డాక్టర్‌ ౩ పీమో, నీకు ఆలాంటి దీక్ష ఉండవచ్చును కానీ, భ్‌ నిజంగా జయిలుకు వెడితే. (కిందటిసారి జరిగినంత గడఎడ జరుగుతుం దేమో?

అనంత ? జరగదండీ! (కొంచెం వైవర్టం పొందుకుంది మోము.)

సరోజిని ; మగవాళ్ళందరూ ముందర వెళ్ళుతారా? వెళశ్ళేట్లా మాట్లారుతున్నారు డాక్షరుగారూ 1

డాక్టర్‌ ఏ నాకు నమ్మకంలేదు. నేను వెళ్ళను, కానే మీ మీ సంగతి

చౌెధురాణీ ; ఆడవాళ్ళం మేం ముందర వెడకాము,

మభుసూరనుడు (పతికొాకొర్యాలయానికి ఇంతకు అరగంటకుముందే వెళ్ళి ళోయాడు.

చౌధురాణీ : ఇంతకూ నూ అన్నయ్య జమబులుకు వెడతానంటు న్నారా?

ఆనంత ;$ మా గుగరువుగారూనా?

డాక్టర్‌ ; ఇద్రరూ వెడితే ప్మతికమాట?

సరోబిని ; మే ఆడ వాళ్ళం లేమా, మాచేతకొదా?

డాక్టర్‌. ; మీరంతా పేపరు నడవడానికి పూఎ౨గా పూనుకుంటారా? లేకపోతే మీ కాంగెను మగవాళ్ళ పిచ్చిపనులులా మీరుకూడా. పిచ్చి వాళ్ళయి నోతారా?

శీ10 కోన ౦0గి

సరోజిని ; డాక్టరుగా రూ, ఆడవాళ్ళు పిచ్చివారుకార్హు మగవాళ్ళూ కొరుు ఇంతకూ మమల్ని ముందు జయిలుకు పోనీయం౦డీ,.

డాక్టర్‌ ఏ; జయిలు ఓ సినమాలాగ మాట్లాడుతున్నా చే!

చొధురాణీ £ మీ కమ్యూనిస్టులు కొం(గెసు పెకీ న్యరుమీదకు బండిలా తయారవుతారే! భారత దేశ స్వాతంత్యము మా జన్మాశయం, అందు ై భారత మహిళలు అర్పించిన సేన వక్షనాతీతం, మాభర్తలను జయిళ్ళకు పంపాము. వారి[ససాణాలు ఆహాతి స్తే అది అతిపవి కార్యమని ఆనందంలో ఓలలాడినాము. మాబెడ్డల్ని, మాతండడ్రులను జ్తైళ్ళరు పంపాము, మేమే జైళ్ళకు వెళ్ళాము. ఇంకొ ఎంతో త్యాగం కేమయాలని ఆందుస మేంసన్దంగా ఉన్నాం.

డాక్టర్‌ : అద్భుతమైన లెక్సరు సరే మధుహూదనుగారూ, కోనంగి గారూ జైలుకు వళ్ళవచ్చునన్నమాట,

సరోజిని ; వందేమాతరం! తప్పక!

డాక్టర్‌ : సీ ఉగ్రైళం అదేనా అనంకలక్మీ!

అనంత ఏ ఆ(

గ్ర

డొక్టరుదూట వింటూనే అనసంతలక్ష్మికి ఏనో భయం ఆవసగాంచింది. పీమిటి డాక్టరుగారు యిలా మాట్లాడుతున్నారు? ఏమిటి ఈయన ఉగ్దళం ? వీజంగా తన (ప్రియభర్తను ఆయన కొరాగారానికి వెళ్ళమని సంహా ఇసాడా? వారు జెలుకు వెడిే తాను వారని ఏడిచి (బకుకగలవా? అఆ వెనుక తాను యమలోక మే అనుభవించింది! మళ్ళీ ఆదేరకంగా వారికోసం దాధగా నిరీ కీస్తూ ఉండవలసిందేనా? వారిమాటలువినక, వారి (పెమలో ఓలలాడక్కవాం హృదయాన తలవాల్చి వారి లాలిపుంలు పొందక, నిమిషం ఒకయుగంగా గడుపుతూ, ఏవికొకీలా ఉండగలుగునా తాను?

ఆనంత లమ్మీ ఆలోచనలకు అడ్డువచ్చి డాక్టర్‌ రెడ్డి అనంతలక్ష్మీవంక తిరిగి *అనంతలక్ష్మీదేసీ! సీ భర్హ లోకింలోకల్లా మంచివాడు మంచి మాటలు చాటుననుకోవాలి, అతనికి ఈ సమయంలో జైలుకు వెళ్ళాలనిన్నీ,

కోన ౦గి శీ]

లేకపోతే తాను దేశానికి (దోహంచేసినవాడ నవుకాననీ బుద్రిపుటింది. క్‌ు వాదించా కొవి లాభం లేకపోయింది. నీ ఉద్రేకం కనుక్కోవాలని నిన్ను ఆడిగాను, నువ్వుకూడా ఒవ్పుకోడం నీ గాఢదేశభ క్రిని తెలియనేసోంది. నిజంగా నువ్వ వీఠరపక్సి వి ఉత్కసష్న నారీధర్మోం నిర్మహించే దిపవ్వజీవనం గలదానివి* లని అన్నారు. గలి న య

చూస్తూచూస్తూ వుండగా అనంతలక్షికి కన్నీళ్ళు తిరిగినాయి, మహో త్తమ పురుషుడు తన భర్త. తాను వట్టి మూర్జురాలయిపోయి, భర్తను అనుమానించి ఆవమానించింది. ఒక నిమిషం భ రను వవలి మనలేని తాను ఆయన్ను ఎన్నో అవమానపాలుచేసి ఆయన్ను వైలుకు పంపివేసోంది. ఆయన జైలుకు వెళ్ళడానికి సంకల్పించుకొన్నది తన తెలివితక్కువ మాటత వల్లే! నిజంగా ఆలోచించుకొంపే తన అంతరాంతరాల్లో తాను భరను ఎంత (పేమిసోఉన్నా ఆయన తనవిషయంలో తనకన్న తక్కువవారని, తనవల్లనే వీధీలోని ఒక బిచ్చగానిలా ఉన్న భర్త భాగ్యువంశుని ఆనందం సంపాదించుకొనగలిగారసీ అనుకున్నది గదా!

తినలో (పేమ తగ్గిఉండాలి, తనలోన్‌ హీనత్వం మైకి ఉనికివచ్చి ఉండాలి. ఆందుకనే వారు చల్లగా జైలుకు వెళ్ళాలని సంకల్పించువొని ఉండాలి.

అనంతలక్ష్మి లేచి గబగబ గదిలోనికిపోయి. పడకకుర్చీలో కూలి పోయి భరింపలేని దీనస్టితిలో పడిపోయి కళ్ళనీళ్ళు కారిపోతూఉండగా ఆర నిముసంలో మోము మూసుకొని తలవంచి శోకదేవత అయిపోయింది,

ఆనంతలక్షి తలేత్తి చిరునవ్వు తెప్పించుకొని “డాక్ట రుగారూ, ఆయన జైలుకు వెళవామన్నారా మీశోః?” అని (పన్నించింది. “నామీద [పేమ పారవమా అపారమా?*

డార్టరు ౫ ఆ(1 ఆ! పారము, జయిలుక్సు వెడకానన్నాడుం

అనంత ; నాడో చెప్పకుండానే!

డాక్టరు వ చెప్పాలని చూచాడు, కొని నువ్వు గర్భవతివి --

అనంత : మీ మాటలకు ఆరం నమిటి? సత్యాగహ౦ 'దేళారా?

శీ[8 కోన౦0గి

ఆనంత ; చేశారా చెప్పండి!

సరోబిని ౩ చేసిఉంపే ఆయన పాదాలకు నొ నమసా్కా-రాలు,

జయలక్ష్మీ £ ఏమీ టా మాటలు అమ్మా! మీ ఆయన అంత తెలివి తక్కువ పని చేస్తారా?

సరోజిని ః అది తెలివితక్కువపనా అత్తగారూ?

డాక్సరు ; అంత ఉ త్తమకొర్యం ఇంకొకటి లేదు.

అనంత ; ఇంతకూ మీరనేది సఏీమిటి? (ఆమె చాలకోపంతో లేచింది) నన్ను వదలి జైలుకు వెళ్ళమనండి, నాకు భయమా?ఃవందసార్లు వెళ్ళమనండి. జై ల్లోనే కాపురం పెట్టుకోమనండి.

జయలక్ష్మీ ఏ; అమ్మిణీ, ఊ కంగారుపడకు!

డాక్టరు £ కోపపడకు అనంతలక్మ్మీ'గర్భంలోని శిశువును తలచుకో!

అనంత ; (నవ్వుతూ) ఏమి చేయమంటారు నన్ను?

సరోజిని ః నువ్వు ఉత్తమసాధ్వివి, నీ భర్హ ఉత్తమ పురుషుడు, మీ. దాంపత్యం ఆదర్శనస్వరూపం. వదినా, నీ (పేమకు మా కృతజ్ఞత ఎంత యినా సంపోదు, నీ భర్త నిన్ను మెచ్చుకోవి నిమిషం ఉండదు. నీ పేరు సర్వకాలస్మరణ ఆయనకుం

చొధు ॥ ఆనంత లక్ష్మీ అకాగ్థా, సీ [శమ ఒక్‌ దివ్యకొంతిపు౦జం, డొక్షరు ; అందుకని సీ భర అరెస్టు అయినా నువ్వు ఆనందరూపిజణీగా ఉండాలి. ఆతడు... 404*3,

నీ

డొక్టరు ; క ఆత్రడ్స్రో*ో ఆని అనగానే అనంతలక్ష్మి వెలవెలదోయి,. కూలిపోయి, కళ్ళు తిరిగిపోయి వెనక్కు వాలిపోయింది.

ఆ వెంటనే డార్ట్‌ రు తనవేతికి నర్పు అందించిన ఇంజక్షను తీసు కొన్ని ఆనసంతలక్ష్మీభుజం పై సొడీచీనాడు,

మూర్చ పోయినంత పని అయిన అనంతలక్ష్మీక్‌ నరాలు బలం పొందాయి. ఆమె కన్నీరుమున్నీకై పోయినది.

ఈ పదినిమిషోలూ ఆందరూ' మాన్న్ఫడి ఉన్నారు. అప్పుడు చౌొచయు రాణీ థై ర్యంచేసి “డ్రాక్టరుగారూ! పిమయింది కోనంగిరావుగారికిలో అని (ప్రశ్నించింది.

కోన 0గి శీలి

డొక్టరు సంతోషం వెలిబాచ్చుతూ “సి ఎవడ చ్సేమిటి * వమన కోనం గిని లోకం ఎంతో మెచ్చుకుంటూ ఉండగా వెళ్ళి సత్యాగ్రహం చేశాడు, సోలీసువారు ఆరెస్టుబేన్‌ తీసుకుపోయారు. ఆదీ విషయం, ఎంకటి వీకుకు ఆతడు!” అని అన్నాడు,

జయలక్ష్మీ కోపంతో ో*డాక్రర్‌! ఓహో ఏమి దేశభ 3! యివతల భార్య గర్భవతికడా! ఇంట్లో భార్యను గురించి ఇంతయినా అఆతోచించకుండా, తనకోసం అవి పిర్పాటుచేసిన పష్మత్రిక సంగతి ఆలోచించకుండా వెళ్ళుకాడా? బొను (ప్రజలు మెచ్చుకోరుమరి! వాళ్ళదేమి పోయింది £౪ తాము కాకసోకే ఇశరులను [ప్రజలు ఎప్పుడూ మెచ్చుకొనడానికి సిద్ద మే” అని పొలిచేకలు పెడ్తూ జాడించింది.

అనంతలక్ష్మీ చివ్వునలేచి “అమ్మా, వారినేమీ అనకు. నాదే అంకా

లోటు, పదిమంది ఎదుటా చెప్పుకుంటే చేసిన పాపం కొద్దిగా. అన్నా పోతుంది. వారిని ఆనుమానించాను, నొనామాటలు ఆడి అవమానించాను. వారు ఉత్తమపురుషులు. వారి హృదయం చిందర వందర చేశాను, అనాటి వారి నవ్వులో ఎంతదుఃఖమో గర్భితమై ఉండాలి, నా జీవకంలోంచి వెళ్ళి నాకు కాంతిని ఇవ్వాలని సత్యాగహం చేని ఫై దుకు వెడుళున్నారు ౯ అవి సోఫామీద వాలి మోమువంచేసుకుంది. ఆమె కన్నులనుండి జడివానలు పరీ కాయిం

జయలక్ష్మీ తెల్లబోయి ఒక్కనిమిషం కూతుర్ని చూవ్ర “బౌనమ్మా | భార్య భర్తను వెనక వేసుకురాకపోతే ఇం3వ్వరు వేనుకువసారు. ఈ రెండు మూడు రోజులనుంచీ నువ్వు వడేబాధ అంతా చూస్తూనే ఉన్నాను. నేను పోరుపెడితే నువ్వు విన్నావూణో్‌ అని అన్నది.

అనంత ; ఏపిమి పోరు పెట్టావు + నేను ఏమి. వినలేదు ?

జయ వ ఏందుకులే!

అఆనంత £ ఎందుకులే ఏమిటి? నీ ఉర్రశం నాకక్టమయింది. నాకు వారు భగవంచులు, నా సర్వస్వము వార్‌ వాదాలద గర, సీమనిస్సులో ఏ సంకోచం ఉన్నా, నన్ను వారి అడుగునీడజాడల వెళ్ళిపోన ఆయనతోపాటు నేను సొాటుబడి ఇంత కలో గంజో (తాగి (బతుకుతాము.

420 కోన౦గి

జయలక్ష్మీ ఆశ్న్చర్యమంది “అమ్మిణీ |! ఇవేమి మాటలు. బదంకా నాకొ? నీకోసం ఈ జందడాటమంతా పెట్టుకొన్నాను. లేకపోతే. నాకు (పాణ మయినా పోయి ఉండును, సన్యాసివి అయిపోయి ఉందును, నేను మౌట్టా డిన్మా పనిచేసినా, (బళికిఉన్నా సీకోస మేౌఅని అన్నది. ఆమె కన్నులవెంట: నీరు జలజలా [పవహించింది,

అనంతలక్ష్మీ వెళ్ళి తల్లి ఒడిలో (వాలిపోయింది. అక్కడ ఉన్న అందరి కళ్ళలో నీళ్ళు తిరిగినవిం

ఆ మరునాడు కోనంగిరావు కేసు విచారణకు వచ్చింది.

కోనంగిరావు తనకు వకీలు అక్కరలేదన్నాడు, పోలీసువారూ, యింకా కొందరు. పెదలూ సాక్ష్యం ఇచ్చారు [పభుత్వం తరపున. కోనంగి అన్నీ ఒప్పుకున్నాడు, తొను చెప్పేది యేమీ లేదన్నాడు. ఆతనిక్‌ మేజ స్రటు ఎనిమిది నెలలు +€క్ష విధించాడు. *షొ తరగతి అను[గహిం చాడు?

ఆతజ్ది కోర్టు ఆవరణలో అనంతలక్ష్మీ, జయలక్ష్మీ, మధునూద నుడు రియాసత్‌ ఆలీ, సరోబిన్తీ చొధురాణీ డా జరు రె కలును కున్నారు.

ఆనంతలక్ష్మి గర్భవతి అని తెలియదేళారు.

కోనంగి ఆశ్చర్యాసిక్కీ ఆనందావిక్రీ మెరబేదు,

ఆ కోర్లు భవనంలో భార్యాభర్త లిరువురూ విడిగా కలుసుకునే ఏర్పాటు జరిగిందిం

కోసంగి వెంటనే ఆత్మిపేమతో భార్యను కౌగలించుకొని ఆమెకు దివ్యహృదయస్పందనస్వరూపాలయిన ముద్దు లర్బించాడు.

“సన్ను క్షమింపరూ మాష్టరుగారూ?”

“*ఆనంతా | నా జీవితానివి నా సర్వస్వానివి. నేను విన్ను క్షమిం చడమా ఇ

అనంత లష్మీ భర్త రెండు భుజాలు పట్టి, తల సుకి ఎత్తి అతనీ మోము కనివోవ తిలకిస్తూ “మీరు. ఎప్పుడు వస్తారో! ధై ర్యంగా ఉండండి! మీకోసం ఎదురుచూస్తూ ఉంటాను” అని అంటూ. అతనితల వంచి 'పెదవు

కనోన౦0గి శీలి! లపై ముద్దుపెట్టంది. “న ముద్దులో పాపాయి ముద్దును కూడా రుచి చూస్తున్నాను “నా ధూ రెండు పెదవులలో వది పాపాయి పెదవి? పె "పెదవే పాపొయి "పెదవి ఆనంతా ! జాగ త్త సీ మనస్సు సిర్మలంగో ఉంచుకో, నీ ధనం నీదేశంకోనం సర్యకాలమూ మానవ సేవ మనస్సులో తలచుకో! సంకోషంగా ఉండు. లోని పాపాయిఆరో గ్యం మరు వకు, డాక్టరు సహాయం పొందుతూ ఉండు. ఉభ్చర్రువృగారూ! నేను రావాలనే అనుకున్నా నుల “జైలులోనే పురుడుపోయవలసీ వచ్చేది. “అయితే ఎంతో ఆనందంగా ఉండునునో “ఆనందమానంద మో! కాని వండులాంటి తొనల పాపాయిని వకు కొని ఉండగా తిరిగి వసానులే[” వ్‌ వ్ల గ్రస్లోక్‌ల్రిక్ర |" అనీ న్రైళల్చి-ప్ర[= “దుగపిల్ల వానికి ఆడవారిపోలిక ఏమి బాగుంటుంది * మీ పోలిక అద్భుతం క్‌ ఆసశిగ్రి కు ఆ్రన్షగ్గానే ఆడపిల్ల వాడు పుట్తాడనా?” ఏమో బాబూ! నా పోలికవ ప్రే ఆడపిల్ల వాడే బౌశ్రాదేమో 1 ఆమె పకపక నన్వింది. ఆతడూ నవ్వాడు, “ఆడపిల్లకు తం౦్మడిపోలిక రావాలట [ో “ఐతే నాకు ఆడపిచ్లే కావాలండీ $* “ఆమ్మాయివ స్తే నాతో మాట్లాడవు కాదోలు[ో “మిరు మరీని “నువ్వు దురీ -మరీని!” ఇద్దరూ క'గలిందుకున్నారు, ఆరా(త్రే కోనంగిరావును వేలూరుజయిలుకు తీసుకుపోయారు. లలి

(లయోదశపథం స్వప్న [పపంచం |

కోనంగి జైలులో పీవో స్వప్న (ప్రపంచంలో జీవించిసాగాడు, మహో మహులైన ఆంధనాయకులు, తమిళ మళయాళ, కర్ణాటక నాయకులు జైలు నిండా ఉన్నారు.

దూరాన ఉన్నప్పుడు వారు దేవతలులా తోచారు కోనంగికి. దగ్గరకు వస్తే చెమటలుపసై మానవులు,

వారి కోపాలు, వారి ఆశలు, వారి నిస్స్బృహలు వారి ఆపేకలు దుర్చిణీయం[తంలో కనబడినట్లయింది కోనంగికి, ఆతవికి భయమూ కలి. గింది ఆనుకంపమూ కలిగింది,

చిన్న చిన్న జాతీయవాదులు మొదటినుంచి కోనంగికి సంపూర్హంగా అర్హమయినవారే! ఆలాగే నేడూ (ప్రత్యక్షమయినారు.

కొందరికి (ప్రపంచంపయిన కోపం, కొందరికి కమమై ననే కోపం. అందరికీ దేనిపై నో కోపం! కోపం లేనివారు (పేమించడం ఎలా సౌధ్యం, కొబరై దేశాన్ని ఆకుంఠితంగా అందరూ (పేమిస్తారు. ఆ (పేమలో ఇమిడే వారి సంపూర్ణ త్వాలు [కుతిలో కనబడ్డాయి కోనంగికి.

కొంగెసు [పచారకులకూ్యూ "సేవసలకూ నాయకులకూ ఆతడు కొ త్త వాదు, అందరూ ఆతన్ని ఎరుగరు. ఆతని ప్మత్రికను ఆందరూ ఎరు గుదురు, అందరూ ఆతన్ని ఎవరికివారు ఇం వచ్చినట్లు భావంచుకున్నా రు కొందరికి ఆతడు నన్నగా పొట్టిగా ఉంటాడని తోచింది కొందరు సన్నగా పొడుగ్గా ఉంటాడని మనస్సులో అనుకున్నారు. కొందరి ఊహలో అతడు

కోన౦0గీ శ908 బంగొరు ఛాయ. మరి కొందరి హృదయ దర్పణంలో ఆతడు న్లుగా కన్పించాడు, అతడు సి రంగో, ఎలా ఉంటాడో కొందరు ఊహించే చేదు.

అందరూ ఆతన్ని చూడడం ఆనందంగా ఉంది అన్నారు. కొందరికి ఉడుకుబోతుతనం. కొందరు మెచ్చుకున్నారు. కొండరు బాగానే ఉంది కోనంగి. పని అనుకున్నారు.

కోనంగి ఇతరులను. అర్తంచెనుకుందాము అని (ప్రయత్నించాడు. ఉరాందరినీ పూ లిగా (గపాంచగలను" ఆనుకున్నాడు.

“ఎందుకు వీరు స్వాతం(త్యంకోనం ఈలాటి బాధలు పడడం? ఆని (పశ్నించుకున్నాడు. తన స్నేహిళుడు డాక్టర్‌ రెడ్డి కమ్యూనిస్లు, సామ్యవాదంకోనమె పొటుపడుకున్నాను ఆనుకొంటాడు, ఎందు కొతవికి ఆ గెడవ?

యుగ్దాలకు వెడతారు (ఫాణాలకు వెరవకుండా! దేనికీ వెళవకుండా (పాణాలు బరికిసుకుంటారు,

ఆలోచించనవొలనీ కోనంగికి ఆవేళోత్సాహం రలిగింది. అతడు సర్వవెశ్వమూ తిరిగి వస్తాడు. ఆ విశ్వాన్ని ఎన్నీరకాలుగా దర్శింపవద్చును? ఆ చర్శించడము భయకారణమూ, అనందయుకమూ్మూ హాస్యపూర్షమూ గూ తుంది.

“కగ్రాహమూ క ల్లూ ఒక పేనా?” ఆని కోనంగ్‌ ఆలోచించేవాడు. ఉత్సాహం మనుష్యుత్డే వీకచూమిచో తాండవం ఆడిస్తుంది. ఉత్స హంలో దేశాలు నాశనం చేయగలడు, [(దొణాలు 'వేలకొలదీ ఆర్చించగల

కోనంగ్‌ జయిలుతో తన తోటి వారందరినీ హోన్య వస్తువులుగా చూద్రాదమునుకుంటాడు, అలాంటి సమయంలో ఆతని కళ్ళకు కొంధరి పెద్ద ముక్కులు రాంబందు ముక్కూలులా కనబడతాయి. కొంద రాతనీకీ కంఠం లేసివారుగా (ప్రత్యత్ష మవుకారు. కొందరి చేకులు మాత్రమే కోనంగికి కన బడెవి,

ఎవరికయినా (పేను మహోత్తమ సంస్థ అనుకుంటాడు కోనంగి.

శీ? కోన ౦0గి

అనంతలక్ష్మీతో ఈ. మానవ (పపంచం దర్శించడం ఆనంద శథరిక మే అను కన్నాడు, జ్లైలుల ఉన్న రెండువేల ఖయిగీలు కోనంగికి కనపర్హారు. జయిలుపైన ప్రపంచ జనసంఖ్య ఏమీ అతనికి కనబదేదికాదు. అతనికి కావాలన్నప్పుడే హృదయంలో ఏదో కవాటం తెరచి చూచేవాడు. ఇప్పుడు జనంమధ్యనే సర్వకాల సర్వావస్టలూ ఉన్నట్లు తోచింది నోనంగిరావకు.

రాతి ళనతో తెచ్చుకున్న నరసారావుపేట మంచంమీద పడుకుని ఆ వైలుగదిలో ఆకాళమూ, తారకలూ, సర్వవిశ్వమూ దర్శించే వాడు,

ఒకరిపోలిక లొకరికి లేక ఆంధ్రప్రజలందరూ వేరువేరుగా (పత్యక్షమై కనపడ్డా రాతనీకి. కొని ఈ భిన్నత్వంలో నీకత్వమూ క్‌న దిగీంది,

ఈ ఏకత్వమే భూమి అని ఆతడు అనుకున్నాడు. ఈ భూమిలో మానవజాతికి విత్త నాలు ఉ౦ందేవా? ఆవి తక్కిన [గహాలలో, [గహరాట్‌ సూర్యునిలో ఉందేవా?ః అన్ని లక్షల డిగ్రీల వేడిలోనూ ఉండేవా?

అస్వుడు కొవ్యాలు, చిత్రలేఖనాలు ఆ మహోష్టస్టితిలో ఉండవా?

[పపంచంలోనవి సర్వభావాలూ ఆ సూర్‌ శమండలంలో ఉండవా?

(పేమ! వీవిధంగా (పేమికులు?

న్‌

“*పమంకీ కోనంగిరావుగారూ మీరు ఈ. యుద్దం జరిగినన్నా ళ్ళు (భిటిసు,వభుక్వంపైన కత్రి కట్టకుండా మీ పత్రిక నడుపుతామనీ, యుస్దం బాగా సాగేందుకు మీకు + క్రీఉన్నంతమట్టుకు పనిచేస్తాకునీ మాటఇసే (ప్రభుత్వంవారు. మిమ్ము వదలివేస్తారు. మీకు [పభుత్వం ఎన్నో సహా యాలు చేస్తుంది” తని వేలూరు జయిలులో సూపకంపెిండెంటు గదికి పక్కనున్న గదిలో కోనంగిరావును కలుసుకొని ఒక గూఢాదారోద్యోగి 'ేలిపినాడు.

కోసంగిరావు ఆశ్చర్యం సొందాడు. ఇది (ప్రభుత్వంవారు వంపిన రాయబారమా? లేక తన హృదయాన్ని పరీక్షించడానికి నచ్చాడా? అని

కోన ౦0గి శీ. కోనంగి అనుకున్నాడు, వెంటనే కోనంగి “అయ్యా, మీరు ఆ (ప్రశ్న అడగకూడదు, సను జవాబు చెప్పకూడదు” అని [పత్యుత్తర మిచ్చాడు*

“యుద్దం ఉన్నంతకాలమేగ్యా మేము మీబోటివాళ్ళ సవాకారం వాంఛిస్తన్నది? *

క తర్వాత!”

“ఆ తర్వాత కాం్యగెసు తన ఇస్టంవచ్చినట్లు చేసుకొనవద్చునుళి

“ఇన్‌ స్పెక్టరుగార్నూ మీరు నాతో ఈలాంటి విషయాలు మాట్లాడ కూడదు, నేను వినకూడదు”

ఆ గూఢచారి ఉద్యోగి “ఆలోచించండి, తొందరపడకండో అని కోనంగికి సలహానిచ్చి వెళ్ళిపోయాడు,

కోనంగి నవ్వుకొన్నాడు, (పపంచం ఆంతా హోన్యంతో వనిండివుందిం హిట్ల రు, స్టాలిన్‌ వంటి (ప్రపంచనాయకులు (ప్రపంచ స్వరూపాన్నే మార్చ డౌనికి. (పయత్నినారు, (ప్రపంచశక్తి ఒక తిమింగలం ఐలవే, దాని ముక్కుకు ఒక సన్నదారం కట్టి ఈ నాయకులు ఆ తిమింగలాన్ని నప డానికి (ప్రయత్నం చేసారు, తిమింగలము తనదారినీ తానే వెడుళూఉంసే, తామే నడుపుతున్నా మనుకుంటారు. ఒక్కొక్కప్పుడు ఆ దారపు లాగుళ్ళే హృదయానికి నూత్న న్పందనాలు కలగడానికి కారణాలవుతున్నాయి. ఇంతకన్న హాస్యరసం (ప్రపంచంలో ఎక్కడుంది? తను నాయకుడసని తనకే తెలియని పిచ్చివాని మాటలు లోకొనికీ ఒక్కొక్కప్పుడు పరమా

కోనంుగికి ఏదో కుంగిబోయినట్లయింది. లోకంలో నవ్వకు తావు _ఊందా? టోకం అంతా బాధాపూర్త్య జీవితాలకో నిండి వున్నప్పుడు నవ్వడం (సపంచాన్ని అవమానించినట్లా?

ఈ లోకంఅంకా ఒక్క్ప-సారి ఆనంద పడురుందా? మహాత్మాజీ జన్మదినమహోత్సనం ఇరవై కోట్ల భారతీయులను ఆనంచం ఇ స్తై, తకిిన వారికి? హిందూదేశంలోనే అనేకులు పళ్ళు కొరుక్కోవచ్చును, లోకం ఆంతా ఒక్కసారిగా ఎండకాస్తి ఉక్కటోస్య, (ప్రాణుల్ని మలమల మాడ్చి, ఆవెంట ఒక మంచిరోజున చల్లిని గాలీ, జల్లున వానా, కరి స్తే

శీ26 కోన 0గి కూడా అందరూ ఆనందించరు. కొని [పపంచ తత్వమే వెలుగునీడల తోనూ నవ్వు ఏడుపులతోనూ నిండిఉండే పథకంలో ఉన్నప్పుడు, నవ్వే ఉండాలని చునుష్యుడు వాంఛించి అధి లేదని బాధనుపొందడం వెరి తనమే బౌతుంది.

మనుష్యుడు ఒక్కడూ ఉండడానికి భయిపడతశాడు, అందుకని కొరాగొరవానము మనుష్యునికి బాధ ఐంది. కొని పురుషులలో పురుష శక్సి స్రుశకి, ఇవ్వగలిగిన ఉపశమనం కోరుతుంది. ఒకే (ళతిలో నడిచే త్రీ పురుషులు. ఒకరి కొకరు నవ్వూ వెలుగూ బొతారు. అపగ్రుతికల కుటుంబం యమలోకం,

తాను యమలోకంలో ఉన్నా అనంకలమ్మీ (ప్రక్కనే వుంపే యమధర్మరాజు పై ఆభిశంసనతీర్మానం పెట్లగలళకి, సంపాదించే ఉండును,

అనంత అలక్ష్మీ అనుమానం పటాపంచలై ౦ది ఆ ఆలోచన రాగానే కోనంగికి త న్న్మయత్వము, ఆనందావేశము. కలిగినవి. అతడు తండి కాటోరున్నాడు. ఇది కొదా సృష్టః మనుష్యునికి జీవితంలో దొరకని (శతి న్వప్నలోకంలో దర్శనం అవుతుంది అనుకున్నాడు*

అతడు డాక్టరును అపేకతో తలపోనుకున్నాడు.. డాక్టరుకూ చౌధురాణికీ ఏివోహం అవడం ఎంత చక్కని (కుతి! స్టాలిన్‌ కు నాడియా నంటి భార్య ఆమె! లోకంమీదఉన్న అతనికోపం చౌభురాణి హస్తపల్లవ క్యమసృర్శవల్ల నశించి ముడుతలు పడిపోయిన అతనిఫాలము స్కి గ మె కొంతివంత మై పోతుంది.

ఏ అనుభవమైనా సన్నిహితమైనవరకూ ఆ అనుభవం అఆసంభవ మనీ మనుష్యు డనుకుంటాడు. ఆ అనుభవము (గంథాలలోనూ[తం ఉంది అనుకుంటాడు, (గంథాలలో లిఖించినవాళ్ళూ, ఆ అనుభవము వాంఛించో, అనుభవించో (వాస్తారుగదా!

కోనంగి ఉప్పాంగిపోయాడు, ఆతడు తన గదిలో గోడను గట్టిగా హృదయానికి ఆదుముకొని [కుత్కా అష్మశ్రుతా విశ్వంలో ఎక్కున దబలనత్న ర మైనది? విశ్వ(శుతిలో అపకుతి ఇమిడి ఉండాలి ఆస్మకుతి లోని (కుతి శకి వ్యక్త మైన ఈశ్వరునివంటిదిః

కోస ౦6గి శ?

కోనంగి కటకటా లవద్దకు వచ్చి, ఆ రాత్రిలో ఆ దూరప్ప నక్షత లోకంలో భారతీయావేదన దర్శించుకొన్నాడు, సంస్కారంలో ఎంతో తేడా ఉన్న మనుష్యులు, వందలకొలది భాషలు, వందలకొలది మరాలు, ఎన్నో ఒదాలున్న ఆశయాలు, రాజకీయభావాలు, ఈ పనంఅంతా బాని సత్వంతో ఎక్కడికి పోతున్నారు?

తన దేశము తన మన్ను, తననదులుు తన గాలి తన వొలాల్తు తన (ప్రజలు తనలోనే (పతిఫలిస్తున్నారు. రాజ్యాలు విదేశీ యులు యుద్దాలు, నొాళశనాలు, కరువులు, రోగాలు, వివిథమతాలు ఉద్భవించడం, మతయుద్దాలు, బానిసత్వమ్ము బానిసర్వాన్ని నాశనంచేసి "స్వేచ్చ పొందాలన్న కొంత, అందుకు (ప్రయత్నాలు, కుట, రహస్య మార్గాలు, [ప్రధమ స్వాతం(త్యయువ్టము, యూన్వీ లక్ష్మీబాయి, తాంతియా తోపే, కాం(గెనుసంస్థ్ట ఉద్భృవము, మాధ్యమికవాదులు, కుర్చీ వాదులు, అతివాదులు, రాజకీయ హత్యలు, జాతీయ మహాభావోదృవముః జాతీయ భావ ఆఖిండనరాండవము, హింస అహింసభావోదృవము, గాందీ మహో త్ముడు సత్యాగహం వైద్యు పాకిస్తాన్‌ ధావప్రాదుర్చావము - ఓహో! తన దేశం ఎన్నాళ్ళవరకు ఈ పంజరంలో ఉండడం?

అతడు (కుంగిపోయాడు, వజికినాడుు ముడుచుకు పోయినాడు.

నత(త్రాలవంటి బిందువులు నక్ష్మక్రకాంతిని (ప్రతివించిస్తూ ఆతని కళ్ళల్లో సుడితఏిగినవి,

రాను కటకటాల వెనుక్క తనదేశం కటకటాలవెనుక్క అభిలాశళియా కటకటాళవెనుక---ముందు పహరాఇచ్చే తెల్ల వాడు:

చూస్తూ చూస్తూ కటకటాలవగ్గన్కే కుంగి జాంపోయే నత్షర్రాలను

తన భావాలనూ జీవితి మార్షాన్నీ ఠరియాసర మార్చుకో లేడు, తన పట్టుదలను మెహరున్నిసా తగ్గీంచుకోలేమ రియానత్‌ మెహరున్నీసాను ((పేమించిన (పేమ. అతిసనాఠనమూ, అతిపచిత్రమూ అయినది. మెహర్‌ తన్ను (పేమించినది, అ (ప్రేమను ఆమె మరచిపోబేదని ఆతనికి తెలు

శీ28 కోన ౦0గి

సును, మెహర్‌ అందం అతిలోక మయినది. ఆమె అందాన్ని చూచి బాలికలే ముగ్గులయ్యే వారు.

బొలికల అందం బాలురకోసం, బాలురకు అందం ఉన్నా, లేక సోయినా అందమే, అలేబయన్‌ కధలలో కమరజ్జ్ఞమాన్‌' అందము దాలికల ఆంద మేమో!

ఆందమునకు, (పేమకు, జీవితమునకు, మానవుని ఆశయాలకు సంకల్పించుకొన్న కర్మలకు ఏమి సంబంధం ఉంచో? లోకమంతా బాలికల అందాలనుగురించి కొవ్యావళి (వాస్తుంది. బాలికల అందం లోక న్యవహారాలలో అర్హం లేన్‌దా? లోకొద్బుత సౌందర్యమయిన నూర్ద్హహాను మొగలుసా(మాజ్యం అ౦తౌ అఎచ్చన్నంగా ఏలింది.

లోకంలో (పేమలే లేవా? ఈ (పేమ లోకానికి అడ్డ తగిలితే సశించిపోవాలా?

సాధారణంగా ముూంబాలికలు (ప్రేమించుట ఎరుగరు, వారు పర పురుషులకంట పనే పడరు, పరప్పురుషుల చూడవలెనన్న ఆళోచన వారికి కలుగదు,

తానూ తనబావా చిన్నతనాన్నుంచీ ఒకచోట ఆడుకొని, జఒశేచోశే చదుకోవడంచేత గమ ఉదృఏంచడాసికి కారణమయింది. ఒక రాజకీయ మార్గం అల్లాకు (ఫ్రితికరమయిి ఇంకో రాజకీయమార్షం కాబోదా? ఐతే సున్నీలు అల్లాకు ఎక్కువ. (ప్రాయులా? షియ్యాలా? మొహర్‌ ఆలోచనాదీన ఆయినది ఒకనాడు,

సున్నీలకు, షియీలకుు అహమదియాలకు, ధభోరాలకు, ఇసామీలకు, సుఫీలకు అల్లా (పేదులో తేడాలండగలవా? రాజకీయమార్గాలలో ముష్టేం లీగువారు ఎక్కువ (సియులై జై మతులు, అహరులు దూరం అవుతారా? వాక్సొారులమాట? ఎవరయినా ముస్తములై తే అల్లాకు దగ్గిరై? కాఫరులు మొదలయినవారు దూరమా?

ఈ 'పెళ్ళిమాటలు లోనలోన దాగిఉండి మకీ రానంతకాలమూ. తనక బాననుగు౨ంచిన అవోహాదికాలు రావలసిన అవసర మే లేకపోయింది. పెళ్ళిని

కోన ౦గి శీ20 గూర్చిన మాటలు వ్య క్షృమెనపస్పటినుంచీ తన బావను తాను మై స్క్కోపులో పెట్టీ చూచుకొన(పారంభించింది.

[పెమవిషయంలో నవీనధర్మం[పకారం శ్రీకోనసం పురుషుడూ, పురుషునికోసం స్తీయున్నూ తన సర్వస్వమూ అహుతించడానికి సిద్దంగా ఉండాలి. తన బావ తన రాజకీయపకత్తంనుండి విడివడినాడు, ఇంక తనక్స మాం ఇజ్జత్‌ (గౌరవము లేదా? అభిమానం లేదా?

అథిమాన మె గొప్పా? (పేమ గొప్పా మెహరున్నీసాకు కంట సీబ్ళ తిరిగాయి. రియాసత్‌ మాట్లాడడు... దూరాన్నుంచి తన్ను (_పేమమయ ద స్టల తిలకిసాడు. వెళ్ళిపోతాడు,

తన తండ్రి ముస్తింలీగ్‌ నాయకులలో ఒకరు. తన బావ జాతీయ నాయకులలో ఒకడు. పాకిస్తాన్‌ విషయవమయి ముస్తింలిగు నాయకవర్గం అనుమానరపాతంగా మాట్లాడుతోంది.

పాకిస్టానం సృష్టించడం ముస్తి జాతిని రక్షీంచడం. ముస్టెంచాతిని రక్షించక సోచేే ముస్తింజాతి నశించిపోతుంది. ఆ జాతి నశిస్తే ఇన్తాంమత మే సశిస్తుంది. అలాంటి పాకిస్టానును కోరకూడదనే ముస్లిం మత(దోహ కాడా? బమో ఎవరికీ తెలును?

ఆమె లోగొంతుకతో ఈ సాటి పాడుకొనసాగింది,

“పక్‌ భాబ్‌ సాదే ఛాతా మాలుం నపొా క్యా? ఆబ్‌ తక్‌ అసరే థాట్‌ హై మాలుం నపా కుం? మాలుం నహీ క్యుం?

ఫీక్షీ షబే మెహతాబ్‌ హై మాలుం నహ్‌ క్యు౦?

(ఒకనా డొక కలను కంటి ఆ కలనే మరచిపోతి

శీకి(0 కోన౦0గి కొని నన్ను ఆ స్వస్నము శాంతి పారదోలిపోయ కారణమే తెలియదాయె సాడు విండు వెన్నెలలో ఏదో పుమళ ముండెను ఈ దినమున ఈ వెన్నెల కర్కశ మై పొడి రాలెను కారణ మే తెలియరాదు కొరణ మే తెలియరాలేదు.)

మెహరున్నీసా విట్టూర్చుపుచ్చి ముందున్న బల పైన మోము వాల్చింది ఇంతలో ఆమె తండి ఆక్కడకు వవ్వొాడు. ఎకి! ఏమిటి అల్లాగు పడుకొన్నా వు?” అనీ ఆయన కొమ5ితను (పళ్నించాడు,

“*ఆబ్బాజాన్‌, ఏమీలేదు.”

“ఏమీలేదు అనకమ్మా, అంతా నోకు అర్తం అయినది, నేను లీగు మనిషినే ఆయితేఏమి నీమో_స్టరుగా నాకు వెలర్రిపట్టుదల లేదుసుమా!ొ

“ఆబ్బాజాన్‌! మీకు లీగు అంటేనే పట్టుదల తక్కు వే మో

ఊఆన్చేక్‌[ స్లీ మాటలకేమన్నా అర్హంఉందా?”

“*మ్సీ మాటల కేమన్నా అక్షం ఉందా?”

“మనభావాలూ మన నడకలూ ఒకదానికొకటి [కుతికలిగి ఉండాలి. కొన్ని మతదృష్ట్యా, కొన్ని రాజకీయదృష్ట్యాచూచి, ఈ రెంటిని సమన్వయం కుదుర్చుకోకుండా ఉంపే జీవితం ఆంతా కష్టాలతో నిండిపోతుంది

“సమన్వయం కుదిరినవాళ్ళకు కజ్దాలు రావా ఆబ్బాజాన్‌ ౯

“వసాయి చేశ! కావి అఆ కష్టైలు మనుష్యులు సంతోషంతో భరిసారు. లేకపోతే ముక్కలయిపోతారు.”

“ఇంతకూ మీరనేది?

“నే ననేది ఏముంది? రియాసత్‌ ఉశముడు, అతన్ని నీతో సమానంగా (పేమించి "పెంచాను. మీ ఇద్దరి వివాహము చిన్నతనాన్నుంఏీ కాంక్షీించాను. దానికి తగినట్లు మీ రిద్దరూ ఒకరినొకరు (పేమించుకొంటూ

కోన ౦0గి శీ9] 'పెవగారు. నా హృదయానికి పట్టలేని ఆనందం వచ్చేది మీ ఇద్దరి పేమా స_.దర్శింసూం బే. ఆలాంటీది నీక ఎక్కడనుండి వచ్చిందో ఈ పట్టుదల?”

*ఆబ్బాజాన్‌! మేము వివిధపక్షైలకు చెందినవాళ్ళము, మా నంసారం ఆనందంగా ఎలా నడుస్తుంది?”

“టసివె్టరితకల 1! మనదాలురు ఇంగ్త౦డు వెళ్ళి ఇంగ్తీషు భార్యఅను కట్టుకువసున్నారు. వాళ్ళఆవారాలు, భావాలు వేరు. మనవి. వేరు. ఆబినా ఆ భార్యాభర్ధలు ఎంత ఆనందంగా జీవితం గడపటంటబేదుఃో

మహార్‌ లేచి చిరునవ్వునవ్వుతూ తండ్రికి సలాముచేసి “అచ్చా జాన+ మీహృదయం నవనీతం” అని వెళ్ళిపోయింది

తే

యుగయులనుండీ మానవులలో తేడాలు. ఆ శేడాలు తీసిచేమూలని పెద్దల (పయత్నాలు.. నీచస్టితిలోఉన్న మనుష్యులలోనే పైకి పోవాలన్న వాంఛ సరవళ్ళుతొక్కు.తూ ఉంటుంది. పంజగంలోని పక్షీ రక్కూలు టపటిప కొట్టుకున్నా పెకి పోలేనట్లు ఆ నీచమానవులు వృధాగా ఇనుపగోడలు దిస్తలుకొట్టుకుందామని చూసారు.

ప్రపంచంలో ఏవోమూల అధమ్వితిరోఉన్న మనుష్యువాతులు ఉండేవారు. ఈనాడు నీగోలు, ఆ-ఫ్రేరియా న్యూగినియా న్యూజిలాండు లలో అధమమానవుడు 1పసయత్నించి ఎక్కువగా నాగరికత గలజాతుల విశాల కరాళాలనో టోలాతె పడిపోయారు. ఎప్పుడూ ఒకజాతి విజ్బృంభణ వేరొక జాతి నాశనానిశకే! అన్నీజాతులూ మహాసామరస్యంలో ఎప్పుడయినా. పెకి ఠరాలేవా?

ఈ [పశ్నవేసుకుంటూ ఆ నవంబరు రాత్రి వాన జోరుగా కురుస్తూండగా రిదూసడ్‌ ఆలీ తన ఇంటిముంచు ఒక కొరు అగడం గమవించాడు,

ఆతడేచో స్వప్నంలో పడి పోబమినాడు, కొరులు! ఆందవికీ కొారుబే౨? ఆందరికీ కారు లెప్పుడన్నా రాగలవా? జట్కా-లే అందుకీ బేవుు ఒక మనుష్యుడు ఇ0౦కొర మనుష్యుని బండి డబ్బుకోసం లాక్కు-పో మే రోజులే

శ్రీఫిల్లై కోన ౦0గి

ఎప్పుడూ ఉంటాయి. ఆ రికాలలో ఆందరూ ఎక్కరు, ఆ రిరాలు అందరూ లాగలేరుం లోకంలో ఎప్పుడూ మనుష్యులను నడుపుకోవాలి. ఒక్క (డయివరు కొన్ని నందలమందీని రైలులో నడుపుకొని పోతున్నాడు ఎర్హ బండయినా మనుష్యుడు తోలవలసిం దే!

ఈలా రయిలు మొదలయిన బళ్ళను నడిపే మనుష్యుడు వీదో మహా న్వవ్నాన్ని అల్లుకుంటాడు. ఆ స్వప్నంలో (పగతి ఉందని స్వప్న (పారంభం బీవితంళలోంచి, స్వప్న (గాంతం జీవితంలోకి నడక, ఈ స్వప్న రూపమయిన కొరును నడిపే రై రవ రెవడు? ఎవరికి వారే స్వప్నచోధదకు లయితే మనకు కొవలసిన మధుకర స్వప్నాలే మనం అల్లుకుంటూ ఉందుము,

వీధిలో కొరు భోం భోం అంది. జోరున వానా భోం భోం థోం అని ఆ కారుహోరను ఆంది.

ఎవరికోసమో ఆ కొరు ఎప్పుడూ ఎవరికోసమో బండి వస్తూగే ఉంటుంది, ఎవరూ లేకుండా కొరు వెళ్ళిఫోయినట్లు జీవితం మనుష్యులు బేకుండా వెళ్ళిపోగలదా? రియాసత్‌ ఆలీ లేచి నుంచున్నాడు.

ఎదుట రియానత్‌గారి భయ్యా నుంచొని, *సర్కార్‌! మీకోసం ఎవరో 'పెర్రలు వచ్చి మీ [డాయింగురూములో కూర్చున్నారు” అని విన్న వించుకొన్నాడు,

రియాసత్‌ విసుక్కుంటూ “కూర్యో పెట్టు, వస్తున్నాను” అని అజ్ఞ ఇచ్చి మళ్ళీ భంగమయిన న్వప్నాన్ని ఆహ్వావించుకొన్నాడు,

సీ స్వప్వానికైనా ఆదిదేవత ఉండాలికదా అనుకున్నాడు, తన దేవి తనకు సొక్షొిత్కరించిన కోనంగీకి స్వప్న మధ్యస్థ ఎవకు ఇంక ? ఆచనికి కల లుంటాయా? శన స్వప్నా ధిదేవి ఇక తనకు కాదు. ఎప్పుడూ న్వప్నంలోనే ఉంటుంది, లైలా మజ్నాల గాథే తన గాథానూ, మజ్నూలా నిరాశ పొందిన (పతి యువక (ప్రమికుడు ఎడారులవెంట పోవాలి ! ఈనాటి ఎడారులే మూనన (ప్రయత్నాలా? అని అనుకున్నాడు

ఎవరు ఈ వళ్చింది అని రియాసత్‌ లేచి గబగబ ఆతిథిమందిరం లోనికి వోయి గుమ్మం దగ్గర నిలవబడి గదిలోనికి చూచాడు, ఆతడు

కోన 0౦గి ఢీలీలీ తెల్లబోయినాడు. గొంతుకు డగు శక పడింది. ఆతని చేకులు వణికి పోయాయి.

మెహరున్నీసా ఒక కుర్చీలో కన్నులు మూసికొని తల వెనుకకు వాళ్ళి కూర్చొని ఉంది

ఉన్పెన్టూద్ర |”

మెహర్‌ కన్నులు తెరచి చిరునవ్వు నవ్వింది. వెన్నెలలు స్వప్నాలు రంగరింపయి పోయి సుడిగుండా అయినవి.

ఈ స్పెన్టూద్ర్‌! నువ్వా?”

*డ్లాన్సు నేనే! అనుమానామా? నేనో కొదో ఈలా వచ్చి ఈ చేతులు స్పృశించి చూచుకోరాదూ?”

“నువు వట్టి కలవేమో?*

“కలలోని బాలికమా్రం స్వప్న సమాగమానికి రాకళూడవా౯ొ

“* మెహర్‌! నన్ను తమించే వవ్చావా?ో

*ఏల్సి ఇంచానో, రావడం మాతం వచ్చాను

ఆహోనంగిర్రావులా మాట్లాడుతున్నా వు”

*ట్రయన మళ్ళీ జైలుకు వెళ్ళినాడుగా అనంతలక్ష్మి చెప్పిందిం ఆఅక్కడనుంచే ఇక్కడకు వచ్చాను. అబ్బాజాన్‌ కారులో ఉన్నారు.

కళ పూ మ్రూజ్రాన్స్‌ వచ్చారా?”

*మ్స౦ందర నాతో మాట్లాడకూడ వా?”

ఉశేస్సు సీకో యుగాలు మాట్లాడినా నాకు త్నపి తీస కుందా ? మెహర్‌! ఎలా కలిగింది నీ కీ పరమదయ$ఃో

ఉన్పేన్సు (మేమ మరచిపోగలనా డార్లై ౦గ్‌ 1”

“డార్లింగ్‌! మెహర్‌ నన్ను క్షమింవావు, కొని...

“కాసీలేదూ ఆర్హణాలేదు. నీ భావాలు నీవి. సా ధావాలు నావి, నేను ముస్లి ౦ లీగు దానినే, నీ రాజకీయాలు నీవి. కొని మన (పేమ కవి అంక రాయాలు కల్పించగలవా? అవి నీవు న న్నడిగిన (ఫశ్న సమంజసమే! సీ ఆదేశమే నాకు పరమవాక్కుం”

రియాసత్‌ సంతోషంతో వణికిపోయాడు, అతని కన్నుల సీర

శీలీశ కోన ౦0గి తిరిగింది. ఆతడు చిరునవ్వుతో వచ్చి మెహర్‌ షాదాలదగ్గర మోకరించి "సెగల్‌ గోంతుకవంటి గొంకుతో, *ప్పిక్తీ దునియా బఐసాచవేే మేరే మన్‌ దువియా బసాలే దూరకహీ6౬ జహా కోయి ఆ నసశేగా దరద్‌భలే గీతా కోయి గొ ననకేగా చుప్‌కే సే వై నన్‌ మె పిక్‌ బులావే మేరే మన్‌ దునియా బసాలే ఛోచేసీ దునియా వో చోలటీసీ బాలే. చోలీసీ దిన్‌ హో6౬ అవర్‌ ఛోటిఛోచీ రాశతే( ఠాతోంకో సవనోనె ఖూబ్‌ సజాలే మేరే మన్‌ దునియా బసాలే ఘరొ ఘర్‌ హో. జాదూకే ఖేల్‌ నిరాలే సాఫ్‌ చెలీ ఆయ్‌ జహా( లూస్నేవాలే ఓ తుముకో మనాకే తు ఆగర్‌ ముకుకో మనాతే మేరే మన్‌ దునియా బసొవే ఆని సాడుతూ ఆమెను కౌగలించుకొన్నాడు. గ్శీ ఆనంతలక్ష్మికి లోన శికువు నృత్యము చేయుచున్నాడు, పగడముల వలెనుండు ఆమె పెదవులు ముత్యముల రంగులను పులుముకొనుచున్నవి. దేహము కొంచెము నీరు పట్టినట్లున్నది. ఆయాసమ్ము కదిలక పండుకొన వలెనని కోరిక, కాని డాక్టరు రెడ్డి “ఎప్పుడూ ఏదో ఒక పని చేస్తూ ఉండు ఆనంతలక్ష్మ్మీ 1" అని ఆ దేశమివ్వడంవల్ల , నడక, చెట్లకు నీన్గపోయడం మొదలగు సనులణి చేస్తూఉండేది. తన గురువు తన జీవితంలోకి ఎంత విచిత్రంగా వచ్చినారు! పూర్వ జన్మలో తెన తపస్సు ఎంత గొప్ప అయిఉండాలి. లేకపోతే. చీకటిలో వన్నెలకిరణం ప్రవేశించినట్లు వారోశ్షన జీవితంలో ఎందుకు ప్రవేశిస్తారు? ఆ వెన్నెలే తన జీవితంలో లేకపోతే, 'బెట్టియారనే చీకటిదయ్యం నోటిలో

కోన ౦0గి శ$0 పడిలోయి ఉండును తాను. తాను నేర్చుకొన్న నంగీతము, తనళోని మహత్తర గంధర్వకళ వారికి వినిపిసోం పే అలా ఒభ్యూరంగా సోఫాలో పండుకొని తన్ను లన చూపులతో తన సంగీతము తన చెవలతో ఆస్వాదిసూః దూరాననుండి చూపులతో తన "పెదవులను చుంబిస్తూ, ఊర్పులతో పైకి ఉబుకుకా దిగులూ ఉండు. తన వకోజాలను దుంబిస్తూ,. ఫిడేలు తీగలపై లకలపై ఊగులాడు పూవులవలె నున్నవని ఎన్నిసారులో పోల్చిన వేళ్ళను చుంబెస్తూ ఎదుట (ప్రత్యతమై ఉండిన ఆ దివ్యపురుషుని తాను వినరాని మాట లందిం ఎన్నిసారులో "తనమీద తామే రచించిన గీతికలు చదువూ, తన్ను ఫి దలుతో (సక్కవాద్యం వాయించదునేవారు. తమ పొటిలకు నన్ను రాగమూ,. తాళమూ, పాడే విధానం సంతరించు అనంతం అనేవారు, సిమీ ఆద్భుత కదిత్వం వారిది. వేళాకోళంగా ఉన్నట్లు యితరుఐక్సు ఉండదేమో కాని ఆ గీకాలు ఎంత మధఘరమయినవి! ఒకనాడు వారు పణ మే రీ భర్తకు భార్యకు (ప్రళయ మెమిటని ధూర్తులు కొందరు అంటే అనవ్‌; తనకే (కేవా ఉండకపోదా( (పమనిధానము ఇల్లాలయి తే (పమగౌరవము ఆఅడుగం పేనా? (పేమించిలినని [ప్రియసుందరి నా (ప్రేమకు అవధే లేదు, ఆవరించినది. సర్వలోకములు సర్యవిశ్వములు (పేమదేవి నా మోక్షము సర్వము (పేమదేవి నా చిట్టి భార్య మే!” అని పాడినారు. తానే వారి స్వష్హమట! న్ను స్వప్నపియ అని పిలన్తూ తన చుబుకముపట్టి కళ్ళల్లోకి తేరిపార చూస్తూ దేవీ! నీ నీలి

శీ 08 కోన ౦0గి

పాపలలో ఎన్నో కలలు, కుసుమవాటికలు నిర్మించుకొని వాసం చేస్తు న్నాయి. ఆ స్వన్న కుసుమాలు ఒక మనోహరమాల నిర్మించి నా మెళ్ళో వేయనా?ో అన్నారు.

వారి మధుర మందహాసాలలో స్వప్నాలు యెలా స్వానందం చేస్తూ: ఉంటాయి, ఆ స్వప్నాలు “నాకు వర్‌ మీవ్వండీ[ో అన్‌ తా నొక నొడు. అడిగితే *సరే, వర మిచ్చినాను. ఇవిగో” అంటూ తన పెదవులపై కొన్ని వందల ముద్దులు రురిపించినారు. ఎంత ఆల్ల రివారు వారు.

లోకం ఇంతా ఒకయైన స్వప్నం. లోకంలో జాతి మత వి భేదంలేని స్వప్నం. లోకంలో ఆస్తిపాస్తులు సమమయిన స్వప్నం, లోకంలో ద్వేషం లేని స్వపష్న౦. లోకంలో యుద్ధంలేని స్వప్నం, తేడాలు (పకృతి సిద్ద్రముమి నఎకొన్సి మానసిక సిద్దమయివవి కొని స్వవ్నం, ఈ స్వప్నాలు నిజమయే పవి(శ్రదినం త్వరగా వచ్చే న్వప్నం, అవి, వారి న్వప్నాలటి. ఆ స్వప్నాలు ముద్దులతో తనకు అర్ప్చించినారట. అవి వారి పూజట, అవే కసుమాలట, అక్షతలట, ఆరతి అట,

తాను వారూ కలస, తమ చిన్నవబిడ్డ ముందు నడవ ఈ జగరు అంకా తమ ఆశయమై ఆ మహోత్తమ సీతికీ ముందుకు సాగిపోవాలి. తనకూ వారికి ఉద్భవించిన బాలబాలికలు “జయ భారతమాతా, జయ లోక మాతాొ అని ముందుకు సాగిపోవాలి. ఆ పోలీసువారి గదిలో తానూ వారూ ఒంటరిగా ఉన్నప్పుడు వారు వేలూరు వెళ్ళ్గకముందుు వారు తన్ను ఇరువురి చిన్నారిశికువు ఉన్నది, నువ్వు ఎంత అదృస్తవంతుకాలవు, నువ్వే ఆ శిశువును గర్భంలో నిన్నే ఆహారం ఆర్పించుకొంటూ. 'పెంచుతావు, ఈవలకు వచ్చిన వెనుక నొకు [పియతమమయిన ఆ మేలిమి బంగారు కల శాలలోని స్వచ్చాంబుపులు యిచ్చి పెంచుతొవు, నే నేమి ఆ శిుువుకు ఈయ గలను? ఆ శిశువుకు బలం నా ముద్దులద్వారా నీకు ఆర్పించుకోగలను” ఆని అంటూ పయ్యెద సవరించి, బాడీని తొలగించి *బంగారు బింతులగు ఈ నీలిపిందెలు ఆ అమృతము ఆ శిశువునకు ఆర్పించడానివేనట!” అని ఆంటూ వొటిని కళ తో తాగి చుంవించీనారుం చీకటిరాథ్రి జవరాలట సతిని

కోన౦గి శ్రీకి హొందిన యోష వెన్నెల రేయియట, గర్భవతి (ప్రళ్యూషమట, శిశువును ఒడిని కాల్చిన తల్చి హృదయమట. తన గురువు అంశ తనలో (ప్రత్యక్షమయింది. ఎంత విచిత్ర సంఘపటన, (ప్రేయసి అంశ (పియునిలో (పశ్యశ్రమయ్య దివ్యవాగ్యము పురుషులకు లేదట, పురుషులు దొర్చాగ్యులట! అని అన్నారు. తనలో లోకొలలోని తీప్పలన్నీ మూ ర్తించి ఇమిడిఫోయినాయి.

ఆ మధురాలు ధరించిన పాలసమ్ముదం తానట. అది చుధథంచే సు”సురులూ తా మేనట. అమృకము తట్లులూ బిడ్షలూనట.. ఆయన అంతటితో వెళ్ళిపోయి నారు, వెళ్ళచేక వెళ్ళినారు. ఆయన ఉ త్తరాలా, కొవ్యాలే అవి.

*పపంచమందో మహాబాధ మన

విపంచితీగెల (మోగుచున్న దే!

(ప్రతి బాలికకూ బంగరు చీరలు

[ప్రత్‌ బాలునకూ బంగరు బాలిక

బాలబాలికల రాజ్యపాలనము

బాలబాలికలు (పగతి ఖీిలనము

వచ్చుచున్నదను విజయగీతమును

'పహొచ్చుస్టాయిలో ఎత్తే గొంతుక

ఎక్కడ ఎక్కడ అన్న కొంక్షలో

[ప్రపంచమందో మహాబాధ నున విపంచితీగెతల (మోగుచున్న దే!

(పతి వనిశకు ఒక బంగరు కంచం

కంచంనిండా మధురాన్నములు

ఆన్నమునందే అమ్మల హృదయము

అన్నము పండే భూముల "సేద్యము

"సేద్యమువే పే వీకప్పరుషులట

పురుషులు స్త్రీలూ సమమై నడకలు

వచ్చుచున్నవను విజయగేశమును

శీరి8 కోన ౦0గి హేచ్చా స్టాయిలో ఎ చే గొంతుక ఎక్కడ ఎక్కడ అన్న కొంతలో (పపంచమందో మహాబాధ మన విపంచితీగెల (మోగుచున్న దే! 'హెచ్చుత గ్గులకు మెచ్చని హృదయము స్వచ్చమార్షముల గడిచేయానము పురుషులు స్రీలకు ఒకే ఒకటని నీదలబాధలు విచ్చమెత్రుటలు నాదిది సీదిది యన్న వివాదలు లేని యుగమ్మది అదిగో తూర్పున వచ్చుచున్నదను విజయగీతమును హెచ్చుస్టాయిలో ఎ_శే గొంతుక ఎక్కడ ఎక్కడ అన్న కాంక్షలో (ప్రపంచమందో మహాదాధ మన విపంచితీగెల (మోగుచున్న దే అని పాట చదువుతోంపే వారి కంరమాధుర్యమే తన్ను చుట్టిపోగా “గురువుగారూ! మీరు ఉన్నది స్వస్నమా, మీరు వెళ్ళినది స్వప్నమా, ఈనా గర్భస్ట శిగువు స్వప్నమా” అస ఆమె హృదయమున పల్లవి ఒకటి మారు (మోగింది. ప్‌ డాక్టరు రెడ్డి కోనంగి వచ్చేటంతవరకూ నివాహం చేసుకోదలదుకో లేదు. కోనంగి తన వివావోనవికి పెద్ద కొకసోతే తాను వివాహమే చేసుకో నంది చౌొధురాణి, మధుసూదనుడు, సరోజిని చౌధరాణీ, రియాసక్‌ ఆలీ ఆందరూ రాకేసులవలె పనిచేస్తున్నారు. నవజ్యోతి అవిచ్చిన్నంగా మహావార్తయె దేశం అంతా [పసరించిపోతోంది రియాకత్‌ నీ పని తలపెట్టినా కాలము నలెనే పనిచేసుకుపోతాడు, మధురమయిన తెలుగు (వాస్తాడు, చాణక్యునిలా

కోన 0గి శీ$0

చూస్తాడు. చం్యద్రగుప్తునిలా విజ్యంభిసాడు,. అక్పరులా అఆదరిసాడు. రియానకొ, మెహరున్నీసాల వివాహం. నిశ్చయమయినందుకు నవజ్యోతి ఉప్పొంగిపోయింది. ఆంచరూ ఆతన్ని ముబారక్‌ అన్నారు,

అనంతలక్ష్మి మెహరున్నీసా యింటికివోయి *ోటసి నూక్షహాన్‌ , సీవు నీ బావను 'పెళ్ళిచేసుకోవడానికి ఒప్పుకున్నావు, నువ్వు అంత(ప్రమతో నిండి ఎల్లా చేసుకొనను అనగలిగావు అసలు? విను నేను నా గురువుగారిని వివాహం కొకుండా ఏడాది ఉండేటప్పటికి నా తలప్రాణం తోకకు వచ్చింది అమ్మో! (పేమంచిన నాయపని కౌగలింకలో కరగిపోని స్రీ ఎంత దుర

(“ఓహ్‌ ఏమి లెక్సరు? ఆయికే ఎందుకే మీ ఆయన్ను ఆలా పసిడి పించాపూ! "పెళ్ళయిన తర్వాత పేకబెతం ఒకటి తెప్పించి, మొగుస్టై రోజూ వీపు చితకకొడుతూ ఉండాచే |”

ఉస! చీ! నేను శుస్త తెలివి తక్కువదాన్ని* ఒక వారంరోజులు బాధపర్తా |! ఇంక ఆయన్ను వదలి ఉండ గలి గేదాన్నా?”

“సం చ గ్చువుః

“వెళ్ళి అయన పాదాల వాలి--ా”

“ప్రాజశ్వరా క్షమింప్పము, నేను వట్టి డండర్‌ హెడ్డును అండువు కానోలు!ో సై

శ్ర డండర్‌ హెడ్డును, న్లాక్‌ హేడ్తును, వట్టి తలకాయను్కుు బూడీద 'మెదడు గలదాన్ని అందును.”

“అప్పుడు మీ ఆయన వీిమంటాడు--”ో

త ప్యల్రాగ్రా ==

• పాణళ్వర్తీ నా చిన్నారి చిలుకా”

ఈ స్య [ుకుందూ మెహర్‌, నిన్ను కాదోయే మీ ఆయన నా బుట్‌ బుల్‌ నా రోజా నా దిల్‌కుష్‌--”

ఇద్దరూ పకపక నవ్వుకున్నారు. మెహరున్నీసా *ోమీ ఆయన తిరిగి వచ్చిందాకా మేము వివాహం చేసుకోం. డాక్టరు రె, చౌధురాణీ అలాగే నిశ్చయించుకొన్నారటగా!” అందీ, |

శ40 కోనం౦గి

• ఆ వృన్సు[”ో

ఆనంళలక్ష్మి ఇ౦ంలటీకి వచ్చేసింది, ఆ సాయంకొాలయ చెాధకాశీ అనంతం దగరకు వచ్చి “చ్చ! నేను డాక్టర్ను చూడగానే నా "స్వేచ్చను ఆవలడంచే మూ ఇతడేనని అనుకున్నాను. ఆయన ఇదివరకు ఎవర్నీ (పేమించలేదట. కాని ఆయన తన దేహాన్ని పవితంగా నా కోనం ఉంవా డని నే ననను, ఆయనే కుటినీటితో నా కళ్ళ దగర మోకరించి చెప్పాడు” అన్నది,

“అవును అక్కా

వీరిద్దరూ మొదటి వరసనే ఇప్పుడు పిలుచుకోడం మొదలు పెట్టనారు.

అనంతలక్ష్మి దగ్గర చౌధురాణ్‌ కూర్చుండి ోచె్నే! నాకు చాల గర్వం ఉండేది. నా న్వవ్న (ప్రపంచంలో విహరిస్తూ నా నాయకుని నేను ఊపాంచుకొని ఎంతో అనందం పొందేదావిని అనగనగా ఒక రాజ కువూ రె. ఆమె తన రాజకమారునికయి ఎదురు చూసేది, అన్నట్లుగా నేనూ నా రాజకుమారునివై ఎదురు చూసేదాన్ని. ఆ రోజులళలో కోనంగి బావ నాకు రాజకొమరుడు, కొని ఆది (ప్రేమచేతకాదు. నేను (పేవనే (పేమింవాను. చెచృళ్ళు లేక, అమ్మ (పేమ ఎరుగక గాలికి (బితికిన కోనంగిబావ అంహే ఏదో కరుణ మా ఆందరి హృదయాలలో ఉండేది. మౌ మధు అన్న కోనంగిని బావా అని హృదయానికి అన్హుకు నేవాడు. కోవంగి బావ నవ్వించని మనుష్యుడు [పపంచంలో వేడు. అంత గడుపరి ఇంకొకరు లేరు చె! ఆయనకు తగిన రాకొమరితవు నువ్వు. నీకు తగిన రాకొమరుడుూ అని అన్నది.

“అకొా, నీ రాకొమరుడు ఈనాటికి దొంకాడే! డాక్టరుగారు ధర్మశీలి మాట ఇ సే ఆ మాటి శిలాళాసనమే ఆయనకు!

“అయితే ఏమి, ఆయన కమ్యూనిస్టు!”

“కమ్యూనిస్టు అయితే నీష భయమా? ఇప్పుడే మెహర్‌ దగ్గర నుంచి వస్తున్నా! మెహాద్‌ క్ష కొంగసు ముస్తి౦ ఆంటే పట్ట ాాని కోపం. వాళ్ళను క్విసిలింగులంటుంది. ఫఫ్పుకొలం వాళ్ళంటుందిః కొని ఆలాంటి

కోస ౦0గి శ్రీ! కాం(గసు ముస్లి శే (ప్రేమించింది. ఆ (ప్రేమకు తానే వ్యతిరేకించింది? దానితో పోరాడీసది. చివరకు తెలివయినది గనుక ఆ (ప్రేమకు లొంగి పోయింది.”

“కమ్యూనిస్టు ఆంటే నాకున్న భయం కొంత విపులంగా చెప్పకా! కమ్యూనిస్టులకు దేవుడు లేడు

“లందరికీ ఉండడనా, రెడ్డిగారికి లేడనా?”

*ట్వర్పద్రరిక్తీ వేడ్రచే!”

“ఓసీ వెరిఅక్కా! న్లాలిన్‌ తగ్గి (బితికి ఉన్నంతకాలం భగవంతుని (ప్రార్టించేది. మన (ప్రాపంచికజీవితంలో భగవంళుశ్తే (వ్రవేశపెల్టి, మను ష్యుని పురో భివృద్దికి అడ్డం పెట్టుకోవడం పవికీరా దన్నారు. భగవంకుని భావం “*ోచర్చియానిక” కారా దన్నారు, చర్చీ, ప్యూడలిజం వాని వాని కొలములలో మంచివే, కొస్‌ ఈ కాలంలో అవి నికవోధక శ కులన్నారు, సీ భగవంతుడు నీ పురో భివృద్చికి ఎందుకు అడ్డం రావాలి”

“రష్యాలో వివాహాలే శేవటకదా?”

ట్ట దే భావమే! ఎవరన్నారు ఈ పిచ్చిమాటలు? అన్ని 'దేశాల వలెనే అక్కడా వివాహంఉంది. అన్న దేశాలవలెనే అక్కడా. వీడాకు లున్నాయి, కౌని వివాహమంటే ఎంతో జాగ తగా ఆలోచింపవలసిన సంస్టగా చేశారు, వివాహం లేకుండా స్తీ పురుషులు కొమసంబంధం కలగించు కోకుండా బాలా కష్టపడతారు, స్టాలిన్‌ [ప్రధదమభార్యను ఎంతో (పేమించాడు. ఆయన “సెవీరియాలో నిర్చంధితుడై ఉండగా ఆపడ చచ్చిపోయింది. తర్వాత మళ్ళీ పెళ్ళిచేసుకొన్నాడు, నొడియా ఆయనకు ఆశయమఘామి ఆము నవ, కుటుంబిం,. సంసారం, భార్యా ఓడ్డ లూ అం రష్యనుల "కెంత(ప్రేమ అనుకున్నా వుఃో

“ఇందతా ఎక్కడ నేర్చుకున్నావు అనంతం?”

“నేనూ మా గురువుగారూ. కలిసి ఎన్నో పు సకొలు చదివినాము”

“వారి వడాకులా?”

• ఆ మ్వెర్రికాలోవలె అతిసులభమనుకున్నావా రష్యాలో? విడాకులు పుచ్చుకుని ఇంకోభార్యనో, భార్యభ ర్తనో చేనుకోవడంకన్న ఉన్నవారితో

శీ42 కోన ౦0గి

జీవించడమే మహో త్తమం అన్నంత చేళారు. కొబళ్తే విడాకులు ఉండటమే లేదు రష్యాలో! అంతగా విడాకులు కొవాలన్నవారికి ఎన్ని ఆడ్తంకులు వచ్చినా భయంలేదు

చౌధురాణీ ఆలోచనాదీనమై అయిదు నిమిషాలు ఆలాగే కూచుది. *ఆయిజే మనదేశంళో కమ్యూనిస్టులం టే ఆం౩' చెడుపేరు వచ్చిదెమిటి 1” అసి ఆమె (ప్రశ్నించింది.

(1

రెడీ చౌధురాణీ కలిని సినిమాలకు, వాహ్యాజలకు వెళ్లతున్నారు, ఆలా ఇద్దరే వెళ్లడం సాగించిన మొదటిదినాలలో ఏవేవో విషయాలు మౌట్లాడడ మేగాని ఒక (పేమసంభాషణ వచ్చేదిగాదు, “డాక్టరుగారూ!” అని చౌధురాణి పిలిస్తే “చాధురాణిగా రూ1”అఆనిడాక్ష రు రెడ్డిపిలివేవాడు. రష్యాసంగ తులు, యుద్దం, వ్యాపారాలు, భారత దేశంలో కొంగెస్తు ముస్లి ౦లీగ్కు కమ్యూ నిస్టులపక్షొాలవిషయం, వానిభవిష్యత్తులు, ఇవన్నీ కలసి పనిచే పే సావకాళాలు మొదలయినవీ మాట్లాడేవారు.

కొం(గెసు ఉపనాయకులు, అరుణ అసఫాలీ పట్టార్షన్‌ మొదలయిన లన్నీ చర్చకు వచ్చేవి.

ఒకరోజు సాయంకాలం వారిద్దరూ మోటారులమీద చెంగల్పట్టు, కంచి వెళ్ళడం సంకల్పించుకొన్నాగ్గు. బయలుదేరినారు. కంచిలో శిల్పం చూడాలని చెచురాణీ సంకల్పింది... ఏవేవో మాటామంతి గొతున్నావె. చెయ రాణ్‌ శిల్పకళనుగూర్చీ, చిత్రకళనుగూర్చి బాగా చదువుకుంది. బందరు జాతీయకళాళాల వాతావరణంలోకి పోయి చి[ితలేఖనం నేర్చుకుంది. కళను గూర్చి తన అభ్మివాయాలు రెడ్డితో చెప్పడం సాగించింది.

ఇగ్దరూ ఒకరిదగరకు ఒకరు చేరుదా మనుకుంటున్నారు, కొని జరగ లేదు, (యేమవాక్యాలతో చొమరాణీని ముంచెత్తుదామని రెడ్డ ఉవ్వీళ్ళూరు తాడు. ఏమి మాట్లాడాలో తెలియదు. కోనంగే ఆమితే. ఈపాటికి మూడు ఫణయకావ్యాలు (వాసి ఉండును, ఇంటిదగ్గర రోజూ ఎలా [ప్రారంభించాలో

కోన ౦గి శశ అవన్నీ ఊహించుకుంటాడు రెడ్డి. అమ్మాయిదగ్గరకు వచ్చేసరికి అబ్బాయి పని నంత్తిరావడంవరకు వస్తుంది.

చౌధురోణీ డాక్టరు ఎప్పుడు (ప్రణయసంధాషణ (పారంభినాడా అని ఎదురుచూస్తూంది. ఒక్కసారయినా తన్ను గాఢంగా హృాదయనికి అదుము కుంటాడాః నీజంగా ఆయన తన్ను ]పేమిస్తున్నాడా, లేక (ప్రేమిస్తు న్నానని అనుకున్నాడా అని (పళ్నించుకొంది.

ఆ సనితను (పేమిస్తూ, ఆమెతో (ప్రేమనంధాషణ 'పపారంభించవలఅ నంది పురుషుడుగాన్ని పురుషునితో స్త్రీ ఎల్లా సంభాషణ (ప్రారంభిస్తుంది, ఇవి. అనుకుంటూ ఏమీ మాట్లాడకపోతే ఎట్లా అని ఇద్దరూ వీవేవో పిచ్చి సంభాషణలు (పారంభిసారు. ఆ సంభోషణలోంచి తప్పుకోలేరు.

రెడ్డగారికిష్టముయిన విషయమని వై ద్యాన్నిగూర్చి చొధురాణీ సంభా షణ (ప్రారంభిస్తే, చౌధమరాణి కిష్టమైన విషయమని రెడ్డి చిత్రలేలినాన్ని (పారంభిసాడు,.చొమరాణీ కమ్యూనిజాన్ని గురించి మాట్లాడడం ఉపపారంభించేది,

ఆ సంళాషణ అంతంతమా(తంగానే సాగేవి. హృదయంలో సంధాషిం చదలచుకొన్న విషయం వరు, పెకివచ్చే సంవాషణ వేరు. హిమాళలియాలటో ధాన్యం పండదు. కుంకుమపువ్వు ఆంధ దేశంలో పండదు.

కంచి చేరారు. వరదరాజ స్వామి దేవాలయం నూచివారు, ఏకాంబచే శ్వరుని దేవాలయం చూశారు, కంచికామాక్షీ ఆలయం దర్శించివారుః

సాయంకొలం వారు ఒక బంగాళాలో దుకొం పెంనారు.. బంగళా బం(టోతుచేత పడకకుర్చీలు పైన వేయించినాడు డాక్తృరు ఎన్నో ప్పవ్వులు కొన్నాడు. రెడ్డ వంటవాడు శాకాహారమైన అందాల వంటకో లెన్నో చేసి నాడు, ఎన్నెల కొస్తూ ఉంది.

భోజనాలుచేసి పడకకుర్చీ లలో కూర్చొని ఏపి విషయం చేతికంఏవడే ఆ నిషయాన్నిగూర్ని మాట్లాడుకొంటూ నిశ్శబ్ధం వహించారు. ఇద్దరూ స్వవ్నాలవాలయ్యారు. ఒకతి స్వష్నానికి చెండోవారు స్వస్నమధ్యస్తు లయ్యారు,

డాక్టరు రజి తరప్పన కోనంగి చౌధురాణిని అడగడం, ఆమె. రెడ్డి గార్ని వివాహమాడడానికి ఒప్పుకోడం, ఆ విషయం ఉ తరంద్వారా రెడ్డికి

.. కోన 0గి తెలియజేసి కోనంగిరావు తాను అరెన్షు అవడం, ఇవీ డాక్టరు రెడ్డికి చొధు రాణీకీ జరిగిన (ప్రణయ కార్యకలాపం,

ఆ తర్వాత ఇద్దరూ (ప్రణయవాక్యాలు తప్ప ఏవైనా మాట్లాడుకొనే వారు. ఆ మాటలు ఏ ధ్వవిసూ(క్రాలప్రకారం చూచినా (పణయాన్ని న్ఫురింప చేయలేవు,

చౌధురాణ్‌ తన రాజకుమారుడయిన శెడ్డి మదరాసులో ఉంటాడని అనుకోలేదు. రెడ్డిని చూడగానే మొదట. చౌధురాణికి చాలా కోపంగా ఉండేది, ఆ కోపానికి కారణం రెద్దగారు వచ్చి ఆ మెహృదయంలో తిష్టవేసి కూచోడ మేం

ఒకరోజు ఆమె ఉదయం తలుపులు తీసిలోనికి వెళ్ళేసరికి ఆక్కడ నవ్వుతూ భదక్తునిలా రెడ్డిగారు కూర్చుని ఉన్నాడు, ఆమె తెల్లటోయింది. ఆమెకు కోపం వచ్చింది. ఎవరై నాసరే పెద్దమనిషి ఆయినా ఇంటియజమాని నడగర వచ్చికూర్చుంటారూ? సోనీ ఆ కూర్చోడం సి ముందర హాలు లోనో ఆధివసి స్తే ఆంకకోపం రాదు, మనకు ఆత గంత ఇష్టమైన మన కోసమే. కేటాయింపయిన గదిలోకి వెళ్ళడ మే!

• ఆ నేర్చి నువ్వుచేసినపని, చౌెధురాణీ మొద పేనిన్ను ( పేమించింది, ఆమె (ప్రేమంసే ఆమెగా'రే సిగువడింది, కొంచెము నువ్వు ('పమికుడవవు. ఆంత సిగ్గుపడడానికి చిన్న కురవాడవా నువ్వో ఈలా (వాళాడు కోనంగి జై లునుంచి. చొధరాణి ఆపేరులో ఉంది మాధుర్యం. స్టాలిన్‌ భార్య నాడియా, తనభార్య కస (ప్రపంచంలో ఆందమైన వాళ్ళందరూ రష్యా లోనే ఉంటారు అని అనుకునేవాడు రెడ్డి కొని భారతదేశంలో సోవియటు దేశనారీమణులకు పాఠాలు. నేర్చే ఆందక త్తియలున్నారు, ఆందులో ఆంధ్ర యువతులు పురుషులహృదయాలను మాలలు మాలలుగా గుచ్చుకొనడాని కైనా లెక్కచేయని అందక శ్తైలు. వారందరిలో రాణీ చౌధువాణీ'

అయితే ఇండియా కమ్యూనిస్టు దేశం ఆయితే ఈ రాణీలు? ఆందాల రాణులు అప్పుడు అందాల క్మామేడు లవుతారు.

డాక్టరు రెడ్డి ఎంత చక్కని హృదయం కలవాడు. కమ్యూనిస్పలు ఖసఖథిసలాడే విషప్పుచ్చెలనుకొనేగి, కొని గాంధీ మహోాత్మునీ తమ్ములని

కోన౦0గి శీథీ5్‌

తనకేం తెటసును? ఒకసారోయినా కోపంవ స్తే చూదాం అనుకొంది. కొని ఆపన ఒక్క విషయంళోనయినా థొారంగా మాటాడందే!

ఈతడు తన రాజకుమారుడు, తా నాతనికి రాజఫొమూరి, తానూ డొక్బరువిద్య చదవడంకన్న డాక్సర్నీ హృాదమవూన _ ధరించుకుంటూ, ఆయన మెట్టు ఎక్కుతూ. తన్ను చేయిపట్టుకొని సనడిపించుకువి పోతూవుంే తాను ఆయనకు స్నేహిళురాలై అను[్రియకాల్టై ఆయనకు బాసటై నడుస్తుందిగాక |

చటుక్కున చెమరాణీ రెడ్డవై పునకు తిరిగి గోనాకు నర్శింగు నేర్పుతారా?ో

రెడ్డి ఉలిక్కిపడి లేచి వెన్నెలలో ఛం్యద్రఎంబములా వెరిగిపోఎే ఆమె మోముచూచి ఆశ్చర్యంతో, అనందంతో లేచి ఆమె కుర్చీకడకు వచ్చి ఆమె కుర్చీమీదకు వాలి, “రాణి! సీక్ర నేనేమి నేర్చగలను? నున్వ నాకు ఎన్నో చేర్చాలి అన్నాడు.

“నే నేం నేర్చగలను? ఈలారండి. (ఆ పడకకుర్చీ చేయిచూపించి) ఇక్కడ కూర్చొని జవాబు చెప్పండి.

రెస్టెగుండె కలకతా మెయిలుబండిలా పరుగెక్తుతూఉంటే, అఆ 'పేముకుర్చీలోనే ఆమెను జరిపి ఆమెపక్కనే జేరుతూ “నువ్వు నేర్పలళేని దేమున్నదిఃొ ఆని ఆంటూ అమె నడుంచుట్టూ చేయిపోనివా?:డు, ఆమె కరిగిపోయి అతని ఒడిలో ఒదిగింది. ఆతడు ఆమ కళ్ళగ్తోకి తేరపార చూస్తూ, ఆ బాలికను రివ్వునఎత్తి తనజన్లో కూర్నోదెట్టుకున్నాడు. అన్నది

*వంప్పి అంటూ లెడ్డి ఆమ పెదవుల్ని చుంంఎంచాడు,

వారిద్దరిమ ధ్యా సిగుతెరలు జలజలా రాలి [కిందకు కూలిపోయి నాయి. రెడ్డి చాదువాణీని కోయంబత్తూరు కృస్తయ్యరు హల్వాను ఆస్వా దించినట్లు ఆస్వాదించాడు,

గ్ర)

శీ46 కోన ౦0గి /

_ శ048 మార్చి నెలాఖరున కోనంగిరావుకు అనంతలక్ష్మి గర్చళు క్రి ముకాఫలమై ప్పరుషశిళశువు జన్మించాడు, పురుడు నచ్చేరోజులని కోనంగికి ఉత్తరం వచ్చినప్పుడు ఆతడు పడిన ఆవేదన ఇంతింతనికాదు.

ఆరోజునుండి వరుసగా నాలుగురోజులు రాత్రుబ నిద్దర పట్పక తన జ్లైలుకొట్టులో మతిలేనివానిలా తిరిగేవాడు. పగలు ఏమీ తోచేది కొదు. “పరమాత్మ! నా అనంతకాన్ని రక్షించు! కాబోయే శకవును ర్రక్షించు తండ్రీ * అని నిరంతరము (వార్జన చేసేవాడు. ఇంతలో “ప్ప త్రుడు పులి నొడు తల్లి పిల్లవాడు క్షేమంగా ఉన్నారు. ఏమీ ఆదుర్దా పడవన్దు-- రెడ్డ” అన్న తంతివార్న వచ్చిన తరువాత కోనంగికి ఆనందంచేత కళ్ళలో సీరుతిరిగినవి.

ఆ దినమున జైలుఅధికారి ఉత్తరువుకొవి జైలులో అందరికి మిఠాయిలు పంచిపెట్టినాడు కోనంగీ, న్‌్‌

ఆ మర్నాడు ఉత్తరం వచ్చింది సరోజినినుంచి *అన్నల్యూ! నీ కొడుకు బంగా రుముద్ద! ఎంత ఒత్తుగా నల్ల గొవుంది జుట్టు! అచ్చంగా నీ పోలిక. కళ్ళుమాటత్రం తల్లివి సుమా, ఎంతో ఆకలివేసిన వానిలా తల్లి పాలు పుణుక్కు-౦టున్నాడు, కెవ్వు కెవ్వున ఇల్లంతా ఎగరగొడ్రాడు ఆకలివే సే, నువ్వు వచ్చిందాకొ నామకరణం, బారసాల ఆప్పశాము, ఆనంతంవదిన ఆరోగ్యంగా వుంది. మవేమీ కంగారులు రాబేదు. మొదటి పురుడయినా ఎంత సులభంగా నీళ్ళాడింది! మొదటిరోజునే లేచి కూర్చుంది, బిడ్డను అందించాము, తనభడ్డను తాను ఎత్తుకొనడానికి సిగ్గు పడింది. పక్కలో పడుకోబెట్టాము. అలా ఇద్దరూ పడుకొంటే ఏంత ఆందంగా ఉంది ఆ దృశ్యం!

“అన్నా! మామూలు దక్షిణాదివారివిగాని, మనవిగొని పిచ్చి ఆచా రాలు నమీలేకుండా డాక్టరు రెడ్డిగారు పురుడులోశారు. రెడ్డి అన్నగా రే మొదటినుంచి వంత జ్మాగత్నగా ఉన్నారనుకున్నా వు!

“ఇంక చౌధ తానే నర్శ్మబింది. నర్పింగుపనిని కాజోయ భర్చ దగ్గరే నేర్చుకుంటున్నది.

కోన౦గే శీ47

“ఇంక చౌధరాణీగారి విషయం! రెడ్తీ రాణీ ఇదరూ మామూ లుగా వండవారు, (మిన లలా కనబడేవారుకొదు. కొని ఇదరూ ఆతి దగ్గరగా వచ్చేవారు, నువ్వు వచ్చిందాకొ 'పెళ్ళిచేనుకోమని అన్నారని అనంతం వదిన తన ఉతరాలలో ఇదివరశే [వాసి ఉంటుంది,

“నీ కొడుకు రౌడీ అవ్వళాడులే! అంత పెద్ద కళ్ళయినో. బుగ్గలు మింగేస్తున్నాయి. ఆ కళ్ళను నావ్తెప్తు (త్రిప్పి గుప్పిబ్స ముడుచుకొని చూస్తూఉంపే “మానాన్న ఏకో అవి (ప్రశ్నించుచున్నట్లుగా కనదిడతాడు, కాళ్ళు, చేతులు తెగ ఎగర వేస్తాడు. నంగీతంకూడా పాడకాడ మ్యూ!

“చొదురాణీ వాడిమీద జోలపాటలు [వాదూలంటుంది. కమల నయన “ఓయి. కవవాడా నువ్వు త్వరగా వెళ్ళి మీ నాన్నను జైలునుంచి కొట్టుకు రారో అంటుంది. నిద్దర్లో ఆలా నవ్వుతాడే! ఈ తరంచోరోజుచే అందడూ క్షేమం, అనంతం నిచ్చు మరీ మరీ అఆడగమంది. ఓపీక రాగానే తానే ఉత్తరం (వాస్తుందట.

“ఇంక మీ ఆశ్ర గారి ఆనందం చెప్పడానికి వీలులేదు. కళ్ళు తన భర్తకశ్ళేనట, తన భర్హ పేరుతోనే పిలుసున్నది. “రంగా” అంటుంది. ఆ "పేయి వింది చొెధు. ఈ రాతే తా నో పాట పాడింనీం

“రంగరంగా కావేటి రంగరంగా కసూరి రంగరంగా ఏళోకమున నుంటివీ నొ తండి ఈటోక్ష మెట్లున్నవీ ఓ తండి నీ లీలలను చూపరా-చిన్నయ్య మాతోన ఒకటవ్వరా!, అన్నది. ఆందరికీ ఎంత ఆనందమయినదనుకున్నావు?ో-ామీ చెల్లి సరోజ,

ఈ ఉతరం చూచుకొన్నాడు, ఈన బాలునిరూపం ఊహించు కొన్నాడు. తన భార్య ఆనంక౦ం దాలుజ్హ ఆందిస్తూఉంటే తాను చూడడం కలలు కన్నాడు. కాను కుమారుని ఎత్తుకొని ఆడించడం ఊపొంచు కొన్నాడు,

ఆ చిట్టితం[డి తన్ను “నాన! అని పిలుసాడా, కబాబ్రా!* అని

శీ ఢ8 కోన ౦0గి అంటాడా, “అప్పా! అవి నంబోధిసా గా, 6డాగీ అంటాడా ఏమని పిలు స్తే బాగుంటు౦ది?

ఎప్పుడు తనకీ జైలునుండి విముకి?

వేలూరుజై లు తనకి దుర్చరమే బౌరున్నది. ఆంధ్రలు పదిమంది ఒకచోటకూడి ఉండలేరు, ఒకరినిచూప్తే ఒకరికి పడదు. నాయకులంపే చిన్నవారికి గౌరవం ఊండద్ను అందరూ. నాయకులే! (బ్రాహ్మణులను (బాహ్మణేతరులు ద్వేషించడం, ఎవరో కొద్దికుందితప్ప ఎక్కినవారు ఎప్పుడూ 'పెద్దలం మే రుసరు3 లాడుతూ ఉండడం.

“ఈ చిన్న చిన్న క్యటలు చూస్తే దోమలబాధ జ్ఞాపకం వస్తుంది నాకఠక!* అని కోనంగి ఒకనాడు గుంటూరుజిల్లా నాయకుడయిన డార్జరు చలపతిరావుగార్రితో అన్నాడు,

డాక్టరు చలపతిరావుగారు; దోమలు మలేంయా తెసాయి. మన వాళ్ళు దేశం ఆంతా అల్లరి చేసారు,

కోనంగి ఏ దేశంఆంకా టయే9ియా తెస్తాకంత్తీ |

ఇంకో గుంటూరుజిల్లా నాయకుడు రామకో శేశ్వరరావుగారు అది కాదంచీ, వీళ్ళ గడబిడవల్ల డ:[మేరియా పస్తుంది దేశమాత శే! ' అన్నారు

కోనంగి జైలులో నాయకులందరితో చనువుగా వుంటాడు, “స్వరాజ్య సంపాదన మహాయజ్ఞానికి ఒకడే యజమాని, తక్కినవారు అనుయాయులు, ఈ మహాయజ్ఞం ఇంతకొలం పడుతుంది అని కాలం పంచొంగనులతో [(పాయబడి ఉంది. గాందీజీ మహాధార్నికులు. ఆలాంటి నమయంలో ముసలి నాయకత్వం మాకు పనికిరాదనడం ఏం మంచిదందీ? అని చలపతిరావుగారతో అన్నాడు,

“మీరు అన్నమాట నిజం కోనంగిరావుగారు! కాని యువకులు ముందుకు వస్తున్నారు, (పతి సంవత్సరం ఒకకొ త్త్రజట్టు వస్తూందన్న మాపేగా! వారు మన జాతీయత్వంతోపాటు, (పవంచ రాజకీయవాతావర ణాలు చూస్తున్నారు. వారు మాకుమళ్లే గాంధీజీ నాయంత్వంలో పెకగ లేదు? వాళ్ళ జాతీయోద్యమంలో (ప్రవేశించిన 1పధమంలో ఉన్నతస్పితిని సిరసిసారు, ఆ తర్వాత కొంచెంకొంచెంగా గాంధీజీ వాదన అర్హమొతుంది=

కోన౦గి శీ4$

అప్పుడు జాతీయమహో(క్రుతికి వారి గొంతుక సమన్వయంచేసారు అన్నారు చలపతిరావుగా రు,

కోసంగి వేళాకోళాలనల్ల ఎన్నిసారులో ఎందరి తగాదాలో పరిష్కా ర0 అయ్యేవి.

• ట్ర దేమటండీ చాల ఘాటుగా వాదించుకొంటున్నా రు?” ఆని కోనంగి ఒక జిల్లా తగాదా గొడవ దగ్గరకు వెడుతూనే అన్నాడు,

ఒకరు ; (గుంటూరువారు). ఏమండీ కోనంగిరావుగారు ! మీరు మ(ద్రాసువాణ్శ కనక మశవ్యవ_ర్రిత్వం చేయవచ్చును. బందరు బడాయి, గుంటూరు అడాయి అన్నమాట నిజమా, కొదా?

కోనంగి ; బిందరు అంసపే కోతి,

'రండనవారు (కృష్ణాజిల్లావారు కోపంతో ) కోనంగి అన్నా కోత్రి అని అ్వం ఉంది

కోనంగి £ బొనండీ, ఉండడూమరి, నేనూ బిందరువాళ్డే.

50డో వ ఆయితే మీ మధ్యవర్తిత్వం ఎలా పనికీ వస్తుంది ల

కోనంగి $ మీది దిట్రమయిన *లా పాయంపేొ అయినా నేను కసా బొల్లా వాజ్ది అయికూడా' అలా చెప్పుతున్నానంటే, ఎంత పెద్దమనిషినో ఆలో చించండి..

మొదటి ; తర్వాతనండీ కోనంగిరావుగారూ ?

కోనంగి & గుంటూరు అంపే, వట్టి గోతులున్న ఊరు అని, పట్టి గోతుల ఊరు అని ఎందుకన్నారంటే నీరుంటే నూయి లేకపోతే గోయి అన్న మాటేగా! గుంటూరు గుంటల షిశరు; లడాయినల్ల నే గుంటలు సిర్చడీ నాయి, లడాయిల చేడివల్ల నీరు ఎండిపోయింది.

మొదటి £ యేమీ తీర్పయ్యా నీది! మమ్మల్ని యెర్దవా చేస్తున్నావా? మెచ్చుకుంటున్నా వా?

రి

1045 జూన్‌ నెలలో కోనంగీరావుగారు విడుదలై చక్కా వచ్చారు,

కమ్యూనిస్టు డాక్టరు రెడ్డి, బోనుపక్షీయుడు మధుసూదన్‌, జాతీయ ము సస్థిం

శీ5్‌ కోన ౦గి

రియాసత్‌ ఆలీ, ముస్టింలీగు ఆ ఆ్రన్సాలో మెహరున్నీసాయు, ఆమె తం(డియు, కొం(గెసుపక్షం ఆనంత లక్ష్మీ, కోనంగి కుమారుడు భ్రీ రంగా రావు (ఈ పేరు కోనంగి పెట్టవలసిఉంది కొనీ ఆందరూ ఆ బంగారు పాపా యిని ఆ పేరుతోనే పిలాస్తున్నారు ) భక్రిపక్షం జయలక్ష్మి, జప్రసుపక్షం అంబుజం, [పజాపతం వినాయగంపిశ్ళే, ఆతని 'స్నేహితుడూ, ఆనందం నాయుడు, సినీమాతారలు ఎంతమంనో సేషను దగర కోనంగికి స్వాగతం ఇచ్చారు,

మెహర్‌ పరదా తీసివేసింది. అనంతం (పక్కనే నిలుచుంది. ఆమె తండి కోనంగిరావును కౌగరించుకొన్నాడు,. *కోనంగిరావుగారూ, మీరూ మెమూ రెండు పక్షొలవాళ్ళం అయినా మన (ప్రేమలకు ఏమీ అడ్డం ఉండదు, పాకిస్టాన్‌ గొడవ మ్సీక్స వద్దు. అభిండ హిందూస్తాన్‌ గొడవ నాకు వద్దు. మనం 'స్నేహితులం, చుట్టాలం” అన్నాడు.

కోనంగి వంగి ఆయన పాదాలకు నమస్కరించాడు, ఆతడు మెహ రుస్నిసాకడకు వెళ్ళి *ోచె్టీ! మూదావ సీ చునస్సును ఇంత కష్టపెట్టినాడు. ఆతని ముకుగ్రా లాగేసాను” అన్నాడు.

రియాసత్‌ :; “నా ముక్కు నువ్వు లాగే అవసరం యెప్పుడూ కలుగదు గాని నాకు సీ చెవులు పట్టి జొడించవలసిన ఆవసరము వచ్చింది.

మధుసూదన్‌ ; ఎందుకు రియా

రియా ; ఎందుకొ? తర్వాత చెచాను.

కోనంగి కొడుకును ఎత్తుకున్నాడు, “మూడునెలల పనికూన అయినా తంగగ్రిని ఆసమాలు పట్టాడండో!” అంది చౌధురాణీ.

సరోజ ; వాదవరుర్శా సీకొడుకుకాడూ ! నీ తెలివి కేటచే 1!

కమలనయన ; మా తెలివి కేటలూ, మేన త్తల అందమూ వదినా !

అనంతం భర్త పిల్లవాజ్జి పడవేస్తాడేమోనని హడలిపోతూ ఉంది. ఆ బావిగాడు వెన్న బంగారాల తొనలు తిరిగిన చిల్టితండడిని కోనంగీ భార్య చేతికి అందించాడు, అనంతలక్ష్మి ముక్కు పుటముననున్న రవలచేసరులతో,

సోన 0౦గి శీర్‌!

చెవుల త మ్మెలనున్న రవలకద్ములలోని వెలుగులకన్న ఎక్కువకాంతితో

అకనిచేయి ఆమె దేవోనికీ, ఆమె చేబు ఆతని దేహానికీ, ఇరు వురి శరీరాలకు ఆ చిట్టిబాబు దేహము తగిలి అక్యంత పపసెత మమరాలు వారి మువ్వురిలో (ప్రసరించిపోయినవి. ఈ. విషయంలోని పరమాశ్రం (గవాంచిన. వావిలా ఆ చిగ్రిబాబు జోసినవ్వుల చిరునవ్వులు నవ్వనాడు,

కోనంగి *ఆచే నవ్వుతున్నా ఉ 1 అన్నాడు, అనంతలక్ష్మీోబావాయి నిదబ్లో నవ్వుతాడందీ[ో అన్నది. జయ క్షి కోనంగి తనకు వంగి నకు స్కారం చేయగా ళనవేయి ఆలనితలపై వేసి “నాయనా, ఈ తొమ్మిదీ నెలలు నీకోసం బెంగలు పెట్టుకున్నాం. నన్నా మొన్నా అమ్మిణికీ నిద్రవేమ” అన్నది.

కోనంగి పకపక నవ్వి “ఈట౮ండీ వెడవాముూ అన్నాడు. కోనంగీ, అనంతం, చిల్బబాబూ ఒక కారులో కూర్చున్నారు. అనంతం. కళ్ళనీరు తిరు గగా “నరు రక్రువుగారూ, నన్ను తీమించారా 1” అని గదీనవదనంతో జడే గెందిం

“ఓసి నా ఆత్మమధ్యనా ! నువ్వే నేను, నేనే నువ్వు, నీపై నాకు (పపంచం ఆంతా అఆణువుల్నకింద మారినా నీమీద కోపం వస్తు౦వా అనూ! నా అనూ! నొ దివ్యబాలికా!”

“ఏంత అందంగా ఉన్నావు రయిలుదగ్గర నన్ను ఎత్తివేసి హృద యౌనికి గాఢంగా అదుముకుని, నీ ఆ తీయతీనుని పెవవులు పీల్చి వేద్తామను కున్నాను అనంతం! ఇంటికి పద, నాన్నతోపాటు (నాన్న అని కొడుకు ననడం సులభంగా వచ్చేసింది కోనంగికి ) నిన్ను నలిపి వెస్తాను. (పేమ ఆకలి అంత ఎక్కువగా ఉంది!”

“అన్న అనందం బండీ నడుపుతున్న సంగతి మరువకండి | 59

“*వింపే విననీ [ఏ

ఆకడు కారులోనే థార్యను కొడుకు ఒఫ్‌ ఉండగా కూడా తన ఒవ్మోకి తీసుకుని ఆమెమోము తనవై పుథత్రిప్స్‌ *నా ఆనంతం! నా అనంత! నా (ప్రేమ దేవి! నా అద్యష్టమూ ర్రీ! విన్ను విడిచి తొమ్మిది మహాయుగాలు

శీర2 కోన౦0గి

వేలూరు జయిలులో ఎల్లాగడిపానో!” అని ఆంటూ ఆమె పెదవుల ముద్దు పెట్టుకున్నాడు. “నాన్నా, బౌనా కొదా? నా కన్నగో”అని వాడి చిట్టినోరుపై ముద్దు పెట్టాడు.

ఇంటికి రాగానే జయలక్ష్మి ఆతనికి దిష్టి తీసింది. మనుమనికీ కొమ రితకూ కూడా దిష్టి తీసింది.

ఆరోజు అందశరూ జయలక్ష్మిగారి యింటిలో భోజనాలుచేని ఆనం దంగా కబుర్లు చెప్పుకుంటూ ముందు వరండాటో కూర్చున్నారు. ఆడవాొ రంతా లోపల హాలులో కూర్చున్నారు,

మన చెట్టిగారికారు వీధిలో ఇటూ అటూ తచ్చాడింది ఓకసారి లజ్జువరకూ పోయి తిరిగి వస్తూఉం పే చెల్టిగారిప్టై పత్రికా చ్లిట్లు జరిపే ఆ ఆరవ పెద్ద మవిషి జయలక్ష్మీ ఇంటిదగ్గరనే నడిచిపోతూ కనబర్తాడు చెట్టి గారికి, అసలే కోనంగి రావడం, ఆతడు భార్యతో, కొవురునితో ఆనందంగా యింటికి పోవటం; వారంతా సంతోషంగా కబుర్లు చెప్పుకోవడం చూచీ చెట్టి గారు మండిపోతున్నాడు,

ఎగ్మూరు రయిలు స్టేషను దగ్గరకు ఈ దృశ్యం చూదానునే చేరాడు. ఆ దృశ్యం చూడగానే చెట్టిగారు కుంగిపోయాడు, కుళ్ళిపోయాడు, పిచ్చివా డయాడు. అనంత అలక్ష్మీ తనకు ఒక చక్కని బిడ్డను కనవలసిన అందాల పడుచు, ఇప్పుడు ఆ మొద్దువెధవకు కని పెట్టింది ఆనుకున్నాడు.

ఇంక ఇంటికి పోదామనుకున్నాడు. అనవసరంగా జయలక్ష్మిని, ఆనంతలక్ష్మిని వంచన చేద్దామనుకున్నాడు, వాళ్ళని ఆ విధంగా లోబరచు కొందామనుకొన్నాడు, చెల్టగారు ోసీన్రో్‌ క్రింద్రి చెట్టయారూ 1" అంపే ఉబ్చి తబ్బిబ్బయి ఎంకపనయినా బీనిప్పెద్దాడు ! తనకు ఆడ్డంవస్తే సలిపిపార వేసాడు, భ కిపరుడు, కాని ఏ దుర్మార్గ కార్యమయినా భగవంరుని (పారి పై జరుగుతుందని నమ్మకం కలవాడు, దేవువికిగాని, ఆతని పరివార దేవతలకు గాని ఇంత లంచం పార వేస్తే పని జరుగుతుందనే దీమాతో పనులు తల 'పెట్టురౌడు.

చిదంబరంలో ఒక అమ్మాయి ఆతనికి లోబడక చాలా చిక్కులు పెట్టంది, ఎంత డబ్బయినా యిసా నన్నాడు. ఆస్ట క్‌ొవి ఇసా నన్నాడు, ఆ

కోన ౦గి శీ038ీ

ఆమ్మాయి ససేమి అన్నది. ఇంక చెగ్రగారిక్సి టే ఆదూ, దుఃఖమూ ఎక్కువయింది. కొందరి ముఖ్య 'స్నేహతులకడ ఎన్నాడు కూడా. చివరకు మధురమీనా వికీ వె య్యినూటపదహోర్లు ఇవ్వడం, నూరు కొబ్బరికాయలు కొర్టంచడం్క సంపూర్షధోగం చేయించడఎ (మొక్కు కున్నాడు, మధుకపోయి "సళ పెళ 5ంపలు కొట్టుకొని, నడుముకు కండువా కట్టుకొని సమాలింగిత భూతలునై అమ్మవాగిని (పానించాడు. తన (మొక్కులు అడ్వాన్నుగా నూఠు రూపాయలర్పిందుకున్నాడు.

చివంబరం' అమ్మాయి తన స్వావనం ఆము9ది. ఆళని ఆనందానికి ఆఅంకువేదు, ఆంకా దేవకరుజే ఆనుకున్నాడు, తన (మొకు కు యింకో

ఆలాంటి చెల్టియారుకీ ఈ మధ్య పాపం అయిదారు ఘాటైన విది చెంపపెట్టులు తగిలాయి, మలమయాతో చాలా డబ్పు నష్ట మైంది. (ప్రభక్వం వారు తెచ్చిన “వ్యవసాయదారుల అప్పుల తగ్నింప్పు చట్ట6” [క80ద మూడు లక్షలు హతం ఆయిపోయినాయి.. తాను నాలుగులక్షన్నర పెట్టి తీసిన ఒక చలనచ్మితంవలన అక్షన్నరరూపాయలు నస్యం వచ్చినవి, అగీకాక ఆ వ్రసిస్త తార మాయా మం(తంచేసి తనదగ్గిర జీతాదులు కాకుండా షై అయిదు వేలు లాగి పారవేసింది. ఆఅనంళఠఇక్ష్మీమీద వ్యోాజ్యంవలన ఆతనికి ముప్పయి వేలు నష్టం వచ్చింది,

ఇవన్నీ ఆలోచించుకుంటూ కారు ఇంటికీ పట్టమని అన్నాడు చెలి, కొని ఆ వెంటనే ఆ తుకుుు పత్రికా సంపాదకుడు కనిపింవాడు. ఆకోపంతో కారు ఆస్పచేయించి కొరుఏిగి ఆ సంపాదకుళ్తి వినని బూతు బుతిట్టి నాలుగు అంపకొయలు వొయించాడు, చెల్తియారు (డయివరు పేరు పొందీన గుండా. వాడు తన అరువల్‌తీవి ఆ సంపా దకుణ్తి ఒక్క పోటు పొడివాడు. అతని భుజం వీరుకుపోయింది.

ఈ తగాదా చూస్తున్న వినాయగం మహావేగుతో పోయి, (డ్రయినరు చేతిలో కత్తిలాగి పహ్శృడటట్లు 530డు లఅలంపకొాయలు 5 "ట్టి పట్టుకొన్నాడు, ఎప్పుడు ఏ సినీమా మహావీరుడు తనకు ఈలాంటి శిక్ష విధిసాడో అన,

శీగ్ర్‌ఢ కోన ౮౦గి

రొంటిని రహస్యంగా దాచుకొన్న బాపు పట్టి ఆ సంపాదకుడు చెట్టియారుపై ఉరికి గుండెలో పొడవజోయాడు. ఆ సమయంలో వినాయగం 'స్నేపాతుడు అనంక లక్షీ ఇంటిలోనుండీ పరుగెత్తి వచ్చినాడు, ఆ నసంపాదకుసి కొలుమై తన్నాడు. వాడు కూలబడ్డాడు. కాన్స్‌ అతవిబాస చెట్టయారు మొగాన్ని ఒక పెద్ద రక్తృపుగంటు పెట్టింది. ఆఅతనీ మేనమామా ఆందరూ అక్కడకు పరుగున లోపలినుంచి వచ్చారు, వినాయగం, ఆతని స్నేహితుడు, ఇద్దరూ. చెట్టియారుసీ, చెట్టియారు (డయి వర్న్వీ ఆ అసాధ్యపు సంపాదకుళ్చే అనంత లక్ష్మీ ఇంటిలోనికి తీనుకు వచ్చారు. రెడ్డి చెట్టియారుకూూ సంపాదకునికీ వై ద్యసహాయంచేసి కట్లు కట్టి నాడు,

చెల్టియారు అందరికీ నమస్కారం చేసినాడు, కోనంగిరావు చెట్టిగారి [డయినర్ని చూచి *ోఈ మహోనుభావుదే, నన్ను ఆరోజు చంప ఇపయత్నం చేసింది అని తెలియచెప్పాడుం

వినాయగంపిశ్ళి ఏ అవును స్వామీ, వీడుదా నిన్ను చంప (ప్రయ త్నించింది అని నాకు ఆ దినాలలోనే కెలిసీంది. నేనూ మా వాడు వీడి దగ్గ రీటా, పీడీ 'స్నేహితులదగ్గరకూ సోయి వాశ్ళివర్‌యినాొ సశే జయలక్ష్మీ గారి కుటుంబంవై పు, కోనంగిగారివై ప్ప, ఆయన "స్నేహితులవె పృ తలెత్తి చూసినా, మరి ఏమిచేసినా, అందర్నీ ముక్క ముక్కల క్రింద నరికి నిజంగా గద్దలకు వేస్తామన్నాము, అనాటినుంచీ. వీళ్ళ ఈ వైపుకు ఊరికేనన్నా రాలేదు,

చెట్టియారు *క--క్ష-మిం-చం-డి, ఏ.వ్‌దో ఐంది. కోనంగిరావు గారూ అన్నివిధాలా పాొడయిపోయాను. అని కళ్ళసేళ్ళ రాల గోలపెట్టి నాడు,

డార్డరు రెడ్డి ; ఓరి రాక్షసుడా 1! మీరు జేళ్ళుర్వా మీకు బుద్ది రావ డ మె! (పళ్ళు కొరికినాడు)

కోనంగి £ (నవ్వుత్తూ పోనియండి. ఇంక కొంచం జాగత్తగా ఉండవయ్యా! సేమండీ స్వామ్సీ మీ వ్యతికలో ఇవన్నీ రాయకండి. పోలీ

కోన ౦గి శీ[0

నుకు రిఫోర్తు చేయకండి. మా వినాయగం మాట అంపసే హర హన (దబహ్మాలు అడ్డు రాలేరుం

సంపాదకుడు ః కోనంగిరావుగారూ! మీమాట నాకు శాసనం అందీ,

వినాయగం 1 నడురా ఎదవ్కా నడు, నీ [వాణం దక్తి౦ది. నా బిడలజోలికి రాకు. చె! నీ లక్షలు మా ఇద్దరికి గడి పోచ ఎ, మాకు కోపం వస్తే తెల్ల వాడయినా విన్ను గరక్షీంచలేడు. పో!

చెట్టియారూ అతని (డ్రయివరూ తలవంచుకు పోయారు. కోనంగి అనంతలట్మిల జీవిశంలోంచే ఆతడు తలవంచుకు వెళ్ళిపోయాడు,

ర్ట

కోనంగి వచ్చాడు. శుభముహూరాలు 'పెట్రినారు. రియాసత్‌ మెహ రున్నిసాల వివాహం దుందయింది, మనవాళ్ళందరూ సొక్షీసంతకాలు పళారు, ఆ వివాహానికి ఎందరో మువ్నం'స్నేహిశురాం[డ్రు, హిందూ స్నేహితూూండ్రు స్నేహితులు అందరువచ్చినారు. మొహర్‌ స్నేహిళురాండ్రు వెండిసామానుల బహుమరులతో ఆమె గదీ అంతా నింపారు. కోనంగి, మధఘసూదన్‌, రె్త్క రియాసడ్‌ ఇల్లంతా బహువతులతో నింపారు.

రియాసత్‌ ఆనందపరవకుడయ్యాడు. అంత సన్నిదారురాలమిన మెహర్‌ వధువుగా శయనమందిరములో [(తపాము_ కిట ఆసన మలంకరించి ఉన్నది. రియాసర్‌ వధువు మేలిముసుగు తొలగంచ్హి “*ట నా (పాణదమహో రాణీ! నీ వింత అజ్జావతి వై నావు. సీక్స లజ యూ ఆందమసుమా! నా సుల్తానా! నువ్వూ నేను భావిభారత దేశానికి అభ్యుదయు చిహ్నాలం. నువ్వు ఈ దీనుణ్ని చేపట్టడం ఒకనాటి మహో త్తమభవిష్యదశ సూచింసబడు తూన్నది. నీ అందం నా ఊహలకు దాటింది. నా పూజ ఆ సౌందర్యానికి తగినదిమా[త౦ం కొదుో

“ఏమిటయ్యా డొర్హేంగ్‌ ఏమిటీ కవిత్వపుమాటలు.. నేను నిన్ను విడచి (బతికి ఉండెదాన్నా? నువ్వు నా భర్తవు, నా సులానువు! నా హృదయానివే, నా ఆంత ఆదస్ట్రవంతురా లెవ్వరింక?”

వారి పడకగది ఓ స్వప్నంలా అలంకరించారు. ఓ దివ్యస్వస్నం వారి పడకగదిలో ఉన్న వారిరువురనూ కమ్మివేసింది.

శీ08 కోన ౦గి *ఖ్స్బర్‌ హూం అల్లాహో అహాద్‌ ఆల్లాహుసమన్‌. లం ఎలిద్‌ వలం యూళలనగ్‌ వలం: ఎఖుల్లుహుం ఖుర్‌ ఒన్‌ ఆహద్‌.

(భగవంతుడు ఒక్కడు--గుణాతీకుడు-జన్య వేనివాడు-

ఇతరుల కననీవాడుం అత డే ఏకైక మహాభావము)

ఆ తర్వాత మూడు దినాలకు డాక్టృరు రెన్‌ చౌధురాణీల వివాహం జరిగింది,

ఇంతమందీ ఆ వివాహానికీ వచ్చారు. రెడ్డి ముఖ్యబంధువులందరూ వచ్చారు*

[పథమంలో రిజిస్టరు వివాహం జరిగింది. తర్వాత కోనంగ్‌ దర్శ కత ౧౦లో అద్బుత మయిన వివాహమహోత ఎవం జరిగింది. సామ్యవాదిఆయిన డాక్టరు రెడ్డి “ఈ ఖర్చంకా ఎందూ కన్నాడు.

“నువ్వు "సామ్య వాది వే, సీ భార్య శాతీయవాది. ఖర్చు నాది, సీ “కందుకొగొడవ?”

“నా పెళ్ళికి నీన్ను ఖర్చు సపెల్లనిసానా?ో

కలరు తే మనం ఇద్దరివంతులుగా ఖర్చు పెడదాం బూరువాల ధనం ఖర్చు పెట్టడమే మనవంతు,

1. పేదవాడీ పూలకోటలు ఎక్కడున్నాయో ఆ పూణ కొనడ౦.

2. చిన్న కూరల దుకాణాలు వగబురాల దగ్గిర సరుకులు కొనడం-

9, వీదవంటవారిని తీసుకొచ్చి వంట వీయించడం,

ఢీ తోలుదొమ్మలాట, వీధినాటంకం, జంగాలవారి కథ ఆందంగా చెప్పించడం; సంగీతం కచ్చేర్కి భరత నాట్యం ఏర్పాటుచేయడం

కోన ౦0గి 451 గ్‌, వీదవారికి సంతర్పణ, వ ప్రదానం, కార్మికులకు థోజనొలు, “ఇదయ్యా నొ కార్యక్రమం, ఇందులో సగం ఖర్చు సీద, సగం కర్చు మాది, అంపే మేం ఆడ పెళ్ళివారం కాబట్టి ఆడ పెళ్ళివారిది ఆన్న మాట.” “ఎంత 'పెద్దమనిషి వి, ఈ కరువుకోజులలో, యుద్దం భయంకరంగా సాగే రోజులలో?” “ప్పి డ్రబ్బు దాచుకొని దేశానికి సహాయం చేస్తావాలో కళని యిష్టం వచ్చినట్లు చేయి నాయనా!ో “ఆల్రాగేనయ్యూ!. రెడ్డి మగోరాజా[” “నన్ను నుహారాజును చేయకు! “నన్ను నాయన్ను చేయకు!” వివాహ మహోత్సవములు అద్బుతంగా జరిగినాయి. కోనంగి స్నేహితులందరూ వచ్చినారు. అన3త ల షీ 'స్నేహితురాండ్రందరూ వచ్చినారు, చిన్నరంగారావును ఒక్కరూ వదలరు, వాడు ఒక్కటే కిలకిల, ఓ ఉయ్యాలలో పండుకొని ఒక్క- పే అల్లరి, కాళ్ళు కదుపుకాడు, చేతులు ఆడిసాడు, అనంతలక్ష్మికో 'స్నేహిరుకాం(డ్రందరో నంగా గొప్ప నాట్యదేత్త రౌశాడే అనంతం”* అని ఒక బాల, వాడి ఊ6 ఊ6లు విని ఈస్పిజ్చ్రు గొప్పు సంగీత పొటకుడాకాడు* అని ఒక సుందర్శి ఆ శికువు పకఫక సన్వటం విని విని, *వీడు తండ్రిలా అల్లరి పిల్లైవాడమ్మా!” అని ఒక యోష రంగా రావుకు ముద్దులు ముద్దులు బహుమానాలిచ్చినారుః ఆ మాటలన్నీ వింబూ కోనంగి ఆ బాలికతో “ఇప్పుడే వీడు ఈ నగరంలోని బాలలందరి ముద్దులూ కొ ప్రేస్తున్నాడు= పెద్దవాడయితే ఆచ్చంగా గోపికో క్చ్‌స్తుడె డఉురుకుంటాడు” అని అన్నాడు, ఆందరూ గొల్లుమన్నారు"

కీర కోన౦గి ఒక బాలిక అందరికీ వినీవినబిడనట్లు “వట్టి కొంటె కోనంగమ్మా వీడు అన్నది. ఇంక బయలుదేరాయి చప్పట్లు! మధుసూదనుడు *ఒచే బావా, సీ కొడుకూ కోనంగేనటరా” అన్నాడు. మరీ చప్పట్లు,

వళ్ళి జయలక్ష్మీ ఇంట్లో, చొభురాణీ చుట్టాలందదూ వచ్చారు చివరకు చెట్టిగారు కూడా వచ్చి రెడ్డికి అనంకలక్ష్మీ కొడుక్కీ బహుమతులు ఇచ్చినారు,

ఆ ర్యాతి విందులు ఆయినవి. స్నేహికులు వెళ్ళిపోయినారు. శయనమందిరం జయలక్ష్మి స్వయంగా అలంకరించింది.

ఆ మందిరంలో నికి డాక్టరు రెడ్డిని ముందుగా తీసుకువచ్చి కోనంగి (ప్రవేశపెట్టాడు. “రెడ్డీ! చౌధురాణి నా కన్నచెనల్లైలు వంటిది. ఆమెను నీ స్వంత హృదయగోళంల్హా నీ స్వంత మేదడుగోళంలా కాపాడుకో?! తెలునునాలో అన్నాడు.

*లేకస్తోతే ఏం చేసావు?”

“నీ సందేహం ఆంతా శస్త్రచికిత్స చేసాను.

“నీకేం తెలుసునోయి శస్రచికిత్సణో

“సీ సావాసంబట్టి నేర్చుకున్నానులేొ

“ఆయితే ఆ చికిళ్సలో నాదేగా పే చెయ్యి!”

“ముందు వచ్చిన చెవులకన్న వెనుక వచ్చిన కొమ్ముల వాడివి

ఇద్దరు స్నేహితులు గాఢంగా కౌగలించుకొని విడిసోటూరు. కోనంగి ని,ష్కమించాడు.

రెండు నిమిమాలయిన వెనుక ఆనంఠలక్షీ జయలక్ష్మీ, సరోజినీ, కమలనయినొా చౌధురాణీని తీసుకువచ్చారు.

కమలనయన, “రెడ్డి బావగారూ $ ఇదిగోనండీ బావకు పన్నీరు ఆంటూ అతనిపై పన్నీ రువాన కురిపించిందిం.

“బంక “*తన్నేరు” ఎవరు. కదులాఃి అని కోనంగి గుడ్ముం దగ్గర

కోన ౦0గి త్షస$ నుంచి కేకడేళాడు, కదములనయన “ఎవరు? మా అక్క” ఆంటూ పెకీ పారిపోయింది. ఆందరూ. వెళ్ళి తలుపులు వే సీళారుం డాక్టరు శెడ్డి గబగవా వచ్చి చౌధురాణీకడ మోకరించి ళీ | నూత్న పురుషుజ్ణయి చిన్నబిడ్లలా సీ పాదాలకడ ఉన్నా” నస్‌నాడు “డాక్టరుగా రూ +” అని ఆ బాలీక ఆతని చేతులుపట్టి లేవనె రినదిం ఆత డామెను బిగియిగా కౌగలించుకొని పదవులు ముదు పెటు5 "న్నాడు, స్వస్న పన్నీ రా చంపతుల ముంచె త్రినదిం

మంగళహారతి 10

నవజ్యోతి దినపత్రిక ఆభిండంగా జరుగురున్నది. కోనంగి అనంత లక్ష్మీని చూచి ఆనందిసాడు “ఓసి గండుతుమ్యెదల 'రెక్కులవంటి జుట్టు కలదానా! ఓసి ఆమృతకల॥శ హృదయా! నే నేమి చేసితిని, నిన్ను నా అర్జాం గిగా వరం పొందడానికి అని ఒకనాడు అడిగినాడు.

కక... తపస్సా?। గాలి మాత్రం మింగుతూ చేయి వాల్చకుండా మైకెత్తి ఆరు నెలలు హిమాలయంలో తపస్సుచేసి ఉండాలి”

“అయితే నా చెయ్యి బిగుసుకుపోయి ఉండవే దే! ”

• కిందటి జన్మలో నండీ గురువుగారూ! మీ చెయ్యిహాడా ఆ తపస్సు చేసిఉండడంచేత, బంగారు మామిడిపండుతో పోల్చదగిన నా మనోహర చుబుకాన్ని గడియ గడియకు పుణికేభాగ్యం సంపసాదిందుకుందికి

కట్ర్ప్ప శ్రే దేవకలు వాళ్ళ స్వర్షలోకంలో దే వేం్యద్రబ్యాంకిలో, ఉకు- కొట్టులో దాదుకున్న ఆఅమృళతంలో మధ్యషన్న అసఅయిన చుక్క_లు లాంటి నీ పెదవుల మఘువును ఆస్వాదించే నా పెదవులు ఏ తపస్సు చేసు కున్నాయి చెపుమా! ఓసి తేనెపెరలవంటి పెదవులు కలదానాఇో

*ష్సహకో! సర్వకొలాల అల్లరి మాటలతో హడలకొశ్తు దేశికుడ వయిన ఓ (ప్రాణేళ! సావధానులై వినుండు! కృతయుగంబున రెండు శకుం తాలు కలవు, ఆవి వాలసము[దపు ఒడ్డున కొప్పరంబు చేయుచుండ జగ న్మోహిని ఆమృతం పంచడానికి ఆ దారిని నడుమున అఆమృతప్ప కలశం పుచ్చుకుంది. అప్పుడు ఆమె చెపని ఉన్న అవతంసకుసుమం [కిందకు జారింది. వెంటనే ఆ సిట్టలు రెండూ ఆ పూవును ఎత్తి పొరపాటున ఆమె

కోన ౦0గి శ్ర

'పెదపులముధ్య పెట్టినాయి, జగన్మోహినీదేవి నవ్వుతూ, ఓయి పిటలారా కలియుగంబున నా అంశాొన ఒక బాలిక ఉడ్సవించును, నాభ క్త డొమెను భర్తగా వరించును. మీ రిరువుచూ వాని పెచవులుగా ఉదృవింతురు ఆని వరంవబిచ్చినదాయెను, మీ పెదవులే ర0డు పిట్టలున్నూల

కోనంగి. పకపక నవ్వుతూ అనంకాన్ని హృదయానికి గాఢంగా అదుముకొని ఆమే పెదన్నలు చుంబించినొడు,

ఆమె అతని కౌగిలిలో అఆనందమున ఒక్క నిమిషం నర్యమూ మరచి, నిర్వచింపలేని. వీదియో మహదానంద మనుభవించింది. *మూా” అని రంగారావు శెవ్వున ఏడ్చినాడు. అనంతం భ రృ కౌగిలి వదలి. వారి పడక గదిలో వారి పెద్ద సందిరమంచందగ్గ రే ఉన్న బాలకుని ఉయ్యాల దగరకు పరుగెత్తి బాలకుని సువ్వున ఎక్తుకొని అక్కడెవున్న కుర్చీపై కూర్చొని ఆ శిథవును. అడ్డాల 'వేనుకొని, పమొ్మొదలాగ్శి బాడిసుఘ్కు బాడియు సడలించి ఫ్టల్లోవానిని సాలు పుణకనిచ్చెను,

నిన్నటివరకు అన. తము కొలేజీ బాలిక, బిడ్డ నెక్తుకొానుటైన చేతకాదు. అ బాలిక ఒకనాడు తాను మాత కావచ్చును అన్న భావమే లేక ఆందమయిన అల్లరిచేసూ, మహా మమఘర (ప్రణయాన తన్ను లోకొలోకొలకు శేబ్చకొనిపోతూ వుండేది.

ఆమె ఆల్లరి అంతా మాధుక్యమంతా ఆమె విడలలో (పతిఫలించ (పారంభిస్తుంది. ఎంక ధీమాగా బాలకుళ్త్‌ ఎత్తుకుంది! ఆ ఎక్తుకోవడంలో అందమూ ఉంది, కెశల్యమూ ఉంది. నలుగురు బడ్డ ల తర్శిలా ఆమె వాజ్రీ అగ్హాల వేసుకొని ఫాలిస్తున్నది. ఇంకను ముగ్ద యోష్క ఐనా తపి, ఆ యోషా వేషంలో మాన్రం కాలేజీ బాలికలానే ఉంటుంది. పిల్లవావి తేడుపు వినబజేఫ3కీ _ నిత్యషోడవక్షైన జగన్మాత నుబహ్మణ్య

కర్‌

శ్ర కోన౦గి జననిభైనట్లు అఆయిహోతుంది. ఈ ఆలోచనలు [కమ్ముకొనిరాగా కోనంగి తన భార్య పిల్లవానికి పాలిచ్చు పరమదృశ్యం చూస్తూ ఆనంద పరవకు డయ్యాడు,

ఆ బాలుడు కుడివై పు వొలు (తాగుతూ ఎడమవయిపఫు తి ఉరోజంతో ఆడుతున్నాడు, ఆనందంగా నాలు తాగుతున్నాడు, పెదవుల లోంచి పాలు దిజ్మాతంగా (పసరిస్తున్నాయి

ఆ తల్లి కుడిచేయి వాడికి తలగడగా, ఉయ్యాలగా ఎడంచేతో వొడి పండులాంటి పిల్టిలు, పాదాలు, తొనలు తిరిగిన తొడలు అనందంతో స్పృృళిస్తున్నది. పాలుత్రాగే పిల్లవాని ఆనందంకన్న ఆరమూత కన్నులు పడిన అనంతలక్ష్మి చూపులలో ఎక్కువ ఆనందం కనిపిస్తున్నది. ఆ మాతృ మ త్తతార్హ నిమీలిత దృష్టులను మధ్య మధ్య అనంతం తనపై (ప్రసరింప చేస్తున్నధిం ఆందంగా తన హృదయం గతులు త ప్పేటిట్టు రేండు 'పెదవులు విడిపోగా చిరునవ్వులు ఉదయకాంఠతులమధ్య ఎగిరే రాయంచపిండులా తేలి యాడుతున్న ది,

నవోఢ ఆయిన తన ముద్దరాలి పతీజద్వయము ఏదో మహ_తర రూపం దాల్చినది. ఆనాడు కదులకుట్మలాంచల సన్నిభారుణాలయిన చూబూ. కొలు, ఈ దిగువ నానా గాఢవర్షాలు “సికరించి పూక్ణతనొంది తన పూజను చూరగొంటున్న వి.

తొలుత వధువై వచ్చిననాడు అనంతలక్ష్మి చూపులు వసంత సాయంకాల నిర్మలాకొాశపు లోతులు, స్వచ్చనీలకాసారనీలాలు, వేయి గులాబిపూవుల నుండి జాలువాలిన మధురాలు! నేడు ఆమె (సథమ మాతృ శ్వేషణాల ఈనాడు తనపై ఆమె (ప్రసరించే చూపులు _ వీశ్చులయామినీగాఢ వినీల గంఖీరాలు, మహాసము[ద్ర నీలాతినీలాలు, సర్వకును మోత్క్య్బష్ట పరిమళాలు,

కోనంగి తన్ను (ప్రణయపూరక్త ప్రకాశితాలైన చూపులతో చూడడం

కోనం౦గీ శీ(ి

చూచి, అనంకానికి సిగ్గు కలిగి వమ్యెదను నవరిందకొని తన హృద యాన్ని, పొలు(క్రాగే బాలకుత్రే కప్పి వేసుకుంది.

కోనంగి విరగబడి వవ్వినాడు. ఆ బాలిక దగ్గరకు పరమ (పేమార్ద్ర హృదయంతో పోయి ఆమె కూర్చున్న కుర్చీకడ ఆమె పొదాలకడ రళ్న రొందళిపయిన రూర్చు౦డి, అందమై ఒకదానిపై ఒకటి వేసుకొనఉన్న ఆమ కాళ్ళపై చేశులు (పశరించ్హి అందమయిన ఆమె పాదాలు తన ర0డా ఆర చేతుల వట్టి వంగి రెంటిని ముద్ధుకొన్నాడు.

“అనంతం, నన్ను చూసి సిసపడినావాణో

అనంతం సిగ్గుతో నవ్వుకొని ఎడంవమిపునకు బాలకుత్ణే తిప్పి ఆ వై పున పాలిస్తూ, కుడి నేతితో కోనంగి తల తడుముతూ *ీమీరు కొంచె పిల్ల వాళు)! నన్ను ఆంత (పేమతో చూస్తుంటె, అప్పుడు నాభర్రలు మాత్రం నే నివ్పుడు తల్లిని, అందుకని సిగ్గువేసింది గురువుగారూ” అని వంగి కోనంగి పెదవులు గాఢంగా చుంబించి ఆ వెంటనే తన పుకుని బుగ్గలు ముద్దుపెట్టుకుంది.

తాను వంగి భర మోము తన మోము దగరగా తీసుకొని, అతని చెంపలకు తన 'పెదవు లానించి చీనా సర్వస్వమమున గురూ! వీడు నా కడుపులో పడిన కొద్ది రోజులకు కొదోలబు మీరు నొ (పక్క పడుకొని ఆంత దివ్యమూ రులె నిద్రపోయే సమయంతో, నాకు మెలకువ నచ్చేది, ఆ నిదురలో మీరు చికునవ్వు నవ్వుతూ ఉండేవారు. ఆ నవ్వు కొరణము సమో! నాకు చిన్న బిడ్డలా కనిపించేవారు. నా చుట్టూ చూచుకొని బ్లవుజు విడదీసి, అడిగా సిసతో కరగిపోతూూ గుండెలు కొట్టుకుంటూ ఉండగా, మీ పెదవులకు నేను త్హులా...44+ ..4.ఆవించేవానను, గుంారు-ావు-- గారూ నా కొ సమయంలో కలిగిన ఆనందం లోకంలో యెవరికీ (గాహ్యం కొవేదుుో

ఢీల్రిశీ కోన ౦0గి తిరిగింది. ఆతడు. చిరునవ్వుతో వచ్చి మెహర్‌ షాదాలదగ్గర మోకరించి పెగల్‌ గోంతుకవంటి గొంతుతో, *పఏక్తీ దునియా ఐబసావ్వే మేరే మన్‌ దునియా బసాలే దూరకహీ6 జహా( కోయి ఆ నసకేగా దరద్‌భలే గీతా కోయి గా ననకేగా చువ్‌కే సే వైనన్‌ మే సీక్‌ బులావే మేరే మన్‌ దునియో బసాభటే ఛోచీసీ దునియా వో చోలీసీ బాతే( ఛోలీసీ దిన్‌ హో6 అఫర్‌ ఛభోటిళోతీ రాశే.( ఠరాతోంకో సవనోనె ఖూట్‌ సజాబే మేరే మన్‌ దునియా బసాబే ఘర్‌ ఘర్‌ హో. జాదూకే ఖేల్‌ నిరాలే సాఫ్‌ చెలి అయ్‌ జహా లూప్నేవాలే ఓ తుముకో మనాలే తు ఆగర్‌ ముమ్‌ుకో మనాఠే మేరే మన్‌ దునియా బసాసేో ఆని సాడుతూ ఆమెను కౌగలించుకొన్నాడు. ణీ ఆనంతలక్షికి లోన శికువు నృత్యము చేయుచున్నాడు. పగడముల నలెనుండు ఆమె పెదవులు ముత్యముల రంగులను పులుముకొనుచున్న వి. దేహము కొంచెము నీరు పట్టినట్లున్నది. ఆయాసమ్ము కదిలక పండుకొన నలెనని కోరిక, కొని డాక్టరు రెడ్డి “ఎస్పుడూ ఏదో ఒక పనీ చేస్తూ ఉండు ఆనంతలక్ష్మీ 1!” అని ఆదేశమివ్వడంవల్ల్య నడక, _ చెట్లకు నీళ్ళుపోయడం మొదలగు పనుల చేస్తూఉండేది. తన గురువు తన జీవితంలోకి ఏంత విచిత్రంగా వచ్చినారు! పూర్య జన్మలో తెన తపస్సు ఎంత గొహ్వ అముఉండాలి. లేకపోతే. చీకటిలో వన్నెలకిరణం (ప్రవేశించినట్లు వాపోశ్షన జీవితంలో ఎందుకు (ప్రచెశిసారు? ఆ వెన్నెలే తన జీవితంలో లేకపోతే, "బిట్టియారనే చీకటిదయ్యం నోటిలో

శీ04 కోన౦గి “*ఆన్సన్సు (పాణకొంతా! ఆలాంటి కలలే నాకు 50డు వూడు సారులు వచ్చినట్లు అయింది.” .. కోనంగి భార్యను పొలు(క్రాగే తన ఆక్మజునితో సహా ఎత్తుకుపోయి పందిరిమంచంమీద పడుకోబెట్టినాడు. . ఆనంతలక్ష్మీ, బాలకుడూ భర్త కౌగిలిలో సమానంగా ఒదిగి పోయారు. ఇద్దరి బుగ్గలపై ముద్దులు కురిసినవి, కోనంగి *వీడు మన తపః ఫలముసుమా అనంకలక్ష్మి [” అన్నాడు. _ “*దుర్రుపూగారూ! నా తపస్సుకు భగవంళుడు నాకు (పసొదించిన ఫలం మీరు; మీరు నాకు (పసాదించిన ఫలం ఈ చిల్లి బాబున్నూ! వినంగీ, నిన్ననే (వానుకొన్నాను ఈ పాట! - " యామినీయోష పూజాఫలము . ఆమె హృదయేశుడు నుధాకరుడు నాథ! అః యామినీ యామినీ కొంకుల తపఃఫలము. . భూమి శాంతిని నింపు వెన్నెలలూ వలుగూ గురుదేవ నువ్వు నా కోటిపూజలఫలము - న అరుదేరె మన తపఃఫలమయిన ఈ చిట్టిబాబూ!” అట్పసి నా ఆత్మమూర్తీ ! ఎంత మధుూూతి మధురంగా (వాగావు. న ఏమి బహుమానం ఇవ్వగలను! నువ్వే నా ఆత్మమూ ర్రివిం నువ్వే నొ [ఒకు ॥ కువు. నువ్వే నేను పః న్‌ “న్స వ్వ్యే నేమ. నేనే నువ్వు” అవి మధురళంఠాన పాడుతూ . కోనంగి భార్యను, బిడ్డను కలిపి హృదయాన కదుముకున్నాడు ఓం ఆసతో మా సద్దమయ తమసో మా జోోతిగ మయ మృత్యో ర్మా అమృతం గమయంః సమా ప్రము,